1-modda. O‘zbekiston Respublikasining 1991-yil 15-fevralda qabul qilingan “O‘zbekiston Respublikasida jamoat birlashmalari to‘g‘risida”gi 223-XII-sonli Qonuni (O‘zbekiston Respublikasi Oliy Kengashining Axborotnomasi, 1991-yil, № 4, 76-modda; 1992-yil, № 9, 363-modda; O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Axborotnomasi, 1997-yil, № 4-5, 126-modda; 1998-yil, № 3, 38-modda; 2004-yil, № 1-2, 18-modda, № 5, 90-modda; 2005-yil, № 1, 18-modda; O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2008-yil, № 12, 640-modda; 2009-yil, № 9, 330-modda; 2014-yil, № 12, 343-modda; 2018-yil, № 4, 224-modda; 2021-yil, 4-songa ilova) 1-moddasining ikkinchi qismidagi “nogironlar” degan so‘z “nogironligi bo‘lgan shaxslar” degan so‘zlar bilan almashtirilsin.

4-modda. O‘zbekiston Respublikasining 1993-yil 6-mayda qabul qilingan “Mehnatni muhofaza qilish to‘g‘risida”gi 839-XII-sonli Qonuniga (O‘zbekiston Respublikasining 2016-yil 22-sentabrda qabul qilingan O‘RQ-410-sonli Qonuni tahririda) (O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2016-yil, № 9, 275-modda; 2018-yil, № 1, 1-modda; 2019-yil, № 12, 880-modda; 2021-yil, 4-songa ilova) quyidagi o‘zgartishlar kiritilsin:

1) 14-modda ikkinchi qismining uchinchi xatboshisidagi “nogironlar” degan so‘z “nogironligi bo‘lgan shaxslar” degan so‘zlar bilan almashtirilsin;

2) 23-modda uchinchi qismining o‘ninchi xatboshisidagi “nogironlar” degan so‘z “nogironligi bo‘lgan shaxslar” degan so‘zlar bilan almashtirilsin;

3) 24-moddaning birinchi qismidagi “nogironlarning” degan so‘z “nogironligi bo‘lgan shaxslarning” degan so‘zlar bilan almashtirilsin;

4) 31-modda ikkinchi qismining oltinchi xatboshisidagi “tibbiy-mehnat ekspert komissiyasi” degan so‘zlar “tibbiy-ijtimoiy ekspert komissiyasi” degan so‘zlar bilan almashtirilsin.

5-modda. O‘zbekiston Respublikasining 1993-yil 7-mayda qabul qilingan 873-XII-sonli Qonuni bilan tasdiqlangan “Sog‘lom avlod uchun” ordeni to‘g‘risidagi Nizom (O‘zbekiston Respublikasi Oliy Kengashining Axborotnomasi, 1993-yil, № 6, 257-modda; O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Axborotnomasi, 1996-yil, № 9, 141-modda; 2003-yil, № 9-10, 149-modda; O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2019-yil, № 12, 880-modda; 2021-yil, 4-songa ilova) 3-moddasining ikkinchi qismidagi “nogiron va yetim bolalarning” degan so‘zlar “nogironligi bo‘lgan bolalarning va yetim bolalarning” degan so‘zlar bilan almashtirilsin.

6-modda. O‘zbekiston Respublikasining 1993-yil 3-sentabrda qabul qilingan “Fuqarolarning davlat pensiya ta’minoti to‘g‘risida”gi 938-XII-sonli Qonuniga (O‘zbekiston Respublikasi Oliy Kengashining Axborotnomasi, 1993-yil, № 9, 338-modda; O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Axborotnomasi, 1995-yil, № 12, 269-modda; 1997-yil, № 4-5, 126-modda; 1998-yil, № 9, 181-modda; 1999-yil, № 5, 112-modda; 2001-yil, № 5, 89-modda; 2002-yil, № 4-5, 74-modda; O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2005-yil, № 5, 152-modda; 2007-yil, № 12, 590, 608-moddalar; 2008-yil, № 12, 640-modda; 2010-yil, № 5, 178-modda, № 9, 334-modda, № 12, 472-modda; 2012-yil, № 1, 4-modda; 2013-yil, № 10, 263-modda; 2014-yil, № 12, 341-modda; 2016-yil, № 4, 125-modda, № 12, 383, 384-moddalar; 2018-yil, № 1, 1-modda, № 10, 676-modda, № 12, 783-modda; 2019-yil, № 5, 265-modda, № 8, 469-modda, № 9, 592-modda, № 11, 792-modda, № 12, 880-modda; 2020-yil, № 11, 652-modda; 2021-yil, 4-songa ilova, № 10, 973-modda) quyidagi o‘zgartishlar kiritilsin:

1) 9-moddaning ikkinchi qismidagi “nogiron” degan so‘z “nogironligi bo‘lgan” degan so‘zlar bilan almashtirilsin;

2) 12-moddaning:

“z” bandidagi “nogiron” degan so‘z “nogironligi bo‘lgan” degan so‘zlar bilan almashtirilsin;

“k” bandidagi “nogiron bolalar” degan so‘zlar “nogironligi bo‘lgan bolalar” degan so‘zlar bilan almashtirilsin;

“m” bandidagi “qariyalar, nogironlar” degan so‘zlar “qariyalarga, nogironligi bo‘lgan shaxslarga” degan so‘zlar bilan almashtirilsin;

3) 16-moddaning ikkinchi qismidagi “tibbiy-mehnat ekspert komissiyalari (TMEK)” degan so‘zlar “tibbiy-ijtimoiy ekspert komissiyalari” degan so‘zlar bilan almashtirilsin;

4) 17-moddaning uchinchi qismidagi “nogiron bo‘lib qolgan shaxslarga” degan so‘zlar “nogironligi bo‘lgan shaxs deb topilgan fuqarolarga” degan so‘zlar bilan almashtirilsin;

5) 18-moddaning matnidagi “nogironlariga” degan so‘z “nogironligi bo‘lgan shaxslarga” degan so‘zlar bilan almashtirilsin;

6) 19-modda uchinchi qismining “b” bandidagi “nogiron” degan so‘z “nogironligi bo‘lgan shaxs” degan so‘zlar bilan almashtirilsin;

7) 26-moddaning “b” bandidagi “nogironlariga” degan so‘z “nogironligi bo‘lgan shaxslarga” degan so‘zlar bilan almashtirilsin;

8) 27-modda birinchi qismining “b” bandidagi “nogironlariga” degan so‘z “nogironligi bo‘lgan shaxslarga” degan so‘zlar bilan almashtirilsin;

9) 28-moddaning:

“g” bandidagi “nogironlariga” degan so‘z “nogironligi bo‘lgan shaxslarga” degan so‘zlar bilan almashtirilsin;

“d” bandidagi “nogironlariga” degan so‘z “nogironligi bo‘lgan shaxslarga” degan so‘zlar bilan almashtirilsin;

“e” bandidagi “nogironlariga” degan so‘z “nogironligi bo‘lgan shaxslarga” degan so‘zlar bilan almashtirilsin;

10) 29-modda ikkinchi qismining:

uchinchi xatboshisidagi “nogironlariga” degan so‘z “nogironligi bo‘lgan shaxslarga” degan so‘zlar bilan almashtirilsin;

to‘rtinchi xatboshisidagi “nogironlariga” degan so‘z “nogironligi bo‘lgan shaxslarga” degan so‘zlar bilan almashtirilsin;

11) 37-moddaning uchinchi qismi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“Nogironligi bo‘lgan shaxs deb topilgan fuqarolar stajiga “d” — “i” bandlarda nazarda tutilgan davrlar ushbu moddaning “a” — “g” bandlarida ko‘rsatib o‘tilgan staj muddatidan qat’i nazar qo‘shiladi”;

12) 47-modda birinchi qismining “b” kichik bandi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“b) nogironlik pensiyasi — agar nogironlik belgilangan kundan e’tiboran oltmish kundan kechiktirmay pensiya so‘rab murojaat etilgan bo‘lsa, tibbiy-ijtimoiy ekspert komissiyalari nogironlikni belgilagan kundan e’tiboran tayinlanadi. Ushbu pensiya butun nogironlik davri uchun tayinlanadi. Nogironligi bo‘lgan 60 yoshdan oshgan erkaklarga va 55 yoshdan oshgan ayollarga — nogironlik pensiyalari umrbod tayinlanadi. Ushbu nogironligi bo‘lgan shaxslarni qayta tibbiy ko‘rikdan o‘tkazish faqat ularning arizasiga binoan amalga oshiriladi”;

13) 55-modda quyidagi tahrirda bayon etilsin:

Agar nogironligi bo‘lgan shaxs uzrsiz sababga ko‘ra belgilangan muddatda qayta ko‘rikdan o‘tish uchun tibbiy-ijtimoiy ekspert komissiyasiga bormagan bo‘lsa, unga pensiya to‘lash to‘xtatib turiladi, u yana nogironligi bo‘lgan shaxs deb tan olingan taqdirda esa to‘xtatib turilgan kundan e’tiboran, lekin ko‘pi bilan bir oy oldin pensiyani to‘lash qayta tiklanadi.

Qayta ko‘rikdan o‘tish muddati uzrli sababga ko‘ra o‘tkazib yuborilganda, agar tibbiy-ijtimoiy ekspert komissiyasi uni ana shu davrda nogironligi bo‘lgan shaxs deb topsa, pensiya to‘lash to‘lov to‘xtatib turilgan kundan e’tiboran to qayta ko‘rikdan o‘tish kunigacha, lekin ko‘pi bilan uch yil uchun amalga oshiriladi. Bunda, agar nogironligi bo‘lgan shaxs qayta ko‘rikdan o‘tkazish chog‘ida nogironlikning boshqa guruhiga (yuqori yoki past guruhga) o‘tkazilgan bo‘lsa, pensiya ko‘rsatib o‘tilgan vaqt uchun avvalgi guruh bo‘yicha to‘lanadi.

Agar umumiy kasallik oqibatida mehnat qobiliyatini yo‘qotgan nogironligi bo‘lgan shaxsga mehnat qobiliyati tiklanganligi sababli pensiya to‘lash to‘xtatilgan yoki u qayta ko‘rikdan o‘tish uchun uzrsiz sabablarga ko‘ra kelmaganligi oqibatida to‘xtatib turilgan bo‘lsa, keyinchalik u yana nogironligi bo‘lgan shaxs deb tan olingan taqdirda, basharti pensiyani to‘lash to‘xtatilganidan keyin besh yildan ortiq vaqt o‘tmagan bo‘lsa, ilgari tayinlangan pensiyani to‘lash nogironlik belgilangan kundan e’tiboran yangitdan qayta tiklanadi. Agar besh yildan ortiq vaqt o‘tgan bo‘lsa, pensiya umumiy asoslarda yangitdan tayinlanadi”.

7-modda. O‘zbekiston Respublikasining 1994-yil 22-sentabrda qabul qilingan 2012-XII-sonli Qonuni bilan tasdiqlangan O‘zbekiston Respublikasining Jinoyat kodeksiga (O‘zbekiston Respublikasi Oliy Kengashining Axborotnomasi, 1995-yil, № 1, 3-modda; O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Axborotnomasi, 1996-yil, № 9, 144-modda; 1997-yil, № 2, 56-modda, № 9, 241-modda; 1998-yil, № 5-6, 102-modda, № 9, 181-modda; 1999-yil, № 1, 20-modda, № 5, 124-modda, № 9, 229-modda; 2000-yil, № 5-6, 153-modda; 2001-yil, № 1-2, 23-modda,№ 9-10, 165-modda; 2002-yil, № 9, 165-modda; 2003-yil, № 1, 8-modda, № 9-10, 149-modda; 2004-yil, № 1-2, 18-modda, № 9, 171-modda; O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2005-yil, № 9, 314-modda, № 12, 417, 418-moddalar; 2006-yil, № 6, 261-modda, № 12, 656-modda; 2007-yil, № 4, 158, 166-moddalar, № 6, 248-modda, № 9, 416, 422-moddalar, № 12, 607-modda; 2008-yil, № 4, 187, 188, 189-moddalar, № 7, 352-modda, № 9, 485, 487, 488-moddalar, № 12, 640, 641-moddalar; 2009-yil, № 1, 1-modda, № 4, 128-modda, № 9, 329, 334, 335, 337-moddalar, № 12, 470-modda; 2010-yil, № 5, 176, 179-moddalar, № 9, 341-modda, № 12, 471, 477-moddalar; 2011-yil, № 1, 1-modda; 2012-yil, № 4, 108-modda, № 9/1, 242-modda, № 12, 336-modda; 2013-yil, № 4, 98-modda, № 10, 263-modda; 2014-yil, № 1, 2-modda, № 5, 130-modda, № 9, 244-modda, № 12, 343-modda; 2015-yil, № 6, 228-modda, № 8, 310, 312-moddalar, № 12, 452-modda; 2016-yil, № 4, 125-modda, № 9, 276-modda, № 12, 383, 385-moddalar; 2017-yil, № 3, 47-modda, № 6, 300-modda, № 9, 506, 510-moddalar; 2018-yil, № 1, 4-modda, № 4, 218, 224-moddalar, № 7, 430-modda, № 10, 679-modda; 2019-yil, № 1, 3, 5-moddalar, № 3, 161-modda, № 5, 259, 267, 268-moddalar, № 7, 386-modda, № 8, 471-modda, № 9, 592-modda, № 11, 787-modda, № 12, 880-modda; 2020-yil, № 1, 4-modda, № 3, 204-modda, № 7, 449-modda, № 10, 593-modda, № 11, 651-modda, № 12, 691-modda; 2021-yil, № 1, 5, 14-moddalar, № 2, 142, 144-moddalar, № 3, 217-modda, 4-songa ilova, № 8, 800, 803-moddalar, № 10, 966, 968, 973-moddalar, № 12, 1193-modda) quyidagi o‘zgartishlar kiritilsin:

1) 45¹-moddaning to‘rtinchi qismidagi “nogironlariga” degan so‘z “nogironligi bo‘lgan shaxslarga” degan so‘zlar bilan almashtirilsin;

2) 72-moddaning yettinchi qismidagi “nogironlari” degan so‘z “nogironligi bo‘lgan shaxslar” degan so‘zlar bilan almashtirilsin;

3) 277-modda ikkinchi qismi dispozitsiyasining “d” bandidagi “nogiron” degan so‘z “nogironligi bo‘lgan shaxs” degan so‘zlar bilan almashtirilsin.

8-modda. O‘zbekiston Respublikasining 1994-yil 22-sentabrda qabul qilingan 2015-XII-sonli Qonuni bilan tasdiqlangan O‘zbekiston Respublikasining Ma’muriy javobgarlik to‘g‘risidagi kodeksiga (O‘zbekiston Respublikasi Oliy Kengashining Axborotnomasi, 1995-yil, № 3, 6-modda; O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Axborotnomasi, 1995-yil, № 9, 193-modda, № 12, 269-modda; 1996-yil, № 5-6, 69-modda, № 9, 144-modda; 1997-yil, № 2, 56-modda, № 4-5, 126-modda, № 9, 241-modda; 1998-yil, № 3, 38-modda, № 5-6, 102-modda, № 9, 181-modda; 1999-yil, № 1, 20-modda, № 5, 124-modda, № 9, 229-modda; 2000-yil, № 5-6, 153-modda, № 7-8, 217-modda; 2001-yil, № 1-2, 23-modda, № 9-10, 165, 182-moddalar; 2002-yil, № 1, 20-modda, № 9, 165-modda; 2003-yil, № 1, 8-modda, № 5, 67-modda, № 9-10, 149-modda; 2004-yil, № 1-2, 18-modda, № 5, 90-modda, № 9, 171-modda; 2005-yil, № 1, 18-modda; O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2005-yil, № 9, 312-modda, № 12, 413, 417, 418-moddalar; 2006-yil, № 6, 261-modda, № 9, 498-modda, № 10, 536-modda, № 12, 656, 659-moddalar; 2007-yil, № 4, 158, 159, 164, 165-moddalar, № 9, 416, 421-moddalar, № 12, 596, 604, 607-moddalar; 2008-yil, № 4, 181, 189, 192-moddalar, № 9, 486, 488-moddalar, № 12, 640, 641-moddalar; 2009-yil, № 1, 1-modda, № 9, 334, 335, 337-moddalar, № 10, 380-modda, № 12, 462, 468, 470, 472, 474-moddalar; 2010-yil, № 5, 175, 179-moddalar, № 6, 231-modda, № 9, 335, 339, 341-moddalar, № 10, 380-modda, № 12, 468, 473, 474-moddalar; 2011-yil, № 1, 1-modda, № 4, 104, 105-moddalar, № 9, 247, 252-moddalar, № 12/2, 365-modda; 2012-yil, № 4, 108-modda, № 9/1, 242-modda, № 12, 336-modda; 2013-yil, № 4, 98-modda, № 10, 263-modda; 2014-yil, № 1, 2-modda, № 5, 130-modda, № 9, 244-modda, № 12, 341, 343-moddalar; 2015-yil, № 6, 228-modda, № 8, 310, 312-moddalar, № 12, 452-modda; 2016-yil, № 1, 2-modda, № 4, 125-modda, № 9, 276-modda, № 12, 383, 385-moddalar; 2017-yil, № 4, 137-modda, № 6, 300-modda, № 9, 510-modda, № 10, 605-modda; 2018-yil, № 1, 1, 4, 5-moddalar, № 4, 224-modda, № 7, 430, 431, 432-moddalar, № 10, 671, 673, 679-moddalar; 2019-yil, № 1, 1, 3, 5-moddalar, № 2, 47-modda, № 3, 161, 165, 166-moddalar, № 5, 259, 261, 267, 268-moddalar, № 7, 386-modda, № 8, 469, 471-moddalar, № 9, 591, 592-moddalar, № 10, 674, 676-moddalar, № 11, 787, 791-moddalar, № 12, 880, 891-moddalar; 2020-yil, № 1, 4-modda, № 3, 203, 204-moddalar, № 7, 449-modda, № 9, 539, 540-moddalar, № 10, 593, 596-moddalar, № 11, 651-modda, № 12, 691-modda; 2021-yil, № 1, 5, 7, 12, 13, 14-moddalar, № 2, 142-modda, № 3, 217-modda, № 4, 290, 293-moddalar, 4-songa ilova, № 8, 800, 802, 803-moddalar, № 9, 903-modda, № 10, 966, 967, 968, 973-moddalar, № 11, 1066-modda) quyidagi o‘zgartishlar kiritilsin:

1) 29-moddaning ikkinchi qismidagi “nogironlariga” degan so‘z “nogironligi bo‘lgan shaxslarga” degan so‘zlar bilan almashtirilsin;

2) 51¹-moddaning nomi va birinchi qismining dispozitsiyasi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

Nogironligi bo‘lgan shaxslarga binolardan, inshootlardan, transportdan, axborotdan va aloqa vositalaridan, shu jumladan axborot-kommunikatsiya texnologiyalari va tizimlaridan moneliksiz foydalanish uchun shart-sharoitlar yaratish, shuningdek mehmonxonalarning mulkdorlari tomonidan umumiy xonalar fondining kamida bitta xonasini o‘rindiqli aravachadan foydalanadigan nogironligi bo‘lgan shaxslar uchun qulay tarzda jihozlash bo‘yicha talablarni bajarmaganlik”;

3) 234-modda birinchi qismining dispozitsiyasi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“Tibbiy-ijtimoiy ekspert komissiyalarining mansabdor shaxslari nogironligi bo‘lgan shaxs deb topilgan barcha chaqiriluvchilar va harbiy xizmatga majburlar to‘g‘risidagi ma’lumotlarni, nogironlik guruhidan qat’i nazar, mudofaa ishlari organlariga xabar qilmaganligi”.

9-modda. O‘zbekiston Respublikasining 1995-yil 21-dekabrda qabul qilingan 161-I-sonli Qonuni bilan tasdiqlangan O‘zbekiston Respublikasining Mehnat kodeksiga (O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Axborotnomasi, 1996-yil, 1-songa ilova; 1997-yil, № 2, 65-modda; 1998-yil, № 5-6, 102-modda, № 9, 181-modda; 1999-yil, № 1, 20-modda, № 5, 112, 124-moddalar, № 9, 229-modda; 2001-yil, № 5, 89-modda, № 9-10, 182-modda; 2002-yil, № 1, 20-modda, № 9, 165-modda; O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2005-yil, № 9, 312-modda; 2009-yil, № 12, 470, 471-moddalar; 2010-yil, № 12, 472-modda; 2012-yil, № 9/1, 238-modda; 2013-yil, № 4, 98-modda, № 10, 263-modda; 2014-yil, № 1, 2-modda; 2015-yil, № 8, 312-modda; 2016-yil, № 4, 125-modda, № 12, 383-modda; 2017-yil, № 9, 510-modda, № 10, 605-modda; 2018-yil, № 1, 1, 4-moddalar, № 4, 224-modda, № 7, 431-modda, № 10, 677-modda; 2019-yil, № 1, 3-modda, № 2, 47-modda, № 5, 261, 267-moddalar, № 12, 880-modda; 2020-yil, № 9, 539-modda, № 10, 593, 595-moddalar, № 12, 691-modda; 2021-yil, 4-songa ilova, № 8, 797-modda, № 10, 973-modda) quyidagi o‘zgartishlar kiritilsin:

1) 6-moddaning ikkinchi qismidagi “nogironlar” degan so‘z “nogironligi bo‘lgan shaxslar” degan so‘zlar bilan almashtirilsin;

2) 52-modda ikkinchi qismining to‘qqizinchi xatboshisidagi “nogironlar” degan so‘z “nogironligi bo‘lgan shaxslar” degan so‘zlar bilan almashtirilsin;

3) 68-moddaning:

birinchi qismi beshinchi xatboshisidagi “nogironlarga” degan so‘z “nogironligi bo‘lgan shaxslarga” degan so‘zlar bilan almashtirilsin;

ikkinchi qismidagi “nogironlar” degan so‘z “nogironligi bo‘lgan shaxslar” degan so‘zlar bilan almashtirilsin;

4) 103-modda ikkinchi qismining 7-bandidagi “nogironlarga” degan so‘z “nogironligi bo‘lgan shaxslarga” degan so‘zlar bilan almashtirilsin;

5) 116-modda ikkinchi qismining uchinchi xatboshisi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“I va II guruh nogironligi bo‘lgan shaxs deb topilgan xodimlar (220-moddaning uchinchi qismi)”;

6) 135-modda birinchi qismining uchinchi xatboshisidagi “nogironlariga” degan so‘z “nogironligi bo‘lgan shaxslarga” degan so‘zlar bilan almashtirilsin;

7) 143-modda uchinchi qismining uchinchi xatboshisidagi “nogironlariga” degan so‘z “nogironligi bo‘lgan shaxslarga” degan so‘zlar bilan almashtirilsin;

8) 144-modda uchinchi qismining:

ikkinchi xatboshisi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“o‘n to‘rt yoshga to‘lmagan bitta yoki undan ortiq bolani (o‘n olti yoshga to‘lmagan nogironligi bo‘lgan bolani) tarbiyalayotgan yolg‘iz ota, yolg‘iz onaga (beva erkaklar, beva ayollar, nikohdan ajrashganlar, yolg‘iz onalarga) va muddatli harbiy xizmatni o‘tayotgan harbiy xizmatchilarning xotinlariga”;

uchinchi xatboshisidagi “nogironlariga” degan so‘z “nogironligi bo‘lgan shaxslarga” degan so‘zlar bilan almashtirilsin;

9) 150-modda ikkinchi qismining uchinchi xatboshisidagi “nogironlariga” degan so‘z “nogironligi bo‘lgan shaxslarga” degan so‘zlar bilan almashtirilsin;

10) 165-moddaning birinchi qismidagi “tibbiy-mehnat ekspertiza komissiyasi” degan so‘zlar “tibbiy-ijtimoiy ekspert komissiyasi” degan so‘zlar bilan almashtirilsin;

11) 190-moddaning:

ikkinchi qismidagi “tibbiy-mehnat ekspertiza komissiyasi (TMEK)” degan so‘zlar “tibbiy-ijtimoiy ekspert komissiyasi” degan so‘zlar bilan almashtirilsin;

uchinchi qismidagi “nogironlarga” degan so‘z “nogironligi bo‘lgan shaxslarga” degan so‘zlar bilan almashtirilsin;

12) 192-modda uchinchi qismining:

ikkinchi xatboshisidagi “nogiron” degan so‘z “nogironligi bo‘lgan shaxs” degan so‘zlar bilan almashtirilsin;

to‘rtinchi xatboshisidagi “belgilangan tartibda nogiron deb topilgan shaxslar” degan so‘z “nogironligi bo‘lgan shaxs” degan so‘zlar bilan almashtirilsin;

13) 214-modda birinchi qismining to‘rtinchi xatboshisidagi “nogironlar” degan so‘z “nogironligi bo‘lgan shaxslar” degan so‘zlar bilan almashtirilsin;

14) 220-modda quyidagi tahrirda bayon etilsin:

Ish beruvchi belgilangan minimal ish joylari hisobidan ish joylariga ishga joylashtirish tartibida mahalliy mehnat organi tomonidan yo‘llangan nogironligi bo‘lgan shaxslarni ishga qabul qilishi shart.

Tibbiy-ijtimoiy ekspert komissiyasining nogironligi bo‘lgan shaxslarga to‘liqsiz ish vaqti rejimi o‘rnatish, ularning vazifasini kamaytirish va mehnatning boshqa shartlari haqidagi tavsiyalarini bajarish ish beruvchi uchun majburiydir.

I va II guruh nogironligi bo‘lgan shaxslarga mehnatga haq to‘lash kamaytirilmagan holda ish vaqtining haftasiga o‘ttiz olti soatdan oshmaydigan qisqartirilgan muddati belgilanadi.

I va II guruh nogironligi bo‘lgan shaxslarga o‘ttiz kalendar kundan kam bo‘lmagan muddat bilan yillik uzaytirilgan asosiy ta’til beriladi.

Nogironligi bo‘lgan shaxslarni tungi vaqtdagi ishlarga, shuningdek ish vaqtidan tashqari ishlarga va dam olish kunlaridagi ishlarga jalb qilishga ularning roziligi bilangina, basharti ular uchun bunday ishlar tibbiy tavsiyalarda taqiqlanmagan bo‘lsa, yo‘l qo‘yiladi”;

15) 228-moddaning matnidagi “nogiron bolasi” degan so‘zlar “nogironligi bo‘lgan bolasi” degan so‘zlar bilan almashtirilsin;

16) 229-moddaning matnidagi “nogiron bolasi” degan so‘zlar “nogironligi bo‘lgan bolasi” degan so‘zlar bilan almashtirilsin;

17) 230-moddaning matnidagi “Nogiron bolasini” degan so‘zlar “Nogironligi bo‘lgan bolasini” degan so‘zlar bilan almashtirilsin;

18) 231-moddaning ikkinchi qismidagi “nogiron bolani” degan so‘zlar “nogironligi bo‘lgan bolani” degan so‘zlar bilan almashtirilsin;

19) 232-moddaning:

nomidagi “nogiron bolasi” degan so‘zlar “nogironligi bo‘lgan bolasi” degan so‘zlar bilan almashtirilsin;

birinchi qismidagi “nogiron bolasi” degan so‘zlar “nogironligi bo‘lgan bolasi” degan so‘zlar bilan almashtirilsin;

ikkinchi qismidagi “nogiron bolasi” degan so‘zlar “nogironligi bo‘lgan bolasi” degan so‘zlar bilan almashtirilsin;

20) 290-moddaning birinchi xatboshisidagi “nogironlari” degan so‘z “nogironligi bo‘lgan shaxslar” degan so‘zlar bilan almashtirilsin.

10-modda. O‘zbekiston Respublikasining 1995-yil 21-dekabrda qabul qilingan 163-I-sonli va 1996-yil 29-avgustda qabul qilingan 256-I-sonli qonunlari bilan tasdiqlangan O‘zbekiston Respublikasining Fuqarolik kodeksiga (O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Axborotnomasi, 1996-yil, 2-songa ilova, № 11-12; 1997-yil, № 2, 56-modda, № 9, 241-modda; 1998-yil, № 5-6, 102-modda; 1999-yil, № 1, 20-modda, № 9, 229-modda; 2001-yil, № 1-2, 23-modda, № 9-10, 182-modda; 2002-yil, № 1, 20-modda, № 9, 165-modda; 2003-yil, № 1, 8-modda, № 5, 67-modda; 2004-yil, № 1-2, 18-modda, № 5, 90-modda, № 9, 171-modda; O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2006-yil, № 4, 154-modda, № 9, 494, 498-moddalar; 2007-yil, № 1, 3, 5-moddalar, № 4, 156, 164-moddalar, № 8, 367-modda, № 9, 416-modda, № 12, 598, 608-moddalar; 2008-yil, № 4, 192-modda, № 12, 640-modda; 2009-yil, № 9, 337-modda; 2010-yil, № 9, 335, 337, 340-moddalar; 2011-yil, № 12/2, 363, 364, 365-moddalar; 2012-yil, № 4, 106, 109-moddalar, № 12, 336-modda; 2013-yil, № 10, 263-modda; 2014-yil, № 5, 130-modda, № 12, 343-modda; 2015-yil, № 8, 310, 312-moddalar; 2016-yil, № 4, 125-modda; 2017-yil, № 4, 137-modda, № 9, 510-modda, № 12, 773-modda; 2018-yil, № 1, 4-modda, № 4, 224-modda, № 7, 433-modda, № 10, 673-modda; 2019-yil, № 3, 161, 166-moddalar, № 5, 267-modda, № 10, 671-modda, № 12, 880, 886-moddalar; 2020-yil, № 1, 3, 4-moddalar, № 10, 593-modda; 2021-yil, 4-songa ilova, № 8, 801 modda, № 10, 968-modda) quyidagi o‘zgartishlar kiritilsin:

1) 1009-modda uchinchi qismining beshinchi xatboshisidagi “nogironlarga” degan so‘z “nogironligi bo‘lgan shaxslarga” degan so‘zlar bilan almashtirilsin;

2) 1126-modda birinchi qismining ikkinchi xatboshisi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“kasalxonalar, gospitallar, boshqa statsionar davolash muassasalarida davolanayotgan yoki keksalar va nogironligi bo‘lgan shaxslar uchun internat uylarida yashab turgan fuqarolarning ana shu kasalxonalar, gospitallar va boshqa davolash muassasalarining bosh vrachlari, ularning davolash ishlari bo‘yicha o‘rinbosarlari yoki navbatchi vrachlari, shuningdek gospitallarning boshliqlari, keksalar va nogironligi bo‘lgan shaxslar uchun internat uylarining direktorlari yoki bosh vrachlari tomonidan tasdiqlangan vasiyatnomalari”.

11-modda. O‘zbekiston Respublikasining 1996-yil 26-aprelda qabul qilingan 226-I-sonli Qonuni bilan tasdiqlangan O‘zbekiston Respublikasining faxriy unvonlari to‘g‘risidagi Nizomning (O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Axborotnomasi, 1996-yil, № 5-6, 64-modda; 1997-yil, № 2, 64-modda; 1998-yil, № 5-6, 114-modda, № 9, 164-modda; 2000-yil, № 5-6, 153-modda; 2020-yil, № 12, 688-modda) yigirma sakkizinchi xatboshisidagi “nogironlar” degan so‘z “nogironligi bo‘lgan shaxslar” degan so‘zlar bilan almashtirilsin.

12-modda. O‘zbekiston Respublikasining 1996-yil 29-avgustda qabul qilingan “Fuqarolar sog‘lig‘ini saqlash to‘g‘risida”gi 265-I-sonli Qonuniga (O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Axborotnomasi, 1996-yil, № 9, 128-modda; 1999-yil, № 5, 124-modda; 2001-yil, № 5, 89-modda; O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2006-yil, № 10, 536-modda; 2007-yil, № 10, 473-modda; 2010-yil, № 5, 177-modda; 2016-yil, № 12, 383-modda; 2017-yil, № 6, 300-modda; 2018-yil, № 1, 1-modda; 2019-yil, № 2, 47-modda, № 5, 265, 267-moddalar, № 9, 589, 592-moddalar; 2020-yil, № 12, 691-modda; 2021-yil, 4-songa ilova, № 8, 797-modda) quyidagi o‘zgartishlar kiritilsin:

1) 6-moddaning o‘n ikkinchi xatboshisidagi “nogironlar” degan so‘z “nogironligi bo‘lgan shaxslarning” degan so‘zlar bilan almashtirilsin;

2) 16-moddaning birinchi qismidagi “nogiron kishilarni” degan so‘zlar “nogironligi bo‘lgan shaxslarni” degan so‘zlar bilan almashtirilsin;

3) 22-modda quyidagi tahrirda bayon etilsin:

Nogironligi bo‘lgan shaxslar, shu jumladan nogironligi bo‘lgan bolalar va bolalikdan nogironligi bo‘lgan shaxslar tibbiy-ijtimoiy yordam olish, kuch-quvvatni tiklashning barcha turlaridan foydalanish, dori vositalari, protez-ortopediya moslamalari, harakatlanish vositalari bilan imtiyozli asoslarda ta’minlanish, shuningdek kasbiy tayyorgarlikdan va qayta tayyorgarlikdan o‘tish huquqiga ega.

Nogironligi bo‘lgan shaxslar davlat sog‘liqni saqlash muassasalarida bepul tibbiy-sanitariya yordamini olish, uyda parvarish qilinish huquqiga, o‘zgalarning parvarishiga muhtoj nogironligi bo‘lgan yolg‘iz shaxslar, surunkali ruhiy holati buzilgan nogironligi bo‘lgan shaxslar esa nogironligi bo‘lgan shaxslar va keksalar uchun mo‘ljallangan internat uylarida yashash huquqiga ega.

Nogironligi bo‘lgan shaxslarga tibbiy-ijtimoiy yordam ko‘rsatish tartibi va ularga beriladigan imtiyozlar ro‘yxati qonunchilikda belgilanadi”;

4) 36-moddaning uchinchi qismidagi “tibbiy-mehnat ekspert komissiyasiga” degan so‘zlar “tibbiy-ijtimoiy ekspert komissiyasiga” degan so‘zlar bilan almashtirilsin;

5) 37-moddaning:

nomi va birinchi qismi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

Tekshiruvdan o‘tkazilayotgan shaxsning klinik-funksional, ijtimoiy, kasbiy-mehnat va psixologik ma’lumotlarini kompleks baholash asosida uning sog‘lig‘i yo‘qolganligi darajasini hamda organizmining funksiyalari turg‘un buzilganligi sababli hayot faoliyati cheklanganligi darajasini, nogironlik guruhini, nogironlikning boshlanishi sababi hamda vaqtini aniqlash, shuningdek shaxs uchun sog‘lig‘ining holatiga ko‘ra mumkin bo‘lgan mehnat faoliyati turlari va zarur mehnat sharoitlari, o‘zgalarning parvarishiga, sanatoriy-kurortda davolanishning tegishli turlariga hamda ijtimoiy himoyaga bo‘lgan ehtiyoji to‘g‘risida tavsiyalar berish tibbiy-ijtimoiy ekspertizadir”;

ikkinchi qismidagi “Tibbiy-mehnat ekspertizasini” degan so‘zlar “Tibbiy-ijtimoiy ekspertizani” degan so‘zlar bilan almashtirilsin;

uchinchi qismidagi “Tibbiy-mehnat ekspertizasini” degan so‘zlar “Tibbiy-ijtimoiy ekspertizani” degan so‘zlar bilan almashtirilsin.

13-modda. O‘zbekiston Respublikasining 1996-yil 30-avgustda qabul qilingan “Shahar yo‘lovchilar transportidan bepul foydalanishni tartibga solish to‘g‘risida”gi 278-I-sonli Qonuni (O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Axborotnomasi, 1996-yil, № 9, 141-modda; O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2009-yil, № 12, 470-modda) 1-moddasining sakkizinchi xatboshisi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“nogironligi bo‘lgan ko‘zi ojiz shaxslar uchun va nogironligi bo‘lgan ko‘zi ojiz shaxsga safarlarda hamrohlik qiluvchi shaxs uchun saqlab qolinsin”.

14-modda. O‘zbekiston Respublikasining 1996-yil 26-dekabrda qabul qilingan “Notariat to‘g‘risida”gi 343-I-sonli Qonuni (O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Axborotnomasi, 1997-yil, № 2, 42-modda; 2001-yil, № 1-2, 23-modda; 2003-yil, № 5, 67-modda; 2004-yil, № 1-2, 18-modda; O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2005-yil, № 9, 312-modda; 2006-yil, № 9, 498-modda; 2007-yil, № 12, 608-modda; 2009-yil, № 9, 337-modda; 2010-yil, № 9, 335-modda; 2012-yil, № 4, 105-modda; 2014-yil, № 5, 130-modda; 2017-yil, № 9, 510-modda; 2018-yil, № 4, 224-modda, № 7, 431-modda, № 10, 673-modda; 2019-yil, № 1, 5-modda; 2020-yil, № 1, 3-modda; 2021-yil, 4-songa ilova, № 8, 800, 803-moddalar) 26-moddasi birinchi qismining ikkinchi xatboshisi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“kasalxonalarda, gospitallarda, boshqa statsionar davolash muassasalarida davolanayotgan yoki keksalar va nogironligi bo‘lgan shaxslar uchun internat uylarida yashayotgan fuqarolarning ushbu kasalxonalar, gospitallar va boshqa davolash muassasalarining bosh shifokorlari, ularning tibbiyot bo‘yicha o‘rinbosarlari yoki navbatchi shifokorlari, shuningdek gospitallarning boshliqlari, keksalar va nogironligi bo‘lgan shaxslar uchun internat uylarining direktorlari va bosh shifokorlari tomonidan tasdiqlangan vasiyatnomalari”.

15-modda. O‘zbekiston Respublikasining 1997-yil 25-aprelda qabul qilingan 409-I-sonli Qonuni bilan tasdiqlangan O‘zbekiston Respublikasining Jinoyat-ijroiya kodeksiga (O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Axborotnomasi, 1997-yil, № 6, 175-modda; 2003-yil, № 9-10, 149-modda; 2004-yil, № 1-2, 18-modda; O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2007-yil, № 6, 248-modda, № 9, 422-modda, № 12, 595-modda; 2008-yil, № 4, 187-modda, № 12, 636, 641-moddalar; 2009-yil, № 4, 136-modda, № 12, 470-modda; 2010-yil, № 9, 334-modda; 2012-yil, № 9/1, 238-modda; 2014-yil, № 9, 244-modda; 2015-yil, № 8, 310-modda; 2017-yil, № 3, 47-modda, № 10, 605-modda; 2019-yil, № 3, 165-modda, № 5, 267-modda, № 8, 469-modda, № 9, 588, 592-moddalar, № 12, 880-modda; 2020-yil, № 6, 337-modda; 2021-yil, 4-songa ilova, № 11, 1061-modda, № 12, 1193-modda) quyidagi o‘zgartishlar kiritilsin:

1) 75-modda to‘rtinchi qismining oltinchi xatboshisidagi “nogironlari” degan so‘z “nogironligi bo‘lgan shaxslar” degan so‘zlar bilan almashtirilsin;

2) 78-moddaning to‘rtinchi qismidagi “nogironlarining” degan so‘z “nogironligi bo‘lgan shaxslarning” degan so‘zlar bilan almashtirilsin;

3) 85-moddaning uchinchi qismidagi “nogironlariga” degan so‘z “nogironligi bo‘lgan shaxslarga” degan so‘zlar bilan almashtirilsin;

4) 88-moddaning to‘rtinchi qismidagi “nogironlari” degan so‘z “nogironligi bo‘lgan shaxslar” degan so‘zlar bilan almashtirilsin;

5) 90-moddaning to‘rtinchi qismidagi “nogironlariga” degan so‘z “nogironligi bo‘lgan shaxslarga” degan so‘zlar bilan almashtirilsin;

6) 92-moddaning uchinchi qismidagi “nogironlarining” degan so‘z “nogironligi bo‘lgan shaxslarning” degan so‘zlar bilan almashtirilsin;

7) 100-moddaning ikkinchi qismidagi “nogironlari” degan so‘z “nogironligi bo‘lgan shaxslar” degan so‘zlar bilan almashtirilsin;

8) 109-modda o‘ninchi qismining ikkinchi xatboshisidagi “nogironlari” degan so‘z “nogironligi bo‘lgan shaxslar” degan so‘zlar bilan almashtirilsin;

9) 122-moddaning to‘rtinchi qismidagi “nogironlari” degan so‘z “nogironligi bo‘lgan shaxslar” degan so‘zlar bilan almashtirilsin;

10) 133-moddaning ikkinchi qismidagi “nogiron bolalari” degan so‘zlar “nogironligi bo‘lgan bolalari” degan so‘zlar bilan almashtirilsin;

11) 173-modda:

birinchi qismining ikkinchi xatboshisidagi “nogironlariga” degan so‘z “nogironligi bo‘lgan shaxslarga” degan so‘zlar bilan almashtirilsin;

oltinchi qismi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“Nogironligi bo‘lgan shaxslar va keksalar o‘z iltimosiga ko‘ra, keksalar va nogironligi bo‘lgan shaxslar uchun internat uylariga (pansionatlarga) yuboriladi”.

16-modda. O‘zbekiston Respublikasining 1997-yil 25-aprelda qabul qilingan “Shahar yo‘lovchilar transporti to‘g‘risida”gi 419-I-sonli Qonuniga (O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Axborotnomasi, 1997-yil, № 4-5, 124-modda; O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2006-yil, № 9, 490-modda; 2008-yil, № 12, 640-modda; 2013-yil, № 4, 98-modda; 2021-yil, 4-songa ilova) quyidagi o‘zgartishlar kiritilsin:

1) 19-moddaning uchinchi qismidagi “nogironlar” degan so‘z “nogironligi bo‘lgan shaxslarning” degan so‘zlar bilan almashtirilsin;

2) 21-moddaning beshinchi qismidagi “nogironlar” degan so‘z “nogironligi bo‘lgan shaxslar” degan so‘zlar bilan almashtirilsin.

17-modda. O‘zbekiston Respublikasining 1998-yil 30-aprelda qabul qilingan 607-I-sonli Qonuni bilan tasdiqlangan O‘zbekiston Respublikasining Oila kodeksiga (O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Axborotnomasi, 1998-yil, 5-6-songa ilova; 2003-yil, № 1, 8-modda; 2004-yil, № 1-2, 18-modda; O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2007-yil, № 4, 157-modda; 2008-yil, № 4, 189-modda; 2009-yil, № 9, 328-modda; 2010-yil, № 9, 334, 335-moddalar; 2011-yil, № 9, 252-modda, № 12/2, 363-modda; 2013-yil, № 4, 98-modda; 2014-yil, № 1, 2-modda; 2016-yil, № 9, 276-modda; 2017-yil, № 9, 510-modda, № 10, 605-modda; 2018-yil, № 1, 1, 4-moddalar, № 4, 224-modda; 2019-yil, № 8, 469-modda, № 12, 880-modda; 2020-yil, № 1, 1-modda, № 3, 199-modda, № 10, 593-modda, № 12, 691-modda; 2021-yil, 4-songa ilova, № 10, 970-modda) quyidagi o‘zgartishlar kiritilsin:

1) 105-moddaning birinchi qismidagi “nogiron” degan so‘z “nogironligi bo‘lgan shaxs” degan so‘zlar bilan almashtirilsin;

2) 117-moddaning matni quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“Er-xotin bir-biriga moddiy yordam berishi shart. Bunday yordam berishdan bosh tortilgan taqdirda, yordamga muhtoj, mehnatga layoqatsiz er yoki xotin, shuningdek xotin homiladorlik davrida va o‘rtada bola tug‘ilgan kundan e’tiboran uch yil davomida, o‘rtadagi nogironligi bo‘lgan bolani u o‘n sakkiz yoshga to‘lguniga qadar parvarishlashni yoki bolalikdan I guruh nogironligi bo‘lgan o‘rtadagi bolani parvarishlashni amalga oshirgan, yordamga muhtoj bo‘lgan er (xotin) yordam berishga qodir bo‘lgan xotindan (erdan) sud tartibida ta’minot (aliment) olish huquqiga ega”;

3) 118-modda birinchi qismining uchinchi xatboshisi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“o‘rtadagi nogironligi bo‘lgan bolani u o‘n sakkiz yoshga to‘lguniga qadar parvarishlashni yoki bolalikdan I guruh nogironligi bo‘lgan bolani parvarishlashni amalga oshirgan, yordamga muhtoj bo‘lgan sobiq xotin (er)”.

18-modda. O‘zbekiston Respublikasining 2000-yil 26-mayda qabul qilingan “Fuqaro muhofazasi to‘g‘risida”gi 80-II-sonli Qonuni (O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Axborotnomasi, 2000-yil, № 5-6, 151-modda; O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2021-yil, 4-songa ilova) 20-moddasining uchinchi qismidagi “nogironlari” degan so‘z “nogironligi bo‘lgan shaxslar” degan so‘zlar bilan almashtirilsin.

19-modda. O‘zbekiston Respublikasining 2001-yil 11-mayda qabul qilingan “Aholini sil kasalligidan muhofaza qilish to‘g‘risida”gi 215-II-sonli Qonuni (O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Axborotnomasi, 2001-yil, № 5, 84-modda; O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2009-yil, № 12, 470-modda; 2013-yil, № 4, 98-modda; 2017-yil, № 10, 605-modda; 2019-yil, № 2, 47-modda, № 9, 589-modda, № 11, 791-modda; 2020-yil, № 12, 691-modda; 2021-yil, 4-songa ilova) 11-moddasining yettinchi qismidagi “nogiron” degan so‘z “nogironligi bo‘lgan bola” degan so‘zlar bilan almashtirilsin.,

20-modda. O‘zbekiston Respublikasining 2001-yil 30-avgustda qabul qilingan “Madaniy meros obyektlarini muhofaza qilish va ulardan foydalanish to‘g‘risida”gi 269-II-sonli Qonuni (O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Axborotnomasi, 2001-yil, № 9-10, 180-modda; 2004-yil, № 5, 90-modda; O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2005-yil, № 9, 309-modda; 2009-yil, № 10, 381-modda; 2013-yil, № 4, 98-modda; 2017-yil, № 6, 300-modda; 2018-yil, № 4, 224-modda; 2021-yil, 4-songa ilova) 27-moddasi birinchi qismining to‘rtinchi xatboshisidagi “nogironlar” degan so‘z “nogironligi bo‘lgan shaxslar” degan so‘zlar bilan almashtirilsin.

21-modda. O‘zbekiston Respublikasining 2002-yil 12-dekabrda qabul qilingan “Umumiy harbiy majburiyat va harbiy xizmat to‘g‘risida”gi 436-II-sonli Qonuniga (O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Axborotnomasi, 2002-yil, № 12, 217-modda; 2003-yil, № 9-10, 149-modda; 2005-yil, № 1, 18-modda; O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2006-yil, № 6, 262-modda; 2008-yil, № 9, 481-modda, № 12, 630-modda; 2009-yil, № 12, 470-modda; 2016-yil, № 9, 276-modda; 2017-yil, № 6, 300-modda; 2018-yil, № 4, 224-modda, № 7, 431-modda; 2019-yil, № 2, 47-modda, № 9, 589-modda, № 12, 880-modda; 2020-yil, № 8, 491-modda; 2021-yil, 4-songa ilova, № 9, 905-modda) quyidagi o‘zgartishlar kiritilsin:

1) 21-modda ikkinchi qismining 5-bandidagi “nogiron xotini” degan so‘zlar “nogironligi bo‘lgan xotini” degan so‘zlar bilan almashtirilsin;

2) 45-moddaning oltinchi qismi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“Tibbiy-ijtimoiy ekspert komissiyalari nogironligi bo‘lgan shaxs deb topilgan harbiy xizmatga majburlar va chaqiriluvchilar to‘g‘risida, ularning nogironlik guruhidan qat’i nazar, tegishli tuman (shahar) mudofaa ishlari organlariga yetti kunlik muddat ichida ma’lum qilishi shart”.

22-modda. O‘zbekiston Respublikasining 2007-yil 2-mayda qabul qilingan “Homiylik to‘g‘risida”gi O‘RQ-96-sonli Qonuni (O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2007-yil, № 5, 218-modda; 2008-yil, № 12, 640-modda; 2015-yil, № 8, 312-modda; 2016-yil, № 4, 125-modda; 2021-yil, 4-songa ilova) 4-moddasi birinchi qismining ikkinchi xatboshisidagi “nogironlarni” degan so‘z “nogironligi bo‘lgan shaxslarni” degan so‘zlar bilan almashtirilsin.

23-modda. O‘zbekiston Respublikasining 2008-yil 7-yanvarda qabul qilingan “Bola huquqlarining kafolatlari to‘g‘risida”gi O‘RQ-139-sonli Qonuniga (O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2008-yil, № 1, 1-modda; 2009-yil, № 12, 471-modda; 2016-yil, № 12, 383-modda; 2017-yil, № 6, 300-modda; 2018-yil, № 7, 431-modda; 2019-yil, № 12, 881-modda; 2020-yil, № 3, 199-modda; 2021-yil, 4-songa ilova) quyidagi o‘zgartishlar kiritilsin:

1) 3-moddaning:

sakkizinchi xatboshisi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“nogironligi bo‘lgan bolalar”;

o‘n yettinchi xatboshisi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“nogironligi bo‘lgan bolalar (bola) — barqaror jismoniy, aqliy, sensor (sezgi) yoki ruhiy nuqsonlari mavjudligi oqibatida hayot faoliyati cheklanganligi munosabati bilan davlat va jamiyat tomonidan ijtimoiy yordam ko‘rsatilishiga hamda o‘z huquqlari va qonuniy manfaatlari himoya qilinishiga muhtoj bo‘lgan bolalar (bola);

2) 24-moddaning ikkinchi qismidagi “nogiron bolalarni” degan so‘zlar “nogironligi bo‘lgan bolalarni” degan so‘zlar bilan almashtirilsin;

3) 25-moddaning uchinchi qismidagi “nogiron bolalar” degan so‘zlar “nogironligi bo‘lgan bolalarning” degan so‘zlar bilan almashtirilsin;

4) 28-moddaning:

nomidagi “Nogiron bolalar” degan so‘zlar “Nogironligi bo‘lgan bolalar” degan so‘zlar bilan almashtirilsin;

birinchi qismidagi “Nogiron bolalar” degan so‘zlar “Nogironligi bo‘lgan bolalar” degan so‘zlar bilan almashtirilsin;

ikkinchi qismidagi “Nogiron bolalar” degan so‘zlar “Nogironligi bo‘lgan bolalar” degan so‘zlar bilan almashtirilsin;

5) 29-moddaning:

ikkinchi qismidagi “nogiron bolalar” degan so‘zlar “nogironligi bo‘lgan bolalar” degan so‘zlar bilan almashtirilsin;

uchinchi qismidagi “nogiron bolalarning” degan so‘zlar “nogironligi bo‘lgan bolalarning” degan so‘zlar bilan almashtirilsin.

24-modda. O‘zbekiston Respublikasining 2008-yil 21-aprelda qabul qilingan “Transport vositalari egalarining fuqarolik javobgarligini majburiy sug‘urta qilish to‘g‘risida”gi O‘RQ-155-sonli Qonuni (O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2008-yil, № 4, 191-modda; 2010-yil, № 9, 337-modda; 2011-yil, № 4, 99-modda; 2013-yil, № 4, 98-modda; 2015-yil, № 6, 228-modda; 2018-yil, № 4, 224-modda; 2020-yil, № 11, 652-modda; 2021-yil, 4-songa ilova, № 8, 803-modda) 13-moddasi birinchi qismining to‘qqizinchi xatboshisi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“nogironligi bo‘lgan shaxslar”.

25-modda. O‘zbekiston Respublikasining 2008-yil 10-sentabrda qabul qilingan “Ishlab chiqarishdagi baxtsiz hodisalar va kasb kasalliklaridan majburiy davlat ijtimoiy sug‘urtasi to‘g‘risida”gi O‘RQ-174-sonli Qonuniga (O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2008-yil, № 9, 480-modda; 2010-yil, № 9, 334-modda; 2021-yil, 4-songa ilova) quyidagi o‘zgartishlar kiritilsin:

1) 5-modda:

birinchi qismining oltinchi xatboshisidagi “tibbiy-mehnat ekspert komissiyasiga” degan so‘zlar “tibbiy-ijtimoiy ekspert komissiyasiga” degan so‘zlar bilan almashtirilsin;

ikkinchi qismining to‘rtinchi xatboshisidagi “tibbiy-mehnat ekspert komissiyasi” degan so‘zlar “tibbiy-ijtimoiy ekspert komissiyasi” degan so‘zlar bilan almashtirilsin;

2) 6-modda ikkinchi qismining oltinchi xatboshisidagi “tibbiy-mehnat ekspert komissiyasiga” degan so‘zlar “tibbiy-ijtimoiy ekspert komissiyasiga” degan so‘zlar bilan almashtirilsin;

3) 11-moddaning uchinchi qismidagi “tibbiy-mehnat ekspert komissiyalari” degan so‘zlar “tibbiy-ijtimoiy ekspert komissiyalari” degan so‘zlar bilan almashtirilsin.

26-modda. O‘zbekiston Respublikasining 2009-yil 16-aprelda qabul qilingan “Ish beruvchining fuqarolik javobgarligini majburiy sug‘urta qilish to‘g‘risida”gi O‘RQ-210-sonli Qonuniga (O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2009-yil, № 4, 137-modda; 2013-yil, № 4, 98-modda; 2019-yil, № 12, 880-modda; 2021-yil, 4-songa ilova) quyidagi o‘zgartishlar kiritilsin:

1) 3-moddaning sakkizinchi xatboshisidagi “tibbiy-mehnat ekspertiza komissiyasi” degan so‘zlar “tibbiy-ijtimoiy ekspert komissiyasi” degan so‘zlar bilan almashtirilsin;

2) 13-modda birinchi qismining yettinchi xatboshisidagi “tibbiy-mehnat ekspertiza komissiyasining” degan so‘zlar “tibbiy-ijtimoiy ekspert komissiyasining” degan so‘zlar bilan almashtirilsin.

27-modda. O‘zbekiston Respublikasining 2010-yil 22-dekabrda qabul qilingan “Rieltorlik faoliyati to‘g‘risida”gi O‘RQ-269-sonli Qonuni (O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2010-yil, № 12, 469-modda; 2011-yil, № 12/2, 363-modda; 2016-yil, № 12, 383-modda; 2019-yil, № 11, 792-modda; 2020-yil, № 1, 3-modda; 2021-yil, 4-songa ilova, № 10, 968-modda) 18-moddasi birinchi qismining to‘qqizinchi xatboshisidagi “nogironlar” degan so‘z “nogironligi bo‘lgan shaxslar” degan so‘zlar bilan almashtirilsin.

28-modda. O‘zbekiston Respublikasining 2011-yil 29-sentabrda qabul qilingan “Jinoyat ishini yuritish chog‘ida qamoqda saqlash to‘g‘risida”gi O‘RQ-298-sonli Qonuniga (O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2011-yil, № 9, 251-modda; 2012-yil, № 9/1, 238-modda; 2019-yil, № 2, 47-modda, № 5, 267-modda, № 8, 469-modda, № 9, 592-modda; 2021-yil, 4-songa ilova, № 11, 1061-modda) quyidagi o‘zgartishlar kiritilsin:

1) 24-moddaning uchinchi qismidagi “nogironlariga” degan so‘z “nogironligi bo‘lgan shaxslarga” degan so‘zlar bilan almashtirilsin;

2) 28-moddaning ikkinchi qismidagi “nogironlari” degan so‘z “nogironligi bo‘lgan shaxslar” degan so‘zlar bilan almashtirilsin;

3) 38-moddaning uchinchi qismidagi “nogironlariga” degan so‘z “nogironligi bo‘lgan shaxslarga” degan so‘zlar bilan almashtirilsin.

29-modda. O‘zbekiston Respublikasining 2013-yil 23-sentabrda qabul qilingan “Odamning immunitet tanqisligi virusi keltirib chiqaradigan kasallik (OIV infeksiyasi) tarqalishiga qarshi kurashish to‘g‘risida”gi O‘RQ-353-sonli Qonuni (O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2013-yil, № 9, 239-modda; 2016-yil, № 12, 383-modda; 2018-yil, № 1, 1-modda; 2019-yil, № 5, 261, 267-moddalar; 2021-yil, 4-songa ilova) 20-moddasining ikkinchi qismidagi “nogiron bolalar” degan so‘zlar “nogironligi bo‘lgan bolalar” degan so‘zlar bilan almashtirilsin.

30-modda. O‘zbekiston Respublikasining 2013-yil 26-dekabrda qabul qilingan O‘RQ-360-sonli Qonuni bilan tasdiqlangan O‘zbekiston Respublikasining Budjet kodeksiga (O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2013-yil, 12-songa 1-ilova; 2014-yil, № 9, 244-modda; 2015-yil, № 12, 452-modda; 2016-yil, № 12, 383, 385-moddalar; 2017-yil, № 6, 300-modda, № 10, 605-modda, № 12, 772-modda; 2018-yil, № 1, 1-modda, № 7, 431, 433-moddalar, № 12, 783-modda; 2019-yil, № 1, 1-modda, № 5, 265-modda, № 8, 470-modda, № 9, 588-modda, № 11, 791-modda, № 12, 884, 891-moddalar; 2020-yil, № 3, 203-modda, № 11, 652-modda, № 12, 691-modda; 2021-yil, № 1, 7, 13-moddalar, 4-songa ilova, № 8, 803, 804-moddalar, № 10, 973-modda, № 12, 1098-modda) quyidagi o‘zgartishlar kiritilsin:

1) 70-modda birinchi qismi 1-bandining o‘n birinchi xatboshisidagi “nogironlarga” degan so‘z “nogironligi bo‘lgan shaxslarga” degan so‘zlar bilan almashtirilsin;

2) 71-modda birinchi qismi 1-bandining:

to‘rtinchi xatboshisidagi “tibbiy-mehnat ekspert komissiyalarini” degan so‘zlar “tibbiy-ijtimoiy ekspert komissiyalarini” degan so‘zlar bilan almashtirilsin;

sakkizinchi xatboshisi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“Qoraqalpog‘iston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar hamda Toshkent shahar hokimliklari tasarrufidagi keksalar va nogironligi bo‘lgan shaxslar uchun internat uylari, pansionatlari va sanatoriylarini, nogironligi bo‘lgan shaxslarni reabilitatsiya qilish markazlarini, boshqa muassasalarni saqlab turish xarajatlari, shuningdek aholini ijtimoiy muhofaza qilishga doir maqsadli tadbirlar xarajatlari”;

3) 177-moddaning sakkizinchi xatboshisidagi “tibbiy-mehnat ekspert komissiyalarining” degan so‘zlar “tibbiy-ijtimoiy ekspert komissiyalarining” degan so‘zlar bilan almashtirilsin.

32-modda. O‘zbekiston Respublikasining 2019-yil 2-aprelda qabul qilingan “Jazoni ijro etish muassasalaridan ozod qilingan ayrim toifadagi shaxslar ustidan ma’muriy nazorat to‘g‘risida”gi O‘RQ-532-sonli Qonuni (O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2019-yil, № 4, 198-modda; 2020-yil, № 9, 539-modda; 2021-yil, 4-songa ilova) 8-moddasining uchinchi qismidagi “nogiron” degan so‘z “nogironligi bo‘lgan shaxslarni” degan so‘zlar bilan almashtirilsin.

33-modda. O‘zbekiston Respublikasining 2019-yil 6-dekabrda qabul qilingan “Kasaba uyushmalari to‘g‘risida”gi O‘RQ-588-sonli Qonuni (O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2019-yil, № 12, 882-modda; 2021-yil, 4-songa ilova) 33-moddasi ikkinchi qismining sakkizinchi xatboshisidagi “tibbiy-mehnat ekspert komissiyasi” degan so‘zlar “tibbiy-ijtimoiy ekspert komissiyasi” degan so‘zlar bilan almashtirilsin.

34-modda. O‘zbekiston Respublikasining 2019-yil 30-dekabrda qabul qilingan O‘RQ-599-sonli Qonuni bilan yangi tahrirda tasdiqlangan O‘zbekiston Respublikasining Soliq kodeksiga (O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2019-yil, 12-songa 1-ilova; 2020-yil, № 3, 198-modda, № 10, 593-modda, № 11, 652-modda, № 12, 690, 691-moddalar; 2021-yil, № 1, 6-modda, № 4, 294-modda, 4-songa ilova, № 8, 800-modda, № 9, 901-modda, № 10, 968, 969, 972, 973-moddalar, № 12, 1099-modda) quyidagi o‘zgartishlar kiritilsin:

1) 243-modda birinchi qismining 4-bandi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“4) protez-ortopediya buyumlarini, nogironligi bo‘lgan shaxslar uchun inventarni, shu jumladan ushbu buyumlar va inventarni ishlab chiqaruvchilar tomonidan realizatsiya qilinadigan buyumlar va inventarni, shuningdek nogironligi bo‘lgan shaxslarga ortopedik protezlash, nogironligi bo‘lgan shaxslar uchun mo‘ljallangan protez-ortopediya buyumlarini va inventarni ta’mirlash hamda ularga xizmat ko‘rsatish bo‘yicha ko‘rsatiladigan xizmatlarni”;

2) 337-modda yettinchi qismining o‘zbekcha matnidagi “nogironlarning” degan so‘z “nogironligi bo‘lgan shaxslarning” degan so‘zlar bilan almashtirilsin;

3) 369-modda ikkinchi qismi 15-bandining uchinchi xatboshisidagi “nogironlarni” degan so‘z “nogironligi bo‘lgan shaxslarni” degan so‘zlar bilan almashtirilsin;

4) 380-modda birinchi qismining:

2-bandi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“2) urush nogironlari va qatnashchilari, shuningdek doirasi qonunchilik bilan belgilanadigan, ularga tenglashtirilgan shaxslar. Mazkur imtiyoz urush nogironining (qatnashchisining) tegishli guvohnomasi yoki mudofaa ishlari bo‘yicha bo‘limning yoxud boshqa vakolatli organning ma’lumotnomasi asosida, nogironligi bo‘lgan boshqa shaxslarga (qatnashchilarga) nogironligi bo‘lgan shaxsning (qatnashchining) imtiyozlarga bo‘lgan huquqi to‘g‘risidagi guvohnomasi asosida beriladi”;

3-bandidagi “tibbiy-mehnat ekspert komissiyasining” degan so‘zlar “tibbiy-ijtimoiy ekspert komissiyasining” degan so‘zlar bilan almashtirilsin;

5) 421-modda birinchi qismining 2-bandi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“2) urush nogironlari va qatnashchilari, shuningdek doirasi qonunchilik bilan belgilanadigan, ularga tenglashtirilgan shaxslar.

Ushbu imtiyoz urush nogironining (qatnashchisining) tegishli guvohnomasi yoki mudofaa ishlari bo‘yicha bo‘limning yoxud boshqa vakolatli organning ma’lumotnomasi asosida, nogironligi bo‘lgan boshqa shaxslarga (qatnashchilarga) nogironligi bo‘lgan shaxsning (qatnashchining) imtiyozlarga bo‘lgan huquqi to‘g‘risidagi guvohnomasi asosida beriladi”;

6) 436-modda birinchi qismining:

2-bandi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“2) urush nogironlari va qatnashchilari, shuningdek doirasi qonunchilik bilan belgilanadigan, ularga tenglashtirilgan shaxslar. Ushbu imtiyoz urush nogironining (qatnashchisining) tegishli guvohnomasi yoki mudofaa ishlari bo‘yicha bo‘limning yoxud boshqa vakolatli organning ma’lumotnomasi asosida, nogironligi bo‘lgan boshqa shaxslarga (qatnashchilarga) nogironligi bo‘lgan shaxsning (qatnashchining) imtiyozlarga bo‘lgan huquqi to‘g‘risidagi guvohnomasi asosida beriladi”;

3-bandidagi “tibbiy-mehnat ekspert komissiyasining” degan so‘zlar “tibbiy-ijtimoiy ekspert komissiyasining” degan so‘zlar bilan almashtirilsin;

4-bandidagi “nogiron bolasi” degan so‘zlar “nogironligi bo‘lgan bolasi” degan so‘zlar bilan almashtirilsin;

7) 467-moddaning 14-pozitsiyasidagi “Nuroniy” jamg‘armasi va “O‘zbekiston Chernobilchilari” assotsiatsiyasi bo‘lgan va umumiy sonida nogironlar, urush va 1941 — 1945-yillar mehnat fronti veteranlari 50 foizdan kam bo‘lmagan va nogironlar, urush va 1941 — 1945-yillar mehnat fronti veteranlarining” degan so‘zlar “Nuroniy” jamg‘armasi va “O‘zbekiston Chernobilchilari” assotsiatsiyasi bo‘lgan, umumiy sonida nogironligi bo‘lgan shaxslar, urush va 1941 — 1945-yillar mehnat fronti veteranlari 50 foizdan kam bo‘lmagan va nogironligi bo‘lgan shaxslar, urush va 1941 — 1945-yillar mehnat fronti veteranlarining” degan so‘zlar bilan almashtirilsin.

35-modda. O‘zbekiston Respublikasining 2020-yil 6-yanvarda qabul qilingan “Davlat boji to‘g‘risida”gi O‘RQ-600-sonli Qonuni (O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2020-yil, № 1, 1-modda, № 3, 201-modda, № 5, 298-modda, № 10, 593-modda, № 12, 691-modda; 2021-yil, № 1, 13-modda, 4-songa ilova, № 7, 661-modda, № 8, 800, 803-moddalar, № 10, 968-modda) 15-moddasi birinchi qismining ikkinchi xatboshisi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“keksalar va nogironligi bo‘lgan shaxslar uchun internat uylarida yashovchi keksalar va nogironligi bo‘lgan shaxslar”.

36-modda. O‘zbekiston Respublikasining 2020-yil 20-oktabrda qabul qilingan “Aholi bandligi to‘g‘risida”gi O‘RQ-642-sonli Qonuni (O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2020-yil, № 10, 595-modda; 2021-yil, № 4, 287-modda, 4-songa ilova) 28-moddasi birinchi qismining to‘rtinchi xatboshisidagi “tibbiy-mehnat ekspert komissiyasi” degan so‘zlar “tibbiy-ijtimoiy ekspert komissiyasi” degan so‘zlar bilan almashtirilsin.

37-modda. O‘zbekiston Respublikasining 2020-yil 18-noyabrda qabul qilingan “O‘zbekiston Respublikasi Milliy gvardiyasi to‘g‘risida”gi O‘RQ-647-sonli Qonuni (O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2020-yil, № 11, 653-modda) 35-moddasining birinchi qismidagi “nogiron” degan so‘z “nogironligi bo‘lgan shaxs” degan so‘zlar bilan almashtirilsin.

38-modda. O‘zbekiston Respublikasi Tibbiy-ijtimoiy xizmatlarni rivojlantirish agentligi va boshqa manfaatdor tashkilotlar ushbu Qonunning ijrosini, ijrochilarga yetkazilishini hamda mohiyati va ahamiyati aholi o‘rtasida tushuntirilishini ta’minlasin.

39-modda. O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi:

hukumat qarorlarini ushbu Qonunga muvofiqlashtirsin;

davlat boshqaruvi organlari ushbu Qonunga zid bo‘lgan o‘z normativ-huquqiy hujjatlarini qayta ko‘rib chiqishlari va bekor qilishlarini ta’minlasin.

40-modda. Ushbu Qonun rasmiy e’lon qilingan kundan e’tiboran kuchga kiradi.

Ushbu Qonun 9-moddasining amal qilishi “O‘zbekiston Respublikasining Mehnat kodeksini tasdiqlash to‘g‘risida”gi O‘zbekiston Respublikasi Qonuni bilan tasdiqlangan O‘zbekiston Respublikasining yangi Mehnat kodeksi kuchga kirguniga qadar saqlanib qoladi.