26.09.2026 yildagi 01/2-38-son
ONLINE TRANSLATE
Oʻzbekiston Respublikasi qurilish va uy-joy kommunal xoʻjaligi vazirining buyrugʻi, 26.09.2026 yildagi 01/2-38-son
Kuchga kirish sanasi
16.10.2026
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Oʻzbekiston respublikasi qurilish va uy-joy kommunal xoʻjaligi vazirining
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
buyrugʻi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
SHNQ 2.01.03-26 “Seysmik hududlarda qurilish” shaharsozlik normalari va qoidalarini tasdiqlash toʻgʻrisida
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
[Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligi tomonidan 2026-yil 15-oktabrda hisobga olindi, hisob raqami 417]
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Oʻzbekiston Respublikasining Shaharsozlik kodeksi hamda Vazirlar Mahkamasining 2024-yil 23-apreldagi 231-son “Qurilish sohasidagi normativ hujjatlarni xalqaro standartlar bilan uygʻunlashtirish chora- tadbirlari toʻgʻrisida”gi qaroriga muvofiq buyuraman:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1. SHNQ 2.01.03-26 “Seysmik hududlarda qurilish” shaharsozlik normalari va qoidalari ilovaga muvofiq tasdiqlansin.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2. Oʻzbekiston Respublikasi qurilish vazirining 2019-yil 23-dekabrdagi 561-son buyrugʻi bilan tasdiqlangan QMQ 2.01.03-19 “Seysmik hududlarda qurilish” shaharsozlik normalari va qoidalari oʻz kuchini yoʻqotgan deb topilsin.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3. Mazkur buyruq Oʻzbekiston Respublikasi Favqulodda vaziyatlar vazirligi, Fanlar akademiyasi, Vazirlar Mahkamasi huzuridagi Qurilish va uy-joy kommunal xoʻjaligi sohasida nazorat qilish inspeksiyasi hamda “Oʻzsanoatqurilishmateriallari” uyushmasi bilan kelishilgan.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4. Ushbu buyruq rasmiy eʼlon qilingan kundan eʼtiboran kuchga kiradi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Vazir Sh. XIDOYATOV
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Toshkent sh.,
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2026-yil 26-sentabr,
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
01/2-38-son
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Kelishildi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Favqulodda vaziyatlar vaziri A. IKRAMOV
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2026-yil 25-sentabr
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Fanlar akademiyasi birinchi vitse-prezidenti Sh. SAGDULLAYEV
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2026-yil 23-sentabr
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
“Oʻzsanoatqurilishmateriallari” uyushmasi raisi I. RAXIMOV
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2026-yil 21-sentabr
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Qurilish va uy-joy kommunal xoʻjaligi sohasida nazorat qilish inspeksiyasi rahbari S. ESHQUVVATOV
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2026-yil 18-sentabr
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Oʻzbekiston Respublikasi qurilish va uy-joy kommunal xoʻjaligi vazirining 2026-yil 26-sentabrdagi 01/2-38-son buyrugʻiga
ILOVA
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
SHNQ 2.01.03-26 “Seysmik hududlarda qurilish” shaharsozlik normalari va qoidalari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Mazkur shaharsozlik normalari va qoidalari (bundan buyon matnda SHNQ deb yuritiladi) hisobiy seysmikligi 6 ball va undan yuqori boʻlgan hududlarda joylashtiriladigan bino va inshootlarni loyihalash, qurish, rekonstruksiya qilish, kuchaytirish va mukammal taʼmirlashga oid talablarni belgilaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ushbu SHNQning talablari transport va gidrotexnika inshootlari hamda atom elektr stansiyalarini loyihalashga nisbatan tatbiq etilmaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Quyidagi obyektlarni loyihalash ushbu SHNQda belgilangan umumiy talablar hisobga olingan holda, qoʻshimcha muhandislik-geologik va seysmologik tadqiqotlar hamda maxsus hisob-kitoblar asosida amalga oshiriladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
yer sirtida tektonik buzilishlar vujudga kelishi ehtimoli mavjud boʻlgan hududlarda joylashtiriladigan obyektlar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
gabarit oʻlchamlari, hajm-tarhiy yoki konstruktiv yechimlari mazkur SHNQda belgilangan talablarga mos kelmaydigan obyektlar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
tarhda yoki balandligi boʻyicha mazkur SHNQning 13-jadvalida belgilangan yoʻl qoʻyiladigan qiymatlardan ortiq nomuntazam konstruktiv tizimlarga ega obyektlar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
yangi konstruktiv tizimlar, texnik yechimlar, konstruksiyalar va ularning birikmalari, yangi materiallar yoki maxsus seysmik himoya tizimlarini qoʻllash nazarda tutilgan obyektlar.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1-bob. Shaharsozlik normalari va qoidalari hamda texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlarga havolalar
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1. Mazkur SHNQda quyidagi shaharsozlik normalari va qoidalari hamda texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlarga havolalar keltirilgan:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
SHNQ 2.01.07-21 “Yuklamalar va taʼsirlar”;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
SHNQ 2.02.01-24 “Bino va inshootlarning zaminlari”;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
SHNQ 2.02.03-21 “Qoziqli poydevorlar”;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
SHNQ 2.04.02-19 “Suv taʼminoti. Tashqi tarmoqlar va inshootlar”;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
GOST 530-2012 “Sopol gʻisht va toshlar. Umumiy texnik shartlar” (rasmiy manba: Kirpich i kamen keramicheskiye. Obshiye texnicheskiye usloviya);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
GOST 6428-2018 “Pardevor uchun ariqchali gips plitalar. Texnik shartlar” (rasmiy manba: Pliti gipsovie pazogrebnevie dlya peregorodok. Texnicheskiye usloviya);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
GOST 10180-2012 “Betonlar. Nazorat namunasi boʻyicha mustahkamlikni aniqlash usuli” (rasmiy manba: Betoni. Metodi opredeleniya prochnosti po kontrolnim obrazsam);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
GOST 17624-2021 “Betonlar. Ultratovush usulida mustahkamlikni aniqlash” (rasmiy manba: Betoni. Ultrazvukovoy metod opredeleniya prochnosti);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
GOST 18105-2018 “Betonlar. Mustahkamlikni nazorat qilish va baholash qoidalari” (rasmiy manba: Betoni. Pravila kontrolya i otsenki prochnosti);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
GOST 22690-2015 “Betonlar. Buzmasdan nazorat qilishning mexanik usulida mustahkamlikni aniqlash” (rasmiy manba: Betoni. Opredeleniye prochnosti mexanicheskimi metodami nerazrushayushego kontrolya);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
GOST 28570-2019 “Betonlar. Konstruksiyadan olingan namunalar boʻyicha mustahkamlikni aniqlash usuli” (rasmiy manba: Betoni. Metodi opredeleniya prochnosti po obrazsam, otobrannim iz konstruksiy);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
GOST 31359-2024 “Avtoklavda tayyorlangan gʻovakli betonlar. Texnik shartlar” (rasmiy manba: Betoni yacheistie avtoklavnogo tverdeniya. Texnicheskiye usloviya);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
GOST 31360-2024 “Tosh-gʻisht terimlari uchun buyumlar. Avtoklavda qotirilgan gʻovakli beton bloklar. Texnik shartlar” (rasmiy manba: Izdeliya dlya kamennoy kladki. Bloki iz yacheistogo betona avtoklavnogo tverdeniya. Texnicheskiye usloviya);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
GOST 34511-2018 “Zilzilalar. Makroseysmik jadallik shkalasi” (rasmiy manba: Zemletryaseniya. Shkala makroseysmicheskoy intensivnosti).
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2-bob. Atamalar, taʼriflar, belgilanishlar va qisqartmalar
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2. Ushbu SHNQda quyidagi atamalar va ularning taʼriflari qoʻllanilgan:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
akselerogramma — zilzila yoki boshqa dinamik taʼsir vaqtida zamin, bino yoki inshootning muayyan nuqtasidagi tezlanishning vaqt boʻyicha oʻzgarishini ifodalovchi yozuv (grafik yoki raqamli shaklda);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
bikirlik diafragmasi — bino yoki inshootning fazoviy bikirligi va barqarorligini taʼminlaydigan, gorizontal yuklamalarni qabul qilib, ularni poydevorga yoki boshqa vertikal yuk koʻtaruvchi elementlarga uzatadigan vertikal konstruktiv element yoki elementlar tizimi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
mayda oʻlchamli devorbop buyumlar — oʻlchamlari GOST 530-2012 boʻyicha 380x250x229 mm dan, massasi 7,2 kg dan oshmaydigan, devorlar va pardevorlarni tiklash uchun qoʻllaniladigan, qoʻlda koʻtarish va terish imkonini beruvchi oʻlcham va massali devorbop toshlar, bloklar va boshqa buyumlar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
yirik oʻlchamli devorbop buyumlar — GOST 530-2012 boʻyicha oʻlchamlari 380 × 250 × 229 mm dan, massasi 7,2 kg dan katta boʻlgan, GOST 31359-2024 va GOST 31360-2024 boʻyicha oʻlchamlari 625 × 500 × 500 mm dan, GOST 6428-2018 boʻyicha esa 900 × 500 × 100 mm dan oshmaydigan hamda massasi 31,5 kg dan kichik boʻlgan, devorlar va pardevorlarni tiklashda qoʻllaniladigan, qoʻlda koʻtarish va terish imkonini beradigan toshlar, bloklar, plitalar va boshqa buyumlar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
bikirlik yadrosi — tarhda yopiq shakldagi vertikal fazoviy bikirlik elementi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
bino va inshootlarning balandligi — binoning eng pastki rejaviy yer sathi belgisidan eng yuqori qavat orayopmasi sathigacha boʻlgan vertikal masofa (eng yuqori qavat orayopmasi ustida joylashgan lift mashina xonalari, shamollatish (ventilyatsiya) kameralari, antennalar va ularning machtalari, shpillar, shuningdek kichik hajmli va massali boshqa konstruksiyalar bino balandligiga kiritilmaydi);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
bogʻlamli karkas — vertikal yuklamalarni asosan karkas ustunlari, gorizontal yuklamalarni esa vertikal bikirlik diafragmalari qabul qiladigan va poydevorga uzatadigan fazoviy konstruktiv tizim;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
boʻylama toʻlqinlar — muhit zarrachalarining tebranishi toʻlqin tarqalish yoʻnalishiga mos ravishda sodir boʻladigan seysmik toʻlqinlar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
devor — tarhda choʻziq shakldagi koʻndalang kesimga ega boʻlgan, uzunligining qalinligiga nisbati (lw/bw) 4 dan ortiq boʻlgan va bino hamda inshootning boshqa konstruktiv elementlarini tayantirish yoki ulardan yuklamalarni qabul qilish uchun moʻljallangan konstruktiv element;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
zilzila jadalligining makroseysmik shkalasi — zilzilaning yer yuzasidagi namoyon boʻlishini, jumladan uning insonlar tomonidan his etilishini, buyumlar holatini hamda bino va inshootlarning shikastlanishini makroseysmik belgilar asosida 1 dan 12 ballgacha baholash shkalasi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
zilzila — yer qobigʻining yoki yer ustki qatlamining toʻsatdan roʻy bergan siljishi, yemirilishi yoki oʻpirilishi oqibatida vujudga kelgan, uzoq masofalarga tarqaladigan toʻlqinsimon tebranishlar tarzidagi yer osti silkinishlari va tebranishlari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
zilzilabardoshlik — aholi hayoti hamda mol-mulkining xavfsizligini taʼminlaydigan binolar va inshootlarning zilzila taʼsiriga boʻlgan mustahkamlik koʻrsatkichlari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
zilzilaning hisobiy jadalligi — qurilish maydonchasida sodir boʻlishi mumkin boʻlgan zilzilaning maksimal jadalligi boʻlib, bino va inshootlarning yuk koʻtarish qobiliyati boʻyicha birinchi guruh chegaraviy holatga (CHH-1) yoʻl qoʻyilmasligi shartidan kelib chiqib qabul qilinadi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
kompleks konstruksiya — gʻisht, beton bloklar yoki boshqa tabiiy va sunʼiy tosh materiallardan terilgan hamda rama (karkas) hosil qilmaydigan temir-beton qoʻshimchalar bilan mustahkamlangan devor konstruksiyasi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
konstruktiv sxema — bino yoki inshootning asosiy yuk koʻtaruvchi konstruksiyalari tarkibi va ularning joylashish xususiyatlariga koʻra qabul qilingan konstruktiv tizim varianti;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
konstruktiv tizim — bino yoki inshootning mustahkamligi, bikirligi va barqarorligini taʼminlaydigan oʻzaro bogʻlangan konstruksiyalar majmui;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
kuchaytirish — konstruksiyalarning yuk koʻtarish qobiliyatini oshirishga, shuningdek ularning loyihaviy texnik holatini tiklashga qaratilgan chora-tadbirlar majmui;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
qurilish maydonchasining seysmikligi — mahalliy seysmotektonik, muhandislik-geologik sharoitlar va topografik taʼsirlarni hisobga olgan holda, seysmik taʼsir parametrlarining oshib ketish ehtimoli belgilangan prognoz asosida aniqlanadigan hamda seysmik jadallik shkalasi boʻyicha butun ballarda ifodalanadigan qurilish maydonchasining seysmik xavfliligi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
qurilish maydonchasining hisobiy seysmikligi — bino va inshootlarni loyihalashda qabul qilinadigan, ballarda ifodalangan qurilish maydonchasining seysmikligi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
masʼullik koeffitsiyenti — zilzila taʼsirida bino yoki inshootning buzilishi oqibatlaridan kelib chiqadigan xavf darajasini hisobga oluvchi koeffitsiyent;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
maxsus seysmik himoya tizimlari — bino va inshootlarga taʼsir etuvchi seysmik yuklamalarni kamaytirishga moʻljallangan tizimlar, shu jumladan yoqiladigan va oʻchiriladigan bogʻlanishlar, tebranishlarni dinamik soʻndirgichlar, energiya yutgichlar hamda seysmik izolyatsiya tizimlari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
maxsus texnik shartlar— shaharsozlik normalari va qoidalarida keltirilgan talablarni toʻldiruvchi yoki ularga kompensatsiya choralarini taʼminlovchi Qurilish va uy-joy kommunal xoʻjaligi vazirligi texnik kengashi qarori bilan qabul qilinadigan texnik-hujjat;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
murakkablik toifasi — bino va inshootlarning loyihalash va qurish murakkabligini tavsiflovchi, ularning balandligi, ravoq uzunligi (prolyoti) va sanoat binolaridagi kranning (kran-balka) yuk koʻtarish qobiliyati boʻyicha belgilangan chegaraviy qiymatlarga muvofiq aniqlanadigan tasnifiy koʻrsatkich;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
mustahkamligi past devorbop buyumlar — devor tiklashda qoʻllaniladigan siqilishdagi chegaraviy mustahkamligi 3,5 MPa (35 kgf/cm2) dan kam boʻlgan mayda va yirik oʻlchamli devorbop buyumlar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
rama-bogʻlamli karkas — vertikal yuklarni asosan ramali karkas, gorizontal yuklarni vertikal bikirlik diafragmalari va karkas qabul qiladigan va uzatadigan ramali karkas va vertikal bikirlik diafragmalari koʻrinishidagi fazoviy tizim;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ramali karkas — vertikal va gorizontal yuklarning barcha toʻplamini qabul qiluvchi, barcha yoki baʼzi bogʻlamlari bikir boʻlgan (eguvchi momentlarni qabul qilishga qodir boʻlgan) ustun va panellarning fazoviy tizimi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
seysmik jadallik — qabul qilingan shkala boʻyicha tavsiflangan yer yuzasining zilzila natijasida tebranish jadalligi ballda ifodalanishi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
seysmik taʼsir — tabiiy yoki texnogen omillar (zilzilalar, portlashlar, transport harakati, sanoat uskunalarining ishlashi) taʼsirida qurilish va tabiiy obyektlarning harakati, deformatsiyasi, shikastlanishi yoki buzilishiga olib keladigan yer harakati;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
seysmik taʼsirlarning takroriyligi — muayyan jadallikdagi zilzilalar oraligʻidagi muddat (yillarda);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
seysmik xavf — muayyan hududda muayyan vaqt oraligʻida aholining hayotiga tahdid soluvchi hamda binolar va inshootlarga zarar yetkazuvchi zilzilalar yuz berishi ehtimoli;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
seysmik yuklar — seysmik taʼsir ostida boʻlgan binolarga taʼsir qiluvchi inersion kuchlar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
tektonik yoriq — tektonik harakatlar va togʻ jinslarining deformatsiyalari natijasida hosil boʻlgan yer qobigʻidagi yorilishlar va yoriqlar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
texnik qavat — muhandislik qurilmalarini joylashtirish va kommunikatsiyalarni oʻtkazishga moʻljallangan qavat;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
egiluvchan qavat — gorizontal bikirligi yuqoridagi qavat bikirligining 70 foizdan kam yoki yuqoridagi uchta qavatning oʻrtacha bikirligining 80 foizdan kam boʻlgan binoning qavati;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
yuk koʻtarmaydigan (oʻz yukini koʻtaruvchi) konstruksiyalar (elementlar) — bino yoki inshootning asosiy hisobiy konstruktiv sxemasida vertikal va gorizontal yuklamalarni qabul qilishda ishtirok etmaydigan, oʻz yukini yoki ularga bevosita taʼsir etuvchi yuklamalarni asosiy yuk koʻtaruvchi konstruksiyalarga uzatadigan toʻsuvchi, pardozlovchi va muhandislik elementlari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
yuk koʻtaruvchi konstruksiyalar — doimiy, vaqtinchalik va maxsus yuk va taʼsirlarni oʻzlashtiradigan hamda binolar va inshootlarning mustahkamligi, bikirligi va barqarorligini taʼminlaydigan qurilish konstruksiyalari.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3. Ushbu SHNQda quyidagi belgilanishlar va qisqartmalar qoʻllanilgan:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
CHH — chegaraviy holat;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
SMH — seysmik mikrohududlashtirish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
NSʼHT — noseysmik hududlarga qoʻyiladigan talablar.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3-bob. Umumiy qoidalar
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4. Seysmik faol hududlarda loyihalanadigan bino va inshootlar hisobiy xizmat muddati davomida quyidagi zilzilabardoshlik talablariga javob berishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
zilzilaning hisobiy jadalligi taʼsirida insonlar hayoti va sogʻligʻi xavfsizligini, bino va inshootlarning umumiy ustuvorligi hamda yuk koʻtaruvchi konstruksiyalarning qulab tushmasligini taʼminlash;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
hisobiy jadallikdan past boʻlgan seysmik taʼsirlarda obyektning loyihada belgilangan funksional vazifasini bajarishini, uning ekspluatatsiyaga yaroqliligini va shikastlangan konstruksiyalarni tiklash imkoniyatini taʼminlash;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
seysmik taʼsirlar natijasida mahalliy shikastlanishning progressiv qulashga olib kelishi xavfini kamaytirish.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
5. Bino va inshootlarning zilzilabardoshligini taʼminlash uchun loyiha yechimlarida quyidagi tadbirlar nazarda tutilishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
a) seysmik yuklarni kamaytirish uchun:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
seysmik taʼsirning spektral-vaqt tavsiflarini hisobga olgan holda maqbul konstruktiv sxemalarni tanlash;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
massa va bikirlik markazlari oʻrtasidagi ekssentrisitetni kamaytirish orqali burovchi tebranishlar ehtimolini pasaytirish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
mustahkamlik va bikirlik talablariga javob beradigan yengil materiallar hamda konstruksiyalarni qoʻllash;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ogʻir jihozlarni, imkoni boricha, bino yoki inshootning quyi sathlarida joylashtirish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
b) seysmik taʼsirlarga qarshiligini oshirish uchun:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
seysmik taʼsirlarga yetarli mustahkamlik, bikirlik va plastik deformatsiyalanish qobiliyatiga ega materiallar hamda konstruksiyalarni qoʻllash;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
seysmik yuklarni yuk koʻtaruvchi elementlarga uzluksiz uzatishni taʼminlaydigan yagona fazoviy konstruktiv tizimni shakllantirish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
yigʻma elementlar birikmalarini hisob-kitoblar asosida loyihalash va ularning ishonchliligini taʼminlash;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
zoʻriqishlarni elementlar oʻrtasida qayta taqsimlashga imkon beradigan statik noaniq konstruktiv tizimlarni qoʻllash;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
tarhda vertikal konstruksiyalarning muntazam, simmetrik va bir tekis joylashishini, shuningdek ularning balandlik boʻyicha uzluksizligini taʼminlash;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
qavatlararo yopmalarning yagona fazoviy konstruktiv tizim tarkibida gorizontal diafragma sifatida ishlashini taʼminlash;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
asosiy gorizontal yoʻnalishlarda konstruktiv tizimning oʻzaro yaqin bikirligi va mustahkamligini taʼminlash;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
turli yoʻnalishlardagi seysmik taʼsirlarga qarshilik koʻrsatuvchi konstruktiv sxemalarni tanlash;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
mahalliy buzilish yoki yoʻl qoʻyilmaydigan deformatsiyalar natijasida bino yoki inshootning umumiy qulab tushishiga yoʻl qoʻymaslik choralarini nazarda tutish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
konstruksiyalarning hisob-kitobda qabul qilingan plastik deformatsiyalanish qobiliyatini taʼminlash;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
konstruksiyalar va (yoki) ularning birikmalarida plastik deformatsiyalar rivojlanishi sharoitida konstruktiv tizimning barqarorligi hamda geometrik oʻzgarmasligini taʼminlash;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
insonlar xavfsizligiga tahdid solishi yoki asosiy yuk koʻtaruvchi konstruksiyalar ishiga salbiy taʼsir koʻrsatishi mumkin boʻlgan yuk koʻtarmaydigan konstruksiyalarning ishonchli mahkamlanishini taʼminlash.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
6. Bino va inshootlarni loyihalashda konstruksiyalarni hisoblash natijalari, zarur hollarda esa ularni sinash natijalari qoʻllaniladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Sinash natijalariga asoslangan loyiha yechimlari hisobiy seysmik taʼsirda bino va inshootlarning ishonchlilik darajasini taʼminlashi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
7. Mazkur SHNQning hisobiy va konstruktiv talablari bajarilganda, bino va inshootlarni progressiv qulashga hisoblash talab etilmaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
8. Konstruksiya elementlarining kesimi va uning birikmalari mazkur SHNQning 4-bobiga muvofiq seysmik taʼsirlarga bajariladigan hisob natijalarini inobatga olgan holda belgilanishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
9. Konstruktiv chora-tadbirlar mazkur SHNQning 5-bobiga muvofiq belgilanishi zarur.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
10. Muayyan obyektning zilzila vaqtida shikastlanish darajasini pasaytirish maqsadida seysmik taʼsirlarning hisobiy qiymatlarini va antiseysmik konstruktiv chora-tadbirlar majmuasini ushbu SHNQda belgilangan minimal talablarga nisbatan oshirishga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
11. Yangi bino va inshootlarni loyihalashda, shuningdek mavjud bino va inshootlarni rekonstruksiya qilishda qurilish maydonining quyidagi seysmologik parametrlari hisobga olinishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ehtimoliy seysmik taʼsirning ballardagi jadalligi va grunt asosi tebranishlarining hisobiy tezlanish qiymatlari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
seysmik taʼsirlarning takroriyligi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
asos seysmik tebranishlarining spektral tarkibi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
12. Seysmik taʼsirlarning jadalligi va takroriyligi mazkur SHNQning 1 va 2-ilovalariga muvofiq qabul qilinishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ushbu SHNQning 1-ilovasida keltirilgan seysmik taʼsirlarning jadalligi va takroriyligi 1-jadvalga muvofiq II-toifaga mansub, seysmik xossalari oʻrtacha boʻlgan gruntlar tarqalgan qurilish uchastkalari uchun qabul qilinadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
13. SMH xaritalari mavjud boʻlmaganda, qurilish maydonchasining seysmikligi hududning seysmikligi, mazkur SHNQning 1 va 2-ilovalari hamda muhandislik-geologik izlanishlar natijalari asosida 1-jadvalga muvofiq aniqlanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
14. Maydon seysmikligini aniqlash yuzasidan qoʻshimcha tadqiqotlar bajarilmasdan, zilzila manbai hosil boʻlish ehtimoli boʻlgan zonalarda joylashgan va SMH xaritalari mavjud boʻlmagan aholi punktlarida qurilish ishlari olib borishga yoʻl qoʻyilmaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

 

 

1-jadval

Grunt toifasi

Gruntning seysmik xossalari

Hududning seysmikligiga koʻra qurilish maydonchasining seysmikligi, ball

7

8

9

I

1. Suvga toʻyingan holatda bir oʻq boʻyicha siqilgandagi mustahkamlik chegarasi Rs>1 MPa boʻlgan yoki boʻylama toʻlqinlar tarqalish tezligi vp>3000 va vs>1700 m/s boʻlgan har qanday turdagi qattiq qoyali togʻ jinslari

2. Seysmik toʻlqinlar tarqalish tezligi vp>2500 va vs>900 m/s boʻlgan yirik siniqtosh gruntlar (yumaloq va oʻtkir qirrali yirik toshlar (valun), xarsangtosh

6

7

8

II

1. Suvga toʻyingan holatda bir oʻq boʻylab siqilganda, mustahkamlik chegarasi Rs≤1 MPa yoki seysmik toʻlqinlarning tarqalish tezligi vp>1300 va vs>600 m/s boʻlgan (nuragan va oʻta nuragan) barcha turdagi qattiq qoyali togʻ jinslari

2. Seysmik toʻlqinlarning tarqalish tezligi vp>300 va vs>500 m/s boʻlgan yirik siniqtosh gruntlar (silliqlangan chaqiqtosh, mayda shagʻal, chaqiqtosh, oʻtkir qirrali mayda shagʻal

3. Qumli gruntlar:

seysmik toʻlqinlarning tarqalish tezligi vp>500 va vs>350 m/s, kam namlangan, gʻovaklilik koeffitsiyenti e<0,7 boʻlgan yirik va oʻrtacha yiriklikdagi shagʻalli qumlar;

seysmik toʻlqinlarning tarqalish tezligi vp>400 va vs>300 m/s, kam namlangan, gʻovaklilik koeffitsiyenti e<0,6 boʻlgan mayda va changsimon qumlar

4. Gilli gruntlar:

oquvchanlik koʻrsatkichi IL<0,5 yoki seysmik toʻlqinlarning tarqalish tezligi vp>900 va vs>500 m/s boʻlgan gilli gruntlar;

oquvchanlik koʻrsatkichi IL<0,5 boʻlganda gʻovaklilik koeffitsiyenti e<0,8 yoki seysmik toʻlqinlarning tarqalish tezligi vp>500 va vs>300 m/s boʻlgan qumoq va qumloq gruntlar;

oquvchanlik koʻrsatkichi IL≤0,5 boʻlganda gʻovaklilik koeffitsiyenti e<0,8 yoki seysmik toʻlqinlarning tarqalish tezligi vp>500 va vs>300 m/s boʻlgan tuproqli gruntlar (lyossli, lyossimon qumoq, qumloq va gillar)

5. Toʻkma gruntlar:

seysmik toʻlqinlarning tarqalish tezligi vp>500 va vs>300 m/s boʻlgan, tabiiy holda yotib zichlashgan yirik siniq toshlar;

suvga toʻyingan umumiy deformatsiya moduli E0>12 MPa yoki seysmik toʻlqinlarning tarqalish tezligi vp>500 va vs>300 m/s boʻlgan, yotib zichlangan qumli va changsimon-gilli gruntlar

7

8

9

III

1. Qumli gruntlar:

namlik darajasi Sr≤0,5 boʻlib, kam namlangan, gʻovaklilik koeffitsiyenti e≥0,7 boʻlgan holatda shagʻalli, yirik va oʻrtacha yiriklikdagi qumlar;

seysmik toʻlqinlarning tarqalish tezligi vs≤350 m/s, gʻovaklilik koeffitsiyenti e<0,7 boʻlgan namlangan (Sr>0,5) va suvga toʻyingan (Sr>0,8) shagʻalli, yirik va oʻrtacha yiriklikdagi qumlar;

seysmik toʻlqinlarning tarqalish tezligi vs≤300 m/s, gʻovaklilik koeffitsiyenti e<0,6 boʻlgan namlangan (Sr>0,5) suvga toʻyingan (Sr>0,8) hamda kam namlangan (Sr≤0,5) va gʻovaklilik koeffitsiyenti e≥0,6 boʻlgan mayda va changsimon qumlar

2. Gilli gruntlar:

oquvchanlik koʻrsatkichi IL>0,5 yoki seysmik toʻlqinlarning tarqalish tezligi vs≤500 m/s boʻlgan gillar;

oquvchanlik koʻrsatkichi IL>0,5 boʻlib, gʻovaklilik koeffitsiyenti e>0,8 va e<0,8, yoki seysmik toʻlqinlarning tarqalish tezligi vs<300 m/s boʻlgan qumoq va qumloqlar;

oquvchanlik koʻrsatkichi IL>0,5 boʻlib, gʻovaklilik koeffitsiyenti e≥0,8 va e<0,8, yoki seysmik toʻlqinlarning tarqalish tezligi vs≤300 m/s boʻlgan soz tuproqli gruntlar (lyossli, lyossimon qumoq, qumloq va gillar).

3. Toʻkma gruntlar suvga toʻyingan umumiy deformatsiya moduli E0≤12 MPa yoki seysmik toʻlqinlarning tarqalish tezligi vs≤300 m/s boʻlgan, tabiiy yotib zichlangan qumli va changsimon gilli gruntlar

8

9

>9

Izohlar:

1) grunt qatlamida lyossli choʻkuvchan gruntlar mavjud boʻlganda, ularning choʻkuvchanlik xossalarini bartaraf etish boʻyicha tadbirlar nazarda tutilishi lozim;

2) qalinligi 10 m boʻlgan (poydevor tovonidan hisobga olinganda) grunt qatlami chegarasida umumiy 5 m dan ortiq boʻlgan grunt qatlamining tarkibi bir jinsli boʻlmasa, qurilish maydonchasi seysmik jihatdan noqulay hisoblanadi;

3) bino va inshootdan foydalanish davrida yer osti suvlari sathining koʻtarilishi yoki gruntning suvga toʻyinishi prognoz qilinsa, grunt toifasi eng noqulay gidrogeologik sharoit uchun belgilanadi;

4) seysmikligi 6 balli va seysmiklik xossalari boʻyicha grunt III toifaga mansub boʻlgan hududlarda qurilish maydonchasining seysmikligi 7 ball deb qabul qilinadi;

5) gruntlarning muhandislik-geologik va seysmiklik xossalari haqida tegishli maʼlumotlar boʻlmagan yer osti suvlarining sathi 5 m dan yuqori boʻlgan hollarda, gilli va toʻkma (qumli va changsimon gilli) gruntli maydonchalarda gruntlarning seysmiklik xossasi boʻyicha toifasini aniqlash uchun batafsil muhandislik-geologik yoki muhandislik-geofizik izlanishlar oʻtkazilishi lozim;

6) boʻylama vp va koʻndalang vs toʻlqinlar tarqalish tezliklari grunt toifasini aniqlashda mazkur jadvalda belgilangan tartibda qoʻllaniladi. Ularning qiymatlari muhandislik-geologik va muhandislik-geofizik izlanishlar natijalari asosida tajriba yoki hisoblash usullari bilan aniqlanadi;

7) SMH xaritasida belgilangan qurilish maydonchasining seysmikligini faqat muhandislik-geologik izlanishlar maʼlumotlari va ushbu SHNQning 1-jadvali asosida oʻzgartirishga yoʻl qoʻyilmaydi.

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
15. Yonbagʻir nishabligi 15° dan ortiq boʻlgan, koʻchki siljish tekisliklari yaqinida joylashgan, jinslari fizik-geologik jarayonlar taʼsirida buzilgan, shuningdek xarsangtosh uyumlari, koʻchki, gruntning suyuqlanishi, oʻpirilish, karst, kon lahimlari yoki sel oqimlari xavfi mavjud qurilish maydonchalarida batafsil muhandislik-geologik va muhandislik-geofizik izlanishlar oʻtkazilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Bunday maydonchalarda barqarorlik hisob-kitoblari, muhandislik himoyasi va antiseysmik chora-tadbirlar nazarda tutilmasdan bino va inshootlarni loyihalashga yoʻl qoʻyilmaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Poydevor tovonidan hisoblanadigan 10 m qalinlikdagi grunt qatlamida umumiy qalinligi 3 m dan ortiq boʻlgan quyidagi gruntlar mavjud boʻlsa, bunday asos seysmik jihatdan noqulay deb hisoblanadi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
zichlanmagan, namlangan yoki suvga toʻyingan shagʻalli, yirik va oʻrtacha yiriklikdagi qumlar (e≥0,7), shuningdek mayda va changsimon qumlar (e≥0,6);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
qumoq, qumloq, gilli va illi gruntlar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
toʻkma qumlar, shuningdek toʻkma changsimon-gilli gruntlar.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
16. Mazkur SHNQning 15-bandida nazarda tutilgan seysmik jihatdan noqulay maydonchalarda qumli gruntlarning seysmik xossalarini yaxshilash, suvga toʻyingan gruntlarni mustahkam gruntlarga almashtirish yoki zichlashtirish, shuningdek poydevor va konstruktiv tizimning barqarorligini taʼminlovchi chora-tadbirlar muhandislik-geologik izlanishlar hamda hisob-kitoblar asosida nazarda tutilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Bunday qurilish maydonchasining hisobiy seysmikligi gruntning seysmik xossalari qayta baholanganidan keyin mazkur SHNQning 1-jadvaliga muvofiq aniqlanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
SMH xaritasi mavjud boʻlgan maydonchalar uchun hisobiy seysmiklik takroriy seysmik mikrotumanlashtirish tadqiqotlari natijalari asosida aniqlashtiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4-bob. Seysmik taʼsirlarni hisoblash
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
17. Seysmik hududlar uchun loyihalanadigan bino va inshootlarning konstruksiyalari hamda asoslari seysmik taʼsirlarni hisobga olgan holda yuklar va taʼsirlarning asosiy hamda maxsus birikmalari boʻyicha hisoblanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Yuklar va taʼsirlarning asosiy birikmalari SHNQ 2.01.07-21 talablariga muvofiq maxsus birikmalari esa seysmik taʼsirlar hisobga olingan holda mazkur SHNQ talablariga muvofiq aniqlanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Bunda maxsus birikmaga kiritiladigan tegishli yuklarning hisobiy qiymatlari quyidagi 2-jadvalda keltirilgan Ψi birikma koeffitsiyentlariga koʻpaytiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

 

2-jadval

Yuk turi

Birikma koeffitsiyenti, Ψi

Doimiy yuklar

0,9

Muvaqqat uzoq muddatli yuklar

0,8

Qisqa muddatli (orayopma va yopmaga) yuklar

0,5

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
18. Yuklarning maxsus birikmasi boʻyicha hisoblashda egiluvchan ilgaklarga osilgan massalardan hosil boʻladigan gorizontal seysmik yuklar, harorat-iqlim taʼsirlari, shamol yuklari, asbob-uskunalar va transport vositalari harakatidan vujudga keladigan dinamik taʼsirlar, shuningdek kranlarning tormozlanishi hamda yon tomon zoʻriqishlari hisobga olinmaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Vertikal seysmik yuklarni aniqlashda kran va aravacha vazni, shuningdek kranning yuk koʻtarish qobiliyatini 0,3 koeffitsiyenti bilan olingan yuk vazni hisobga olinishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
19. Kran koʻprigi va aravachasidan hosil boʻladigan gorizontal seysmik yuklar kran osti yoʻlining oʻqiga perpendikulyar yoʻnalishda hisobga olinishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
20. Bino va inshootlar seysmik taʼsirlarni inobatga olgan holda hisoblanganda, ularning konstruksiyalari quyidagi ikki guruh chegaraviy holatlar boʻyicha tekshirilishi zarur:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
yuk koʻtarish qobiliyati boʻyicha (CHH-1);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ekspluatatsiyaga yaroqliligi boʻyicha (CHH-2).
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
21. Bino va inshootlar birinchi guruh chegaraviy holatlar (CHH-1) boʻyicha muayyan qurilish maydonchasi uchun belgilangan maksimal hisobiy seysmik taʼsirga hisoblanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
22. Bino va inshootlar ikkinchi guruh chegaraviy holatlar (CHH-2) boʻyicha hisoblanganda, hisobiy foydalanish muddati davomida sodir boʻlish ehtimoli mavjud boʻlgan seysmik taʼsir uchun mazkur SHNQda belgilangan hisobiy seysmik yuklar qabul qilinadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
23. Bino va inshootning hisobiy ekspluatatsiya muddati maʼlum boʻlmaganda yoki ushbu SHNQning 1-ilovasiga muvofiq aniqlanadigan zilzilaning eng kam takroriylik davri bino va inshootning ekspluatatsiya muddatidan katta boʻlgan hollarda, ikkinchi guruh chegaraviy holatlar (CHH-2) boʻyicha tekshirish hisobiy seysmiklikdan 1 ball past boʻlgan seysmik taʼsir uchun amalga oshiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Obyektning hisobiy xizmat muddati loyiha topshirigʻiga muvofiq belgilanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Qurilish maydonchasi uchun ushbu SHNQning 1-ilovasiga muvofiq qabul qilinadigan maksimal seysmik jadallikdagi zilzilaning takroriylik davri obyektning hisobiy xizmat muddatidan kichik boʻlgan hollarda, birinchi guruh chegaraviy holatlar (CHH-1) boʻyicha tekshirishda hisobiy seysmik taʼsir qiymatlari 20 foizga oshiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
24. Seysmikligi >9 balli maydonchalarda qurilishi moʻljallangan bino va inshootlar ikkinchi guruh chegaraviy holatlar (CHH-2) boʻyicha hisoblanmaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
25. Hisobda bino va inshootlarning ilgarilama, zarurat boʻlganda, aylanma tebranishlari ham koʻrilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Bir oʻlchamli konsol koʻrinishdagi hisoblash modellari uchun seysmik taʼsirlar boʻylama va koʻndalang oʻqlar boʻyicha alohida qabul qilinadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Murakkab konstruktiv-tarhiy yechimga ega bino va inshootlarni hisoblashda seysmik taʼsirlarning eng xavfli yoʻnalishi hisobga olinishi lozim. Bunda inshootda yoki uning alohida qismlarida seysmik taʼsirlarning eng katta qiymatlarini hosil qiladigan hisobiy holatlar aniqlanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
26. Seysmik taʼsirning vertikal tashkil etuvchisi ushbu SHNQning 28-bandi uchinchi xatboshisi talablarini hisobga olgan holda aniqlanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
U quyidagi holatlarda seysmik taʼsirning gorizontal tashkil etuvchisi bilan birgalikda hisobga olinishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
hisobiy seysmikligi 7 — 9 va >9 balli hududlar uchun 24, 18 va 12 m ravoqli tom yopmalarda;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
konsolli konstruksiyalarda;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ravogʻi 12 m va undan ortiq havonli konstruksiyalarda;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
agʻdarilish va siljishga qarshi barqarorligi tekshiriladigan bino va inshootlarda;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
yuk koʻtaruvchi vertikal konstruksiyalarda, shu jumladan tosh va gʻisht devorlarda hamda karkas ustunlarida.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
27. Vertikal va gorizontal seysmik yuklarning birgalikdagi taʼsiriga hisoblashda gruntning vertikal tebranishlari hisobiy tezlanishi gorizontal tebranishlar hisobiy tezlanishining 70 foiziga teng deb qabul qilinadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Tosh va gʻishtdan terilgan binolar hamda karkas ustunlarining hisoblari mazkur SHNQning 58 — 62-bandlariga muvofiq amalga oshiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
28. Bino va inshootlarni seysmik taʼsirlarga hisoblashda quyidagi usullardan foydalanilishi mumkin:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
qurilish maydonchasiga xos real yoki sintez qilingan akselerogrammalar asosida hisoblashning dinamik usuli;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ushbu SHNQning 37-bandiga muvofiq aniqlanadigan seysmik yuklar asosida chiziqli-elastik hisoblash modellari uchun qoʻllaniladigan spektral usul.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
29. Bino va inshootlarning balandligi 40 m dan yuqori boʻlgan, yangi konstruktiv yechimlar qoʻllaniladigan bino va inshootlarni, shuningdek ommaviy qurilish uchun moʻljallangan, balandligi 40 m gacha boʻlgan obyektlarni loyihalashda ushbu SHNQning 28-bandi ikkinchi xatboshisida nazarda tutilgan dinamik hisoblash usuli qoʻllaniladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
30. Dinamik hisoblash usuli qoʻllanilganda, alohida seysmik hududlar uchun seysmik taʼsirlar mazkur SHNQning 3-jadvaliga muvofiq qabul qilinadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Akselerogramma tezlanishlarini qurilish maydonchasi uchun qabul qilingan hisobiy seysmiklikka moslashtirish maqsadida ularning amplituda qiymatlari meʼyorlashtiruvchi η parametriga koʻpaytiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

 

 

 

3-jadval

Mintaqa indeksi

Seysmik mintaqa

Akselerogramma shifri

Mintaqaning seysmik jadalligi boʻyicha meʼyorlaydigan parametr η

7

8

9

>9

I

Toshkent shahrining 9-balli zonasi

Toshkent, 66

Gazli SYU

8-3 G-52

8-8 G-10

1V-32G

0,59

0,16

0,28

0,33

0,61

1,17

0,31

0,56

0,65

1,22

2,34

0,62

1,12

1,30

2,43

II

Toshkent shahri va Toshkent viloyatining 8-balli zonasi

Nazarbek

Gazli VZ

8-3 G-38

8-1 G-33

7-16 G-40

1,34

0,15

0,41

0,69

1,87

2,68

0,29

0,83

1,38

3,73

5,36

0,58

1,65

2,76

7,46

III

Fargʻona vodiysi

Gazli VZ S.Fernando

G-16

8-8 G-10

1V-29G

IB-24

0,15

0,10

0,33

0,48

0,53

0,29

0,19

0,65

0,96

1,07

0,58

0,38

1,30

1,92

2,13

0,81

0,53

1,82

2,69

2,98

IV

Buxoro, Samarqand boshqa viloyatlar

Gazli SYU

Gazli VZ

8-3 G-52

8-1 G-33

IB-35 G-50

0,16

0,15

0,28

0,69

0,442

0,31

0,29

0,56

1,38

0,90

0,62

0,58

1,12

2,76

1,79

0,87

0,81

1,57

3,86

2,57

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
31. Grunt tebranishlarining hisobiy tezlanishlari loyihalanayotgan bino va inshootning masʼullik toifasi hamda zilzilalarning takroriylik davri hisobga olingan holda aniqlanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Bunda belgilangan hisobiy seysmiklikka mos keluvchi akselerogramma tezlanishlarining amplituda qiymatlarini aniqlash uchun masʼullik koeffitsiyenti Kmas va takroriylik koeffitsiyentini Kt kiritish lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
32. Bino (inshoot)larning masʼullik boʻyicha toifasi va Kmas koeffitsiyenti ushbu SHNQning 4-jadvalidan, zilzilalar takroriyligini hisobga oluvchi koeffitsiyent Kt esa 5-jadvaldan olinadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

 

 

 

4-jadval

Masʼullik boʻyicha toifalarning tavsifi

Binolar va inshootlar turi

Masʼullik boʻyicha toifasi

Kmas, masʼullik koeffitsiyenti

1. Ijtimoiy masʼulligi yuqori boʻlgan oʻta masʼuliyatli hamda noyob bino va inshootlar

Umumiy sigʻimi 3000 dan ortiq tomoshabinga moʻljallangan teatr va kinoteatr binolari, konsert zallari, madaniyat saroylari, yopiq sport majmualari va stadionlar, savdo-koʻngilochar binolar hamda boshqa jamoat binolari;

Muzey binolari, moddiy madaniy meros obyektlari, davlat arxiv binolari;

Ravogʻining uzunligi 60 m dan katta bino va inshootlar

I

2

2. Zilzila va uning oqibatlarini bartaraf etish davrida favqulodda vaziyatlar va ularning oqibatlarini bartaraf etish davrida uzluksiz ishlashi hayotiy muhim boʻlgan bino va inshootlar

Yongʻin qutqaruv depolari;

Energiya va ichimlik suvi taʼminoti tizimi bino va inshootlari;

Telekommunikatsiyalar infratuzilmasi, mobil aloqa va maʼlumot uzatish tizimi binolari va inshootlari, jumladan optik va simli aloqa tarmoqlari, minoralar, antenna-machtalar, tayanchlar, data-markazlar va boshqa shu turdagi inshootlar;

Ichki ishlar organlari, Milliy gvardiya va davlat xavfsizlik xizmati maʼmuriy binolari;

Favqulodda holatlar uchun moʻljallangan boshqaruv va vaziyatlar markazlari binolari;

Travmatologiya va jarrohlik boʻlimlari mavjud tibbiyot tashkilotlari binolari;

Tez tibbiy yordam stansiyalari/podstansiyalarining binolari;

SHNQ 2.05.01-23 boʻyicha toifasi III va undan yuqori boʻlgan temir yoʻl vokzallari, shuningdek aeroport binolari, ularning dispetcherlik punktlari inshootlari hamda havo kemalari uchun angarlar;

Zilzila oqibatlarini bartaraf etishda ishtirok etuvchi avariya, tibbiyot va boshqa xizmatlarga moʻljallangan garaj binolari.

II

1,5

3. Buzilishi ijtimoiy oqibatlarni keltirib chiqarish mumkinligi nuqtai nazaridan zilzilabardoshligi muhim boʻlgan bino va inshootlar

Odamlarning uzoq muddat toʻplanishiga bogʻliq holda ekspluatatsiya qilinadigan binolar:

taʼlim tashkilotlari binolari;

tibbiyot tashkilotlari binolari (masʼulligi boʻyicha II toifaga mansub binolar bundan mustasno);

nogironligi boʻlgan, hayot faoliyati cheklangan va kamharakat guruhlarga kiruvchi shaxslar hamda keksalar uchun internat-uylar binolari;

barcha turdagi yotoqxona va mehmonxonalar;

jazoni ijro etish muassasalari binolari;

umumiy sigʻimi 300 dan 3000 gacha tomoshabinga moʻljallangan teatr va kinoteatr binolari, konsert zallari, madaniyat saroylari, yopiq sport majmualari va stadionlar hamda boshqa jamoat binolari;

ravogʻi 30 dan 60 m gacha boʻlgan binolar (masʼulligi boʻyicha II toifaga mansub binolar bundan mustasno);

sigʻimi 100 dan ortiq boʻlgan savdo-koʻngilochar majmualar binolari, shu jumladan, bozor va supermarket binolari va inshootlari.

III

1,2

4. mazkur jadvalning 1, 2, 3 va 5-pozitsiyalariga kirmaydigan bino va inshootlar

Masʼulligi boʻyicha I, II, III va V toifaga mansub binolardan tashqari, barcha turar joy, jamoat va sanoat binolari.

IV

1

5. Jamoat xavfsizligi uchun muhim boʻlgan ikkinchi darajali masʼuliyati past binolar

Odamlarning doimiy toʻplanishi bilan hamda binoning buzilishi qimmatbaho asboblarning ishdan chiqishi va (yoki) atrof-muhit ifloslanishi bilan bogʻliq boʻlmagan binolar va inshootlar:

issiqxonalar (issiqxona va parnik);

vaqtinchalik saqlashga moʻljallangan kichik omborxonalar;

yengil va ochiq pavilyonlar;

vaqtinchalik va yordamchi obyektlar

V

0,8

Izohlar:

1) masʼullik koeffitsiyenti (Kmas) qiymatining oshirilishiga yoʻl qoʻyiladi;

2) seysmikligi 6 ball va seysmiklik xossasi boʻyicha grunt III toifaga mansub hududlarda quriladigan V masʼullik boʻyicha toifasiga mansub binolar uchun Kmas masʼullik koeffitsiyenti 2-martaga kamaytiriladi (0,8/2=0,4);

3) mudofaa obyektlari, zaharli yoki yuqori portlash xavfiga ega moddalar saqlanadigan bino va inshootlar maxsus texnik shartlar hamda ularga taalluqli normativ hujjatlar asosida loyihalashtiriladi.

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

 

5-jadval

Takroriylik davri, yillarda

Zilzila jadalligiga mos boʻlgan takroriylik koeffitsiyenti, Kt

7 va 8 ball uchun

9 va yuqori ballar uchun

475

1,20

1,25

975

1,0

1,15

2475

0,8

1,0

4975

-

0,9

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
33. Birinchi guruh chegaraviy holatlar (CHH-1) boʻyicha tekshirishda konstruktiv tizimda yoki uning alohida qismlarida hosil boʻladigan maksimal nisbiy noelastik deformatsiyalar mazkur SHNQning 6-jadvalida keltirilgan yoʻl qoʻyiladigan qiymatlardan oshmasligi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Bunda darzlar hosil boʻlishi, elementlarning shikastlanishi va materiallarning plastik deformatsiyalanishi natijasida konstruktiv tizimning yuk koʻtarish qobiliyati hamda barqarorligi yoʻqolishiga yoʻl qoʻyilmaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

 

 

6-jadval

T/r

Konstruktiv yechimlar

Chegaraviy nisbiy noelastik deformatsiya, mk

1.

Tosh-gʻishtli binolar

2,5

2.

Kompleks konstruksiyali, shu jumladan, aralash yuk koʻtaruvchi konstruksiyali binolar

5,0

3.

Karkasli tizimlar:

temirbeton

poʻlat

10,0

15,0

4.

Yirik panelli, hajmiy-blokli, yaxlit devorli binolar

10,0

5.

Rama-bogʻlamli tizimlar:

temirbeton

poʻlat

7,5

10,0

6.

Yaxlit temirbetondan bogʻlamli (bikirlik yadrosiga ega) tizimlar

8,0

7.

Bir yoki bir necha quyi qavati karkasli, qolgan yuqori qavatlari yuk koʻtaruvchi devorlardan yoki diafragmalardan iborat boʻlgan binolar

3,0

8.

Minorasimon konsolli inshootlar

2,0

Izoh. [mk] ga aniqlik kiritishga, jumladan, yangi konstruktiv tizim qoʻllanilgan binolarni loyihalash uchun eksperimental va texnik-iqtisodiy tadqiqotlar hamda maxsus texnik shartlar asosida aniqlashga yoʻl qoʻyiladi.

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
34. Konstruktiv tizim yoki tizim qismlarining nisbiy noelastik deformatsiyasi mk seysmik taʼsirlar davomida yaxlit tizim yoki qismining maksimal koʻchishi ning mos elastik koʻchishi ga nisbatidan aniqlanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Elastik koʻchish miqdori berilgan chegaraviy elastik reaksiya ning boshlangʻich bikirlikka boʻlgan nisbatidan aniqlanadi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(1)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(2)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
35. Bino va inshootlar spektral usulda hisoblanganda, chegaraviy holatning birinchi guruhi (CHH-1) boʻyicha konstruksiya elementlarining mustahkamligi seysmik taʼsirdan hosil boʻladigan ichki zoʻriqishlar, shu jumladan kesuvchi kuchlar hisobga olingan yuklarning maxsus birikmasi boʻyicha tekshiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Kesuvchi kuch miqdor jihatdan chegaraviy elastik reaksiya RTk ga teng deb qabul qilinadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
36. Ushbu SHNQning 28-bandi ikkinchi xatboshisi boʻyicha ikkinchi guruh chegaraviy holatlar (CHH-2) vujudga kelmasligi tekshirilganda konstruktiv tizimning deformatsiyasi 7-jadvalda keltirilgan qiymatlardan katta boʻlmasligi zarur.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

 

 

7-jadval

T/r

Deformatsiya turlari va elementlar tasnifi

qavatlarning nisbiy ogʻishi Δk/hk hamda bino yuqori qismining nisbiy koʻchishi γmax/N

1.

Yuk koʻtaruvchi konstruksiyalarga qattiq biriktirilgan moʻrt materialdan tashkil topgan yuk koʻtaruvchi elementli (devor) binolar

1/200

2.

Yuk koʻtaruvchi konstruksiyalar deformatsiyasi taʼsiridan himoya qilingan holda biriktirilgan moʻrt materialdan tashkil topgan yuk koʻtaruvchi elementli (devor) binolar

1/70

3.

Balandligi 42,1 — 56 m (16 qavat) gacha oraliqda boʻlgan bogʻlamli yoki rama bogʻlamli poʻlat (9 ballik hududlar uchun) va temirbeton (8 ballik hududlar uchun) karkasli binolar

1/100

4.

9 ballik hududlarda balandligi 33,1 — 56 m gacha oraliqda boʻlgan bogʻlamli yoki rama bogʻlamli temirbeton karkas hamda balandligi 50,1 — 65 m gacha oraliqda boʻlgan koʻndalang devorlar qadami 4,21 — 6,6 m oraligʻida boʻlgan yaxlit temirbeton devorli, yirik panel devorli, hajmiy temirbeton blokli 16 qavatgacha binolar

1/200

Izohlar:

1) qabul qilingan belgilanishlar:

Δk — k va k+1 qavat orayopmalarining absolyut siljishlarining ayirmasi;

hk — k qavat balandligi;

 — bino tom yopmasi sathidagi koʻchishi;

N — poydevor ustki sathidan tom yopmasi sathigacha boʻlgan balandlik;

2) ushbu jadvalning 3-pozitsiyasida keltirilgan binolarning moʻrt materialdan tashkil topgan devorlari uning yuk koʻtaruvchi elementlarga qattiq biriktirilganda qavatlarning nisbiy ogʻishi hamda bino yuqori qismining nisbiy koʻchishi ushbu jadvalning 1-pozitsiyasidagi chegaraviy parametrlardan oshmasligi lozim.

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1-rasm. Seysmik taʼsir ostida binoning deformatsiyalanish sxemasi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
37. Ushbu SHNQning 28-bandi uchinchi xatboshisiga muvofiq bajariladigan hisoblarda tanlangan yoʻnalish boʻyicha k nuqtaga qoʻyilgan va bino va inshoot xususiy tebranishlarining i-shakliga mos hisobiy seysmik yuk quyidagi formulalardan aniqlanadi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Sik = KmasKtKqKmSoik (3)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Soik = αQkWiKδηik (4)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
bu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Soik — konstruksiya elastik deformatsiyalanadi deb aniqlanadigan inersiya kuchi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
α — qurilish maydonchasining seysmikligiga koʻra ushbu SHNQning 8-jadvalidan aniqlanadigan koeffitsiyent;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Qk — mazkur SHNQning 17-bandiga muvofiq konstruksiyaga taʼsir qiluvchi hisobiy yuklardan aniqlanadigan hisobiy sxemaning k nuqtasiga qoʻyilgan bino va inshoot vazni;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Wi — mazkur SHNQning 38-bandiga koʻra aniqlanadigan spektral koeffitsiyent;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Kδ — mazkur SHNQning 41-bandiga asosan aniqlanadigan dissipatsiya koeffitsiyenti;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Km — mazkur SHNQning 55-bandiga muvofiq aniqlanadigan muntazamlik koeffitsiyenti;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Kmas — mazkur SHNQning 4-jadvali asosida qabul qilinadigan masʼullik koeffitsiyenti;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Kq — bino yoki inshootning qavatlar soniga bogʻliq holda mazkur SHNQning 42-bandiga koʻra aniqlanadigan koeffitsiyent;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ηik — bino yoki inshootning i-shakli boʻyicha xususiy tebranish shakli hamda hisobiy sxema boʻyicha ogʻirliklarning joylashuviga bogʻliq koeffitsiyent boʻlib, mazkur SHNQning 43 va 44-bandlari boʻyicha aniqlanadi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Kt — zilzilaning takroriyligini hisobga oluvchi koeffitsiyent, mazkur SHNQning 5-jadvalidan aniqlanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

8-jadval

Qurilish maydonchasining seysmikligi, ballarda

7

8

9

>9

α koeffitsiyent

0,25

0,5

1,0

1,4

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
38. Spektral koeffitsiyent Wi mazkur SHNQning 9-jadvali yoki 2-rasmida keltirilgan grafiklar asosida bino yoki inshootning i-shakliga mos xususiy tebranish davri, 3-jadvalda keltirilgan seysmik mintaqa indeksi hamda gruntning seysmiklik xossalari boʻyicha toifasiga bogʻliq holda aniqlanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Mazkur SHNQda nazarda tutilgan spektral usulda seysmik taʼsirlarga hisoblashda spektral koeffitsiyent Wi qiymati gruntning seysmiklik xossalari boʻyicha I va II toifalari uchun 0,32 dan, III toifasi uchun esa 0,40 dan kam qabul qilinmasligi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
39. Bino va inshootning yuk koʻtarish qobiliyatini hisoblashda ushbu SHNQning 28-bandi ikkinchi xatboshisi talablariga muvofiq keyinchalik, dinamik uslubda tekshirish sharti bilan spektral koeffitsiyentning minimal qiymatini chegaralamasdan 9-jadvaldagi maʼlumotlar yoki 2-rasmdagi grafiklar boʻyicha aniqlashga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

 

 

 

 

9-jadval

Mintaqa indeksi

I

II

III

IV

Grunt toifasi

I, II

III

I, II

III

I, II

III

I, II

III

Ti, s

Wi spektral koeffitsiyent

0

0,40

0,40

0,40

0,40

0,40

0,40

0,40

0,40

0,05

0,87

0,58

0,61

0,48

0,52

0,45

0,92

0,58

0,10

1,11

0,73

0,83

0,55

0,79

0,50

1,13

0,73

0,15

1,21

0,81

1,00

0,63

0,97

0,56

1,21

0,83

0,20

1,24

0,87

1,09

0,70

1,09

0,65

1,24

0,88

0,25

1,22

0,91

1,14

0,75

1,15

0,73

1,22

0,91

0,30

1,17

0,92

1,16

0,80

1,16

0,79

1,18

0,92

0,35

1,11

0,93

1,16

0,83

1,15

0,83

1,13

0,93

0,40

1,04

0,92

1,15

0,86

1,11

0,85

1,07

0,92

0,45

0,97

0,89

1,10

0,87

1,06

0,87

1,01

0,91

0,50

0,89

0,88

1,03

0,88

1,00

0,87

0,94

0,89

0,55

0,82

0,85

0,97

0,88

0,94

0,87

0,88

0,86

0,60

0,76

0,82

0,91

0,87

0,88

0,86

0,82

0,84

0,65

0,69

0,79

0,85

0,86

0,81

0,84

0,76

0,81

0,70

0,63

0,76

0,79

0,85

0,75

0,82

0,71

0,78

0,75

0,58

0,73

0,73

0,83

0,69

0,80

0,66

0,76

0,80

0,53

0,69

0,67

0,79

0,64

0,77

0,61

0,73

0,85

0,49

0,66

0,62

0,76

0,59

0,74

0,57

0,70

0,90

0,45

0,63

0,58

0,74

0,54

0,72

0,53

0,67

0,95

0,42

0,60

0,54

0,71

0,50

0,69

0,50

0,64

1,00

0,38

0,57

0,52

0,68

0,47

0,66

0,47

0,62

1,05

0,36

0,54

0,49

0,65

0,43

0,63

0,44

0,59

1,10

0,33

0,51

0,48

0,63

0,40

0,60

0,41

0,57

1,15

0,31

0,49

0,47

0,60

0,38

0,57

0,39

0,54

1,20

0,29

0,46

0,46

0,57

0,35

0,55

0,36

0,52

1,25

0,27

0,44

0,45

0,55

0,33

0,52

0,35

0,50

1,30

0,26

0,41

0,44

0,52

0,32

0,50

0,33

0,47

1,35

0,25

0,39

0,43

0,50

0,30

0,47

0,31

0,45

1,40

0,24

0,37

0,42

0,47

0,29

0,45

0,30

0,44

1,45

0,23

0,36

0,41

0,45

0,27

0,43

0,29

0,42

1,50

0,22

0,34

0,40

0,44

0,26

0,41

0,28

0,40

1,55

0,21

0,32

0,39

0,42

0,26

0,39

0,27

0,38

1,60

0,20

0,31

0,38

0,40

0,25

0,37

0,26

0,37

1,65

0,20

0,29

0,37

0,39

0,24

0,35

0,25

0,35

1,70

0,19

0,28

0,37

0,38

0,24

0,34

0,24

0,34

1,75

0,19

0,27

0,36

0,37

0,23

0,32

0,24

0,33

1,80

0,18

0,26

0,35

0,36

0,23

0,31

0,23

0,32

1,85

0,18

0,25

0,35

0,36

0,22

0,30

0,23

0,30

1,90

0,18

0,24

0,34

0,35

0,22

0,29

0,22

0,29

1,95

0,18

0,23

0,33

0,35

0,22

0,28

0,22

0,28

2,00 va ortiq

0,17

0,22

0,32

0,34

0,22

0,27

0,22

0,27

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2-rasm. I — IV seysmik mintaqalar uchun grunt toifalari boʻyicha dinamik koeffitsiyent (Wi) spektrlari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
40. Bino yoki inshootning dinamik tavsiflarini aniqlashda poydevor asos tizimining gorizontal siljish va buralishdagi elastik deformatsiyalanishi hisobga olinishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
41. Kδ koeffitsiyenti quyidagi formuladan aniqlanishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(5)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
bu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
δ — tebranishlar dekrementi, u loyihalanayotgan bino yoki inshootga oʻxshash obyektlarning elastik ishlash bosqichida oʻtkazilgan sinovlar natijalari asosida qabul qilinadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Bunday maʼlumotlar mavjud boʻlmaganda mazkur SHNQning 10-jadvalidan qabul qilinadi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
T1 — bino yoki inshootning birinchi (asosiy) xususiy tebranish shakli boʻyicha tebranish davri.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

 

 

10-jadval

T/r

Bino va inshootning konstruktiv yechimi

Tebranishlar dekrementi, δ

1.

Tarhda oʻlchamlari katta boʻlmagan baland inshootlar (minoralar, machtalar, moʻrilar, alohida turuvchi lift shaxtalari)

0,15

2.

Devor toʻldirmalari karkasning deformatsiyalanishiga taʼsir koʻrsatmaydigan, hisobiy seysmik taʼsir yoʻnalishida ustun balandligining shu yoʻnalishdagi koʻndalang kesim oʻlchamiga nisbati 25 ga teng yoki undan katta boʻlgan karkasli binolar

0,15

3.

Mazkur jadvalning 1 va 2-pozitsiyalariga kirmaydigan bino va inshootlar

0,3

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
42. Kq koeffitsiyenti quyidagi 11-jadvaldan qabul qilinadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

 

 

11-jadval

T/r

Binoning konstruktiv yechimi

Kq koeffitsiyenti

1.

Qavatlar soni 5 dan ortiq boʻlgan karkasli, bikirlik diafragmasi yoki yadrosi boʻlgan karkasli, yirik blokli, kompleks konstruksiyali yoki yaxlit temirbetonli binolar

Kq=1+0,1 (n-5), biroq 1,5 dan katta emas

2.

Qavatlar soni 5 tagacha boʻlgan yirik panelli va hajmiy-blokli binolar

0,75

3.

Qavatlar soni 5 dan ortiq boʻlgan yirik panelli va hajmiy-blokli binolar

Kq=0,9+0,075 (n-5), biroq 1,3 dan katta emas

4.

Mazkur jadvalning 1, 2, 3, 5, 6-pozitsiyalarida koʻrsatilmagan binolar

1,0

5.

Qavatlar soni 13 dan 16 gacha boʻlgan bogʻlamli yoki rama bogʻlamli poʻlat (9 ballik hududlar uchun) va temirbeton (8 ballik hududlar uchun) karkasli binolar

Kq=1,5+0,05 (n-12)

6.

9 ballik hududlarda qavatlar soni 13 dan 16 gacha boʻlgan bogʻlamli yoki rama bogʻlamli temirbeton karkas hamda koʻndalang devorlar qadami 4,21 — 6,6 m oraligʻida boʻlgan yaxlit temirbeton devorli, yirik panel devorli, hajmiy temirbeton blokli binolar

Kq=1,5+0,05 (n-12), biroq 1,7 dan katta emas

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
43. Konsolli sxema boʻyicha hisoblanadigan bino va inshootlar uchun qiymati quyidagi formuladan aniqlanadi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(6)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
bu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
, — i-shakli boʻyicha xususiy tebranishga mos ravishda k nuqtasi va massalar toʻplangan j nuqtalaridagi koʻchishlar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Qj — j nuqtaga toʻplangan massa ogʻirligi boʻlib, mazkur SHNQning 17-bandi talablariga muvofiq aniqlanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
44. Qavatlar soni 5 ta va undan kam, balandligi boʻyicha massalari hamda bikirligi keskin oʻzgarmaydigan, birinchi xususiy tebranish davri T1<0,4 s boʻlgan binolar uchun ηk koeffitsiyenti quyidagi soddalashtirilgan formula boʻyicha aniqlashga yoʻl qoʻyiladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(7)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
bu yerda, va — poydevorning yuqori sathidan k va j nuqtalargacha boʻlgan masofa.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
45. Birinchi xususiy tebranish shakli davri T1>0,4 s boʻlgan bino va inshootlar konstruksiyalaridagi zoʻriqishlar yuqori tartibli tebranish shakllarini, qoida tariqasida kamida uchta shaklni hisobga olgan holda aniqlanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Yuqori tartibli tebranish shakllari uchun tebranishlar dekrementi qiymatini birinchi xususiy tebranish shakli uchun qabul qilingan dekrement qiymatiga teng deb qabul qilishga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
46. Birinchi guruh chegaraviy holatlar (CHH-1) vujudga kelmasligini tekshirish uchun ushbu SHNQning 28-bandi uchinchi xatboshisi boʻyicha binolarni hisoblashda konstruktiv tizim elementlarining mustahkamligi tekshirilganda, seysmik taʼsir hisobga olingan yuklarning maxsus birikmasidan hosil boʻladigan hisobiy zoʻriqishlar quyidagi formula boʻyicha aniqlanadi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(8)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
bu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
L0 — yuklarning asosiy birikmasidan elementda hosil boʻladigan zoʻriqish boʻlib, mazkur SHNQning 17-bandiga muvofiq aniqlanadi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
r — mazkur SHNQning 47-bandi boʻyicha aniqlanadigan reduksiya koeffitsiyenti;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ni, Nj — i- va j- shakllardagi xususiy tebranishlarga mos keladigan ushbu SHNQning 3-formulasi boʻyicha aniqlanadigan seysmik yuklar taʼsirida vujudga keladigan zoʻriqishlar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
m — hisobda eʼtiborga olinadigan xususiy tebranish shakllari soni.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
47. Reduksiya koeffitsiyenti elementning ruxsat etilgan nisbiy noelastik deformatsiyasi va binoning xususiy tebranishlar davri T1 ga bogʻliq ravishda quyidagi 9-formuladan aniqlanadi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
r=1-1,07m T1 (9)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
bunda quyidagi shart bajarilishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
r≥r1=0,03+1,95 T1 (10)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

 

 

 

12-jadval

T/r

Konstruksiya elementlari

Masʼullik sinfi

Chegaraviy nisbiy noelastik deformatsiya, m

1.

Vertikal yuk koʻtaruvchi elementlar:

yirik panelli va hajmiy-blokli binolar

I

10

yaxlit binolar

8

2.

Yaxlit, hajmiy blokli, tosh-gʻisht terimli binolarning temirbeton peremichkalari

II

15

3.

Bino ustunlari:

temirbeton karkas

I

5

poʻlat karkas

7,5

4.

Temirbeton karkaslarning rigellari (toʻsinlari)

I

7,5

II

10

5.

Poʻlat karkaslarning rigellari (toʻsinlari)

I

10

II

15

6.

Kompleks konstruksiyalarning devorlari, karkasni toʻldirishdagi terim:

oliy toifa

I

7

II

10

I, II toifa

I

4

II

6

7.

Tosh-gʻisht terimli devorlar:

oliy toifali

I

3,5

II

5

I, II toifali

I

2

II

3

8.

Yirik blokli devorlar

I, II

5

9.

Temirbeton diafragmasiga ega karkaslarda bikirlik diafragmalari

I

7,5

II

10

10.

Evakuatsiya yoʻllari mavjud bikirlik yadrolari

I, II

5

11.

Birinchi yoki bir necha quyi qavati karkasdan iborat bikir yuk koʻtaruvchi devorli binolarning rigel (toʻsin)lari va ustunlari

I

3

12.

Poʻlat karkaslarning bogʻlovchilari

II

15

13.

Yuk koʻtarmaydigan konstruksiyalar va meʼmoriy detallar*:

metall mahkamlash qurilmalari, asbob-uskunalarning elementlari

III

10

konsolli temirbeton va metall elementlar, soyabonlar, balkon plitalari, frontonlar

7,5

zina elementlari

7,5

pardevorlar:

mayda oʻlchamli devorbop buyumlar

3

yirik oʻlchamli devorbop buyumlar

6

osma panellar

7,5

oʻz yukini koʻtaruvchi devorlar:

tosh-gʻishtli

3

temirbetonli

7,5

Izohlar:

1) elementlar mahalliy seysmik yuklar taʼsiriga hisoblanadi, bunda reduksiya koeffitsiyenti ushbu SHNQning 9-formulasi boʻyicha aniqlanadi;

2) yangi konstruktiv tizimlar qoʻllanilgan binolarni loyihalash uchun eksperimental va texnik iqtisodiy tadqiqot natijalari hamda maxsus texnik shartlar asosida m qiymatiga aniqlik kiritilishiga yoʻl qoʻyiladi.

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
48. Agar r1 boʻlsa, reduksiya koeffitsiyenti quyidagi formula boʻyicha aniqlanadi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
r=0,85m-0,67 (11)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
49. Noelastik deformatsiyalar hosil boʻlishiga yoʻl qoʻyilmaydigan (m=1) tizimlarni hisoblashda reduksiya koeffitsiyenti r=1 deb qabul qilinadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
50. Mazkur SHNQning 6, 12 va 15-jadvallarida nazarda tutilmagan konstruktiv tizimlarga ega bino va inshootlar, shuningdek ularning elementlari uchun reduksiya koeffitsiyentining qiymatlari maxsus texnik shartlar asosida belgilanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
51. Konstruksiya elementlarining chegaraviy nisbiy noelastik deformatsiyasi ularning bino yoki inshootning chegaraviy holatga oʻtishidagi masʼullik sinfi hamda konstruktiv xususiyatlariga koʻra ushbu SHNQning 12-jadvali orqali aniqlanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
52. Konstruktiv tizim elementlari bino yoki inshootning zilzila taʼsirida chegaraviy holatga oʻtishidagi ahamiyatiga koʻra quyidagi uchta sinfga boʻlinadi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
I sinf — qavatlararo yopmalardan uzatiladigan vertikal yuklarni va gorizontal seysmik kuchlarni qabul qiladigan elementlar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
II sinf — gorizontal seysmik kuchlarni qabul qilishda ishtirok etadigan elementlar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Sh sinf — bino yoki inshootga taʼsir etuvchi umumiy gorizontal seysmik kuchlarni qabul qilishda ishtirok etmaydigan oʻz ogʻirligini oʻzi koʻtaruvchi konstruksiyalar, osma panellar va pardevorlar.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
53. Ushbu SHNQning 28-bandi uchinchi xatboshisi boʻyicha bajariladigan hisoblarda ikkinchi guruh chegaraviy holatlar (CHH-2) vujudga kelmasligini tekshirish konstruksiyalarning elastik ishlash bosqichida 3-formuladan aniqlanadigan zoʻriqishlar taʼsiriga bajariladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Bunda binolar deformatsiyasi mazkur SHNQning 7-jadvalida belgilangan qiymatlardan oshmasligi zarur.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
54. Birinchi guruh chegaraviy holatlar (CHH-1) boʻyicha bino va inshootlarning deformatsiyalarini aniqlash zarur boʻlganda, jumladan, mazkur SHNQning 85 — 92-bandlariga muvofiq antiseysmik choklar kengligini belgilashda, birinchi guruh chegaraviy holatlar (CHH-1) uchun qabul qilingan seysmik taʼsirlardan konstruksiyalarning elastik ishlash bosqichidagi hisobiy deformatsiyalari aniqlanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
55. Tarhda yoki balandlik boʻyicha nomuntazam konstruktiv tizimga ega bino va inshootlar gorizontal seysmik taʼsirlarga fazoviy hisoblash modeli asosida hisoblanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ushbu SHNQning 71 — 77-bandlarida nazarda tutilgan holatlarda bir oʻlchamli hisoblash modelini qoʻllashga yoʻl qoʻyilsa, hisobiy grunt tezlanishi qiymati Km koeffitsiyentiga koʻpaytiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Km koeffitsiyenti konstruktiv tizimning muntazamlik koʻrsatkichiga koʻra kuyidagi 13-jadvaldan qabul qilinadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

 

 

 

13-jadval

T/r

Sxema

Parametr

Muntazamlik koʻrsatkichi

Km koeffitsiyenti

Muntazam

Kvazimuntazam

Nomuntazam

1.

2.

-

3.

4.

5.

Izohlar:

1) ushbu jadvalning 1, 2, 3-pozitsiyalari binoning tarhdagi shakliga, 4 va 5- pozitsiyalari esa balandlik boʻyicha oʻlchamlarning oʻzgarishiga taalluqli;

2) bino oʻlchamlari balandlik boʻyicha bir tomonlama oʻzgarsa, hisobiy parametrlar 2-martaga oshirilgan holda qabul qilinadi;

3) agar bitta sxemaga mos keluvchi ikkita parametr mavjud boʻlsa, hisoblash uchun Km koeffitsiyentining maksimal qiymatini taʼminlovchi miqdor qabul qilinadi.

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
56. Tarhdagi oʻlchamlardan biri 30 m dan ortiq boʻlgan bino va inshootlar uchun ushbu SHNQning 28-bandi uchinchi xatboshisiga muvofiq seysmik taʼsirlarga hisoblashda vertikal oʻqqa nisbatan burovchi momentlar hisobga olinishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Massa va bikirlik markazlari ustma-ust tushgan hollarda elementlardagi hisobiy zoʻriqishlar tasodifiy ekssentrisitetni hisobga oluvchi ξ koeffitsiyentiga koʻpaytirish orqali amalga oshiriladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(12)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
bu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
X — seysmik yuk taʼsiriga perpendikulyar yoʻnalishda simmetriya markazidan hisoblanayotgan elementgacha boʻlgan masofa;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
B — seysmik yuk taʼsiriga perpendikulyar yoʻnalishdagi bino va inshoot oʻlchami.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
57. Bikirlik markazi bilan massa markazi mos tushmagan hollarda, k-sathdagi burovchi moment qiymati quyidagi formula boʻyicha aniqlanadi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Mkp=Qk(ek +0,05V) (13)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
bu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Qk — xususiy tebranishlarning birinchi shakliga mos gorizontal seysmik yuklardan hosil boʻladigan binoning k-sathidagi kesuvchi kuch;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ek — bino va inshootning bikirlik va massa markazlari orasidagi masofa.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Burovchi moment seysmik taʼsirning har ikki yoʻnalishi uchun eng noqulay taʼsirni taʼminlaydigan holatda hisobga olinishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Bino va inshootning har bir sathida X va Y yoʻnalishlarining har biri uchun bikirlik va massa markazlari orasidagi ekssentrisitet burilish radiusining (rb) 0,30 qismidan oshmasligi (e0≤0,30rb), burilish radiusi esa orayopma massasining tarhdagi inersiya radiusidan kam boʻlmasligi (rb≥ls) lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
58. Ushbu SHNQning 28-bandi ikkinchi xatboshisi hamda 26 va 27-bandlari talablariga muvofiq hisob-kitoblar bajarilganda, vertikal seysmik yuklamalar gruntning gorizontal va vertikal tebranishlari sinxron akselerogrammalarining taʼsirini hisobiy modelga kiritish orqali hisobga olinadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
59. Ushbu SHNQning 28-bandi uchinchi xatboshisi boʻyicha hisob bajarilsa, vertikal seysmik yuk 3-formula boʻyicha aniqlanadi (vertikal yuk koʻtaruvchi konstruksiyalar bundan mustasno).
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
60. Hisobiy seysmikligi 7 — 9 va >9 balli hududlarda tiklanadigan tosh-gʻishtli devorlar uchun vertikal seysmik yuklardan hosil boʻladigan zoʻriqishlar vertikal statik yukning mos ravishda 15, 30, 45 va 60 foizga teng, karkas ustunlari uchun esa 10, 25, 40 va 50 foizga teng deb qabul qilinadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
61. Vertikal seysmik yuk taʼsirining yoʻnalishi koʻrilayotgan elementning kuchlanganlik holati uchun eng noqulay yoʻnalishi qabul qilinadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
62. Bino vazniga nisbatan ancha kichik boʻlgan konsolli konstruksiyalar (balkonlar, soyabonlar va boshqalar) vertikal seysmik yuk taʼsiriga hisoblashda Wη=3 va Kδ=Kt=Km=1,0 deb qabul qilinishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
63. Bino yuqorisida joylashgan, binoga nisbatan kesimi ancha kichik va vazni yengil konstruksiyalar (parapetlar, frontonlar va boshqalar) gorizontal seysmik yuk taʼsiriga ushbu SHNQning 28-bandi uchinchi xatboshisi va 37-bandiga muvofiq hisoblanadi, bunda koʻpaytma Wη=3 qabul qilinadi va Kδ, Kt, Km koeffitsiyentlar esa 58 — 62-bandlar boʻyicha aniqlanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
64. Oʻz ogʻirligini koʻtaruvchi devorlar va panellar, oʻz tekisligidan tashqarida joylashgan pardevorlar, alohida konstruksiyalar oʻrtasidagi bogʻlanishlar, shuningdek texnologik va muhandislik jihozlarining mahkamlanish joylari ushbu SHNQning 28-bandi uchinchi xatboshisi hamda 37-bandiga muvofiq mahalliy seysmik yuklamalar taʼsiriga hisoblanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Bunda inshootning qaralayotgan sathiga mos 1,0 dan kichik boʻlmagan Wη koʻpaytma qabul qilinadi. Kδ, Kt va Km koeffitsiyentlar ushbu SHNQning 58 — 62-bandlari boʻyicha belgilanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
65. Uchma-uch ulanadigan birikmalarni hisoblashda ishqalanish kuchlarini hisobga olishga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
66. Konstruksiyalarni mustahkamlik va ustuvorlik boʻyicha hisoblashda mazkur SHNQning tegishli boblariga muvofiq qabul qilinadigan ish sharoiti koeffitsiyentlaridan tashqari quyidagi 14-jadvalga muvofiq qoʻshimcha ish sharoiti koeffitsiyenti (mkp) ham hisobga olinishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

 

 

14-jadval

T/r

Konstruksiyalar

mkp koeffitsiyent qiymati

Mustahkamlik boʻyicha hisoblashda

1.

Poʻlat, yogʻoch, bikir armaturali temirbeton

1,3

2.

Sterjenli yoki simli armaturali temirbeton konstruksiyalar (qiya kesim boʻyicha mustahkamlikka hisoblash bundan mustasno):

ogʻir betondan tayyorlangan, armaturasi A-I, A-II, A-III va Vr-I sinflariga mansub

1,2

ogʻir betondan tayyorlangan, armaturasi boshqa sinflarga mansub

1,1

yengil betondan tayyorlangan

1,1

gʻovakli betondan tayyorlangan, armatura sinfidan qatʼi nazar

1,0

3.

Temirbeton elementlarini qiya kesim boʻyicha mustahkamlikka hisoblash:

koʻp qavatli bino ustunlari

0,9

boshqa elementlar

1,0

4.

Tosh va gʻisht terimli, armaturalangan toshli hamda beton konstruksiyalar:

nomarkaziy siqilishga hisoblashda

1,2

siljish va choʻzilishga hisoblashda

1,0

5.

Payvandli birikmalar

1,0

6.

Boltli, shu jumladan yuqori mustahkamlikka ega boltli va parchin mixli birikmalar

1,1

Barqarorlik boʻyicha hisoblashda

7.

Egiluvchanligi 100 dan ortiq boʻlgan poʻlat elementlar

1,0

8.

Egiluvchanligi 20 gacha boʻlgan poʻlat elementlar

1,2

9.

Egiluvchanligi 20 dan 100 gacha boʻlgan poʻlat elementlar

1,2 dan 1,0 gacha (chiziqli interpolyatsiya boʻyicha)

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
67. Seysmik taʼsirlarga hisoblashda mazkur SHNQning 14-formulasida belgilangan shart bajarilganda, konstruktiv tizimning deformatsiyalanishi natijasida hosil boʻladigan qoʻshimcha zoʻriqishlar hisobga olinishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(14)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
68. Deformatsiyalanish holatining taʼsirini hisobiy seysmik yuklarni oshirish yoʻli bilan hisobga olishga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Qoʻshimcha seysmik yuk quyidagi formuladan aniqlanadi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(15)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
bu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
S1k — tebranishlarning birinchi shakli boʻyicha k-qavatdagi seysmik yuk;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Δk — xususiy tebranishlarning birinchi shakli boʻyicha k-qavatdagi hisobiy ogʻish.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
69. Tirgak devorlarni hisoblashda gruntning seysmik bosimi, zarur hollarda yer osti suvlarining gidrodinamik bosimi hisobga olinishi zarur.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
70. Yaxlit bikir jism sifatida qaraladigan bino va inshootlar yuklarning hisobiy birikmalari taʼsirida agʻdarilish va siljishga qarshi barqarorlik boʻyicha tekshirilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
5-bob. Turar joy obyektlari, jamoat, sanoat binolari va inshootlari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1-§. Umumiy qoidalar
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
71. Turar joy obyektlari, jamoat va sanoat bino hamda inshootlarining yuk koʻtaruvchi konstruktiv tizimlari sifatida poʻlat va temirbeton karkasli tizimlar, shu jumladan ramali, ramali-bogʻlamli, bikirlik yadrosiga ega va toʻldirma devorli karkaslar, yaxlit temirbeton devorli tizimlar, yirik panelli tizimlar, tosh va gʻisht terimli devorli tizimlar, hajmiy temirbeton blokli tizimlar, shuningdek aralash konstruktiv tizimlar qoʻllanilishiga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
72. Bir bino yoki inshootda antiseysmik choklar hosil qilmasdan, turli konstruktiv tizimlarni qoʻllashga yoʻl qoʻyilmaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
73. Bino tarhda geometrik toʻgʻri shakllardan iborat boʻlishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
74. Bir boʻlma (antiseysmik choklar oraligʻi) chegarasida bino balandligi boʻyicha qavatlar farqi — 6 m (ikki qavat)dan oshmasligi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Bunda gorizontal seysmik kuch taʼsiriga hisoblash ushbu SHNQning 55-bandi talablari asosida bajarilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
75. Bino tarhidan chiqib turadigan qismlarning asosiy konstruktiv hajmga nisbatan chiqish uzunligi quyidagidan oshmasligi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
tosh va gʻishtli binolar uchun — 2 m dan;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
yaxlit temirbeton, yirik panelli, hajmiy-blokli va karkasli binolar uchun — 6 m dan.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
76. Hisob-kitoblar bilan asoslangan hamda maxsus texnik shartlar nazarda tutilgan alohida holatlarda ushbu SHNQning 73-74-bandlari talablariga javob bermaydigan, tarh va balandlik boʻyicha nomuntazam tuzilmali binolarni loyihalashga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Bunday bino va inshootlar, qoida tariqasida gorizontal seysmik taʼsirlarga fazoviy hisoblash modeli asosida hisoblanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
77. Bino va inshootlar konstruktiv tizimlarining chegaraviy parametrlari mazkur SHNQning 15-jadvaliga muvofiq qabul qilinadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Bunda ushbu jadvalda keltirilgan izohlar, qoʻshimcha shartlar va konstruktiv tizimlarga doir cheklovlar hisobga olinishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

15-jadval

T/r

Yuk koʻtaruvchi konstruksiya turi

Balandlik, m (qavatlar soni)

Ravoq, m

Koʻndalang devorlar, ustunlar, ramalar qadami, m

Bino (boʻlma) uzunligi, m

Qurilish maydonchasining seysmikligi, ballarda

7

8

9

>9

7

8

9

>9

7

8

9

>9

7

8

9

>9

1.

Metall yoki temirbeton karkaslar

1.

Bir qavatli

1.

Metall

NSʼHT

11

NSʼHT

24

NSʼHT

12

9

NSʼHT

36

2.

Temirbeton

NSʼHT

15

11

NSʼHT

36

18

24

12

7,2

6

NSʼHT

36

2.

Koʻp qavatli

1.

Metall (poʻlat)

1)

bogʻlamli yoki rama-bogʻlamli

70(20)

56(16)

56(16)*

19(5)

18

12

9

6

12

12

9

6

100

80

60

40

2)

ramali

42(12)

33(9)

24(7)

12(3)

15

12

9

9

12

12

9

6

NSʼHT

36

2.

Temirbeton

1)

diafragmasiz ortogonal yoʻnalishda rigelli ramalar

24(7)

19(5)

12(3)

8(2)

12

9

7,5

6

9

7,5

6

6

NSʼHT

36

2)

bogʻlamli yoki rama-bogʻlamli

56(16)

56(16)*

56(16)*

15(4)

12

9

7,5

6

9

7,5

6

6

100

80

60

40

3)

rigelsiz (diafragmasiz)

-

-

-

-

-

-

-

-

-

-

-

-

-

-

-

-

4)

* rigelsiz bogʻlamli diafragmali va ustun atrofida orayopma diskiga bikir bogʻlanishini taʼminlovchi tayanch oldi (kapitel) zonali, bikirlik yadrosiga ega hamda bino perimetri boʻylab rigelli

33(9)

24(7)

19(5)

-

6

6

6

-

6

6

6

-

NSʼHT

-

5)

bikir armaturali ramalar

42(12)

33(9)

24(7)

12(3)

15

12

9

9

12

12

9

6

NSʼHT

36

6)

seysmik taʼsirlarni qabul qiluvchi toʻldiruvchili (tosh, bloklar, gʻishtlar) II turdagi karkaslar

38(10)

24(7)

19(5)

12(3)

12

12

9

6

12

9

7,5

6

80

60

40

24

7)

seysmik taʼsirlarni qabul qiluvchi toʻldiruvchili (tosh, bloklar, gʻishtlar) I turdagi karkaslar

33(9)

21(6)

15(4)

8(2)

12

12

9

6

12

9

7,5

6

80

60

40

24

8)

* birinchi qavati “egiluvchan” boʻlgan bikir binolar

24(7)

19(5)

12(3)

-

6

6

6

-

6

6

6

-

NSʼHT

-

9)

rigel ustunga sharnirli tayangan karkaslar

14(3)

9(2)

5(1)

-

6

6

6

-

6

6

6

-

NSʼHT

-

10)

toʻliqsiz karkas

-

-

-

-

-

-

-

-

-

-

-

-

-

-

-

-

11)

karkas-devorli

maxsus texnik shartlar boʻyicha

12)

yigʻma va yigʻma-yaxlit temirbeton karkasli tizimlar (yigʻma orayopmalar bundan mustasno)

13)

maxsus seysmik himoya tizimlari qoʻllanilgan konstruktiv tizimlar

2.

Yaxlit temirbeton devorlar, yirik panelli devorlar, hajmiy temirbeton bloklar

1)

Koʻndalang devorlar qadami: a) < 4,2 m;

NSʼHT

18(4)

NSʼHT

7

NSʼHT

4,2

60

45

36

36

2)

b) 4,2-6,6 m;

80(20)

65(16)

56(16)*

12(3)

NSʼHT

9

NSʼHT

6,6

60

45

36

36

3)

v) >6,6 m

38(9)

26(6)

18(4)

9(2)

NSʼHT

9

NSʼHT

7,2

60

45

36

36

3.

Yirik beton va vibrogʻisht bloklar, armaturalangan vibrogʻisht panellardan barpo etiladigan devorlar

27(8)

21(6)

15(4)

-

7,2

7,2

7,2

-

7,2

7,2

7,2

-

80

60

40

-

4.

Qoʻlda terilgan kompleks konstruksiyali devorlar

1)

oliy va I toifa

30(7)

26(6)

22(5)

12(3)

NSʼHT

7,2

NSʼHT

7,2

80

60

40

30

2)

II toifa

26(6)

22(5)

18(4)

9(2)

NSʼHT

6

NSʼHT

6

60

40

30

24

5.

Qoʻlda terilgan sopol yoki beton toshlar, gʻishtlardan tiklanadigan devorlar

1)

oliy va I toifa

22(5)

18(4)

12(3)

-

12

9

7,2

-

15

12

9

-

40

30

20

-

2)

II toifasi

9(2)

5(1)

4,5(1)

-

12

9

6

-

12

9

7,2

-

30

24

18

-

6.

Mustahkamligi past devorbop buyumlardan barpo etiladigan devorlar

1)

antiseysmik choralar qoʻllanilgan, xom gʻishtlar, gruntli bloklar, gruntli betonlardan, poydevori va sokoli toshli materiallardan

4,5(1)

-

-

-

5

-

-

-

5

-

-

-

20

-

-

-

2)

poydevori beton yoki toshdan, yogʻoch karkas bilan kuchaytirilgan xom gʻishtli yoki gruntli materiallardan

8(2)

4(1)

-

-

6

6

-

-

6

6

-

-

24

18

-

-

3)

temirbeton elementlar bilan kuchaytirilgan xom gʻishtli yoki gruntli materiallardan tiklanadigan devorlar

8(2)

7(2)

5(1)

-

9

7

5

-

6

5

4

-

24

18

12

-

7.

Yogʻoch shchitli devorlar

8(2)

5(1)

5(1)

5(1)

6 m dan ortiq emas

6 m dan ortiq emas

30

24

18

12

Izohlar:

1) *bogʻlamli yoki rama bogʻlamli poʻlat va temirbeton karkasli hamda koʻndalang devorlar qadami 4,21-6,6 m oraligʻida boʻlgan yaxlit temirbeton devorli, yirik panel devorli, hajmiy temirbeton blokli binolar konstruktiv tizimlari mazkur jadvalda keltirilgan chegaraviy parametrlardan chiqib ketganda ushbu SHNQning 7-jadvali 3, 4-pozitsiyalari va 11-jadvalning 5, 6-pozitsiyalarining talablari bajarilishi lozim;

2) aralash yuk koʻtaruvchi konstruksiyali (ichki devorlari yirik panelli yoki yaxlit, tashqi devorlari kompleks konstruksiyali) binolarning chegaraviy balandligini ushbu jadvalning 4-pozitsiyasi talablariga nisbatan 2-marta oshirishga yoʻl qoʻyiladi ( >9 balli hududlar bundan mustasno);

3) toʻliqsiz karkasli tizimlarni, ustunlar orayopma diskiga bikir mahkamlanishini taʼminlaydigan kapitel zonalari va bikirlik diafragmasi boʻlmagan rigelsiz tizimlarni seysmik hududlarda qurishga yoʻl qoʻyilmaydi;

4) qavsda yoʻl qoʻyiladigan qavatlar soni koʻrsatilgan;

5) balandligining yarmidan ortigʻi binoga yondosh boʻlgan loyihaviy yer sathidan yuqorida joylashgan qavat, shuningdek balandligi 2,4 m dan ortiq boʻlgan bino yuqorisida joylashgan texnik qavat yer usti qavatlar soniga kiritiladi;

6) binoning chegaraviy balandligini aniqlashda keltirilgan ikki parametrdan (balandligi, qavatlar soni) hal qiluvchisi qavatlar soni hisoblanadi.

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
78. Qurilish amaliyotida birinchi marta qoʻllanilayotgan yangi konstruktiv yechimlar (tizimlar), materiallar va konstruksiyalarni, shu jumladan ommaviy qurilishda qoʻllashdan oldin, ularning seysmik xavfsizligini baholash maqsadida eksperimental-nazariy tadqiqotlar oʻtkazilishi yoki toʻliq oʻlchamli namunalari sinovdan oʻtkazilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
79. Binolarning hajmiy-tarhiy va konstruktiv yechimlari mazkur SHNQning 71 — 77-bandlari talablariga muvofiq boʻlmagan yoki binoning tarhdagi oʻlchamlari 15-jadvalda belgilangan qiymatlardan katta boʻlganda bino antiseysmik choklar orqali boʻlmalarga ajratilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
80. Antiseysmik choklar binoni balandligi boʻylab ajratishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Antiseysmik chok bilan choʻkish choki ustma-ust tushmasa, poydevorlarda antiseysmik choklar hosil qilinmaslikka yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
81. Harorat va choʻkish choklari, qoida tariqasida, antiseysmik choklar bilan birlashtirilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Qurilish maydonchasining seysmikligi 7, 8 yoki 9 ball boʻlganda va gruntlar seysmiklik xossalari boʻyicha I yoki II toifaga mansub boʻlganda, poydevorlarda antiseysmik chokni nazarda tutmaslikka quyidagi shartlar bir vaqtning oʻzida bajarilganda yoʻl qoʻyiladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
antiseysmik chok harorat va (yoki) choʻkish choki bilan ustma-ust tushmagan boʻlsa;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
bino boʻlmalari bir qatorda (bitta gorizontal oʻq boʻylab) joylashgan hamda ularning poydevorlari bir sathda joylashtirilgan boʻlsa;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
butun bino chegarasidagi grunt asosi tarkibi, mustahkamligi va deformatsiyalanish xususiyatlari boʻyicha keskin farq qilmasa;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
poydevor tovoni ostidagi oʻrtacha bosim qiymatlari barcha hisobiy yuklar birikmalari uchun oʻzaro 40 foizdan ortiq farq qilmasa.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
82. Qurilish maydonchasining seysmikligi 9 ball yoki undan yuqori boʻlganda va gruntlar seysmiklik xossalari boʻyicha III toifaga mansub boʻlganda, antiseysmik choklar bino yoki inshootning mustaqil boʻlmalarini butun balandligi boʻyicha, shu jumladan poydevorlar sathida ham ajratishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
83. Bir qavatli karkasli binolarda antiseysmik chok harorat va (yoki) choʻkish choki bilan ustma-ust tushmaganda poydevorlarda antiseysmik chokni nazarda tutmaslikka yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
84. Qurilish maydonchasining seysmikligi 8 ball va undan yuqori boʻlganda, yonma-yon joylashgan boʻlmalarning yuk koʻtaruvchi konstruksiyalariga tayangan erkin yotqizilgan oraliq yopma konstruksiyalari orqali antiseysmik choklarni yopishga yoʻl qoʻyilmaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
85. Antiseysmik choklar oʻzaro mustaqil ishlaydigan qoʻsh devorlar, qoʻsh ramalar yoki rama va devorlarni barpo etish orqali hosil qilinadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
86. Antiseysmik chok kengligi ushbu SHNQning 37-bandiga muvofiq aniqlanadigan, yonma-yon joylashgan ikki boʻlmaning maksimal gorizontal koʻchishlari yigʻindisidan, shuningdek belgilangan eng kam qiymatdan kam boʻlmasligi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Bunda antiseysmik chokning eng kam kengligi balandligi 5 m gacha boʻlgan binolar uchun 30 mm deb qabul qilinadi. Bino balandligining har bir keyingi 5 m qismi uchun chok kengligi 20 mm ga oshiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
87. Poydevorlarni ajratib turuvchi antiseysmik choklarning kengligini (qoziq poydevorlar bundan mustasno) 10 mm etib qabul qilishga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
88. Odamlarning doimiy yashashi yoki uzoq vaqt boʻlishi uchun moʻljallangan xonalar ichida antiseysmik choklarni joylashtirishga yoʻl qoʻyilmaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
89. Binolarning yuqori qavatlarini past bikirlikka ega qilib loyihalashga yoʻl qoʻyilmaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Binoning yuqori qavatida keng ravoqli zal turidagi xonalar loyihalanganda, yuqori qavatning gorizontal bikirligi bevosita pastki qavat gorizontal bikirligining 70 foizidan kam boʻlmasligi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
90. Bir qavatli karkasli bino tarhi chegarasida quriladigan inshootlar, qoida tariqasida, bino ustunlari va tom yopmalaridan antiseysmik choklar bilan ajratilgan konstruksiyalarda bajarilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
91. Toʻldiruvchi devorlari va antiseysmik choklarning konstruksiyalari zilzila paytida bino boʻlmasining ikki yoʻnalishida oʻzaro gorizontal koʻchishiga toʻsqinlik qilmasligi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
92. Zinapoya kataklari va liftlarning soni hamda joylashuvi mazkur SHNQning tegishli boblari, shuningdek SHNQ 2.01.02-04 talablariga muvofiq belgilanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Qavatlari soni uchta va undan ortiq yoki balandligi 10 m va undan ortiq boʻlgan binolarning har bir boʻlmasida kamida bitta zinapoya katagi nazarda tutilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
93. Seysmikligi 8 ball va undan yuqori boʻlgan hududlarda balandligi ikki qavatdan yoki 6 m dan ortiq binolarda zinapoya kataklarini bino tashqi devoriga tutashtirib yoki alohida turuvchi inshoot sifatida loyihalashga yoʻl qoʻyilmaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
94. Odamlarning doimiy boʻlishi nazarda tutilmagan bino boʻlmalarida, agar yongʻin xavfsizligi, texnologik xavfsizlik va foydalanish talablari boʻyicha zinapoya katagi yoki boshqa xavfsiz evakuatsiya chiqishi talab etilmasa, zinapoya katagini loyihalash talab etilmaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
95. Zinapoya katagi va lift shaxtasini, odatda, bino (boʻlma) tarhi chegarasida joylashtirish lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
96. Rekonstruksiya qilinadigan bino yoki boʻlma tarhi doirasida zinapoya katagi mavjud boʻlganda mazkur SHNQning 93 — 95-bandlaridagi cheklovlar hisobga olingan holda, qoʻshimcha zinapoya katagi yoki lift shaxtasini bino tarhidan tashqarida joylashtirishga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Bunda ular bino bilan hisob-kitoblar asosida tanlanadigan egiluvchan yoki bikir bogʻlanishlar orqali konstruktiv bogʻlanishi lozim. Bikir bogʻlanishlar binoning yagona fazoviy hisoblash modelida hisobga olinadi, egiluvchan bogʻlanishlar esa hisobiy oʻzaro koʻchishlarga toʻsqinlik qilmasligi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ushbu konstruktiv yechimlar hisoblashda va konstruktiv yechimlarni ishlab chiqishda hisobga olinishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
97. Zina marshlari va maydonchalarini oʻrnatishda zilzila taʼsirida birikmalarda hosil boʻladigan choʻzuvchi va siljish zoʻriqishlarini qabul qiladigan bogʻlovchi elementlar nazarda tutilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ushbu bogʻlovchi elementlar mazkur SHNQning 5-bobi talablariga muvofiq mahalliy seysmik taʼsirlarga hisoblanishi hamda zina marshlari va maydonchalarining siljishi yoki qulab tushishining oldini olishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
98. Evakuatsiya yoʻllari tarkibidagi gorizontal yoʻlaklar turar joy va xizmat koʻrsatish xonalaridan zinapoya katagiga toʻgʻridan-toʻgʻri yoki yoʻlak (koridor) boʻylab harakat yoʻnalishini koʻpi bilan bir marta burish orqali chiqishni taʼminlashi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
99. Zilzilaviy hududlarda quriladigan bino va inshootlar asosini loyihalash SHNQ 2.02.01-24 va SHNQ 2.02.03-21 talablariga muvofiq bajarilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
100. Tasmasimon yigʻma poydevorlar ustidan B7,5 sinfdagi sement-qum qorishmasidan tayyorlanadigan, qalinligi kamida 40 mm boʻlgan armaturalangan qatlam nazarda tutilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Mazkur qatlam poydevor lentasi boʻylab joylashtiriladigan, diametri 10 mm boʻlgan boʻylama armatura sterjenlari bilan quyidagicha armaturalanadi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
7 ball boʻlganda — kamida 3 ta;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
8 ball boʻlganda — kamida 4 ta;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
9 ball boʻlganda — kamida 6 ta.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Boʻylama sterjenlar har 300-400 mm da Ø6 mm li koʻndalang sterjenlar bilan birlashtirilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
101. Seysmikligi >9 balli hududlarda tasmasimon poydevorlar, qoida tariqasida, yaxlit temirbetondan barpo etiladi. Poydevorning ostki qismi poydevor lentasi boʻylab joylashtiriladigan diametri 12 mm boʻlgan kamida 6 ta boʻylama armatura sterjeni bilan armaturalanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Tasmasimon yigʻma poydevorlarni qalinligi kamida 100 mm boʻlgan yaxlit temirbeton plita ustiga oʻrnatishga yoʻl qoʻyiladi. Ushbu plita diametri 12 mm boʻlgan kamida 6 ta boʻylama armatura sterjeni bilan armaturalanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Yigʻma poydevorlar ustidan B7,5 sinfdagi sement-qum qorishmasidan qalinligi kamida 40 mm boʻlgan, diametri 12 mm li kamida 6 ta boʻylama sterjen bilan armaturalangan qatlam nazarda tutilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Armatura sterjenlarining sinfi, joylashish sxemasi, himoya qatlami va birikmalar SHNQ 2.03.01-24 boʻyicha loyihada aniq belgilanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
102. Tasmasimon poydevorlarning qoʻyilish chuqurligi xuddi noseysmik hududlardagi kabi qabul qilinadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Bino poydevorlari bir sathda joylashtirilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Sathi har xil boʻlsa, bir qismdan ikkinchi qismga oʻtish balandligi 60 cm gacha va qiyaligi 1:2 dan oshmagan zinalar hosil qilish orqali amalga oshiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
103. Yertoʻla devorlari yigʻma panellardan barpo etilib, tasmasimon poydevorlar bilan konstruktiv jihatdan ishonchli bogʻlangan boʻlsa, armaturalangan qorishma qatlamini nazarda tutmaslikka yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
104. Bino va inshootlarning seysmik taʼsirlar ostida agʻdarilishga qarshi umumiy barqarorligi yuklarning maxsus hisobiy birikmasi boʻyicha tekshirilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Agʻdarilishga qarshi barqarorlikni tekshirishda gorizontal va vertikal seysmik taʼsirlar, shuningdek bino yoki inshootga taʼsir etuvchi boshqa hisobiy yuklar birgalikda hisobga olinadi. Bunda tiklovchi momentlar yigʻindisi agʻdaruvchi momentlar yigʻindisidan kam boʻlmasligi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
∑Mtik≥∑Magʼd, (16)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
bu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
∑Mtik — bino yoki inshootni agʻdarilishdan saqlovchi hisobiy tiklovchi momentlar yigʻindisi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
∑Magʼd — hisobiy seysmik va boshqa taʼsirlar natijasida hosil boʻladigan agʻdaruvchi momentlar yigʻindisi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Atrofi yer usti inshootlari bilan qurshab olinmagan koʻp qavatli binolarning yer osti qismi agʻdarilishga qarshi turgʻunligini oshirish maqsadida uni yondosh binolarning konstruksiyalari bilan konstruktiv jihatdan birlashtirishga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
105. 9 qavatdan baland binolarda poydevor tovonini qoʻyish chuqurligi yerning loyihaviy sathiga nisbatan bino yer usti qismi balandligining kamida 10 foiziga teng qilib qabul qilinishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Mazkur chuqurlikni kamaytirishga yoʻl qoʻyiladi, bunda ∑Mtik/∑Magʼd≥ 1,5 shart bajarilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
106. Yirik bloklardan barpo etiladigan poydevorlar va yertoʻla devorlarining har bir qatorida, shuningdek burchaklari va kesishish joylarida bloklar uzunligining kamida uchdan bir qismiga teng boʻlgan bogʻlanish taʼminlanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Bunda poydevor bloklari uzluksiz tasma shaklida joylashtirilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
107. Seysmikligi 7, 8 va 9 ball boʻlgan maydonchalarda barpo etiladigan binolarda yertoʻla devorlarining burchaklari va kesishish joylaridagi gorizontal choklar boʻylab 2 m uzunlikda armatura toʻrlari joylashtirilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Bunda boʻylama armaturaning umumiy kesim yuzasi mos ravishda 1,0, 1,5 va 2,0 cm² dan kam boʻlmasligi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Toʻrlarning balandlik boʻyicha qadami 1 m dan oshmasligi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Antiseysmik kamarlar (seysmopoyas) mos ravishda diametri 12, 14 va 16 mm dan kam boʻlmagan 4 dona boʻylama sterjenlar bilan armaturalanishi zarur.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
108. Bloklar orasidagi choklarni toʻldirish uchun sinfi B7,5 dan kam boʻlmagan qorishma qoʻllanilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
109. Seysmikligi 7 va 8 ball boʻlgan maydonchalarda joylashgan, qavatlari soni uchtadan oshmagan binolarning yertoʻla devorlarini terishda boʻshliqligi 25 foizgacha boʻlgan bloklarni qoʻllashga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
110. Seysmikligi 7 ball boʻlgan maydonchalarda barpo etiladigan, balandligi uch qavatdan oshmagan binolarda harsangtoshli betondan poydevorlar va yertoʻla devorlarini qurishga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
111. Binolarning gidroizolyatsiya qatlami qalinligi kamida 30 mm boʻlgan sement qorishmasidan boʻlishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
112. Boʻlma chegarasida orayopma va tomyopma konstruksiyalari gorizontal va vertikal tekisliklarda yetarli darajada bikir hamda mustahkam boʻlishi, gorizontal zoʻriqishlarni uzatishni taʼminlaydigan tarzda vertikal elementlar bilan ishonchli bogʻlanishi, shuningdek vertikal va gorizontal konstruksiyalarning seysmik taʼsirlar ostida birgalikda ishlashini taʼminlashi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
113. Yigʻma temirbetonli orayopma va tom yopmalarning bikirligi va mustahkamligi quyidagicha taʼminlanadi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
plitalar (panellar) orasidagi choklarni sement-qumli qorishma bilan toʻldirish orqali;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
plitalar orasidagi choklarda vujudga keladigan zoʻriqishlarni qabul qila oladigan bogʻlamlar (boʻylama qirralari boʻylab qirqilishni va plitalarning notekis yuklanishi tufayli vertikal qirqilishni qabul qilishi uchun boʻylama oʻqlar boʻylab plitalarni oʻzaro birlashtiradigan) qoʻyilishi orqali;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
bir-biriga nisbatan oralarini ochib oʻrnatilgan orayopma plitalarining orasini yaxlit temirbeton bilan toʻldirish orqali;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
orayopma ustidan yaxlit temirbetondan qatlam hosil qilish yoʻli bilan;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
katakchadagi chetki plitalarni boʻylama oʻq boʻylab devorlarga yoki antiseysmik kamarlarga bogʻlash orqali;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
eguvchi moment va qirquvchi kuchlarni devorga qistirib mahkamlash hisobidan plitaning chetki qisqa tomoni boʻyicha qabul qilinishini taʼminlash orqali.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
114. Ushbu SHNQning 113-bandida nazarda tutilgan usullar qoʻllanilganda, orayopma plitalarining konstruktiv yechimlari ularga taʼsir etuvchi barcha zoʻriqishlarni qabul qilishni taʼminlashi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
115. Ravogʻi 6,5 m gacha boʻlgan yogʻoch yoki metall progonlarning tosh-gʻisht devorlarga tayanish uzunligi kamida 120 mm, ravogʻi 6,5 m dan katta boʻlgan progonlarniki esa kamida 150 mm boʻlishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
116. Tomyopma konstruksiyalarining yogʻoch toʻsinlari antiseysmik kamarlarga ankerlanishi va ularning ustiga diagonal toʻshama yotqizilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
117. Olinmaydigan qolip sifatida profillangan poʻlat toʻshamalardan foydalanib yaxlit temirbeton orayopma qurilganda, yaxlit orayopmaning quyi tayanch konstruksiyalari, jumladan seysmik kamarlar bilan ishonchli bogʻlanishi taʼminlanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Gorizontal zoʻriqishlarni faqat profillangan toʻshamaning har bir toʻlqinida oʻrnatiladigan oʻz-oʻzidan burovchi vintlar yordamida uzatishga yoʻl qoʻyilmaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Profillangan toʻshamaning tayanish uzunligi kamida 80 mm boʻlishi zarur.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
118. Orayopma plitalarining tayanish uzunligi yuk koʻtaruvchi konstruksiyalarning turiga qarab quyidagi qiymatlardan kam boʻlmasligi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
tosh-gʻisht devorlarda — 120 mm dan;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
plita kontur boʻyicha tayanganda — 60 mm dan;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
plita toʻsin sxemasi boʻyicha tayanganda — 70 mm dan;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
beton bloklardan tiklangan devorlarda — 100 mm dan;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
yigʻma temirbeton va metall rigellar uchun — 80 mm dan;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
yaxlit temirbeton devorlar (diafragma) uchun — 70 mm dan.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
119. Zinapoya maydonchalari devorlarga ankerlanishi lozim. Tosh-gʻisht devorli binolarda zinapoya maydonchalari devor terimiga kamida 250 mm chuqurlikda kiritilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Zina marshlari, kosourlar yoki yigʻma marshlar zinapoya maydonchalariga, shuningdek oʻzaro payvandlash orqali biriktirilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
120. Tosh terimiga konsol usulida kiritib mahkamlangan zinapoyalarni barpo etishga yoʻl qoʻyilmaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
121. Orayopma va tomyopma elementlarini vertikal yuk koʻtaruvchi elementlar bilan bogʻlaydigan bogʻlamlarning kesimi ishqalanish hamda yopishish kuchlari hisobga olingan holda, ushbu SHNQning 64 va 65-bandlariga muvofiq aniqlanadigan gorizontal zoʻriqishlarni qabul qilish shartidan kelib chiqib belgilanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
122. Toʻsin sxemasi boʻyicha tayanadigan yigʻma orayopma va tom yopma plitalarning uzunligi boʻylab yon qirralari oʻyiq (shponka)lardan, konturi boʻylab tayanadigan plitalar esa butun perimetri boʻylab oʻyiqlardan iborat boʻlishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Plitalarni antiseysmik kamarlar, karkas yoki devor elementlari bilan bogʻlash uchun ularda chiqarib qoldirilgan armatura sterjenlari yoki biriktiruvchi detallar (vipusk) nazarda tutilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
123. Yon tomonlarida hisobiy oʻyiqlar boʻlmagan va chetlarida antiseysmik kamarlarga ankerlash uchun armatura sterjenlari chiqarib qoldirilmagan orayopma plitalaridan yoki panellaridan foydalanishga yoʻl qoʻyilmaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Bunday plitalarni qalinligi 100 mm dan kam boʻlmagan va ikki tomonlama armaturalangan yaxlit temirbeton plitalar uchun yechilmaydigan qolip sifatida qoʻllanilishiga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Bunda plitalar bir-biriga nisbatan 150 mm dan kam boʻlmagan masofaga (boʻylama qirralari boʻyicha) orani ochib oʻrnatiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Plitalar orasidagi yaxlit uchastkalar fazoviy armatura karkaslari bilan qurilmalanishi, tayanchlarda antiseysmik kamar va yaxlit plitalarning armaturalari bilan bogʻlanishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Orayopmaning yaxlit uchastkalari V25 sinfdan kam boʻlmagan betondan tayyorlanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
124. Mazkur SHNQning 165-bandi talablari hisobga olingan holda yigʻma temirbeton plitali orayopmalar uchun quyidagi konstruktiv yechimlardan biri qabul qilinishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
a) birinchi yechim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
plitalar orasidagi choklar sementli yoki polimer-sementli qorishma bilan yoki V7,5 sinfdan past boʻlmagan mayda donali beton bilan toʻldiriladi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
plitalar antiseysmik kamar yoki temirbeton bogʻlamlarga mahkamlanadi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
koʻp boʻshliqli plitalarning toʻgʻri burchak kesimli rigellarga tayanish sathida temirbeton bogʻlamlar hosil qilinadi, ushbu bogʻlamlar oraliq ramalar boʻylab yassi karkaslar bilan, chetki qator ramalari boʻylab fazoviy karkaslar bilan qurilmalanadi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
koʻp boʻshliqli plitalar rigellar ustidan oʻrnatilganda, tayanchlarda vertikal armatura sterjenlari chiqarib qoldirilishi kerak;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
bogʻlagich vazifasini bajaradigan ushbu sterjenlar diametri 16 mm dan kam va qadami 400 mm dan katta boʻlmasligi yoki rigel uzunligining har bir metriga mos armatura kesimi yuzasi 5 cm2 dan kam boʻlmasligi lozim;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
b) ikkinchi yechim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
orayopma plitalari bir-biriga nisbatan 120 mm dan kam boʻlmagan masofaga siljitib joylashtiriladi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
plitalar orasiga diametri 10 mm dan kam boʻlmagan 4 dona boʻylama armatura sterjen hamda diametri 6 mm dan kam boʻlmagan va qadami 200 mm dan koʻp boʻlmagan koʻndalang sterjenlardan tayyorlangan karkaslar oʻrnatiladi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
karkaslar antiseysmik kamarlarga yoki temirbeton bogʻlamlarga ankerlanadi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
yaxlit uchastkalar uchun V15 dan past boʻlmagan mayda donali beton ishlatiladi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
d) uchinchi yechim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
plitani ankerlash va uni yaxlitlashning konstruktiv yechimi ushbu bandning b kichik bandida keltirilgan yechim bilan bir xil, biroq, qoʻshimcha ravishda orayopma ustidan 50 mm qalinlikda sinfi V15 dan kam boʻlmagan mayda donali beton va diametri 3-4 mm katak oʻlchamlari 250 mm dan oshmagan sim toʻrlar bilan armaturalangan qatlam hosil qilinadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
125. Toʻsinlari orasiga yigʻma elementlar (vkladish) oʻrnatilgan kombinatsiyalangan orayopma ustida qalinligi kamida 40 mm boʻlgan, sinfi B15 dan past boʻlmagan beton qatlami hosil qilinishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Mazkur qatlam diametri 3 mm boʻlgan Vr-I sinfli simdan tayyorlangan, kataklarining oʻlchami 300 mm dan oshmaydigan toʻrlar bilan armaturalanishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
126. Karkasli bir qavatli sanoat binolarida tomyopma diskining yaxlitligi quyidagi usullar orqali taʼminlanishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
qovurgʻali plitalarni stropil konstruksiyalarining biriktiruvchi detallariga payvandlash;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
koʻndalang choklar bilan kesishadigan joylarda plitalar orasidagi boʻylama choklarga armatura karkaslarini oʻrnatish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
plitalar oraligʻini qorishma yoki sinfi B15 dan past boʻlmagan mayda donali beton bilan toʻldirish hamda shponkalar hosil qilish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
yondosh plitalarni yuqori sirti boʻylab oʻzaro biriktirish.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
127. Seysmikligi 7 — 9 va undan yuqori ball boʻlgan hududlarda, mazkur SHNQning 165-bandi talablari hisobga olingan holda, ushbu SHNQning 124-bandida nazarda tutilgan orayopmalarning 1, 2 va 3-turdagi konstruktiv yechimlarini mos ravishda qoʻllashga yoʻl qoʻyiladi. Kombinatsiyalangan turdagi orayopmalardan faqat seysmikligi 7 ball boʻlgan hududlarda foydalanishga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
128. Yigʻma konstruksiyalarning tutashish joylarida boltli birikmalardan yoki kengaytirilgan yaxlit uchastkalarda biriktiriladigan elementlardan chiqarib qoldirilgan sterjenlarni ankerlash orqali bajariladigan payvandsiz birikmalardan foydalanilishi lozim. Yaxlit betonning mustahkamlik boʻyicha sinfi yigʻma elementlar betonining mustahkamlik boʻyicha sinfidan kamida bir pogʻona yuqori boʻlishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
129. Tutashish joylarida taʼsir etuvchi zoʻriqishlarni faqat ishqalanish kuchlari hisobiga qabul qilishga yoʻl qoʻyilmaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
130. Loyihada nazarda tutilgan muhandislik jihozlari binoning yuk koʻtaruvchi konstruksiyalari zilzilabardoshligini pasaytirmasligi, yongʻinga qarshi va suv bosishining oldini olish chora-tadbirlariga, shuningdek qabul qilingan hisobiy sxemaga salbiy taʼsir koʻrsatmasligi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
131. Muhandislik jihozlarining elementlari va ularning birikishlarini loyihalashda hisobiy seysmik yuklamalar taʼsirida hosil boʻladigan zoʻriqishlarning yoʻl qoʻyiladigan qiymatlardan oshmasligini hamda ularning taʼmirbopligini taʼminlaydigan texnik yechimlar qabul qilinishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
132. Yuk koʻtarmaydigan elementlar va ularning yuk koʻtaruvchi konstruksiyalar bilan birikish tugunlari bino hamda inshootlarning zilzilabardoshligini pasaytirmasligi, shuningdek qabul qilingan hisobiy sxemani oʻzgartirmasligi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
133. Hisobiy jadallikdagi zilziladan soʻng yuk koʻtarmaydigan konstruksiyalar va ularning elementlari taʼmirbop holatda boʻlishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2-§. Karkasli binolar
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
134. Karkasli binolarda seysmik yuklamalarni qabul qilish uchun quyidagi konstruktiv tizimlarni qoʻllashga yoʻl qoʻyiladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
oʻylama va koʻndalang yoʻnalishlarda vertikal, gorizontal va seysmik yuklamalarni qabul qiladigan, rama tugunlari bikir boʻlgan fazoviy karkas;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
toʻldiruvchi devorlari seysmik yuklamalarning bir qismini qabul qiladigan fazoviy karkas;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
toʻldiruvchi devorlari seysmik yuklamalarni qabul qilishga moʻljallanmagan fazoviy karkas;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ikki oʻzaro perpendikulyar yoʻnalishda vertikal bogʻlamlar va bikirlik diafragmalariga ega fazoviy karkas. Bunda vertikal yuklamalar, odatda, karkasga, gorizontal seysmik yuklamalar esa asosan diafragmalar va bogʻlamlarga, qisman ramalarga uzatiladi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
seysmik yuklamalarni qabul qiluvchi bikirlik yadrosiga ega fazoviy karkas. Bunda vertikal yuklamalar, odatda, karkas tomonidan qabul qilinadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
135. Qavatlararo yopmalar, odatda, yaxlit temirbetondan qurilishi, bikirlik yadrosi bilan ishonchli bogʻlanishi hamda bino konstruktiv tizimining birgalikda ishlashini taʼminlashi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
136. Rigelsiz-bogʻlamli karkaslarni barcha gorizontal seysmik yuklamalar bikir devorlar, bikirlik yadrolari va diafragmalar tomonidan qabul qilinishi sharti bilan seysmikligi 7 — 9 ball boʻlgan hududlarda qoʻllashga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Bunda oʻzaro perpendikulyar yoʻnalishlarda ustunlar oʻqlari boʻylab kuchaytirilgan armaturalash zonalari, shu jumladan bikir armaturani qoʻllash nazarda tutilishi lozim. Bino perimetri boʻylab chetki ustunlar oʻqlarida rigellar joylashtirilishi, ustunlar atrofida esa orayopmalarning tayanch zonalari (kapitellar) hosil qilinishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Orayopmalarning tayanch zonalari ustunlarning orayopma diskiga bikir mahkamlanishini taʼminlashi hamda ustunlar bilan tutashish tugunlarida yuzaga keladigan barcha hisobiy yuklamalar birikmalaridan hosil boʻladigan zoʻriqishlar va kuchlanishlarni qabul qilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ustunlarning koʻndalang kesimi 50 × 50 cm dan kam boʻlmasligi, seysmikligi 9 ball boʻlgan hududlarda esa birinchi qavat ustunlari bikir armatura bilan armaturalanishi zarur.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
137. Bir qavatli binolarning karkaslarini quyidagi konstruktiv sxemalar boʻyicha loyihalashga yoʻl qoʻyiladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
bir yoʻnalishda ramali karkas, ikkinchi yoʻnalishda esa bogʻlamli sxema qabul qilingan aralash (kombinatsiyalangan) sxema boʻyicha;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ustunlari poydevorlarga bikir mahkamlangan, stropil yoki ravoq konstruksiyalari bilan esa sharnirli yoki bikir biriktirilgan sxema boʻyicha;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ustunlari poydevorlarga sharnirli mahkamlangan fazoviy rama konstruksiyalari koʻrinishida.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
138. Boʻylama yoʻnalishdagi karkaslar ustunlar orasiga bogʻlamlar oʻrnatish orqali loyihalanishi lozim. Tomyopma diskining bikirligi fermalar va toʻsinlar orasida gorizontal hamda vertikal bogʻlamlarni oʻrnatish, shuningdek tomyopma plitalarini va profillangan toʻshamalarni ravoq konstruksiyalariga ishonchli mahkamlash orqali taʼminlanishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
139. Karkasli binolarning konstruktiv sxemasini tanlashda birinchi navbatda, karkasning gorizontal element (rigel, toʻsin) larida plastik zonalar hosil boʻladigan sxemalardan foydalaniladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
140. Seysmikligi 7 balli hududlarda binoning tashqi devorlari yuk koʻtaruvchi tosh-gʻisht, yigʻma yoki yaxlit temirbeton konstruksiyalardan, ichki konstruksiyalari — bikir tugunli karkasdan tashkil topgan toʻliqsiz karkaslarni qoʻllashga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Kam qavatli binolarda rigellar ustunlariga sharnirli tayangan, poydevorlarga qistirib mahkamlangan karkaslarni qoʻllashga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
141. Gorizontal seysmik yuklarni qabul qiluvchi diafragmalar, bogʻlamlar va bikirlik yadrolari binoning butun balandligi boʻyicha uzluksiz boʻlishi, ortogonal yoʻnalishda binoning ogʻirlik markaziga nisbatan, odatda, bir tekis va simmetrik joylashishi zarur.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
142. Bino balandligi boʻyicha bikirligi kamayib boruvchi diafragmalarni (diafragma qalinligini kamaytirish yoki yuqori qavatlarda uning sonini qisqartirish hisobidan) joylashtirishga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
143. Boʻylama va koʻndalang yoʻnalishdagi bikirlik diafragmalarini fazoviy tizimga birlashtirib loyihalashga tavsiya etiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
144. Karkasli binolarda bikirlik yadrolari, odatda, binoning markaziy oʻqlariga nisbatan simmetrik joylashtirilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
145. Texnik qavat sathida bikirlik diafragmalarini oʻrnatmaslikka yoʻl qoʻyiladi. Yigʻma bikirlik diafragmalaridan foydalanilganda yuqorida joylashgan bogʻlovchi paneldan tushadigan yukning oraliqdagi yaxlit beton qatlamini chetlab oʻtgan holda bevosita pastki panelga uzatilishi taʼminlanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
146. Bikirlik yadrosiga ega bino yoki uning mustaqil hisobiy boʻlmasining uzunligi 24 m dan, seysmikligi 9 balldan yuqori boʻlgan hududlarda esa 18 m dan ortiq boʻlganda, kamida ikkita bikirlik yadrosi nazarda tutilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
147. Yigʻma rigellarning ustunlar bilan tutashish tugunlari vutlar, metall yoki temirbeton konsol elementlari bilan jihozlanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ramaning bikir tugunlari zonasida karkasning yigʻma elementlarini payvandlash orqali tutashtirishga yoʻl qoʻyilmaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
148. Rigel va ustundan chiqarilgan armatura sterjenlarini vannali payvandlash usulida tutashtirish joylari ustunning chetki qirralaridan kamida 1,5 h masofada joylashtirilishi lozim. Bunda h — rigelning balandligi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
149. Seysmikligi ˃9 ball boʻlgan hududlarda barpo etiladigan uch va undan ortiq qavatli yigʻma karkasli binolarda rigellarni ustunlar bilan konsolsiz tutashtirishga yoʻl qoʻyilmaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
150. Karkas ramasi tugunlarini mustahkamlikka hisoblashda tugun ustunning chetki qirralarida oʻtadigan rigellarning vertikal kesimlari hamda rigelning yuqori va pastki ishchi armaturalari oʻqlari sathidagi gorizontal kesimlar bilan chegaralangan shartli qisqa qiya element sifatida qabul qilinishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Fazoviy rama tugunlarini hisoblashda boʻylama va koʻndalang yoʻnalishlardagi rigellar bir xil koʻndalang kesimga ega boʻlganda ustun va rigellarning oʻzaro kesishishidan hosil boʻladigan shartli qisqa qiya elementning hisobiy eni ustun koʻndalang kesimi kengligining ikki baravariga teng deb qabul qilinadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
151. Karkasli binolarning tashqi toʻsiq devorlari sifatida, odatda, quyidagi konstruksiyalar qoʻllaniladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
zilzila taʼsirida karkasning hisobiy deformatsiyalariga toʻsqinlik qilmaydigan yengil osma panellar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
yuk koʻtaruvchi karkas konstruksiyalariga egiluvchan bogʻlanishlar orqali mahkamlangan, oʻz ogʻirligini mustaqil koʻtaruvchi temirbeton yoki tosh-gʻishtli devorlar.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Bunda bunday devorlar ushbu SHNQning 207 — 215-bandlari talablariga muvofiq loyihalanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
152. Seysmikligi 9 ballgacha boʻlgan hududlarda seysmik yuklamalarni qabul qilishda ishtirok etadigan yoki ishtirok etmaydigan gʻishtli va toshli toʻldiruvchi devorlardan foydalanishga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Toʻldiruvchi devorlar karkasning seysmik yuklamalarni qabul qilishdagi ishida ishtirok etganda, ular bikirlik diafragmalari sifatida hisoblanishi va loyihalanishi lozim. Bunda toʻldiruvchi devorlar ustunlar oraligʻiga joylashtirilishi hamda ustunlar va rigellar bilan ishonchli bogʻlanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Devorlar, shu jumladan oʻz ogʻirligini mustaqil koʻtaruvchi devorlar, yuk koʻtaruvchi karkas konstruksiyalari bilan ishonchli bogʻlanishi lozim. Issiqlik izolyatsiyasi materiallari devor konstruksiyalariga loyihaviy yechimlarga muvofiq mahkamlanishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
153. Binoga taʼsir etuvchi gorizontal va vertikal seysmik yuklamalarni qabul qilishda ishtirok etadigan toʻldiruvchi devorli karkaslar quyidagi turlarga ajratiladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
turdagi karkaslar — karkas konstruksiyalari, odatda, yigʻma-yaxlit yoki yigʻma temirbetondan barpo etilgandan soʻng, har bir qavat doirasida ustunlar orasi toʻldiruvchi devorlar bilan toʻldiriladigan karkaslar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
II turdagi karkaslar — har bir qavat doirasida devor terimi karkasni barpo etish ishlaridan oldin amalga oshiriladigan, ustunlar oʻrnida boʻshliqlar qoldiriladigan va terim qisman yon qolip vazifasini bajaradigan karkaslar. Bunda ustunlar, odatda, yaxlit temirbetondan, rigellar esa yigʻma-yaxlit temirbetondan, ayrim hollarda yaxlit temirbetondan barpo etiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
154. I turdagi karkaslarda rigellar osti bilan devor terimining yuqori qismi orasida tirqishlar mavjud boʻlganligi sababli, qavat doirasidagi vertikal yuklamalar, shu jumladan devor terimining xususiy ogʻirligi, faqat karkas konstruksiyalari tomonidan qabul qilinishi lozim. Karkas elementlarining koʻndalang kesimlari ushbu talab hisobga olingan holda belgilanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
155. II turdagi karkaslarda toʻldiruvchi devorlar rigellar va ustunlar bilan jips bogʻlanganligi sababli vertikal yuklamalarni qabul qilishda ishtirok etadi. Bunda karkas ustunlari vertikal yuklamalarning hisoblash yoʻli bilan aniqlanadigan qismini qabul qiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
156. I va II turdagi karkaslarning hisobiy sxemalari ularning konstruktiv xususiyatlari, toʻldiruvchi devorlarning karkas bilan oʻzaro ishlashi hamda vertikal va seysmik yuklamalarni qabul qilishdagi ishtiroki hisobga olingan holda qabul qilinishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
157. Karkasning hisobiy ishida ishtirok etmaydigan toʻldiruvchi devorlar uchun tosh, gʻisht, yengillashtirilgan bloklar, shuningdek siqilishdagi mustahkamligi kamida 3,5 MPa (35 kgf/cm2) boʻlgan gʻovakli beton bloklardan foydalanishga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Bunda toʻldiruvchi devorning yuqori qismi bilan rigel orasida kamida 20 mm kenglikda tirqish qoldirilishi lozim. Tirqish elastik material bilan toʻldirilishi hamda zilzila taʼsirida toʻldiruvchi devorning qulashi yoki karkasdan ajralib ketishining oldini oluvchi konstruktiv chora-tadbirlar nazarda tutilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
158. Yengil osma panellar yoki profillangan toʻshama elementlarining burchaklarini ustunlarga kamida toʻrtta nuqtada mahkamlashga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Koʻrib chiqilayotgan qavat doirasida mahkamlash uzellari mazkur SHNQning 3-formulasiga muvofiq elastik bosqichda aniqlanadigan seysmik kuchning kamida 5 foiziga teng kuch taʼsirida toʻsiq konstruksiyasining ezilishiga yoʻl qoʻymaydigan qilib loyihalanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
159. Toʻldiruvchi devorlarning ustuvorligi va mustahkamligi ularning oʻz tekisligidan siljishi yoki agʻdarilishiga qarshi taʼminlanishi lozim. Bunda terimni gorizontal va vertikal yoʻnalishlarda armaturalash, uni ramkalovchi elementlar bilan mustahkamlash hamda karkas konstruksiyalari bilan ishonchli bogʻlash nazarda tutilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
160. Seysmikligi 9 balldan yuqori boʻlgan hududlarda karkas toʻldiruvchisi sifatida kuchaytirilmagan tosh-gʻisht terimlaridan foydalanishga yoʻl qoʻyilmaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Bunday terimlar gorizontal armaturalar, temirbeton oʻzaklar bilan kuchaytirilishi, shuningdek devorning bir yoki har ikki tomoniga armaturalangan sement-qorishma yoki torkretbeton qatlami yotqizilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
161. Seysmikligi 9 ballgacha boʻlgan hududlarda, yuk koʻtaruvchi ustunlar qadami 6 m dan oshmagan hollarda, oʻz ogʻirligini mustaqil koʻtaruvchi devorlar uchun siqilishdagi mustahkamligi kamida 5 MPa (50 kgf/cm2) boʻlgan bloklar, toshlar va gʻishtlardan foydalanishga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Yuk koʻtaruvchi ustunlar qadami 6 m dan ortiq boʻlganda, ular orasiga qadami 6 m dan oshmaydigan qoʻshimcha faxverk ustunlar oʻrnatilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Oʻz ogʻirligini mustaqil koʻtaruvchi tosh-gʻishtli devorlarning erkin balandligi qavat balandligidan oshmasligi lozim. Seysmikligi 7, 8 va 9 ball boʻlgan maydonchalarda, binoning umumiy balandligi mos ravishda 18, 16 va 9 m dan oshmagan holda, bunday devorlarning balandligi mos ravishda 9, 6 va 4,2 m dan oshmasligi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
162. Yuk koʻtaruvchi ustunlar qadami 6 m gacha boʻlganda, beton sinfi kamida B7,5 boʻlgan temirbetondan tayyorlangan oʻz ogʻirligini mustaqil koʻtaruvchi devorlardan foydalanishga yoʻl qoʻyiladi. Bunday devorlarning erkin balandligi qavat balandligidan oshmasligi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
163. Oʻz ogʻirligini mustaqil koʻtaruvchi devorlar bilan karkas ustunlarining yon sirtlari orasida kamida 20 mm kenglikda tirqish qoldirilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Yopma sathida devorning butun uzunligi boʻylab antiseysmik kamarlar nazarda tutilishi va ular karkas konstruksiyalariga egiluvchan bogʻlamlar orqali mahkamlanishi zarur.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Koʻndalang va boʻylama devorlar kesishgan joylarda devorning butun balandligi boʻylab vertikal choklar nazarda tutilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
164. Oʻz ogʻirligini mustaqil koʻtaruvchi devorlar va ularning karkas bilan bogʻlanish uzellari devor tekisligiga perpendikulyar yoʻnalishda taʼsir etuvchi mahalliy seysmik yuklamalarga hisoblanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
165. Koʻp qavatli bogʻlamli tizimlarda har bir hisobiy yoʻnalish boʻyicha bikirlik diafragmalari soni, shuningdek har bir hisobiy boʻlmadagi bogʻlamlar soni kamida ikkitani tashkil etishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Bikirlik diafragmalari simmetrik joylashtirilishi va bitta tekislikda joylashib qolmasligi lozim. Diafragmalar va bogʻlamlar orasidagi masofa hisoblash yoʻli bilan aniqlanadi hamda ushbu SHNQning 124-bandida nazarda tutilgan 1, 2 va 3-konstruktiv yechimlari uchun mos ravishda 12, 15 va 18 m dan oshmasligi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
166. Karkasli binolarda zinapoya kataklari va lift shaxtalari quyidagi konstruktiv yechimlardan biri asosida loyihalanishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
a) har bir qavat sathida karkasdan ajratilgan va karkasning hisobiy ishida ishtirok etmaydigan bino ichida joylashgan mustaqil konstruksiyalar sifatida;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
b) seysmik yuklamalarni qabul qiladigan bikirlik oʻzaklari sifatida.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
167. Hisobiy seysmikligi 7 va 8 ball boʻlgan hududlarda barpo etiladigan ikki — besh qavatli karkasli binolarda zinapoya kataklari va lift shaxtalarini bino tarhi chegarasida karkasdan ajratilgan mustaqil boʻlma koʻrinishida loyihalashga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Zinapoya kataklarini binodan alohida turuvchi inshoot sifatida barpo etishga yoʻl qoʻyilmaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
168. III toifali gruntli maydonchalarda, shuningdek gruntlari I va II toifaga mansub, seysmikligi 9 balldan yuqori boʻlgan maydonchalarda pastki qavatlari karkasli konstruksiyalardan iborat bikir binolarni barpo etishga yoʻl qoʻyilmaydi. Gruntlar toifasi ushbu SHNQning 1-jadvaliga muvofiq qabul qilinishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
169. Maxsus texnik yechimlar qabul qilinganda seysmikligi 7, 8 va 9 ball boʻlgan hududlarda birinchi qavati egiluvchan boʻlgan bikir binolarni loyihalashga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Bunda quyidagi tadbirlar birgalikda nazarda tutilishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
egiluvchan qavatning qisqa tomonlarida bikirlik diafragmalari yoki devor koʻrinishidagi bikir elementlarni joylashtirish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
birinchi qavat ustunlari va rigellarini oddiy armaturaga qoʻshimcha ravishda qattiq armatura bilan kuchaytirish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
birinchi qavat ustidan qalinligi kamida 200 mm boʻlgan yaxlit temirbeton qavatlararo yopma yoki bikir diskni nazarda tutish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
egiluvchan birinchi qavat ustunlarining koʻndalang kesim oʻlchamlarini kamida 500 × 500 mm qilib qabul qilish.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
170. Toʻqqiz qavatdan yuqori boʻlgan binolarning poydevorlari, odatda, toshloq boʻlmagan gruntlarda oʻrnatilsa, qoziq yoki yaxlit plita koʻrinishida qabul qilinadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3-§. Yirik panelli binolar
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
171. Yirik panelli binolar devor va qavatlararo yopma panellarining oʻzaro ishlashi natijasida seysmik yuklamalarni qabul qiladigan yagona fazoviy tizim sifatida loyihalanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
172. Yirik panelli binolarda devor va qavatlararo yopma panellari, odatda, xonalarning rejaviy oʻlchamlariga mos holda tayyorlanishi lozim. Yirik panelli jamoat binolarida toʻsinli qavatlararo yopma plitalardan foydalanishga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
173. Seysmikligi >9 balli hududlarda konstruktiv-rejaviy uya chegarasida qavatlararo yopma plitalarini tutashtirishga yoʻl qoʻyilmaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Binolar kamida qalinligi 16 cm dan kam boʻlmagan bitta ichki yuk koʻtaruvchi devorga ega boʻlishi zarur.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
174. Devor va orayopma panellarini oʻzaro biriktirish uchun chiqarib qoldirilgan armatura sterjenlari hamda biriktiruvchi detallar payvandlanishi, vertikal va gorizontal choklar mayda donali beton bilan yaxlitlanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Bunda panellarning perimetri boʻylab chetlarida botiqlar yoki shponka shaklidagi oʻyiqlar nazarda tutilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
175. Orayopmalar tashqi devorlarga, shuningdek antiseysmik va harorat choklari devorlariga tayantirilganda, qavatlararo orayopma panellardan chiqarilgan armatura sterjenlari devor panellarining vertikal armaturalari bilan payvandlanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
176. Yuk koʻtaruvchi tashqi devor panellarida qoʻllaniladigan yengil betonning siqilishdagi mustahkamlik boʻyicha sinfi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
seysmikligi 7 — 9 ball boʻlgan hududlar uchun kamida B7,5;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
seysmikligi >9 balli hududlar uchun kamida B10 boʻlishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ichki devor panellari va qavatlararo orayopma plitalar uchun beton sinfi seysmikligi 7 — 9 ball boʻlgan hududlarda kamida B15, seysmikligi >9 balli hududlarda esa kamida B20 boʻlishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
177. Devor panellari fazoviy armatura karkaslari yoki payvandlangan armatura toʻrlari bilan armaturalanishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Uch qatlamli tashqi devor panellari qoʻllanilganda ichki yuk koʻtaruvchi beton qatlamining qalinligi kamida 100 mm dan kam boʻlmasligi zarur.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Panelning har bir tomonida joylashtiriladigan vertikal va gorizontal armaturalarning kesim yuzasi panel koʻndalang kesimi yuzasining kamida 0,025 foizini tashkil etishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
178. Orayopmalari toʻsinli plitalardan iborat jamoat binolarida devor panellarining yuqori zonalari panellarning vertikal choklarida oʻzaro ulanadigan uzluksiz gorizontal armatura bilan jihozlanishi lozim. Bunda diametri kamida 12 mm boʻlgan ikkita armatura boʻlishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
179. Panellar birikish joylarining konstruktiv yechimlari hisobiy zoʻriqishlarni qabul qilishni taʼminlashi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Panellar tutashish joylaridagi metall bogʻlamlarning kesim yuzasi hisoblash yoʻli bilan aniqlanadi. Chokning 1 m uzunligiga toʻgʻri keladigan metall bogʻlamlarning eng kam kesim yuzasi quyidagi 16-jadvalga muvofiq qabul qilinishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

16-jadval

Seysmiklik, ballarda

7

8

9

>9

Bogʻlamlarning kesim yuzasi, cm2/m

0,5

0,5

1,0

1,5

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
180. Bogʻlamlar uchun qoʻllaniladigan armatura sterjenlarining diametri 10 mm dan kam boʻlmasligi lozim. Seysmikligi >9 balli hududlarda armatura sterjenlarining diametri kamida 12 mm qilib qabul qilinishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
181. Eshik oʻrinlarining yon qirralari butun balandligi boʻylab vertikal armaturalar bilan jihozlanishi lozim. Vertikal armaturalarning umumiy kesim yuzasi seysmikligi 7, 8, 9 va >9 balli yuqori boʻlgan hududlar uchun mos ravishda kamida 1,0; 1,5; 2,0 va 3,0 cm² boʻlishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
182. Deraza oʻrinlarining yon qirralari mazkur SHNQning 181-bandida belgilangan kesim yuzasiga ega vertikal armaturalar bilan kuchaytirilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
183. Ichki devor panellarining peremichkalari simmetrik armaturalanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Tashqi devor panellarida deraza osti va deraza usti peremichkalarining birgalikda ishlashi konstruktiv yechimlar orqali taʼminlanganda, ularning tarkibli kesimi simmetrik armaturalanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Deraza osti va deraza usti peremichkalarining birgalikda ishlashi taʼminlanmagan hollarda, ularning har biri alohida simmetrik armaturalanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
184. Koʻndalang kuch taʼsirida buzilishi mumkin boʻlgan peremichkalarning koʻndalang kuch boʻyicha yuk koʻtarish qobiliyati eguvchi moment boʻyicha yuk koʻtarish qobiliyatidan kamida 25 foizga yuqori boʻlishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Seysmik yuklamalar taʼsirida vertikal yuk koʻtaruvchi elementlarda hosil boʻladigan zoʻriqishlarni tartibga solish va qayta taqsimlash uchun peremichkalardan foydalanishga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4-§. Karkassiz yaxlit binolar
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
185. Yaxlit betondan barpo etiladigan binolar oʻzaro kesishuvchi devorlardan va yaxlit yoki yigʻma temirbeton qavatlararo yopmalardan iborat konstruktiv tizim asosida, odatda, loyihalanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Toʻsinli sxema boʻyicha ishlaydigan hamda ushbu SHNQning 174-bandi talablariga javob beradigan yigʻma temirbeton plitalardan foydalanishga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
186. Yaxlit binolarning ichki yuk koʻtaruvchi devorlari uchun siqilishdagi mustahkamlik boʻyicha sinfi kamida B7,5 va oʻrtacha zichligi kamida D1700 boʻlgan ogʻir yoki yengil beton qoʻllanilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Seysmikligi >9 balli hududlarda ichki yuk koʻtaruvchi devorlar uchun siqilishdagi mustahkamlik boʻyicha sinfi kamida B15 boʻlgan beton qoʻllanilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
187. Tashqi devorlarni bir qatlamli yoki koʻp qatlamli qilib, siqilishdagi mustahkamlik boʻyicha sinfi kamida B5 boʻlgan yaxlit betondan, yigʻma panellardan yoki donali materiallardan barpo etishga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
188. Qavat balandligining devor qalinligiga nisbati 20 dan oshmasligi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ikki deraza yoki ikki eshik oʻrni orasidagi devor boʻlagining (prostenka) balandligi uning enidan 2,5-martadan ortiq boʻlmasligi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
189. Peremichkalarning qiya kesim boʻyicha yuk koʻtarish qobiliyati normal kesim boʻyicha yuk koʻtarish qobiliyatidan kamida 1,25-marta yuqori boʻlishini taʼminlaydigan konstruktiv yechimlar nazarda tutilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
190. Devorlar va ikki deraza oraligʻidagi devorlarni gorizontal va vertikal sterjenlari bir tekis taqsimlangan fazoviy karkaslar bilan armaturalanishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
191. Deraza va eshik oʻrinlarining perimetri boʻylab ushbu SHNQning 181 va 182-bandlari talablariga muvofiq armaturalar nazarda tutilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
192. Yigʻma temirbeton qavatlararo yopmalar va tom yopmalar sathida ichki hamda tashqi devorlar boʻylab uzluksiz gorizontal armaturalash nazarda tutilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Uzluksiz armaturaning umumiy koʻndalang kesim yuzasi hisobiy seysmikligi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
7-8 ball boʻlganda — kamida 1 cm²;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
9 ball boʻlganda — kamida 2 cm²;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
>9 va 9 ballda — kamida 3 cm² qilib qabul qilinishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
193. Tashqi va ichki devorlarning har bir yuzasi devor koʻndalang kesimi yuzasining kamida 0,025 foizini tashkil etadigan armaturalar bilan jihozlanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
194. Oʻzaro perpendikulyar joylashgan devorlar bir vaqtda betonlanmaganda yoki tashqi va ichki devorlar uchun turli materiallar qoʻllanilganda, betonlash qamrovlari chegarasida joylashgan vertikal texnologik choklarda devor balandligi boʻylab bir tekis taqsimlangan shponkalar nazarda tutilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Bunda tutashuvchi elementlardan chiqarilgan gorizontal armatura sterjenlari qoldirilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
195. Texnologik choklarda eski va yangi betonning ishonchli birikishini taʼminlash uchun eski beton sirti maxsus ishlov berib tayyorlanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
5-§. Tosh-gʻishtli binolar
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
196. Gʻisht va tosh devorlar terimida vertikal choklarni bogʻlashning bir qatorli (zanjirli) tizimi qoʻllanilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Seysmikligi 7 ball boʻlgan maydonchalarda vertikal choklarni bogʻlashning koʻp qatorli tizimini qoʻllashga yoʻl qoʻyiladi. Bunda uch qatordan ortiq boʻlmagan boʻylama qatorlardan soʻng bitta koʻndalang qator terilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
197. Seysmik hududlarda barpo etiladigan yuk koʻtaruvchi va oʻz ogʻirligini mustaqil koʻtaruvchi devorlarda oʻrta qismi issiqlik izolyatsiyasi qatlamidan iborat boʻlgan yengillashtirilgan terimni qoʻllashga yoʻl qoʻyilmaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
198. Yuk koʻtaruvchi gʻisht yoki tosh devorlar, odatda, pishiq gʻisht, sopol toshlar, beton va tabiiy toshlar yoki bloklardan barpo etilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Terim uchun plastifikatorlar hamda gʻisht yoki toshning qorishma bilan yopishishini oshiradigan maxsus qoʻshimchalar qoʻshilgan qorishmalardan foydalanishga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
199. Gʻisht yoki tosh devorlarni kuchaytirish zarurati va uning hajmi hisoblash yoʻli bilan aniqlanishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
200. Hisobiy seysmiklik 9 balldan yuqori boʻlganda, qoʻlda teriladigan devorlar quyidagi usullarning biri bilan kuchaytiriladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hisobiy seysmikligi 9 balldan yuqori boʻlgan hududlarda qoʻlda bajariladigan terimlar quyidagi usullarning biri bilan kuchaytirilishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
gorizontal armaturalash va temirbeton oʻzaklar oʻrnatish orqali;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
gorizontal armaturalash, temirbeton oʻzaklar oʻrnatish hamda devorlar kesishadigan joylarni zichlashtirilgan armatura toʻrlari bilan kuchaytirish orqali;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
devorning bir yoki har ikki tomoniga vertikal yoʻnalishda armaturalangan sement-qorishma yoki beton qatlamini yotqizish orqali.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
201. Hisobiy seysmikligi ˃9 ball boʻlgan hududlarda yuk koʻtaruvchi va oʻz ogʻirligini mustaqil koʻtaruvchi gʻisht yoki tosh devorlarni, shu jumladan armaturalangan yoki temirbeton oʻzaklar bilan kuchaytirilgan terimlarni, manfiy harorat sharoitida qoʻlda bajarishga yoʻl qoʻyilmaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
202. Hisobiy seysmikligi 9 balldan past boʻlgan hududlarda qishki sharoitda terimni qoʻlda bajarishga qorishmaning manfiy haroratda qotishini taʼminlovchi qoʻshimchalar qoʻllanilgan holda yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
203. Yuk koʻtaruvchi va oʻz ogʻirligini mustaqil koʻtaruvchi devorlarni terishda, shuningdek karkaslar oraligʻini toʻldirishda quyidagi buyumlar va materiallardan foydalanishga yoʻl qoʻyiladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
mustahkamlik boʻyicha sinfi kamida B5 boʻlgan pishiq yaxlit gʻishtlar, shuningdek teshiklarining oʻlchami 14 mm gacha va boʻshliqlar hajmi 20 foizdan oshmaydigan kovakli gʻishtlar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
vertikal teshiklarining diametri 14 mm dan katta boʻlmagan, boʻshliqlarining umumiy hajmi 20 foizdan oshmaydigan va mustahkamlik boʻyicha sinfi kamida B7,5 boʻlgan sopol toshlar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
mustahkamlik boʻyicha sinfi kamida B3,5 boʻlgan beton toshlar, yaxlit va kovakli bloklar, shu jumladan oʻrtacha zichligi kamida 1200 kg/m³ boʻlgan yengil beton bloklar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
hisobiy seysmikligi 7 ball boʻlgan maydonchalarda vertikal tirqishlarining kengligi 12 mm gacha yoki teshiklarining diametri 14 mm gacha, boʻshliqlarining umumiy hajmi 20 foizdan oshmaydigan va mustahkamlik boʻyicha sinfi kamida B5 boʻlgan sopol toshlar.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
204. Devor terimi mustahkamlik boʻyicha sinfi kamida B3,5 dan past boʻlmagan aralash sementli qorishmada bajarilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
205. Kovakli pishiq gʻishtlar va sopol toshlardan bajariladigan terimlarda kovaklarning yoʻnalishi terim toʻshamasi tekisligiga perpendikulyar boʻlishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
206. Seysmik hududlarda silikat gʻishtidan foydalanishga faqat silikat gʻishti bilan qorishma oʻrtasidagi normal yopishishning kafolatlangan qiymati ushbu SHNQning 208-bandida belgilangan talablarga muvofiq boʻlganda yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
207. Seysmik taʼsirlarga qarshilik koʻrsatish qobiliyatiga koʻra gʻisht va tosh terimlari toifalarga ajratiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
208. Ushbu SHNQning 203 — 206-bandlarida nazarda tutilgan materiallardan barpo etilgan gʻisht yoki tosh terimining toifasi bogʻlanmagan kesim boʻyicha markaziy choʻzilishdagi muvaqqat qarshilikning normal yopishishga oid qiymati, asosida aniqlanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
qiymati quyidagi chegaralarda boʻlishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
a) oliy toifali terim uchun:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
500 kPa (5 kgf/cm2) (17)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
b) I toifali terim uchun:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
500 kPa>180kPa (1,8 kgf/cm2) (18)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
v) II toifali terim uchun:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
180 kPa>120kPa (1,2 kgf/cm2) (19)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
209. Bogʻlanmagan kesim boʻyicha markaziy choʻzilishdagi muvaqqat qarshilikning talab etiladigan qiymati loyiha hujjatlarida koʻrsatilishi zarur.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
210. Loyihalashda qiymati qurilish maydonchasida oʻtkazilgan sinovlar natijalari asosida belgilanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Bunda gʻisht yoki toshning qorishma bilan yopishishini va qorishmaning mustahkamligini aniqlash uchun oʻtkaziladigan sinov uchastkalarining soni hamda sinov usullari tegishli standartlar talablariga muvofiq boʻlishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
211. Bogʻlanmagan kesim boʻyicha markaziy choʻzilishdagi muvaqqat qarshilikning normal yopishishga oid qiymati ni qurilish maydonchasida kamida 120 kPa (1,2 kgf/cm2) ga yetkazish imkoni boʻlmaganda, shu jumladan gʻisht yoki toshning qorishma bilan yopishish mustahkamligini oshiradigan qoʻshimchalar qoʻllanilganda ham bunday gʻisht yoki tosh terimini qoʻllashga yoʻl qoʻyilmaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
212. Seysmik hududlarda barpo etiladigan binolarda terimning normal yopishish boʻyicha haqiqiy mustahkamligini aniqlash uchun nazorat sinovlari oʻtkazilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Yuk koʻtaruvchi va oʻz ogʻirligini mustaqil koʻtaruvchi gʻishtli devorlar terimi nazorat sinovlaridan oʻtkazilmagan hollarda binolarni barpo etishga yoʻl qoʻyilmaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
213. Qurilish jarayonida oʻtkazilgan nazorat sinovlari natijalari gʻisht yoki tosh terimining yopishish boʻyicha mustahkamligi ushbu SHNQda belgilangan eng kam qiymatdan pastligini koʻrsatsa, mustahkamlik pasayishi sabablari aniqlanib, kamchiliklar bartaraf etilguniga qadar qurilish ishlari toʻxtatib turilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Bunda yuk koʻtaruvchi konstruksiyalarning barpo etilgan terim qismi kuchaytirilishi yoki demontaj qilinishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
214. Gʻishtli va toshli binolarni loyihalashda gʻisht-tosh ishlarini bajarish loyihasi ishlab chiqilishi lozim. Unda qurilish maydonining tabiiy-iqlimiy sharoitlari hisobga olingan holda qotayotgan terimni parvarishlash boʻyicha chora-tadbirlar nazarda tutilishi zarur.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
215. Hisobiy seysmiklik 7 ball va undan past boʻlganda 120 kPa (1,2 kgf/cm2) dan past, biroq 60 kPa (0,6 kgf/cm2) dan yuqori boʻlgan terimni qoʻllashga yoʻl qoʻyiladi. Bunda binoning balandligi ikki qavatdan baland boʻlmasligi, ikki deraza yoki eshik orasidagi devor eni 0,9 m dan kam boʻlmasligi, deraza va eshik oʻrinlarining eni 2 m dan hamda devor oʻqlari orasidagi masofa 12 m dan oshmasligi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
216. Bogʻlangan choklar boʻyicha terimning hisobiy qarshiliklari Rt, Rsq, Rtw qiymatlari SHNQ 2.03.07-21 dan olinadi, bogʻlanmagan choklar boʻyicha esa qurilish maydonida oʻtkazilgan sinov natijalari asosida aniqlangan ga bogʻliq quyidagi 20 — 22-formulalar yordamida hisoblanadi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Rt=0,45 (20)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Rsq=0,7 (21)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Rtw=0,8 (22)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
217. Rt, Rsq, Rtw qiymatlari terimining gʻisht yoki tosh boʻyicha buzilishidagi mos qiymatlardan ortiq boʻlmasligi zarur.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
218. Gʻisht yoki toshdan terilgan yuk koʻtaruvchi devorlari armaturalanmagan yoki temirbeton oʻzak bilan devor kuchaytirilmagan boʻlsa, bino qavatining balandligi hisobiy seysmiklik 7, 8, 9 ballarda mos ravishda 5, 4 va 3,5 m dan oshmasligi zarur. Bunda qavat balandligining devor qalinligiga nisbati gʻisht va sunʼiy toshlar uchun 12 dan, tabiiy toshlar uchun 9 dan oshmasligi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
219. Terim temirbeton oʻzaklar bilan kuchaytirilganda, qavat balandligi seysmikligi 7, 8 va 9 balli zonalarda mos ravishda 6, 5 va 4,5 m dan, hisobiy seysmikligi >9 balli zonalarda, mos ravishda 3,5 va 3 m dan oshmasligi lozim. Bunda devor balandligining devor qalinligiga nisbati seysmikligi 9 ballgacha va 9 ball boʻlgan zonalarda 15 dan, seysmiklik >9 ball boʻlganda esa 10 dan oshmasligi zarur.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
220. Qavatlar soni ikki va undan ortiq boʻlgan, devorlari yuk koʻtaruvchi binolarda tashqi boʻylama devorlardan tashqari kamida bitta ichki boʻylama yuk koʻtaruvchi devor nazarda tutilishi zarur.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
221. Koʻndalang devorlar yoki ularning oʻrnini bosuvchi ramalar oʻqlari orasidagi masofa hisoblash yoʻli bilan aniqlanishi va 15-jadvalda keltirilgan qiymatlardan oshmasligi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
222. Tosh devorli bino elementlarining oʻlchamlari hisoblash yoʻli bilan aniqlanishi hamda 17-jadvalda belgilangan talablarga muvofiq boʻlishi zarur.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
223. Seysmik kuch taʼsir qiladigan yoʻnalishda II toifali terim uchun devorlarning gorizontal kesimlari umumiy yuzasining bino tashqi perimetri boʻyicha aniqlanadigan qavat yuzasiga nisbati foizlarda 18-jadvalda keltirilgan qiymatlardan kam boʻlmasligi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

 

 

17-jadval

T/r

Devor elementi

Hisobiy seysmikligiga bogʻliq boʻlgan terim parametri, ballarda

7

8

9

>9

1.

Ikki eshik yoki deraza orasi (eni), kamida, m:

oliy toifadagi terim uchun

I-toifa terimi uchun

II-toifa terimi uchun

0,6

0,77

0,9

0,7

0,9

1,16

0,9

1,16

1,55

1,2

1,55

2,0

2.

Deraza va eshik oʻrnining maksimal kengligi, m

3,5

3,0

2,5

2,0

3.

Ikki deraza yoki eshik orasidagi devor enini deraza yoki eshik oʻrnining kengligiga minimal nisbati

0,25

0,35

0,5

1,0

Izohlar:

1) ikki deraza yoki eshik oʻrni orasidagi devor boʻlagi balandligining uning eniga nisbati tosh va gʻisht terimi uchun 2 dan, kompleks konstruksiyali terim uchun esa 3 dan ortiq boʻlganda, bunday devor boʻlagi seysmik yuklamalarga hisoblashda hisobga olinmaydi;

2) kengligi ushbu jadvalning 2-pozitsiyasida koʻrsatilgan eng katta qiymatdan ortiq boʻlgan deraza va eshik oʻrinlari temirbeton elementlar bilan kuchaytirilishi lozim.

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

 

18-jadval

Yuk koʻtaruvchi konstruksiya

Hisobiy seysmikligiga bogʻliq, II-toifali terim uchun devor gorizontal kesimining umumiy yuzasini devorning qavat yuzasiga nisbati, ballarda

7

8

9

>9

Gʻisht yoki toshdan terilganda

3

4,5

6

-

Kompleks

2

3

4,5

5,5

Izoh. Oliy va I toifali terimlar uchun devorlarning umumiy kesim yuzasini mos ravishda 50 va 25 foizga kamaytirishga yoʻl qoʻyiladi.

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
224. Plitalar montaj qilinganidan soʻng orayopma va tom yopmalar sathida barcha boʻylama hamda koʻndalang devorlar boʻylab yaxlit temirbetondan yoki yon qirralarida shponkali botiqlari boʻlgan yigʻma-yaxlit temirbetondan uzluksiz armaturalangan antiseysmik kamarlar nazarda tutilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Yuqori qavat antiseysmik kamarlari terim bilan chiqarib qoldirilgan vertikal armatura sterjenlari yoki temirbeton bogʻlamlar orqali bogʻlanishi zarur.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
225. Qavatlararo yopmalar yaxlit temirbetondan bajarilib, perimetri boʻylab devorlarga ishonchli mahkamlanganda, qavatlararo yopmalar sathida antiseysmik kamarlarni nazarda tutmaslikka yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
226. Antiseysmik kamarlar (yopmalarning tayanch uchastkalari bilan), odatda, devorning butun qalinligi boʻyicha bajarilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
227. Tashqi devorlarning qalinligi 500 mm va undan ortiq boʻlsa, kamar enini 100 — 150 mm ga qisqartirishga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Kamar balandligi 150 mm dan kam, beton sinfi V12,5 dan past boʻlmasligi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
228. Hisobiy seysmikligi 7-8 ball boʻlgan hududlarda antiseysmik kamarlarning boʻylama armaturasi kamida 4Ø10, 9 ball boʻlganda kamida 4Ø12, 9 balldan yuqori boʻlganda esa kamida 4Ø14 qilib qabul qilinishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
229. Devorlar oʻzaro tutashadigan joylarda armatura toʻrlari yotqizilishi lozim. Bunday toʻrlarning uzunligi kamida 1,5 m, boʻylama armaturasining umumiy kesim yuzasi esa kamida 1 cm² boʻlishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Armatura toʻrlari terim balandligi boʻylab hisobiy seysmikligi 7-8 ball boʻlgan hududlarda har 700 mm da, ˃9 ball boʻlgan hududlarda esa har 500 mm da joylashtirilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
230. Devorlar oʻzaro tutashadigan joylarda zich joylashtirilgan armatura toʻrlarini qoʻllash zarurati tugʻilganda, ushbu SHNQning 196 — 200-bandlari talablari hisobga olinishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Bunda boʻylama armaturasining umumiy kesim yuzasi kamida 1,5 cm² boʻlgan toʻrlar qoʻllanilishi lozim. Oʻzaro tutashuv zonasi boʻyicha armaturalash foizi kamida 0,15 foizni tashkil etishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Terim balandligi boʻyicha bu toʻrlar hisobiy seysmikligi >9 balli hududlarda mos ravishda har 300 va 200 mm masofada qoʻyiladi. Bunda oʻzaro tutashgan zonalarning hajmi boʻyicha armaturalash foizi 0,15 foizdan kam boʻlmasligi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
231. Chordoq yopmasidan yuqorida joylashgan balandligi 400 mm dan ortiq boʻlgan devor uchastkalari va ustunlar armaturalanishi hamda antiseysmik kamarlarga ankerlangan temirbeton elementlar oʻzaklar bilan kuchaytirilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
232. Gʻishtli ustunlar faqat hisobiy seysmiklik 7 ball boʻlganda qoʻllashga yoʻl qoʻyiladi. Bunda qorishma mustahkamlik boʻyicha sinfi B3,5 dan past, ustunlar balandligi esa 4 m dan yuqori boʻlmasligi kerak. Ustunlar ikki yoʻnalishda devorlarga ankerlangan toʻsinlar bilan bogʻlanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
233. Kompleks konstruksiyali binolarda vertikal temirbeton elementlar (oʻzaklar) antiseysmik kamarlarga mahkamlanishi va kamida bir tomonidan ochiq holda bajarilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Oʻzaklar ikki deraza yoki eshik orasidagi devor chetlarida, yaxlit devorlarda esa 5 m dan oshmagan qadam bilan oʻrnatilishi zarur.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
234. Devorlar oʻzaro tutashadigan joylardagi terim devorlar kesishmasidan har bir tomonga 2 m dan oshmaydigan masofada temirbeton oʻzaklar bilan kuchaytirilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Oʻzaklar uchun qoʻllaniladigan betonning siqilishdagi mustahkamlik boʻyicha sinfi kamida B12,5, terim uchun qoʻllaniladigan qorishmaning sinfi esa kamida B3,5 boʻlishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
235. Terimni vertikal sement-qorishma yoki beton qatlami bilan kuchaytirish devorga mahkamlangan hamda gʻisht terimining gorizontal armaturasi bilan bogʻlangan vertikal armatura toʻrlari boʻyicha bajarilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Bunda qatlam qalinligi 25 mm dan va mustahkamligi 10 MPa (100 kgf/cm2) dan kam boʻlmasligi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Terimning 1 m2 yon sirtiga mos keluvchi bogʻlamlarning kesim yuzasi 1 cm2 dan kam, seysmikligi >9 balli zonalarda esa 2 cm2 dan kam boʻlmasligi zarur.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Bogʻlamlar orasidagi masofa 500 mm dan oshmasligi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
236. Devorlari yuk koʻtaruvchi boʻlgan binolarning katta maydonli doʻkonlar va boshqa xonalarni joylashtirishga moʻljallangan birinchi qavatlari ushbu SHNQning 168 va 169-bandlari talablari hisobga olingan holda temirbeton konstruksiyalardan barpo etilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
237. Peremichkalar, odatda, yaxlit temirbetondan bajarilishi, devorning butun qalinligi boʻyicha joylashtirilishi va terimga kamida 350 mm kiritilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Deraza yoki eshik oʻrnining eni 1,5 m gacha boʻlganda peremichkani terimga kamida 250 mm kiritib oʻrnatishga yoʻl qoʻyiladi. Bunda peremichkalar deraza yoki eshik oʻrinlarini kuchaytiruvchi temirbeton elementlar bilan bogʻlanishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Seysmik hududlarda brus shaklidagi yigʻma peremichkalarni qoʻllashga yoʻl qoʻyilmaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
238. Zinapoya maydonchalari toʻsinlari terimga kamida 250 mm kiritilishi va ankerlanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
239. Zinapoyalar va yigʻma zina marshlarining kosourlari ishonchli mahkamlanishi, zinapoya maydonchalari bogʻlamlarining qavatlararo yopmalar bilan bogʻlanishi taʼminlanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Konsol koʻrinishidagi zinapoyalarni terimga kiritib barpo etishga yoʻl qoʻyilmaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Seysmikligi 8-9 ball boʻlgan hududlarda tosh-gʻishtli devorlardan barpo etilgan zinapoya kataklaridagi eshik va deraza oʻrinlari, odatda, temirbeton oʻzaklar bilan kuchaytirilishi zarur.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
240. Hisobiy seysmikligi ˃9 ball boʻlgan hududlarda gʻisht yoki tosh devorli, yuk koʻtaruvchi kompleks konstruksiyali uch va undan ortiq qavatli binolarda zinapoya kataklaridan binolarning har ikki tomoniga chiqish yoʻllari nazarda tutilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
6-§. Hajmiy blokli binolar
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
241. Binolarning yer osti qismi devorlari, odatda, ogʻir betondan tayyorlanadigan yirik panelli konstruksiyalardan loyihalanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Panellar va ularning birikish joylarining konstruktiv yechimlari ushbu SHNQning 6-bobi, 3-paragrafi talablariga muvofiq qabul qilinishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
242. Hajmiy bloklardan tiklanadigan binolarda seysmik taʼsirlarni ularning asosiy konstruksiyasi — fazoviy bikirlikka ega boʻlgan hajmiy blok qabul qiladi. Hajmiy bloklar bir butun yaxlit holda loyihalanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hajmiy bloklardan barpo etiladigan binolarda seysmik taʼsirlar fazoviy bikirlikka ega asosiy konstruksiyalar hajmiy bloklar tomonidan qabul qilinishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hajmiy bloklar bir butun yaxlit element sifatida loyihalanishi lozim. Bloklarning kamida toʻrtta vertikal qovurgʻasida montaj jarayonida bloklar orasida boʻshliq hosil qilish uchun botiqlar nazarda tutilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Blok tom yopma plitalarining tekisligida qurilish maydonchasida payvandlanadigan chiqarib qoldirilgan armatura sterjenlari uchun oʻyiqlar nazarda tutilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
243. Vertikal qovurgʻalar hisobga olingan holda hajmiy blok devorining keltirilgan qalinligi kamida 90 mm boʻlishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
244. Hajmiy bloklar, odatda, oʻrtacha zichligi D1600 dan oshmaydigan yengil betondan loyihalanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Tashqi devor panellari uchun oʻrtacha zichligi D1200 dan oshmaydigan yengil beton qoʻllanilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
245. Hajmiy bloklar yuk koʻtaruvchi devorlarning butun uzunligi boʻylab sement-qumli qorishma qatlamiga oʻrnatilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
246. Tom yopma sathida bloklarning boʻylama va koʻndalang devorlari ustidan uzluksiz gorizontal armatura sterjenlari oʻrnatilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Bloklarni montaj qilish jarayonida mazkur sterjenlar vertikal kanallar joylashgan zonalarda payvandlanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
247. Qurilish maydonida beton bilan toʻldiriladigan vertikal kanallarda bino balandligi boʻyicha uzluksiz armatura joylashtirilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ushbu armatura miqdori hisob asosida aniqlanadi, biroq 7-8 ballda — 1,5 cm2, 9 ballda — 2,0 cm2, >9 ballda — 2,5 cm2 dan kam boʻlmasligi zarur.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
>9 balli zonalarda ushbu sterjenlarning minimal diametri mos ravishda 10 va 12 mm dan kam boʻlmasligi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
248. Tarhda yonma-yon joylashgan bloklar orasida orayopmalar tekisligidagi gorizontal poʻlat bogʻlamlarning umumiy kesim yuzasi (chokning 1 m uzunligida) seysmiklik 7-8 ballda — 0,5 cm2, 9 ballda — 1,0 cm2 va >9 ballda — 1,5 cm2 dan kam boʻlmasligi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Bogʻlamlar diametri — 10 mm dan, seysmikligi >9 ballda — 12 mm dan kam boʻlmasligi zarur.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
249. Peshayvonlar va yozgi xonalar bino hajmi ichiga kiritilgan holda loyihalanishi lozim. Hajmiy bloklarning devorlari peshayvonlar va yozgi xonalarning yon devorlari vazifasini bajarishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
7-§. Mustahkamligi past devorbop buyumlardan tiklanadigan kam qavatli binolar
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
250. Ushbu SHNQning 15-jadvali 6-pozitsiyasidagi yuk koʻtaruvchi yoki yuk koʻtarmadigan devorlarni barpo etishda mustahkamligi past devorbop buyumlardan (koʻpikbeton, boʻshliqli gips plitalar, avtoklavsiz gazobeton bloklar) va quyidagi materiallardan foydalanishga yoʻl qoʻyiladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
tabiiy sharoitda quritilgan yaxlit xom gʻisht, gruntobetonlar, gruntli materiallar, nam holatda teriladigan gruntli bloklar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
fazoviy yogʻoch (choʻpkori) karkaslar orasini toʻldirish uchun ishlatiladigan qorishmada terilgan pishiq yoki xom gʻisht;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
yengillashtirilgan temirbeton karkaslar orasini toʻldirish uchun ishlatiladigan qorishmada terilgan pishiq yoki xom gʻisht.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
251. Mustahkamligi past devorbop buyumlardan tiklanadigan tashqi devorlarga issiqlik saqlovchi materiallar ishonchli mahkamlanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
252. Antiseysmik choklar orasidagi masofa, binoning balandligi va qavatlari soni ushbu SHNQning 15-jadvali 6-pozitsiyasida keltirilgan oʻlchamlardan oshmasligi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Boʻlmaning bir qavat chegarasidagi devor materiali va konstruksiyasi bir xil qabul qilinishi zarur.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Yuqori qavat devorining ogʻirligi pastki qavat devor ogʻirligidan katta boʻlmasligi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
253. Eni 5 m dan ortiq boʻlgan binolarda yuk koʻtaruvchi devorlarni mustahkamligi past materiallardan tiklansa, kamida bitta ichki boʻylama devor boʻlishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Barcha ichki devorlar bino tarhini toʻliq uzluksiz kesib oʻtishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Koʻndalang devor oʻqlari orasidagi masofa ushbu SHNQning 15-jadvali 6-pozitsiyasida belgilangan qiymatlardan katta boʻlmasligi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
254. Qavat balandligining oʻrta sathida har bir yoʻnalishda deraza yoki eshik oraligʻidagi devorning kesim yigʻindisi devor tashqi perimetri boʻyicha bino yuzasining 4 foizidan kam boʻlmasligi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Devorlarda qoldiriladigan deraza yoki eshik oʻrinlari orasidagi devor eni 1 m dan kam boʻlmasligi, deraza yoki eshik oʻrinlarining eni esa 1,5 m dan oshmasligi zarur.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Devorda deraza yoki eshik oʻrinlari yogʻoch karkaslar yoki temirbeton oʻzaklar bilan kuchaytirilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Qavat balandligining devor qalinligiga nisbati 9 dan katta boʻlmasligi zarur.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Bino tarhidan devorlarning (siniq chiziqli) turtib chiqishiga yoʻl qoʻyilmaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
255. Xom gʻisht yoki boshqa gruntli materiallardan bajarilgan terimning oʻq boʻylab bogʻlanmagan kesimda choʻzilishga boʻlgan muvaqqat qarshiligi 30 kPa (0,3 kg/cm2) dan kam boʻlmasligi zarur.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
256. Antiseysmik kamarlar boʻylama va koʻndalang devorlarning butun perimetri boʻylab quyilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
257. Yogʻoch (choʻpkori) karkasli binolarda antiseysmik kamar sifatida karkasning barcha ustunlarini oʻzaro birlashtiradigan bogʻlovchi toʻsinlardan foydalanishga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
258. Gruntli materiallardan barpo etiladigan binolarda antiseysmik kamarlar sifatida yogʻoch yoki yaxlit temirbetondan foydalanilishiga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Kamarlar yopma toʻsinlarning sathida oʻrnatiladi va yopmalarga biriktiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
259. Yogʻochli antiseysmik kamarlarni xodalardan yoki koʻndalang kesimi 100x100 mm boʻlgan ikkita brusdan tayyorlanib, devorning tashqi qirralari boʻylab oʻrnatiladi va bir-biri bilan ostidan har 500 mm dan oshmagan qadamda qoʻyiladigan toʻgʻriburchakli yogʻoch bruslar yordamida biriktiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Kamarlarning burchaklari bikirlik elementlari bilan kuchaytirilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
260. Tosh-gʻishtli binolar uchun quyiladigan talablarga muvofiq yaxlit temirbeton kamarlar sinfi V5 dan past boʻlmagan betondan devorning butun kengligida joylashtiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Devorlardan 0,5 m dan oshmagan qadam bilan terimga 300 mm uzunlikda ankerlangan vertikal armatura chiqarib qoldiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Devor terimida 1 m qadami bilan oʻlchamlari 140x140 mm, chuqurligi 300 mm dan kam boʻlmagan oʻyiqlar hosil qilinishiga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Seysmik kamarlar bilan betonlash jarayonida bu oʻyiqlar 4 dona diametri 5 mm boʻlgan sterjenlar bilan armaturalanib yaxlitlanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
261. Gruntli materiallardan tiklanadigan devorlarning burchaklari va oʻzaro kesishuv joylari, odatda, korroziyaga qarshi tarkib bilan qoplangan metall toʻrlar bilan kuchaytirilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Bunda boʻylama armaturaning umumiy kesim yuzasi 1 cm2 boʻlgan metall toʻrlar devor balandligi boʻylab 500 mm qadam bilan, kesishish oʻqidan har tomonga 1 m uzunlikda qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hisobiy seysmiklik 7 ball boʻlgan zonalarda tiklanadigan bir qavatli binolar devorlarining kesishadigan joylarini issiq bitum shimdirilgan qamishli qatlam bilan kuchaytirilishiga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
262. Qoʻshsinch yoki yakkasinchlarning ustunlari kamida 100x100 mm kesimga ega boʻlishi, kamida har 1200 mm masofada oʻrnatilishi va ular xuddi shunday oʻlchamlardagi diagonal xavonlar bilan taʼminlanishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
263. Sinchning vertikal elementlari (ustunlar) koʻndalang kesimi kamida 100x150 mm boʻlgan tagsinch va tepasinch (sarrov)larga biriktiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Tagsinch bino sokoli bilan diametri 10-12 mm boʻlgan metall bogʻlagichlar yordamida bogʻlanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Eshik va deraza oʻrinlarining tepa qismiga va deraza oʻrinlarining pastki qismiga kesimi 100x100 mm dan kam boʻlmagan gorizontal yogʻoch oʻrnatiladi ustunni sarrov va tagsinchlarga mahkamlash uchun, ustundan chiqarilgan turumlar sarrov va tagsinchlardagi teshiklarga kiritiladi va metall tasma bilan qoplanishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
264. Devorlarni kuchaytiruvchi temirbeton elementlar bikir tugunli rama koʻrinishidagi tizimlarga va yigʻma yoki yaxlit temirbeton orayopmalarga birlashtirish kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Elementlarning konstruksiyalari mazkur SHNQning 6-bobi 2 va 8-paragrafi talablariga javob berishi zarur.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
265. Hisobiy seysmiklik 9 ball boʻlgan binoning karkas oraligʻi toʻldiruvchi bilan toʻldirilgach, devorlarning tashqi va ichki tomonidan karkas elementlariga mahkamlangan metall sim toʻrlar bilan qoplanadi, soʻngra sementli qorishma bilan suvoq qilinadi. Toʻrlar uchun diametri 3-4 mm va kataklarining oʻlchamlari 300x300 mm qabul qilinadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
266. Devorlari mustahkamligi past boʻlgan materiallardan tiklanadigan binolarda qadami 1500 mm dan katta va koʻndalang kesimi 150x200 mm kam boʻlmagan toʻsinlar, shuningdek, toʻsinlarning osti va ustidan joylashtiriladigan diagonal (45° burchak ostida) taxtali toʻshamalardan iborat yogʻoch toʻsinli orayopmalarni qoʻllash maqsadga muvofiq. Orayopma toʻsinlari antiseysmik kamarga yoki devor ustida hosil qilinadigan bogʻlovchi tasmaga bikir bogʻlanishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
267. Devorlar bilan oʻyiq (shponka)li bogʻlangan va atrofi boʻylab tayangan yaxlit yengil betonli orayopmalarni qoʻllashga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
268. Yengil tomlardan foydalanish lozim. Tuproqli tomlarni qoʻllashga yoʻl qoʻyilmaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
269. Bino devorlari ostiga tasmasimon poydevorlar oʻrnatilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Poydevor uchun shakli yumaloq chaqilmagan yirik toshlardan foydalanishga yoʻl qoʻyilmaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
270. Gruntli materiallardan tiklanadigan binolarning yonma-yon joylashgan boʻlmalar poydevorlari turli xil sathlarda joylashganda hamda binoning bir qismi ostida yertoʻla mavjud boʻlganda, binoning chuqur joylashgan qismidan sayoz joylashgan qismiga oʻtish ushbu SHNQning 100 — 105-bandlari talablari boʻyicha bajariladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Bunda yonma-yon joylashgan boʻlmalar poydevorlarining tutashadigan qismlari chokdan kamida 1 m masofada bir xil chuqurlikda joylashishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
271. Mustahkamligi past materiallardan tiklanadigan devorlar uchun ishlatiladigan armatura yoki metall buyumlar korroziyadan himoyalanishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
8-§. Temirbeton konstruksiyalar
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
272. Egiluvchi va nomarkaziy siqiluvchi elementlarning normal kesim boʻyicha mustahkamligini hisoblashda betonning siqilish zonasi chegaraviy nisbiy balandligining xususiyatlari ξR SHNQ 2.03.01-24 talablari hisobga olingan holda 0,85 koeffitsiyentga koʻpaytirib qabul qilinishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
273. Seysmikligi >9 ball yuqori boʻlgan maydonchalarda barpo etiladigan binolarning temirbeton konstruksiyalarini mustahkamlikka hisoblashda SHNQ 2.03.01-24 talablariga muvofiq yoriqlar hosil boʻlishi bilan chegaraviy holat yuzaga keladigan konstruksiyalar uchun yoriqbardoshlik boʻyicha I toifaga mansub konstruksiyalarda, materiallarning hisobiy qarshiliklari 0,75 koeffitsiyentga koʻpaytirib qabul qilinishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
274. Temirbeton konstruksiyalari elementlarida quyidagi armatura poʻlatlarini qoʻllashga yoʻl qoʻyilmaydi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
uzilishdagi nisbiy uzayishi 2 foizdan kam boʻlgan armatura poʻlatlari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
payvandlash yoki yuqori harorat taʼsiridan keyin uzilishdagi nisbiy uzayishi 2 foizdan kamayadigan armatura poʻlatlari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
payvandlash yoki yuqori harorat taʼsiri natijasida egilishning ruxsat etilgan burchagi kamayadigan armatura poʻlatlari.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
275. Seysmikligi ˃9 ball boʻlgan hududlarda quyidagi konstruktiv elementlarni qoʻllashga yoʻl qoʻyilmaydi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
oval, xochsimon, T-simon va trapetsiyasimon koʻndalang kesimli ustunlar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
uzun tomonining qisqa tomoniga nisbati 2 dan ortiq boʻlgan toʻgʻri toʻrtburchak koʻndalang kesimli ustunlar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
boʻshliqli toʻsinlar (rigellar) va ustunlar.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
276. Yigʻma temirbeton elementlarning tutashish joylarida kesuvchi kuchlarni egiluvchan armatura orqali uzatishga yoʻl qoʻyilmaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
277. Seysmik yuklamalar hisobga olingan yuklamalarning maxsus birikmasiga hisoblanadigan oldindan zoʻriqtirilgan temirbeton konstruksiyalarda aralash armaturalash nazarda tutilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Bunda zoʻriqtiriladigan armatura bilan bir qatorda zoʻriqtirilmaydigan ishchi armaturaning bir qismi, umumiy ishchi armaturaning 25 foizigacha plastik poʻlat sterjenlardan qabul qilinishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
278. Seysmik taʼsirlar hisobga olingan holda yuklamalarning maxsus birikmasiga oldindan zoʻriqtirilgan temirbeton konstruksiyalarni hisoblashda mustahkamlik sharti boʻyicha aniqlanadigan zoʻriqishlar yoriqlar hosil boʻlishi holatida kesim qabul qila oladigan zoʻriqishlardan kamida 25 foizga katta boʻlishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
279. Armaturasi beton bilan tishlashib bogʻlanmaydigan temirbeton konstruksiyalardan foydalanishga yoʻl qoʻyilmaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
280. Seysmikligi 9 ball >9 ball boʻlgan maydonchalarda maxsus ankerlarsiz armatura arqonlarini, shuningdek diametri 28 mm dan ortiq boʻlgan davriy profilli armatura sterjenlarini qoʻllashga yoʻl qoʻyilmaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
281. Seysmik kuchlarni qabul qiladigan yuk koʻtaruvchi armaturalanmagan beton elementlardan foydalanishga yoʻl qoʻyilmaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Toʻsinli konstruksiyalarda boʻylama armaturaning umumiy kesim yuzasi element koʻndalang kesimi yuzasining kamida 0,1 foizini tashkil etishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
282. Temirbeton devorlar va bikirlik diafragmalarida har bir yoʻnalishdagi vertikal va gorizontal armaturalarning kesim yuzasi quyidagicha qabul qilinishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
chetki qismlarda — beton kesimi yuzasining kamida 0,2 foizi va koʻpi bilan 4 foizi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
oʻrta qismlarda — beton kesimi yuzasining kamida 0,1 foizi va koʻpi bilan 4 foizi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
283. Koʻp qavatli karkasli binolarning temirbeton ustunlarida boʻylama armaturaning umumiy koʻndalang kesim yuzasi hisoblash natijalariga koʻra qabul qilinishi hamda quyidagi qiymatlardan kam boʻlmasligi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
qurilish maydonchasining seysmikligi 7 va 8 ball boʻlganda — ustun koʻndalang kesimi yuzasining 0,8 foizidan;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
qurilish maydonchasining seysmikligi ˃9 ball boʻlganda — ustun koʻndalang kesimi yuzasining 1,2 foizidan.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
284. Koʻp qavatli karkasli binolarning temirbeton ustunlarida boʻylama armaturaning umumiy koʻndalang kesim yuzasi ustun koʻndalang kesimi yuzasining 4 foizidan oshmasligi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
285. Egiluvchi elementlarda koʻndalang armatura miqdori hisoblash yoʻli bilan aniqlanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Toʻsinning tayanch oldidagi hisobiy uchastkasi uzunligida xomutlar qadami hisobiy seysmiklikka koʻra quyidagicha qabul qilinishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
7-8 ballda — toʻsin balandligidan va 200 mm dan oshmasligi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
9 ballda — 150 mm dan oshmasligi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
>9 ballda — 100 mm dan katta, xomutlar diametri 8 mm dan kam boʻlmasligi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
286. Siqiluvchi elementlarda boʻylama armaturalash foizi 3 foizdan ortiq boʻlganda, xomutlar qadami 8d dan va 200 mm dan oshmasligi lozim. Bunda d — boʻylama ishchi siqilgan armaturaning eng kichik diametri.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
287. Ramaning bikir tugunlariga tutashadigan, uzunligi element kesimi balandligining 1,5 barobariga teng boʻlgan siqiluvchi elementlarda xomutlar qadami quyidagicha qabul qilinishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
7 va 8 ballda — 150 mm dan oshmasligi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
9 ball va >9 ballda — 100 mm dan oshmasligi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Koʻndalang armaturaning diametri kamida 8 mm boʻlishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
288. Bogʻlangan armatura karkaslarida xomutlarning uchlari boʻylama armatura atrofida bukilib, 6dsw dan kam boʻlmagan uzunlikka beton tanasiga kiritilishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
289. Elementlarda boʻylama armaturalarning payvandsiz tutashuv joylari maksimal zoʻriqishlar taʼsir qiladigan zonalardan tashqarida joylashtirilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Egiluvchi elementlarning boʻylama armatura sterjenlarini ustma-ust tutashtirish uchastkalarida xomutlarning diametri kamida 8 mm, qadami esa koʻpi bilan 100 mm boʻlishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Armaturaning bogʻlanish uchun kiritiladigan uzunligi hamda payvand chokining uzunligi SHNQ 2.03.01-24da belgilangan qiymatlarga nisbatan kamida 30 foizga oshirib qabul qilinishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ustunlarda boʻylama armatura sterjenlari, odatda, payvandlash orqali tutashtirilishi lozim. Diametri 25 mm va undan kichik boʻlgan sterjenlarni payvandsiz ustma-ust tutashtirishga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Bunda tutashuv zonasida toʻrlar bilan qoʻshimcha bilvosita armaturalash nazarda tutilishi yoki ustma-ust tutashtirish uzunligi SHNQ 2.03.01-24da belgilangan qiymatga nisbatan kamida 30 foizga oshirilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Xomutlar qadami 100 mm dan oshmasligi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
290. Seysmikligi 9 balli maydonchalarda armatura sterjenlarini ustma-ust tutashtirishga yoʻl qoʻyilmaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
291. Armatura sterjenlarini inventar qoliplarda vannali payvandlash usulida, shuningdek yechilmaydigan poʻlat halqa-qoplamalardan foydalangan holda payvandlab tutashtirishga payvand choklari sifati buzilmaydigan usullar bilan nazorat qilinganda yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
292. Devorlar, ustunlar va rigellarning boʻylama armaturalarini payvandsiz mexanik usulda tutashtirishga, shu jumladan muftali presslab ulash, rezbali muftalar orqali ulash va boshqa usullarga, ularning ishonchliligi eksperimental tadqiqotlar bilan tasdiqlangan hollarda yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
293. Oldindan zoʻriqtirilgan konstruksiyalar va elementlarning ekspluatatsiya yuklamalar taʼsirida siqilish zonasida tayyorlash, tashish va montaj qilish bosqichlarida yoriqlar hosil boʻlishiga yoʻl qoʻyilmaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
294. Hisobiy seysmikligi 8 va 9 ball boʻlgan hududlarda siqiluvchi elementlarda hamda egiluvchi elementlarning siqilish zonalarida koʻndalang armaturalar qadami element kesimining eng kichik oʻlchamidan va 300 mm dan oshmasligi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
295. Hisobiy seysmiklik >9 ballda koʻndalang armaturalar orasidagi masofa element kesimining eng kichik oʻlchamining 0,5 barobari va 200 mm dan katta boʻlmagan masofada qoʻyilishi kerak. Xomutlarning diametri kamida 8 mm boʻlishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
296. Koʻndalang armatura siqilgan boʻylama armatura sterjenlarining har qanday yoʻnalishda boʻrtib chiqishiga qarshi ustuvorligini taʼminlashi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
297. Koʻp qavatli karkasli binolarning yigʻma ustunlari, imkon qadar, bir nechta qavat balandligiga moʻljallangan yiriklashtirilgan elementlardan qabul qilinishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ustunlarning boʻylama armaturalari tutashadigan joylarda ularni payvandsiz ustma-ust tutashtirishga yoʻl qoʻyilmaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ustunlarni tayyorlash, koʻtarish, tashish va montaj qilish jarayonida ularning betonida yoriqlar hosil boʻlishiga yoʻl qoʻyilmaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
298. Binolar temirbeton karkaslarining bikir tugunlari zich joylashtirilgan payvand toʻrlar, spirallar yoki berk xomutlar bilan qoʻshimcha kuchaytirilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Agar hisoblash boʻyicha qoʻshimcha armaturalash talab etilmaganda, mazkur tugun zonalari diametri kamida 8 mm boʻlgan va qadami 100 mm dan oshmaydigan berk xomutlar bilan konstruktiv jihatdan jihozlanishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Rigellarning bikir tugunlarga tutashadigan, uzunligi rigel balandligining 2 barobariga teng boʻlgan uchastkalari yopiq konturli koʻndalang armaturalar bilan armaturalanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Koʻndalang armaturalar qadami:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
seysmikligi 7 — 9 ball boʻlgan hududlarda — 100 mm dan;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
yuk koʻtaruvchi diafragmali ramali karkas tizimlarida — 200 mm dan;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
seysmikligi >9 balli hududlarda mos ravishda — 70 va 150 mm dan oshmasligi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
299. Boʻylama armaturalarni payvandlab ulash yoki mexanik biriktirish element tanasining istalgan kesimida bajarishga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Boʻylama armaturalarni payvandlash yoki mexanik biriktirish orqali tutashtirish element tanasining istalgan kesimida bajarilishiga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Bunda bitta kesimda ulanadigan sterjenlar soni ularning umumiy sonining yarmidan oshmasligi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Element uzunligi boʻyicha birikmalar orasidagi masofa ulanayotgan sterjenlar diametrining kamida 40 barobariga teng boʻlishi zarur.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
300. Oldindan zoʻriqtirilmagan ishchi armatura sifatida A500S, A550SK, A600S, V500S sinfli hamda A400 sinfli 25G2S poʻlat markali armaturalardan foydalanishga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
301. Yuk koʻtaruvchi temirbeton elementlarida alohida armatura sterjenlari, payvand toʻrlar va armatura karkaslari uchun, shuningdek ankerlanuvchi armatura sifatida 35GS poʻlat markali A400 sinfli armaturalarni qoʻllashga yoʻl qoʻyilmaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
302. Oldindan zoʻriqtiriladigan armatura sifatida, odatda, A800 va A1000 sinfli issiq usulda prokatlangan yoki termomexanik mustahkamlangan armaturalar, Vr1400, V1500 va V1600 sinfli stabillashtirilgan armatura simlari, shuningdek K1500 va K1600 sinfli stabillashtirilgan yetti simli armatura kanatlari qoʻllanilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
303. Maksimal kuchlanishdagi nisbiy choʻzilishi 2,5 foizdan kam boʻlgan nisbiy choʻzilishga ega armatura prokatlarini oldindan zoʻriqtiriladigan va oldindan zoʻriqtirilmaydigan ishchi armatura sifatida, shuningdek Vr500 sinfli armatura simlarini qoʻllashga yoʻl qoʻyilmaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
304. V500S armatura prokatini seysmikligi 8-9 balli qurilish hududlarida qoʻllaganda maksimal kuchlanishda nisbiy choʻzilishi kamida 5 foiz yoki nisbiy choʻzilishi kamida 4,5 foiz va nisbat kamida 1,08 boʻlishi zarur.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
305. Seysmikligi 9 ball boʻlgan hududlarda diametri 28 mm va undan ortiq boʻlgan armatura kanatlarini, shuningdek davriy profilli armatura sterjenlarini maxsus ankerlarsiz qoʻllashga yoʻl qoʻyilmaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
306. Yigʻma-yaxlit konstruksiyalarning yigʻma elementlaridan chiqarilgan armatura sterjenlarining yaxlit betonga ankerlanish uzunligi SHNQ 2.03.01-24 boʻyicha aniqlanadigan qiymatga nisbatan kamida 25 foizga oshirib qabul qilinishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
307. Seysmikligi >9 ball boʻlgan hududlarda sterjenlarning ankerlanish zonasidagi yaxlit betonda ankerlanadigan sterjenlarni qamrab oluvchi qoʻshimcha payvand toʻrlar yoki qadami 70 mm boʻlgan xomutlar koʻrinishidagi konstruktiv koʻndalang armaturalar nazarda tutilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Seysmikligi >9 ball diametri 28 mm va undan ortiq boʻlgan armatura kanatlarini, shuningdek davriy profilli armatura sterjenlarini maxsus ankerlarsiz qoʻllashga yoʻl qoʻyilmaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
308. Devor va diafragmaning yon sirtidagi taqsimlovchi armatura maxsus koʻndalang sterjenlar yordamida boʻrtib chiqishidan himoyalanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Devorlarning kesishgan joylari va qalinligi keskin oʻzgaradigan joylari hamda deraza yoki eshik oʻrinlarining chetlari konstruktiv armaturalanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
309. Devor elementlari va diafragmalarning uchma-uch birikish joylari hisoblash yoʻli bilan loyihalanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Bunda betonga ishonchli ankerlangan poʻlat bogʻlamlarning umumiy kesim yuzasi chokning har 1 m uzunligi uchun kamida 1 cm² boʻlishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
9-§. Yuk koʻtarmaydigan konstruksiyalar va binolarning meʼmoriy elementlari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
310. Yuk koʻtarmaydigan (oʻz yukini koʻtaruvchi) konstruksiyalar (elementlar) oʻz tekisligida va unga perpendikulyar boʻlgan tekislikda ustuvorligi taʼminlangan holda yuk koʻtaruvchi konstruksiyalarga mahkamlanishi zarur.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
311. Omborxonalarda taxlanadigan elementlar va materiallar, shuningdek agʻdarilishi insonlar hayotiga, uskunalarga yoki binodan foydalanishga xavf tugʻdiradigan asbob-uskunalar va mebellar nokonstruktiv elementlar sifatida hisobga olinishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
312. Yuk koʻtarmaydigan konstruksiyalar, elementlar va ularning mahkamlash moslamalari ushbu SHNQning 5-bobi talablariga muvofiq mahalliy seysmik yuklamalar taʼsiriga birinchi guruh chegaraviy holatlar (CHH-1) boʻyicha hisoblanishi zarur.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
313. Buzilishi insonlar hayotiga yoki qimmatbaho uskunalarga xavf tugʻdirishi mumkin boʻlgan elementlarning mustahkamligi va ustuvorligi mahalliy seysmik yuklamalar taʼsiriga tekshirilishi zarur.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
314. Yuk koʻtarmaydigan konstruksiyalarning mahkamlash elementlari, birikish joylari va bogʻlamlari binoning yuk koʻtaruvchi konstruksiyalari bikirligini oshirmasligi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ular nokonstruktiv elementlarning hisobiy deformatsiyalarini qabul qilish, ularning qulashi va progressiv buzilishining oldini olish uchun yetarli elastiklik va deformatsiyalanish qobiliyatiga ega boʻlishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
315. Pardevorlar, odatda, yengil materiallardan barpo etilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Yirik panelli yoki karkasli pardevorlar devorlar va ustunlarga, pardevor uzunligi 3 m dan ortiq boʻlganda esa qavatlararo yopmalarga ham mahkamlanishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Pardevorlar uchun devorbop mayda oʻlchamli devorbop buyumlar, gʻisht, sopol toshlar, tabiiy va sunʼiy materiallardan tayyorlangan yirik oʻlchamli devorbop buyumlar bloklar, gipsli plitalar, shu jumladan paz-grebenli plitalardan foydalanishga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
316. Mayda va yirik oʻlchamli buyumlardan tiklanadigan (barpo etiladigan) pardevor uchun materialning mustahkamligi 3,5 MPa (35 kgf/cm2) dan kam boʻlmasligi zarur.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Yelimli tarkibning yoki qorishmaning mustahkamligi 0,12 MPa (1,2 kgf/cm2) dan kam boʻlmagan normal yopishib bogʻlanishi mustahkamligi taʼminlanishi, egilishdagi mustahkamligi esa asosiy materialning egilishdagi mustahkamligiga teng boʻlishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
317. Seysmikligi 7 ball va undan past boʻlgan zonalarda devorbop mayda va yirik oʻlchamli buyumlardan tiklanadigan pardevorlarni 16 qavatgacha boʻlgan binolarda qoʻllashga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Seysmikligi 8 va 9 ball boʻlgan zonalarda hamda Wη<2 boʻlganda esa ularni 5 qavatgacha boʻlgan binolarda qoʻllashga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hisobiy seysmikligi 8 va 9 ball boʻlgan hududlarda, shuningdek Wη<2 boʻlganda, bunday pardevorlarni faqat besh qavatgacha boʻlgan binolarda qoʻllashga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hisobiy seysmikligi 9 balldan yuqori boʻlgan hududlarda bunday pardevorlarni qoʻllashga yoʻl qoʻyilmaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Kompleks konstruksiyalarda devorbop mayda oʻlchamli buyumlardan barpo etiladigan pardevorlarning har ikki tomoni mustahkamlik markasi kamida M100 boʻlgan armaturalangan qorishma bilan suvalganda ulardan foydalanishga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Pardevorlar binoning ikki asosiy yoʻnalishi boʻyicha yuk koʻtaruvchi konstruksiyalarga egiluvchan bogʻlamlar bilan mahkamlanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
318. Seysmik yuklamalar taʼsirida pardevorlar va yuk koʻtaruvchi konstruksiyalarning mustaqil deformatsiyalanishini taʼminlash uchun quyidagi talablarga rioya qilinishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
pardevorlarning vertikal qirralari bilan yuk koʻtaruvchi elementlar orasida kengligi qavatning hisobiy maksimal gorizontal ogʻishiga teng, biroq kamida 30 mm boʻlgan tirqish qoldirilishi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
orayopmaning egilishi hisobga olingan holda, pardevorning yuqori gorizontal qirrasi bilan yopma konstruksiyasi orasida kamida 20 mm kenglikda tirqish qoldirilishi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
tirqishlar elastik-qayishqoq materiallar bilan toʻldirilishi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
319. Mayda va yirik oʻlchamli materiallardan tiklanadigan pardevorlar mustahkamlikka yaxlit jismlar kabi hisoblanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Zarurat boʻlganda pardevorlarga binolarning yuk koʻtaruvchi elementlari bilan bogʻlanadigan vertikal va gorizontal kuchaytiruvchi elementlar kiritilishiga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
320. Gʻisht yoki toshdan barpo etiladigan pardevorlar butun uzunligi boʻylab chok armaturalari bilan kuchaytirilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Armaturalar balandlik boʻylab 700 mm dan oshmaydigan qadamda joylashtirilishi, ularning umumiy kesim yuzasi seysmikligi 7 ball boʻlgan maydonchalarda kamida 0,2 cm², 8 va 9 ball boʻlganda esa kamida 0,3 cm² boʻlishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Pardevorlarning oʻz tekisligidan koʻchishini cheklovchi qurilmalar bilan jihozlangan osma panel-pardevor koʻrinishida bajarilishiga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
321. Osma konstruksiyalarda ilgaklarning kesimi konstruktiv hisoblash asosida qabul qilinishi lozim. Bunda ilgaklar elementning xususiy ogʻirligidan toʻrt marta katta yuklamani qabul qilishini taʼminlashi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
322. Tom konstruksiyasi qoplama elementlarining (mayda donali, listli, oʻramli (rulonli) va boshqalar) har biri tomning yuk koʻtaruvchi konstruksiyalariga alohida mahkamlanishi nazarda tutilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
323. Liftlarning yoʻnaltiruvchilari, shaxta elementlari va binoning yuk koʻtaruvchi konstruksiyalari orasida binoning hisobiy gorizontal ogʻishidan ikki marta katta, biroq kamida 100 mm boʻlgan tirqish nazarda tutilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
324. Taxlanadigan elementlar va materiallar quyidagi talablarga javob berishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
binolarning yuk koʻtaruvchi va yuk koʻtarmaydigan elementlariga shikast yetkazmasligi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
oʻtish yoʻlaklari va zaxira maydonlarini toʻsib qoʻymasligi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
xususiy ustuvorligi hisobiga turgʻun holatda boʻlishi yoki yuk koʻtaruvchi konstruksiyalarga ishonchli mahkamlanishi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
325. Odamlarning doimiy boʻlishiga moʻljallangan xonalarni pardozlashda yengil materiallardan foydalanish lozim. Devorlar va binoning boshqa qismlarini pardozlash materiallari bilan qoplashga ular ankerlar bilan ishonchli mahkamlangan hamda yongʻin xavfsizligi talablariga muvofiq boʻlgan taqdirda yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
326. Bino tashqi sirtlari, atriumlar, vitrajlar va pardevorlarni uzluksiz oynaband qilishda xavfsiz shishalar, xususan laminatlangan shishapaketlar yoki toblangan laminatlangan shishalardan foydalanish nazarda tutilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Oynaband konstruksiyalar zilzila taʼsirida sinib tushishi natijasida odamlar xavfsizligiga tahdid tugʻdirmasligini taʼminlaydigan konstruktiv chora-tadbirlar bilan loyihalanishi lozim. Shishadan iborat uzluksiz toʻsiq konstruksiyalarning zilzilabardoshligi alohida hisoblash va konstruktiv chora-tadbirlar asosida taʼminlanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
10-§. Poʻlat karkasli binolar
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
327. Poʻlat karkaslarni loyihalashda rigellar, diafragmalar, ustunlarning tayanch traversalari hamda poʻlat bogʻlovchilarda hisobiy seysmik yuklamalardan ortiq yuklamalar taʼsirida noelastik deformatsiyalar rivojlanishi mumkin boʻlgan oldindan belgilangan uchastkalar yoki maxsus konstruktiv elementlar nazarda tutilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
328. Elastik-plastik holatda ishlaydigan elementlar uchun nisbiy uzayishi kamida 20 foiz boʻlgan kam uglerodli va kam legirlangan konstruksion poʻlatlar qoʻllanilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
329. Poʻlat konstruksiyalar elementlarida plastik deformatsiyalar rivojlanishi nazarda tutilgan uchastkalar payvandli va boltli birikmalardan tashqarida joylashtirilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
330. Bir qavatli karkasli binolarda koʻndalang va boʻylama yoʻnalishlardagi ustunlar poydevorlarga bikr mahkamlangan holda loyihalanishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Tom yopma rigellari ustunlar bilan sharnirli yoki bikr birikmalar orqali tutashtirilishi mumkin.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Boʻylama yoʻnalishda ustunlar orasida bogʻlovchilar nazarda tutilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
331. Bir qavatli binolarda ustunlar orasidagi vertikal bogʻlovchilar har bir boʻylama oʻq boʻyicha, odatda, binoning oʻrta qismida joylashtirilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Har bir ustun qatoridagi bogʻlovchilar soni ularning hisobiy yuk koʻtarish qobiliyatiga koʻra aniqlanishi lozim. Boʻlma oʻqi boʻylab ikkita bogʻlovchi oʻrnatish talab etilganda, ularning oʻqlari orasidagi masofa ustun qadami 6 m boʻlganda 48 m dan, ustun qadami 12 m boʻlganda esa 24 m dan oshmasligi zarur.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
332. Ustunlar orasiga oʻrnatiladigan kran usti bogʻlovchilari, odatda, ustunlarning chetki qadamlarida joylashtirilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Stropil fermalarning tayanchlari boʻylab vertikal bogʻlovchilar, fermalarning yuqori va pastki belbogʻlari tekisligida esa gorizontal bogʻlovchilar nazarda tutilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
333. Bir qavatli binolar ustunlari orasidagi vertikal bogʻlovchilar siqilish va choʻzilish kuchlarini qabul qiladigan hamda, qoida tariqasida, ustunlarning kran usti qismida bir tekislikda, kran osti qismida esa ikki tekislikda ishlaydigan konstruksiyalar sifatida hisoblanishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
334. Bir qavatli karkaslarning fazoviy bikirligini, tom yopmalar va ularning alohida elementlari ustuvorligini taʼminlash uchun tom yopmaning yuk koʻtaruvchi konstruksiyalari fermalarning yuqori va pastki belbogʻlari tekisligida, shuningdek vertikal tekisliklarda bogʻlovchilar tizimi nazarda tutilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
335. Poʻlat stropil fermalar ustiga yigʻma temirbeton tom yopma plitalarini oʻrnatishga seysmikligi 7 ballgacha boʻlgan maydonchalarda yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
336. Metall karkasli binolarda qavatlararo yopmalarni yaxlit temirbetondan boʻlishiga yoʻl qoʻyiladi. Bunda tayanchlarda siljishga qarshi chora-tadbirlar temirbeton karkasli binolar uchun belgilangan talablar darajasida taʼminlanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
337. Poʻlat progonlar ustidan yotqiziladigan profillangan toʻshama (profnastil) dan iborat tom yopmalarning bikirligini taʼminlash uchun toʻshama listlarini progonlarga yoki stropil konstruksiyalarning yuqori belbogʻlariga har bir pastki toʻlqinida, siljishga qarshilik koʻrsatadigan “bolt-samorez” yoki “parchin mix” bilan mahkamlanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Profillangan toʻshama (profnastil) uzunligi boʻylab kamida har 250 mm da parchin mix yoki boltlar bilan mahkamlanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Profilli toʻshamali qoplama diskining bikirligini oshirish uchun ferma yuqori progonida gorizontal bogʻlovchilar tizimi nazarda tutilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
338. Koʻp qavatli karkasli binolarning konstruktiv tizimi ushbu SHNQning 5-bobi 2-paragrafidagi talablarga rioya etilgan holda tanlanadi, bunda maʼlum gorizontal elementlarda plastiklik zonalari vujudga keluvchi karkas konstruksiyalarni tanlash lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
339. Koʻp qavatli binolar uchun poʻlat karkaslarning har xil tipdagi ustunlarning kesimi bosh inersiya oʻqlariga nisbatan bir xil ustuvorlikka ega boʻlgan yopiq quti, rama-bogʻlamli karkaslar uchun ustunlar kesimi esa qoʻshtavr koʻrinishda loyihalanishi zarur.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
340. Ramali karkaslarning rigellari tutashadigan sathlarda ustunlarga koʻndalang bikirlik qovurgʻalari oʻrnatilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
341. Koʻp qavatli binolar poʻlat karkaslarida rigellarning tayanch kesimlari tokchalar enini oshirish yoki vutlar hosil qilish orqali kengaytirilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Rigellarning tayanch kesimlarini kengaytirmasdan, ularni yuqori mustahkamlikdagi boltlar yordamida ustunlarga tutashtirishga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
342. Seysmik hududlarda barpo etiladigan binolarning poʻlat bogʻlovchilarida hisobiy zoʻriqishlardan ortiq zoʻriqishlar taʼsirida plastik deformatsiyalar rivojlanishiga yoʻl qoʻyiladigan maxsus konstruktiv elementlardan foydalanishga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
6-bob. Yer osti inshootlari va muhandislik tarmoqlari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1-§. Umumiy qoidalar
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
343. Mazkur bob talablari quyidagi yer osti inshootlari va muhandislik tarmoqlarini loyihalashga tatbiq qilinadi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ichimlik suvi taʼminoti tarmoqlari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
oqova suvlarni chiqarib yuborish tarmoqlari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
issiqlik tarmoqlari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
gaz taʼminoti tarmoqlari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
magistral quvurlar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ichimlik suvi, issiqlik taʼminoti va oqova suvlari inshootlari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
mazkur bandda keltirilgan tarmoqlardagi kameralar va quduqlar.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
344. Seysmikligi >9 boʻlgan hududlarda quriladigan inshoot va muhandislik tarmoqlari mazkur bobning 11-paragrafiga muvofiq loyihalanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
345. Muhandislik inshootlari konstruksiyalari quvurlar va ularning murakkab tugunlarida hisobiy koʻchishlarni erkin qabul qilish imkonini taʼminlashi lozim. Bunda inshoot devorlari va quvurlar orasida loyihaviy hisob bilan aniqlanadigan boʻsh joy nazarda tutilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
346. Turli jinsli, choʻkuvchan, shuningdek geologik va topografik sharoitlari keskin oʻzgaruvchan gruntli uchastkalarda quvur yotqizilganda antiseysmik chora-tadbirlar (sunʼiy zamin-poydevorlar qurish, zaminni zichlash yoki mustahkam gruntga almashtirish, egiluvchan ulanishlardan foydalanish) nazarda tutilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
347. Quvur oʻtkaziladigan trassa ostidagi hududning seysmik maʼlumotlari boʻlmaganda ular 19-jadvaldan aniqlanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Trassaning seysmik xususiyatlariga zilzila jadalligi, gruntda seysmik toʻlqinlar tarqalishining hisobiy tezligi Sr va grunt tebranishlarining davri T kiradi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

19-jadval

Sr, m/s

5600 — 2100

2100 — 900

900 — 600

600 — 200

<200

T, s

0,3

0,4

0,5

0,6

0,7

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
348. Quvur trassasi past seysmiklikdagi hududdan yuqori seysmiklikdagi hududga yoki aksincha oʻtganda, quvurning tegishli uchastkasi yuqoriroq seysmik jadallikka mos qiymatlar boʻyicha loyihalanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
349. Muhim ahamiyatga ega inshootlar, jumladan bosimli quvurlar, elektr stansiyalari quvurlari, metropoliten tonnellari, gidrotexnika inshootlarining quvurlari va boshqa obyektlar uchun qoʻshimcha muhandislik-geologik, seysmologik va dinamik tadqiqotlar oʻtkazilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2-§. Ichimlik suvi taʼminoti tarmoqlari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
350. Seysmikligi 8 ball va undan yuqori boʻlgan hududlarda I toifali, shuningdek odatda, II toifali yongʻinga qarshi suv taʼminoti tizimlarini loyihalashda kamida ikkita mustaqil suv taʼminoti manbasi nazarda tutilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Suv uzatilishi bir vaqtda toʻxtab qolishining oldini olish uchun bitta yer usti suv manbasidan ikki mustaqil suv olish inshooti orqali suv olishga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
351. III toifali ichimlik suvi taʼminoti tizimlarida, shuningdek texnik-iqtisodiy jihatdan asoslanganda II toifali tizimlarda bitta ichimlik suvi taʼminoti manbasidan foydalanishga yoʻl qoʻyiladi. Bunda mazkur tizimlarning toifasi SHNQ 2.04.02-19 boʻyicha aniqlanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
352. Seysmikligi 7, 8 va 9 ball boʻlgan hududlarda barcha toifadagi ichimlik suvi taʼminoti tizimlari uchun yoriqli va karstli jinslardagi yer osti suvlaridan foydalanilganda, ikkinchi suv manbasi sifatida yer usti suv manbasi yoki qumli va shagʻalli jinslardagi yer osti suv manbasi nazarda tutilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
353. Ichimlik suvi taʼminoti tizimida yagona suv manbasidan, shu jumladan yer usti suv manbasidagi yagona suv olish nuqtasi (stvor)idan foydalanilganda, seysmikligi 8 va 9 ball boʻlgan hududlarda suv saqlash sigʻimlarida quyidagilar nazarda tutilishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
yongʻinni oʻchirish uchun zarur suv hajmining ikki baravari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
avariya holatida xoʻjalik-ichimlik va ishlab chiqarish ehtiyojlarini taʼminlash uchun avariya suv hajmi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Avariya suv hajmi hisobiy suv sarfining kamida 70 foizini seysmikligi 8 ball boʻlgan hududlarda kamida 8 h, 9 ball boʻlgan hududlarda kamida 12 h davomida taʼminlashi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
354. Seysmikligi 8 va 9 ball boʻlgan hududlarda bir vaqtning oʻzida sodir boʻlishi mumkin boʻlgan yongʻinlarning hisobiy soni SHNQ 2.04.02-19 talablariga muvofiq aniqlanadigan songa nisbatan bittaga koʻp qabul qilinishi lozim (tashqi yongʻinni oʻchirish uchun suv sarfi 15 l/s dan oshmaydigan aholi punktlari, korxonalar va alohida joylashgan binolar bundan mustasno).
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
355. Ichimlik suvi taʼminoti tizimlarining favqulodda vaziyatlar va seysmik taʼsirlar sharoitida ishonchli ishlashini taʼminlash uchun loyiha hujjatlarida quyidagi texnik yechimlar nazarda tutilishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
bosimli rezervuarlarni bir-biridan xavfsiz masofada joylashtirish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
suv bosimi minoralarini bosimli rezervuarlar bilan almashtirish imkoniyati;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
xoʻjalik-ichimlik, ishlab chiqarish va yongʻinga qarshi suv taʼminoti tarmoqlari oʻrtasida avariya holatida foydalanish uchun ulovchi quvurlarni oʻrnatish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
tarmoqlarning gidravlik va sanitariya jihatdan xavfsiz ishlashini taʼminlash;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
zarur hollarda, tegishli tozalash va zararsizlantirishdan soʻng suvni xoʻjalik-ichimlik suvi taʼminoti tarmogʻiga uzatish imkoniyati.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
356. Yongʻinga qarshi va xoʻjalik-ichimlik suv taʼminoti nasos stansiyalari sanoat binolari va inshootlari qulaganda yoki shikastlanganda nasos stansiyalarining ishlashi, shuningdek ularga kirish va chiqish imkoniyati cheklanmaydigan qilib joylashtirilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
357. Nasos stansiyalari ichimlik suvi inshooti yoki ichimlik suvi taʼminoti binolari va inshootlari bilan oʻralgan hollarda, suv saqlash inshootlarining germetikligi buzilganda mashina zali va elektr uskunalari joylashgan xonalarni suv bosishining oldini olish chora-tadbirlari nazarda tutilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
358. Suv tayyorlash stansiyalarida hovuz turidagi inshootlar kamida ikkita mustaqil blokka ajratilgan holda loyihalanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
359. Ichimlik suvi inshootlarida tarmoqqa suv uzatuvchi inshootni chetlab oʻtuvchi aylanma quvurlar nazarda tutilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Aylanma quvurlar boshqa inshootlar va muhandislik kommunikatsiyalaridan quvur tashqi diametrining (DH) kamida 5 baravariga teng, biroq 5 m dan kam boʻlmagan masofada joylashtirilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Bunda ichimlik suvi tarmogʻiga uzatiladigan suvni xlorlash uchun moslama nazarda tutilishi zarur.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
360. Bir tugunda bir xil vazifani bajaruvchi kamida ikkita rezervuar nazarda tutilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Suv kiritish va chiqarish quvurlari har bir rezervuarga alohida ulanishi, yonma-yon joylashgan rezervuarlar orasida umumiy kamera oʻrnatilmasligi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
361. Quvurlarni devorlar va poydevorlarga qattiq mahkamlashga yoʻl qoʻyilmaydi. Quvur bilan uni oʻtkazish uchun moʻljallangan tuynuk orasida perimetr boʻylab kamida 10 cm boʻshliq qoldirilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Choʻkuvchan gruntlarda mazkur boʻshliqning balandligi kamida 20 cm boʻlishi va u zich elastik material bilan toʻldirilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
362. Quvurlarni nasos stansiyalari va sigʻimli inshootlar devorlarining yer osti qismidan oʻtkazish joylari zilzila vaqtida devor va quvurning oʻzaro tegishiga yoʻl qoʻymaydigan qilib loyihalanishi lozim. Bunda salnikli oʻtkazmalardan foydalanish lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
363. Quvurlarni bino yoki inshootlarga kirish yoki chiqish joylarida, quvurlarni nasos yoki suv tortish quduqlariga ulanadigan joylardan 5-10DH masofada, suv bosimi minoralarining vertikal quvurlarini (stoyak), gorizontal quvurlar bilan ulanish joylari yaqinida, shuningdek trassadagi quvurlar oʻz yoʻnalishini keskin oʻzgartirgan joylari yaqinida quvur uchlarini boʻylama yoʻnalishda siljishiga imkon beradigan egiluvchan birikmalarni qoʻllash lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
364. Seysmikligi 8 ballgacha boʻlgan hududlarda quvurlarni nasoslarga egiluvchan birikmalar bilan ulash ishlari nasos stansiyasi binosidan 5-10DH masofadagi oraliqda amalga oshirilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
365. Seysmik hududlarda ichimlik suvi inshooti va ichimlik suvi taʼminoti tarmogʻini loyihalashda seysmik yuklamalar taʼsirida ishonchli ishlashni taʼminlaydigan quvurlardan foydalanilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Quvurlarni yotqizish chuqurligi gruntning hisobiy muzlash chuqurligidan kam boʻlmagan qilib qabul qilinishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
366. Quvurlarning mustahkamlik sinfi quyidagi tarmoq turlari uchun alohida tanlanishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
magistral tarmoqlar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
taqsimlash tarmoqlari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
koʻcha tarmogʻi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
367. Koʻcha tarmogʻi quvurlarining mustahkamlik sinfini tanlashda yuklarning faqat asosiy jamlamasi (sochetaniye) hisobga olinadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
368. Seysmikligi 8 va 9 ball boʻlgan hududlarda taqsimlash tarmoqlari quvurlarining mustahkamlik sinfini tanlashda yuklamalarning alohida jamlamasi hisobga olinishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
369. Seysmikligi 7, 8 va 9 ball boʻlgan hududlarda suv oʻtkazgichlar va magistral tarmoqlar quvurlarining mustahkamlik sinfini tanlashda yuklamalarning alohida jamlamasi hisobga olinishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
370. Ichimlik suvi taʼminoti tarmoqlarning hisobi toʻgʻri chiziqli va murakkab tugun oldi uchastkalari (nazorat quduqlari, taqsimlanish joylari, nasoslar, idishlar, artezian quvurlari, suv bosimli minoraga ulanish joylari)ning hisobidan tashkil topib, quyidagi tartibda bajariladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
quvurning mustahkamlik sinfi tanlanadi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
seysmik kuch quvur oʻqiga perpendikulyar yoʻnalishda taʼsir etuvchi keltirilgan hisobiy tashqi yukni aniqlash orqali hisobga olinadi va quvurning mustahkamlik sinfi tekshiriladi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
quvur oʻqi boʻylab yoʻnalgan seysmik yuk aniqlanadi va quvurning boʻylama yoʻnalishidagi mustahkamligi tekshiriladi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
murakkab tugun yaqinida joylashgan quvur hisoblanadi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
quvurlar ulama va choklari hisoblanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
371. Seysmik kuch hisobga olinganda, quvur oʻqiga tik yoʻnalgan keltirilgan hisobiy tashqi yuk quyidagi formuladan aniqlanadi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(23)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
bu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Rr — seysmik taʼsir hisobga olinmaganda quvurga taʼsir etuvchi hisobiy yuk, kN/m;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— seysmik kuch taʼsirida yukning ortishini hisobga oluvchi koeffitsiyent.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(24)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
bu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
g — 9,81 m/s2;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
A — koeffitsiyent qiymati 7, 8, 9 ball uchun mos ravishda 0,12, 0,25, va 0,5 qabul qilinadi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
T — grunt tebranishlar davri boʻlib, mazkur SHNQning 19-jadvalidan aniqlanadi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
K — quvurning grunt bilan koʻndalang oʻzaro taʼsir koeffitsiyenti, kN/m3:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(25)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
bu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
m — gruntning Puasson koeffitsiyenti;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Kx — quvur va gruntning boʻylama oʻzaro taʼsiri koeffitsiyenti:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(26)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
bu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
α va β — grunt sharoitiga bogʻliq koeffitsiyentlar boʻlib, ushbu SHNQning 20-jadvalidan aniqlanadi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
GB — quvurning har metriga taʼsir etuvchi vertikal bosim boʻlib, kN/m; quvurning oʻlchamlari, yotqizilish sharoiti va chuqurligi, zamin turi, toʻkiladigan yoki koʻtariladigan grunt turiga koʻra aniqlanadi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
V — quvur zovurining kengligi, m. Agar quvur koʻtarma gruntga yotqizilsa, B=DH olinadi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
KH — bino va inshootlarning masʼullik toifasiga bogʻliq boʻlgan koeffitsiyent boʻlib, mazkur SHNQning 21-jadvalidan aniqlanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

20-jadval

Grunt sharoitlari

Koeffitsiyentlar

α, 1/m

β, kN/m3

Mayda, oʻrtacha, yirik donali qum va qumli shagʻal

313

50

Changsimon qum, plastik qumloq tuproq, yarim tuproq, yarim qattiq, elastik-yumshoq va choʻziluvchan plastik qumoq tuproq

113

50

Qattiq qumloq va qumloq tuproq, boshqa qattiq jinslar

304

335

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

 

21-jadval

Quvurlar

Binolarning masʼullik toifalari

I

II

III

Poʻlat

0,25

0,15

0,12

Choʻyan

0,30

0,20

0,12

Temirbeton, bosimli

0,35

0,25

0,15

Asbestsement bosimli

-

-

0,25

Polimer (plastmassa)

-

-

0,20

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
372. Quvurning boʻylama yoʻnalishdagi mustahkamligi quyidagi shart boʻyicha tekshiriladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(27)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
bu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Rp — quvurning choʻzilishga boʻlgan hisobiy qarshiligi, kN/m2;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— hisoblanayotgan quvur kesimida hosil boʻlgan boʻylama choʻzilish kuchlanishlari yigʻindisi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(28)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
bu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— seysmik kuchlar hisobga olinmaganda boʻylama choʻzilish kuchlanishlari yigʻindisi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
σc — seysmik kuchlar taʼsirida hosil boʻladigan boʻylama choʻzilish kuchlanishlari:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(29)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Vpr — quvurning keltirilgan bikirligi, kN:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(30)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
bu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
E — quvur materialining elastiklik moduli, kN/m2;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
L — quvurning bir boʻlagi (ulamalar orasi) uzunligi, m;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
KN — boʻylama kuch taʼsirida quvur ulamalarining bikirlik koeffitsiyenti.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
373. Ulama-choklarning turli koʻrinishi va usullari uchun KN ning qiymatlari mazkur SHNQning 22 — 25-jadvallarida keltirilgan.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
374. Mazkur SHNQning 22 — 25-jadvallarida keltirilgan KN ning qiymatlari muayyan tashqi diametrli quvurlar uchun qoʻllaniladi. Boshqa tashqi diametrdagi quvurlar uchun ulama-chokning bikrlik koeffitsiyenti quyidagi formula boʻyicha aniqlanadi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(31)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
bu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
KN — diametri izlanayotgan DH quvurning ulama-chokining bikirlik koeffitsiyenti;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
KN1 — tashqi diametri DH1 maʼlum boʻlgan quvurning ushbu SHNQning 22 — 25-jadvallaridan aniqlanadigan ulama-choki bikirlik koeffitsiyenti.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
375. Yer ostida yotqiziladigan poʻlat quvurlar payvandlash orqali ulanganda, ulama-chokning boʻylama bikrlik koeffitsiyenti KN= deb qabul qilinadi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Sr — boʻylama seysmik toʻlqinlarning gruntdagi tarqalish tezligi boʻlib, tajriba yoʻli bilan aniqlanadi, m/s;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
F — quvurning koʻndalang kesimi yuzasi, m2;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ηd — dinamik koeffitsiyent boʻlib, qiymatlari τ0 va l ga bogʻliq holda mazkur SHNQning 3-rasmidan aniqlanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
a)b)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3-rasm. Dinamik koeffitsiyentni (ηd) seysmik taʼsir parametriga (l) bogʻliqligi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1–τ=20; 2–τ=30; 3–τ=40.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Dinamik koeffitsiyentning ηd qiymatlari τ>40 boʻlganda τ=40 qiymat, τ<20 boʻlganda esa τ=20, shuningdek l>4 da l=4 qabul qilinadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(32)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
376. Mazkur SHNQning 32-formulasida , bu yerda, quvurda toʻlqin tarqalishning keltirilgan tezligi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(33)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
bu yerda, γ — quvur materialining solishtirma ogʻirligi, kN/m3.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
377. M=1 boʻlganda hisoblarda ηd=1 qabul qilinadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Choʻyan quvurlarning ulama chok (stik)lari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

 

 

22-jadval

Parametr

Eshilgan arqon va zichlagichlar

Rezina halqali choklar

Asbest-sement asosidagi

Bitum mastika asosidagi

KN, (kN/m)

DH1 = 0,118 m uchun

17,7·104

4,75·104

5,00·104

[εST], %

0,7

2,2

3

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Beton va temirbeton quvurlarning ulama choklari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

 

 

23-jadval

Parametrlar

Ogʻzi keng quvurlar

Tirqishli quvurlar

Eshilgan arqon va zichlagichlar

Asbest-sement asosidagi

Bitum mastika asosidagi

Asbest-sement asosidagi

Bitum mastika asosidagi

KN, (kN/m)

DH1 = 0,4 m uchun

70,0·104

9,8·104

75,0·104

11,0·104

[εST], %

0,5

2,0

0,6

2,5

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Asbest-sement quvurlarning ulama choklari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

 

 

24-jadval

Parametr

Asbest-sementli mufta

Choʻyan mufta va rezina xalqachalar

Eshilgan arqon va zichlagichlar

Rezina xalqachalar

Asbest-sement asosidagi

Bitum mastika asosidagi

KN, kN/m

DH1 = 0,119 m uchun

44,0·104

0,82·104

0,44·104

0,42·104

[εST], %

0,5

2,3

3

3,2

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Sopol quvurlarning ulama choklari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

 

25-jadval

Parametrlar

Eshilgan arqon va zichlagichlar

Asbest-sement asosidagi

Bitum mastika asosidagi

KN1, kN/m

DH1 = 0,119 m uchun

1,20·104

0,25·104

[εST], %

0,5

0,5

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
378. Uzunligi l1, murakkab tugunlarga tutashadigan quvurlar uchun ηd ning qiymati grafikdan olinadi (3-rasm, b).
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
379. Poʻlat, choʻyan, asbest-sement quvurlar uchun l1 uzunlik bir seksiya uzunligiga teng boʻlishi, biroq 3 m dan kam boʻlmasligi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Sopol quvurlar uchun l1 uzunlik uchta seksiya uzunligiga teng boʻlishi lozim. Beton va temirbeton quvurlar uchun l1=6DH, biroq 3 m dan kam va 10 m dan ortiq boʻlmasligi zarur.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
380. Ulangan choʻyan, beton, temirbeton, asbest-sement va sopol quvurlar boʻylama oʻq boʻylab yoʻnalgan seysmik toʻlqinlar taʼsiriga, quyidagi shart boʻyicha hisoblanishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
UST ≤ [UST] (34)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
bu yerda, [UST] — ulama-chokning ruxsat etilgan mutlaq deformatsiyasi boʻlib, quyidagi formuladan aniqlanadi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
[Uct]=[εST] lST (35)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
bu yerda, [εST] — ulama-chokning ruxsat etilgan nisbiy deformatsiyasi boʻlib, mazkur SHNQning 22 — 25-jadvalidan aniqlanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
381. Mazkur SHNQning 34-formulasidagi UCT — ulama-chokning mutlaq deformatsiyasi boʻlib, quyidagi formuladan aniqlanadi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(36)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
382. Hisob natijasida > [UST] chiqsa, u holda L masofada bikirlik koeffitsiyenti S boʻlgan qoʻshimcha qayishqoq chok ishlash zarurati tugʻiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
bu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(37)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(38)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
383. Agar L>Lk boʻlsa (Lk — murakkab tugunlar orasidagi masofa), qoʻshimcha qayishqoq quvurlarning murakkab tugunlarga ulangan yerlariga qoʻyiladi. Ulama-chokning bikirlik koeffitsiyenti quyidagi shartdan aniqlanadi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(39)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
384. Lk>L boʻlsa, qoʻshimcha qayishqoq ulama-choklar quvurlarning murakkab tugunlarga tutashish joylarida oʻrnatilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
385. Har bir suv manbasidan suv oluvchi quvurlar soni kamida ikkita boʻlishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Boshqa tarmoqqa oʻtkazishlar soni suv oʻtkazgichlarda bir vaqtning oʻzida ikkita avariya sodir boʻlishi shartidan kelib chiqib belgilanadi. Bunda xoʻjalik-ichimlik ehtiyojlari uchun suv uzatishni hisobiy sarfga nisbatan koʻpi bilan 30 foizga kamaytirishga, ishlab chiqarish ehtiyojlari uchun esa avariya grafigi boʻyicha suv uzatishga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
386. III toifadagi ichimlik suvi taʼminoti tizimlarida, shuningdek texnik va iqtisodiy jihatdan asoslanganda II toifadagi ichimlik suvi taʼminoti tarmoqlarni bir quvurli tarmoq koʻrinishida loyihalashga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Bunda suv saqlash sigʻimlarining hajmi mazkur SHNQning 353-bandida nazarda tutilgan talablarni hisobga olgan holda qabul qilinishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
387. Ichimlik suvi taʼminoti tarmogʻi halqasimon sxema asosida loyihalashtirilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
388. Muhim inshootlarning seysmik taʼsirlarga hisobi ushbu SHNQ 28-bandining ikkinchi xatboshiga muvofiq bajarilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3-§. Oqova suvlarni chiqarib yuborish tarmoqlari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
389. Seysmik hududlarda oqova suvlarni chiqarib yuborish tizimlarini loyihalashda ushbu SHNQning 6-bobi 2-paragrafida belgilangan talablarga qoʻshimcha ravishda mazkur paragraf talablariga amal qilinishi zarur.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
390. Seysmik hududlarda sanoat korxonalari va aholi punktlarining oqova suvlarini chiqarib yuborish tizimlarini loyihalashda quvurlar yoki inshootlar shikastlanganda oqova suvlarning yer yuzasiga chiqishi, hududni suv bosishi, yer osti suvlari va ochiq suv obyektlarining ifloslanishining oldini olish chora-tadbirlari nazarda tutilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
391. Oqova suvlarni chiqarib yuborish tizimining sxemasini tanlashda, texnik va iqtisodiy jihatdan asoslangan hollarda, asosiy inshootlarni bir-biridan xavfsiz masofada joylashtirish nazarda tutilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Tozalash inshootlarining texnologik elementlari avariya yoki seysmik taʼsir natijasida bitta element ishdan chiqqanda butun tizim ishining toʻxtab qolishiga yoʻl qoʻymaydigan mustaqil seksiyalarga ajratilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
392. Oqova suvlarni tabiiy sharoitda tozalashdan faqat gidrogeologik, sanitariya-gigiyena va ekologik talablarga rioya etilishi taʼminlanganda, shuningdek texnik va iqtisodiy jihatdan asoslangan hollarda foydalanishga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
393. Chuqur joylashtirilgan nasos stansiyalari va boshqa yer osti inshootlari rezervuarlar, quvurlar hamda boshqa inshootlardan yorugʻda kamida 10 m masofada joylashtirilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
394. Nasos stansiyalarida quvurlarni nasoslarga ulash joylari yaqinida quvur uchlarining burchakli va boʻylama siljishini qabul qiladigan egiluvchan ulama-choklar nazarda tutilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Egiluvchan ulama-choklarga qoʻyiladigan talablar ushbu SHNQning 363-bandiga muvofiq qabul qilinishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
395. Avariya holatida oqova suvlarni chiqarib yuborish tizimi hududini oqova suv bosishidan, yer osti suvlari va ochiq suv obyektlarini ifloslanishdan muhofaza qilish uchun quyidagilar nazarda tutilishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
bosimli quvurlarni bir tarmoqdan boshqa tarmoqqa ulash va oqova suvni qayta yoʻnaltirish qurilmalari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
avariya oqova suvlarini vaqtincha qabul qilish uchun maxsus sigʻimlar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
oqova suvlarni avariya holatida yigʻish, olib chiqish, zararsizlantirish yoki qayta tozalash chora-tadbirlari.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
396. Bosimli va bosimsiz kollektorlar hamda oqova suv tarmoqlarini loyihalashda quvur materialini tanlash ularning vazifasi, statik va seysmik yuklamalarga mustahkamligi, ulama-choklarining deformatsiyani qabul qilish qobiliyati, oqova suvning tarkibi va agressivligi, grunt sharoitlari, germetikligi hamda texnik-iqtisodiy hisob natijalarini hisobga olgan holda amalga oshirilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Quvurlarni yotqizish chuqurligi tashqi oqova suv tarmoqlari uchun belgilangan umumiy talablarga muvofiq qabul qilinishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
397. Oqova suvlarni chiqarib yuborish tarmoqlari mustahkamligi ushbu SHNQning 366 — 384-bandlarida keltirilganidek, seysmik taʼsirlarni eʼtiborga olib, statik hisob asosida quvurning materiali va mustahkamlik sinfini tanlash yoʻli bilan taʼminlanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Bunda KN koeffitsiyentining qiymatlari 26-jadvaldan aniqlanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Oqova suv tarmoqlari va kollektorlarining seysmik mustahkamligi quvur materiali va mustahkamlik sinfini hisoblash asosida tanlash orqali taʼminlanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Bosimli quvurlarning seysmik hisobi ushbu SHNQning 371 — 384-bandlari talablariga muvofiq bajariladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Bosimsiz quvurlar uchun hisobda quvur va ulama-choklarning germetikligi, grunt bilan oʻzaro taʼsiri, ulama-choklardagi ruxsat etilgan siljishlar va deformatsiyalar hisobga olinishi lozim. Bunda KN koeffitsiyenti quyidagi 26-jadval boʻyicha qabul qilinadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

 

26-jadval

Quvurlar

KN qiymatlari

Poʻlat

0,12

Choʻyan

0,12

Temirbeton bosimli va bosimsiz

0,15

Asbest-sement bosimli va bosimsiz

0,25

Polimer (plastmassa)

0,20

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
398. Ulama-choklarning deformatsiyani qabul qilish qobiliyati hisoblash bilan aniqlanishi va egiluvchan, rezina halqali, qulfli yoki loyihada nazarda tutilgan boshqa germetik ulama-choklarni qoʻllash orqali taʼminlanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
399. Bosimli oqova suv quvurlarini loyihalashda ushbu SHNQning ichimlik suvi taʼminoti tizimlariga oid 363, 371 — 384-bandlari talablari, quvur orqali oqova suv oʻtkazilishining xususiyatlari hisobga olingan holda qoʻllaniladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
400. Suvga toʻyingan gruntlarda, toʻkma gruntlarda, gruntlar notekis choʻkishi yoki seysmik taʼsirda suyulish xavfi mavjud hududlarda, shuningdek tektonik buzilish izlari aniqlangan maydonlarda kollektor trassasi muhandislik-geologik va seysmik izlanishlar natijalari asosida tanlanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Faol tektonik buzilish zonasi orqali kollektor oʻtkazishga yoʻl qoʻyilmaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
401. Mazkur SHNQning 400-bandida nazarda tutilgan murakkab grunt sharoitlarida kollektor oʻtkazishdan boshqa texnik jihatdan maqbul variant mavjud boʻlmaganda, loyiha yechimi muhandislik-geologik, gidrogeologik va seysmik izlanishlar, shuningdek texnik-iqtisodiy asos asosida qabul qilinishi mumkin.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Bunda quvurlarning germetikligi va ishonchliligini taʼminlovchi maxsus chora-tadbirlar, jumladan gruntni mustahkamlash, asosni tayyorlash, egiluvchan ulama-choklar, muhofaza gʻiloflari, avariya sigʻimlari va monitoring vositalari nazarda tutilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4-§. Binolarning ichki ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish tarmoqlari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
402. Seysmikligi 7, 8 va 9 ball boʻlgan hududlarda binolarning ichki ichimlik suvi taʼminoti tizimlarini loyihalashda zilzila vaqtida sodir boʻlishi mumkin boʻlgan yongʻinlarni oʻchirish, aholini ichimlik suvi bilan, ishlab chiqarish obyektlarini esa zarur texnologik ehtiyojlar uchun suv bilan taʼminlashni davom ettirish imkonini beruvchi chora-tadbirlar nazarda tutilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
403. Seysmikligi 6, 7, 8 va 9 ball boʻlgan hududlarda ichimlik suvi taʼminotining toʻxtashi avariyaga yoki katta miqdorda moddiy zararga olib kelishi mumkin boʻlgan binolar va sanoat korxonalari uchun ikkita mustaqil suv manbasidan taʼminlanadigan kamida ikkita mustaqil suv kiritmasi nazarda tutilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Bunda bitta suv kiritmasi yoki unga tutash tashqi tarmoq ishdan chiqishi ikkinchi suv kiritmasining ishlashiga taʼsir koʻrsatmasligi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
404. Quvurlarni bino va inshootlarning devorlari hamda poydevorlariga qattiq mahkamlashga yoʻl qoʻyilmaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Devor va poydevorlarda quvur oʻtkazish uchun qoldiriladigan tuynuklar quvur atrofida kamida 0,2 m boʻshliq qolishini taʼminlashi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Boʻshliq yonmaydigan elastik material bilan toʻldirilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Quvurlar suv saqlash inshootlarining devorlaridan salniklar yoki boshqa germetik egiluvchan oʻtkazmalar orqali oʻtkazilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
405. Poydevor ostidan oʻtkaziladigan quvurlar poʻlat yoki temirbeton gʻiloflar orqali yotqizilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Bunda poydevor osti bilan gʻilofning yuqori qismi orasidagi masofa kamida 0,2 m boʻlishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
406. Seysmikligi 7 va 8 ball boʻlgan hududlarda ichki ichimlik suvi taʼminoti quvurlari binoning deformatsiya choklarini kesib oʻtgan joylarda quvurning hisobiy seysmik va deformatsiyaviy siljishlarini qabul qilishni taʼminlaydigan kompensatorlar yoki egiluvchan ulama-choklar nazarda tutilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Seysmikligi 9 ball boʻlgan hududlarda ichki ichimlik suvi taʼminoti quvurlarini binoning deformatsiya choklari orqali oʻtkazishga yoʻl qoʻyilmaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
407. Suv kiritmalarda suv oʻlchash asboblaridan oldin, shuningdek quvurlarni nasoslar, baklar va boshqa uskunalarga ulash joylarida quvur uchlarining burchakli hamda boʻylama siljishini qabul qiladigan egiluvchan ulama-choklar oʻrnatilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
408. Suv kiritmalar, ichki ichimlik suvi taʼminoti tarmoqlari, nasos uskunalariga tutash quvurlar, suvni tayyorlash uskunalari quvurlari va bosimli rezervuarlarning tik quvurlari uchun poʻlat yoki seysmik taʼsirlarda ishonchli ishlashga moʻljallangan polimer (plastmassa) quvurlar qoʻllanilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
409. Poʻlat quvurlarni ulashda payvand choklarning mustahkamligi bir xil boʻlishi zarur.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Qoʻlda gaz bilan payvand qilishga yoʻl qoʻyilmaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Binoga kirish joyida va taqsimlash tarmoqlarida diametri DH>25 mm boʻlgan quvurlar ulamasini kuchaytirish uchun choklarga muftalar payvandlanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Binoga kiritmalarda va taqsimlash tarmoqlarida tashqi diametri DH>25 mm boʻlgan poʻlat quvurlarning ulama-choklari loyiha yechimiga muvofiq muftalar, qoplamalar yoki boshqa konstruktiv vositalar bilan kuchaytirilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
410. Yongʻin gidrantlari, shuningdek yopuvchi armatura oʻrnatilgan quduqlar bino yoki inshootlar vayron boʻlganda ularning qoldiqlari ostida qolib ketmaydigan va ularga avariya holatida erkin yetib borish mumkin boʻladigan joylarda joylashtirilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
411. Oqova suvlarni chiqarib yuborish tarmoqlari quvurlarni bino va inshootlarning devorlari hamda poydevorlariga qattiq mahkamlashga yoʻl qoʻyilmaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Boʻshliq suv va gaz oʻtkazmaydigan elastik material bilan toʻldirilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
412. Oqova suv quvurlarini binolarning deformatsiya choklari orqali oʻtkazishga yoʻl qoʻyilmaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
413. Seysmikligi 8 va 9 ball boʻlgan hududlarda kengaytirilgan uchli (rastrubli) yoki muftali ulanishga ega quvurlarning ulama-choklari hisobiy seysmik siljishlar va tasodifiy choʻkishlardan hosil boʻladigan deformatsiyalarni qabul qilishini taʼminlashi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Bunda ulama-choklarni germetizatsiya qilish uchun rezina halqalar yoki loyihada nazarda tutilgan, deformatsiyani qabul qiluvchi boshqa elastik zichlagichlar qoʻllanilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
414. Quvurlarning vertikal yoʻnalishdan gorizontal yoʻnalishga oʻtish joylariga beton tayanchlar oʻrnatilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
5-§. Issiqlik tarmoqlari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
415. Seysmikligi 8 va 9 ball boʻlgan, yer osti kon ishlari taʼsiriga uchraydigan, choʻkuvchanlik boʻyicha II turdagi, shoʻrxok va boʻrtuvchan gruntlar tarqalgan hududlarda issiqlik tarmoqlari va inshootlarini loyihalashda ushbu paragraf talablari bilan bir qatorda ushbu SHNQning 6-bobi 1-paragrafida belgilangan umumiy talablarga ham amal qilinishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
416. Choʻkuvchanlik boʻyicha II turdagi gruntlarda issiqlik tarmoqlari uchun suv saqlash inshootlarni loyihalashda ushbu SHNQning 6-bobi 2-paragrafi talablariga amal qilish zarur.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
417. Seksiyalarni tashkil qiluvchi qopqoq (zadvijka)lar orasidagi masofa 1000 m dan oshmasligi zarur.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Tranzit quvurlarda masofani 3000 m ga qadar uzaytirishga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
418. Issiqlik tarmoqlari bilan gaz quvurlarini, gazning bosimidan qatʼiy nazar, bir kanal yoki tonneldan oʻtkazishga yoʻl qoʻyilmaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
419. Gaz quvuridagi gazning bosimi 0,005 MPa dan kam boʻlgan hollarda faqat koʻcha tarmoqlaridagi tonnel va umumiy transheyalarda issiqlik taʼminoti tarmoqlarini tabiiy gaz quvurlari bilan birga oʻtkazishga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
420. Issiqlik tarmoqlari binolari va inshootlarining hisobiy seysmikligi qurilish maydonchasining hisobiy seysmikligiga teng qilib qabul qilinishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
421. Tashqi diametri DH≤400 mm boʻlgan issiqlik tarmoqlarini kanalsiz yotqizishga loyiha yechimi va grunt sharoitlaridan kelib chiqib yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
422. Tranzit issiqlik tarmoqlarini turar joy, jamoat va sanoat binolari ostidan, shuningdek bino devorlari, fermalar, ustunlar va boshqa qurilish konstruksiyalari boʻylab oʻtkazishga yoʻl qoʻyilmaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
423. Issiqlik tarmoqlari quvurlari bino poydevori va devorlaridan oʻtkazilganda, quvurning issiqlik izolyatsiyasi sirti bilan tuynukning yuqori qismi orasida kamida 0,2 m boʻshliq qoldirilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
424. Quvurlarning nasoslarga, suv isitgich va rezervuarlarga ulanish joylari, boʻylama va aylanma yoʻnalishida harakatlanish imkoniyatiga ega boʻlishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Boʻshliq suv va havo oʻtkazmaydigan, yonmaydigan elastik material bilan toʻldirilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
425. Yer ostida yotqiziladigan issiqlik tarmoqlarida tashqi diametri DH≥400 mm boʻlgan quvurlar uchun poʻlat salnikli kompensatorlarni qoʻllashga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Salnikli kompensatorlar ularni koʻzdan kechirish, taʼmirlash va almashtirish imkonini beradigan joylarda oʻrnatilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
426. Salnikli kompensatorning hisobiy kompensatsiyalash qobiliyati uning pasportda yoki loyiha hujjatlarida koʻrsatilgan kompensatsiyalash qobiliyatidan 100 mm ga kam qabul qilinishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
427. Quvurlarda sirpanuvchi va sharikli tayanchlardan foydalanishga yoʻl qoʻyilmaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
428. Yer ustida oʻtkaziladigan issiqlik tarmoqlari estakadalarda yoki balandligi 1,2 m dan oshmaydigan alohida past tayanchlarda yotqizilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
429. Issiqlik tarmoqlari quvurlarini alohida turuvchi baland tayanchlarda oʻtkazishga, shuningdek quvurlardan tayanchlarni bogʻlovchi yoki bikirlashtiruvchi element sifatida foydalanishga yoʻl qoʻyilmaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
6-§. Gaz taʼminoti
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
430. Seysmikligi 7, 8 va 9 ball boʻlgan hududlarda gaz taʼminoti tizimlarini loyihalashda ushbu SHNQ 6-bobining 1-paragrafida belgilangan umumiy talablar hisobga olinishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
431. Gazni rostlash punktlari, gaz toʻldirish stansiyalari va punktlari, ballonlar uchun oraliq omborlar, avtomobillarga gaz toʻldirish shoxobchalari qurilish maydonchalarining, shuningdek gaz quvurlari trassalarining seysmikligi SMH asosida aniqlanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
SMH mavjud boʻlmagan taqdirda, seysmiklik ushbu SHNQning 6-bobi 1-paragrafida belgilangan tartibda aniqlanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
432. Binolarning ichki gaz uskunalari gaz taʼminoti va gazdan xavfsiz foydalanish sohasidagi amaldagi shaharsozlik normalari hamda qoidalari talablariga muvofiq loyihalashtirilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
433. Aholisi 1 mln kishidan ortiq boʻlgan, seysmikligi 7 ball va undan yuqori shaharlarda, shuningdek aholisi 100 ming kishidan ortiq boʻlgan, seysmikligi 8 va 9 balli shaharlarda shaharning qarama-qarshi tomonlarida kamida ikkita gaz taqsimlash stansiyasi joylashtirilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Gazni uzluksiz isteʼmol qiluvchi korxonalarga gaz shaharning kamida ikkita mustaqil gaz quvuridan yetkazib berilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
434. Kirish bosimi 0,6 MPa boʻlgan va uzluksiz texnologik jarayonda ishlaydigan korxonalarning gazni rostlash punktlari uchun tashqi aylanma gaz quvurlari nazarda tutilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
435. Mazkur SHNQning 433-bandida koʻrsatilgan aholi punktlari va obyektlar yuqori yoki oʻrta bosimli gaz quvurlari orqali taʼminlanganda, gaz quvurlari berkitish moslamalari yordamida alohida seksiyalarga ajratilgan halqasimon sxema asosida loyihalashtirilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
436. Yer osti gaz quvurlarida nazorat quvurchalari quyidagi joylarda nazarda tutilishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
quvurlarning ulanish joylarida;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
quvur trassasining burilish joylarida;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
yer osti kanallarida yotqizilgan muhandislik tarmoqlari bilan kesishish joylarida;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
binolarga gaz quvurlari kiritiladigan joylarda.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
437. Gazni berkitish moslamalari gaz taʼminotiga oid amaldagi meʼyoriy hujjatlarda belgilangan tartibda joylashtirilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
438. Gaz quvurlari bino va quduq devorlaridan oʻtkazilganda gʻilof bilan quvur orasi suv oʻtkazmaydigan elastik material bilan zichlanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Zichlovchi material quvurning hisobiy seysmik siljishiga qarshilik koʻrsatmasligi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
439. Seysmikligi 8 va 9 ball boʻlgan hududlarda yer osti gaz quvurlarida mustaqil kompensatsiyalash qobiliyati mavjud boʻlmagan taqdirda quyidagi joylarda kompensatsiya qiluvchi moslamalar nazarda tutilishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
tabiiy va sunʼiy toʻsiqlar bilan kesishish joylarida;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
gaz quvurlarining poydevorlarga oʻrnatilgan uskunalar, shu jumladan suyultirilgan uglevodorod gazi rezervuarlari, kompressorlar va nasoslar bilan tutashish joylarida;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
binolarga gaz quvurlari kiritiladigan joylarda.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
7-§. Magistral quvurlar
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
440. Yer usti magistral quvurlarining toʻgʻri chiziqli uchastkalari va ulardan ajralib chiquvchi tarmoqlar seysmikligi 7 ball va undan yuqori boʻlgan hududlarda, yer osti magistral quvurlari esa seysmikligi 8 ball va undan yuqori boʻlgan hududlarda seysmik taʼsirlar hisobga olingan holda loyihalashtirilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
441. Magistral quvurlarning zilzilabardoshligi quyidagi chora-tadbirlar orqali taʼminlanishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
trassa va qurilish maydonchasi uchun seysmik jihatdan qulay hududlarni tanlash orqali;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
maqbul konstruktiv yechimlar va antiseysmik chora-tadbirlarni qoʻllash orqali;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
quvurlar va ularning tayanchlarini mustahkamlik hamda ustuvorlikka hisoblashda seysmik taʼsirlarni hisobga olish orqali.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
442. Seysmik hududlarda quvurlar trassasini tanlashda togʻlardagi tik qiyaliklar, noustuvor va choʻkuvchi gruntlar, togʻdagi konlar va faol tektonik yoriqlar, shuningdek seysmikligi 9 baldan yuqori boʻlgan hududlarni chetlab oʻtish kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
443. Mazkur SHNQning 442-bandida keltirilgan murakkab muhandislik-geologik sharoitlarda quvur oʻtkazishdan boshqa texnik jihatdan maqbul variant mavjud boʻlmaganda, loyiha yechimi muhandislik-geologik, seysmologik va texnik-iqtisodiy asoslar asosida qabul qilinishiga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Bunda quvurning ishonchliligi va germetikligini taʼminlaydigan qoʻshimcha chora-tadbirlar, jumladan gruntni mustahkamlash, transheyani maxsus tayyorlash, kompensatsiya qiluvchi qurilmalar, muhofaza gʻiloflari, avtomatik berkitish moslamalari nazarda tutilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Faol tektonik yoriqni kesib oʻtuvchi quvur uchastkalari boʻyicha loyiha yechimi maxsus texnik shartlar asosida qabul qilinishiga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
444. Seysmikligi 7, 8 va 9 ball boʻlgan hududlarda ushbu SHNQning 440-bandiga muvofiq loyihalashtiriladigan magistral quvurlarning payvandlangan choklari quvurning toifasidan qatʼi nazar buzmaydigan radiografik nazoratdan oʻtkazilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
445. Quvurlar bino devorlariga va uskunalarga bikir biriktirilmasligi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
446. Quvurlarni qattiq ulash zarurati mavjud boʻlganda, hisobiy seysmik va harorat siljishlarini qabul qiluvchi egri chiziqli qoʻyilmalar, kompensatorlar yoki boshqa kompensatsiya qiluvchi moslamalar nazarda tutilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Mazkur moslamalarning oʻlchamlari va kompensatsiyalash qobiliyati hisoblash asosida aniqlanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
447. Quvur trassasi seysmik xossalari keskin farq qiladigan grunt uchastkalarini kesib oʻtganda, quvurning erkin siljishi va hisobiy deformatsiyalarini qabul qilish imkonini beruvchi yechimlar nazarda tutilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
448. Ushbu SHNQning 447-bandida nazarda tutilgan uchastkalarda yer osti quvurlari yotqizilganda transheya yonbagʻirlari qiyaligi grunt sharoitlariga muvofiq qabul qilinishi, quvurning asosi va atrofi deformatsiyani bir tekis qabul qilishini taʼminlaydigan qumli toʻshama hamda toʻldirma bilan jihozlanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
449. Magistral quvur trassasi faol tektonik yoriqni kesib oʻtganda, quvurni, qoida tariqasida, yer ustidan oʻtkazish lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Bunda quvurning hisobiy siljishlarini qabul qiladigan tayanchlar, kompensatsiya qiluvchi qurilmalar va avariyaviy berkitish moslamalari nazarda tutilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
450. Yer ostida yotqiziladigan magistral quvurlar uchun quvur asosi zichlanishi va hisobiy deformatsiyalarni bir tekis qabul qilishini taʼminlashi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
451. Yer ustidan oʻtkazilgan quvur tayanchlarining konstruksiyalari yer qimirlaganda quvurlarning erkin harakatiga (koʻchishlariga) imkon berishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
452. Yer ustidan oʻtgan magistral quvurlarning tayanchlari ustiga tebranishlarini soʻndirish uchun elastik izolyator (soʻndirgichlar) qoʻyilishi zarur.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Soʻndirgichlar harorat va ichki bosim oʻzgarganda quvurning koʻchishlariga qarshilik koʻrsatmasligi zarur.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
453. Magistral quvurlarning seysmik xavfli uchastkalarida avtomatlashtirilgan nazorat, avariya haqida ogohlantirish va zarur hollarda quvurning tegishli uchastkasini avtomatik berkitish tizimlari nazarda tutilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
454. Tashqi diametri 1 000 mm dan ortiq boʻlgan magistral quvurlarda, shuningdek daryolar va boshqa tabiiy yoki sunʼiy toʻsiqlarni kesib oʻtish uchastkalarida zilzila vaqtida quvur va uni oʻrab turgan grunt massasining tebranishlarini qayd etish uchun muhandislik-seysmometrik stansiyalarni oʻrnatish nazarda tutilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
455. Seysmik hududlardan oʻtkaziladigan quvurlar joylashgan hududning zilzila jadalligi ushbu SHNQning 1-ilovasiga muvofiq yoki SMH maʼlumotlarini hisobga olgan holda aniqlanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
456. SMH jarayonida quvur trassasi boʻylab quvur oʻqidan har ikki tomonga kamida 15 km kenglikdagi hududning tektonik holati, grunt sharoitlari va xavfli geologik jarayonlari oʻrganilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
457. Yer osti va yer usti magistral quvurlari uchun seysmik taʼsirning hisobiy qiymatlari ushbu SHNQning birinchi qismi talablariga muvofiq qabul qilinishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
458. Yer osti magistral quvurlarining hisobiy seysmikligi va grunt seysmik tebranishlari parametrlari quvur yotqizilgan chuqurlik, grunt sharoitlari va muhandislik-geologik izlanishlar natijalarini hisobga olgan holda aniqlanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
459. Quvur uchastkalari uchun hisobiy seysmik taʼsirlarni belgilashda qurilish maydonchasining seysmikligi bilan bir qatorda quvurning masʼullik darajasi ham hisobga olinishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Bunda uchun yuk boʻyicha ishonchlilik koeffitsiyentiga qoʻshimcha ravishda quvurning tavsifiga bogʻliq holda mazkur SHNQning 27-jadvali boʻyicha aniqlanadigan Kmas koeffitsiyenti qoʻllaniladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
460. Seysmik hududlarda joylashuvidan qatʼi nazar magistral quvurlar asosiy va alohida yuklamalar jamlamasi taʼsiriga, seysmik kuchlar hisobga olingan holda hisoblanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
461. Magistral quvurlar quyidagi seysmik taʼsirlar hisobga olingan holda hisoblanishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
seysmik kuchlar hisobga olingan shartli statik yuklamalar taʼsiriga;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
muhim, murakkab yoki nostandart quvur uchastkalari uchun mazkur hududda sodir boʻlgan yoki oʻxshash seysmik sharoitli hududlarda qayd etilgan akselerogramma, velosigramma va seysmogramma yozuvlari asosida aniqlanadigan dinamik seysmik taʼsirlarga.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Chegaraviy holatlar tegishli quvur turi uchun noseysmik hududlarda belgilangan talablar hisobga olingan holda qabul qilinishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
462. Kuchli zilzila taʼsirida quvurlarni koʻtarib turuvchi konstruksiyalarda insonlar xavfsizligiga, quvurning barqarorligi va germetikligiga taʼsir qilmaydigan cheklangan noelastik hamda qoldiq deformatsiyalarga, shuningdek yengil shikastlanishlarga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
463. Tayanchlarda yotqizilgan yer usti quvurlari seysmik taʼsirlarga quvur oʻqi boʻylab va unga koʻndalang yoʻnalishlarda hisoblanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Boʻylama yoʻnalishda quvurdagi kuchlanishlar va tayanch konstruksiyalarining gorizontal seysmik kuchlarga bardoshliligi tekshiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Koʻndalang yoʻnalishda quvurning koʻchishlari, tayanch rigellari yoki traversalarining yetarli uzunligi, quvurning tayanchdan chiqib ketmasligi, quvurda hosil boʻladigan qoʻshimcha kuchlanishlar hamda tayanch konstruksiyalarining gorizontal va vertikal seysmik kuchlarga bardoshliligi tekshiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
464. Quvur tayanchlarining oʻzaro hisobiy siljishidan hosil boʻladigan kuchlar taʼsiriga qoʻshimcha tekshiruv hisobi bajarilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
465. Yer ostida yotqizilgan va koʻtarma gruntlarda joylashgan magistral quvurlarda quvur oʻqi boʻylab yoʻnalgan seysmik toʻlqinlardan hosil boʻladigan qoʻshimcha kuchlanishlar aniqlanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Bunda gruntning koʻndalang siljishlari, suyulish, koʻchki, notekis choʻkish va boshqa xavfli muhandislik-geologik jarayonlar mavjud boʻlganda quvurning koʻndalang yoʻnalishdagi seysmik taʼsirlarga bardoshliligi ham hisoblash orqali tekshirilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
466. Toʻgʻri chiziqli yer osti va yer ustida, shu jumladan koʻtarmada joylashtirilgan magistral quvurlarda boʻylama yoʻnalishdagi seysmik taʼsirdan hosil boʻladigan hisobiy kuchlanish quyidagi formula boʻyicha aniqlanadi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(40)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
bu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
A — seysmiklik koeffitsiyenti boʻlib, seysmikligi 7, 8 va 9 ball boʻlgan hududlar uchun yer usti quvurlarida mos ravishda 0,10; 0,20; 0,40, yer osti quvurlarida esa 0,12; 0,25; 0,50 deb qabul qilinadi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Kmas — quvurning masʼullik darajasini hisobga oluvchi koeffitsiyent boʻlib, 27-jadval boʻyicha qabul qilinadi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Kt — zilzila takroriyligi koeffitsiyenti boʻlib, 5-jadval va ushbu SHNQning 1-ilovasiga muvofiq qabul qilinadi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
E — quvur materiali elastiklik moduli, MPa;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Sr — grunt massivida boʻylama toʻlqinlarning tarqalish tezligi, m/s;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ηd — dinamik koeffitsiyent.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

 

 

27-jadval

T/r

Quvur tavsifnomasi

Kmas koeffitsiyentining qiymati

1.

Ishchi bosimi 2,5 dan 10,0 MPa (25-100 kg/cm2) ga qadar boʻlgan gaz quvurlari, shartli diametri 1000 — 1200 mm boʻlgan neft va neft mahsulotlari quvurlari

Muhim obyektlarni gaz, neft va neft mahsulotlari bilan taʼminlaydigan istalgan ishchi bosim va diametrga ega boʻlgan quvurlar

Eni 25 m va undan ortiq boʻlgan suv toʻsiqlardan oʻtkazilgan quvurlar

1,5

2.

Ishchi bosimi 1,2 dan 2,5 MPa (12 — 25kg/cm2) gacha boʻlgan gaz quvurlari, shartli diametri 500 — 800 mm boʻlgan neft va neft mahsulotlari quvurlari

1,2

3.

Shartli diametri 500 mm dan kichik boʻlgan neft quvurlari

1,0

Izoh. Maydon seysmikligi 9 ball boʻlsa, ushbu jadvalning 1-pozitsiyasida keltirilgan quvurlar qoʻshimcha ravishda 1,5 ga teng koeffitsiyentga koʻpaytiriladi.

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
467. Seysmik taʼsirlarning takroriyligi ushbu SHNQning 1-ilovasiga muvofiq qabul qilinishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
468. Yer osti magistral quvurlari seysmik taʼsirlarga ushbu SHNQning birinchi qismi talablari, muhandislik-geologik izlanishlar natijalari va quvur trassasining seysmik sharoitlari hisobga olingan holda hisoblanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
469. Yer osti va yer ustida, shu jumladan koʻtarmada joylashgan toʻgʻri chiziqli magistral quvurlarda boʻylama oʻq boʻylab yoʻnalgan seysmik toʻlqinlar taʼsiridan hosil boʻladigan hisobiy kuchlanishni quyidagi formula boʻyicha ham aniqlashga yoʻl qoʻyiladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(41)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
bu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
m0 — quvurning gruntga qisilish koeffitsiyenti, mazkur SHNQning 28-jadvaliga muvofiq aniqlanadi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Kmas — quvurning masʼullik darajasini hisobga oluvchi koeffitsiyent boʻlib, 27-jadval boʻyicha qabul qilinadi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
as — seysmik tezlanish, cm/s2, 28-jadval talablarini hisobga olib seysmik hududlashtirish va SMH maʼlumotlari boʻyicha aniqlanadi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
E0 — elastiklik moduli, MPa;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
T0 — grunt massivi seysmik tebranishlarining davri, s;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Sr — quvur oʻqi boʻylab tarqaluvchi boʻylama seysmik toʻlqinning grunt massividagi tarqalish tezligi, cm/s. Loyihalashning dastlabki bosqichida ushbu SHNQning 28-jadvali boʻyicha qabul qilishga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

 

 

28-jadval

Gruntlar

Boʻylama seysmik toʻlqinlarning tarqalish tezligi Sr, km/s

Quvurning gruntda qisilish koeffitsiyenti m0

Toʻkma gruntlar, boʻsh qumlar, qumloq tuproqlar, gillar va boshqa suvga toʻyinmagan gruntlar

0,12

0,50

Qumli kam namlangan

0,15

0,50

Qumli oʻrtacha namlangan

0,25

0,45

Qumli suvga toʻyingan

0,35

0,45

Supes va suglinok

0,3

0,60

Namlangan gil tuproq, plastik

0,5

0,35

Gil tuproq, yarim qattiq va qattiq tuproq

2

0,70

Lyoss va sariq tuproq (lyossli)

0,4

0,50

Torf

0,1

0,20

Past haroratli muzlagan (qumli, gil, toʻkilma)

2,2

1,00

Yuqori haroratli muzlagan (qumli, gil, toʻkilma)

1,5

1,00

Shagʻal va chaqiqtosh

1,1

Ushbu jadval izohlarining 2-bandiga muvofiq

Togʻ jinslari, qumli

1,5

Qoya gruntlari (monolit)

2,2

Izohlar:

1) jadvalda muhandislik tadqiqotlarida aniqlik kiritilgan Sr eng kichik qiymatlari keltirilgan;

2) quvurning siqilish koeffitsiyentining qiymatini gruntning qayta toʻldirilishi (zasipka) boʻyicha qabul qilinadi.

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
470. Mazkur SHNQning 40 va 41-formulalar boʻyicha aniqlangan σpr qiymatlaridan kattasi quvurning boʻylama mustahkamligini hisoblashda qabul qilinishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
471. Hisobiy boʻylama kuchlanishining qiymati ruxsat etilgan qiymatdan 3 foizdan ortiq boʻlgan magistral quvurlar boʻrtib chiqishga qarshi ustuvorlikka hisoblanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Bunda gruntning tebranish davri, quvur materiali, tashqi diametri, devorining qalinligi, yotqizilish chuqurligi va quvur atrofidagi gruntning xossalari hisobga olinishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
472. Magistral quvurlarning boʻrtib chiqishga qarshi ustuvorligi quyidagi tartibda tekshiriladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
a) boʻylama yuklama aniqlanadi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
N=σprF (42)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
bu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
σpr — asosiy yuklamani hisobga olgan holda aniqlanadigan hisobiy boʻylama kuchlanish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
F — quvurning koʻndalang kesim yuzasi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
b) nisbiy deformatsiya aniqlanadi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(43)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
473. ε>[ε] boʻlsa, quvurning boʻrtib chiqishga qarshi ustuvorligi boʻyicha hisoblash davom ettirilishi lozim. Bunda, [ε]=0,2 foiz — quvur materialining (poʻlat) oquvchanlik chegarasidagi ruxsat etilgan nisbiy deformatsiya, agar ε≤[ε] hisoblash tugatiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
474. Quyidagi formuladan Nkp, kritik yuklama aniqlanadi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(44)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
475. Nkp≥N boʻlsa, quvur devorining qalinligi yoki quvurning materiali aniqlashtiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
476. Quvur atrofidagi gruntni zichlashtirish quvurning boʻrtib chiqish ehtimolini kamaytiradi. Bunda grunt quvurning dastlabki koʻndalang deformatsiyasini cheklaydigan va quvur oʻqiga perpendikulyar yoʻnalishda ushlab turuvchi taʼsir koʻrsatadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
477. Tektonik deformatsiyalar mavjud boʻlgan hududlardan oʻtkaziladigan quvurlar choʻzilish va moʻtadil egilish deformatsiyalarini qabul qilish imkonini beradigan qilib joylashtirilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Quvurning siqilish deformatsiyasi taʼsirida ishlashiga, boʻrtib chiqish xavfi mavjud boʻlgan hollarda, yoʻl qoʻymaslik lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
478. Namlangan, vaqti-vaqti bilan namlanadigan yoki sugʻoriladigan hududlarda, shuningdek suvga toʻyingan gruntlarda yer osti quvurlari koʻtarilishga qarshi ustuvorlikka hisoblanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hisoblash natijalariga koʻra quvur uchastkasining ustuvorligini taʼminlash uchun quyidagi chora-tadbirlarning biri yoki bir nechtasi nazarda tutilishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
quvur ustidagi grunt toʻldirmasi qalinligini oshirish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
quvur trassasining tarhdagi yoki balandlik boʻyicha yechimini oʻzgartirish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
quvurni ballastlash;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
quvurni anker qurilmalari bilan mahkamlash.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
479. Kuchli zilzilalar vaqtida gruntlarning suyulishi yuzaga kelishi hisobiga oqova suvlarni chiqarib yuborish quduqlarining yer ostidan koʻtarilib chiqishiga qarshi quyidagi choralar koʻrilishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
qayta toʻldirishda gruntni maksimal zichlash, bunda, sement-qumli aralashma yoki past markali beton qorishmasi bilan quduq zamini va atrofidagi gruntni mustahkamlashga yoʻl qoʻyiladi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
quduq asosini shagʻal yoki chaqiqtosh bilan toʻldirish (qum bilan toʻldirishga yoʻl qoʻyilmaydi);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
quduq tagidagi suyulgan gruntning harakatini cheklovchi qoziqlarni oʻrnatish.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
8-§. Polimer materiallardan tayyorlangan quvurlar
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
480. Polimer quvurlardan tayyorlanadigan texnologik quvur oʻtkazgichlar SHNQ 2.04.11-22 hamda SHNQ 2.04.04-24 talablariga muvofiq loyihalashtirilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
481. Plastmassa quvurlar quyidagilarga hisoblanishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
boʻylama mustahkamlikka;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
halqaviy bikrlikka va shakl oʻzgarishiga;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
boʻylama, halqaviy va koʻndalang yoʻnalishlardagi hisobiy deformatsiyalarga;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
seysmik taʼsirlar natijasidagi qoʻshimcha deformatsiyalarga.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
482. Plastmassa quvurlarning boʻylama yoʻnalishdagi mustahkamligini hisoblash ushbu SHNQning 372 — 377-bandlari talablariga muvofiq amalga oshiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Bunda KN koeffitsiyentning qiymati KN=∞ teng deb qabul qilinadi, yaʼni Vpr=YEF.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
483. Plastmassa quvurlarning halqaviy shakl oʻzgarishi SHNQ 2.04.11-22da belgilangan hisoblash usuli boʻyicha aniqlanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Bunda toʻliq keltirilgan hisobiy yuklama seysmiklik koeffitsiyentiga (A) koʻpaytirib aniqlanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
484. Quvurning deformatsiyasi quyidagicha boʻlishi kerak:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
εeksp+εseysm≤[εruxs] (45)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
bu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
[εruxs] — quvurning ruxsat etilgan deformatsiyasi, SHNQ 2.04.11-22 boʻyicha aniqlanadi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
εeksp — quvurning ekspluatatsion deformatsiyasi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
εseysm — seysmik taʼsirdan hosil boʻladigan deformatsiya.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
485. Quvurning ekspluatatsion εeksp deformatsiyasi quyidagiga teng boʻlishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
εeksp =εp+εt+εyuk (46)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
486. Ichki bosim hisobiga hosil boʻladigan deformatsiya εp quyidagi formula boʻyicha aniqlanadi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(47)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
bu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
p — quvurdagi maksimal ishchi bosim, MPa;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
DB — quvurning ichki diametri, m;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
m — Puasson koeffitsiyent;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
t — quvur devorining nominal qalinligi, m;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
E — materialning elastiklik moduli, MPa.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
487. Haroratni oʻzgarishidan hosil boʻladigan deformatsiya εt quyidagicha aniqlanadi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(48)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
bu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
α — haroratdan kengayish koeffitsiyenti;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
t0 — harorat.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
488. Tashqi yuklama taʼsiridan hosil boʻladigan deformatsiya quyidagicha aniqlanadi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(49)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
bu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
DH — quvurning tashqi diametri, (m);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Δγ — quvurning vertikal egilishi, m;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
P — quvurga tushadigan yuklama:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
R=Rgr+RT (50)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Rgr — gruntning gidrostatik bosimi, yaʼni Rgr= γH (γ — gruntni zovurga toʻldirilishidagi solishtirma ogʻirligi, kN/m3;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
H — quvur sirtidan yer yuzasigacha boʻlgan balandlik, m);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
RT — harakatlanuvchi transport vositalaridan hosil boʻladigan yuklama qiymati:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(51)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
bu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
T — transport vositasi oʻqidan tushadigan ogʻirlik (kN);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
N — quvurning koʻmilish chuqurligi, (m).
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
489. Quvurning halqaviy bikirligi SR quyidagicha aniqlanadi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(52)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
SDR — oʻlchamlarning standart bogʻliqligi (quvurning tashqi nominal diametrini (DH) quvur devorining nominal qalinligiga (t) quvur oʻlchamlarining standart bogʻliqligi, yaʼni SDR=DH/t).
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
490. Gruntning elastiklik (sekushiy) moduli , gruntning turiga va uni zichlanish darajasiga bogʻliq (29-jadval).
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
qiymatini gruntning zichlanish darajasiga bogʻliqligi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

 

29-jadval

 

 (MPa)

Zichlanmagan

Tekshiruv ostida zichlangan

1.

Katta va mayda zarrachali qum

0,7

2,0-5,0

2.

Mayda zarrachali qum

0,8

1,2-3,0

3.

Qumloq tuproq va gil

0,5

1,0-2,5

4.

Loy tuproq, gil

<0,3

0,6

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
491. Seysmik yuk taʼsiridan quvurdagi deformatsiya quyidagicha hisoblanadi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(53)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
bu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
σpr — mazkur SHNQning 40 yoki 41-formulalari boʻyicha aniqlanadigan kuchlanish.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
9-§. Ichimlik suvi va oqova suvlari inshootlari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
492. Oqova suvlarni chiqarib yuborish va ichimlik suvi taʼminoti nasos stansiyalari, ichimlik suvi zaxirasi rezervuarlari va ularning sanoat binolari ushbu SHNQning 6-bobi 1-paragrafida va mazkur paragraf talablariga muvofiq loyihalanishi zarur.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
493. Ichimlik suvi taʼminoti tizimiga tegishli bino va inshootlarning hisobiy seysmikligi 30-jadval boʻyicha qabul qilinishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

 

30-jadval

SHNQ 2.04.02-19 ga muvofiq bino va inshootlarning masʼullik sinfi

Qurilish maydonchasining seysmikligi quyidagicha boʻlganda bino va inshootlarning hisobiy seysmikligi, ballarda

7

8

9

I-II

7

8

9

III

Seysmik taʼsirlar hisobga olinmaydi

7

7

Izohlar:

1) bino va inshootlar hisobiy seysmiklikka mos seysmik yuklamalar taʼsiriga hisoblanishi lozim;

2) zilzila oqibatlarini bartaraf etish davrida ishlashi zarur boʻlgan bino va inshootlar uchun seysmik yuklamalar 1,2 koeffitsiyentiga koʻpaytiriladi;

3) yer usti suv manbalaridan suv oluvchi inshootlar uchun seysmik yuklamalar 1,5 koeffitsiyentiga koʻpaytiriladi.

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
494. Rezervuar vazifasini bajaruvchi inshootlar va binolarning yer osti qismlari konstruksiyaning xususiy massasi, rezervuardagi suyuqlik massasi va grunt massasidan hosil boʻladigan seysmik kuchlarning eng noqulay jamlamasi taʼsiriga hisoblanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
495. Suyuqlik va grunt massalaridan hosil boʻladigan seysmik kuchlar ushbu SHNQning birinchi qismi talablariga muvofiq aniqlanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Suv bosimi minoralarini hisoblashda mazkur band talablari suv baki konstruksiyasini hisoblashga nisbatan qoʻllaniladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
496. Rezervuar vazifasini bajaruvchi inshootlar va binolarning yer osti qismlarida konstruksiyaning xususiy massasi hamda ekspluatatsiya yuklamalaridan hosil boʻladigan seysmik kuchlar binolar uchun belgilangan tartibda aniqlanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Bunda ushbu SHNQning 3-formulasiga kiruvchi koeffitsiyentlar koʻpaytmasi 31-jadval boʻyicha qabul qilinishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

 

 

31-jadval

Gruntga nisbatan bino va inshootning joylanishi

Mazkur SHNQning 1-jadvaliga muvofiq grunt toifasiga koʻra WiKδhik koeffitsiyenti koʻpaytmasining qiymatlari

SHNQ 2.04.02-19ga muvofiq bino va inshootlarning masʼullik sinfiga koʻra KmasKtKmKq koeffitsiyentlar koʻpaytmasining qiymatlari

I

II

III

Zilzilaviy kuchi, ballarda

7

8

9

7

8

9

7

8

9

I

II

III

Yer usti

0,3

0,6

1,2

0,27

0,54

1,08

0,2

0,4

0,8

0,3

0,25

0,2

Yer osti

0,2

0,4

0,8

0,18

0,36

0,72

0,15

0,3

0,6

0,25

0,2

0,15

Izoh. Agar inshoot balandligining yarmidan koʻpi yer sathidan pastda joylashgan boʻlsa, u yer osti inshooti sifatida, yarmidan kam qismi yerga kirib turgan boʻlsa, yer usti inshooti sifatida qabul qilinadi.

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
10-§. Kamera va quduqlar
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
497. Kameralar va quduqlar konstruksiyalari quvurlar hamda ularga tutashgan murakkab tugunlarning hisobiy seysmik siljishlarini erkin qabul qilish imkonini berishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Buning uchun kamera va quduq devorlarida quvur tashqi diametridan kattaroq boʻlgan tuynuklar nazarda tutilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
498. Quduqlarning balandligi boʻyicha gorizontal tutashuv choklarida yigʻma elementlarning oʻzaro siljishiga yoʻl qoʻymaslik uchun konstruktiv chora-tadbirlar nazarda tutilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Tutashuv choklarining mustahkamligi quyidagi usullardan biri yoki bir nechtasi bilan taʼminlanishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
doiraviy kesimli yigʻma elementlardan tashkil topgan quduqlarda choklarni poʻlat bogʻlovchi elementlar bilan kuchaytirish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
gʻisht va betondan tayyorlangan doiraviy quduqlarni konstruktiv armaturalash;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
gʻisht va betondan tayyorlangan toʻgʻri toʻrtburchak shaklidagi quduqlar devorlari hamda tutashuv choklarini konstruktiv armaturalash.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
499. Yigʻma temirbeton halqalardan tayyorlanadigan quduqlarning tutashuv choklariga poʻlat bogʻlovchi elementlar oʻrnatilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Pastki halqa ostiga kamida V10 sinfidagi yaxlit betondan halqa shaklidagi asos tayyorlanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
500. Yaxlit betondan tayyorlanadigan quduqlarning ishchi devorlari va boʻgʻzi loyiha hujjatlarida belgilangan simtoʻrlar bilan armaturalanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
501. Gʻishtdan tayyorlanadigan quduqlar devorlari loyiha hujjatlarida belgilangan tartibda gorizontal yoʻnalishda armaturalanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
502. Quduq yoki kamera devoridagi tuynuk qirgʻogʻi bilan quvur orasidagi tirqish kamida 0,1 m boʻlishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Tirqish quvurning hisobiy siljishiga toʻsqinlik qilmaydigan elastik material bilan toʻldirilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
503. Quduqning ishchi qismining balandligi 1,5 m dan, quduq boʻgʻzining balandligi esa 0,5 m dan kam boʻlmasligi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
11-§. Seysmikligi >9 ball boʻlgan hududlarda muhandislik inshootlari hamda tarmoqlarga qoʻyiladigan qoʻshimcha talablar
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
504. Seysmikligi >9 ball boʻlgan hududlarda inshoot va tarmoqlarning seysmik hisobi quyidagi usullar bilan amalga oshirilishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ushbu SHNQning 370 — 384-bandlariga muvofiq aniqlanadigan shartli statik yuklar taʼsiriga amalga oshiriladi. Bunda A koeffitsiyentining qiymati seysmikligi >9 ball boʻlgan hududlarda — 0,6 qabul qilinadi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
qurilish hududi uchun xos boʻlgan real yoki sintezlangan akselerogrammalar asosida dinamik hisoblash orqali.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
505. Seysmikligi >9 ball boʻlgan hududlarda mavze ichidagi tarmoqlar quvurlarining, shuningdek seysmikligi >9 boʻlganda taqsimlash tarmoqlari quvurlarining mustahkamlik sinfi mazkur SHNQning 504-bandining ikkinchi xatboshisida nazarda tutilgan shartli statik hisoblash natijalari asosida tanlanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
506. Seysmikligi >9 ball boʻlgan hududlarda taqsimlash tarmoqlarining va mazkur bobning 2, 5, 6 va 7-paragraflarida keltirilgan magistral quvurlarni loyihalash, ushbu SHNQning 504-bandi uchinchi xatboshisiga muvofiq amalga oshiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
507. Rezervuar vazifasini bajaruvchi inshootlar va binolarning yer usti hamda yer osti qismlariga konstruksiyaning xususiy massasi va ekspluatatsiya yuklamalaridan hosil boʻladigan seysmik kuchlar 496-bandga muvofiq aniqlanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

 

32-jadval

Gruntga nisbatan bino va inshootning joylanishi

Mazkur SHNQning 1-jadvaliga muvofiq grunt toifasiga koʻra WiKδhik koeffitsiyentlari koʻpaytmalarining qiymatlari

I

II

III

Zilzila kuchi, ballarda

>9

>9

>9

Yer usti

1,6

1,62

1,2

Yer osti

1,2

1,08

0,8

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
7-bob. Bino va inshootlarni qayta tiklash va kuchaytirish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
508. Ekspluatatsiyadagi bino va inshootlarning zilzilabardoshligini taʼminlash yoki oshirish, shu jumladan zilzila va boshqa tabiiy ofatlar taʼsirida shikastlangan obyektlarni qayta tiklash, qurilish maydonchasining hisobiy seysmikligi yoki obyektning masʼullik darajasi oʻzgarishi munosabati bilan kuchaytirish, shuningdek rekonstruksiya qilishda ushbu bob talablariga rioya qilinishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
509. Bino va inshootlarni qayta tiklash va kuchaytirish boʻyicha loyihalash ishlarini amalga oshirishda quyidagi choralar koʻrilishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
qayta tiklash — deformatsiyalangan yoki shikastlangan konstruksiyalar va ularning oʻzaro bogʻlanishlarini zilzila taʼsiridan oldingi yuk koʻtarish qobiliyatigacha tiklash boʻyicha tadbirlar majmui;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
kuchaytirish — konstruksiyalar va ularning oʻzaro bogʻlanishlari yuk koʻtarish qobiliyatini amaldagi normativ hujjatlar yoki maxsus texnik shartlarda belgilangan darajagacha oshirish boʻyicha tadbirlar majmui.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
510. Qayta tiklash yoki kuchaytirishga asos bino va inshootning xizmat muddati, jismoniy va maʼnaviy eskirishi, funksional vazifasi, texnik holati, xavfsiz ekspluatatsiya qilinishi hamda ishlarni bajarishning texnik-iqtisodiy maqsadga muvofiqligini hisobga olgan holda qabul qilinishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
511. Zilzila taʼsirida shikastlangan bino va inshootlarda taʼmirlash-qayta tiklash ishlari texnik koʻrik va tekshiruv hisoblari natijalariga koʻra shikastlanish darajasi 3-darajadan oshmagan hollarda amalga oshirilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
512. Obyektlarning shikastlanish darajasini baholashda GOST 34511-2018da belgilangan zilzila jadalligining makroseysmik shkalasi tavsiflari hamda SHNQ 1.04.01-23 talablariga amal qilinishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
513. Binoning yuk koʻtaruvchi va yuk koʻtarmaydigan konstruksiyalarida mazkur SHNQda belgilangan yoʻl qoʻyiladigan qiymatlardan oshadigan siljishlar, egilishlar, betonning maydalanishi yoki koʻzga koʻrinarli yoriqlar aniqlanganda, bunday konstruksiyalar shikastlangan deb qabul qilinishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
514. Binoning funksional vazifasi, masʼullik darajasi, konstruktiv sxemasi, yuklamalari yoki qurilish maydonchasining hisobiy seysmikligi oʻzgarishi natijasida ushbu SHNQ boʻyicha aniqlanadigan hisobiy seysmik taʼsirlar mavjud konstruksiyalarning hisobiy yuk koʻtarish qobiliyatidan ortiq boʻlsa, bino va inshootlarning zilzilabardoshligi oshirilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
515. Bino va inshootlarning zilzilabardoshligini oshirish boʻyicha loyiha hujjatlari quyidagilar asosida ishlab chiqilishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
texnik koʻrik va muhandislik tekshiruvi materiallari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
konstruksiya materiallarining haqiqiy mustahkamlik va deformatsiya koʻrsatkichlari tekshiruv hisoblari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
qabul qilinayotgan konstruktiv-texnik yechimlarning asoslanishi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
516. Seysmik taʼsirlarni eʼtiborga olgan holda yuklarning maxsus birikmasiga bino va inshootlarni tekshirishga oid hisoblar mazkur SHNQning 5-bobi talablariga muvofiq bajarilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Bunda konstruksiyalarning hisobi birinchi guruh chegaraviy holatlar (CHH-1) boʻyicha amalga oshiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
517. Taʼmirlash-qayta tiklash va kuchaytirish loyihalarini ishlab chiqishda obyektning texnik holatiga qarab quyidagi usullardan foydalanish lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
mavjud konstruktiv sxemani oʻzgartirmagan holda konstruksiyalar va ularning oʻzaro bogʻlanishlarini qayta tiklash yoki kuchaytirish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
fazoviy ishlashini yaxshilash va seysmik taʼsirlarga ishonchliligini oshirish maqsadida konstruktiv sxemaga qisman oʻzgartishlar kiritish, jumladan qoʻshimcha boʻylama va koʻndalang devorlar, bikirlik elementlari, bogʻlovchi elementlar hamda zarur hollarda antiseysmik choklar tashkil etish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
binoning konstruktiv sxemasi va dinamik tavsiflarini oʻzgartirish, jumladan muntazam joylashtirilgan bikirlik diafragmalari, bogʻlamlar yoki maxsus asoslangan hollarda seysmik himoya tizimlarini qoʻllash.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
518. Taʼmirlash-qayta tiklash va kuchaytirish ishlarini loyihalash hamda bajarishda qabul qilinadigan konstruktiv yechimlar, materiallar va konstruksiyalar quyidagilarni taʼminlashi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
mavjud konstruksiyalarning haqiqiy mustahkamlik koʻrsatkichlarini hisobga olgan holda ularning yuk koʻtarish qobiliyatidan oqilona foydalanishni;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
kuchaytiruvchi va kuchaytirilayotgan konstruksiyalarning birgalikda ishlashini;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
konstruksiyalar va ularning birikmalarida belgilangan plastik deformatsiyalarning barqaror rivojlanishini, bunda ustuvorlik yoʻqolishiga va progressiv buzilishga yoʻl qoʻymaslikni.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
519. Rekonstruksiya qilishda mavjud bino va inshootlarning zilzilabardoshligi mazkur SHNQning asosiy talablariga muvofiq taʼminlanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Toʻliq muvofiqlashtirish texnik jihatdan imkonsiz yoki nomutanosib boʻlgan obyektlar uchun konstruktiv tadbirlarning tarkibi va hajmi maxsus texnik asoslash hamda hisobiy seysmik taʼsirlar asosida belgilanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Zarur hollarda fazoviy hisoblash modellari, real yoki sintez qilingan akselerogrammalar, shuningdek materiallarning nochiziqli deformatsiyalanish diagrammalaridan foydalanishga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
8-bob. Ishlab chiqarish va qurilish ishlarining sifati
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
520. Qurilish materiallari va buyumlarini tayyorlashda, shuningdek yuk koʻtaruvchi va toʻsuvchi konstruksiyalarni barpo etishda ularning belgilangan xizmat muddati davomida samarali ishlashini taʼminlovchi sifat darajasi saqlanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
521. Qurilish materiallari va buyumlari, bino elementlari hamda qurilish-montaj ishlarining sifati tegishli milliy standartlar, shaharsozlik normalari va qoidalari talablariga hamda loyiha hujjatlariga muvofiq boʻlishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
522. Betonning loyihaviy mustahkamligi quyidagi usullardan biri yordamida aniqlanadi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
buzmasdan sinash GOST 18105-2018, GOST 22690-2015 va GOST 17624-2021 boʻyicha;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
betonlash jarayonida tayyorlangan namunalarni sinash GOST 18105-2018, GOST 10180-2012 boʻyicha;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
konstruksiya tanasidan burgʻilab olingan namunalarni sinash GOST 18105-2018, GOST 28570-2019, GOST 10180-2012 boʻyicha.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
523. Beton va temir-beton konstruksiyalarda beton mustahkamligi sinov dasturi asosida sinovlarni oʻtkazish orqali tekshiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Sinov dasturlari bino va inshootlarning murakkablik toifasidan kelib chiqib, yuk koʻtaruvchi konstruksiyalarning quyidagi qismini qamrab olishi kerak:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
II toifa obyektlar uchun 15 foizdan kam boʻlmagan;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
III toifa obyektlar uchun 30 foizdan kam boʻlmagan;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
IV toifa obyektlar uchun 50 foizdan kam boʻlmagan.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
524. Temirbeton konstruksiyalar armaturalarining payvand birikmalaridagi choklarni koʻzdan kechirish va uzunligini oʻlchash jami payvand choklarning kamida 15 foizida amalga oshirilishi zarur.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
525. Yuk koʻtaruvchi konstruksiyalar uchun metall prokati, poʻlat armatura va payvand birikmalarining har bir partiyasidan kamida 6 ta nazorat namunalarini mexanik usulda sinash kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
526. Qorishmaning gʻisht yoki tosh bilan yopishib bogʻlanish mustahkamligi berilgan tarkibdagi qorishma va gʻisht yoki tosh partiyasidan kamida 10 ta namunani laboratoriya sharoitida sinash natijalari asosida aniqlanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
527. Qurilish sharoitida qorishma bilan gʻisht yoki toshning yopishish mustahkamligini aniqlash uchun har bir bosqichda kamida 5 ta sinov oʻtkazilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
528. Oddiy gʻisht va beton toshlardan bajariladigan terim uchun qorishmaning harakatchanligi standart konusning 9-13 cm choʻkishiga, sergʻovak gʻisht yoki sopol toshlar uchun 7-8 cm ga mos boʻlishi kerak. Konusning choʻkishi har bir qorishmadan olingan uchta namunani sinash natijalari boʻyicha baholanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
529. Qorishmaning harakatchanligini tanlashda uning oʻzida suvni saqlash qobiliyati, gʻisht yoki toshning suvni shimishi hamda ob-havo sharoiti eʼtiborga olinishi zarur. Bunda qorishmaning suv saqlash qobiliyati 98 foizdan kam boʻlmasligi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
530. Ushbu SHNQning 522 — 529-bandlarida keltirilgan ashyolar, mahsulotlar va qurilish-montaj ishlarining ketma-ketligi va ularga qoʻyiladigan talablar loyiha hujjatlarida oʻz aksini topishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
531. Devorni tiklashda gʻisht terimida choklarning bir qatorli bogʻlanish tizimi qoʻllanilishi zarur.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
532. Devorlarning tutashish joylaridagi terim uchastkalari bir vaqtning oʻzida bajarilishi, tosh materiallar har bir qatorda devorning butun qalinligi boʻylab terilishi, terimning barcha (ayniqsa, vertikal) choklari qorishma bilan toʻliq toʻldirilishi, terimning tashqi tomonlaridagi ortiqcha qorishma olib tashlanishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
533. Qalinligi 2,5 gʻisht va undan kam boʻlgan ikki deraza yoki eshik oraligʻidagi devorlar butun gʻishtlardan tiklanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
534. Ushbu SHNQning 533-bandida keltirilgan holatlardan tashqari terim choklarini bogʻlash uchun butun boʻlmagan gʻishtlarni ishlatishga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
535. Havo harorati 25°S dan yuqori boʻlgan turgʻun quruq havoda, suv shimuvchanligi 15 foiz va undan ortiq boʻlgan pishiq gʻisht va sopol toshlarni terishdan oldin kamida 1 daqiqa suvga botirilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Devor terimiga 3 sutka mobaynida suv sepib turish lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
536. Havo harorati 25°S dan yuqori va nisbiy namligi 50 foizdan kam boʻlgan quruq va issiq ob-havo sharoitida beton ishlari bajarilsa, mustahkamligi betonning loyihaviy mustahkamligidan kamida 20 foizga yuqori boʻlgan sement qoʻllanilishi kerak. Yangi yotqizilgan betonni parvarishlash loyihaviy mustahkamlik 70 foizga yetgunga qadar amalga oshirilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
537. Ommaviy qurilish uchun moʻljallangan noanʼanaviy yangi konstruktiv yechimga ega boʻlgan binolar sinovdan oʻtkazilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
SHNQ 2.01.03-26 “Seysmik hududlarda qurilish” shaharsozlik normalari va qoidalariga
1-ILOVA
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Oʻzbekiston Respublikasi aholi punktlari uchun 50 yilda oshib ketish ehtimolligida (P, %) MSK-64 shkalasi boʻyicha makroseysmik intensivlik (I) ballari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

T/r

Aholi punkti

50 yilda oshib ketish ehtimolligi (P, %)

va ehtimoliy takroriylik davri (yil)

10

5

2

1

475

975

2475

4975

Qoraqalpogʻiston Respublikasi

1.

Nukus shahri

6

7

7

7

2.

Qarataoʻ shaharchasi

7

7

8

8

3.

Amudaryo tumani

Mangʻit shahri

7

7

8

8

4.

Jumurtov shaharchasi

7

7

8

8

5.

Kipshak shaharchasi

7

7

7

8

6.

Kilichboy shaharchasi

7

7

8

8

7.

Xitoy shaharchasi

7

7

8

8

8.

Beruniy tumani

Beruniy shahri

7

7

8

8

9.

Bulish shaharchasi

7

7

8

8

10.

Boʻzatov tumani

Boʻzatov shaharchasi

6

7

7

8

11.

Qoraoʻzak tumani

Qoraoʻzak shaharchasi

6

7

7

7

12.

Kegeyli tumani

Xalqobod shahri

6

6

7

7

13.

Kegeyli shaharchasi

6

7

7

7

14.

Qoʻngʻirot tumani

Qoʻngʻirot shahri

6

7

7

7

15.

Jasliq shaharchasi

6

6

7

7

16.

Qaraqalpakstan shaharchasi

6

6

6

6

17.

Qirqqiz shaharchasi

6

7

7

7

18.

Oltinkoʻl shaharchasi

6

7

7

7

19.

Yelabad shaharchasi

6

7

7

8

20.

Qanlikoʻl tumani

Qanlikoʻl shaharchasi

6

7

7

7

21.

Moʻynoq tumani

Moʻynoq shahri

6

7

7

8

22.

Nukus tumani

Oqmangʻit shaharchasi

6

7

7

7

23.

Taxiatosh tumani

Taxiatosh shahri

7

7

8

8

24.

Taxtakoʻpir tumani

Naymankul shaharchasi

7

7

8

8

25.

Taxtakoʻpir shaharchasi

6

7

7

8

26.

Toʻrtkoʻl tumani

Toʻrtkoʻl shahri

7

7

8

8

27.

Miskin shaharchasi

7

7

8

8

28.

Turkmankoʻli shaharchasi

6

7

7

7

29.

Tozabogʻ shaharchasi

7

7

8

8

30.

Noʻrli yoʻl shaharchasi

7

7

8

8

31.

Amirobod shaharchasi

7

7

8

8

32.

Xoʻjayli tumani

Xoʻjayli shahri

7

7

7

8

33.

Jayxun shaharchasi

6

7

7

8

34.

Chimboy tumani

Chimboy shahri

6

6

7

7

35.

Ayteke shaharchasi

6

6

7

7

36.

Shumanay tumani

Shumanay shahri

6

7

7

7

37.

Ellikqalʼa tumani

Boʻston shahri

7

7

8

8

38.

Saxtiyon shaharchasi

7

7

8

8

Andijon viloyati

39.

Andijon shahri

8

8

9

9

40.

Xonobod shahri

8

8

9

9

41.

Xonobod shaharchasi

8

8

9

9

42.

Oltinkoʻl tumani

Boʻston shaharchasi

8

8

8

9

43.

Dalvarzin shaharchasi

8

8

9

9

44.

Jalabek shaharchasi

8

8

9

9

45.

Ijtimoyat shaharchasi

8

8

8

9

46.

Kumakay shaharchasi

8

8

9

9

47.

Qoʻshtepa shaharchasi

8

8

9

9

48.

Madaniy mehnat shaharchasi

8

8

8

9

49.

Oltinkoʻl shaharchasi

8

8

8

9

50.

Maslahat shaharchasi

8

8

8

9

51.

Namuna shaharchasi

8

8

8

9

52.

Xondibogʻi shaharchasi

8

8

8

9

53.

Andijon tumani

Kuyganyor shaharchasi

8

8

9

9

54.

Ayrilish shaharchasi

8

8

9

9

55.

Butaqora shaharchasi

8

8

8

9

56.

Guliston shaharchasi

8

8

9

9

57.

Gumbaz shaharchasi

8

8

8

9

58.

Zavrok shaharchasi

8

8

9

9

59.

Qoraqalpoq shaharchasi

8

8

9

9

60.

Kunji shaharchasi

8

8

9

9

61.

Qoʻshariq shaharchasi

8

8

9

9

62.

Gulobod shaharchasi

8

8

9

9

63.

Ogʻullik shaharchasi

8

8

9

9

64.

Oq-yor shaharchasi

8

8

9

9

65.

Yurtobod shaharchasi

8

8

9

9

66.

Xartum shaharchasi

8

8

9

9

67.

Chilon shaharchasi

8

8

9

9

68.

Chumbogʻich shaharchasi

8

8

8

9

69.

Ekin tikin shaharchasi

8

8

9

9

70.

Yangiobod shaharchasi

8

8

9

9

71.

Baliqchi tumani

Baliqchi shaharchasi

8

8

8

9

72.

Xoʻjaobod shaharchasi

8

8

8

9

73.

Chinobod markaz shaharchasi

8

8

8

9

74.

Boʻston tumani

Boʻz shaharchasi

8

8

8

9

75.

Sariqjoʻga shaharchasi

8

8

8

9

76.

Koʻhinur shaharchasi

8

8

8

9

77.

Buloqboshi tumani

Buloqboshi shaharchasi

8

8

9

9

78.

Andijon shaharchasi

8

8

9

9

79.

Uchtepa shaharchasi

8

8

9

9

80.

Shirmonbuloq shaharchasi

8

8

9

9

81.

Jalaquduq tumani

Jalaquduq shahri

8

8

9

9

82.

Janubiy olamushuk shaharchasi

8

8

9

9

83.

Beshtol shaharchasi

8

8

9

9

84.

Yorqishloq shaharchasi

8

8

9

9

85.

Jalolquduq shaharchasi

8

8

9

9

86.

Koʻkalam shaharchasi

8

8

9

9

87.

Qoʻshterak shaharchasi

8

8

9

9

88.

Oyim shaharchasi

8

8

9

9

89.

Izboskan tumani

Poytugʻ shahri

8

8

8

9

90.

Gurkirov shaharchasi

8

8

9

9

91.

Maygir shaharchasi

8

8

8

9

92.

Toʻrtkoʻl shaharchasi

8

8

8

9

93.

Uzun koʻcha shaharchasi

8

8

8

9

94.

Ulugʻnor tumani

Oq oltin shaharchasi

7

8

8

8

95.

Qoʻrgʻontepa tumani

Qoʻrgʻontepa shahri

8

8

9

9

96.

Qorasuv shahri

8

8

9

9

97.

Sultonobod shaharchasi

8

8

9

9

98.

Asaka tumani

Asaka shahri

8

8

8

9

99.

Kujgan shaharchasi

8

8

8

9

100.

Navkan shaharchasi

8

8

8

9

101.

Oqbuyra shaharchasi

8

8

8

9

102.

Fayz shaharchasi

8

8

8

9

103.

Marxamat tumani

Marxamat shahri

8

8

8

9

104.

Polvontosh shaharchasi

8

8

8

9

105.

Boboxuroson shaharchasi

8

8

9

9

106.

Qorabogʻish shaharchasi

8

8

9

9

107.

Qorakoʻrgʻon shaharchasi

8

8

9

9

108.

Koʻtarma shaharchasi

8

8

9

9

109.

Marxamat shaharchasi

8

8

8

9

110.

Rovot shaharchasi

8

8

8

9

111.

Oʻqchi shaharchasi

8

8

9

9

112.

Xakka shaharchasi

8

8

8

9

113.

Xoʻjaariq shaharchasi

8

8

9

9

114.

Shahrixon tumani

Shahrixon shahri

8

8

8

9

115.

Vaxim shaharchasi

8

8

8

9

116.

Choʻja shaharchasi

8

8

8

9

117.

Segaza kum shaharchasi

8

8

8

9

118.

Paxtaobod tumani

Doʻsbotlik shaharchasi

8

8

8

9

119.

Izboskan shaharchasi

8

8

8

9

120.

Pushmon shaharchasi

8

8

9

9

121.

Xoʻjaobod tumani

Xoʻjaobod shahri

8

8

9

9

122.

Sanoatchilar shaharchasi

8

8

8

9

123.

Dilkushod shaharchasi

8

8

9

9

124.

Shahrixonsoy shaharchasi

8

8

8

9

125.

Manak shaharchasi

8

8

9

9

126.

Xidirsha shaharchasi

8

8

9

9

Buxoro viloyati

127.

Buxoro shahri

7

7

8

8

128.

Kogon shahri

7

7

8

8

129.

Olot tumani

Olot shahri

7

7

7

8

130.

Ganchi Chandir shaharchasi

7

7

7

8

131.

Kesakli shaharchasi

7

7

7

8

132.

Qirtay shaharchasi

7

7

7

8

133.

Sola qorovul shaharchasi

7

7

7

8

134.

Jayxunobod shaharchasi

7

7

7

8

135.

Oʻzbekiston shaharchasi

7

7

7

8

136.

Chovdur shaharchasi

7

7

7

8

137.

Boʻribek Chandir shaharchasi

7

7

7

8

138.

Buxoro tumani

Gala Osiyo shahri

7

7

8

8

139.

Dehcha shaharchasi

7

8

8

8

140.

Podshoyi shaharchasi

7

7

7

8

141.

Rabotak shaharchasi

7

7

8

8

142.

Oʻrta Novmetan shaharchasi

7

7

8

8

143.

Xumini bolo shaharchasi

7

7

8

8

144.

Arabxona shaharchasi

7

7

8

8

145.

Vobkent tumani

Vobkent shahri

7

8

8

8

146.

Navbahor shaharchasi

7

8

8

8

147.

Shirin shaharchasi

7

8

8

8

148.

Kosari shaharchasi

7

8

8

8

149.

Gʻijduvon tumani

Gʻijduvon shahri

7

8

8

8

150.

Abadi shaharchasi

7

8

8

8

151.

Beshtuvo shaharchasi

7

8

8

9

152.

Gajdumak shaharchasi

7

8

8

8

153.

Jovgari shaharchasi

7

8

8

8

154.

Koʻlijabbor shaharchasi

7

8

8

8

155.

Mazragan shaharchasi

7

8

8

8

156.

Rostgoʻy shaharchasi

7

8

8

8

157.

Oʻzanon shaharchasi

7

8

8

8

158.

Xatcha shaharchasi

7

8

8

8

159.

Chagʻdari shaharchasi

7

8

8

8

160.

Dodarak shaharchasi

7

8

8

8

161.

Namadgaron shaharchasi

7

8

8

8

162.

Yuqori Qoʻmoq shaharchasi

7

8

8

8

163.

Kogon tumani

Sarayonobod shaharchasi

7

7

8

8

164.

Tutkunda shaharchasi

7

7

8

8

165.

Qorakoʻl tumani

Qorakoʻl shahri

7

7

8

8

166.

Bandboshi shaharchasi

7

7

7

8

167.

Dargʻabogʻi shaharchasi

7

8

8

8

168.

Jigʻachi shaharchasi

7

7

7

8

169.

Qorahoji shaharchasi

7

7

7

8

170.

Quvvacha shaharchasi

7

7

7

8

171.

Mirzaqalʼa shaharchasi

7

7

7

8

172.

Sayyod shaharchasi

7

7

8

8

173.

Solur shaharchasi

7

7

8

8

174.

Chandirobod shaharchasi

7

7

7

8

175.

Shoʻrrabot shaharchasi

7

7

7

8

176.

Yakka Aʼlam shaharchasi

7

7

7

8

177.

Yangiqalʼa shaharchasi

7

7

8

8

178.

Qorovulbozor tumani

Qorovulbozor shahri

7

7

8

8

179.

Peshku tumani

Yangibozor shaharchasi

7

7

7

8

180.

Peshku shaharchasi

7

8

8

8

181.

Shavgon shaharchasi

7

8

8

9

182.

Mahallai-Mirishkor shaharchasi

7

8

8

9

183.

Romitan tumani

Romitan shahri

7

8

8

8

184.

Gazli shahri

8

8

9

9

185.

Qoqishtuvon shaharchasi

7

8

8

8

186.

Xosa shaharchasi

7

8

8

8

187.

Yuqori Fazberon shaharchasi

7

7

8

8

188.

Jondop tumani

Jondor shaharchasi

7

7

8

8

189.

Pahlavon shaharchasi

7

7

8

8

190.

Dalmun shaharchasi

7

7

8

8

191.

Koʻliyon shaharchasi

7

7

8

8

192.

Samonchuq shaharchasi

7

7

8

8

193.

Tobagar shaharchasi

7

7

8

8

194.

Ushot shaharchasi

7

7

8

8

195.

Xazorman shaharchasi

7

7

8

8

196.

Chorzona shaharchasi

7

7

8

8

197.

Shofirkon tumani

Shofirkon shahri

7

8

8

8

198.

Joʻyrabot shaharchasi

7

8

8

8

199.

Iskogare shaharchasi

7

8

8

9

200.

Quyi Chuqurak shaharchasi

7

8

8

9

201.

Mirzoqul shaharchasi

7

8

8

8

202.

Talisafed shaharchasi

7

8

8

9

203.

Undare shaharchasi

7

8

8

9

204.

Chandir shaharchasi

7

7

8

8

205.

Fulomte shaharchasi

7

8

8

8

Jizzax viloyati

206.

Jizzax shahri

8

8

8

9

207.

Arnasoy tumani

Gʻoliblap shaharchasi

7

7

7

8

208.

Gulbahor shaharchasi

7

7

8

8

209.

Baxmal tumani

Oʻsmat shaharchasi

8

8

8

9

210.

Oqtosh shaharchasi

7

8

8

8

211.

Moʻgʻol shaharchasi

8

8

8

9

212.

Novqa shaharchasi

8

8

8

9

213.

Alamli shaharchasi

8

8

8

9

214.

Tongotar shaharchasi

8

8

8

9

215.

Baxmal shaharchasi

7

8

8

8

216.

Gʻallaorol tumani

Gʻallaorol shahri

7

8

8

9

217.

Qoʻytosh shaharchasi

7

8

8

8

218.

Marjonbuloq shaharchasi

7

8

8

8

219.

Lalmikor shaharchasi

7

8

8

8

220.

Qangliobod shaharchasi

7

7

7

7

221.

Abdukarim shaharchasi

8

8

8

9

222.

Chuvilloq shaharchasi

8

8

8

9

223.

Sharof Rashidov tumani

Uchtepa shaharchasi

7

8

8

8

224.

Gandumtosh shaharchasi

8

8

8

9

225.

Qorayantoq shaharchasi

8

8

8

9

226.

Qangli shaharchasi

7

8

8

9

227.

Toqchilik shaharchasi

8

8

8

9

228.

Mulkanlik shaharchasi

7

8

8

9

229.

Jizzaxlik shaharchasi

8

8

8

9

230.

Doʻstlik tumani

Doʻstlik shahri

7

7

7

8

231.

Navroʻz shaharchasi

7

7

7

8

232.

Zomin tumani

Dashtobod shahri

7

8

8

8

233.

Zomin shaharchasi

8

8

8

9

234.

Yom shaharchasi

7

8

8

9

235.

Pshagʻor shaharchasi

8

8

8

9

236.

Zarbdor tumani

Zarbdor shaharchasi

7

8

8

9

237.

Boʻston shaharchasi

7

8

8

9

238.

Fayzobod shaharchasi

7

8

8

8

239.

Sharq yulduzi shaharchasi

7

8

8

8

240.

Sirgʻali shaharchasi

7

8

8

8

241.

Mirzachoʻl tumani

Gagarin shahri

7

7

7

7

242.

Paxtazor shaharchasi

7

7

7

7

243.

Mirzadala shaharchasi

7

7

7

7

244.

Zafarobod tumani

Zafarobod shaharchasi

7

7

8

8

245.

Yorqin shaharchasi

7

7

8

8

246.

Pistalikent shaharchasi

7

8

8

8

247.

Nurafshon shaharchasi

7

8

8

8

248.

Paxtakor tumani

Paxtakor shahri

7

7

8

8

249.

Gulzor shaharchasi

7

7

8

8

250.

Forish tumani

Bogʻdon shaharchasi

7

8

8

8

251.

Uchquloch shaharchasi

7

7

8

8

252.

Yangiobod tumani

Yangiobod shaharchasi

7

7

7

7

253.

Savot shaharchasi

8

8

8

9

Qashqadaryo viloyati

254.

Qarshi shahri

7

7

8

8

255.

Qashqadaryo shaharchasi

7

7

8

8

256.

Shahrisabz shahri

8

8

9

9

257.

Gʻuzor tumani

Gʻuzor shahri

8

8

9

9

258.

Jarariq shaharchasi

8

8

9

9

259.

Obihayot shaharchasi

8

8

9

9

260.

Yangikent shaharchasi

7

8

8

8

261.

Sherali shaharchasi

7

8

8

8

262.

Mashʼal shaharchasi

8

8

8

9

263.

Dehqonobod tumani

Qorashina shaharchasi

8

8

8

9

264.

Dehqonobod shaharchasi

7

8

8

9

265.

Beshbuloq shaharchasi

8

8

8

9

266.

Qamashi tumani

Qamashi shahri

8

8

9

9

267.

Balandchayla shaharchasi

8

8

9

9

268.

Qoratepa shaharchasi

7

8

8

9

269.

Qiziltepa shaharchasi

8

8

9

9

270.

Sarbozor shaharchasi

7

8

8

8

271.

Badahshon shaharchasi

8

8

9

9

272.

Qarshi tumani

Beshkent shahri

7

7

8

8

273.

Fayzobod shaharchasi

7

7

8

8

274.

Saroy shaharchasi

7

7

8

8

275.

Gʻubdin shaharchasi

7

7

8

8

276.

Lagʻmon shaharchasi

7

7

8

8

277.

Kuchkak shaharchasi

7

7

8

8

278.

Xonobod shaharchasi

7

8

8

8

279.

Shilvi shaharchasi

7

7

8

8

280.

Qovchin shaharchasi

8

8

9

9

281.

Nuqrabod shaharchasi

7

7

8

8

282.

Yertepa shaharchasi

8

8

9

9

283.

Navroʻz shaharchasi

7

7

8

8

284.

Jumabozor shaharchasi

8

8

8

9

285.

Mustaqillik shaharchasi

7

8

8

8

286.

Mirmiron shaharchasi

7

7

8

8

287.

Yangi xayot shaharchasi

7

7

8

8

288.

Koson tumani

Koson shahri

7

7

8

8

289.

Boygʻundi shaharchasi

7

7

8

8

290.

Boyterak shaharchasi

7

7

8

8

291.

Guvalak shaharchasi

7

7

8

8

292.

Istiqlol shaharchasi

7

7

8

8

293.

Quyi Obron shaharchasi

7

7

8

8

294.

Mudin shaharchasi

7

7

8

8

295.

Oqtepa shaharchasi

7

7

8

8

296.

Obod shaharchasi

7

7

7

8

297.

Pudina shaharchasi

7

7

8

8

298.

Poʻlati shaharchasi

7

7

8

8

299.

Rahimsoʻfi shaharchasi

7

7

8

8

300.

Surxon shaharchasi

7

7

8

8

301.

Toʻlgʻa shaharchasi

7

7

8

8

302.

Esaboy shaharchasi

7

7

8

8

303.

Kitob tumani

Kitob shahri

8

8

9

9

304.

Alaqoʻyliq shaharchasi

8

8

9

9

305.

Bektemir shaharchasi

8

8

9

9

306.

Rus qishloq shaharchasi

8

8

9

9

307.

Baxtdarvozasi shaharchasi

8

8

9

9

308.

Beshterak shaharchasi

8

8

9

9

309.

Varganza shaharchasi

8

8

8

9

310.

Obikanda shaharchasi

8

8

8

9

311.

Panji shaharchasi

8

8

9

9

312.

Sariosiyo shaharchasi

8

8

9

9

313.

Sevaz shaharchasi

8

8

9

9

314.

Xoji shaharchasi

8

8

8

9

315.

Yakkatut shaharchasi

8

8

9

9

316.

Yangiobod shaharchasi

8

8

8

9

317.

Mirishkor tumani

Yangi Mirishkor shaharchasi

7

7

7

8

318.

Jeynov shaharchasi

7

7

7

8

319.

Pomuq shaharchasi

7

7

7

8

320.

Muborak tumani

Mubopak shahri

7

7

8

8

321.

Qarliq shaharchasi

7

7

8

8

322.

Baxt shaharchasi

7

7

8

8

323.

Qoraqum shaharchasi

7

7

8

8

324.

Diyonat shaharchasi

8

8

9

9

325.

Shayx shaharchasi

7

7

8

8

326.

Nishon tumani

Yangi Nishon shahri

7

7

8

8

327.

Talimarjon shahri

7

7

8

8

328.

Nuriston shaharchasi

7

7

8

8

329.

Nishon shaharchasi

7

7

8

8

330.

Guliston shaharchasi

7

7

8

8

331.

Oq oltin shaharchasi

7

7

8

8

332.

Sardoba shaharchasi

7

7

8

8

333.

Paxtachi shaharchasi

7

8

8

8

334.

Oydin shaharchasi

7

7

8

8

335.

Samarqand shaharchasi

7

7

8

8

336.

Paxtazor shaharchasi

7

7

8

8

337.

Kasbi tumani

Mugʻlon shaharchasi

7

7

8

8

338.

Denov shaharchasi

7

7

7

8

339.

Kasbi shaharchasi

7

7

8

8

340.

Doʻstlik shaharchasi

7

7

8

8

341.

Yangi qishloq shaharchasi

8

8

9

9

342.

Xoʻjakasbi shaharchasi

7

7

8

8

343.

Fazli shaharchasi

7

7

7

8

344.

Maymanoq shaharchasi

7

7

8

8

345.

Qatagʻon shaharchasi

7

8

8

8

346.

Koʻkdala tumani

Yettitom shaharchasi

7

8

8

8

347.

Chiyal shaharchasi

7

8

8

8

348.

Koʻkdala shaharchasi

7

8

8

8

349.

Ayritom shaharchasi

7

8

8

8

350.

Chiroqchi tumani

Chiroqchi shahri

8

8

8

9

351.

Jar shaharchasi

8

8

8

9

352.

Oʻymovut shaharchasi

8

8

8

9

353.

Dam shaharchasi

8

8

9

9

354.

Pakandi shaharchasi

8

8

8

9

355.

Paxtaobod shaharchasi

7

7

8

8

356.

Shahrisabz tumani

Miraki shaharchasi

8

8

9

9

357.

Qumqishloq shaharchasi

8

8

9

9

358.

Oʻrtaqurgʻon shaharchasi

8

8

9

9

359.

Chorshanbe shaharchasi

8

8

9

9

360.

Temirchi shaharchasi

8

8

9

9

361.

Yangiqishloq shaharchasi

8

8

9

9

362.

Qutchi shaharchasi

8

8

9

9

363.

Shamaton shaharchasi

8

8

9

9

364.

Ammogʻon-1 shaharchasi

8

8

9

9

365.

Qoʻshqanot shaharchasi

8

8

9

9

366.

Anday shaharchasi

8

8

9

9

367.

Xoʻjaxuroson shaharchasi

8

8

9

9

368.

Keldihayot shaharchasi

7

8

8

9

369.

Yakkabogʻ tumani

Yakkabogʻ shahri

8

8

9

9

370.

Eski Yakkabogʻ shaharchasi

8

8

9

9

371.

Alaqargʻa shaharchasi

8

8

9

9

372.

Alakoʻylak shaharchasi

8

8

9

9

373.

Jarqirgʻiz shaharchasi

8

8

9

9

374.

Qayragʻoch shaharchasi

8

8

9

9

375.

Qatagʻon shaharchasi

7

8

8

8

376.

Kattabogʻ shaharchasi

8

8

9

9

377.

Madaniyat shaharchasi

8

8

9

9

378.

Mevazor shaharchasi

8

8

9

9

379.

Samoq shaharchasi

8

8

9

9

380.

Turon shaharchasi

8

8

9

9

381.

Oʻz shaharchasi

8

8

9

9

382.

Chubron shaharchasi

8

8

9

9

383.

Edilbek shaharchasi

8

8

9

9

Navoiy viloyati

384.

Navoiy shahri

7

7

8

8

385.

Tinchlik shaharchasi

7

8

8

8

386.

Zapafshon shahri

7

7

8

8

387.

Muruntau shaharchasi

7

7

8

8

388.

Konimex tumani

Konimex shaharchasi

7

7

8

8

389.

Balaqaraq shaharchasi

7

7

8

8

390.

Mamiqchi shaharchasi

7

7

8

8

391.

Shoʻrtepa shaharchasi

7

7

8

8

392.

Zafarobod shaharchasi

7

7

8

8

393.

Qiziltepa tumani

Qiziltepa shahri

7

8

8

8

394.

Husbiddin shaharchasi

7

8

8

8

395.

Qalayi-Azizon shaharchasi

7

7

8

8

396.

Nurlidiyor shaharchasi

7

7

8

8

397.

Gʻoyibon shaharchasi

7

8

8

8

398.

Oq soch shaharchasi

7

8

8

8

399.

Vangʻozi shaharchasi

7

8

8

8

400.

Oqmachit shaharchasi

7

8

8

8

401.

Zarmetan shaharchasi

7

8

8

8

402.

Gʻamxoʻr shaharchasi

7

7

8

8

403.

Uzilishkent shaharchasi

7

7

8

8

404.

Oʻrtakoʻrgʻon shaharchasi

7

7

8

8

405.

Xoʻjakoʻrgʻon shaharchasi

7

7

8

8

406.

Navbahor tumani

Qalqonota shaharchasi

7

8

8

8

407.

Saroy shaharchasi

7

7

8

8

408.

Quyi Beshrabot shaharchasi

7

8

8

8

409.

Keskanterak shaharchasi

7

8

8

8

410.

Ijand shaharchasi

7

8

8

8

411.

Karmana tumani

Karmana shaharchasi

7

8

8

8

412.

Malikrabot shaharchasi

7

8

8

8

413.

Paxtaobod shaharchasi

7

8

8

8

414.

Podkoron shaharchasi

7

7

8

8

415.

Kamolot shaharchasi

7

8

8

8

416.

Nurota tumani

Nurota shahri

7

7

8

8

417.

Qizilcha shaharchasi

7

7

8

8

418.

Temirqovuq shaharchasi

7

7

8

8

419.

Chuya shaharchasi

7

8

8

8

420.

Yangibino shaharchasi

7

7

8

8

421.

Tomdi tumani

Tomdibuloq shaharchasi

7

7

8

8

422.

Uchquduq tumani

Uchquduq shahri

7

8

8

9

423.

Shalxar shaharchasi

7

7

8

8

424.

Xatirchi tumani

Yangipabot shahri

7

8

8

8

425.

Langar shaharchasi

7

8

8

8

426.

Jaloyir shaharchasi

7

8

8

8

427.

Qoʻshchinor shaharchasi

8

8

9

9

428.

Polvontepa shaharchasi

7

7

8

8

429.

Qoʻrgʻon shaharchasi

7

8

8

8

430.

Tasmachi shaharchasi

7

8

8

8

431.

Bogʻishamol shaharchasi

7

8

8

8

432.

Gʻalabek shaharchasi

7

8

8

8

433.

Paxtakor shaharchasi

6

7

7

7

434.

Turkman shaharchasi

7

8

8

8

435.

Yangi qurilish shaharchasi

7

8

8

8

Namangan viloyati

436.

Namangan shahri

8

8

9

9

437.

Mingbuloq tumani

Joʻmashoʻy shaharchasi

8

8

9

9

438.

Goʻrtepa shaharchasi

8

8

9

9

439.

Dovduq shaharchasi

8

8

9

9

440.

Oʻzgarish shaharchasi

8

8

9

9

441.

Mehnatobod shaharchasi

8

8

9

9

442.

Madyarovul shaharchasi

8

8

9

9

443.

Kugolikul shaharchasi

8

8

9

9

444.

Kosonsoy tumani

Kosonsoy shahri

8

8

9

9

445.

Bogʻishamol shaharchasi

8

8

9

9

446.

Istiqlol shaharchasi

8

8

9

9

447.

Koson shaharchasi

8

8

9

9

448.

Ququmboy shaharchasi

8

8

9

9

449.

Ozod shaharchasi

8

8

9

9

450.

Tergachi shaharchasi

8

8

9

9

451.

Chindavul shaharchasi

8

8

9

9

452.

Chust koʻcha shaharchasi

8

8

9

9

453.

Yangi joy shaharchasi

8

8

9

9

454.

Yangi shahar shaharchas

8

8

9

9

455.

Namangan tumani

Toshbuloq shaharchasi

8

8

9

9

456.

Navbahor shaharchasi

8

8

9

9

457.

Qumqoʻrgʻon shaharchasi

8

8

9

9

458.

Shoʻrqoʻrgʻon shaharchasi

8

8

9

9

459.

Mirishkor shaharchasi

8

8

9

9

460.

Norin tumani

Xaqqulobod shahri

8

8

9

9

461.

Qorateri shaharchasi

8

8

9

9

462.

Margʻuzar shaharchasi

8

8

9

9

463.

Norinkapa shaharchasi

8

8

9

9

464.

Pastki choʻja shaharchasi

8

8

9

9

465.

Uchtepa shaharchasi

8

8

9

9

466.

Xoʻjaobod shaharchasi

8

8

9

9

467.

Changitma shaharchasi

8

8

9

9

468.

Shoʻro shaharchasi

8

8

9

9

469.

Pop tumani

Pop shahri

8

8

9

9

470.

Oltinkon shaharchasi

8

8

9

9

471.

Navbahor shaharchasi

8

8

9

9

472.

Uygʻursoy shaharchasi

8

8

9

9

473.

Xalqobod shaharchasi

8

8

9

9

474.

Chorkesar shaharchasi

8

8

9

9

475.

Uygʻur shaharchasi

8

8

9

9

476.

Xodjaobod shaharchasi

8

8

9

9

477.

Sang shaharchasi

8

8

9

9

478.

Gʻurumsaroy shaharchasi

8

8

9

9

479.

Qandigʻon shaharchasi

8

8

9

9

480.

Pungon shaharchasi

8

8

9

9

481.

Chodak shaharchasi

8

8

9

9

482.

Madaniyat shaharchasi

8

8

9

9

483.

Qurgʻonobod shaharchasi

8

8

9

9

484.

Chorkesar-2 shaharchasi

8

8

9

9

485.

Toʻraqoʻrgʻon tumani

Toʻraqoʻrgʻon shahri

8

8

9

9

486.

Oqtosh shaharchasi

8

8

9

9

487.

Yettikon shaharchasi

8

8

9

9

488.

Yandama shaharchasi

8

8

9

9

489.

Axsi shaharchasi

8

8

9

9

490.

Kalvak shaharchasi

8

8

9

9

491.

Mozorkoʻxna shaharchasi

8

8

9

9

492.

Buramatut shaharchasi

8

8

9

9

493.

Shaxand shaharchasi

8

8

9

9

494.

Olchin shaharchasi

8

8

9

9

495.

Saroy shaharchasi

8

8

9

9

496.

Katagon shaharchasi

8

8

9

9

497.

Kichik qurama shaharchasi

8

8

9

9

498.

Namdon shaharchasi

8

8

9

9

499.

Uychi tumani

Uychi shaharchasi

8

8

9

9

500.

Oʻnxayat shaharchasi

8

8

9

9

501.

Birlashgan shaharchasi

8

8

9

9

502.

Fayziobod shaharchasi

8

8

9

9

503.

Churtuk shaharchasi

8

8

9

9

504.

Axsi shaharchasi

8

8

9

9

505.

Jiydakara shaharchasi

8

8

9

9

506.

Kichik toshloq shaharchasi

8

8

9

9

507.

Mashad shaharchasi

8

8

9

9

508.

Soku shaharchasi

8

8

9

9

509.

Boyogʻon shaharchasi

8

8

9

9

510.

Gʻayrat shaharchasi

8

8

9

9

511.

Xoʻjaobod shaharchasi

8

8

9

9

512.

Uchqoʻrgʻon tumani

Uchqoʻrgʻon shahri

8

8

9

9

513.

Qayqi shaharchasi

8

8

9

9

514.

Qoʻgʻay shaharchasi

8

8

9

9

515.

Uchyogʻoch shaharchasi

8

8

9

9

516.

Yangiobod shaharchasi

8

8

9

9

517.

Chortoq tumani

Choptoq shahri

8

8

9

9

518.

Muchum shaharchasi

8

8

9

9

519.

Koroskon shaharchasi

8

8

9

9

520.

Koʻshan shaharchasi

8

8

9

9

521.

Ayqiron shaharchasi

8

8

9

9

522.

Alixon shaharchasi

8

8

9

9

523.

Pastki Peshqoʻrgʻon shaharchasi

8

8

9

9

524.

Yuqori Peshqoʻrgʻon shaharchasi

8

8

9

9

525.

Ora ariq shaharchasi

8

8

9

9

526.

Baliqli koʻl shaharchasi

8

8

9

9

527.

Hazratishoh shaharchasi

8

8

9

9

528.

Chust tumani

Chust shahri

8

8

9

9

529.

Olmos shaharchasi

8

8

9

9

530.

Axcha shaharchasi

8

8

9

9

531.

Sarimsoqtepa shaharchasi

8

8

9

9

532.

Varzik shaharchasi

8

8

9

9

533.

Qoraqoʻrgʻon shaharchasi

8

8

9

9

534.

Gʻova shaharchasi

8

8

9

9

535.

Karkidon shaharchasi

8

8

9

9

536.

Karnon shaharchasi

8

8

9

9

537.

Yorqishloq shaharchasi

8

8

9

9

538.

Shoyon shaharchasi

8

8

9

9

539.

Xisorak shaharchasi

8

8

9

9

540.

Yangiqoʻrgʻon tumani

Yangiqoʻrgʻon shaharchasi

8

8

9

9

541.

Bekobod shaharchasi

8

8

9

9

542.

Gʻovazon shaharchasi

8

8

9

9

543.

Zarkent shaharchasi

8

8

9

9

544.

Iskavot shaharchasi

8

8

9

9

545.

Gulshox shaharchasi

8

8

9

9

546.

Qizil qiyoq shaharchasi

8

8

9

9

547.

Qorayontoq shaharchasi

8

8

9

9

548.

Qorapolvon shaharchasi

8

8

9

9

549.

Qorachashoʻrkent shaharchasi

8

8

9

9

550.

Koʻkyor shaharchasi

8

8

9

9

551.

Navkent shaharchasi

8

8

9

9

552.

Nanay shaharchasi

8

8

9

9

553.

Poromon shaharchasi

8

8

9

9

554.

Rovot shaharchasi

8

8

9

9

555.

Sangiston shaharchasi

8

8

9

9

556.

Salmon shaharchasi

8

8

9

9

557.

Xoʻjashoʻrkent shaharchasi

8

8

9

9

558.

Yumaloqtepa shaharchasi

8

8

9

9

Samarqand viloyati

559.

Samarqand shahri

7

7

8

8

560.

Kimyogarlar shaharchasi

7

8

8

8

561.

Farhod shaharchasi

7

8

8

8

562.

Soʻlim shaharchasi

8

8

8

9

563.

Kattaqoʻrgʻon shahri

7

8

8

8

564.

Ingichka shaharchasi

7

8

8

8

565.

Oqdaryo tumani

Loyish shaharchasi

7

8

8

8

566.

Dahbed shaharchasi

7

8

8

8

567.

Avazali shaharchasi

7

8

8

8

568.

Bolta shaharchasi

7

8

8

8

569.

Qirqdarxon shaharchasi

7

8

8

8

570.

Kumushkent shaharchasi

7

8

8

8

571.

Oytamgʻali shaharchasi

7

8

8

8

572.

Oqdaryo shaharchasi

7

8

8

8

573.

Yangiqoʻrgʻon shaharchasi

7

8

8

8

574.

Yangiobod shaharchasi

7

8

8

8

575.

Bulungʻur tumani

Bulungʻur shahri

7

8

8

8

576.

Kildon shaharchasi

7

8

8

9

577.

Sohibkor shaharchasi

7

8

8

8

578.

Bogʻbon shaharchasi

7

8

8

8

579.

Jomboy tumani

Jomboy shahri

7

8

8

8

580.

Dehqonobod shaharchasi

7

8

8

8

581.

Eski Jomboy shaharchasi

7

8

8

8

582.

Xoʻja shaharchasi

7

8

8

9

583.

Gʻazira shaharchasi

7

8

8

8

584.

Kattaqishloq shaharchasi

7

8

8

8

585.

Ishtixon tumani

Ishtixon shahri

7

8

8

8

586.

Mitan shaharchasi

7

8

8

8

587.

Azamat shaharchasi

7

8

8

8

588.

Damariq shaharchasi

7

8

8

8

589.

Bahrin shaharchasi

7

8

8

8

590.

Qirqyigit shaharchasi

7

7

8

8

591.

Odil shaharchasi

7

8

8

8

592.

Sugʻot shaharchasi

7

8

8

8

593.

Xalqobod shaharchasi

7

8

8

8

594.

Shayxislom shaharchasi

7

8

8

8

595.

Sheyxlar shaharchasi

7

8

8

8

596.

Yangikent shaharchasi

7

8

8

8

597.

Yangiravot shaharchasi

7

8

8

8

598.

Kattaqoʻrgʻon tumani

Payshanba shaharchasi

7

8

8

8

599.

Suv hovuzi shaharchasi

7

8

8

8

600.

Mundiyon shaharchasi

7

8

8

8

601.

Polvontepa shaharchasi

7

8

8

8

602.

Qoradaryo shaharchasi

7

8

8

8

603.

Vaurot shaharchasi

7

8

8

8

604.

Yangiqoʻrgʻoncha shaharchasi

7

8

8

8

605.

Kattaming shaharchasi

7

8

8

8

606.

Qoʻshrabot tumani

Qoʻshrabot shaharchasi

7

8

8

9

607.

Zarkent shaharchasi

7

8

8

8

608.

Narpay tumani

Oqtosh shahri

7

8

8

8

609.

Mirbozor shaharchasi

7

8

8

8

610.

Guliston shaharchasi

7

8

8

8

611.

Quyi Charxin shaharchasi

7

8

8

8

612.

Payariq tumani

Payariq shahri

7

8

8

8

613.

Chelak shahri

7

8

8

8

614.

Tomoyrat shaharchasi

7

8

8

8

615.

Qorasuv shaharchasi

7

8

8

8

616.

Koʻksaroy shaharchasi

7

8

8

8

617.

Gʻujumsoy shaharchasi

7

8

8

8

618.

Xuja Ismoil shaharchasi

7

8

8

8

619.

Tupolos shaharchasi

7

8

8

8

620.

Oqqoʻrgʻon shaharchasi

7

8

8

8

621.

Doʻstlarobod shaharchasi

7

8

8

8

622.

Doʻstlik shaharchasi

7

8

8

8

623.

Pastdargʻom tumani

Juma shahri

7

8

8

8

624.

Charxin shaharchasi

7

8

8

8

625.

Chortut shaharchasi

7

8

8

8

626.

Oʻrta Charxin shaharchasi

7

8

8

8

627.

Goʻzalkent shaharchasi

7

8

8

8

628.

Nayman shaharchasi

7

8

8

8

629.

Jagʻalboyli shaharchasi

7

8

8

8

630.

Mehnat shaharchasi

7

8

8

8

631.

Hindiboyi shaharchasi

7

8

8

8

632.

Agʻron shaharchasi

7

8

8

8

633.

Iskandari shaharchasi

7

8

8

8

634.

Saribosh shaharchasi

7

8

8

8

635.

Paxtachi tumani

Ziyovuddin shaharchasi

7

8

8

8

636.

Qodirist shaharchasi

7

8

8

8

637.

Past Burkut shaharchasi

7

8

8

8

638.

Sanchiqul shaharchasi

7

8

8

8

639.

Suluvqoʻrgʻon shaharchasi

7

8

8

8

640.

Xumor shaharchasi

7

8

8

8

641.

Samarqand tumani

Gulobod shaharchasi

7

8

8

9

642.

Xoʻja Ahrori Vali shaharchasi

7

8

8

9

643.

Nurobod tumani

Nurobod shahri

7

8

8

8

644.

Nurbuloq shaharchasi

7

8

8

8

645.

Urgut tumani

Urgut shahri

8

8

8

9

646.

Jartepa shaharchasi

8

8

8

9

647.

Kamangaron shaharchasi

8

8

8

9

648.

Gʻoʻs shaharchasi

8

8

8

9

649.

Pochvon shaharchasi

8

8

8

9

650.

Ispanza shaharchasi

8

8

8

9

651.

Oʻramas shaharchasi

8

8

8

9

652.

Kenagas shaharchasi

8

8

8

9

653.

Toyloq tumani

Toyloq shaharchasi

7

8

8

9

654.

Adas shaharchasi

8

8

8

9

655.

Bogʻizagʻon shaharchasi

8

8

8

9

Surxondaryo viloyati

656.

Termiz shahri

7

7

8

8

657.

Oltinsoy tumani

Qorliq shaharchasi

8

8

8

9

658.

Botosh shaharchasi

8

8

9

9

659.

Jobu shaharchasi

8

8

9

9

660.

Ipoq shaharchasi

8

8

9

9

661.

Qurama shaharchasi

8

8

9

9

662.

Boʻston shaharchasi

8

9

9

9

663.

Mormin shaharchasi

8

8

9

9

664.

Xayrandara shaharchasi

8

9

9

9

665.

Xoʻjasoat shaharchasi

8

9

9

9

666.

Chep shaharchasi

8

8

9

9

667.

Shakarqamish shaharchasi

8

8

9

9

668.

Ekraz shaharchasi

8

8

9

9

669.

Yangiqurilish shaharchasi

8

8

9

9

670.

Gulobod shaharchasi

7

8

8

9

671.

Angor tumani

Angor shaharchasi

7

8

8

9

672.

Tallimaron shaharchasi

7

8

8

9

673.

Xomkon shaharchasi

8

8

9

9

674.

Qorasuv shaharchasi

7

8

8

9

675.

Yangiobod shaharchasi

7

8

8

9

676.

Talloshqon shaharchasi

7

8

8

9

677.

Gilambob shaharchasi

8

8

8

9

678.

Zartepa shaharchasi

8

8

8

9

679.

Yangi turmush shaharchasi

7

8

8

8

680.

Yangi Angor shaharchasi

7

8

8

9

681.

Kayran shaharchasi

7

8

8

9

682.

Novshahar shaharchasi

7

8

8

9

683.

Bandixon tumani

Bandixon shaharchasi

8

8

9

9

684.

Tangimush shaharchasi

8

8

9

9

685.

Yangibogʻ shaharchasi

8

9

9

9

686.

Boysun tumani

Boysun shahri

8

8

9

9

687.

Kofrun shaharchasi

8

8

9

9

688.

Pasurxi shaharchasi

8

8

9

9

689.

Qoraboʻyin shaharchasi

8

9

9

9

690.

Rabot shaharchasi

8

8

9

9

691.

Muzrabot tumani

Xalqobod shaharchasi

7

8

8

9

692.

Baxt shaharchasi

7

8

8

8

693.

Baynalminal shaharchasi

7

7

8

8

694.

Guliston shaharchasi

7

8

8

9

695.

Iftixor shaharchasi

7

8

8

9

696.

Oq oltin shaharchasi

7

7

8

8

697.

Taskent shaharchasi

7

8

8

9

698.

Ozod Vatan shaharchasi

7

8

8

9

699.

Chegarachi shaharchasi

7

8

8

9

700.

Denov tumani

Denov shahri

8

8

9

9

701.

Doʻstlik shaharchasi

8

8

9

9

702.

Yurchi shaharchasi

8

8

9

9

703.

Qiziljar shaharchasi

8

9

9

9

704.

Xolchayon shaharchasi

8

8

9

9

705.

Xitoyan shaharchasi

8

8

9

9

706.

Paxtakurash shaharchasi

8

8

9

9

707.

Namozgoh shaharchasi

8

8

9

9

708.

Jamatak shaharchasi

8

8

9

9

709.

Yangi Hazorbogʻ shaharchasi

8

8

9

9

710.

Dahana shaharchasi

8

9

9

9

711.

Yangiobod shaharchasi

8

8

9

9

712.

Jarqoʻrgʻon tumani

Jarqoʻrgʻon shahri

7

8

8

8

713.

Kakaydi shaharchasi

7

8

8

8

714.

Minor shaharchasi

7

8

8

8

715.

Qoraqursoq shaharchasi

7

8

8

8

716.

Markaziy Surxon shaharchasi

8

8

8

9

717.

Kafrun shaharchasi

8

8

9

9

718.

Qumqoʻrgʻon tumani

Qumqoʻrgʻon shahri

8

8

8

9

719.

Hurriyat shaharchasi

8

8

9

9

720.

Elbayon shaharchasi

8

8

9

9

721.

Elobod shaharchasi

7

8

8

8

722.

Azlarsoy shaharchasi

8

8

9

9

723.

Bogʻora shaharchasi

8

8

8

9

724.

Oqsoy shaharchasi

8

8

8

9

725.

Jiydali shaharchasi

8

8

8

9

726.

Navbahor shaharchasi

8

8

9

9

727.

Qarsoqli shaharchasi

8

8

8

9

728.

Yangiyer shaharchasi

7

8

8

8

729.

Jaloir shaharchasi

7

8

8

8

730.

Qiziriq tumani

Sariq shaharchasi

8

8

8

9

731.

Kunchiqish shaharchasi

8

8

8

9

732.

Yangi hayot shaharchasi

8

8

8

9

733.

Karmaki shaharchasi

8

8

8

9

734.

Istara shaharchasi

8

8

8

9

735.

Sariosiyo tumani

Shargʻun shahri

8

9

9

9

736.

Sariosiyo shaharchasi

8

9

9

9

737.

Yangihayot shaharchasi

8

9

9

9

738.

Tortuli shaharchasi

8

9

9

9

739.

Termiz tumani

Uchqizil shaharchasi

7

8

8

8

740.

Tajribakor shaharchasi

7

7

8

8

741.

At-Termiziy shaharchasi

7

7

8

8

742.

Mustaqillik shaharchasi

7

7

8

8

743.

Chegarachi shaharchasi

7

8

8

9

744.

Uzun tumani

Uzun shaharchasi

8

8

9

9

745.

Chinor shaharchasi

8

9

9

9

746.

Ulanqul shaharchasi

8

8

9

9

747.

Qarashiq shaharchasi

8

9

9

9

748.

Yangi kuch shaharchasi

8

8

9

9

749.

Jonchekka shaharchasi

8

8

9

9

750.

Malandiyon shaharchasi

8

8

9

9

751.

Mehnat shaharchasi

7

8

8

8

752.

Yangi roʻzgʻor shaharchasi

7

8

8

9

753.

Sherobod tumani

Sherobod shahri

8

8

8

9

754.

Zarabogʻ shaharchasi

8

8

8

9

755.

Kilkon shaharchasi

8

8

8

9

756.

Navbogʻ shaharchasi

8

8

8

9

757.

Paxtaobod shaharchasi

8

8

8

9

758.

Sariqamish shaharchasi

8

8

8

9

759.

Choʻyinchi shaharchasi

8

8

8

9

760.

Yangiariq shaharchasi

7

7

8

8

761.

Shoʻrchi tumani

Shoʻrchi shahri

8

8

9

9

762.

Elbayon shaharchasi

8

8

9

9

763.

Toʻla shaharchasi

8

8

8

9

764.

Yalti shaharchasi

8

8

9

9

765.

Xushchekka shaharchasi

8

8

8

9

766.

Qoʻshtegirmon shaharchasi

8

8

9

9

767.

Kattasovur shaharchasi

7

8

8

9

768.

Karvon shaharchasi

8

8

9

9

769.

Gʻarmaqoʻrgʻon shaharchasi

7

8

8

8

770.

Jarqishloq shaharchasi

7

8

8

8

771.

Joyilma shaharchasi

8

8

9

9

Sirdaryo viloyati

772.

Guliston shahri

7

7

7

8

773.

Shipin shahri

7

8

8

8

774.

Yangiyep shahri

7

7

8

8

775.

Oqoltin tumani

Sardoba shaharchasi

7

7

7

7

776.

Fargʻona shaharchasi

7

7

7

7

777.

Andijon shaharchasi

7

7

7

7

778.

Boyovut tumani

Boyovut shaharchasi

7

7

8

8

779.

Markaz shaharchasi

7

7

8

8

780.

Bekat shaharchasi

7

8

8

9

781.

Doʻstlik shaharchasi

7

7

8

8

782.

Sayxunobod tumani

Sayxun shaharchasi

7

7

8

8

783.

Sohil shaharchasi

7

7

8

8

784.

Shoʻroʻzak shaharchasi

7

7

8

8

785.

Paxtakon shaharchasi

7

7

8

8

786.

Guliston tumani

Dehqonobod shaharchasi

7

7

8

8

787.

Xoʻlkar shaharchasi

7

8

8

8

788.

Beshbuloq shaharchasi

7

7

8

8

789.

Ulugʻbek shaharchasi

7

7

7

8

790.

Xalqakoʻl shaharchasi

7

7

7

8

791.

Sardoba tumani

Paxtaobod shaharchasi

7

7

8

8

792.

Mirzaobod tumani

Navroʻz shaharchasi

7

7

7

8

793.

Oqoltin shaharchasi

7

7

8

8

794.

Sirdaryo tumani

Sirdaryo shahri

7

7

7

8

795.

Baxt shahri

7

7

8

8

796.

Quyosh shaharchasi

7

7

7

8

797.

Malik shaharchasi

7

7

7

8

798.

Ziyokor shaharchasi

7

7

8

8

799.

J.Mamanov shaharchasi

7

7

7

8

800.

Xovos tumani

Xovos shaharchasi

7

7

8

8

801.

Gulbahor shaharchasi

7

7

8

8

Toshkent viloyati

802.

Nurafshon shahri

7

8

8

9

803.

Olmaliq shahri

7

8

8

9

804.

Angren shahri

8

8

8

9

805.

Yangiobod shahri

7

8

8

9

806.

Bekobod shahri

7

8

8

8

807.

Ohangapon shahri

7

8

8

9

808.

Chipchiq shahri

8

8

8

9

809.

Yangiyoʻl shahri

7

8

8

9

810.

Oqqoʻrgʻon tumani

Oqqoʻrgʻon shahri

7

7

8

8

811.

Olimkent shaharchasi

7

8

8

8

812.

Hamzaobod shaharchasi

7

8

8

8

813.

Ohangaron tumani

Yon-ariq shaharchasi

7

8

8

9

814.

Qora Xitoy shaharchasi

7

8

8

9

815.

Telov shaharchasi

8

8

8

9

816.

Eyvalek shaharchasi

7

8

8

9

817.

Nurobod shaharchasi

8

8

8

9

818.

Bekobod tumani

Zafar shaharchasi

7

7

8

8

819.

Bobur shaharchasi

7

8

8

8

820.

Koʻrkam shaharchasi

7

7

8

8

821.

Xos shaharchasi

7

8

8

8

822.

Gulzor shaharchasi

7

7

8

8

823.

Boʻstonliq tumani

Gʻazalkent shahri

8

8

8

9

824.

Iskandar shaharchasi

8

8

8

9

825.

Chorvoq shaharchasi

8

8

8

9

826.

Burchmullo shaharchasi

8

8

8

9

827.

Pargos shaharchasi

8

8

8

9

828.

Sari qanli shaharchasi

8

8

8

9

829.

Sobir Raximov shaharchasi

8

8

8

9

830.

Soyliq shaharchasi

8

8

8

9

831.

Talpin shaharchasi

8

8

8

9

832.

Tulabe shaharchasi

8

8

8

9

833.

Uyenkulsoy shaharchasi

8

8

8

9

834.

Xumson shaharchasi

8

8

8

9

835.

Hoʻja shaharchasi

8

8

8

9

836.

Xoʻjakent shaharchasi

8

8

8

9

837.

Chinor shaharchasi

8

8

8

9

838.

Qoronqul shaharchasi

8

8

8

9

839.

Bunyodkor shaharchasi

8

8

8

9

840.

Qoʻshqoʻrgʻon shaharchasi

8

8

8

9

841.

Boʻka tumani

Boʻka shahri

7

8

8

8

842.

Quyichirchiq tumani

Doʻstobod shahri

7

7

8

8

843.

Qoʻrgʻoncha shaharchasi

7

7

8

8

844.

Paxtazor shaharchasi

7

7

8

8

845.

Zangiota tumani

Eshonguzar shaharchasi

7

8

8

9

846.

Oʻrtaovul shaharchasi

8

8

8

9

847.

Erkin shaharchasi

7

7

8

8

848.

Quyoshli shaharchasi

7

8

8

9

849.

Daliguzar shaharchasi

7

8

8

9

850.

Tarnov shaharchasi

7

8

8

9

851.

Zangiota shaharchasi

8

8

8

9

852.

Nazarbek shaharchasi

7

8

8

9

853.

Axmad Yassaviy shaharchasi

7

8

8

9

854.

Ulugʻbek shaharchasi

8

8

8

9

855.

Yuqorichirchiq tumani

Yangibozor shaharchasi

8

8

8

9

856.

Mirobod shaharchasi

8

8

8

9

857.

Xitoy Tepa shaharchasi

8

8

8

9

858.

Qibray tumani

Qibray shaharchasi

8

8

8

9

859.

Salar shaharchasi

8

8

8

9

860.

Taraqqiyet shaharchasi

8

8

8

9

861.

Doʻrmon shaharchasi

7

8

8

8

862.

Yoshlik shaharchasi

7

8

8

8

863.

Koʻprik boshi shaharchasi

8

8

8

9

864.

Madaniyat shaharchasi

8

8

8

9

865.

Mustaqillik shaharchasi

8

8

8

9

866.

Nurafshon shaharchasi

7

8

8

9

867.

Uymaut shaharchasi

8

8

8

9

868.

Unqoʻrgʻon-1 shaharchasi

8

8

8

9

869.

Oʻtkir shaharchasi

8

8

8

9

870.

X. Amirov shaharchasi

7

7

8

9

871.

Parkent tumani

Parkent shahri

8

8

8

9

872.

Xisarak shaharchasi

7

7

7

8

873.

Qoraqalpoq shaharchasi

8

8

8

9

874.

Nomdanak shaharchasi

7

8

8

9

875.

Krasnogorsk shaharchasi

7

8

8

9

876.

Pskent tumani

Pskent shahri

7

8

8

9

877.

Muratali shaharchasi

7

8

8

8

878.

Said shaharchasi

7

8

8

9

879.

Oʻrtachirchiq tumani

Tuyaboʻgʻiz shaharchasi

7

8

8

9

880.

Kuchluk shaharchasi

7

8

8

9

881.

Qorasuv shaharchasi

8

8

8

9

882.

Sholikor shaharchasi

7

8

8

9

883.

Chinoz tumani

Chinoz shahri

7

7

8

8

884.

Olmazor shaharchasi

7

8

8

8

885.

Yangi Chinoz shaharchasi

7

7

8

8

886.

Gulzorobod shaharchasi

7

7

8

8

887.

Doʻstlik shaharchasi

7

7

8

8

888.

Paxta shaharchasi

7

8

8

8

889.

A.Temur shaharchasi

7

8

8

8

890.

Birlik shaharchasi

7

7

7

8

891.

Chorvador shaharchasi

7

7

8

8

892.

Qir shaharchasi

8

8

8

9

893.

Yangiyoʻl tumani

Gulbahor shaharchasi

7

8

8

9

894.

Boʻzsuv shaharchasi

7

8

8

9

895.

Qirsadoq shaharchasi

8

8

8

9

896.

Eski-Qovunchi shaharchasi

7

8

8

9

897.

Toshkent tumani

Keles shahri

7

8

8

9

898.

Koʻksaroy shaharchasi

7

8

8

9

899.

Kensoy shaharchasi

8

8

8

9

900.

Sabzavot shaharchasi

8

8

8

9

901.

M. Fozilov shaharchasi

7

8

8

9

902.

Shamsiobod shaharchasi

7

8

8

9

903.

Chigʻatoy shaharchasi

7

8

8

9

904.

Hasanboy shaharchasi

7

8

8

9

905.

Qashqarlik shaharchasi

8

8

8

9

906.

A.Navoiy shaharchasi

7

8

8

9

Fargʻona viloyati

907.

Fargʻona shahri

8

8

8

9

908.

Qoʻqon shahri

8

8

8

8

909.

Muqimiy shaharchasi

8

8

8

9

910.

Quvasoy shahri

8

8

8

9

911.

Doʻstlik shaharchasi

8

8

8

9

912.

Mapgʻilon shahri

8

8

8

9

913.

Yangi Mapgʻilon shaharchasi

8

8

8

9

914.

Oltiariq tumani

Tinchlik shahri

7

8

8

8

915.

Oltiariq shaharchasi

8

8

8

9

916.

Chinor shaharchasi

8

8

8

9

917.

Azimobod shaharchasi

7

8

8

8

918.

Burboliq shaharchasi

8

8

8

9

919.

Jurak shaharchasi

8

8

8

9

920.

Zilxa shaharchasi

8

8

8

9

921.

Katput shaharchasi

8

8

8

9

922.

Oqbuyra shaharchasi

8

8

8

9

923.

Povulgʻon shaharchasi

8

8

8

9

924.

Polason shaharchasi

8

8

8

9

925.

Chordara shaharchasi

8

8

8

9

926.

Eskiarab shaharchasi

8

8

8

9

927.

Yangiarab shaharchasi

8

8

8

9

928.

Yangiqurgon shaharchasi

8

8

8

9

929.

Qoʻshtepa tumani

Boltakoʻl shaharchasi

8

8

8

9

930.

Gʻishtmon shaharchasi

8

8

8

8

931.

Doʻrmon shaharchasi

7

8

8

8

932.

Katta Beshkapa shaharchasi

7

8

8

8

933.

Qizil ariq shaharchasi

8

8

8

9

934.

Qorajiyda shaharchasi

8

8

8

9

935.

Qorakaltak shaharchasi

7

8

8

8

936.

Qumtepa shaharchasi

8

8

8

9

937.

Quyi Oqtepa shaharchasi

8

8

8

9

938.

Sarmazor shaharchasi

8

8

8

9

939.

Xotinariq shaharchasi

7

8

8

8

940.

Shaxaritepa shaharchasi

7

8

8

8

941.

Eshonguzar shaharchasi

8

8

8

9

942.

Yangiariq shaharchasi

8

8

9

9

943.

Bogʻdod tumani

Bogdod shaharchasi

7

8

8

8

944.

Amirobod shaharchasi

7

8

8

8

945.

Maylavoy shaharchasi

7

8

8

8

946.

Oltin vodiy shaharchasi

7

8

8

8

947.

Bogʻishamol shaharchasi

7

8

8

8

948.

Bordon shaharchasi

7

8

8

8

949.

Doʻrmancha shaharchasi

8

8

8

9

950.

Irgʻoli shaharchasi

7

8

8

8

951.

Qaroqchitol shaharchasi

7

8

8

8

952.

Kaxat shaharchasi

7

8

8

8

953.

Qirq volida shaharchasi

7

8

8

8

954.

Konizar shaharchasi

7

8

8

8

955.

Qoʻshtegirmon shaharchasi

7

8

8

8

956.

Matqulobod shaharchasi

7

8

8

8

957.

Mirzaobod shaharchasi

7

8

8

8

958.

Samandarak shaharchasi

7

8

8

8

959.

Samarqand shaharchasi

7

8

8

8

960.

Ultarma shaharchasi

7

8

8

8

961.

Xusnobod shaharchasi

7

8

8

8

962.

Chekmirzaobod shaharchasi

7

8

8

8

963.

Choʻrindi shaharchasi

7

8

8

8

964.

Buvayda tumani

Ibrat shaharchasi

7

8

8

8

965.

Yuqori Bachqir shaharchasi

7

8

8

8

966.

Quyi Bachqir shaharchasi

7

8

8

8

967.

Chinobod shaharchasi

8

8

8

9

968.

Buvayda shaharchasi

7

8

8

8

969.

Zarbuloq shaharchasi

8

8

8

9

970.

Qum shaharchasi

7

8

8

8

971.

Yuqori Nayman shaharchasi

7

8

8

8

972.

Oqqoʻrgʻon shaharchasi

7

8

8

8

973.

Quyi Urganji shaharchasi

7

8

8

8

974.

Beshariq tumani

Beshariq shahri

8

8

8

9

975.

Nafosat shaharchasi

8

8

8

9

976.

Zarqaynar shaharchasi

8

8

8

9

977.

Kapayangi shaharchasi

8

8

8

9

978.

Qumqishloq shaharchasi

7

8

8

8

979.

Oqtovuq shaharchasi

8

8

8

9

980.

Rapqon shaharchasi

8

8

8

9

981.

Tovul shaharchasi

8

8

8

9

982.

Uzun shaharchasi

8

8

8

9

983.

Chimboy shaharchasi

8

8

8

9

984.

Manguobod shaharchasi

8

8

8

9

985.

Quva tumani

Quva shahri

8

8

8

9

986.

Sanoatchilar shaharchasi

8

8

8

9

987.

Guliston shaharchasi

8

8

8

9

988.

Damariq shaharchasi

8

8

8

9

989.

Jalayer shaharchasi

8

8

8

9

990.

Qayirma shaharchasi

8

8

8

9

991.

Qaqir shaharchasi

8

8

8

9

992.

Qandabuloq shaharchasi

8

8

8

9

993.

Qorashox shaharchasi

8

8

8

9

994.

Mustaqillik shaharchasi

7

8

8

8

995.

Oltinariq shaharchasi

8

8

8

9

996.

Pastki Xoʻja Xasan shaharchasi

8

8

8

9

997.

Tolmozor shaharchasi

8

8

8

9

998.

Turk shaharchasi

8

8

8

9

999.

Oʻzbek shaharchasi

8

8

8

9

1000.

Yuziya shaharchasi

8

8

8

9

1001.

Uchkoʻprik tumani

Uchkoʻprik shaharchasi

7

8

8

8

1002.

Begobod shaharchasi

7

8

8

8

1003.

Gishdon shaharchasi

7

8

8

8

1004.

Katta Qashqar shaharchasi

8

8

8

9

1005.

Qumariqobod shaharchasi

7

8

8

8

1006.

Bogʻiboʻston shaharchasi

8

8

8

9

1007.

Mirzaxoʻja shaharchasi

7

8

8

8

1008.

Paloxon shaharchasi

7

8

8

8

1009.

Sobirjon shaharchasi

7

8

8

8

1010.

Turgʻoq shaharchasi

7

8

8

8

1011.

Yangiqishloq shaharchasi

7

8

8

8

1012.

Rishton tumani

Rishton shahri

8

8

8

9

1013.

Avazboy shaharchasi

8

8

8

8

1014.

Beshkapa shaharchasi

7

8

8

8

1015.

Bujay shaharchasi

7

8

8

8

1016.

Buston shaharchasi

8

8

8

8

1017.

Dutir shaharchasi

8

8

8

9

1018.

Saxovat shaharchasi

7

8

8

8

1019.

Zoxidon shaharchasi

8

8

8

8

1020.

Qayragʻoch shaharchasi

8

8

8

8

1021.

Oq-yer shaharchasi

8

8

8

8

1022.

Pandigon shaharchasi

8

8

8

8

1023.

Tuda shaharchasi

8

8

8

9

1024.

Uyrat shaharchasi

8

8

8

8

1025.

Xurramobod shaharchasi

8

8

8

9

1026.

Soʻx tumani

Ravon shaharchasi

8

8

9

9

1027.

Kala shaharchasi

8

8

8

9

1028.

Sarikanda shaharchasi

8

8

9

9

1029.

Soʻx shaharchasi

8

8

9

9

1030.

Tul shaharchasi

8

8

9

9

1031.

Xushyor shaharchasi

8

8

9

9

1032.

Tarovatli shaharchasi

8

8

9

9

1033.

Toshloq tumani

Toshloq shaharchasi

8

8

8

9

1034.

Arabmozor shaharchasi

8

8

8

8

1035.

Axshak shaharchasi

8

8

8

9

1036.

Varzak shaharchasi

7

8

8

8

1037.

Zarkent shaharchasi

8

8

8

9

1038.

Qumariq shaharchasi

8

8

8

8

1039.

Quyi Nayman shaharchasi

8

8

8

9

1040.

Sadda shaharchasi

8

8

8

9

1041.

Turvat shaharchasi

8

8

8

9

1042.

Yakkatut shaharchasi

8

8

8

9

1043.

Oʻzbekiston tumani

Yaypan shahri

8

8

8

9

1044.

Shursuv shaharchasi

8

8

8

9

1045.

Avgʻon shaharchasi

8

8

8

9

1046.

Dahana Qaqir shaharchasi

8

8

8

9

1047.

Islom shaharchasi

8

8

8

9

1048.

Kotta Tagob shaharchasi

8

8

8

9

1049.

Shakarobod shaharchasi

8

8

8

9

1050.

Kichik Tagob shaharchasi

8

8

8

9

1051.

Sardoba shaharchasi

8

8

8

9

1052.

Kudash shaharchasi

8

8

8

9

1053.

Kol elash shaharchasi

8

8

8

8

1054.

Qulibek shaharchasi

8

8

8

9

1055.

Qumbosti shaharchasi

8

8

8

8

1056.

Qushqonoq shaharchasi

8

8

8

9

1057.

Qoʻrgʻoncha shaharchasi

8

8

8

9

1058.

Nursux shaharchasi

8

8

8

9

1059.

Oyimcha Qaqir shaharchasi

8

8

8

9

1060.

Oqmachit shaharchasi

8

8

8

9

1061.

Oxta Tagob shaharchasi

8

8

8

9

1062.

Oʻqchi Dasht shaharchasi

8

8

8

9

1063.

Oʻqchi Rajabgardi shaharchasi

8

8

8

9

1064.

Ifrixor shaharchasi

8

8

8

9

1065.

Fargʻona tumani

Chimyon shaharchasi

8

8

9

9

1066.

Avval shaharchasi

8

8

8

9

1067.

Archa shaharchasi

8

8

9

9

1068.

Vodil shaharchasi

8

8

9

9

1069.

Yuqori Vodil shaharchasi

8

8

9

9

1070.

Damkoʻl shaharchasi

8

8

8

9

1071.

Yoshlarobod shaharchasi

8

8

8

9

1072.

Qoʻrgʻontepa shaharchasi

8

8

8

9

1073.

Langar shaharchasi

8

8

8

9

1074.

Logʻon shaharchasi

8

8

8

9

1075.

Mindon shaharchasi

8

8

9

9

1076.

Novkent shaharchasi

8

8

9

9

1077.

Yuqori Oqtepa shaharchasi

8

8

9

9

1078.

Yuqori Soyboʻyi shaharchasi

7

8

8

8

1079.

Bahor shaharchasi

8

8

9

9

1080.

Xonqiz shaharchasi

8

8

8

9

1081.

Xoʻroba shaharchasi

8

8

9

9

1082.

Neftchilar shaharchasi

8

8

8

9

1083.

Shoximardonobod shaharchasi

8

8

9

9

1084.

Yuqori Mindon shaharchasi

8

8

9

9

1085.

Dangʻara tumani

Dangʻara shaharchasi

8

8

8

9

1086.

Doimobod shaharchasi

8

8

8

9

1087.

Katta Turk shaharchasi

8

8

8

9

1088.

Qum Qiyali shaharchasi

8

8

8

9

1089.

Toptiqsaroy shaharchasi

8

8

8

9

1090.

Tumor shaharchasi

8

8

8

9

1091.

Yuqori Urganji shaharchasi

8

8

8

9

1092.

Yangi zamon shaharchasi

8

8

8

9

1093.

Furqat tumani

Navbahor shaharchasi

8

8

8

9

1094.

Kalushon shaharchasi

8

8

8

9

1095.

Qoʻqonboy shaharchasi

8

8

8

9

1096.

Tomosha shaharchasi

8

8

8

9

1097.

Chek chuvaldak shaharchasi

8

8

8

9

1098.

Shoyimbek shaharchasi

8

8

8

9

1099.

Eski shaharchasi

8

8

8

9

1100.

Eshon shaharchasi

7

8

8

8

1101.

Yozyovon tumani

Yozyovon shaharchasi

7

8

8

8

1102.

Yozyovon chek shaharchasi

7

8

8

8

1103.

Yoʻldoshobod shaharchasi

7

8

8

8

1104.

Qorasoqol shaharchasi

7

8

8

8

1105.

Qoratepa shaharchasi

8

8

8

8

1106.

Kelajak shaharchasi

7

8

8

8

1107.

Quyi Soyboʻyi shaharchasi

7

8

8

8

1108.

Toshxovuz shaharchasi

7

8

8

8

1109.

Xonobod shaharchasi

7

8

8

8

Xorazm viloyati

1110.

Urganch shahri

7

7

8

8

1111.

Xiva shahri

6

7

7

8

1112.

Bogʻot tumani

Bogʻot shaharchasi

7

7

8

8

1113.

Nurafshon shaharchasi

7

7

8

8

1114.

Oltinqum shaharchasi

7

7

7

8

1115.

Uzumzor shaharchasi

7

7

7

8

1116.

Yangiqadam shaharchasi

7

7

8

8

1117.

Gurlan tumani

Gurlan shaharchasi

7

7

8

8

1118.

Chakkalar shaharchasi

7

7

8

8

1119.

Boʻzqalʼa shaharchasi

7

7

8

8

1120.

Nurzamin shaharchasi

7

7

8

8

1121.

Nukus yop shaharchasi

7

7

8

8

1122.

Mar Guliston shaharchasi

7

7

8

8

1123.

Doʻsimbiy shaharchasi

7

7

8

8

1124.

Taxtakoʻpir shaharchasi

7

7

8

8

1125.

Yormish shaharchasi

7

7

8

8

1126.

Qoʻshkoʻpir tumani

Qoʻshkoʻpir shaharchasi

6

7

7

8

1127.

Qoromon shaharchasi

6

7

7

8

1128.

Oʻrta qishloq shaharchasi

6

7

7

8

1129.

Xonobod shaharchasi

6

7

7

8

1130.

Shixmashhad shaharchasi

6

7

7

8

1131.

Sherobod shaharchasi

6

7

7

8

1132.

Urganch tumani

Cholish shaharchasi

7

7

8

8

1133.

Oq oltin shaharchasi

7

7

8

8

1134.

Chandir shaharchasi

7

7

8

8

1135.

Koʻpalik shaharchasi

7

7

8

8

1136.

Gardonlar shaharchasi

7

7

8

8

1137.

Hazorasp tumani

Hazorasp shaharchasi

7

7

8

8

1138.

Oq yop shaharchasi

7

7

8

8

1139.

Oyok ovvo shaharchasi

7

7

7

8

1140.

Tuproqqala tumani

Pitnak shahri

7

7

8

8

1141.

Nurxayot shaharchasi

7

7

8

8

1142.

Xonqa tumani

Xonqa shaharchasi

7

7

8

8

1143.

Istiqlol shaharchasi

7

7

8

8

1144.

Madaniy yer shaharchasi

7

7

8

8

1145.

Birlashgan shaharchasi

7

7

8

8

1146.

Yosh kuch shaharchasi

7

7

8

8

1147.

Xiva tumani

Gullanbogʻ shaharchasi

6

7

7

8

1148.

Parchanxos shaharchasi

6

7

7

8

1149.

Iftixor shaharchasi

6

7

7

8

1150.

Shoʻr-Qalʼa shaharchasi

7

7

7

8

1151.

Yuqori qoʻm shaharchasi

7

7

7

8

1152.

Hamkor shaharchasi

6

7

7

8

1153.

Shovot tumani

Shovot shaharchasi

6

7

7

8

1154.

Boʻyrochi shaharchasi

7

7

7

8

1155.

Ipakchi shaharchasi

6

7

7

8

1156.

Kangli shaharchasi

7

7

8

8

1157.

Kat-qalʼa shaharchasi

7

7

7

8

1158.

Monoq shaharchasi

6

7

7

8

1159.

Chigʻatoy shaharchasi

6

7

7

8

1160.

Yangiariq tumani

Yangiariq shaharchasi

7

7

7

8

1161.

Gulbogʻ shaharchasi

7

7

7

8

1162.

Soburzon shaharchasi

7

7

8

8

1163.

Suvgan shaharchasi

7

7

7

8

1164.

Tagan shaharchasi

7

7

8

8

1165.

Qoʻshloq shaharchasi

7

7

7

8

1166.

Yangibozor tumani

Yangibozor shaharchasi

7

7

8

8

1167.

Yangi yop shaharchasi

7

7

7

8

1168.

Mangʻitlar shaharchasi

7

7

8

8

1169.

Toshkent shahri

8

8

8

9

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Izoh. Mazkur jadval yoki SMH xaritasiga muvofiq grunt tasnifiga bogʻliq ravishda, hisobiy seysmiklik bir ballga oshirilgan yoki kamaytirilgan hollarda, ushbu ilovada keltirilgan ehtimollik va zilzilaning takroriylik davri oʻzgarmaydi, yaʼni dastlabki takroriylik davri saqlanib qolinadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
SHNQ 2.01.03-26 “Seysmik hududlarda qurilish” shaharsozlik normalari va qoidalariga
2-ILOVA
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish