Hujjatga taklif yuborish
Audioni tinglash
Hujjat elementidan havola olishOʻZBEKISTON RESPUBLIKASI QURILISH VA UY-JOY KOMMUNAL XOʻJALIGI VAZIRINING
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishBUYRUGʻI
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishSHNQ 2.09.22-22 “Yer osti neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan gaz omborlari. Loyihalash talablari” shaharsozlik normalari va qoidalarini tasdiqlash toʻgʻrisida
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishOʻzbekiston Respublikasining Shaharsozlik kodeksi, Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2020-yil 13-martdagi PF-5963-son “Oʻzbekiston Respublikasining qurilish sohasida islohotlarni chuqurlashtirishga doir qoʻshimcha chora-tadbirlar toʻgʻrisida”gi hamda 2020-yil 27-noyabrdagi PF-6119-son “Oʻzbekiston Respublikasi qurilish tarmogʻini modernizatsiya qilish, jadal va innovatsion rivojlantirishning 2021 — 2025-yillarga moʻljallangan strategiyasini tasdiqlash toʻgʻrisida”gi farmonlariga muvofiq buyuraman:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish1. SHNQ 2.09.22-22 “Yer osti neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan gaz omborlari. Loyihalash talablari” shaharsozlik normalari va qoidalari ilovaga muvofiq tasdiqlansin.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish2. Mazkur buyruq Oʻzbekiston Respublikasi Favqulodda vaziyatlar vazirligi, Energetika vazirligi, Togʻ-kon sanoati va geologiya vazirligi, Ekologiya, atrof-muhitni muhofaza qilish va iqlim oʻzgarishi vazirligi hamda Sogʻliqni saqlash vazirligi huzuridagi Sanitariya-epidemiologik osoyishtalik va jamoat salomatligi qoʻmitasi bilan kelishilgan.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish3. Ushbu buyruq rasmiy eʼlon qilingan kundan eʼtiboran kuchga kiradi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishVazir Sh. XIDOYATOV
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishToshkent sh.,
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish2024-yil 27-noyabr,
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish01/2-83-son
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishKelishildi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishOʻzbekiston Respublikasi Favqulodda vaziyatlar vaziri A. KULDASHEV
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish2024-yil 12-noyabr
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishOʻzbekiston Respublikasi togʻ-kon sanoati va geologiya vaziri B. ISLAMOV
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish2024-yil 6-noyabr
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishOʻzbekiston Respublikasi energetika vaziri J. MIRZAMAHMUDOV
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish2024-yil 29-oktabr
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishOʻzbekiston Respublikasi ekologiya, atrof-muhitni muhofaza qilish va iqlim oʻzgarishi vaziri A. ABDUXAKIMOV
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish2024-yil 24-oktabr
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishSanitariya-epidemiologik osoyishtalik va jamoat salomatligi qoʻmitasi raisi B. YUSUPALIYEV
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish2024-yil 8-oktabr
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishOʻzbekiston Respublikasi qurilish va uy-joy kommunal xoʻjaligi vazirining 2024-yil 27-noyabrdagi 01/2-83-son buyrugʻiga
ILOVA
ILOVA
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishSHNQ 2.09.22-22 “Yer osti neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gaz omborlari. Loyihalash talablari” shaharsozlik normalari va qoidalari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishMazkur shaharsozlik normalari va qoidalari (bundan buyon matnda SHNQ deb yuritiladi) neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gazlarni saqlash uchun moʻljallangan yer osti omborlarini loyihalashga oid talablarni belgilaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishUshbu SHNQning talablari yer osti lahimlari mavjud boʻlgan quyidagi yer osti suyultirilgan uglevodorod gaz omborlariga nisbatan tatbiq etilmaydi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishmetall va temir-beton;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishoddiy butan uchun past haroratli muz jinsli;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishsiqilgan gazlar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishkomuflet portlatish usuli bilan quriladigan;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishtexnologik qurilmalar sifatida ishlatiladigan.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish1-bob. Shaharsozlik normalari va qoidalari hamda texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlarga havolalar
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish1. Ushbu SHNQda quyidagi shaharsozlik normalari va qoidalari hamda texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlarga havolalar keltirilgan:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishSHNQ 2.01.02-04 “Binolar va inshootlarning yongʻin xavfsizligi”;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishSHNQ 2.01.07-21 “Yuklamalar va taʼsirlar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishSHNQ 2.01.09-19 “Choʻkish xavfi yuqori boʻlgan gruntli hududlar hamda ularda quriladigan bino va inshootlarni loyihalash”;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishSHNQ 2.02.02-20 “Gidrotexnika inshootlarining zaminlari”;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishSHNQ 2.03.01-24 “Beton va temir-beton konstruksiyalar”;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishSHNQ 2.03.05-23 “Poʻlat konstruksiyalar. Loyihalash talablari”;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishQMQ 2.03.11-96 “Qurilish konstruksiyalarini korroziyadan himoya qilish”;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishSHNQ 2.04.01-22 “Binolarning ichki suv taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish”;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishSHNQ 2.04.03-24 “Oqova suvlarni chiqarib yuborish. Tashqi tarmoqlar va inshootlar. Loyihalash talablari”;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishSHNQ 2.04.05-22 “Isitish, ventilyatsiya va konditsiyalash”;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishSHNQ 2.04.07-22 “Issiqlik tarmoqlari”;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishSHNQ 2.04.08-22 “Gaz taʼminoti. Loyihalash talablari”;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishSHNQ 2.04.09-22 “Bino va inshootlarning yongʻin avtomatikasi”;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishSHNQ 2.04.10-22 “Shartli bosimi 10 MPa gacha boʻlgan texnologik poʻlat quvur oʻtkazgichlarni loyihalash”;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishSHNQ 2.04.11-22 “Plastik quvurlaridan texnologik quvur oʻtkazgichlarni loyihalash boʻyicha yoʻriqnoma”;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishSHNQ 2.05.06-22 “Magistral quvurlar”;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishSHNQ 2.06.02-23 “Gidrotexnika tunnellari”;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishSHNQ 2.06.04-21 “Gidrotexnika inshootlariga boʻladigan yuklanish va taʼsirlar”;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishSHNQ 2.06.05-23 “Grunt materiallaridan toʻgʻonlar”;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishSHNQ 2.06.06-21 “Beton va temir-beton toʻgʻonlar”;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishSHNQ 2.06.08-21 “Gidrotexnika inshootlarining beton va temir-beton konstruksiyalari”;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishSHNQ 2.07.01-23 “Aholi punktlarining hududlarini rivojlantirish va qurishni shaharsozlik jihatidan rejalashtirish”;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishSHNQ 2.09.02-23 “Korxonalarning ishlab chiqarish hamda maʼmuriy-maishiy bino va inshootlari. Loyihalash talablari”;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishSHNQ 2.09.19-22 “Neft va neft mahsulotlari omborxonalari”;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishGOST 9.602-2016 “Korroziya va eskirishdan himoya qilish yagona tizimi. Yerosti inshootlari. Korroziyadan himoya qilishga qoʻyilgan umumiy talablar” (rasmiy manba: Yedinaya sistema zashiti ot korrozii i stareniya. Soorujeniya podzemnie. Obshiye trebovaniya k zashite ot korrozii);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishGOST 8420-2022 “Lok-boʻyoq materiallari. Shartli yopishqoqlikni aniqlash usullari” (rasmiy manba: Materiali lakokrasochnie. Metodi opredeleniya uslovnoy vyazkosti);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishGOST 9544-2015 “Quvur armaturasi. Qulflar germetikligi meʼyorlari” (rasmiy manba: Armatura truboprovodnaya. Normi germetichnosti zatvorov).
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish2-bob. Atamalar va taʼriflar
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish2. Mazkur SHNQda quyidagi atamalar va ularning taʼriflari qoʻllanilgan:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishzumpf — kon lahimining, shaxta stvoli oldi hovlisining pastki qismida joylashgan va yuklash va tushirish uchun moʻljallangan koʻtarish qurilmasini (skip yoki koʻp qavatli klet) joylashtirish uchun, shuningdek oqib tushayotgan suvni yigʻish uchun moʻljallangan shaxta stvolining bir qismi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishyer osti rezervuari — togʻ konlari va kon-sigʻimlaridan tashkil topgan hamda suyuqlik va gazlarni quyish, uzatish va saqlash uchun moʻljallangan suv oʻtkazmaydigan inshoot;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishshaxta rezervuari — yer osti togʻ konini burgʻilash, portlatish usulida quriladigan togʻ jinslaridagi rezervuar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishshoʻr suv saqlash ombori — shoʻr suvni saqlash uchun moʻljallangan sigʻim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish3-bob. Umumiy qoidalar
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish3. Yer osti neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gaz omborlari majmuasi tarkibiga kiruvchi yer osti rezervuarlari quyidagi turlarga boʻlinishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishtosh tuzida burgʻilash quduqlari orqali geo-texnologik jihatdan qurilgan shaxtasiz rezervuarlar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishmusbat haroratli jinslarda va kon usulida qurilgan shaxtali rezervuarlar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishpast haroratli sunʼiy muzlatilgan jinslarda qurilgan past haroratli rezervuarlar.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish4. Och rangli neft mahsulotlarini tosh tuzida qurilgan yer osti rezervuarlarida saqlash muddatlari ushbu SHNQning 1-ilovasiga muvofiq belgilanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish5. Sunʼiy tarzda muzlatilgan togʻ jinslarida qurilgan past haroratli muz jinsli yer osti rezervuarlaridan propan, propilenni toʻyingan gaz bugʻlarining 1,02⋅102 Pa dan 1,05⋅105 Pa (765 dan 788 mm Ng gacha) gacha bosimda va unga mos qaynash haroratida saqlash uchun foydalanilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish6. Yer osti rezervuarlarni maxsus qurilgan yoki foydali qazilmalarni qazib chiqarish va boshqa kon ishlarini oʻtkazish natijasida paydo boʻlgan lahimlarda Oʻzbekiston Respublikasining “Yer qaʼri toʻgʻrisida”gi Qonuni talablarini inobatga olgan holda joylashtirish lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish7. Yer osti neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gaz omborlarini loyihalash, shuningdek rezervuar turini tanlashni mavjud kon lahimlarining muhandislik-geologik tadqiqotlari va tekshirish natijalariga asosan amalga oshirish lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish8. Yer osti neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gaz omborlarini foydali qazilmalarni ishlab chiqaruvchi korxonaning kon hududi yaqinida yoki hududida joylashishida ularning yer osti va yer usti inshootlari xavfsizligini taʼminlovchi himoya devorlari boʻlishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish9. Himoya devorlarining oʻlchamlari SHNQ 2.01.09-19 talablariga muvofiq belgilanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish10. Yer osti neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gaz omborlarining hajmiy-rejalashtirish sxemalari oʻrab turgan tosh qatlamlaridan samarali (quvvatdan maksimal va maydondan minimal) foydalanishni, shuningdek ochuvchi va yordamchi lahimlarning minimal hajmi va uzunligini taʼminlashi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish11. Yer osti neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gaz omborlarining hajmiy-rejalashtirish sxemalarini tanlash quyidagilarni inobatga olgan holda amalga oshirilishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishqurilish joyining kon-geologik sharoitlari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishyer osti neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gaz omborlarining maqsadi va vazifasi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbelgilangan yer osti neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gaz omborlarining sigʻimi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishsaqlanishi moʻljallangan neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gazi turi va ularning hajmiy nisbati;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishasosiy texnologik qurilmalarning (mahsulot nasoslari, quvurlar, nazorat-oʻlchash asboblari) turi va soni;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishsaqlanadigan neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gazning xususiyati (suyuq, yopishqoq);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishrezervuarlardagi bugʻ fazasining bosimi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishneft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gazini saqlash harorati;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishrezervuarni qurish texnologiyasi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish12. Yer osti rezervuarlari quduqlarining konstruksiyasi, ularni quduqlar (oraliq mustahkamlash quvurlari, putur yetkazmaydigan jismoniy usullar bilan sinovdan oʻtkazilgan payvandlangan birikmalar) kesib oʻtganda, mahsulotning suv qatlamlariga oqib oʻtmasligini taʼminlashi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish13. Ichimlik suvi taʼminoti uchun foydalaniladigan suvlarni oʻz ichiga olgan suv qatlamlarining rejimini nazorat qilish uchun loyihada burgʻilash quduqlari orqali, tosh tuzida gidrotexnika usulida, musbat haroratli togʻ jinslarida — kon usulida qurilgan yer osti rezervuarlari maydonida gidro-kuzatuv quduqlarini loyihalanishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish14. Gidro-kuzatuv quduqlari yer osti rezervuarlari qurilishi boshlanishidan oldin burgʻilanishi, jihozlanishi va sinovdan oʻtkazilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish15. Yer osti neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gaz omborlarining yer usti bino va inshootlari QMQ 2.03.11-96, SHNQ 2.04.05-22, SHNQ 2.09.02-23, SHNQ 2.09.19-22, SHNQ 2.04.08-22 hamda SHNQ 2.07.01-23, shuningdek yongʻin haqida xabarlashni va odamlarni evakuatsiya qilishni boshqarish, ularning yer usti binolar va inshootlarini yashindan himoyasi SHNQ 2.01.02-04 talablariga muvofiq boʻlishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish4-bob. Yer osti neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gaz omborlarini joylashtirish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish16. Yer osti neft, neft mahsulotlari va omborlari SHNQ 2.09.19-22 talablariga, suyultirilgan uglevodorod gaz omborlarini esa SHNQ 2.04.08-22 talablariga muvofiq joylashtirilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishYer osti inshootlari amaldagi va rejalashtirilgan yer osti hamda yer usti suv taʼminoti manbalarining sanitariya muhofaza hududining II zonasidan tashqarida, ularning kengayishi istiqbollarini hisobga olgan holda joylashtirilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish17. Neft va neft mahsulotlarini saqlash uchun moʻljallangan, shifti lahimning ikkita maksimal oraligʻi (kengligi, diametri)dan oshadigan chuqurlikda joylashgan barcha turdagi yer osti rezervuarlarining quduqlari, stvollari, ishlab chiqarish quduqlarining boshidan yer osti neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gaz omborlariga tegishli boʻlmagan binolar, inshootlar va boshqa obyektlargacha, shuningdek yer osti neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gaz omborlarining bino va inshootlarigacha boʻlgan minimal masofalar SHNQ 2.09.19-22 talablariga muvofiq qabul qilinishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish18. Suyultirilgan uglevodorod gazini saqlash uchun moʻljallangan barcha turdagi yer osti rezervuarlarning quduqlari, stvollari, ishlab chiqarish quduqlari boshidan yer osti neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gaz omborlariga tegishli boʻlmagan bino va inshootlar va boshqa obyektlargacha boʻlgan minimal masofalar ushbu SHNKning 1-jadvaliga muvofiq, yer osti neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gaz omborlarining yer usti majmuasi bino va inshootlarigacha boʻlgan minimal masofa esa ushbu SHNKning 2-jadvaliga muvofiq olinishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishYer usti majmuasining ushbu SHNKning 1 va 2-jadvallarida keltirilmagan bino va inshootlaridan boshqa binolar, inshootlar va yer osti suyultirilgan uglevodorod gaz omborlariga tegishli boʻlgan va tegishli boʻlmagan obyektlargacha boʻlgan masofalar SHNQ 2.04.08-22 talablariga muvofiq belgilanishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish19. Gazni yoqish uchun moʻljallangan sham quvuridan (svecha quvuridan) har qanday portlab-yonish va yongʻin xavfi toifasidagi bino va inshootlargacha boʻlgan masofa kamida 100 m boʻlishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish20. Yer osti neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gaz omborlarining sigʻimidan qatʼiy nazar ulardan umumiy tarmoq avtomobil yoʻllariga yoki ularga kirish yoʻlaklariga ikkita chiqish yoʻli loyihalanishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish21. Yer osti rezervuarlarining texnologik quduqlari, shaxta stvollari va foydalaniladigan quduqlarining ogʻzi (boshi) hamda past haroratli muz jinsli suyultirilgan uglevodorod gazi rezervuarlari yonmaydigan materiallardan tayyorlangan, balandligi kamida 2 m boʻlgan toʻsiqlar bilan oʻralishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishOʻraladigan maydon oʻlchami taʼmirlash (quduqlarining ogʻzi hamda kommunikatsiyalarni montaj va demontaj qilish, quvurlarni tushirish va koʻtarish) ishlarini oʻtkazish ehtimolini hisobga olib belgilanishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishTosh tuzidagi shaxtasiz yer osti rezervuarlar quduqlari ogʻzining toʻsiqlarini toʻsiq va devor maydonlarining nisbatidan kelib chiqqan holda toʻsilgan maydon ichida yoki uning tashqarisida joylashtirishga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish22. Yer osti neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gaz omborlari joylashadigan maydondagi yer osti lahimlarining taʼsir zonasida yer yuzasining siljishini kuzatish uchun reperlarni oʻrnatish lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish23. Past haroratli muz jinsli rezervuarlardan metall suyultirilgan uglevodorod gazi rezervuarlarigacha boʻlgan minimal masofa ushbu SHNQning 3-jadvaliga muvofiq qabul qilinishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish|
|
|
|
1-jadval |
|
Bino va inshootlar |
Masofa, m |
||
|
Shaxtasiz (tosh tuzidagi) rezervuarlar quduqlarining boshidan oʻlchangan |
Past haroratli muz jinsli rezervuarlardan, shaxtasiz hamda shaxtali (musbat haroratli jinslardagi) rezervuarlar quduqlari boshidan oʻlchangan sigʻimi |
||
|
50 ming m3 gacha |
50 ming m3 dan yuqori |
||
|
Maishiy binolar |
500 |
300 |
500 |
|
Turar joy binolari |
300 |
250 |
300 |
|
Qoʻshni korxonalarning bino va inshootlari |
250 |
200 |
250 |
|
Oʻrmonlar: |
|
|
|
|
a) ignabargli |
100 |
50 |
50 |
|
b) qattiq yogʻochli |
30 |
20 |
30 |
|
Temir yoʻllar: |
|
|
|
|
a) stansiyalar |
500 |
300 |
500 |
|
b) razyezdlar va platformalar |
100 |
60 |
80 |
|
c) ikki stansiya oraligʻi (peregon) |
80 |
40 |
50 |
|
Avtomobil yoʻllari |
|
|
|
|
a) I — III toifa |
60 |
30 |
50 |
|
b) IV va V toifa |
50 |
25 |
25 |
|
Torf, pichan, tolali moddalar, somon omborlari hamda torfning ochiq joylari |
100 |
100 |
100 |
|
Havo elektr uzatish liniyalari |
EQTQ ga koʻra |
EQTQ ga koʻra |
EQTQ ga koʻra |
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishIzohlar:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish1. Tosh tuzidagi shaxtasiz lahim texnologik qudugʻi boshidan oʻlchangan masofani quduq atrofidagi toʻsiqning ichki yuzasidan hisoblash kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishToʻsiq hajmini ushbu SHNQning 2-ilovasiga muvofiq aniqlashga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish2. Past haroratli muz jinsli lahimlardan oʻlchangan masofani toʻsiqning tuproq bilan tutashgan tashqi yuzasidan hisoblash lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish3. Yer osti lahimlari stvoli va quduqlaridan oʻlchangan masofa ularning markaziy oʻqlaridan hisoblanishi zarur.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish|
|
|
|
2-jadval |
|
Bino va inshootlar |
Masofa, m |
||
|
Shaxtasiz (tosh tuzidagi) rezervuarlar quduqlari boshidan oʻlchangan |
Past haroratli muz jinsli rezervuarlardan oʻlchangan |
Shaxtasiz rezervuarlar quduqlarining boshidan oʻlchangan |
|
|
Toʻkish-quyish shoxobchalari |
100 |
100 |
50 |
|
Temir yoʻl oqizish-quyish estakadalari, idishlarga solingan neft mahsulotlari uchun omborlar |
40 |
40 |
20 |
|
Avtotsisternalar uchun quyish-toʻkish qurilmalari, mahsulot nasos stansiyalari, kompressor, ishlab chiqarish oqava suvlarni chiqarib yuborish nasos stansiyalari, gazlarni bugʻlatish va qorish uchun quyish, qadoqlash va tarqatish qurilmalari |
40 |
40 |
20 |
|
Suv quvurlari va yongʻin oʻchirish nasos stansiyalari, yongʻin-qutqaruv depo va postlari, yongʻinga qarshi suv havzalari (ombor lyukigacha yoki suv havzasidan suvni chiqarish joyigacha) |
40 |
40 |
40 |
|
Olovbardoshlilik darajasi I, II boʻlgan bino va inshootlar |
60 |
60 |
50 |
|
Boshqa bino va inshootlar |
40 |
30 |
40 |
|
Shoʻr suv saqlash omborlari (ochiq) |
40 |
- |
- |
|
Rezervuar toʻsiqlari |
15 |
15 |
15 |
|
Havo elektr uzatish liniyalari |
EQTQ ga koʻra |
EQTQ ga koʻra |
EQTQ ga koʻra |
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishIzohlar:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish1. Tosh tuzidagi shaxtasiz lahim texnologik qudugʻi boshidan oʻlchangan masofani quduq atrofidagi toʻsiqning ichki yuzasidan hisoblash kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishToʻsiq hajmini ushbu SHNQning 2-ilovasiga muvofiq aniqlashga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish2. Past haroratli muz jinsli lahimlardan oʻlchangan masofani toʻsiqning tuproq bilan tutashgan tashqi yuzasidan hisoblash lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish3. Yer osti lahimlari stvoli va quduqlaridan oʻlchangan masofa ularning markaziy oʻqlaridan hisoblanishi zarur.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish3-jadval | ||
Metall rezervuar | Rezervuarlarning umumiy sigʻimi, m3 | Masofa, m |
Yer usti | 500 gacha 500 dan 1000 gacha | 150 200 |
Yer osti | 500 gacha 500 dan 1000 gacha 1000 dan 2000 gacha | 75 100 150 |
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish5-bob. Yer osti rezervuarlari qurilish maydonlarining muhandislik-geologik sharoitlariga qoʻyilgan talablar
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish24. Yer osti rezervuarlarini barcha morfologik turdagi (qatlam, qatlam-linzasimon, linzasimon, gumbaz va shtok) tuz konlarida qurishga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishBunda, vertikal quduqlar orqali yer osti rezervuarlarini qurish uchun tuz konining quvvati kamida 10 m ni, vertikal-gorizontal hamda qiya-gorizontal quduqlar orqali esa, texnik-iqtisodiy asoslardan kelib chiqqan holda kamida 5 m boʻlishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish25. Yer osti rezervuarlarining joylashish chuqurligi 60 dan 2500 m gacha loyihalanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish26. Tosh tuzidagi erimaydigan jinslarning rezervuar chuqurligining joylashish oraligʻida tarqoq qoʻshimchalar miqdori 35 foizdan oshmasligi (massasiga koʻra), NaCl miqdori esa kamida (massasiga koʻra) 64 foizni tashkil etishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish27. Tosh tuzidagi bitta erimaydigan jinslar qatlamining yer osti rezervuarlari joylashgan chuqurlik oraligʻidagi qalinligi 2,5 m dan oshmasligi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish28. Yer osti neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gaz omborlari chuqurligi oraligʻidagi tosh tuzi tarkibida kaliy, magniy va boshqa tez eriydigan tuzlarni hamda bitumoid, oltingugurt va gaz qoʻshimchalarini saqlamasligi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish29. Yer osti rezervuarlarini qurish jarayonidan olinadigan qurilish shoʻr suvini chuchuk suv va yer osti suvlari qatlamlaridan hamda 35 g/L dan ortiq mineralizatsiyalashgan isteʼmol uchun foydalanilmaydigan (yaroqsiz) yer osti suvlaridan suv toʻsiqlari bilan mustahkam izolyatsiyalangan chuqur suv qatlamlariga quyishga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish30. Qurilishda shoʻr suvi oqizish koʻzda tutilgan suv qatlamlarining oʻtkazuvchanlik parametri 10-11 m3 (10 m⋅D) dan past boʻlmasligi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish31. Shoʻr suv qazib oluvchi korxonalarning yer osti lahimlari mazkur SHNQning 23, 27 va 46-bandlariga va quyidagi shartlarga muvofiq boʻlganda, ulardan yer osti saqlash rezervuari sifatida foydalanishga yoʻl qoʻyiladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishquduqlar va yer osti lahimlar germetik boʻlsa (shoʻr suv olishda foydalanilgan quduqlar 25 yildan koʻproq vaqt oldin burgʻilangan boʻlganda, ularni kichikroq diametrli mustahkamlash quvur birikmalari bilan qoʻshimcha mahkamlash kerak);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishlahim tomi ustida qalinligi kamida 10 m boʻlgan tuz ustuni mavjud boʻlganda;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishqoʻshni inshootlar orasidagi tuz ustunining kengligi tuz konini ishlatish loyihasida keltirilgan oʻlchamga teng yoki undan katta boʻlsa.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish32. Bitta quduq orqali 2,5 m dan katta qalinlikdagi erimaydigan jinslar qatlamlari bilan ajratilgan bir nechta tuz qatlamlari mavjud boʻlganda, neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gazi faqat yuqori qatlamda hosil boʻlgan lahimda saqlanishi va ushbu lahimning maksimal diametri ularni saqlash oraligʻidagi shoʻr suvni qazib chiqarish kameralari uchun loyiha bilan belgilangan diametrdan katta boʻlmasligi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish33. Lahimlarni III mustahkamlik toifasidagi oʻtkazmaydigan jinslarda qurishga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish34. Lahimlarni saqlash moʻljallangan neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gazi uchun oʻtkazmaydigan togʻ jinslarida yoki suv bosimli yoriqsimon jins massalarida joylashtirish lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishTogʻ jinslarining neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gaziga nisbatan ekranlash (oʻtkazmaslik) xususiyatini ushbu SHNQning 3-ilovasiga muvofiq aniqlanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish35. Lahimlarni joylashtirishga yoʻl qoʻyiladigan togʻ jinslarining neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gazi uchun oʻtkazmaydigan qalinligining quvvati m kamida quyidagicha boʻlishi kerak:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishmr — lahim tomi ustidagi oʻtkazmaydigan jinslarning minimal yoʻl qoʻyiladigan qalinligi, m;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishi — lahim tuprogʻining qiyaligi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishs — lahim uzunligi, m;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishmg, — lahim tuprogʻi ostidagi oʻtkazmaydigan jinslarning minimal yoʻl qoʻyiladigan qalinligi, m;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishmr, mg — lahimlarning barqarorligiga koʻra belgilanishi, biroq har biri 5 m dan kam boʻlmagan holda qabul qilinishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish36. Formulalarning harfli belgilari mazkur SHNQning 4-ilovasiga muvofiq boʻlishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish37. Yer osti neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gaz omborlari sifatida ishlatib boʻlingan chuqur tosh massivlaridan foydalanishga yoʻl qoʻyiladi, bunda ularning joylashish chuqurligi ushbu SHNQning 33 — 36-bandlariga muvofiq boʻlishi zarur.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishHar qanday konfiguratsiyadagi ishlatilgan kon lahimlarini, ularni ochish usulidan qatʼi nazar, yer osti neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gaz omborlariga aylantirishga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishRezervuarlar sifatida foydalanishga yaroqsiz lahimlar boshqa lahimlardan germetik toʻsiqlar bilan ajratilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish6-bob. Yer osti neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gaz omborlarining majmuasi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish1-§. Tosh tuzidagi yer osti rezervuarlari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish38. Yer osti rezervuarlarini chuqurlik boʻylab bitta darajada yotqizish lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish39. Yer osti rezervuarlarining minimal yotqizish chuqurligi ushbu SHNQning 5-ilovasiga muvofiq belgilanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish40. Mustahkamlik shartlari boʻyicha rezervuarning maksimal kengligi (diametri)ni ushbu SHNQning 6-ilovasida keltirilgan usuli boʻyicha hisoblab chiqishga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish41. Yer osti rezervuarida himoya ustuni mavjud boʻlganda, harorat taʼsirida neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gazi hajmining oʻzgarishi hisobiga yer osti rezervuaridan foydalanish koeffitsiyenti quyidagicha qabul qilinishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishneft hamda neft mahsuloti rezervuarlari uchun — 0,985;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishsuyultirilgan uglevodorod gazi rezervuarlari uchun — yer osti rezervuarining oraliq himoya ustuni pastki uchidan yuqoridan hisoblangan sigʻimi uchun — 0,95.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish42. Yer osti rezervuarida himoya ustuni mavjud boʻlmaganida, harorat taʼsirida neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gazi hajmining oʻzgarishi yer osti rezervuaridan foydalanish koeffitsiyenti quyidagicha qabul qilinishiga yoʻl qoʻyiladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishneft va neft mahsulotlari rezervuarlari uchun — 0,95;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishsuyultirilgan uglevodorod gazi rezervuarlari uchun — 0,9.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish43. Qoʻshni texnologik quduqlarning ogʻizlari oʻrtasidagi masofa mazkur SHNQning 7-ilovasiga muvofiq aniqlanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishYondosh quduqlarning boshlari oʻrtasidagi minimal masofa 50 m boʻlishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish44. Yer osti suvlarining tuz qatlamiga kirishiga yoʻl qoʻymaydigan suv toʻsiqlari mavjud boʻlmaganda, rezervuar tomida qalinligi hisob-kitoblar bilan asoslangan tosh tuzi himoya ustunlari qoldirilishi kerak. Bunda, hisob-kitoblarni mazkur SHNQning 8-ilovasida keltirilgan formulaga muvofiq amalga oshirishga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish45. Quduq boshi atrofida balandligi 1 m dan kam boʻlmagan va tepasi boʻylab kengligi kamida 0,5 m boʻlgan toʻsiq loyihalanishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishToʻsiqning hajmi va quduq ogʻzi zararlanganda, toshib chiqishi mumkin boʻlgan suyuqlik qiymatini ushbu SHNQning 2-ilovasida keltirilgan formulaga muvofiq hisoblashga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish46. Saqlanayotgan neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gazlarini yer osti rezervuarlaridan siqib chiqarish uchun shoʻr suvdan foydalanish kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishYer osti neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gaz omborlari sigʻimini oshirish rejalashtirilganda foydalanishda toʻyinmagan shoʻr suvdan foydalanishga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish47. Texnologik quduq konstruksiyasi quyidagilarni taʼminlashi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishyer osti rezervuarining germetikligini;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishochilgan yer osti suv qatlamlarini ishonchli ajratish va izolyatsiyalashni;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishyer osti rezervuarlarini loyihada belgilangan parametrlarga muvofiq qurish va ishlatishni.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish48. Texnologik quduqlarni burgʻilash loyihasida geologik sharoitlarni, erimaydigan qoʻshimchalarning kimyoviy tarkibini, miqdorini hamda tuzning fizik-mexanik xususiyatlarini aniqlash uchun loyihalanayotgan rezervuarni taxminiy joylashish oraligʻidan va undan 50 m balanddan yaxlit namunalar (kern) olinishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishTexnologik quduqlarni burgʻilash jarayonida suv qatlamlarining holatini aniqlash lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish49. Quduq oʻqining vertikaldan ogʻishi oʻrtacha ogʻishlar chegarasidan chiqmasligi, bunda uning hosilasi quduq usti orqali vertikal oʻtish bilan 1° C burchakni hosil qilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishQuduqning oʻrtacha ogʻishlar konusi chegarasidan 4° C dan ortiq chiqmagan alohida oraliqlarda ogʻishiga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish50. Quduqning mustahkamlash quvurlari konstruksiyasi muayyan kon-geologik sharoitlardan kelib chiqib qabul qilinishi va konduktor hamda asosiy mustahkamlovchi quvurdan iborat boʻlishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishMurakkab geologik kesim va suv qatlamlari sharoitida oraliq mustahkamlash quvurlaridan foydalanish lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishBarcha mustahkamlash quvurlarining atrofidagi boʻshliq butun chuqurligi boʻylab quduq boshigacha sementlanishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish51. Oqishga moyil boʻlgan jinslarning yotish oraligʻida, mustahkamlash ustuniga tashqi yuklama butun tosh bosimi boʻylab aniqlanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishKorroziya jihatdan faol muhitlarda quduqlarni mustahkamlash uchun ustunlarni toʻplashda, quvurlarni quyidagi himoya qilish choralarini amalga oshirilishi kerak:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishkorroziyaga qarshi qoplamalar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishelektr taʼsiridan himoya qilish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishingibitorlar (reaksiyani sekinlantiradigan modda) yoki maxsus poʻlatlardan tayyorlangan quvurlardan foydalanish.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish52. Asosiy mustahkamlovchi quvur diametri mazkur SHNQ talablari va ishlatish davrida kichik diametrli mustahkamlash quvuri bilan quduqni qoʻshimcha mustahkamlash imkoniyatini hisobga olgan holda aniqlanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish53. Ishchi osma ustun quvurlarining diametri ishlatish davrida shoʻr suv va saqlanadigan neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gazi harakatining gidravlik qarshiligining tengligi shartidan kelib chiqib, osma ustunlar quvurlarining diametri esa rezervuarlarni qurish uchun tuzni eritish paytida suv va shoʻr suv harakati gidravlik qarshiligining tengligi shartidan kelib chiqib aniqlanishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish54. Maxsus dempferlash qurilmasi bilan jihozlanmagan osma ustunlardagi suyuqliklarning harakat tezligi quyidagi 4-jadvalda keltirilgan qiymatlardan oshmasligi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish4-jadval | |||
Osma ustunlar diametri, mm | Osma ustunlardagi suyuqliklarning harakatlanish tezligi, m/s, rezervuardagi erkin osilgan ustunlarning uzunligi, m | ||
100 | 150 | 200 | |
114; 127; 140; 146; 168 178; 194; 219; 245 | 3,5 4,0 | 2,5 3,0 | 1,5 2,0 |
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish55. Mustahkamlash quvuri tosh tuzi qatlami qalinligiga koʻmilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish56. Yer osti neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gaz omborlari tomi va asosiy mustahkamlash quvuri boshmogʻi oʻrtasida uzunligi 5 — 15 m gacha boʻlgan mustahkamlanmagan qism qoldirilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish57. Yer osti rezervuarni ishlatish davri uchun asosiy ishchi quvur rezervuar tubidan 1,5 m dan kam boʻlmagan balandlikda oʻrnatilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish58. Yer osti suyultirilgan uglevodorod gaz omborlari uchun shoʻr suv konlarini, birgalikda ishlaganda esa yer osti neft, neft mahsulotlari omborlari uchun ikkita bir xil osma quvurlar oʻrnatilishi, bunda markaziy ishchi quvur boshmogʻi tashqi himoya ishchi quvuri boshmogʻidan pastda oʻrnatilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishOsma ishchi ustunlar oʻrtasidagi boʻshliqdan rezervuarning suyuqlikka toʻlishini nazorat qilish va suyuqlikning toshib ketishini oldini olishda foydalanilish kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishOsma ishchi ustunlarning boshmoqlari oʻrtasidagi masofa nazorat tizimi ishga tushgan vaqt davomida va mahsulotni haydash avtomatik tarzda toʻxtatilganda, lahimning toʻlib toshishining oldini olishi sharti bilan aniqlanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish59. Tosh tuzidagi yer osti neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gaz omborlarining lahimlarini qurishda, tuzni quduqqa haydalayotgan suvda sirkulyatsion eritilishi va shu bilan bir vaqtda hosil boʻlgan shoʻr suvni yer ustiga siqib chiqarilishi taʼminlanishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishTuzlarning erishi paytida lahim shaklini nazorat qilish uchun quduqqa erimaydigan neft mahsuloti, siqilgan gaz yoki havo kiritish lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish60. Yer osti neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gaz omborlarining lahimlari bitta quduq oralab joylashtirilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish61. Lahimlarni bitta quduq oralatib qurishda quyidagi tuzni suvda eritish texnologik sxemalaridan biri tanlanishi kerak:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishpastdan yuqoriga har bir bosqichda tashqi ishchi quvurni siljitish bilan (ushbu SHNQning 1, a rasmi);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishpastdan yuqoriga tashqi ishchi quvurni siljitmagan holda (1, b-rasm);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olisheritkichni teshilgan quvur orqali uzatish bilan (1, v rasm);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishyuqoridan pastga, erituvchi lahimning yuqori qismida eritmagichni asta-sekin toʻplanishi bilan (1, g-rasm);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish“aralash” sxema, hovuzning pastki qismi “pastdan yuqoriga” sxemasi boʻyicha, yuqori qismi esa “yuqoridan pastga” sxemasi boʻyicha quriladi (1, d-rasm);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish“suv bosgan tomchilar” energiyasidan foydalanib lahimning pastki qismiga maxsus oʻrnatgichlar orqali eritkichni kiritish bilan (1, e-rasm).
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish1-rasm. I — V yer osti neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gaz omborlarini qurishning texnologik sxemalarining bosqichi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish62. Lahimlarni ikkita quduq oralatib qurishda (mazkur SHNQning 1, j rasm) suvning erkin hamda birgalikda uzatish lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishLahimlarni gidro-oʻyish (gidrovrub) bilan yoki maxsus qurilmalar yordamida birlashtirish kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish63. Lahimni qurish sxemasining variantlarini taqqoslash asosida quyidagilarni inobatga olgan holda amalga oshirilishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishtanlangan sxemani muayyan kon-geologiya sharoitlarida qoʻllash texnik imkoniyati;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishrejalashtirilgan qurilish muddatlari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishlahim shakli va sigʻimi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishlahimning mustahkamlik shartiga muvofiq yoʻl qoʻyiladigan oʻlchamlari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olisherimaydigan qoʻshimchalar miqdori, ularning turi hamda neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gazining tozaligiga taʼsiri.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish64. Tosh tuzidagi yer osti shoʻr suv omborlarini neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gazini saqlash lahimlariga oʻxshash tarzda loyihalash lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish65. Neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gazini saqlash uchun moʻljallangan tosh tuzidagi yer osti shoʻr suv ombori va lahim bitta quduqda joylashtirishga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish66. Tosh tuzidagi yer osti shoʻr suv omborlaridan shoʻr suvni ajratib olishda quyidagilar koʻzda tutilishi kerak:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishsuv yordamida siqib chiqarish bilan yer osti shoʻr suv ombori sigʻimini oshirib borish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishsiqilgan gaz bilan siqib chiqarish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishchoʻktirma nasoslar yoki boshqa maxsus qurilmalar bilan;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishyer osti lahimlari hamda yer osti neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gaz omborlarining joylashish belgilarining turlichaligi hisobiga.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish67. Shoʻr suvni yer osti neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gaz omborlari maydonidan chiqarib tashlash uchun quyidagi usullardan birini qoʻllash lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishshoʻr suvni ishlatib boʻlingan kon lahimlariga chiqarib tashlash;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishshoʻr suvni tabiiy parlatish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishshoʻr suvni neft konlarining suv yetkazish tizimlariga uzatish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishshoʻr suvni chuqur suv qatlamlariga chiqarish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishshoʻr suvni tashqi akvatoriyalarga chiqarib tashlash.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishTegishli texnik-iqtisodiy asos mavjud boʻlganida bir vaqtning oʻzida shoʻr suvni chiqarib tashlash usullaridan bir nechtasidan foydalanishga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish68. Shoʻr suvni chiqarib tashlash boʻyicha majmua inshootlarni quyidagilarni oʻz ichiga oladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishshoʻr suv oʻtkazgichlari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishnasos stansiyalari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbuferli lahimlar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishtozalash inshootlari.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishShoʻr suvni chiqarib tashlash usuliga koʻra, uni chiqarish inshootlari majmuasiga bostirma quduqlar va shoʻr suv uchun bugʻlatish xaritalarini ham kiritishga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish69. Shoʻr suvni erimaydigan qoʻshimchalardan tozalash inshootlarini loyihalash SHNQ 2.04.03-24 talablariga muvofiq amalga oshirilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish70. Shoʻr suv oʻtkazgichlarini SHNQ 2.04.03-24, SHNQ 2.04.10-22 hamda SHNQ 2.04.11-22 talablariga muvofiq loyihalash lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish71. Shoʻr suvni chuqur suv qatlamlariga quyish inshootlarining texnik tavsiflari ushbu SHNQning 9-ilovasiga muvofiq belgilanishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish72. Shoʻr suvni chuqur suv qatlamlariga quyish uchun yangi loyihalashtirilayotgan va mavjud boʻlgan (qidiruv quduqlari, ishlatib boʻlingan neft — gaz quduqlari) quduqlardan foydalanish kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish73. Chuqur suvli qatlamlarga “shoʻr suv tashlash” loyihasida bosimli quduqlarning haqiqiy qabul qilish qobiliyatini loyihada koʻzda tutilgan darajada saqlash uchun ularning qabul qilish qobiliyatini tiklashni rejalashtirish zarur.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish74. Shoʻr suvni chuqur suv qatlamlariga chiqarish uchun moʻljallangan haydash quduqlari quyidagilarni taʼminlashi kerak:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishyutuvchi suv qatlamini yuqorida joylashgan chuchuk va boshqa yer osti suvlarini saqlovchi suv qatlamlaridan ishonchli izolyatsiya qilishni;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishyutuvchi suv saqlovchi qatlamni samarali ochish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbostirma quduqning qabul qiluvchanligini tiklash boʻyicha ishlarni amalga oshirish imkoniyati;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishquduq usti bosim va quduqqa quyilayotgan shoʻr suv isteʼmolini oʻlchash imkoniyati.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish75. Sirt va yer osti suvlarining ifloslanishi va tuproqning shoʻrlanishini oldini olishda har bir bostirma quduq yonida bostirma quduqlarning qabul qiluvchanligini tiklash jarayonida yuzaga chiqarib olingan shoʻr suvni chiqarish uchun filtrlashga qarshi toʻsiq bilan himoyalangan tindirish quduqlarini loyihalash lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish76. Shoʻr suvni tabiiy bugʻlatishni bugʻlatish qurilmalarini oʻrnatish uchun kam qiymatli (shoʻrlangan, qumli) yerlar mavjud boʻlgan qurgʻoq (adir iqlimli) hududlarda amalga oshirilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish77. Yer osti rezervuarlarini qurish tugallanganidan soʻng, shoʻr suvni chiqarish inshootlari majmuasidan foydalanish imkoniyatsiz boʻlganda yoki keyingi ishlatish maqsadga muvofiq boʻlmaganda, ular yoʻq qilinishi hamda buzilgan yerlar qayta tiklanishi (rekultivatsiya) kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish2-§. Musbat haroratli jinslarda kon usulida qurilgan yer osti rezervuarlari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish78. Lahim-sigʻim sifatida kamera turidagi gorizontal yer osti lahimlari loyihalash kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish79. Ochish sxemasini tanlashda ochuvchi lahimlar soni minimal boʻlishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish80. Yoʻlak ochishda ularning ogʻzi lahim-sigʻimlarda saqlanayotgan neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gazi sathidan yuqori joylashishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishUshbu talabga rioya etish imkoni mavjud boʻlmaganda yoʻlaklar hamda yondosh lahimlarida qoʻshimcha germetik toʻsiq (tutashtirgich)larni tiklash va lahim-sigʻimlarning favqulodda germetiksizlanishida neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gazining yer ustiga oqib chiqishini oldini oluvchi choralar koʻrilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish81. Lahimlarini qazish paytida transport turiga koʻra yer osti lahimlari tuprogʻida boʻylama qiyaliklar koʻzda tutilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish82. Lahimlar oʻrtasidagi toʻsiqlar kengligi mustahkamlik hisob-kitoblari boʻyicha qabul qilinishi, biroq qazilgan lahim kengligining uch baravaridan kam boʻlmasligi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish83. Juftlangan lahimlardagi ustunlar orasidagi masofa qazish texnologiyasiga koʻra qabul qilinishi, biroq qazilgan sigʻim toʻsiqlar kengligining ikki baravaridan kam boʻlmasligi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish84. Maxsus lahimlarda qazish uskunasini yashirish uchun tokchalarni qurishga yoʻl qoʻyiladi. Bunda, oʻra chuqurligi imkon qadar minimal (jihoz oʻlchamlariga koʻra) boʻlishi, oʻralar bilan tutash lahim oʻrtasidagi toʻsiqlar kengligi hisoblanganidan kichik boʻlmasligi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish85. Yer osti neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gaz omborlarining devor zumpflari lahimning eng quyi nuqtalarida joylashishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish86. Zumpflar soni himoyalangan lahimlar soniga mos boʻlishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishJuftlangan lahimlarda bitta zumpf boʻlishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish87. Bir vaqtning oʻzida bir nechta xil neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gazini saqlashga moʻljallangan yer osti neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gaz omborlarida maxsus kollektor lahim loyihalanishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish88. Havo oʻtkazuvchi va texnologik quvurlarni yotqizish uchun yer ustidan lahimga tomon burgʻilangan quduqlardan foydalanishga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish89. Bir necha xil yer osti neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gaz omborlarida choʻktirma boʻlmagan nasoslardan foydalanish uchun maxsus kameralar, kollektor yoki yonma-yon lahimlarda yer osti nasos stansiyalari loyihalanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish90. Bir necha xil yer osti neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gaz omborlarida choʻktirma nasoslarni yer ustidan lahimning devor zumpflariga tomon burgʻilangan quduqlarda oʻrnatish lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish91. Bir xil yer osti neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gaz omborlarida choʻktirma boʻlmagan nasoslardan foydalanishda nasos stansiyalarini bevosita ochuvchi lahimlar yaqinidan oʻtuvchi va ularga tutash lahimlar yoki kameralarda joylashtirishga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishChoʻktirma nasoslardan foydalanishda ularni bevosita vertikal stvollarda yoki texnologik quduqlarda joylashtirish lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish92. Lahimlarni qazish uchun zarur boʻlgan maxsus qurilish lahimlari (kirish yoʻlaklari, ustunlar, turli maqsadlarga moʻljallangan kameralar, quduqlar), ochiq qoldirilishi yoki ish sharoitlari (havo aylanishi, xavfsizligi) ogʻirlashganida tutashtirgichlar bilan izolyatsiyalanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish93. Maxsus qurilish lahimlarining soni minimal boʻlishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish94. Yer osti neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gaz omborlarining ochuvchi lahimlari koʻndalang kesimining maydoni quyidagi shartlardan kelib chiqib, minimal qabul qilinishi kerak:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishdoimiy ishlatiladigan uskunani joylashtirish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishtogʻ-kon qazish uskunasini joylashtirish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishzarur havo miqdorini uning tezligi 8 m/s dan yuqori boʻlmagan sharoitda oʻtkazish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olisheng katta oʻlchamlardagi uskuna yoki uning tugunlarni chuqurlikka tushirish imkoni.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish95. Ochuvchi lahimlar kesimi oʻlchamini ularda turgʻun (statsionar) uskunani joylashtirishda quyidagilar hisobga olinishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishvertikal va 45° dan katta egik burchakli qiya lahimlar yoki odamlarning erkin oʻtishi uchun gorizontal va 45° dan kichik burchakli qiya lahimlar uchun zina boʻlimlarini mehnat muhofazasi va texnika xavfsizligi qoidalari talablariga muvofiq qurish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishvertikal va qiya lahimlarda odamlar hamda yuklarni koʻtarish qurilmalarini koʻzda tutish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishvertikal lahimlarda uzun oʻlchamli predmetlarni tushirish-koʻtarish uchun boʻshliqlar qoldirish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishmajburiy havo aylantirish quvurlarini yotqizish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishtaʼmirlash-tiklash ishlarini oʻtkazish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishneft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gazining quvurlari va kabellarni yotqizish.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish96. Vertikal quduqlar ustida kerakli chuqurlikda quvur hamda kabellarni kiritish-chiqarish uchun darchalarni loyihalash va quyidagilarni inobatga olish lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishvertikal stvolga quvur va kabellarni quduq ustidan pastki nuqtadan kiritish hamda chiqarish stvolga sirt suvlari hamda tuproq suvlarining kirib kelishiga toʻsqinlik qiluvchi zichlashtiruvchi moslamalar orqali;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishquvurlarning bir qismini quduq ustidan yuqori nuqtadan kiritishga yoʻl qoʻyiladi, biroq suv taʼminoti quvuri va har qanday maqsadlarga moʻljallangan kabellar faqat quduq ustidan pastki nuqtadan kiritilishi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishsuv chiqarish quvurlarini quduq ustidan yuqori nuqtadan chiqarishga yoʻl qoʻyiladi, biroq undagi suvni stvolga yaqin suv qabul qilish quduqlariga chiqarib tashlash shartiga rioya etish.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish97. Toʻliq yoki qisman neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gazini saqlash uchun foydalaniladigan ochuvchi lahimlar saqlanayotgan neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gazini va suvni oʻtkazmaydigan boʻlishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish98. Suv oʻtkazmaydigan mahkamlagich turi bilan mustahkamlangan ochuvchi lahimlarda quyidagi talablardan kelib chiqib oqimni cheklash choralari koʻrilishi kerak:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishochuvchi lahimlarga keluvchi qoldiq suvlar oqimining hajmi uning har 100 m uchun 1 m3/h dan oshmasligi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbarcha turdagi ochuvchi lahimlarda suvning erkin tomishiga yoʻl qoʻyilmaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish99. Yer osti neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gaz omborlarining vertikal va qiya stvollari zumpflarining hajmi qurilish davrida kutilayotgan yer osti suvlarining oqimiga koʻra belgilanishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishZumpflardan yagona suv toʻplagich sifatida foydalanishda ularning hajmi ikki soatda kutilayotgan suv oqimi uchun hisoblanishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish100. Gorizontal turdagi germetik toʻsiqni vertikal stvolning pastki qismida oʻrnatishda tayanch halqani toʻsiqning ustida, oʻtkazmaydigan jinslar qalinligi tomidan kamida 5 m pastda oʻrnatilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish101. Kuchli suv oqimli yoriqsimon massivda yer osti rezervuarini qurishda tayanch halqa yuqori mustahkamlik xususiyatiga ega jinslar maydonidagi tutashtirgichdan yuqorida oʻrnatilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish2-rasm. Choʻktirma va choʻktirma boʻlmagan nasosli yer osti rezervuari rasmi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish1-qazilgan sigʻim, 2-zumpf, 3-germetik tutashtirgich, 4-choʻktirma boʻlmagan nasoslar, 5-nasos kamerasi, 6-kirish lahimi, 7-kollektor lahimi, 8-neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gazini quyish quvurlari, 9-neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gazini olish quduqlari, 10-stvol, 11-texnologik quduq, 12-choʻktirma nasos
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish102. Lahimlar tomining joylashish chuqurligi saqlanadigan neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gazining turi va yer osti rezervuarida kutilgan, aniqlangan ichki bosimga koʻra belgilanishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish103. Lahimlarning koʻndalang kesimi oʻlchamlari muayyan kon-geologik sharoitlar uchun maksimal tarzda, lahim balandligining kengligiga nisbatan kattaligi ehtimoli bilan qabul qilinishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishLahimning oʻlchami va shakli uni butun ishlatish davrida yuqorida joylashgan jinslarning siljish ehtimolini istisno qilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish104. Lahimlarning foydali (mahsulot bilan toʻldirish uchun moʻljallangan) hajmlarini aniqlash rezervuardan foydalanish koeffitsiyentini inobatga olgan holda amalga oshirilishi lozim. Bunda, neft va neft mahsulotlari uchun koʻpi bilan 0,97, suyultirilgan uglevodorod gazlari uchun esa — koʻpi bilan 0,9 etib qabul qilinishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish105. Lahimlar mahkamlagichsiz yoki ankerli mahkamlagichdan foydalangan holda loyihalashtirilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishTekis yuk koʻtaruvchi ustunlar geologik buzilishlar mavjud boʻlgan maydonlarda tamponlash bilan birga, mustahkamlash va oʻtkazuvchanligini kamaytirish uchun loyihalanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish106. Mahkamlanmagan lahimlar va yordamchi lahimlarning oʻlchamlarini hamda mustahkamligini SHNQ 2.01.07-21 talablariga muvofiq hisoblash lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish107. Uzoq muddatli yuklamalar tarkibida lahimlardagi neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gazlarining ichki bosimini hisobga olish kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishDoimiy va vaqtinchalik yuklamalar hamda taʼsirlarni (ichki bosim yuklamasidan tashqari) SHNQ 2.06.02-23 talablariga muvofiq aniqlash lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish108. Saqlanayotgan neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gazining ichki bosimidan kelib chiquvchi vaqtinchalik yuklamalarni ularning gidrostatik bosimi va ularning maksimal belgilangan haroratdagi bugʻlarning egiluvchanligidan kelib chiqib aniqlash lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishMahkamlagichlarni hisoblashni SHNQ 2.06.02-23 talablariga muvofiq amalga oshirish lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish109. Devor zumpflari monolit beton boʻlagi bilan mahkamlanishi va metall payvand gardish (obechayka)lar bilan silliqlanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish110. Yer osti suyultirilgan uglevodorod gaz omborlarida choʻktirma nasoslardan foydalanishda devor zumpflari hajmi choʻktirma nasoslarni lahimlarni germetiksizlantirmasdan chiqarib olishda texnologik quduqlarni toʻldirish uchun zarur boʻlgan suv hajmining ikki baravaridan kam boʻlmasligi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish111. Yer osti suvlarining doimiy oqimisiz ishlatiladigan yer osti rezervuarlarida neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gazining devor zumpfiga toʻliq oqib kelishini taʼminlash uchun V 7,5 beton sinfidan past boʻlmagan monolit betondan tayyorlangan tekis pollar koʻzda tutilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish112. Kollektor va yondosh lahimlarini ularda texnik uskunani joylashtirishni shuningdek odamlarning oʻtishi hamda uskunani tashish yoʻlaklarini hisobga olgan holda minimal uzunlik va kesim bilan loyihalash kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish113. Kollektor lahimlaridagi koʻndalang kesim maydoni tezligi 8 m/s yuqori boʻlmagan miqdordagi havoning aylanishi boʻyicha tekshirilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish114. Kollektor va yondosh lahimlarini mahkamlash zarurati oʻxshash lahimlarga mos ravishda amalga oshirilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish115. Kollektor va neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gazining quvurlari yotqiziladigan yondosh lahimlarida kamida V 7,5 sinfiga mansub monolit betondan tayyorlangan tekis pollar koʻzda tutilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish116. Favqulodda vaziyatlarda odamlarni koʻtarish uchun texnologik, ventilyatsiya va maxsus quduqlardan foydalanishda ularning diametri qutqaruv koʻtarish zinasining (yoki boshqa oʻxshash moslama) oʻlchamini hisobga olgan holda belgilanishi, biroq 600 mm dan kam boʻlmasligi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish117. Ishlatish quvurlari sifatida mustahkamlash quvurlaridan foydalanishga yoʻl qoʻyilmaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish118. Germetik tutashtirgich yondosh lahimlarida oʻrnatilgan holda, yer osti rezervuarlarining vertikal stvollari nasoslar oʻrnatilgan joydan qatʼiy nazar, quyidagi chuqurlikda jihozlanishi kerak:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish25 m gacha — zina boʻlinmasi va yuk boʻlmasi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish25 m dan ortiq zina boʻlinmasi, mexanik yuk va odam koʻtargich.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish119. Stvoldagi gorizontal lahim yoki kamera bilan tutashish darajasidagi yuk boʻlmasi (agar u bevosita stvolga yopishgan boʻlsa) yer yuzasi bilan tovush-chiroqli xabarlagichga ega qabul qilish maydonchasi bilan jihozlanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish120. Yer osti neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gaz omborlarini ishlatish davrida mexanik odamlar va yuklarni koʻtargich sifatida liftli koʻtargich qoʻllanilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish121. Lift koʻtargichining yuk koʻtaruvchanligi tashilayotgan uskuna yoki uning qismlarining eng yuqori ogʻirligiga koʻra belgilanishi, biroq 3500 N (350 kgf) dan kam boʻlmasligi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish122. Lift yer ustidan, lift xonasidan turib boshqarilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish123. Kuchli suv oqimli yoriqsimon jinslarda qurilgan yer osti neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gaz omborlarida lahimlardagi suvni chiqarib tashlash uchun suv yoʻli boʻlishi va toʻliq avtomatlashtirilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish124. Lahimlarni izolyatsiyalash germetik tutashtirgichlar yordamida taʼminlanishi, ular neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gazi bilan toʻldirilgan lahimlarni boshqa lahimlar yoki tashqi muhitdan ajratib turishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish125. Germetik tutashtirgichlar quyidagilarni taʼminlashi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishsaqlanayotgan neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gazi bosimiga bardosh berishini;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishsaqlanayotgan neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gazi uchun sigʻdiruvchi jinslarga tutash joylarda ham oʻtkazmaydigan boʻlishini;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishzarur quvur va kommunikatsiyalarning oʻtishini;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishlahimlar atrofida tutashtirgichlar oʻrnatilgan joylardagi jinslarning yuqori oʻtkazuvchan zonalarini yopishni (ushbu zona oʻlchamlari qurilish davrida tajriba-sinov orqali aniqlanishi kerak).
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishTutashtirgichlar konstruksiyasi va ular tayyorlangan materiallar ushbu SHNQning 10-ilovasiga muvofiq qabul qilinishiga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish126. Vertikal va qiya stvollarda oʻrnatilgan germetik tutashtirgichlarni jinslarning oʻtkazmaydigan quvvati boʻylab oʻtib boʻlingan hududlarda joylashtirish lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishStvollarda mahsulot oʻtkazmaydigan mahkamlagich mavjud boʻlganida, tutashtirgichlarni uning istalgan qismida joylashtirishga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishBir necha turdagi yer osti neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gaz omborlarida germetik tutashtirgichlarni kollektor va yondosh lahimlarida joylashtirish lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish127. Jinslarning oʻtkazmaslik quvvati yetarli darajada boʻlganida, germetik tutashtirgichlarni bugʻ fazasida, kirish (kollektor) lahimlari yoki “koʻr” stvollarning qiya uchastkalarini yaratish orqali bevosita saqlanayotgan mahsulotlarning suyuq fazasi tomonidan siqilmaydigan tarzda joylashtirishga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish128. Germetik tutashtirgichlar hisob-kitoblari chegara holatlar usuli SHNQ 2.03.01-24 hamda SHNQ 2.03.05-23 talablariga muvofiq olib borilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish129. Yuklama boʻyicha ishonchlilik koeffitsiyentlari, ish holatlari va sharoitlari, hamda betondagi yoriqlarni ochilishi chegara kengligi SHNQ 2.06.02-23 talablariga muvofiq qabul qilinishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish130. Mustahkamlik hisob-kitoblari lahimlarda yuzaga kelishi mumkin boʻlgan maksimal haroratda ularda saqlanayotgan neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gazi bugʻlarining zichligi hamda nasos stansiyasi yoki yondosh lahimidagi bugʻlarning favqulodda portlashiga olib keluvchi kuchli yuklamaga koʻra aniqlanuvchi bosimda amalga oshirilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish131. Germetik tutashtirgichlarning devorlari bir tekis taqsimlangan yuk ortilgan plitalar sifatida egilishga moʻljallanishi va qoʻshimcha hisob-kitoblar bilan tekshirilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish132. Dastlabki devor qalinligini tanlash uchun chegara holatlar boʻyicha hisob-kitoblar ushbu SHNQning 11-ilovasiga muvofiq boʻlishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish133. Quduq quvurlarining tashqi boʻshligʻi, ochuvchi lahimlarning mahkamlagich atrofi (agar ular neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gazini saqlash uchun ishlatilsa), germetik tutashtirgichlar konturi hamda sigʻdiruvchi jinslarning yoriqsimon zonalarini tamponlashni oʻz ichiga olgan lahimlarni germetiksizlantirish uchun neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gazi oʻtkazmaydigan aralashmalar hamda ushbu SHNQning 10-ilovasida keltirilgan materiallardan foydalanishga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish7-bob. Yer osti neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gaz omborlarining yer usti majmuasi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish134. Yer osti neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gaz omborlarining yer usti majmuasi tarkibiga neft va neft mahsulotlari hamda suyultirilgan uglevodorod gazini qabul qilish, saqlash va tarqatish texnologik jarayonlarining xususiyatlaridan kelib chiqqan holda asosiy ishlab chiqarish maqsadlariga moʻljallangan va yordamchi bino va inshootlar hamda maydon ichi muhandislik tarmoqlari kirishi mumkin.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishMuayyan yer osti neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gaz omborlarining yer usti majmuasi tarkibiga kiruvchi bino va inshootlar roʻyxati uning hajmi va belgilangan maqsadiga koʻra tuzilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish135. Yer usti majmuasi bino va inshootlarini quyidagi guruhlarga birlashtirish (bloklash) lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishyer osti neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gaz omborlarining stvol qismi yoki quduq boshi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishnasos va kompressor stansiyalari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishoperatorlik nazorati, podstansiyalar, ustaxonalar, laboratoriyalar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishmaʼmuriy-xoʻjalik xonalari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishyongʻin-qutqaruv va harbiylashtirilgan qoʻriqlash xizmatlarining garajlari, bino va inshootlari, oʻtish yoʻlaklari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishtemir yoʻl quyish-toʻkish estakadalari va ular bilan bogʻliq boshqa inshootlar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishneft, neft mahsulotlari hamda suyultirilgan uglevodorod gazi uchun yer usti parklar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishsuv taʼminoti, kanalizatsiya tarmoqlari va boshqa muhandislik kommunikatsiyalari.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish136. Yer osti neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gaz omborlarining yer usti bino va inshootlari (yer usti rezervuarlar, mahsulotni idishlarda saqlash bino va inshootlari, temir yoʻl quyish-toʻkish estakadalari, toʻkish joylari va pirslari, quyish, qadoqlash va tarqatish punktlari, nasos va kompressor stansiyalari, maʼmuriy-xoʻjalik bino-xona yoki inshootlari va boshqalar) SHNQ 2.09.02-23, SHNQ 2.09.19-22, SHNQ 2.01.02-04 hamda SHNQ 2.04.08-22 talablariga muvofiq loyihalash kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish137. Neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gazini quyish va toʻkish, suvni tindirish, past haroratda saqlashda ularni sovitish, kelishi va olinishi barqaror boʻlmagan sharoitlarda barcha turdagi omborlarni barqaror ishlashini taʼminlash boʻyicha texnologik amaliyotlarni bajarish uchun yer usti (bufer) rezervuarlari koʻzda tutilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish138. Yer usti rezervuarlari hajmi va sonini yer osti neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gaz omborlarini ish rejimi, quyish va toʻkish unumdorligidan kelib chiqib amalga oshirilgan texnik-iqtisodiy hisob-kitoblar asosida belgilash, biroq har bir neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gazining turi uchun kamida ikkita rezervuar boʻlishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish139. Past haroratli yer osti suyultirilgan uglevodorod gaz omborlari uchun umumiy hajmi yer ustida 1000 m3 gacha va yer ostida — 2000 m3 gacha boʻlgan bosimli metall (bufer) rezervuarlaridan foydalanishga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishBitta silindrik metall rezervuarning hajmi 200 m3 dan oshmasligi, undagi bosim esa 1,6 MPa (16 kgf/sm2)dan yuqori boʻlmasligi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishTegishli texnik-iqtisodiy asoslash mavjud boʻlganida, past haroratli yer osti suyultirilgan uglevodorod gaz omborlari hududida oʻrnatiladigan bufer rezervuarlari hajmini SHNQ 2.04.08-22 da keltirilgan qiymatlargacha oshirishga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish140. Suyultirilgan uglevodorod gazining yer osti rezervuarlarini joylashtirishda yongʻin-qutqaruv texnikasini har bir rezervuarning yoniga borish imkoniyati taʼminlanishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish141. Suyultirilgan uglevodorod gazining quvurlar boʻylab harakatlanishi uchun uglevodorod gazlari muhitida ishlashga moʻljallangan nasoslar, kompressor va muzlatish agregatlari boʻlishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish142. Nasos stansiyalarida bufer rezervuarlari mavjud boʻlganda, past va yuqori bosimli ikkita guruh nasoslar loyihalanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish143. Suyuqlik toʻkilishi va kondensat hosil boʻlishining oldini olish uchun bugʻlatish qurilmalari kuchli bugʻ isitkichlar bilan taʼminlangan boʻlishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish144. Yer osti neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gaz omborlarining quvurlari SHNQ 2.04.10-22, SHNQ 2.04.11-22, SHNQ 2.09.19-22 hamda SHNQ 2.04.08-22 talablariga muvofiq loyihalanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish145. Yotqizish shartlariga koʻra muz hosil boʻlishi va gidratlar toʻkilishi mumkin boʻlgan shoʻr suv oʻtkazgichlari uchun quyidagi yechimlardan biri amalga oshirilishi kerak:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishquyish toʻxtatilganidan soʻng shoʻr suvni toʻkib tashlash imkoniyati mavjudligi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishshoʻr suv va quvur issiqlik izolyatsiyasini isitish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishshoʻr suvni doimiy majburiy aylanishini taʼminlash.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish146. Yer osti neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gaz omborlarining vertikal stvollarida joylashgan quvurlar uchun gidravlik zarbalar paydo boʻlishining oldini oluvchi moslamalar oʻrnatilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish147. Neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gazini muzlatish qurilmalaridan yer osti rezervuarlarigacha tashish uchun moʻljallangan quvurlar yonmaydigan materiallardan tayyorlangan issiqlik izolyatsiyasi bilan jihozlanishi hamda ushbu SHNQning 12-ilovasiga muvofiq bajarilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish148. Yopishqoq va tez qotuvchi neft va neft mahsulotlarini quyish uchun moʻljallangan yer usti quvurlari issiqlik izolyatsiyasi va isitish moslamasi bilan loyihalanishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish149. Quvurlarning tashqi yuzasini korroziyadan himoyalash quyidagicha amalga oshirilishi kerak:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishyer ostidan oʻtuvchi quvurlar uchun — GOST 9.602-2016 talablariga muvofiq;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishyer ustidan oʻtuvchi quvurlar uchun — SHNQ 2.05.06-22 talablariga muvofiq;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishisitish moslamasi bilan taʼminlangan quvurlarni yotqizishda — SHNQ 2.04.07-22 talablariga muvofiq.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish150. Texnologik quvurlarga oʻrnatilgan yopish armaturasi neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gazini sizib chiqishi yoki quvurlardagi bosimning pasayishida alohida boʻgʻinlarning oʻchirilishini taʼminlaydigan avtomatlashtirilgan qurilma bilan taʼminlanishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish151. Nasos, kompressor xonalari va bugʻlar toʻplanib qolishi mumkin boʻlgan boshqa xonalar havodagi gaz bugʻlari portlashga xavfli miqdorlarda, alangalanishning pastki chegarasidan koʻpi bilan 20 foiz toʻplanganida ishga tushuvchi xabarlagich bilan jihozlangan boʻlishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish152. Suyultirilgan uglevodorod gazi va tez yonuvchan suyuqlik quvurlariga oʻrnatilgan yopish va nazorat poʻlatdan tayyorlanishi hamda GOST 9544-15 ga muvofiq germetiklik boʻyicha birinchi sinfga mos kelishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish153. Shoʻr suv omborlari (rassoloxranilisha)ni SHNQ 2.02.02-20, SHNQ 2.06.05-23, SHNQ 2.06.06-21 hamda SHNQ 2.06.08-21 talablariga muvofiq loyihalash kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish154. Shoʻr suv omborlarini loyihalashda quyidagi turlardan biri tanlanishi kerak:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishochiq — yer usti (quyma toʻgʻonlar yordamida hosil qilingan), yarim koʻmilgan (qisman oʻralash va qisman toʻgʻonlarni toʻldirish hisobiga hosil boʻluvchi ) va koʻmilgan (shoʻr suv omborining toʻliq chuqurligi koʻrinishidagi, himoya toʻgʻonlarisiz);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishyopiq — yer usti temir-beton yoki metall rezervuarlar koʻrinishida (istisno tariqasi-da, kichik hajmdagi shoʻr suvni saqlash yoki yarim choʻl zonasida shoʻr suv omborni joylashtirish zarur boʻlgan hollarda);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishyer osti — quduq orqali yoki kon usulida tosh tuzini eritish orqali paydo qilingan chuqurlik koʻrinishidagi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish155. Shoʻr suv omborining hajmi yer osti omborining hajmiga teng boʻlishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishTegishli texnik-iqtisodiy asoslash mavjud boʻlganda shoʻr suv ombori hajmini qisqartirishga yoʻl qoʻyiladi. Biroq, barcha holatlarda ham u eng yirik yer osti rezervuarining hajmidan kam boʻlmasligi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishYer osti neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gaz omborlarini shoʻr suv konlari bilan birlashtirishda, hajmi texnik-iqtisodiy asoslash asosida belgilanadigan bufer shaklidagi shoʻr suv omborlari koʻzda tutilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish156. Shoʻr suv omborining qirgʻogʻi boʻylab shoʻr suv oqib chiqishi ustidan nazoratni oʻrnatish uchun gidro-kuzatish quduqlari boʻlishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish157. Shoʻr suv omborlari gidro-himoya ekranlarining filtrlash koeffitsiyenti 10-11 m/s dan oshmasligi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish158. Shoʻr suv ombori toʻgʻonining nishab qiyaligi SHNQ 2.06.05-23 ga muvofiq hisoblanishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishShoʻr suv omborining ichki qirralarining qiyaligini plyonkali ekranni yotqizish texnologiyasidan kelib chiqib 1:2,5-1:3 belgilash lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishToʻgʻonlarning ichki nishablari SHNQ 2.06.04-21 ga muvofiq toʻlqinlar taʼsiridan himoyalanishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishToʻgʻon choʻqqisining kengligi ish va foydalanish shart-sharoitlariga koʻra belgilanishi, biroq 3 m dan kam boʻlmasligi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish159. Shoʻr suv omborlarining chuqurligi bugʻlanish va atmosfera yogʻinlari miqdorini, shuningdek shoʻr suv omborining “oʻlik” hajmi, loyqalanish va ish sharoitlaridan kelib chiqib belgilanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish160. Shoʻr suv omborlarining asosiy oʻlchamlarini iqlim sharoitlariga koʻra har bir muayyan maydon uchun alohida belgilash kerak:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishyogʻingarchilikdan bugʻlanish koʻp boʻlgan hududlarda — shoʻr suv omborlari chuqurligini oshirish hisobiga minimal oʻlchamlar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbugʻlanishdan yogʻingarchilik koʻp boʻlgan hududlarda — tuproq ishlarining eng foydali hajmiga koʻra.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish161. Ochiq turdagi shoʻr suv omborlarida operativ shoʻr suvning hajmi va konsentratsiyasini barqarorlashtirish boʻyicha yechimlar koʻzda tutilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish162. Shoʻr suv ombori hududi toʻsiq bilan oʻralgan boʻlishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish163. Shoʻr suv ombori choʻl yoki yarim choʻl zonalarida joylashganida, shoʻr suv ombori toʻgʻonining dala nishablari poliakrilamid bilan (8 foiz poliakrilamid va 92 foizdan suvdan iborat) ishlov berish orqali va keyinchalik oʻsimlik qoplamini ekish bilan shamol eroziyasidan himoyalangan boʻlishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish164. Bino va inshootlarning tashqi tarmoqlari va muhandislik uskunalari (suv quvurlari, oqova suvlarni chiqarib yuborish, isitish tizimi, ventilyatsiya, elektr taʼminoti va boshqa kommunikatsiyalar)ni loyihalash SHNQ 2.04.01-22, SHNQ 2.04.03-24, SHNQ 2.04.05-22, SHNQ 2.04.07-22, SHNQ 2.09.19-22 hamda SHNQ 2.04.08-22 talablariga muvofiq amalga oshirilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish165. Musbat haroratli barqaror togʻ jinslaridagi yer osti neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gaz omborlarining shamollatish tizimini loyihalash SHNQ 2.04.05-22 va mazkur SHNQning 13-ilovasi talablariga muvofiq amalga oshirilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish166. Yer osti neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gaz omborlarining elektr qabul qilgichlarining toifalari elektr taʼminotining ishonchliligi jihatidan quyidagicha boʻlishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishyer osti neft va neft mahsulotlari omborlari uchun — SHNQ 2.09.19-22 talablariga muvofiq;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishyer osti suyultirilgan uglevodorod gaz omborlari uchun (yongʻinga qarshi va mahsulot nasos stansiyalari) — birinchi toifa.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish167. Elektr qurilmalardan foydalanishdagi xavfsizlik nuqtai nazaridan yer osti suyultirilgan uglevodorod gaz omborlarining sanoat bino va inshootlari SHNQ 2.04.08-22 talablariga muvofiq boʻlishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish168. Portlab yonish va yongʻin xavfi boʻlgan yer osti saqlash xonalar va inshootlarda ishchi va avariya yoritishni, foydalanilayotgan quduqlar va burgʻu quduqlari ogʻizlarida esa portlashdan himoyalangan yoritish bilan jihozlangan ishchi yoritishni koʻzda tutish lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish169. yer osti neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gaz omborlari quyidagi aloqa va signalizatsiya turlari bilan taʼminlangan boʻlishi kerak:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishavtomatik telefon stansiyasi orqali oʻtgan maʼmuriy-xoʻjalik telefon aloqasi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishyer osti neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gaz omborlari dispetcherining temir yoʻl uzeli bilan toʻgʻridan-toʻgʻri aloqasi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishyer osti neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gaz omborlarning operator xonasidagi baland ovozli sanoat aloqasi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishyongʻin va qoʻriqlash xabarlagichi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishradio aloqa.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish170. Barcha turdagi yer osti neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gaz omborlarining yer usti bino va inshootlarining yongʻin oʻchirish tizimlarini SHNQ 2.04.01-22, QMQ 2.04.02, SHNQ 2.09.19-22, SHNQ 2.04.08-22 hamda SHNQ 2.04.09-22 talablariga muvofiq loyihalash kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish171. Yer osti suyultirilgan uglevodorod gaz omborlari uchun yongʻinga qarshi suv taʼminoti tizimini loyihalashda, yonayotgan yer osti rezervuardan ikkita normativ masofadan yaqinroq joylashgan yer osti past haroratli muz jinsli rezervuarlarning toʻsiqlarini sovitish uchun kerakli suv sarfi 0.05 L/ (m2⋅s)dan kelib chiqqan holda hisoblanishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish172. Taxminiy sovitish vaqti 3 h ga teng deb qabul qilinishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish173. Yongʻin oʻchirish deposining alohida isitiladigan xonasida koʻpik hosil qiluvchi moddaning 3 karrali zaxirasi oʻrnatilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish174. Yer osti neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gaz omborlarining yongʻinga qarshi suv taʼminoti tarmogʻi halqa shaklida loyihalashtirilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishYer osti neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gaz omborlari yaqinida yongʻinga qarshi suv quvurlari eritilgan tuproqda yotqizilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish175. Suyultirilgan uglevodorodli gazini saqlash past haroratli togʻ jinsli yer osti rezervuarlarning tashqi yongʻinga qarshi suv taʼminoti yuqori bosimli yongʻinga qarshi suv quvurlari orqali taʼminlanishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishSuv sarfi 20 l/s dan koʻp boʻlmaganda tegishli texnik-iqtisodiy asoslash bilan suv havzasidan yoki past bosimli gidrantlardan suv yetkazib berishni taʼminlashga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish176. Suyultirilgan uglevodorodli gazini saqlash yer osti past haroratli togʻ jinsli rezervuarlar orayopmalarini sovitish uchun mayda zarrali suv yetkazib beradigan turgʻun tizim nazarda tutilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish177. Orayopmasining kesimi 15 m dan ortiq boʻlgan rezervuarlar uchun turgʻun qurilmalar orqali suv purkab berilishi taʼminlanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish178. Bosimli metall rezervuarlarni tashqi yongʻin oʻchirish tizimi uchun suv sarfi SHNQ 2.04.08-22 talablariga muvofiq aniqlanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish8-bob. Yer osti neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gaz omborlarining texnologik jihozlari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish1-§. Neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gazini tuzli suv, gaz yoki suv bilan almashtirish usulida ishlatish uchun moʻljallangan yer osti rezervuarlari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish179. Neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gazini tuzli suv, gaz yoki suv bilan almashtirish usulida ishlatiladigan yer osti rezervuarlari quduqlarining ogʻizlari quyidagilarni taʼminlashi kerak:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishqurilish jarayonida — quduqlarga suv va erituvchi boʻlmagan moddalarni tuzli suv berish bilan bir vaqtda alohida quyish, suyuqliklarni turli quyish rejimlariga oʻtkazish, quduqlarga geofizik qurilmalarni oʻtkazish, suv va shoʻr suv hamda erituvchi boʻlmagan liniyalardagi bosim va haroratni oʻlchash, suv, shoʻr suv va erituvchi boʻlmaganlardan namuna olish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishfoydalanishda — bir vaqtning oʻzida shoʻr suv (gaz) berish bilan neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gazini va aksincha, quduqlarga geofizik qurilmalarni oʻtkazish, mahsulotning yer usti shoʻr suv quvurlariga tushishining oldini olish, suyultirilgan uglevodorod gazini bosh qismining neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gazini va shoʻr suv (suv) qismi orqali sham quvuriga avariyaviy chiqarish, barcha kommunikatsiyalardagi bosim va haroratni oʻlchash, mahsulot, shoʻr suv (suv) va gaz(siqib chiqaruvchi agent)dan namuna olish.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish180. Barcha turdagi yer osti rezervuarlarning quduqlarining ogʻizlari qurish va ishlatish paytida ularning tugunlaridan foydalanilishini hisobga olgan holda oson yigʻiladigan va ajratiladigan shaklda loyihalanishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish181. Haroratning pasayishi va shoʻr suvning qoʻshimcha toʻyinishidan rezervuarlarda saqlanayotgan neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gazini va shoʻr suvning hajm jihatdan qisqarishini qoplash uchun rezervuarlar avtomatik tarzda shoʻr suv bilan toʻldiruvchi qurilmalar bilan taʼminlangan boʻlishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish182. Yer osti suyultirilgan uglevodorod gaz omborlarining shoʻr suv quvurlari shoʻr suvda erigan yoki unga tushgan suyultirilgan uglevodorod gazini ajratish va shamga (svecha) chiqarish qurilmasi bilan taʼminlanishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish183. Yer osti rezervuarlaridan suyultirilgan uglevodorod gazini nasossiz usulda olishda gaz suyuqlik va bugʻ-gaz aralashmalari hamda suyultirilgan uglevodorod gazlardan suvni ajratish qurilmalari (degazatorlar, adsorberlar, gaz separatorlari) oʻrnatilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish184. Gaz bilan siqib chiqarish orqali neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gazi olinadigan rezervuarlar ulardagi bosim ishchi bosimdan 10 foizdan yuqori darajaga oshganda, bugʻ fazasini chiqarib tashlanishini taʼminlovchi himoya klapanlari bilan jihozlanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish2-§. Saqlash neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gazi almashtirmasdan yer osti rezervuarlaridan foydalanish.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish185. Neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gazini boshqa muhit bilan almashtirmasdan ishlatiladigan yer osti rezervuarlarining texnologik jihozlanishi quyidagilarni taʼminlashi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishneft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gazini quyish va olish, suvni haydash, mahsulot va suv darajasini oʻlchash (minimal va maksimal darajalar signalizatsiyasi bilan), bosim ortishi (yoki past haroratli muz jinsli suyultirilgan uglevodorod gazining rezervuarlarida pasayishi) hamda mahsulotlarning suyuq va bugʻ fazalari haroratini;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishavariyaviy suyultirilgan uglevodorod gazining bosimini sham quvuriga chiqarilishi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish186. Yopishqoq va yuqori koʻtaruvchan neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gazining yer osti rezervuarlaridan chiqarish uchun texnik-iqtisodiy asoslanganda, umumiy va mahalliy isitish tizimlaridan foydalanishga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish187. Neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gazini rezervuarga toʻgʻri quyilishini taʼminlash uchun lahim-sigʻimlar ichida taqsimlash qurilmalarini oʻrnatishga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish188. Yer osti quvurining neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gazi yer osti rezervuariga quyiladigan vertikal va gorizontal qismlari ajratiladigan boʻlishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishBunda, choʻktirma nasoslar elektr dvigatellari isitiladigan xonalarda yoki isitish qalpoqlari ostida joylashtirilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish3-§. Shoʻr suv omborlari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish189. Shoʻr suv omborlari ularga neft mahsulotlari va shoʻr suv bilan suyultirilgan uglevodorod gazlarning tushishini oldini olish qurilmalari bilan jihozlanishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish190. Ochiq turdagi yer usti shoʻr suv omborlari shoʻr suv hajmi va konsentratsiyasini barqarorlashtirish qurilmasi bilan jihozlanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishUshbu qurilmalar yogʻingarchilik miqdori bugʻlanish miqdoridan katta boʻlganida suv bilan aralashgan tuzli eritmani ajratib olish va bugʻlanish yogʻingarchilikdan ustun boʻlganida, tuzli eritma oynasi sirtiga chuchuk suv qoʻshish imkonini taʼminlashi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish4-§. Yer usti texnologik qurilmalar
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish191. Yer osti neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gaz omborlarining yer usti texnologik qurilmalarini oʻrnatishda SHNQ 2.04.08-22 hamda SHNQ 2.09.19-22 talablariga amal qilish kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishYer osti neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gaz omborlarining texnologik jarayonlarini avtomatlashtirish va tele-mexanizatsiyalash tizimi qabul qilib boʻlinayotgan va tarqatilayotgan mahsulotni avtomatik hisobga olish, bugʻ-gaz muhitidagi harorat, bosimni va yer osti rezervuarlaridagi neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gazi darajasini qayd qilishni taʼminlashi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish192. Beqaror jinslardan tashkil topgan yutuvchi suv qatlamlariga shoʻr suvni quyishni loyihalashda, nasos stansiyalarida asosiy nasoslardan tashqari shoʻr suvni chiqarish paytida bostirma quduqlardagi ortiqcha bosimni ushlab turish uchun 5 — 10 m3/h quvvatga ega qoʻshimcha nasoslar ham boʻlishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish193. Bosim bilan yuborish (haydash)da bosimi hisoblangan koʻrsatkichlardan 15 foiz 5 dan ortiq yuqori boʻlgan nasoslarni oʻrnatishga yoʻl qoʻyilmaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish194. Sovitish qurilmalarining quvvati va soni gazni chiqarish quvvatiga va saqlash davrida uning bugʻlanish tezligiga koʻra belgilanishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish195. Sovitish qurilmasidagi sovutgich sifatida past haroratli rezervuarda saqlanadigan suyultirilgan uglevodorod gazdan foydalanish lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish196. Tegishli texnik-iqtisodiy asoslash bilan boshqa sovutgichlardan foydalaniladigan texnologik sovitish sxemalaridan foydalanishga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish197. Yer osti neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gaz omborlari yer qaʼri, tuproq, atmosfera va suvga minimal taʼsir darajasi taʼminlaydigan hududlarda joylashgan boʻlishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish198. Yer osti neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gaz omborining barcha elementlari va ularni ishlatish texnologiyasi tabiiy muhitga minimal ehtimoldagi texnogen taʼsirni taʼminlashi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish199. Suv qatlamlarini rejimi, qurilish shoʻr suvi quyilishining taʼsirini kuzatish uchun, yer osti neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gaz omborining yer osti inshootlari joylashgan zonada, shuningdek yer usti shoʻr suv omborlari va shoʻr suvni bugʻlatish kartalarida gidro-kuzatuv quduqlari koʻzda tutilishi va ular burgʻilangan, jihozlangan yer osti neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gaz omborlarini qurishdan oldin sinab koʻrilgan boʻlishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish200. Yer osti neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gaz omborlari maydonida ularini qurish va ishlatish paytida yer osti ishlarining taʼsir zonasida yer yuzasi deformatsiyalarini oʻlchash uchun reperlarni oʻrnatish kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish201. Shaxta rezervuarlari uskunalari dastlabki toʻldirish paytida neft va neft mahsulotlarining bugʻ-havo aralashmasining atmosferasiga chiqarilishining oldi olinishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish202. Yer osti neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gaz omborlari toʻliq yoki qisman tugatilganda, rezervuarlar, yer usti texnologik uskunalar, inshootlar, binolar aholining xavfsizligini taʼminlaydigan va atrof-muhitga salbiy taʼsir koʻrsatmaydigan holatga keltirilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish9-bob. Atrof-muhit muhofazasi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish203. Yer osti neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gaz omborlarini qurish uchun moʻljallangan yer maydonlari atrof-muhit muhofazasi talablarini inobatga olgan holda tanlanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish204. Yer osti suvlarining yoʻnalishining oʻzgartirishi oqibatida hududdagi daraxt va butalarning qurib qolmasligi oldini olish hamda yashil maydonlarga zarar yetkazmaslik, hosil boʻladigan chiqindilarning (qattiq-maishiy chiqindilar, qurilish chiqindilari) oʻz vaqtida bartaraf etilishi (olib chiqib ketish, utilizatsiya), changlar tarqalishini kamaytirish chora-tadbirlari loyiha hujjatlarida belgilanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishSHNQ 2.09.22-22 “Yer osti neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gaz omborlari. Loyihalash talablari” shaharsozlik normalari va qoidalariga
1-ILOVA
1-ILOVA
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishOch rangli neft mahsulotlarini saqlash muddatlari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishOch rangli neft mahsulotlari | Qoplab turuvchi tosh tuzining haroratida ruxsat etilgan saqlash muddatlari, yil, S | ||
15 dan — 20 gacha | 20 dan — 26 gacha | 26 dan — 30 gacha | |
Aviatsiya benzini | 5 | 5 | 3 |
Etil boʻlmagan avtomobil benzini | 11 | 9 | 5 |
Dizel yoqilgʻisi | 12 | 10 | 8 |
Reaktiv dvigatellar yoqilgʻisi | 5 | 5 | 3 |
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishSHNQ 2.09.22-22 “Yer osti neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gaz omborlari. Loyihalash talablari” shaharsozlik normalari va qoidalariga
2-ILOVA
2-ILOVA
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishTosh tuzidagi yer osti neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gaz omborlari ogʻzini germetiksizlantirishda neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gazini chiqarish hajmini aniqlash
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishSaqlanayotgan mahsulotni chiqarish hajmi Ve, m3 ni quyidagi formulaga asosan aniqlashga yoʻl qoʻyiladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(3)Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish∆p — yer osti neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gaz omborlari ogʻzini germetiksizlantirishda rezervuarning ichki bosimi, Ra;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishϵ — rezervuarning mahsulot bilan toʻlganlik darajasi (birlik ulushida);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishcb — toʻyingan shoʻr suv uchun shoʻr suv siqilishining izotermik koeffitsiyenti, 1/Pa ni 2,3⋅10-10 1/Pa ga teng qabul qilishga yoʻl qoʻyiladi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishcp — shoʻr suv siqilishining izotermik koeffitsiyenti, 1/Pa ni (8 — 12) 10-10/Pa ga teng deb qabul qilish mumkin boʻlib, bunda koeffitsiyent qiymatidan pastki qiymatlar dizel yoqilgʻisiga, yuqorilari esa benzinga tegishli.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishcp — suyultirilgan uglevodorod gazlar uchun mavjud maʼlumotlarga koʻra qabul qilinadi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishKs — rezervuar konturidagi kuchlanish konsentratsiyasi koeffitsiyenti quyidagilarga teng boʻlishi kerak:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishsfera yoki sferaga yaqin shakldagi rezervuarlar uchun — 1,5;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishquduq oʻqi boʻylab choʻzilgan rezervuarlar uchun (silindr yoki unga yaqin shakldagi) — 2;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishE — tosh tuzining elastiklik moduli (Tosh tuzi uchun E=1,8x1010 Pa. ga teng qabul qilish mumkin), Pa.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishIzoh. Toʻsiq hajmini hisoblashda toʻkilgan suyuqlikning maksimal hajmiga toʻkilgan suyuqlik darajasini qirgʻoq choʻqqisining yuqori belgisida 0,2 m past olish kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishSHNQ 2.09.22-22 “Yer osti neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gaz omborlari. Loyihalash talablari” shaharsozlik normalari va qoidalariga
3-ILOVA
3-ILOVA
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishEkranlash xususiyatiga koʻra togʻ jinslarining tasnifi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish|
Togʻ jinslarining himoyalash qobiliyati |
Suvga toʻyingan togʻ jinslarini yorib oʻtish bosimi, MPa (kgs/sm2) |
Gaz boʻyicha oʻtkazuvchanlik koeffitsiyenti ϵ 105, mkm2 (ϵ 105, mD) |
Togʻ jinsining suvga toʻyinganlik koeffitsiyenti, % |
|
Yuqori |
7 (70)dan yuqori |
(1) gacha |
85 va undan ortiq |
|
Oshgan |
4(40) dan 7(70) gacha |
10 (10) dan 1(1) gacha |
85 va undan ortiq |
|
Oʻrtacha |
1,5(15) dan 4(40) gacha |
102(102) dan 10 (10) gacha |
85 va undan ortiq |
|
Tushgan |
0,5(5) dan 1,5(15) gacha |
103 (103) dan 102 (102) gacha |
85 va undan ortiq |
|
Past |
0,1(1) dan 0,5(5) gacha |
104 (104) dan 103 (103) gacha |
85 va undan ortiq |
|
Juda past |
0,01 (0,1) dan 0,1(1) gacha |
105 ( 105) dan 104 (104) gacha |
25 va undan ortiq |
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishIzohlar:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish1. Togʻ jinslarining gaz oʻtkazuvchanligi va suvga toʻyinganligi koeffitsiyentlari muhandislik-geologik tadqiqotlar davomida aniqlanishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish2. Togʻ jinslarining yaroqliligini baholash suvga toʻyingan jinslar orqali oʻtish bosimining qiymatiga koʻra amalga oshirilishi, bunda oʻtish bosimi lahimdagi loyihaning texnologik qismi bilan belgilangan ortiqcha bosimdan kam boʻlmasligi zarur.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishSHNQ 2.09.22-22 “Yer osti neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gaz omborlari. Loyihalash talablari” shaharsozlik normalari va qoidalariga
4-ILOVA
4-ILOVA
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishMiqdorlarning asosiy harfiy belgilari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishh — yer osti rezervuari balandligi, m;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishV — yer osti rezervuari hajmi, m3;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishNd — yer yuzasidan quduq tubigacha masofa, m;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishN — yer yuzasidan rezervuar tomigacha boʻlgan masofa, m;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishg — ogʻirlik kuchining tezlashishi, m/s2;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishRb — shoʻr suv zichligi, kg/m3;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishRp — mahsulot zichligi, kg/m3;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishRr — jinslarning oʻrtacha zichligi, kg/m3.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishSHNQ 2.09.22-22 “Yer osti neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gaz omborlari. Loyihalash talablari” shaharsozlik normalari va qoidalariga
5-ILOVA
5-ILOVA
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishYer osti rezervuarlarning minimal chuqurligini aniqlash
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish1. Oʻtkazmaydigan jinslardagi yer osti rezervuarlarni qurishda Nmin, m, ortiqcha bosim bilan ishlovchi yer osti rezervuarlari tomining minimal joylashish chuqurligini quyidagi formulaga muvofiq aniqlanadi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(1)Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishPmax — mahsulotning maksimal Pa bosimi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishshaxtasiz rezervuarlar uchun asosiy mustahkamlash quvurining boshmogʻi darajasida qabul qilinadi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishmusbat haroratli jinslarda togʻ-kon usulida quriladigan rezervuarlar uchun — rezervuarning tomi darajasida;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishn — ish sharoiti koeffitsiyenti quyidagicha qabul qilinadi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish1,0 — muzlik jinslaridagi shaxtasiz rezervuarlar uchun;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish0,9 — tuz usti qatlam qattiq oʻtkazmaydigan jinslar bilan ifodalangan sokin qatlam yoki linzasimon qatlam yotgan tosh tuzidagi rezervuarlar uchun;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish0,8 — musbat haroratli togʻ jinslarida togʻ-kon usulida qurilgan rezervuarlar uchun;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish0,7 — boshqa holatlarda;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishα — quduqning mustahkamlanmagan qismining rezervuarlar uchun qabul qilingan uzunligi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishtosh tuzidagi rezervuarlar uchun — mazkur SHNQning 59-bandiga muvofiq;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishmusbat haroratli jinslarda togʻ-kon usulida qurilgan rezervuarlar uchun nolga teng;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishPr — lahimlar tomidan baland joylashgan jinslarning oʻrtacha zichligi, kg/m3;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(2)Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishpi — tegishli qatlamlarning jinslari zichligi, kg/m3;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishmi — qatlamlar quvvati, m;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishn — qatlamlar soni.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishKuchli yer osti suvli yoriqsimon massivda musbat haroratli jinslarda togʻ-kon usulida qurilgan rezervuarlari tomining joylashish chuqurligi yer osti suvlarining lahim-sigʻimga bosimi rezervuarning ichki bosimidan kamida 0,05 MPa (0,5 kgf/cm2)ga yuqori boʻlishligidan kelib chiqib tanlash lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish2. Neft va neft mahsulotlari uchun musbat haroratli jinslarda qurilgan yer osti rezervuarlarining lahim-sigʻimlari tomining joylashish chuqurligi quyidagi holatlarda aniqlanishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishomborlarni oʻtkazmaydigan jinslarda qurishda — lahim-sigʻimlarni tomining mustahkamligini taʼminlash bilan maksimal darajada, biroq 20 m dan kam boʻlmagan masofaga yer yuzasiga yaqinlashtirish shartidan, kelib chiqib;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishomborlarni yoriqsimon suv massivida qurishda — lahim-sigʻim tomini yerosti suvlarining mahalliy statik darajasidan 5 m dan past boʻlmagan darajada joylashishi shartidan kelib chiqib.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishSHNQ 2.09.22-22 “Yer osti neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gaz omborlari. Loyihalash talablari” shaharsozlik normalari va qoidalariga
6-ILOVA
6-ILOVA
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishTosh tuzidagi yer osti rezervuarlari barqarorligini aniqlash usuli
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishYer osti rezervuarining barqarorligi quyidagi shakl va geometrik oʻlchamlarni tanlash bilan taʼminlanadi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishrezervuarning toʻliq boʻlmagan yuzasi chegaradan tashqari sohasi (CHSD) deformatsiyalanishi kerak boʻladi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishhar bir CHSD berilgan Vmax\ qiymatdan oshmaydi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishCHSD ning maksimal oʻlchami rezervuar yuzasiga mos yoʻnalishda 0,04 l dan oshmaydi va bunda l — rezervuarning kengligi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishtogʻ jinslari massividagi choʻzuvchi bosim jins mustahkamligidan oshmaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishJins massivining bosimli holati va CHSD holati togʻ jinslari mexanikasi boʻyicha tosh tuzi holatini hisoblash quyidagi formula orqali aniqlanadi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(1)Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(2)Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishmazkur ilovaning 1 va 2-formulalarida:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishσ1 — tegishli bosimlar intensivligi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishσi∞ — σv asosiy bosimning berilgan yigʻindisining davomli mustahkamligi chegarasiga muvofiq tegishli bosim intensivligi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishϵi — siljish deformatsiyasi intensivligi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishϵi∞ — σ1 = σi∞ hamda cheksiz katta vaqt qiymatidagi siljish deformatsiyasi intensivligi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishE — deformatsiya moduli;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishv — Puasson koeffitsiyenti;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishϵv — hajmiy deformatsiya;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishσ1, σ1, σ1 — asosiy bosimlar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishϵ1, ϵ2, ϵ3 — asosiy deformatsiyalar.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishCHSD ϵi siljish deformatsiyasi intensivligining qiymati ϵi∞ qiymatidan oshiq boʻlgan jins massivini oʻz ichiga oladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish(1) va (2) tenglamalarining parametrlari σ1∞ , ϵi∞ E, v tosh tuzi namunalarini asosiy σv, Pa, bosimlar doimiy yigʻindisining sirgʻaluvchan sharoitdagi davomiy sinovlari (700 h) natijalarini quyidagi formulaga muvofiq hisoblangan qayta ishlash orqali aniqlanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishσv= 2gpr N
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishpr — rezervuar tomidan yuqori joylashgan jinslarning oʻrtacha zichligi, kg/m3.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishTosh tuzini deformatsiyalash jarayonida namuna hajmining ortishi kuzatiladigan σi, ning eng katta qiymati — σi∞ qiymatdir. ϵi∞ parametrini hisoblash uchun, davomli (100 h dan yuqori) taʼsir natijasida σi tegishli bosimlar intensivligi buzilganida — tajriba-sinov orqali ϵi qiymatini aniqlash zarur. Bunda ϵi∞ kattaligi quyidagi formulaga muvofiq hisoblanadi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishDeformatsiya moduli va Puasson koeffitsiyenti σi = σi∞ sinovlar davomida olingan bir zumlik boʻylama va koʻndalang deformatsiyalarga koʻra aniqlanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishSilindrik rezervuarning l, m kengligini quyidagi formulaga muvofiq aniqlashga yoʻl qoʻyiladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(3)Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishVadm — tom atrofining ruxsat etilgan CHSD v hajmi, m3;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishVr — kengligi l=1 boʻlgan rezervuar uchun quyidagi formulaga muvofiq aniqlanadigan tom atrofi CHSD hajmi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(4)Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olisha,β — oʻlchamsiz δ kattalikdan kelib chiqib qiymatlari jadvalda keltirilgan, quyidagi formula boʻyicha aniqlanadigan oʻlchamsiz
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(5)Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishva ularning h balandligining l kenglikka nisbati (jadvalga qarang).
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish|
h/l |
δ |
a*105 |
β |
|
3 va undan ortiq |
1,105 1,073 1,04 |
29,6 19,1 4,9 |
4,8 5,13 6,19 |
|
1 |
1,105 1,073 1,04 |
22.3 10 1.1 |
4,63 5,32 7,23 |
|
|
1,105 1,073 1,04 |
4.5 1.5 0.72 |
6,41 7,34 7,37 |
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishUshbu ilovaning 4-formulasi boʻyicha hisoblangan Vr qiymat 1,37⋅10-3 dan kichik boʻlsa, Vr, = 1,37⋅10-3 qabul qilinishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishJadvalda keltirilganidan farq qiluvchi δ qiymatlarda ushbu ilovaning 4-formulasi boʻyicha ikkita eng yaqin δ uchun CHSD hajmlari hisoblab chiqilishi, tekis interpolyatsiya orqali zaruriy Vr qiymat topilishi va ushbu ilovaning 3-formulasi boʻyicha rezervuarning kengligi aniqlanishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishSHNQ 2.09.22-22 “Yer osti neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gaz omborlari. Loyihalash talablari” shaharsozlik normalari va qoidalariga
7-ILOVA
7-ILOVA
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishQoʻshni texnologik quduqlar oʻrtasidagi masofani aniqlash
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishQoʻshni a, m, texnologik quduqlar ogʻzi oʻrtasidagi masofani quyidagi formula boʻyicha hisoblash lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(1)Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishr — yer osti rezervuari radiusi*, m;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishz — yer osti rezervuarlarining shakliga koʻra ular oʻrtasidagi toʻsiqning minimal oʻlchamini hisobga olgan koeffitsiyent boʻlib, quyidagi yer osti rezervuarlari uchun teng deb qabul qilinadi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishsharsimon shakldagi — 2;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishquduq oʻqi boʻylab choʻzilgan, aylanuvchi jismlar koʻrinishidagi — 2,5;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishn — shakl hosil qilishdagi xatolarni hisobga olgan, quyidagiga teng qabul qilinadigan koeffitsiyent:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishtuzni erish sxemasi uchun yuqoridan pastga — 0,1;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishtuzni erish sxemasi pastdan yuqoriga — 0,5;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olisharalash va boshqa sxemalar — 0,2;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishk — rezervuar devorlaridan quduq oʻqigacha masofani hamda tuzni eritish jarayonida hosil boʻlgan rezervuar shaklining ehtimoliy nosimmetrikligini hisobga olgan, jadvalga muvofiq aniqlangan koeffitsiyent.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishQoʻshni rezervuarlar turli oʻlchamga ega boʻlsa, formuladagi r qiymat kattaroq radiusga teng qabul qilinadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishYer osti rezervuari tomining shaklini gumbazsimon yoki konussimon va rezervuar tomini diametri 30 m boʻlgan yuqori yassi qismidan boshlab loyihalashga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishMorfologik jihatdan kon turi | Erish sxemasida koeffitsiyent qiymati | ||
Yuqoridan pastga | Pastdan yuqoriga | Aralash va boshqa | |
Qatlam | 2,2 | 2,7 | 2,4 |
Qatlam-linzasimon | 2,2 | 2,7 | 2,4 |
Gumbaz-shtoksimon | 2,5 | 3,5 | 3,0 |
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishQalin tuz konlarida quduqlar ogʻzi oʻrtasidagi masofani rezervuarlarning ikki yoki koʻp yarusli joylashishi hisobiga qisqartirishga yoʻl qoʻyiladi. Bunda, qoʻshi yer osti rezervuarlarining toʻsiqlari kattaligi eng qisqa masofa boʻyicha formula talablariga muvofiq boʻlishi, rezervuar devoridan qoʻshi quduqqacha boʻlgan masofa esa kamida 50 m ni tashkil etishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishYer osti omboridan mahsulotni toʻyingan shoʻr suv yoki suv bilan siqib chiqarish zarur boʻlganida, ishlatish jarayonida yer osti rezervuarini qoʻshimcha yuvishni hisob-kitob qilish va uning yakuniy konfiguratsiyasini aniqlash lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishSHNQ 2.09.22-22 “Yer osti neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gaz omborlari. Loyihalash talablari” shaharsozlik normalari va qoidalariga
8-ILOVA
8-ILOVA
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishMahsulotni filtrlash shartlariga muvofiq rezervuar tomidagi himoya tuz ustuni oʻlchamini hisoblash (suv qatlami yoʻqligida)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishRezervuarning tomidagi tuz ustunining qalinligi — m, ni quyidagi formulaga muvofiq aniqlashga yoʻl qoʻyiladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbiroq, konstruktiv sabablarga koʻra kamida 20 m etib qabul qilinadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishϵ — ustun chegarasidagi quvur tashqarisidagi sement halqasining oʻtkazuvchanlik koeffitsiyenti, m2;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishA — ustun chegarasidagi quvur tashqarisidagi sement halqasining oʻrtacha maydoni, m2;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishNr — yer yuzasidan kamera hosil boʻladigan tosh tuz qatlami tomigacha boʻlgan masofa, m;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishPb — qatlam suyuqligining toz tuzi qatlami tomi darajasidagi statik bosimi, Pa;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olisha — umumiy saqlash vaqtiga nisbatan mahsulotni rezervuarga quyish vaqtini hisobga olgan koeffitsiyent (birlik ulushida);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishPr — texnologik quduqning markaziy ustunidagi gidravlik qarshilik va mahsulotni rezervuarga quyish jarayonida shoʻr suvni harakatlanishida boshdagi qarshi bosim yigʻindisi, Pa;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishn — saqlanayotgan mahsulotning dinamik yopishqoqligi, Pa ⋅ s;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishQp — saqlanayotgan mahsulotning tuz ustuni doirasida quvur tashqarisidagi sement halqa orqali yoʻl qoʻyilgan hajmiy sarfi, m3/s, amaldagi yer osti suvlarini ifloslanish muhofaza qilish sanitariya qoidalari, normalari va gigiyena normativlariga muvofiq aniqlanishi lozim (hisob-kitoblarda Qp = 4⋅10-11 m3/s yoʻl qoʻyiladi).
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishYer osti rezervuarining mustahkamligi shartlariga koʻra tuz ustunining oʻlchami, saqlanayotgan mahsulotni mustahkamlash quvurining tashqi sement halqasi orqali filtrlash shartlari boʻyicha tuz ustuni oʻlchamidan katta boʻlsa, katta qiymat qabul qilinishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishSHNQ 2.09.22-22 “Yer osti neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gaz omborlari. Loyihalash talablari” shaharsozlik normalari va qoidalariga
9-ILOVA
9-ILOVA
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishShoʻr suvni chuqur suv qatlamlariga yuborish boʻyicha inshootlarning texnik tavsiflarini aniqlash
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish1. Yuborilayotgan shoʻr suv tarkibida yoʻl qoʻyiladigan erimaydigan qoʻshimchalar (EQ)ning miqdori quyidagi 1-jadvalga muvofiq uning oʻtkazuvchanligi va yutuvchi qatlam kollektori turiga koʻra aniqlanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish|
|
|
1-jadval |
|
Suv qatlami kollektori |
Oʻtkazuvchanlik koeffitsiyenti, |
Shoʻr suvda yirikligi 0,02 mm/s gacha boʻlgan gidravlik oʻlchamdagi EQ ning yoʻl qoʻyiladigan miqdori , mg/l |
|
Yoriqli |
1,0 va undan ortiq 0,5 — 1,0 0,5 dan kam |
150 100 15 |
|
Gʻovakli sementlangan |
0,5 va undan ortiq 0,25 — 0,5 |
50 25 |
|
Gʻovakli boʻshashgan |
0,5 va undan ortiq 0,25 — 0,5 |
25 15 |
|
Barcha turdagi |
0,25 dan kam |
10 |
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish2. Shoʻr suvni EQdan tozalash usulini tanlashda quyidagi 2-jadvalga rioya qilinishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish2-jadval | ||
Tozalanmagan shoʻr suvdagi gidravlik yirikligi 0,02 mm/s gacha boʻlgan EQ ning yoʻl qoʻyiladigan miqdori, mg/l | Tozalangan (yuborilayotgan) shoʻr suvda EQ ning yoʻl qoʻyiladigan miqdori, mg/l | Tavsiya etilgan shoʻr suvni tozalash usuli |
200 dan ortiq 125 — 200 125 — 200 65 — 125 | 150 dan kam 50 — 100 25 — 50 10 — 25 | Koagulyatsiya tindirish Koagulyatsiya Filtrlab tindirish |
65 dan kam | 25 dan ortiq 15 — 25 10 — 15 | tindirish Koagulyatsiya Filtrlab tindirish |
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish3. Siqilgan δm shlamda qoʻshimchalarning (qattiq faza) oʻrtacha konsentratsiyalanishi quyidagi 3-jadvalga muvofiq dastlabki shoʻr suvdagi EQ miqdoriga koʻra qabul qilinadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish3-jadval | ||
Dastlabki shoʻr suvdagi EQ lar miqdori, mg/l | Siqilgan shlamning oʻrtacha konsentratsiyasi, kg/m3 | |
24 h | 720 h | |
100 gacha | 10 | 25 |
100 — 400 | 10 — 20 | 25 — 65 |
400 — 1000 | 20 — 100 | 65 — 200 |
1000 — 2500 | 100 — 400 | 200 — 600 |
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish4. Shoʻr suvning birinchi tindirilishi 6 h dan kam boʻlmasligi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishTindirish kartalaridagi choʻkish zonasining chuqurligi 1,5 m dan oshmasligi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish5. Shoʻr suvni tozalash unga navbatma-navbat shoʻr suvning 6 — 8 gacha pN qiymatlardagi temir sulfati (FeSO4), natriy silikati (Na2SiO3) va poliakrilamid (PAA) suvli eritmalarni kiritish orqali amalga oshirilishi kerak. Boshqa pN qiymatlarida shoʻr suvni neytrallashtirish koʻzda tutilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish6. Yakka bostirma quduqning qs, m3/(h⋅MPa) solishtirma qabul qiluvchanligini quyidagi formulaga muvofiq hisoblash lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(1)Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishα — quduq tubi zonasini tiqilib qolishi hisobiga bostirma quduqning qabul qiluvchanligining pasayishi koeffitsiyenti, 0,25 ga teng qabul qilinadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishϵ — suv qatlam oʻtkazuvchanligi koeffitsiyenti, m2;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishm — ochiq suv saqlovchi jinslar quvvati, m;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishnb — qatlam sharoitidagi shoʻr suvning dinamik yopishqoqligi, Pa — s;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishᴂ — pyezo-oʻtkazuvchanlik koeffitsiyenti, m2 /sut;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olisht — oʻrtacha shoʻr suvni quyish davomiyligi, sut;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishrs — quduqning shoʻr suvni qabul qiluvchi qismining radiusi, m.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish7. Shoʻr suvni yakka quduqqa bostirishda yoʻl qoʻyilgan
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(2)Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishrr — quv qatlami tomi jinslarining oʻrtacha zichligi, kg/m3;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishNr — suv qatlamining ochilgan oraligʻi tom qismining chuqurligi, m;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishPb — suv qatlamidagi statik qatlam bosimi, Pa.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish8. Shoʻr suvni chiqarishda bostirma quduqlarning taxminiy sonini aniqlashda ular oʻrtasidagi oʻzaro gidravlik taʼsirni hisobga olish lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishQuduqdagi, ∆ij bosim oʻzgarishining kamayishini quyidagi formulaga muvofiq hisoblash kerak:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(3)Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishi, j — quduqlar raqami;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishrij — i, va j quduqlari orasidagi masofa, m.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish9. Shoʻr suvdagi bostirma quduqlarning taxmini soni quyidagi formulaga asosan aniqlanishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(4)Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishQ — talab etilgan shoʻr suv quyish unumdorligi, m3/h.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish10. p ≤ 2 boʻlsa, bitta zaxira quduqni koʻzda tutish lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish11. Yuqori bosimli shoʻr suv quvurlaridagi hisoblangan Rr, Pa bosimni quyidagi formulaga muvofiq aniqlanish kerak:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishPp = ph +Pbr +Ploc (5)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishRh — bostirma quduq ustida ruxsat etilgan maksimal bosim, Pa;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishRbr Ploc — shoʻr suv quvuridagi muvofiq tekis va mahalliy Pa qarshilik gidravlikaning formulalariga muvofiq hisoblanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish12. Bostirma quduq ustidagi maksimal ruxsat etilgan Rh, Ra bosimni quyidagi formulaga muvofiq hisoblash lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(6)Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishλ — gidravlik qarshiliklar koeffitsiyenti, 0,024 ga teng qabul qilinadi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishv — shoʻr suvning harakatlanish tezligi, m/s (koʻpi bilan 2 m/s qabul qilinadi);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishr — shoʻr suv quyiladigan bostirma quduq kanalining gidravlik radiusi, m.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish13. Shoʻr suvni quyish uchun moʻljallangan nasos qurilmasining unumdorligini tuzning yer osti erish unumdorligiga teng qabul qilish lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish14. Nasos qurilmasining bostirish bosimini 5-formulaga muvofiq hisoblash kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish15. Shoʻr suvni bostirma quduqlarga quyish uchun nasosning pasportiga muvofiq bostirish bosimi hisoblangan bosimdan 10 foizdan ortiq boʻlmasligi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishSHNQ 2.09.22-22 “Yer osti neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gaz omborlari. Loyihalash talablari” shaharsozlik normalari va qoidalariga
10-ILOVA
10-ILOVA
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishGermetik tutashtirgichlar konstruksiyasi va lahimlarni germetiklash materiallari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish1. Lahimlarni germetiklash uchun germetik tutashtirgichlarning quyidagi konstruksiyalarini koʻzda tutish lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishkonturli gidro-zatvorli beton tutashtirgichlar (1-rasm) — neft va neft mahsulotlari uchun;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishikkitalik gidro-zatvorli beton tutashtirgichlar (2-rasm) — suyultirilgan uglevodorod gazi uchun;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishikkitalik metall tutashtirgichlar (3-4-rasmlar) — suyultirilgan uglevodorod gazi uchun;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbittalik beton tutashtirgichlar — neft va neft mahsulotlari uchun.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishTutashtirgichlarda germetik lyuk bilan toʻsilgan, aniq diametri kamida 600 mm boʻlgan teshik koʻzda tutilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish1-rasm. Konturli gidro-zatvorli beton tutashtirgichlar
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish1-lahim, 2-bosim devori, 3-konturli gidro-zatvor sohasi, 4, 5-izolyatsiyalovchi suyuqlikni quyish va aralashtirish uchun moʻljallangan quvurlar tizimi, 6-yassi metall boʻlagi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish2-rasm. Ikki qavat gidro-zatvorli beton tutashtirgichlar
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish1-lahim-sigʻim, 2-germetik tutashtirgichning bosim devori, 3-izolyatsiyalovchi suyuqlikka ega gidromuhar sohasi, 4-shtroba, 5-gidro-zatvordan havoni chiqarish quvuri, 6-gidro-zatvorni toʻldirish quvuri
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish3-rasm. Yuqori qismda joylashgan ikki qavatli metall tutashtirgich
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish1-stvol, 2-mustahkamlash quvurida joylashgan metall tutashtirgichlar, 3-quduq usti, 4-mahsulot oʻtkazmaydigan eritma,5-mustahkamlash quvuri, 6-lahim-sigʻim, 7-zumpf
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish4-rasm. Stvolning pastki qismida joylashgan ikki qavatli metall tutashtirgich
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish1-stvolning tayanch halqasi, 2-halqali metal yoqalar, 3-metall tutashtirgichlar, 4-mahsulot oʻtkazmaydigan eritma, 5-metall payvandlangan qobiq, 6-temir beton koʻylak, 7-lahim-sigʻim, 8-zumpf
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish2. Germetik tutashtirgichlar uchun material sifatida beton, temir-beton (poʻlat boʻlagi bilan aralashtirish zarur boʻlganida) va metall koʻzda tutilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish3. Germetik tutashtirgichlarni qurish uchun foydalaniladigan betonlar quyidagi xususiyatlarga ega boʻlishi kerak:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishsiqilish uchun V 35n mustahkamlik sinfi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishoʻqdan tortish uchun Bt 2,4 mustahkamlik sinflari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishF 100 muzga chidamlilik rusumi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishW 12 dan past boʻlmagan suvga chidamlilik rusumi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish10 — 8 mkm2 (10 — 5mD) dan oshmaydigan gaz oʻtkazuvchanlik koeffitsiyenti;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish0,80 dan kam boʻlmagan uglevodorod muhitiga agressiv qarshilik koeffitsiyenti.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish4. Betonni tayyorlash uchun ushbu ilovaning 3-bandida keltirilgan talablarni hisobga olgan holda tortuvchi sement hamda turli kimyoviy qoʻshimchalar asosida yoki ularni jalb qilgan holda tayyorlangan beton va eritmalardan foydalanishga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish5. Gidro-zatvorlar boʻshligʻini toʻldirish uchun bentonit kukuni asosidagi loyli izolyatsiyalovchi suyuqliklardan foydalanish lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishGidro-zatvor boʻshliqlarini toʻldirish bosqichma-bosqich amalga oshirilishi va izolyatsiyalovchi suyuqliklar turli xil suv berish xususiyatiga ega boʻlishi (loyli eritmalarning suv berishini oʻlchash asbobi boʻyicha 2 — 6 sm3 va 15 — 18 sm3) va boʻlinib ketmasligi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishIzolyatsiyalovchi suyuqlikka qoʻshimcha sifatida suyuq shisha, karboksimetil-sellyuloza, ishqor, gilan qoʻshimchalaridan foydalanish lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishGidro-zatvor boʻshligʻidagi izolyatsiyalovchi suyuqlik bosimi lahim-sigʻimlarda saqlanayotgan mahsulotlar bosimidan 0,05 — 0,1 MPa (0,5 — 1,0 kgf/sm2) ga yuqori boʻlishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish6. Quvurlarning tashqi boʻshligʻi, lahimlarning mahkamlash maydoni, biriktirgichlar konturi va yorilgan zonalarni tamponlashda turli qoʻshimchalar bilan tayyorlangan sement va qatronlar asosidagi eritmalardan foydalanish lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish7. Sement asosidagi tamponlash eritmalariga quyidagi talablar qoʻyiladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish2 kunlik egilishga chidamlilik — kamida 2,7 MPa (27 kgf/sm2);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishgaz oʻtkazuvchanlik koeffitsiyenti — koʻpi bilan 10 — 8 mkm2 (10 — 5mD);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishkengayish deformatsiyalari — kamida 4 va koʻpi bilan 14 mm/m;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishuglevodorod muhitlariga qarshi agressiv chidamlilik koeffitsiyenti — kamida 0,85.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishQatronlar asosidagi tamponlash eritmalariga quyidagi talablar qoʻyiladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishgaz oʻtkazuvchanlik koeffitsiyenti — koʻpi bilan 10 — 8 mkm2 (10 — 5mD);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishyopishqoqlik — 14 — 18 s ( GOST 8420-22 boʻyicha);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishuglevodorod muhitlariga qarshi agressiv chidamlilik koeffitsiyenti — kamida 0,85;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishqisqarmaslik.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishSHNQ 2.09.22-22 “Yer osti neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gaz omborlari. Loyihalash talablari” shaharsozlik normalari va qoidalariga
11-ILOVA
11-ILOVA
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish3,8 x 3,8 m yondashuv lahimlar kesimida germetik δ tutashtirgichlar qalinligining r yuklamaga bogʻliqligi grafigi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish(erkin tayangan plitalar hisob-kitoblari asosida)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishI — V 25 sinf beton uchun;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishII — V 30 sinf beton uchun;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishIII — V 40 sinf beton uchun.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishSHNQ 2.09.22-22 “Yer osti neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gaz omborlari. Loyihalash talablari” shaharsozlik normalari va qoidalariga
12-ILOVA
12-ILOVA
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishShaxtasiz rezervuarlar texnologik quduqlarining issiqlik izolyatsiyasi qalinligini hisoblash
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishTexnologik quduqning issiqlik izolyatsiyasining minimal yoʻl qoʻyilgan (jinsni muzlagan holatda saqlab turish shartidan kelib chiqib) qalinligi d, m, ni quyidagi tenglama boʻyicha aniqlash lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishtph, — suvning muzga faza oʻtish harorati, °S;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishtr — muzlik jinslarining tabiiy harorati, °S;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishtp — mahsulotning toʻldirish davridagi oʻrtacha harorati, °S;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olisherfx — jadval shakliga berilgan Gauss xatolari funksiyasi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishQuyidagi formulalarga muvofiq aniqlanadigan b va V koeffitsiyentlar:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(2)Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(3)Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishai — issiqlik izolyatsiyasining issiqlik tarqatish koeffitsiyenti, m2/s;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishQ — rezervuarni toʻlish tezligi, m3/s;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishλ — issiqlik izolyatsiyasining issiqlik oʻtkazuvchanlik koeffitsiyenti, W/ (m⋅°S);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishci — issiqlik izolyatsiyasining hajmiy issiqlik sigʻimi, Dj/(m3⋅°S );
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishλr — muzlik jinslarining issiqlik oʻtkazuvchanlik koeffitsiyenti, W/(m⋅°S);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishsr — muzlik jinslarining hajmiy issiqlik sigʻimi, Dj/ (m3⋅°S).
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishTenglama grafik — analitik usulda yechilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish0,01 — 0,2 m diapazonida 0,02 — 0,05 m qadami bilan d, m qiymatlarini hisobga olgan holda hisoblash yoʻli bilan tenglamaning oʻng tomon qismi aniqlanishi va uning grafigi tuzilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishHisoblash bilan tenglamaning chap qismi aniqlanishi va abssissa oʻqiga toʻgʻri chiziq, parallel oʻq koʻrinishida avvalgi grafikka oʻtkazilishi kerak. Tenglamaning chap va oʻng qismlari grafiklarining kesishish nuqtasi uning yechimi boʻlib, texnologik quduqning issiqlik izolyatsiyasining yoʻl qoʻyilgan minimal qalinligini aniqlab beradi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishSHNQ 2.09.22-22 “Yer osti neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gaz omborlari. Loyihalash talablari” shaharsozlik normalari va qoidalariga
13-ILOVA
13-ILOVA
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishMusbat haroratli jinslarda togʻ-kon usulida qurilgan yer osti neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gaz omborlari yer osti inshootlarining ventilyatsiya tizimlariga qoʻyilgan talablar
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish1. Ochuvchi, kollektor va yondosh lahimlari hamda yer osti nasos stansiyalarida sunʼiy taʼminot va tortish ventilyatsiya tizimlari boʻlishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishBarcha taʼminot va tortish ventilyatorlari uchun zaxira tizimlar koʻzda tutilgan boʻlishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish2. Bir necha turdagi neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gaz omborlarida har xil turdagi mahsulotlarni quyish uchun yer osti nasos kameralariga xizmat koʻrsatuvchi tortish ventilyatsiyalarini oʻzaro birlashtirilishiga yoʻl qoʻyilmaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish3. Havo almashtirish soat tezligi quyidagicha qabul qilinadi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishyer osti nasos kameralari va biriktirgich zonalarida — 20;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishstvol va kollektor lahimlarida — 6.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishEtilli mahsulotlarni saqlashda yuqorida koʻrsatilgan havo almashtirish soat tezligi 50 foizga oshirilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish4. Ochuvchi va elektron kollektor lahimlarining taʼminot ventilyatsiyasi havoni toʻgʻridan-toʻgʻri stvolga uzatish orqali amalga oshirilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishLahimlarning toza havo oʻtkazish uchun moʻljallangan qismi koʻtarish-tushirish vositalari, zinapoyalar boʻlimi, texnologik va ventilyatsiya quvurlari egallagan maydonlarni chiqarib tashlangan holda qabul qilinishi, bunda lahimlardagi havoning harakatlanish tezligi 8 m/s dan oshmasligi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish5. Havoning yer osti kameralariga yetkazib berishda, havoning ushbu xonalarning ishchi muhitiga yetkazib berilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish6. Yer osti nasos kameralarida mavsumiy ventilyatsiya tizimiga qoʻshimcha tarzda saqlanayotgan mahsulotlarning bugʻlari chiqish mumkin boʻlgan joylarda mahalliy soʻrish tizimlari boʻlishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish7. Yer osti neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan uglevodorod gaz omborlarining yer osti qismida havo aylanishini taʼminlovchi ventilyatorlar yer ostidagi maxsus xonalarda oʻrnatilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishVentilyatorlarni yoqish va oʻchirish dispetcherlik xonasidan turib masofadan amalga oshirilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishBarcha ventilyatsiya qurilmalari ularning oʻz-oʻzidan ishga tushishini istisno qilish uchun texnologik qurilma yordamida bloklangan boʻlishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish8. Tortuvchi havo oʻtkazgichlar yoʻldosh havo oqimlarini kirib kelishi ehtimolini minimallashtirish uchun, minimal miqdordagi ajraluvchi birikmalar bilan payvandlash orqali ulanishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish9. Omborlarning yer osti lahimlarida loyihaviy havo namligi va issiqligini taʼminlash uchun ventilyatsiya tizimini isitish va tozalash tizimlari koʻzda tutilishi kerak.