1.11.00.00.00 Atrof tabiiy muhit va tabiiy resurslar / 11.01.00.00 Atrof tabiiy muhitni muhofaza qilish boʻyicha umumiy masalalar / 11.01.01.00 Asosiy qoidalar]
[TSZ:
1.Tabiiy resurslar / Atrof tabiiy muhitni muhofaza qilish]
Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining
qarori
Tabiatni muhofaza qilishni taʼminlashning iqtisodiy mexanizmlarini yanada takomillashtirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida
1. Oʻzbekiston Respublikasi hududida atrof tabiiy muhit ifloslantirilganligi va chiqindilar joylashtirilganligi uchun kompensatsiya toʻlovlarini qoʻllash tartibi toʻgʻrisidagi nizom 1-ilovaga muvofiq tasdiqlansin.
2. Belgilab qoʻyilsinki:
a) atrof tabiiy muhit ifloslantirilganligi va chiqindilar joylashtirilganligi uchun kompensatsiya toʻlovlarining bazaviy miqdori belgilangan eng kam oylik ish haqidan kelib chiqqan holda muayyan koeffitsiyentlarda qabul qilinadi;
b) Oʻzbekiston Respublikasi hududida atrof tabiiy muhit ifloslantirilganligi va chiqindilar joylashtirilganligi uchun kompensatsiya toʻlovlari Oʻzbekiston Respublikasi Ekologiya va atrof-muhitni muhofaza qilish davlat qoʻmitasi organlari tomonidan undiriladi va quyidagi tartibda taqsimlanadi:
74 foizi — Oʻzbekiston Respublikasi Ekologiya va atrof-muhitni muhofaza qilish davlat qoʻmitasi huzuridagi Ekologiya, atrof-muhitni muhofaza qilish va chiqindilar bilan bogʻliq ishlarni amalga oshirish jamgʻarmasiga;
26 foizi — Oʻzbekiston Respublikasining respublika budjetiga.
3. Oʻzbekiston Respublikasi Hukumatining 2-ilovaga muvofiq ayrim qarorlariga oʻzgartirish va qoʻshimchalar kiritilsin.
4. Oʻzbekiston Respublikasi Hukumatining 3-ilovaga muvofiq ayrim qarorlari oʻz kuchini yoʻqotgan deb hisoblansin.
5. Ushbu qaror 2019-yil 1-yanvardan boshlab kuchga kiradi.
6. Mazkur qarorning bajarilishini nazorat qilish Oʻzbekiston Respublikasi Bosh vazirining birinchi oʻrinbosari — “Oʻzbekiston temir yoʻllari” AJ boshqaruvi raisi A.J. Ramatov hamda Oʻzbekiston Respublikasi Ekologiya va atrof-muhitni muhofaza qilish davlat qoʻmitasi raisi B.T. Qoʻchqorov zimmasiga yuklansin.
Oʻzbekiston Respublikasining Bosh vaziri A. ARIPOV
Toshkent sh.,
2018-yil 11-oktabr,
820-son
Vazirlar Mahkamasining 2018-yil 11-oktabrdagi 820-son qaroriga 1-ILOVA
Oʻzbekiston Respublikasi hududida atrof tabiiy muhit ifloslantirilganligi va chiqindilar joylashtirilganligi uchun kompensatsiya toʻlovlarini qoʻllash tartibi toʻgʻrisida
NIZOM
1-bob. Umumiy qoidalar
1. Mazkur Nizom Oʻzbekiston Respublikasi hududida atrof tabiiy muhit ifloslantirilganligi va chiqindilar joylashtirilganligi uchun kompensatsiya toʻlovlarini qoʻllash tartibini belgilaydi.
2. Ushbu Nizomda quyidagi asosiy tushunchalar qoʻllaniladi:
kompensatsiya toʻlovlari — atrof tabiiy muhit ifloslantirilganligi va unga boshqa turdagi zararli taʼsirlar koʻrsatilganligi (ifloslantiruvchi moddalarni chiqarib tashlash, oqizish, chiqindilarni joylashtirish) uchun toʻlovlar;
kompensatsiya toʻlovlarining bazaviy miqdori — kompensatsiya toʻlovlari atmosfera havosiga turgʻun va koʻchma manbalardan chiqarib tashlanadigan bir tonna yoki bir kilogramm hajmdagi ifloslantiruvchi moddalar, suv obyektlariga va joylarning relyefiga, kommunal kanalizatsiya tarmoqlariga oqizilgan bir tonna hajmdagi ifloslantiruvchi moddalar, joylashtirilgan bir tonna hajmdagi chiqindilarga nisbatan eng kam oylik ish haqining amalda belgilangan koeffitsiyentlarida belgilanadi;
ifloslantiruvchi moddalarni avariyaviy chiqarib tashlash va oqizish — xoʻjalik va boshqa faoliyatni amalga oshirish jarayonida atmosferaning ifloslanishi, suv obyektlariga ifloslantiruvchi moddalarni oqizish yoki atmosferaga, yer usti qatlamlariga va konlarga qattiq, suyuq va gazsimon ifloslantiruvchi moddalarning tarqalishi natijasida atrof-muhitning toʻsatdan ifloslanishi va kutilmagan halokatli oqibatlarga olib kelishi;
ifloslantiruvchi moddalarning yalpi tashlanmalari — ifloslantiruvchi moddalarning tashlanmalari (ajralmalari)ni chiqaruvchi manbalardan atmosfera havosiga chiqariladigan ifloslantiruvchi moddalarning tashlanmalari yalpi miqdorining texnologik ish reglamentida koʻzda tutilganidan qisqa muddatli keskin oshirilishi;
toksik chiqindilar — ular bilan ishlash jarayonida yoxud bevosita yoki bilvosita munosabatga kirishish natijasida inson organizmida nafaqat hayotining alohida davrlarida, balki keyingi avlodlari organizmida ham kasalliklar keltirib chiqarishi, shuningdek, atrof-muhitda salbiy oʻzgarishlarni yuzaga keltirishi mumkin boʻlgan tarkibida zararli moddalar mavjud boʻlgan chiqindilar;
notoksik chiqindilar — tarkibida organizmning fiziologik funksiyalari buzilishi va atrof-muhit uchun salbiy oqibatlarni keltirib chiqarishga qodir moddalari boʻlmagan chiqindilar;
chiqindilarni joylashtirish — faoliyat, chiqindilarni saqlash hamda koʻmib tashlash bilan bogʻliq amaliyotlar kompleksi.
2-bob. Kompensatsiya toʻlovlarining obyektlari
3. Ifloslantiruvchi moddalarni chiqarib tashlash, oqova oqizishning normativ va normativdan ortiqcha, avariyaviy va yalpi tashlanmalar, shuningdek, chiqindilarni limit boʻyicha va limitdan tashqari oqizishlar massasi kompensatsiya toʻlovlari obyekti hisoblanadi va u oʻz ichiga quyidagilarni oladi:
turgʻun va koʻchma manbalardan ifloslantiruvchi moddalarni atmosfera havosiga chiqarib tashlash massasi;
ifloslantiruvchi moddalarni suv obyektlariga va joylarning relyefiga oqizish massasi;
Oʻzbekiston Respublikasi hududida joylashtiriladigan zaharli va zaharli boʻlmagan chiqindilar massasi;
yuridik shaxslar, shuningdek, yuridik shaxs boʻlmasdan tadbirkorlik faoliyati bilan shugʻullanuvchi jismoniy shaxslarning kommunal kanalizatsiya tarmoqlariga ifloslantiruvchi moddalarning normativdan ortiqcha oqizilgan massasi.
a) maxsus saqlanayotgan va har xil turdagi maxsus jihozlangan toʻplash joylarida joylashtiriladigan xom ashyo resurslari razryadiga tegishli boʻlgan balansdan tashqari rudalar;
b) vaqtincha (olti oygacha) maxsus ajratilgan maydonlarda joylashtiriladigan va soʻngra ikkilamchi xom ashyo sifatida foydalaniladigan ishlab chiqarish chiqindilari;
v) texnika ekinlari va oʻsimliklarini sugʻorish uchun belgilangan tartibda foydalaniladigan tozalangan oqova suvlar;
g) ajratilgan yerda joylashtiriladigan, kon sanoatining kon yuzini ochishdagi va qorishma jinslar;
d) konlarning ishlatilgan qatlamlariga qaytariladigan, shuningdek, qatlamdagi bosimni ushlab turish uchun haydaladigan yer osti yoʻldosh qatlam suvlari;
e) foydali qazilmalar xom ashyo resurslari sifatida maxsus jihozlangan chiqindi saqlash shohobchalarida joylashtirilgan va keyinchalik qayta ishlanadigan kon qazish sanoati chiqindilari;
j) mineral oʻgʻitlar va iqtisodiyot tarmoqlari uchun mahsulotlar ishlab chiqarish uchun xom ashyo resurslari sifatida keyinchalik qayta ishlanadigan hamda maxsus jihozlangan saqlash joylari (uyumlar)da joylashtiriladigan fosforli oʻgʻitlar (fosfogips) ishlab chiqarish chiqindilari.
3-bob. Kompensatsiya toʻlovlarining subyektlari
5. Quyidagilar Oʻzbekiston Respublikasi hududida atrof tabiiy muhit ifloslantirilganligi va chiqindilar joylashtirilganligi uchun kompensatsiya toʻlovlarining subyektlari hisoblanadi:
Oʻzbekiston Respublikasi hududida ifloslantiruvchi moddalarni atrof tabiiy muhitga chiqarib tashlovchi, oqova oqizuvchi va chiqindilarni joylashtiruvchi yuridik shaxslar;
yuridik shaxslar, shuningdek, yuridik shaxs boʻlmasdan tadbirkorlik faoliyati bilan shugʻullanuvchi hamda shaharlar va boshqa aholi punktlari kommunal kanalizatsiya tarmoqlariga ifloslantiruvchi moddalarni normativdan ortiqcha oqizuvchi jismoniy shaxslar.
Faqat Oʻzbekiston Respublikasi Davlat budjeti mablagʻlaridan moliyalashtiriladigan tashkilotlar (keyingi oʻrinlarda budjet tashkilotlari deb ataladi) Oʻzbekiston Respublikasi hududida atrof tabiiy muhit ifloslantirilganligi va chiqindilar joylashtirilganligi uchun kompensatsiya toʻlovlarini toʻlovchi subyektlar hisoblanmaydilar.
Budjet tashkilotlari mazkur Nizomga muvofiq oʻzlarining asosiy faoliyatidan tashqari boʻlgan va atrof tabiiy muhitga salbiy taʼsir koʻrsatish bilan bogʻliq boʻlgan boshqa faoliyatdan olingan daromad manbalari hisobidan kompensatsiya toʻlovlari toʻlaydilar.
4-bob. Kompensatsiya toʻlovlarini hisoblash tartibi
6. Atrof tabiiy muhitni ifloslantiruvchi moddalarning normativ va normativdan ortiqcha tashlanmalari, chiqindilarni belgilangan limit va limitdan ortiqcha joylashtirganlik uchun kompensatsiya toʻlovlari miqdori faoliyat turlariga koʻra kompensatsiya toʻlovchi subyektlar tomonidan atrof-muhitga taʼsir koʻrsatuvchi birinchi va ikkinchi toifaga kiruvchi (keyingi oʻrinlarda I i II toifaga kiruvchi kompensatsiya toʻlovchi subyektlar deb ataladi) subyektlar tomonidan mazkur Nizomning 1, 2, 3 va 4-ilovalariga asosan kompensatsiya toʻlovlarining belgilangan bazaviy stavkalariga muvofiq, atrof tabiiy muhitni ifloslantiruvchi moddalar tashlanmalari massasi, chiqindilarning hosil boʻlishi va ularni joylashtirish bilan bogʻliq aniq maʼlumotlar, shuningdek, qonun hujjatlari bilan tasdiqlangan ekologik normativlariga asoslangan holda mustaqil ravishda belgilanadi.
7. Atrof tabiiy muhitni ifloslantiruvchi tashlanmalar, chiqindilarni joylashtirishning aniq massasi I i II toifaga kiruvchi kompensatsiya toʻlovchi subyektlar tomonidan, dastlabki hisob-kitoblar, shuningdek, davlat va idoralarning laboratoriyalari, I i II toifaga kiruvchi kompensatsiya toʻlovchi subyektlarning ishlab chiqarish laboratoriyalari yoki qonunchilikda belgilangan tartibda akkreditatsiyadan oʻtgan auditorlik tashkilotlarining laboratoriyalari tomonidan amalga oshirilgan davlat, idoraviy va ishlab chiqarish jamoat ekologik nazorati natijasida olingan tasdiqlangan maʼlumotlardan kelib chiqqan holda aniqlanadi.
Yuqorida qayd etilgan laboratoriyalar tomonidan kompensatsiya toʻlovlarini hisoblash maqsadida aniqlangan atrof tabiiy muhitga chiqarilayotgan ifloslantiruvchi moddalarning tashlanmalari, chiqindilarning joylashtirilishi massasiga oid dalillar bilan bogʻliq koʻrsatkichlar har xilligi aniqlangan taqdirda, davlat ekologik nazorati yoki atrof tabiiy muhitni ifloslantiruvchi manbalar monitoringi natijalariga oid maʼlumotlar qabul qilinadi.
8. Atrof tabiiy muhitni ifloslantirilganlik, chiqindilar hosil boʻlishi va ularni joylashtirganlik uchun I va II toifaga mansub subyektlar tomonidan toʻlanadigan kompensatsiya toʻlovining miqdori quyidagi formula boʻyicha hisoblanadi:
P = (Mn * R * MRZP) + (Mcn * R * MRZP * Kkr), bunda:
P — atrof-muhit ifloslantirilganligi va chiqindilarni joylashtirganlik uchun kompensatsiya toʻlovi summasi, soʻmda;
Mn — atrof tabiiy muhitga ifloslantiruvchi moddalarni chiqarib tashlash, oqizish va ularni tasdiqlangan ekologik normativlar doirasida joylashtirish massasi, tonna va kilogrammlarda;
Msn — ifloslantiruvchi moddalarni tasdiqlangan ekologik normativdan ortiqcha hajmda atrof tabiiy muhitga chiqarib tashlash, oqizish va joylashtirish, tonna yoki kilogrammlarda;
R — atrof tabiiy muhitga chiqarilgan, oqizilgan ifloslantiruvchi moddalar va joylashtirilgan chiqindilarning bir tonnasi uchun belgilangan eng kam oylik ish haqiga nisbatan koeffitsiyentlardagi bazaviy stavka;
Bk — ifloslantiruvchi moddalarni atrof tabiiy muhitga chiqarib tashlash, oqizish va ularni joylashtirishda tasdiqlangan ekologik normativlar oshirib yuborilganligi (kamaytirilganligi) uchun baravarlik koeffitsiyenti. Baravarlik koeffitsiyenti (Bk) — atrof tabiiy muhitga chiqarib tashlash, oqizish va ularni joylashtirishda tasdiqlangan ekologik normativlar (limitlar) oshirib yuborilganligi (kamaytirilganligi)ga qarab, differensiyalashtirilgan holda aniqlanadi.
Ifloslantiruvchi moddalarni chiqarib tashlash, oqizish, chiqindilarni joylashtirishning amaldagi massasini qisqartirish hisobiga ifloslantiruvchi moddalarni atrof tabiiy muhitga chiqarib tashlash, oqizish va ularni joylashtirish tasdiqlangan ekologik normativlardan kam boʻlgan hollarda atrof tabiiy muhit ifloslantirilganligi va chiqindilar joylashtirilganligi uchun kompensatsiya toʻlovi summasi quyidagi formula boʻyicha aniqlanadi:
P = (Mf * R * EKOIH):Bk, bunda:
Mf — atrof tabiiy muhitga ifloslantiruvchi moddalarni chiqarib tashlash, oqizish va ularni joylashtirishning haqiqiy massasi.
Bk quyidagi bogʻliqlikda aniqlanadi.
T/r
Ifloslantiruvchi moddalarni atrof-muhitga chiqarib tashlash, oqizish va ularni joylashtirish yuzasidan tasdiqlangan ekologik normativlardan ortiq (kam) boʻlgan hajmi (baravar)
Ifloslantiruvchi moddalarni atrof tabiiy muhitga chiqarib tashlash, oqizish va ularni joylashtirishda tasdiqlangan ekologik normativlar (limitlar)dan oshirib yuborilganligi (kamaytirilganligi) uchun baravarlik koeffitsiyenti koʻrsatkichlari (Bk)
1.
1,001 dan 1,049 gacha
1,2
2.
1,05 dan 1,059 gacha
2,2
3.
1,06 dan 1,1 gacha
2,5
4.
1,11 dan 1,2 gacha
3,4
5.
1,21 dan 1,3 gacha
4,4
6.
1,31 dan 1,5 gacha
6,0
7.
1,51 dan 2,0 gacha
8,0
8.
2,1 va undan ortiq
10,0
Ifloslantiruvchi moddalarning atrof tabiiy muhitga chiqarib tashlanishi, oqizilishi va ularni joylashtirishning tasdiqlangan ekologik normativlari koʻpaytirilganligi uchun baravarlik koeffitsiyenti ifloslantiruvchi moddalarni chiqarib tashlash, oqizish va ularni joylashtirishning amaldagi massasi har bir modda boʻyicha alohida tasdiqlangan ekologik normativlarga nisbati sifatida belgilanadi.
Ifloslantiruvchi moddalar atrof tabiiy muhitga chiqarib tashlanishi, oqizilishi va ularni joylashtirishga oid tasdiqlangan ekologik normativlar kamaytirilganligi uchun baravarlik koeffitsiyenti ifloslantiruvchi moddalarni chiqarib tashlash, oqizish va ularni joylashtirishning amaldagi massasi har bir modda boʻyicha alohida tasdiqlangan normativlarga nisbati sifatida belgilanadi.
9. Kompensatsiya toʻlovi summasini hisoblash uchun quyidagilar qoʻllaniladi:
atrof tabiiy muhitga chiqariladigan ifloslantiruvchi moddalar tashlanmalari massasiga doir aniq maʼlumotlar;
atrof tabiiy muhitga ifloslantiruvchi moddalarni chiqarib tashlash, oqizish va ularni turlariga koʻra joylashtirishning hisobini yuritish boʻyicha dastlabki maʼlumotlar;
kompensatsiya toʻlovchi subyektlar tomonidan tabiatni muhofaza qilish sohasida belgilangan shakllarga muvofiq har yili taqdim etiladigan davlat statistik hisobotlari asosidagi aniq maʼlumotlar;
ifloslantiruvchi manbalarda uskuna-jihozlar vositasida bajarilgan ekologik nazorat, atrof-muhit monitoringi natijalari maʼlumotlari.
Hisobot davrida atrof tabiiy muhitga ifloslantiruvchi moddalarni chiqarib tashlash, oqizish va ularni joylashtirishning haqiqiy massasini aniqlash mumkin boʻlmasa, ularning massasi ishlab chiqarishning texnologik reglamenti boʻyicha kutilayotgan yillik massadan kelib chiqib hisoblanadi.
10. Atrof tabiiy muhitga taʼsir koʻrsatuvchi faoliyat turlari boʻyicha uchinchi toifaga mansub kompensatsiya toʻlovchi subyektlar (keyingi oʻrinlarda kompensatsiya toʻlovchi subyektlarning III toifasi deb ataladi) kompensatsiya toʻlovlarini mazkur Nizomning 6 — 8-bandlarida belgilangan tartibda hisob-kitob qilishlari yoki toʻlovlarni belgilangan miqdorda toʻlashlari mumkin.
Bunda ushbu Nizomning 23-bandida belgilangan hisob-kitoblar oʻz vaqtida taqdim etilmagan taqdirda, atrof tabiiy muhitga tasdiqlangan ekologik normativlar doirasida yoki normativdan ortiqcha miqdorda chiqarib tashlangan, oqizilgan ifloslantiruvchi moddalar uchun, chiqindilar va ularni joylashtirganlik uchun kompensatsiya toʻlovchi subyektlarning III va IV toifasiga mansub subyektlar yiliga tegishli ravishda eng kam oylik ish haqining toʻrt va ikki baravari miqdorida kompensatsiya toʻlovlari toʻlaydilar.
Bunday holatda shahar va boshqa aholi istiqomat joylarida kommunal kanalizatsiya tarmoqlariga ifloslantiruvchi moddalarni normativdan ortiqcha oqizganlik uchun atrof tabiiy muhitga taʼsiri boʻyicha faoliyat turlari III va IV toifaga mansub kompensatsiya toʻlovchi subyektlarga mazkur Nizomga muvofiq belgilangan tartibda kompensatsiya toʻlovi hisob-kitobi amalga oshiriladi.
11. Kompensatsiya toʻlovchi subyektlarda atrof tabiiy muhitga ifloslantiruvchi moddalarni chiqarib tashlash, oqizish va ularni joylashtirishning tasdiqlangan ekologik normativlari mavjud boʻlmagan taqdirda yoki ularning amal qilish muddati tamom boʻlganda kompensatsiya toʻlovlari faoliyat turlari boʻyicha quyidagicha:
I va II toifaga mansub subyektlarda — ifloslantiruvchi moddalarni chiqarib tashlash, oqizish va ularni joylashtirishning amaldagi toʻliq massasi uchun kompensatsiya toʻlovlarining belgilangan miqdorlariga 20 (yigirma) koeffitsiyent qoʻllangan holda;
III va IV toifaga mansub subyektlarda — belgilangan miqdorlariga 10 (oʻn) koeffitsiyent qoʻllangan holda amalga oshiriladi.
12. III va IV toifaga mansub kompensatsiya toʻlovi subyektlarida atrof tabiiy muhitni ifloslantiruvchi manbalarda Davlat ekologiya qoʻmitasi tomonidan yoki davlat ekologik nazorati natijalari boʻyicha belgilangan miqdorlardan ortiqcha ifloslantiruvchi moddalarni chiqarib tashlash, oqizish va joylashtirishning tasdiqlangan ekologik normatividan ortish holatlari aniqlanganda, kompensatsiya toʻlovi summasi quyidagi formula boʻyicha aniqlanadi:
P = Mcn * R * EKOIX * Bk.
13. Motor yonilgʻisi yoqilganda ifloslantiruvchi moddalarni atmosfera havosiga normativda chiqarilganlik uchun kompensatsiya toʻlovi hisob-kitobi mazkur Nizomning 2-ilovasiga asosan, ularni turlarga ajratmasdan ifloslantiruvchi moddalarning toʻliq massasi uchun kompensatsiya toʻlovi miqdorlariga muvofiq amalga oshiriladi, ifloslantiruvchi moddalarning amaldagi massasi esa mazkur Nizomning 3-ilovasiga muvofiq qabul qilinadi. Agar yuridik shaxsning yoki ekologiya va atrof muhitni muhofaza qilish organlarining jihozlar yordamida instrumental usul bilan oʻlchash asosida belgilangan normativlardan ortiq ekanligi aniqlansa, u holda ushbu massa uchun normativdan ortiqcha chiqarganlik uchun kompensatsiya toʻlovi toʻlanadi.
14. Keyinchalik qayta ishlanmaydigan va har xil turdagi maxsus jihozlangan toʻplanadigan joylarga joylashtiriladigan normativdagi va normativdan ortiqcha (limitdan ortiqcha) ishlab chiqarish chiqindilari uchun kompensatsiya toʻlovi mazkur Nizomga muvofiq amalga oshiriladi.
15. Ishlab chiqarish oqova suvlarini chuqur yer osti gorizontlariga haydash yoʻli bilan joylashtirganlik uchun kompensatsiya toʻlovlari mazkur Nizomga muvofiq xavflilik darajasi toʻrtinchi toifaga mansub suyuq chiqindilar boʻyicha amalga oshiriladi.
16. Kon sanoatida foydali qazilma konlarining yuzasini ochish natijasida chiqarilgan notoksik togʻ jinslari massasini normativda va normativdan ortiqcha (limitdan ortiqcha) miqdorda vaqtincha ajratilgan maydonlarga joylashtirganlik uchun kompensatsiya toʻlovlari mazkur Nizomga muvofiq kompensatsiya toʻlovi toʻlanadi.
5-bob. Atrof tabiiy muhitga ifloslantiruvchi moddalarni avariyaviy va yalpi chiqarib tashlash, chiqindilar hosil boʻlishi va ularni joylashtirish holatlarida kompensatsiya toʻlovlarini hisoblash tartibi
17. Atrof tabiiy muhitga ifloslantiruvchi moddalar avariyaviy tarzda yalpi chiqarib tashlangan, oqizilgan va joylashtirilgan holatlarda ularning miqdori instrumental usulda aniqlanadi.
Agar atrof tabiiy muhitga ifloslantiruvchi moddalarni avariyaviy tarzda yalpi chiqarib tashlash, oqizish va ularni joylashtirish miqdorini instrumental usulda aniqlash mumkin boʻlmasa, ularning miqdori ishlab chiqarishning texnologik tartib-qoidasidan kelib chiqib hisob-kitob usuli bilan aniqlanadi.
18. Ifloslantiruvchi moddalarni atrof tabiiy muhitga avariyaviy tarzda yalpi chiqarib tashlash, oqizish va ularni joylashtirishda kompensatsiya toʻlovlari, ifloslantiruvchi moddalarni avariyaviy holda chiqarib tashlash, oqizish va noqonuniy ravishda chiqindilarni joylashtirish jarayoni yuzaga kelgan paytdan boshlab u bartaraf etilgunga qadar oʻtgan davr uchun zaharli moddalarning hamda chiqindilarning har bir turi uchun belgilangan kompensatsiya toʻlovlarining oʻn baravari miqdorida toʻlanadi.
19. Kompensatsiya toʻlovi hisob-kitobidan avariyani bartaraf etish va uning oqibatlari davrida zararsizlantirish yoki keyinchalik ishlab chiqarishga jalb etish uchun korxonaga qaytariladigan ifloslantiruvchi moddalar massasi chiqarib tashlanmaydi.
20. Ifloslantiruvchi moddalar saqlanadigan, toʻplanadigan yoki ularni tashuvchi tizimlardan, shu jumladan, avariyaviy hovuzlarning ajratilgan chegaralari doirasida suv obyektlariga yoki joy relyefiga ifloslantiruvchi moddalar oqib chiqqan holatlarda, ammo suv oʻtkazmaydigan qoplamaga ega boʻlmagan subyektlarda, ifloslantiruvchi moddalar massasi uchun kompensatsiya toʻlovlari suv obyektlariga, joy relyefiga avariyaviy oqizish sifatida toʻlanadi.
21. Ifloslantiruvchi moddalarni yalpi tashlaganlik, oqizganlik uchun kompensatsiya toʻlovlari, ifloslantiruvchi moddalarni baravariga tashlash, oqizish sodir etilgan paytdan boshlab, u bartaraf etilgungacha boʻlgan davrga, tasdiqlangan ekologik normativlarga muvofiq har bir modda boʻyicha kompensatsiya toʻlovlarining belgilangan miqdorlariga oʻn baravar miqdorda toʻlanadi.
22. Atrof tabiiy muhitga ifloslantiruvchi moddalarni avariyaviy, yalpi chiqarib tashlash va oqizish, chiqindilarni noqonuniy ravishda joylashtirganlik uchun hisoblangan summani, avariyaviy, yalpi chiqarish holatlari sodir etilganda aybdor boʻlgan shaxslardan qatʼi nazar, atrof tabiiy muhitga ifloslantiruvchi moddalarni tashlash va joylashtirish obyektlari tasarrufida boʻlgan kompensatsiya toʻlovi subyektlari tomonidan qoplanadi.
6-bob. Kompensatsiya toʻlovi hisob-kitoblarini rasmiylashtirish va ularni kelishish
23. Atrof tabiiy muhitni ifloslantirganlik, chiqindilarni joylashtirganlik uchun kompensatsiya toʻlovi summalari hisob-kitobi I va II toifa, shuningdek, III va IV toifaga mansub kompensatsiya toʻlovchi subyektlarga ushbu Nizomning 6 va 7-ilovalariga muvofiq ikki nusxada tuziladi.
Hisobotning bir nusxasi kompensatsiya toʻlovchi subyekt joylashgan ekologiya va atrof muhitni muhofaza qilish hududiy organlariga taqdim etiladi. Tekshirilgan va kelishilgan hisobotning ikkinchi nusxasi kompensatsiya toʻlovchi subyektda qoladi.
Hisob-kitoblarni solishtirish va kelishish uchun kompensatsiya toʻlovchi subyekt joylashgan ekologiya va atrof muhitni muhofaza qilish hududiy organlariga faoliyat turlari boʻyicha quyidagilar taqdim etiladi:
I va II toifa — har chorakda bir marta, hisobot choragidan keyingi oyning 15-sanasigacha;
III va IV toifa — har yilda bir marta, hisobot yilidan keyingi yilning 15-yanvarigacha.
Hisob-kitoblar kompensatsiya toʻlovchi subyektlar tomonidan oʻzi mansub boʻlgan hududiy organlarga bevosita pochta aloqa vositalari yoki elektron shaklda ularning kelib tushganligi haqidagi xabarnoma bilan birga taqdim etishlari mumkin.
Elektron shaklda taqdim etilgan hujjatlar kompensatsiya toʻlovchi subyektining elektron raqamli imzosi bilan tasdiqlanadi.
Hisob-kitoblar hisobot oyidan keyingi yilning 15-yanvarigacha taqdim etilmagan taqdirda III va IV toifadagi kompensatsiya toʻlovchilar ularni ushbu Nizom 10-bandining ikkinchi xatboshida belgilangan summada toʻlaydilar.
24. Hududiy organning masʼul shaxsi kompensatsiya toʻlovlarining hisob-kitobi toʻgʻriligini aniqlaydi. Bu holda, ikki ish kuni ichida:
tekshirilgan hisob-kitobning bir nusxasi masʼul shaxsning imzosi bilan kompensatsiya toʻlovchi subyektga qaytariladi;
kompensatsiya toʻlovlari hisob-kitoblarining notoʻgʻriligi aniqlangan holatlarda, masʼul shaxs ularni kompensatsiya toʻlovchi subyektga asosli kamchiliklarni koʻrsatgan holda takroran koʻrib chiqish uchun qaytaradi.
Kompensatsiya toʻlovchi subyektlar aniqlangan kamchiliklarni ikki ish kuni ichida bartaraf qilib, kompensatsiya toʻlovi hisob-kitoblarini qayta koʻrib chiqish va kelishish uchun taqdim etadi.
25. Hisob-kitoblarda koʻrsatilgan kompensatsiya toʻlovi summalari, muayyan davr uchun haqiqatda hisoblangan, toʻlangan avans kompensatsiya toʻlovlari summalari bilan solishtiriladi.
Hisoblangan va toʻlangan kompensatsiya toʻlovlari oʻrtasida farq aniqlangan holatlarda, kamomad miqdori hisob-kitoblar tasdiqlangan sanadan eʼtiboran oʻn kun muddatda kompensatsiya toʻlovchi subyektlar tomonidan qoʻshimcha ravishda toʻlanadi.
Ortiqcha toʻlangan kompensatsiya toʻlovlari toʻlangan kompensatsiya toʻlovi boʻyicha qarzdorlikni (penya va hokazo) qoplash yoki kelgusida toʻlanadigan toʻlovlar uchun avans kompensatsiya toʻlovi sifatida hisoblanadi.
26. Ekologiya va atrof-muhitni muhofaza qilish hududiy organlari bilan kelishilgan kompensatsiya toʻlovi hisob-kitoblari kompensatsiya toʻlovchi subyektlarni kelishilgan hisob-kitoblarda koʻrsatilgan maʼlumotlarning haqqoniyligi uchun javobgarlikdan ozod etmaydi.
Kompensatsiya toʻlovi subyektlari faoliyatida davlat ekologik nazorati amalga oshirilganda va kelishilgan kompensatsiya toʻlovini notoʻgʻri hisoblash holati aniqlanganda, oxirgi tekshiruv sanasidan (uch kalendar yildan ortiq boʻlmagan muddat) qayta hisob-kitob qilinadi, kelishiladi, shuningdek, ushbu Nizomga muvofiq penya hisoblangan holda toʻlov undiriladi.
7-bob. Kompensatsiya toʻlovlarini amalga oshirish tartibi va muddatlari
27. I va II toifaga mansub kompensatsiya toʻlovchi subyektlar har chorakda atrof tabiiy muhitni ifloslantirilganlik, chiqindilar hosil boʻlishi va ularni joylashtirganlik uchun hisobot davridan keyingi oyning 25-sanasigacha avans kompensatsiya toʻlovini amalga oshiradilar.
Avans kompensatsiya toʻlovlari oldingi chorak maʼlumotlari boʻyicha ifloslantiruvchi moddalar atrof tabiiy muhitga chiqarib tashlanishi, oqizilishi va chiqindilar joylashtirilishining normativ va normativdan ortiqcha amaldagi oʻrtacha oylik massasidan kelib chiqqan holda hisoblanadi.
Tegishli chorak uchun hisoblab chiqilgan kompensatsiya toʻlovi summasi eng kam oylik ish haqining 10 baravaridan kam boʻlgan taqdirda kompensatsiya toʻlovi har chorakda bir marta, hisobot choragidan keyingi oyning 15-sanasigacha amalga oshiriladi. Bu holatda ifloslantiruvchi moddalarni atrof tabiiy muhitga normativ boʻyicha va normativdan ortiq chiqarish, oqizish va chiqindilarni Oʻzbekiston Respublikasi hududida joylashtirish hisob-kitobi moliyaviy hisob-kitobni taqdim etish uchun belgilangan muddatlarda, yiliga bir marta ekologiya va atrof-muhitni muhofaza qilish organlari bilan kelishiladi.
28. III va IV toifaga mansub kompensatsiya toʻlovi toʻlovchi subyektlar atrof tabiiy muhitni ifloslantirganlik va chiqindilarni joylashtirganlik uchun kompensatsiya toʻlovlarini yiliga bir marta, hisobot davridan keyingi yilning 25-yanvarigacha toʻlaydilar.
29. Kompensatsiya toʻlovi subyektlari kompensatsiya toʻlovlarini atrof tabiiy muhitni ifloslantiruvchi moddalarni chiqarib tashlash va oqizish, chiqindilar hosil boʻlgan va joylashtirilgan joy boʻyicha toʻlaydilar.
30. Atrof tabiiy muhitni ifloslantirganlik, chiqindilarni joylashtirganlik uchun kompensatsiya toʻlovlari, kompensatsiya toʻlovi subyektlari tomonidan gʻaznachilik hududiy organlarining tegishli tranzit hisob raqamiga yuboriladi, soʻngra Oʻzbekiston Respublikasi Davlat ekologiya qoʻmitasining (keyingi oʻrinlarda Davlat ekologiya qoʻmitasi deb ataladi) Ekologiya, atrof-muhit muhofazasi va chiqindi bilan bogʻliq ishlarni amalga oshirish jamgʻarmasiga oʻtkaziladi.
31. Mablagʻlar oʻz vaqtida oʻtkazilmagan taqdirda muddati oʻtkazib yuborilgan har bir kun uchun kompensatsiya toʻlovi boʻyicha qarzdorlik summasining 0,1 foizi miqdorida, biroq qarzdorlik umumiy summasining 50 (ellik) foizidan ortiq boʻlmagan miqdorda penya undiriladi.
8-bob. Kompensatsiya toʻlovlari subyektlarining kompensatsiya toʻlovlari boʻyicha huquq va majburiyatlari
32. Kompensatsiya toʻlovlari subyektlari quyidagi huquqlarga ega:
Davlat ekologiya qoʻmitasi yoki uning hududiy organlarida kompensatsiya toʻlovlarini hisoblash va toʻlash masalalari boʻyicha bepul zarur maslahat va uslubiy yordam olish;
ortiqcha toʻlangan kompensatsiya toʻlovlari yoki undirilgan penyalarni ushbu Nizomga muvofiq kelgusi davr hisobiga oʻtkazish;
qonun hujjatlarda belgilangan tartibda Davlat ekologiya qoʻmitasi va uning hududiy organlari qarorlari, ularning mansabdor shaxslari harakatlari yuzasidan shikoyat qilish.
Kompensatsiya toʻlovlari subyektlari qonun hujjatlariga muvofiq boshqa huquqlarga ham ega boʻlishlari mumkin.
atrof tabiiy muhitga ifloslantiruvchi moddalarni tashlaganlik, chiqarganlik uchun kompensatsiya toʻlovlarini oʻz vaqtida hisoblash va toʻlash;
ushbu Nizomga muvofiq kompensatsiya toʻlovlari hisob-kitobi summalarini ekologiya va atrof-muhitni muhofaza qilish hududiy organlariga kelishish uchun taqdim etish;
kompensatsiya toʻlovlari hisob-kitobi maʼlumotlarining haqqoniyligini taʼminlash, kompensatsiya toʻlovlarini hisob-kitob qilishda yoʻl qoʻyilgan xatolarni oʻz vaqtida bartaraf etish;
ushbu Nizom talablariga rioya qilish.
Kompensatsiya toʻlovlari subyektlari qonun hujjatlariga muvofiq boshqa majburiyatlarga ham ega boʻlishi mumkin.
34. Kompensatsiya toʻlovlari subyekti qayta tashkil etilganda kompensatsiya toʻlovlari boʻyicha huquq va majburiyatlari uning huquqiy vorisiga oʻtadi.
35. Atrof tabiiy muhit ifloslantirilganligi va chiqindilar joylashtirilganligi uchun kompensatsiya toʻlovlarini toʻlash toʻlovchilarni ushbu chiqindilarni tashlaganlik, oqovalarni oqizganlik va chiqindilarni joylashtirganlik tufayli yetkazilgan zararni toʻlash majburiyatidan ozod qilmaydi.
10-bob. Davlat ekologiya qoʻmitasi va uning hududiy organlarining kompensatsiya toʻlovlari boʻyicha huquq va majburiyatlari
36. Davlat ekologiya qoʻmitasi va uning hududiy organlari quyidagi huquqlarga ega:
ushbu Nizomda belgilangan shakllar boʻyicha kompensatsiya toʻlovi subyektlaridan kompensatsiya toʻlovi hisoblarini soʻrash;
joylashgan joyidan qatʼi nazar atrof tabiiy muhitga salbiy taʼsir koʻrsatuvchi manbalarni, shu jumladan ishlab chiqarish binolari, obyektlar, koʻchma manbalar, hududlarni koʻzdan kechirish, shuningdek, kompensatsiya toʻlovi subyektlariga tegishli boʻlgan, atrof tabiiy muhitga salbiy taʼsir koʻrsatuvchi tashlamalarni joylashtirish joylarini qonun hujjatlarida belgilangan tartibda xatlovdan oʻtkazish;
kompensatsiya toʻlovi subyektlarining axborotidan foydalangan holda chiqindilar massasini hisoblash usuli bilan aniqlash;
kompensatsiya toʻlovi subyektlaridan kompensatsiya toʻlovlarini hisoblashda aniqlangan kamchiliklarni bartaraf etish va kerakli maʼlumotlarni talab qilish, hisob-kitoblarni tasdiqlaydigan maʼlumotlar, kompensatsiya toʻlovlarini hisoblashda aniqlangan kamchiliklarning bartaraf etilishini nazorat qilish;
toʻlovlar boʻyicha qarzlarni, shuningdek, penyalarni qonunda belgilangan tartibda undirish;
atrof tabiiy muhitni ifloslantirganlik va chiqindilarni joylashtirganlik uchun kompensatsiya toʻlovlarining toʻgʻri hisob-kitob qilinishi tekshirish uchun malakali mutaxassislar va ekspertlarni jalb etish;
kompensatsiya toʻlovlarini undirish bilan bogʻliq boʻlgan daʼvolarni sud organlariga taqdim etish.
Davlat ekologiya qoʻmitasi va uning hududiy organlari kompensatsiya toʻlovlarini hisoblash va toʻlash boʻyicha qonunga muvofiq boshqa huquqlarga ham ega boʻlishi mumkin.
37. Davlat ekologiya qoʻmitasi va uning hududiy organlari quyidagilarni amalga oshirishga majbur:
kompensatsiya toʻlovi subyektlariga kompensatsiya toʻlovini hisob-kitob qilish masalalari boʻyicha maslahat va tegishli uslubiy yordamlar koʻrsatish;
kompensatsiya toʻlovi subyektlari boʻyicha tasdiqlangan ekologik normativlarga asosan yillik maʼlumotlar bazasini yangilab borish;
Oʻzbekiston Respublikasi hududida atrof tabiiy muhitni ifloslantirganlik va chiqindilarni joylashtirganlik uchun kompensatsiya toʻlovlarini hisob-kitob qilish va undirish sohasidagi talablar, qoidalar va boshqa masalalar yuzasidan kompensatsiya toʻlovi subyektlarining soʻroviga asosan ularni bepul xabardor qilish;
Davlat ekologiya qoʻmitasi va uning hududiy organlari kompensatsiya toʻlovlarini hisob-kitob qilish va undirish boʻyicha qonun hujjatlariga muvofiq boshqa majburiyatlarga ham ega boʻlishi mumkin.
11-bob. Yakunlovchi qoidalar
38. Ushbu Nizomning toʻgʻri qoʻllanishini nazorat qilish ekologiya va atrof-muhitni muhofaza qilish organlari tomonidan Oʻzbekiston Respublikasi qonun hujjatlariga muvofiq amalga oshiriladi.
39. Atrof tabiiy muhit ifloslantirilganligi va chiqindilar joylashtirilganligi uchun kompensatsiya toʻlovlari sohasida paydo boʻladigan nizolar qonun hujjatlarida belgilangan tartibda hal etiladi.
Oʻzbekiston Respublikasi hududida atrof tabiiy muhit ifloslantirilganligi va chiqindilar joylashtirilganligi uchun kompensatsiya toʻlovlarini qoʻllash tartibi toʻgʻrisidagi nizomga 1-ILOVA
Oʻzbekiston Respublikasi hududida atmosfera havosiga ifloslantiruvchi moddalarni chiqarib tashlaganlik uchun kompensatsiya toʻlovlarining
Atmosfera havosiga bir tonna ifloslantiruvchi moddani chiqarib tashlaganlik uchun kompensatsiya toʻlovlarining belgilangan eng kam oylik ish haqining koeffitsiyenti miqdoridagi bazaviy stavkasi
1.
Azot ikki oksidi (azot dioksidi)
0,0114
2.
Azot oksidi
0,0076
3.
Akrilonitril
0,0152
4.
Akrolein
0,0152
5.
Benzoy aldegid (benzaldegid)
0,0114
6.
Moyli aldegid
0,0304
7.
Aluminiy oksidi
0,0114
8.
Ammiak
0,0114
9.
Ammoniy nitrat (ammiakli selitra)
0,0014
10.
Ammoniy sulfat
0,0024
11.
Ammoniy xlorid
0,0045
12.
Ammofos
0,0024
13.
Malein angidrid (bugʻlar, aerozol)
0,0091
14.
Oltingugurt angidrid (oltingugurt gazi, oltingugurt ikki oksidi)
0,0091
15.
Sirka angidridi
0,0152
16.
Fosfor angidrid
0,0091
17.
Ftalen angidrid (bugʻlar, aerozol)
0,0045
18.
Anilin
0,0152
19.
Atsetaldegid
0,0456
20.
Atseton
0,0013
21.
Atsetilen
0,0004
22.
Atsetofenon
0,1522
23.
Bariyli karbonat kislota (bariyga qayta hisoblaganda)
0,1141
24.
Oqsil maʼdanli qoʻshimchasi (BMD)
4,5648
25.
Oqsil vitaminli konsentrat changining oqsili
0,4565
26.
Benz(a)piren (3,4 — benzpiren)
4564,7933
27.
Benzin (neftli, kam oltingugurtli, uglerodga qayta hisoblaganda)
0,0004
28.
Slanetsli benzin (uglerodga qayta hisoblaganda)
0,0091
29.
Benzol
0,0045
30.
Gidroliz lignindan biostimulyator
0,0002
31.
1.3-butadiyen (divinil)
0,0005
32.
Butan
0,000002
33.
Butilatsetat
0,0045
34.
Vanadiy besh oksidi
0,2282
35.
Vanilin xlorid
0,0913
36.
Vodorod xlorid (tuz kislotasi)
0,0024
37.
Vodorod sianid (sinil kislotasi)
0,0456
38.
Volfram natriy (volframga qayta hisoblaganda)
0,0045
39.
Geksan
0,00001
40.
Koʻmir kislotasi diamini (karbamid, mochevina)
0,0024
41.
Dimetilamin
0,0913
42.
Dimetilformamid
0,00001
43.
2.4-dinitro-2-ftor-butilfenol (dinoseb, gebutoks)
0,0913
44.
0 — Dixlorbenzol
0,0152
45.
Temir oksidi (temirga qayta hisoblaganda)
0,0114
46.
Slanets kuli
0,0045
47.
Issiqlik elektrstansiyalarining koʻmir kuli (tarkibida 35 — 40% kalsiy oksidli, 3 mkm gacha va undan kam, ammo 97%dan kam boʻlmagan dispersiyaga ega)
0,0228
48.
Izopropil
0,0004
49.
Kaprolaktam (bugʻlar, aerozol)
0,0076
50.
Azot kislotasi
0,0031
51.
Bor kislotasi
0,0228
52.
Metakril kislota
0,0456
53.
Oltingugurt kislotasi
0,0045
54.
Sirka kislotasi
0,0076
55.
0-fosforli kislota
0,0228
56.
Metall kobalt, kobalt xlorid
0,4565
57.
Oltingugurt kislotali kobalt (kobaltga qayta hisoblaganda)
1,1412
58.
0-Krezol
0,0163
59.
M, P-Krezol
0,0228
60.
Amorfli kremniy ikki oksidi (aerosid — 175)
0,0228
61.
Ksilol
0,0024
62.
Magniy oksidi
0,0091
63.
Magniy xlorat
0,0014
64.
Elektrostansiyalarning mazut kuli (vanadiyga qayta hisoblaganda)
0,2282
65.
Marganets, marganets oksidi va boshqa birikmalar (marganets ikki oksidiga qayta hisoblaganda)
0,4565
66.
Mis oksid, mis xlorid (misga qayta hisoblaganda)
0,2282
67.
Oltingugurtli, oltingugurt kislotali, xlorli mis (misga qayta hisoblaganda)
0,4565
68.
Metan
0,00001
69.
Metilatsetat
0,0065
70.
Metilmerkaptan
50,7199
71.
Akril kislotaning metil efiri (metilakrilat)
0,0456
72.
2-metilfuran (metilfuran, silvan)
0,0304
73.
Molibden ikki sulfidi (molibdenga qayta hisoblaganda)
0,0045
74.
Etilenglikol monoizobutil efiri (butilsellozolv)
0,0014
75.
Monoetanolamin
0,0456
76.
Monoetilamin
0,0456
77.
Margimush, margimush angidrid va boshqa anorganik birikmalar (margimushga qayta hisoblaganda)
0,1522
78.
Natriy gidroksidi (kaustik soda, oʻtkir natriy)
0,0456
79.
Natriy karbonat (kalsinatsiyalangan soda)
0,0114
80.
Natriy silikat (natriy kremniy oksidi)
0,0014
81.
Natriy sulfat, sulfit, sulfit-sulfat tuzlari
0,0045
82.
Natriy tripolifosfat
0,0009
83.
Nikel, eriydigan tuzlar (nikelga qayta hisoblaganda)
2,2824
84.
Nikel oltingugurt oksidi, nikel oksidi (nikelga qayta hisoblaganda)
0,4565
85.
Nitrobenzol
0,0571
86.
Ozon
0,0152
87.
Odorant TMA (tabiiy merkaptanlar aralashmasi)
9,1296
88.
Qalay ikki oksidi, oksid, sulfat (qalayga qayta hisoblaganda)
0,0228
89.
Qalay xlorid (qalayga qayta hisoblaganda)
0,0091
90.
Paramolibden ammoniy (molibdenga qayta hisoblaganda)
Oʻzbekiston Respublikasi hududida atrof tabiiy muhit ifloslantirilganligi va chiqindilar joylashtirilganligi uchun kompensatsiya toʻlovlarini qoʻllash tartibi toʻgʻrisidagi nizomga 2-ILOVA
Oʻzbekiston Respublikasi hududida atmosfera havosiga 1 tonna motor yoqilgʻisi yoqilganda ifloslantiruvchi moddalarni chiqarib tashlaganlik uchun kompensatsiya toʻlovlari miqdorining
Atmosfera havosiga 1 tn ifloslantiruvchi moddani chiqarib tashlaganlik uchun kompensatsiya toʻlovlarining bazaviy stavkasi (belgilangan eng kam oylik ish haqining koeffitsiyenti miqdorida)
Oʻzbekiston Respublikasi hududida atrof tabiiy muhit ifloslantirilganligi va chiqindilar joylashtirilganligi uchun kompensatsiya toʻlovlarini qoʻllash tartibi toʻgʻrisidagi nizomga 3-ILOVA
Bir tonna motor yoqilgʻisini yoqishda chiqarib tashlanadigan ifloslantiruvchi moddalar
Oʻzbekiston Respublikasi hududida atrof tabiiy muhit ifloslantirilganligi va chiqindilar joylashtirilganligi uchun kompensatsiya toʻlovlarini qoʻllash tartibi toʻgʻrisidagi nizomga 4-ILOVA
Oʻzbekiston Respublikasi hududida suv obyektlari, joy relyefi va kommunal-kanalizatsiya tarmoqlariga ifloslantiruvchi moddalarni tashlaganlik uchun kompensatsiya toʻlovlari miqdorining
1 tonna ifloslantiruvchi modda tashlaganlik uchun kompensatsiya toʻlovlarining belgilangan eng kam oylik ish haqining koeffitsiyenti miqdoridagi bazaviy stavkasi
1.
Azot ammoniy
2,3805
2.
Azot nitrat
0,1398
3.
Azot nitrit
70,0777
4.
Akril kislotasi
2,8041
5.
Aluminiy
15,5692
6.
Anilin
10528,6686
7.
Antio (kimyoviy zahar)
105,3163
8.
Atseton
14,0084
9.
Atsetonitril
0,9814
10.
Benzol
2,1063
11.
Berilliy
4483,2794
12.
BPK toʻliq, BPK 5
0,4179
13.
Butanol (meʼyorda)
35,1054
14.
Butifos
3510,5437
15.
Vanadiy
10,5316
16.
Muallaq moddalar
0,0344
17.
Vismut besh valentli
10,5316
18.
Vismut uch valentli
2,1063
19.
Volfram
494,1796
20.
Texnikaviy DDT
10,5316
21.
Dimetil formamid
10,5317
22.
Dietil efir
10,5316
23.
Temir (umumiy)
1,7238
24.
Yogʻlar
172,8100
25.
Kadmiy
54,8616
26.
Kaliy
0,0129
27.
Kalsiy
0,0047
28.
Kaprolaktam
1,0532
29.
Karbofos
10,5316
30.
Kobalt
39,5344
31.
Qora boʻyoq
1,7118
32.
Kremniy
0,3587
33.
Ksilol
14,0204
34.
Magniy
0,0217
35.
Yengil issiq moy
21,0633
36.
Solyar moyi
210,6326
37.
Mis (fondan)
549,1338
38.
Metanol
7,0102
39.
Molibden (ion)
988,3593
40.
Mochevina (karbamid)
0,0857
41.
Margumush
18,2266
42.
Natriy
0,0054
43.
Neft va neft mahsulotlari
196,5035
44.
Natriy tiosulfat
0,8558
45.
Nikel
54,8860
46.
Ammoniy nitrat
70,0467
47.
Nitrobenzol
105,3163
48.
OMK (oksidlangan moyli kislotalar
7,0700
49.
Rodanidlar
7,0102
50.
Simob
210,6326
51.
Qoʻrgʻoshin
53,1065
52.
Selen
1053,5706
53.
Oltingugurt
0,1304
54.
Oltingugurt uglerod
0,8967
55.
Skipidar
5,2658
56.
SPAV
3,4562
57.
Stirol
7,0374
58.
Stronsiy
0,5266
59.
Sulema
10596,8416
60.
Sulfatlar
0,0085
61.
Surma
17,9331
62.
Quruq qoldiq (minarellashgan)
0,0033
63.
Tellur (fonga)
105,3163
64.
Titan
10,5387
65.
Toluol
2,1063
66.
Sirka kislotasi
105,3163
67.
Fenol
295,7057
68.
Fozalon
1052,9540
69.
Formaldegidlar
10,1078
70.
Fosfor umumiy
7,0211
71.
Ftoridlar
7,0211
72.
Furfurol
0,7010
73.
Fosfatlar
0,2825
74.
Xlor (qoldiq)
0,5266
75.
Natriy xlorat
0,0527
76.
Xlorbenzol
526,5815
77.
Xloridlar
0,0029
78.
Xrom uch valentli
1,7064
79.
Xrom olti valentli
778,4603
80.
Sianidlar
15,8137
81.
Siklogeksan
105,3163
82.
Rux
54,8857
83.
Etilbenzol
1053,1630
84.
Etilen
0,1402
Izoh.
Ixtisoslashtirilgan kommunal xizmat koʻrsatish korxonalari boʻyicha belgilangan stavkalarga nisbatan 0,2 koeffitsiyenti qoʻllaniladi.
Kommunal-maishiy oqovalarni tozalash vazifalarini bajaradigan korxonalar tomonidan aholidan qabul qilib olinadigan kommunal-maishiy oqovalar uchun belgilangan stavkalarga nisbatan 0,5 koeffitsiyent qoʻllaniladi.
Oʻzbekiston Respublikasi hududida atrof tabiiy muhit ifloslantirilganligi va chiqindilar joylashtirilganligi uchun kompensatsiya toʻlovlarini qoʻllash tartibi toʻgʻrisidagi nizomga 5-ILOVA
Oʻzbekiston Respublikasi hududida chiqindilar joylashtirilganligi uchun kompensatsiya toʻlovlari miqdorining
BAZAVIY STAVKASI
Chiqindilar turi
Oʻlchov birligi
1 tonna chiqindini joylashtirganlik uchun kompensatsiya toʻlovlarining belgilangan eng kam oylik ish haqining koeffitsiyenti miqdoridagi bazaviy stavkasi
Oʻzbekiston Respublikasi hududida atrof tabiiy muhit ifloslantirilganligi va chiqindilar joylashtirilganligi uchun kompensatsiya toʻlovlarini qoʻllash tartibi toʻgʻrisidagi nizomga 6-ILOVA
Yuridik shaxsning shtampi (toʻlovchining) Ekologiya va atrof-muhitni muhofaza qilish boʻyicha hududiy organ ______________________________________________________________________________________ tuman (shahar) Toʻlovchi __________________________________________________________________________________________
(kompensatsiya toʻlovlari subyektining toʻliq nomi)
Soliq toʻlovchining identifikatsiya raqami __________________________________
Hisob-kitob uchun masʼul shaxs _______________________________________________________________________
Kompensatsiya toʻlovlari subyektining manzili, telefon raqami _____________________________________________
Atrof tabiiy muhit ifloslantirilganligi va chiqindilar joylashtirilganligi uchun atrof-muhitga taʼsir koʻrsatish____ toifasiga taalluqli faoliyat turlari boʻyicha kompensatsiya toʻlovlari subyektlari uchun 20__ yil ___choragida kompensatsiya toʻlovlari
HISOB-KITOBI
Kompensatsiya toʻlovi obyektining nomi
Ingrediyentlar
Massa (t, kg, kub. m)
Eng kam oylik ish haqining miqdori
(soʻm)
Bazaviy stavkasi (R)
Koʻpaytirilganligi (kamaytirilganligi) uchun, ularning amal qilish muddati tugaganda yoki avariya boʻlganda baravarlik koeffitsiyentlari
Kompensatsiya toʻlovlari summasi,
soʻmda (3x5x6x7)+ (4x5x6x7)
Tasdiqlangan ekologik normativlar doirasidagi massasi
Tasdiqlangan ekologik normativlardan yuqori yoki ularning amal qilish muddati tugaganda
Avariya boʻlganda, tasdiqlangan ekologik normativ mavjud boʻlmaganda
3. Suv obyektlariga, joy relyefiga kommunal kanalizatsiya tizimiga ifloslantiruvchi moddalarni tashlash:
Jami:
Chiqindilar
I darajadagi zaharli — oʻta xavfli
II darajadagi zaharli — yuqori xavfli
III darajadagi zaharli — oʻrtacha xavfli
IV darajadagi zaharli — kam xavfli
Boshqa zaharsiz chiqindilar
Jami:
HAMMASI:
20___ yil ___ choragi uchun toʻlangan avans summasi
Toʻlangan va hisoblangan summalar oʻrtasidagi farq, shu jumladan:
toʻlanishi kerak boʻlgan;
mavjud qarzdorlikni qoplash (penya, va xakazo) summasiga yoki kelgusida toʻlanadigan toʻlovlar hisob raqamiga oʻtkaziladigan.
Penya
Toʻlanishi kerak
Tashkilot rahbari (kompensatsiya toʻlovlari subyekti) ______________________________________________________
(imzo, F.I.O.)
Tashkilot bosh hisobchisi (kompensatsiya toʻlovlari subyekti) ________________________________________________
(imzo, F.I.O.)
Ekologiya va atrof-muhitni muhofaza qilish boʻyicha hududiy organning kompensatsiya toʻlovlari hisobi va ularning tushumini nazorat qilish boʻlim boshligʻi
Oʻzbekiston Respublikasi hududida atrof tabiiy muhit ifloslantirilganligi va chiqindilar joylashtirilganligi uchun kompensatsiya toʻlovlarini qoʻllash tartibi toʻgʻrisidagi nizomga 7-ILOVA
Yuridik shaxsning shtampi (toʻlovchining) Ekologiya va atrof-muhitni muhofaza qilish boʻyicha hududiy organ ______________________________________________________________________________________ tuman (shahar) Toʻlovchi __________________________________________________________________________________________
(kompensatsiya toʻlovlari subyektining toʻliq nomi)
Soliq toʻlovchining identifikatsiya raqami __________________________________
Hisob-kitob uchun masʼul shaxs _______________________________________________________________________
Kompensatsiya toʻlovlari subyektining manzili, telefon raqami _____________________________________________
3. Suv obyektlariga, joy relyefiga kommunal kanalizatsiya tizimiga ifloslantiruvchi moddalarni tashlash:
Jami:
Chiqindilar
I darajadagi zaharli — oʻta xavfli
II darajadagi zaharli — yuqori xavfli
III darajadagi zaharli — oʻrtacha xavfli
IV darajadagi zaharli — kam xavfli
Boshqa zaharsiz chiqindilar
Jami:
HAMMASI:
20___ yil ___ yarim yillik uchun toʻlangan avans summasi
mavjud qarzdorlikni qoplash (penya, va xokazo) yoki kelgusida toʻlanadigan toʻlovlar uchun hisoblashga
Penya
Qayd etilgan toʻlov miqdori
Toʻlanishi kerak
Tashkilot rahbari (kompensatsiya toʻlovlari subyekti) ______________________________________________________
(imzo, F.I.O.)
Tashkilot bosh hisobchisi (kompensatsiya toʻlovi subyekti) ___________________________________________________
(imzo, F.I.O.)
MOʻ
Ekologiya va atrof-muhitni muhofaza qilish boʻyicha hududiy organning kompensatsiya toʻlovlari hisobi va ularning tushumini nazorat qilish boʻlimi boshligʻi
Vazirlar Mahkamasining 2018-yil 11-oktabrdagi 820-son qaroriga 2-ILOVA
Oʻzbekiston Respublikasi Hukumatining ayrim qarorlariga kiritilayotgan oʻzgartirishlar va qoʻshimchalar
1. Vazirlar Mahkamasining “Kommunal xoʻjaligi tizimida tabiatni muhofaza qilish faoliyatini yaxshilashga doir qoʻshimcha chora-tadbirlar toʻgʻrisida” 2010-yil 3-fevraldagi 11-son qarorida (Oʻzbekiston Respublikasi QT, 2010-y., 2-son, 4-modda):
a) 1 va 6-bandlardagi “yuridik va jismoniy shaxslar” soʻzlari “yuridik shaxslar, shuningdek, jismoniy shaxslar” soʻzlari bilan almashtirilsin;
b) 3-bandning toʻrtinchi xatboshidagi “shundan 60 foizi respublika budjetiga, 40 foizi” soʻzlari “shundan 26 foizi respublika budjetiga, 74 foizi” soʻzlari bilan almashtirilsin;
3-bandning beshinchi xatboshidagi “yuridik va jismoniy shaxslarning” soʻzlari “yuridik shaxslar, shuningdek, jismoniy shaxslarning” soʻzlari bilan almashtirilsin;
4-bandning ikkinchi xatboshidagi “yer usti suvini” soʻzlaridan soʻng “va joy relyefini” soʻzlari qoʻshilsin;
27-bandga quyidagi mazmundagi ikkinchi xatboshi qoʻshilsin:
“Suv quvurlari-kanalizatsiya xoʻjaligi korxonalarida ixtisoslashtirilgan laboratoriyalar mavjud boʻlmasa, Davlat ekologiya qoʻmitasi hududiy organlarining Atrof-muhit ifloslanishining monitoringi boʻyicha tegishli boʻlimlari belgilangan tartibda shartnoma asosida ishlab chiqarish oqova suvlarini oqizishning monitoringini amalga oshirishi mumkin”;
“29. Ifloslantiruvchi moddalarni normativdan ortiqcha oqizganlik uchun kompensatsiya toʻlovlarini hisoblab yozish tartibi ushbu boʻlimda nazarda tutilgan xususiyatlar hisobga olingan holda, Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi tomonidan tasdiqlanadigan Oʻzbekiston Respublikasi hududida atrof tabiiy muhit ifloslantirilganligi va chiqindilar joylashtirilganligi uchun kompensatsiya toʻlovlarini qoʻllash tartibi toʻgʻrisidagi nizom bilan belgilanadi”;
30-banddagi “Har chorakda” soʻzlari “Har oyda” soʻzlari bilan almashtirilsin;
“34. Suv quvurlari-kanalizatsiya korxonalari bilan ularning abonentlari oʻrtasida ishlab chiqarish oqova suvlarining sifat tarkibini aniqlash yuzasidan bajarilgan laboratoriya tekshirishlari natijalarining haqqoniyligi boʻyicha kelishmovchiliklar paydo boʻlgan hollarda, qaror Davlat ekologiya qoʻmitasi hududiy organlarining Atrof-muhit ifloslanishi monitoringi boʻlimi tomonidan qabul qilinadi, ushbu Qoidalarning 27-bandi ikkinchi xatboshida nazarda tutilgan Davlat ekologiya qoʻmitasining Atrof-muhitni muhofaza qilish sohasida ixtisoslashtirilgan analitik nazorat markazi tomonidan yakuniy qaror qabul qilish holatlari bundan mustasno.
Bunda Qoidalarning ushbu bandiga muvofiq oʻtkaziladigan nazorat sinovlarining natijalari faqat namunalar olingan davrda (oyda) kompensatsiya toʻlovlarini hisob-kitob qilish uchun haqiqiy boʻlib, oldingi davrga (oyga) tatbiq etilmaydi”;
41-bandning birinchi xatboshidagi “buyruq beradi” soʻzlaridan soʻng “va uning ijrosini belgilangan tartibda nazorat qiladi” soʻzlari qoʻshilsin;
rus tilida berilgan 1-ilova matni quyidagi tahrirda bayon etilsin:
“NORMATIVI predelno dopustimix konsentratsiy zagryaznyayushix veshestv v sbrosax proizvodstvennix stochnix vod v kommunalnie kanalizatsionnie seti
2. Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining “Vazirliklar, davlat qoʻmitalari va idoralarning budjetdan tashqari jamgʻarmalariga mablagʻlar ajratishni tartibga solish chora-tadbirlari toʻgʻrisida” 2010-yil 2-apreldagi 62-son qaroriga (Oʻzbekiston Respublikasi QT, 4-son, 14-modda) 1-ilovaning 2-pozitsiyasi quyidagi tahrirda bayon etilsin:
“
2.
Ekologiya, atrof-muhitni muhofaza qilish va chiqindilar bilan bogʻliq ishlarni amalga oshirish jamgʻarmasi (Oʻzbekiston Respublikasi Ekologiya va atrof muhitni muhofaza qilish davlat qoʻmitasi)
Tabiatni muhofaza qilish toʻgʻrisidagi qonun hujjatlari buzilganligi uchun undiriladigan jarima va pul mablagʻlari, hayvonot va oʻsimlik dunyosi obyektlaridan foydalanish bilan bogʻliq qonun buzilishlari uchun undiriladigan jarima va pul mablagʻlari bundan mustasno
74
Atrof-muhit ifloslantirilganligi va chiqindilar joylashtirilganligi uchun kompensatsiya toʻlovlari
3. Vazirlar Mahkamasining 2017-yil 15-iyundagi 375-sonli qarori (Oʻzbekiston Respublikasi QT, 2017-y., 24-son, 502-modda) bilan tasdiqlangan Ekologiya, atrof-muhitni muhofaza qilish va chiqindilar bilan bogʻliq ishlarni amalga oshirish jamgʻarmasi mablagʻlarini shakllantirish va ulardan foydalanish tartibi toʻgʻrisidagi nizomning 3-bandi quyidagi tahrirda bayon etilsin:
“3. Jamgʻarma mablagʻlari quyidagi manbalar hisobidan shakllantiriladi:
atrof tabiiy muhit ifloslantirilganligi va chiqindilar joylashtirilganligi uchun kompensatsiya toʻlovlari summasining 74 foizi;
ifloslantiruvchi moddalar shaharlar va boshqa aholi punktlarining kommunal kanalizatsiya tarmoqlariga normativdan ortiqcha oqizilganligi uchun kompensatsiya toʻlovlari summasining 74 foizi;
ifloslantiruvchi moddalar avariya tufayli koʻplab chiqarib tashlanishi (oqova oqizish, chiqindilarni joylashtirish) tufayli atrof-muhitga yetkazilgan zarar uchun tabiatdan foydalanuvchilardan undiriladigan mablagʻlar va jarimalar summasining 74 foizi;
tabiiy resurslardan hamda ulardan olinadigan xom ashyodan meʼyoridan ortiqcha va nokompleks foydalanganlik (nobud qilganlik) uchun tabiatdan foydalanuvchilar toʻlovlari summasining 40 foizi;
xoʻjalik faoliyati va boshqa faoliyat natijasida atrof tabiiy muhit obyektlariga yetkazilgan zararni qoplash uchun tabiatdan foydalanuvchilardan undiriladigan mablagʻlarning 40 foizi;
tabiatni muhofaza qilish toʻgʻrisidagi qonun hujjatlari buzilishida aybdor boʻlgan jismoniy va yuridik shaxslardan maʼmuriy va sud tartibida undiriladigan jarimalar va pul mablagʻlari summasining 74 foizi, hayvonot va oʻsimlik dunyosi obyektlaridan foydalanish bilan bogʻliq qonun buzilishlari uchun undiriladigan jarimalar va pul mablagʻlari bundan mustasno;
tabiatni muhofaza qilish qonunchiligini buzganlik va atrof muhit obyektlariga yetkazilgan zararni qoplash uchun chet el fuqarolari, shuningdek boshqa davlatlarning yuridik shaxslaridan maʼmuriy va sud tartibida undiriladigan jarimalar va pul mablagʻlari summalarining 74 foizi, hayvonot va oʻsimlik dunyosi obyektlaridan foydalanish bilan bogʻliq qonun buzilishlari uchun undiriladigan jarimalar va pul mablagʻlari bundan mustasno;
davlat oʻrmon fondiga kirmaydigan daraxt va butalarni kesganlik uchun toʻlov summalarining 74 foizi;
tabiatni muhofaza qilish tadbirlarini birgalikda moliyalashtirishda ulush qoʻshib qatnashuvchi yuridik shaxslarning mablagʻlari;
yuridik va jismoniy shaxslarning, shu jumladan xayriya tashkilotlarining xayriya ehsonlari;
ekologik tadbirlar va aksiyalarni oʻtkazishdan tushadigan mablagʻlar;
Jamgʻarmaning vaqtincha boʻsh mablagʻlarini Oʻzbekiston Respublikasi tijorat banklarining depozitlariga joylashtirishdan tushadigan daromadlar boʻyicha tushumlar;
qonun hujjatlarida taqiqlanmagan boshqa manbalar”.
Vazirlar Mahkamasining 2018-yil 11-oktabrdagi 820-son qaroriga 3-ILOVA
Oʻzbekiston Respublikasi Hukumatining oʻz kuchini yoʻqotgan deb hisoblanayotgan ayrim qarorlari
roʻyxati
1. Vazirlar Mahkamasining “Oʻzbekiston Respublikasi hududida atrof tabiiy muhit ifloslantirilganligi va chiqindilar joylashtirilganligi uchun toʻlovlar tizimini takomillashtirish toʻgʻrisida” 2003-yil 1-maydagi 199-son qarori (Oʻzbekiston Respublikasi QT, 2003-y., 5-son, 35-modda).
2. Vazirlar Mahkamasining “Vazirliklar va idoralarning budjetdan tashqari jamgʻarmalariga ajratmalarni tartibga solish chora-tadbirlari toʻgʻrisida” 2004-yil 25-oktabrdagi 499-son qaroriga (Oʻzbekiston Respublikasi QT, 2004-y., 10-son, 100-modda) 3-ilovaning 22-bandi.
3. Vazirlar Mahkamasining “Oʻzbekiston Respublikasining 2005-yilgi davlat budjeti parametrlari toʻgʻrisida” 2004-yil 28-dekabrdagi 610-son qaroriga 31-ilovaning 7-bandi.
4. Vazirlar Mahkamasining “Oʻzbekiston Respublikasi hududida atrof tabiiy muhit ifloslantirilganligi va chiqindilar joylashtirilganligi uchun kompensatsiya toʻlovlarini qoʻllash tartibi toʻgʻrisidagi nizomga qoʻshimcha kiritish haqida” 2005-yil 18-maydagi 126-son qarori (Oʻzbekiston Respublikasi QT, 2005-y., 5-son, 25-modda).
5. Vazirlar Mahkamasining “Tabiatdan maxsus foydalanganlik uchun toʻlovlar tizimini takomillashtirish toʻgʻrisida” 2006-yil 6-fevraldagi 15-son qarori.
6. Vazirlar Mahkamasining “Kommunal xoʻjaligi tizimida tabiatni muhofaza qilish faoliyatini yaxshilashga doir qoʻshimcha chora-tadbirlar toʻgʻrisida” 2010-yil 3-fevraldagi 11-son qarorining (Oʻzbekiston Respublikasi QT, 2010-y., 2-son, 4-modda) 7-bandi va qarorga 3-ilova.
7. Vazirlar Mahkamasining “Vazirliklar, davlat qoʻmitalari va idoralarning budjetdan tashqari jamgʻarmalariga mablagʻlar ajratishni tartibga solish chora-tadbirlari toʻgʻrisida” 2010-yil 2-apreldagi 62-son qaroriga (Oʻzbekiston Respublikasi QT, 2010-y., 4-son, 14-modda) 2-ilovaning 12-bandi.
(Qonun hujjatlari maʼlumotlari milliy bazasi, 12.10.2018-y., 09/18/820/2036-son; 26.03.2019-y., 09/19/247/2835-son; 29.12.2019-y., 09/19/1046/4242-son; 22.02.2021-y., 09/21/87/0134-son, 12.04.2021-y., 09/21/202/0320-son; Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 26.02.2024-y., 09/24/100/0152-son; 22.05.2025-y., 09/25/325/0460-son)