O‘zbekiston Respublikasining Qonuni
Ekologik nazorat to‘g‘risida
Qonunchilik palatasi tomonidan 2013-yil 12-noyabrda qabul qilingan
Senat tomonidan 2013-yil 12-dekabrda ma’qullangan
Senat tomonidan 2013-yil 12-dekabrda ma’qullangan
1-bob. Umumiy qoidalar
1-modda. Ushbu Qonunning maqsadi
Ushbu Qonunning maqsadi ekologik nazorat sohasidagi munosabatlarni tartibga solishdan iborat.
Oldingi tahrirga qarang.
2-modda. Ekologik nazorat to‘g‘risidagi qonunchilik
Ekologik nazorat to‘g‘risidagi qonunchilik ushbu Qonun va boshqa qonunchilik hujjatlaridan iboratdir.
Agar O‘zbekiston Respublikasining xalqaro shartnomasida O‘zbekiston Respublikasining ekologik nazorat to‘g‘risidagi qonunchiligida nazarda tutilganidan boshqacha qoidalar belgilangan bo‘lsa, xalqaro shartnoma qoidalari qo‘llaniladi.
(2-modda O‘zbekiston Respublikasining 2021-yil 21-apreldagi O‘RQ-683-sonli Qonuni tahririda — Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi, 21.04.2021-y., 03/21/683/0375-son)
3-modda. Ekologik nazorat tushunchasi
Oldingi tahrirga qarang.
Ekologik nazorat atrof muhitni muhofaza qilish va tabiiy resurslardan oqilona foydalanish sohasidagi qonunchilik talablari buzilishining oldini olish, uni aniqlash va unga chek qo‘yishga, tabiatni muhofaza qilish faoliyati samaradorligini oshirishga qaratilgan davlat va jamoatchilik chora-tadbirlari tizimidir.
(3-moddaning matni O‘zbekiston Respublikasining 2021-yil 21-apreldagi O‘RQ-683-sonli Qonuni tahririda — Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi, 21.04.2021-y., 03/21/683/0375-son)
4-modda. Ekologik nazoratning asosiy vazifalari
Ekologik nazoratning asosiy vazifalari quyidagilardan iborat:
Oldingi tahrirga qarang.
atrof muhitni muhofaza qilish va tabiiy resurslardan oqilona foydalanish sohasidagi qonunchilik talablari buzilishining oldini olish, uni aniqlash va unga chek qo‘yish;
(4-modda birinchi qismining ikkinchi xatboshisi O‘zbekiston Respublikasining 2021-yil 21-apreldagi O‘RQ-683-sonli Qonuni tahririda — Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi, 21.04.2021-y., 03/21/683/0375-son)
atrof muhit holatini kuzatib borish, atrof muhitning ifloslanishiga, tabiiy resurslardan nooqilona foydalanilishiga olib kelishi, fuqarolarning hayoti va sog‘lig‘iga tahdid solishi mumkin bo‘lgan vaziyatlarni aniqlash;
mo‘ljallanayotgan yoki amalga oshirilayotgan xo‘jalik faoliyati va boshqa faoliyatning ekologik talablarga muvofiqligini aniqlash;
yuridik va jismoniy shaxslarning atrof muhitni muhofaza qilish hamda tabiiy resurslardan oqilona foydalanish sohasidagi huquqlari va qonuniy manfaatlariga rioya etilishini, ular tomonidan majburiyatlar bajarilishini ta’minlash;
atrof muhitdagi o‘zgarishlar, uning prognoz qilinayotgan holati, tabiiy resurslardan foydalanilishi va ko‘rilayotgan tegishli chora-tadbirlar to‘g‘risida davlat tashkilotlari va boshqa tashkilotlarni hamda fuqarolarni xabardor qilish;
tabiatni muhofaza qilish faoliyatining samaradorligini oshirish hamda davlat ekologik dasturlari va boshqa ekologik dasturlarning amalga oshirilishida fuqarolarning o‘zini o‘zi boshqarish organlari, nodavlat notijorat tashkilotlari va fuqarolarning ishtirokini ta’minlash.
LexUZ sharhiShuningdek qarang: O‘zbekiston Respublikasining “Tabiatni muhofaza qilish to‘g‘risida”gi Qonunining 29-moddasi.
5-modda. Ekologik nazoratning asosiy prinsiplari
Ekologik nazoratning asosiy prinsiplari qonuniylik, xolislik, mustaqillik, oshkoralik, shaxs, jamiyat hamda davlatning huquqlari va qonuniy manfaatlarini himoya qilishdan iboratdir.
6-modda. Ekologik nazorat sohasidagi davlat siyosatining asosiy yo‘nalishlari
Ekologik nazorat sohasidagi davlat siyosatining asosiy yo‘nalishlari quyidagilardan iborat:
ekologik nazorat tizimini shakllantirish va rivojlantirish;
fuqarolarning hayoti va sog‘lig‘i uchun qulay atrof muhitni yaratish;
ekologik nazorat sohasidagi maxsus vakolatli davlat organlari (bundan buyon matnda maxsus vakolatli davlat organlari deb yuritiladi), mahalliy davlat hokimiyati organlari, davlat va xo‘jalik boshqaruvi organlari, xo‘jalik yurituvchi subyektlar fuqarolarning o‘zini o‘zi boshqarish organlari, nodavlat notijorat tashkilotlari va fuqarolar bilan atrof muhitning muhofaza qilinishi va tabiiy resurslardan oqilona foydalanilishini ta’minlash borasida hamkorlik qilishining tashkiliy-huquqiy mexanizmlarini takomillashtirish;
ekologik nazorat sohasidagi xalqaro hamkorlikni rivojlantirish.
7-modda. Ekologik nazorat obyektlari
Ekologik nazorat obyektlari quyidagilardan iborat:
yer, yer osti boyliklari, suvlar, o‘simlik va hayvonot dunyosi, atmosfera havosi;
atrof muhitga ta’sir ko‘rsatuvchi tabiiy va texnogen manbalar;
atrof muhit ifloslanishiga va tabiiy resurslardan nooqilona foydalanilishiga olib kelishi, fuqarolarning hayoti va sog‘lig‘iga tahdid solishi mumkin bo‘lgan faoliyat, harakat yoki harakatsizlik.
LexUZ sharhiQarang: O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2014-yil 5-avgustdagi 216-sonli qarori bilan tasdiqlangan “Davlat ekologik nazoratini amalga oshirish tartibi to‘g‘risida”gi nizomning 32 va 33-bandlari.
8-modda. Ekologik nazorat subyektlari
Ekologik nazorat subyektlari quyidagilardan iborat:
O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi;
maxsus vakolatli davlat organlari;
mahalliy davlat hokimiyati organlari;
davlat va xo‘jalik boshqaruvi organlari;
xo‘jalik yurituvchi subyektlar;
fuqarolarning o‘zini o‘zi boshqarish organlari;
nodavlat notijorat tashkilotlari;
fuqarolar.
9-modda. Ekologik nazoratning turlari
Ekologik nazoratning turlari quyidagilardan iborat:
davlat ekologik nazorati;
LexUZ sharhiQarang: O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2014-yil 5-avgustdagi 216-sonli qarori bilan tasdiqlangan “Davlat ekologik nazoratini amalga oshirish tartibi to‘g‘risida”gi nizom.
idoraviy ekologik nazorat;
LexUZ sharhiQarang: O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2015-yil 8-oktabrdagi 286-sonli qarori bilan tasdiqlangan “Idoraviy ekologik nazoratini amalga oshirish tartibi to‘g‘risida”gi namunaviy nizom.
ishlab chiqarish ekologik nazorati;
LexUZ sharhiQarang: O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2015-yil 8-oktabrdagi 286-sonli qarori bilan tasdiqlangan “Ishlab chiqarish ekologik nazoratini amalga oshirish tartibi to‘g‘risida”gi namunaviy nizom.
jamoatchilik ekologik nazorati.
LexUZ sharhiQarang: O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2015-yil 8-oktabrdagi 287-sonli “Jamoatchilik ekologik nazoratini amalga oshirishga doir namunaviy nizomlarni tasdiqlash to‘g‘risida”gi qarori.
2-bob. Ekologik nazorat subyektlarining vakolatlari
10-modda. O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining ekologik nazorat sohasidagi vakolatlari
O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi:
ekologik nazorat sohasida yagona davlat siyosati amalga oshirilishini ta’minlaydi;
davlat ekologik dasturlarini tasdiqlaydi va ularning amalga oshirilishini nazorat qiladi;
davlat ekologik nazoratini, shuningdek atrof muhitning davlat monitoringini amalga oshirish tartibini belgilaydi;
LexUZ sharhiQarang: O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2014-yil 5-avgustdagi 216-sonli qarori bilan tasdiqlangan “Davlat ekologik nazoratini amalga oshirish tartibi to‘g‘risida”gi nizom, Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 5-sentabrdagi 737-son qarori bilan tasdiqlangan “O‘zbekiston Respublikasida atrof tabiiy muhitning davlat monitoringi to‘g‘risida nizom”.
idoraviy, ishlab chiqarish, jamoatchilik ekologik nazoratini amalga oshirish tartibi to‘g‘risidagi, ekologik xizmat haqidagi, shuningdek ekologik nazoratning jamoatchi inspektori to‘g‘risidagi namunaviy nizomlarni tasdiqlaydi;
LexUZ sharhiQarang: O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2015-yil 8-oktabrdagi 286-sonli “Ekologik nazorat sohasidagi normativ-huquqiy hujjatlarni tasdiqlash haqida” va 2015-yil 8-oktabrdagi 287-sonli “Jamoatchilik ekologik nazoratini amalga oshirishga doir namunaviy nizomlarni tasdiqlash to‘g‘risida”gi qarorlari.
ekologik nazorat sohasidagi xalqaro hamkorlikni amalga oshiradi.
Oldingi tahrirga qarang.
O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi qonunchilikka muvofiq boshqa vakolatlarni ham amalga oshirishi mumkin.
(10-moddaning ikkinchi qismi O‘zbekiston Respublikasining 2021-yil 21-apreldagi O‘RQ-683-sonli Qonuni tahririda — Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi, 21.04.2021-y., 03/21/683/0375-son)
LexUZ sharhiQarang: O‘zbekiston Respublikasining “O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi to‘g‘risida”gi Qonuni.
11-modda. Ekologik nazorat sohasidagi maxsus vakolatli davlat organlari, ularning vakolatlari
Oldingi tahrirga qarang.
O‘zbekiston Respublikasi Ekologiya va atrof-muhitni muhofaza qilish davlat qo‘mitasi, O‘zbekiston Respublikasi Sog‘liqni saqlash vazirligi, O‘zbekiston Respublikasi Sanoat xavfsizligi davlat qo‘mitasi, O‘zbekiston Respublikasi Ichki ishlar vazirligi, O‘zbekiston Respublikasi Suv xo‘jaligi vazirligi, O‘zbekiston Respublikasi Qishloq xo‘jaligi vazirligi, O‘zbekiston Respublikasi Qishloq xo‘jaligi vazirligi huzuridagi O‘simliklar karantini va himoyasi agentligi hamda O‘zbekiston Respublikasi Qishloq xo‘jaligi vazirligi huzuridagi Veterinariya va chorvachilikni rivojlantirish qo‘mitasi maxsus vakolatli davlat organlaridir.
(11-moddaning birinchi qismi O‘zbekiston Respublikasining 2024-yil 17-yanvardagi O‘RQ-898-sonli Qonuni tahririda — Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi, 18.01.2024-y., 03/24/898/0046-son)
Oldingi tahrirga qarang.
O‘zbekiston Respublikasi Ekologiya va atrof-muhitni muhofaza qilish davlat qo‘mitasi boshqa maxsus vakolatli davlat organlarining davlat ekologik nazorati sohasidagi faoliyatini muvofiqlashtirib boradi.
(11-moddaning ikkinchi qismi O‘zbekiston Respublikasining 2017-yil 14-sentabrdagi O‘RQ-446-sonli Qonuni tahririda — O‘R QHT, 2017-y., 37-son, 978-modda)
Maxsus vakolatli davlat organlari:
ekologik nazorat sohasida yagona davlat siyosatini amalga oshirishda ishtirok etadi;
davlat ekologik nazoratini amalga oshiradi;
davlat ekologik dasturlari va boshqa ekologik dasturlarni, shu jumladan atrof muhitning davlat monitoringi dasturini ishlab chiqishda ishtirok etadi hamda ularning amalga oshirilishini ta’minlaydi;
belgilangan tartibda ekologik nazorat sohasidagi normativ-huquqiy hujjatlarni ishlab chiqishda ishtirok etadi, shuningdek ekologik nazorat sohasidagi normativ-huquqiy hujjatlarni ishlab chiqadi va tasdiqlaydi;
ekologik nazoratning boshqa subyektlari va ommaviy axborot vositalari bilan davlat ekologik nazorati masalalari bo‘yicha hamkorlik qiladi;
idoraviy, ishlab chiqarish ekologik xizmatlarini davlat ekologik nazoratida ishtirok etish uchun jalb qiladi;
idoraviy, ishlab chiqarish va jamoatchilik ekologik nazoratini amalga oshirishda uslubiy yordam ko‘rsatadi hamda ko‘maklashadi.
Maxsus vakolatli davlat organlari quyidagi sohalarda davlat ekologik nazoratini amalga oshiradi:
Oldingi tahrirga qarang.
O‘zbekiston Respublikasi Ekologiya va atrof-muhitni muhofaza qilish davlat qo‘mitasi — atrof muhitni muhofaza qilish va tabiiy resurslardan oqilona foydalanish sohasida, ushbu qismning uchinchi — to‘qqizinchi xatboshilarida nazarda tutilgan sohalarni nazorat qilish bundan mustasno;
(11-moddaning to‘rtinchi qismi ikkinchi xatboshisi O‘zbekiston Respublikasining 2018-yil 9-yanvardagi O‘RQ-459-sonli Qonuni tahririda — Qonun hujjatlari ma’lumotlari milliy bazasi, 10.01.2018-y., 03/18/459/0536-son)
O‘zbekiston Respublikasi Sog‘liqni saqlash vazirligi — atrof muhitning radioaktiv, kimyoviy, biologik moddalar bilan ifloslanishi, ichimlik suvi ta’minoti, atmosfera havosiga fizik omillarning zararli ta’sir ko‘rsatishi yuzasidan;
Oldingi tahrirga qarang.
O‘zbekiston Respublikasi Sanoat xavfsizligi davlat qo‘mitasi — sanoat xavfsizligiga, radiatsiyaviy va yadroviy xavfsizlikka, yer qa’ridan foydalanilayotganda ishlarning bexatar olib borilishiga rioya etilishi yuzasidan;
(11-modda to‘rtinchi qismining to‘rtinchi xatboshisi O‘zbekiston Respublikasining 2019-yil 10-sentabrdagi O‘RQ-566-sonli Qonuni tahririda — Qonun hujjatlari ma’lumotlari milliy bazasi, 11.09.2019-y., 03/19/566/3734-son)
O‘zbekiston Respublikasi Ichki ishlar vazirligi — avtomototransport vositalarining ishlatilishida atmosfera havosining ifloslanishi yuzasidan;
Oldingi tahrirga qarang.
O‘zbekiston Respublikasi Suv xo‘jaligi vazirligi — sun’iy suv obyektlarining suvidan foydalanilishi va iste’mol qilinishi yuzasidan;
(11-modda to‘rtinchi qismining oltinchi xatboshisi O‘zbekiston Respublikasining 2019-yil 8-yanvardagi O‘RQ-512-sonli Qonuni tahririda — Qonun hujjatlari ma’lumotlari milliy bazasi, 09.01.2019-y., 03/19/512/2435-son)
Oldingi tahrirga qarang.
Oldingi tahrirga qarang.
O‘zbekiston Respublikasi Qishloq xo‘jaligi vazirligi — yerlardan oqilona foydalanish va ularni muhofaza qilish yuzasidan, bundan yerlarning ishlab chiqarish chiqindilari hamda boshqa chiqindilar, radioaktiv, kimyoviy, biologik moddalar va oqova suvlar bilan ifloslanishi mustasno;
(11-modda to‘rtinchi qismining yettinchi xatboshisi O‘zbekiston Respublikasining 2024-yil 17-yanvardagi O‘RQ-898-sonli Qonuni tahririda — Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi, 18.01.2024-y., 03/24/898/0046-son)
Oldingi tahrirga qarang.
O‘zbekiston Respublikasi Qishloq xo‘jaligi vazirligi huzuridagi O‘simliklar karantini va himoyasi agentligi — o‘simlik dunyosini himoya qilish bo‘yicha davlat karantin qoidalarining bajarilishi yuzasidan;
(11-modda to‘rtinchi qismining sakkizinchi xatboshisi O‘zbekiston Respublikasining 2024-yil 17-yanvardagi O‘RQ-898-sonli Qonuni tahririda — Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi, 18.01.2024-y., 03/24/898/0046-son)
Oldingi tahrirga qarang.
O‘zbekiston Respublikasi Qishloq xo‘jaligi vazirligi huzuridagi Veterinariya va chorvachilikni rivojlantirish qo‘mitasi — hayvonot dunyosini himoya qilish bo‘yicha veterinariya, veterinariya-sanitariya qoidalari va normalarining bajarilishi yuzasidan.
(11-modda to‘rtinchi qismining to‘qqizinchi xatboshisi O‘zbekiston Respublikasining 2024-yil 17-yanvardagi O‘RQ-898-sonli Qonuni tahririda — Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi, 18.01.2024-y., 03/24/898/0046-son)
Oldingi tahrirga qarang.
Maxsus vakolatli davlat organlari qonunchilikka muvofiq boshqa vakolatlarni ham amalga oshirishi mumkin.
(11-moddaning beshinchi qismi O‘zbekiston Respublikasining 2021-yil 21-apreldagi O‘RQ-683-sonli Qonuni tahririda — Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi, 21.04.2021-y., 03/21/683/0375-son)
LexUZ sharhiQo‘shimcha ma’lumot uchun qarang: O‘zbekiston Respublikasining “Tabiatni muhofaza qilish to‘g‘risida”gi Qonunining VII-bobi (“Ekologik nazorat”), Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 15-yanvardagi 29-son qarori bilan tasdiqlangan “O‘zbekiston Respublikasi Ekologiya va atrof muhitni muhofaza qilish davlat qo‘mitasi to‘g‘risida nizom”, Vazirlar Mahkamasining 2017-yil 12-sentabrdagi 714-son qarori bilan tasdiqlangan “O‘zbekiston Respublikasi Sog‘liqni saqlash vazirligi to‘g‘risida nizom”, Vazirlar Mahkamasining 2024-yil 4-oktabrdagi 633-sonli “O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi huzuridagi Sanoat, radiatsiya va yadro xavfsizligi qo‘mitasi faoliyatini tashkil etish chora-tadbirlari to‘g‘risida”gi qarori, O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2017-yil 12-apreldagi PQ-2883-sonli qarori bilan tasdiqlangan “O‘zbekiston Respublikasi Ichki ishlar vazirligi to‘g‘risida nizom”, Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 9-iyuldagi 571-son qarori bilan tasdiqlangan “O‘zbekiston Respublikasi Qishloq xo‘jaligi vazirligi to‘g‘risida nizom”, O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2014-yil 5-avgustdagi 216-sonli qarori bilan tasdiqlangan “Davlat ekologik nazoratini amalga oshirish tartibi to‘g‘risida”gi nizomning II-bobi (“Davlat ekologik nazoratini amalga oshiruvchi davlat organlari”).
12-modda. Mahalliy davlat hokimiyati organlarining ekologik nazorat sohasidagi vakolatlari
Oldingi tahrirga qarang.
Mahalliy davlat hokimiyati vakillik organlari hududiy ekologik dasturlarni tasdiqlaydi va ularning bajarilishi ustidan nazoratni amalga oshiradi.
(12-modda O‘zbekiston Respublikasining 2025-yil 30-dekabrdagi O‘RQ-1109-sonli Qonuniga asosan birinchi qismi bilan to‘ldirilgan — Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi, 30.12.2025-y., 03/25/1109/1241-son)
Oldingi tahrirga qarang.
Mahalliy ijro etuvchi hokimiyat organlari:
(12-modda ikkinchi qismining birinchi xatboshisi O‘zbekiston Respublikasining 2025-yil 30-dekabrdagi O‘RQ-1109-sonli Qonuni tahririda — Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi, 30.12.2025-y., 03/25/1109/1241-son)
davlat ekologik dasturlari va boshqa ekologik dasturlarning amalga oshirilishida ishtirok etadi;
Oldingi tahrirga qarang.
hududiy ekologik dasturlarni ishlab chiqadi va mahalliy davlat hokimiyati vakillik organiga tasdiqlash uchun kiritadi hamda ularning amalga oshirilishini ta’minlaydi;
(12-modda ikkinchi qismining uchinchi xatboshisi O‘zbekiston Respublikasining 2025-yil 30-dekabrdagi O‘RQ-1109-sonli Qonuni tahririda — Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi, 30.12.2025-y., 03/25/1109/1241-son)
tegishli hududda davlat ekologik nazoratini amalga oshiradi;
ekologik nazoratning boshqa subyektlari va ommaviy axborot vositalari bilan davlat ekologik nazorati masalalari bo‘yicha o‘zaro hamkorlik qiladi.
Oldingi tahrirga qarang.
Mahalliy davlat hokimiyati organlari qonunchilikka muvofiq boshqa vakolatlarni ham amalga oshirishi mumkin.
(12-moddaning ikkinchi qismi O‘zbekiston Respublikasining 2021-yil 21-apreldagi O‘RQ-683-sonli Qonuni tahririda — Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi, 21.04.2021-y., 03/21/683/0375-son)
LexUZ sharhiQo‘shimcha ma’lumot uchun qarang: O‘zbekiston Respublikasining “Mahalliy davlat hokimiyati to‘g‘risida”gi Qonuni.
13-modda. Davlat va xo‘jalik boshqaruvi organlarining ekologik nazorat sohasidagi vakolatlari
Davlat va xo‘jalik boshqaruvi organlari o‘z vakolatlari doirasida:
ekologik nazorat sohasida yagona davlat siyosatini amalga oshirishda ishtirok etadi;
idoraviy ekologik nazoratni amalga oshiradi;
davlat ekologik dasturlari va boshqa ekologik dasturlarni, shu jumladan atrof muhitning davlat monitoringi dasturini ishlab chiqish va amalga oshirishda ishtirok etadi;
belgilangan tartibda ekologik nazorat sohasidagi normativ-huquqiy hujjatlarni ishlab chiqishda ishtirok etadi, shuningdek ekologik nazorat sohasidagi normativ-huquqiy hujjatlarni ishlab chiqadi va tasdiqlaydi;
davlat boshqaruvi organlari tasarrufidagi tashkilotlarda, shuningdek xo‘jalik boshqaruvi organlari tarkibiga kiruvchi tashkilotlarda atrof muhit va tabiiy resurslar holatini kuzatish tizimining ishlashini ta’minlaydi;
ekologik nazoratning boshqa subyektlari va ommaviy axborot vositalari bilan idoraviy ekologik nazorat masalalari bo‘yicha hamkorlik qiladi;
davlat boshqaruvi organlari tasarrufidagi tashkilotlarda, shuningdek xo‘jalik boshqaruvi organlari tarkibiga kiruvchi tashkilotlarda ishlab chiqarish ekologik nazoratini amalga oshirishda uslubiy yordam ko‘rsatadi va ko‘maklashadi.
Oldingi tahrirga qarang.
Davlat va xo‘jalik boshqaruvi organlari qonunchilikka muvofiq boshqa vakolatlarni ham amalga oshirishi mumkin.
(13-moddaning ikkinchi qismi O‘zbekiston Respublikasining 2021-yil 21-apreldagi O‘RQ-683-sonli Qonuni tahririda — Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi, 21.04.2021-y., 03/21/683/0375-son)
14-modda. Xo‘jalik yurituvchi subyektlarning ekologik nazorat sohasidagi huquqlari va majburiyatlari
Xo‘jalik yurituvchi subyektlar o‘z vakolatlari doirasida quyidagi huquqlarga ega:
ishlab chiqarish ekologik nazoratini amalga oshirish;
davlat ekologik dasturlari va boshqa ekologik dasturlarni, shu jumladan atrof muhitning davlat monitoringi dasturini ishlab chiqish va amalga oshirishda ishtirok etish;
ekologik nazorat sohasidagi normativ-huquqiy hujjatlarni ishlab chiqishda ishtirok etish;
atrof muhitning holati va tabiiy resurslardan oqilona foydalanish to‘g‘risida tegishli davlat organlariga murojaat qilish va axborot olish;
ekologik nazoratning boshqa subyektlari va ommaviy axborot vositalari bilan ishlab chiqarish ekologik nazorati masalalari bo‘yicha hamkorlik qilish.
Xo‘jalik yurituvchi subyektlar quyidagilarni bajarishi shart:
Oldingi tahrirga qarang.
ekologik nazorat to‘g‘risidagi qonunchilik talablariga rioya etish;
(14-modda ikkinchi qismining ikkinchi xatboshisi O‘zbekiston Respublikasining 2021-yil 21-apreldagi O‘RQ-683-sonli Qonuni tahririda — Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi, 21.04.2021-y., 03/21/683/0375-son)
atrof muhitni muhofaza qilish va tabiiy resurslardan oqilona foydalanish bo‘yicha tadbirlarni ishlab chiqish va amalga oshirish;
atrof muhit holatini va atrof muhitning ifloslanishiga hamda tabiiy resurslardan nooqilona foydalanishga olib kelishi, fuqarolarning hayoti va sog‘lig‘iga tahdid solishi mumkin bo‘lgan vaziyatlarni kuzatib borishni amalga oshirish;
atrof muhitga yo‘l qo‘yilishi mumkin bo‘lgan eng yuqori ta’sirni tartibga soluvchi ekologik normativlarni ishlab chiqish va ularga rioya etish;
Oldingi tahrirga qarang.
ekologik nazorat jarayonida aniqlangan atrof muhitni muhofaza qilish va tabiiy resurslardan oqilona foydalanish sohasidagi qonunchilik buzilishi faktini bartaraf etish;
(14-modda ikkinchi qismining oltinchi xatboshisi O‘zbekiston Respublikasining 2021-yil 21-apreldagi O‘RQ-683-sonli Qonuni tahririda — Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi, 21.04.2021-y., 03/21/683/0375-son)
ekologik nazoratni amalga oshirishda ekologik nazoratning boshqa subyektlariga ko‘maklashish.
LexUZ sharhiQarang: Mazkur Qonunning 8-moddasi.
Oldingi tahrirga qarang.
Xo‘jalik yurituvchi subyektlar qonunchilikka muvofiq boshqa huquqlarga ham ega bo‘lishi va ularning zimmasida boshqa majburiyatlar ham bo‘lishi mumkin.
(14-moddaning uchinchi qismi O‘zbekiston Respublikasining 2021-yil 21-apreldagi O‘RQ-683-sonli Qonuni tahririda — Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi, 21.04.2021-y., 03/21/683/0375-son)
15-modda. Fuqarolar o‘zini o‘zi boshqarish organlarining ekologik nazorat sohasidagi vakolatlari
Fuqarolarning o‘zini o‘zi boshqarish organlari:
atrof muhitni muhofaza qilishni ta’minlash, tabiiy resurslardan oqilona foydalanish masalalari bo‘yicha qarorlar tayyorlashda va qabul qilishda, shuningdek davlat ekologik dasturlari va boshqa ekologik dasturlarni ishlab chiqish hamda amalga oshirishda ishtirok etadi;
tegishli hududda jamoatchilik ekologik nazoratini amalga oshiradi;
atrof muhit holatini va atrof muhitning ifloslanishiga hamda tabiiy resurslardan nooqilona foydalanishga olib kelishi, fuqarolarning hayoti va sog‘lig‘iga tahdid solishi mumkin bo‘lgan vaziyatlarni kuzatib borishni amalga oshiradi;
ekologik nazorat sohasidagi normativ-huquqiy hujjatlarni ishlab chiqishda ishtirok etadi;
maxsus vakolatli davlat organlariga, mahalliy davlat hokimiyati organlariga, davlat va xo‘jalik boshqaruvi organlariga, xo‘jalik yurituvchi subyektlarga davlat, idoraviy va ishlab chiqarish ekologik nazoratini amalga oshirishda o‘z vakilining kuzatuvchi sifatida ishtirok etishi to‘g‘risida takliflar kiritadi;
Oldingi tahrirga qarang.
atrof muhitni muhofaza qilish va tabiiy resurslardan oqilona foydalanish sohasidagi qonunchilik buzilishining o‘zi tomonidan aniqlangan fakti to‘g‘risida maxsus vakolatli davlat organlarini, mahalliy davlat hokimiyati organlarini, davlat va xo‘jalik boshqaruvi organlarini, xo‘jalik yurituvchi subyektlarni xabardor qiladi;
atrof muhitni muhofaza qilish va tabiiy resurslardan oqilona foydalanish sohasidagi qonunchiliklarining talablari buzilganligi aniqlangan faktlar yuzasidan choralar ko‘rish to‘g‘risida tegishli davlat organlariga takliflar kiritadi;
LexUZ sharhiatrof muhitning holati, tabiiy resurslardan oqilona foydalanish, mazkur sohadagi qonunchilik buzilishi yuzasidan aniqlangan faktni bartaraf etish bo‘yicha ko‘rilayotgan chora-tadbirlar to‘g‘risida tegishli davlat organlariga murojaat qiladi va axborot oladi;
(15-modda birinchi qismining yettinchi — to‘qqizinchi xatboshilari O‘zbekiston Respublikasining 2021-yil 21-apreldagi O‘RQ-683-sonli Qonuni tahririda — Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi, 21.04.2021-y., 03/21/683/0375-son)
atrof muhitni muhofaza qilish va tabiiy resurslardan oqilona foydalanish masalalariga doir jamoatchilik fikrini o‘rganishni, jamoatchilik ekologik ekspertizasini o‘tkazadi;
atrof muhitni muhofaza qilish, hududning sanitariya holati, uni obodonlashtirish hamda ko‘kalamzorlashtirish masalalari yuzasidan o‘z vakolati doirasida tegishli hududda joylashgan korxonalar, muassasalar va tashkilotlar rahbarlarining hisobotlarini eshitadi hamda ularning natijalari bo‘yicha qarorlar qabul qiladi;
atrof muhitni muhofaza qilishga ko‘maklashadi, ekologik nazoratning boshqa subyektlari va ommaviy axborot vositalari bilan jamoatchilik ekologik nazorati masalalari bo‘yicha, shu jumladan ekologik nazoratning jamoatchi inspektorlari tizimini shakllantirishda hamkorlik qiladi;
aholining ekologik madaniyatini oshirish, ekologik ta’lim va tarbiyani rivojlantirishga doir ishda ko‘maklashadi.
Oldingi tahrirga qarang.
Fuqarolarning o‘zini o‘zi boshqarish organlari qonunchilikka muvofiq boshqa vakolatlarni ham amalga oshirishi mumkin.
(15-moddaning ikkinchi qismi O‘zbekiston Respublikasining 2021-yil 21-apreldagi O‘RQ-683-sonli Qonuni tahririda — Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi, 21.04.2021-y., 03/21/683/0375-son)
LexUZ sharhiQo‘shimcha ma’lumot uchun qarang: O‘zbekiston Respublikasining “Fuqarolarning o‘zini o‘zi boshqarish organlari to‘g‘risida”gi Qonuni.
16-modda. Nodavlat notijorat tashkilotlarining ekologik nazorat sohasidagi huquqlari va majburiyatlari
Nodavlat notijorat tashkilotlari o‘z ustavlariga muvofiq quyidagi huquqlarga ega:
atrof muhitni muhofaza qilishni, tabiiy resurslardan oqilona foydalanishni ta’minlash masalalari bo‘yicha qarorlar tayyorlashda, shuningdek davlat ekologik dasturlari va boshqa ekologik dasturlarni ishlab chiqish hamda amalga oshirishda ishtirok etish;
jamoatchilik ekologik nazoratini amalga oshirish;
atrof muhit holatini va atrof muhitning ifloslanishiga hamda tabiiy resurslardan nooqilona foydalanishga olib kelishi, fuqarolarning hayoti va sog‘lig‘iga tahdid solishi mumkin bo‘lgan vaziyatlarni kuzatib borishda ishtirok etish;
ekologik nazorat sohasidagi normativ-huquqiy hujjatlarni ishlab chiqishda ishtirok etish;
maxsus vakolatli davlat organlariga, mahalliy davlat hokimiyati organlariga, davlat va xo‘jalik boshqaruvi organlariga, xo‘jalik yurituvchi subyektlarga davlat, idoraviy va ishlab chiqarish ekologik nazoratini amalga oshirishda o‘z vakilining kuzatuvchi sifatida ishtirok etishi to‘g‘risida takliflar kiritish;
Oldingi tahrirga qarang.
atrof muhitni muhofaza qilish va tabiiy resurslardan oqilona foydalanish sohasidagi qonunchilik buzilishining o‘zi tomonidan aniqlangan fakti to‘g‘risida maxsus vakolatli davlat organlarini, mahalliy davlat hokimiyati organlarini, davlat va xo‘jalik boshqaruvi organlarini, xo‘jalik yurituvchi subyektlarni xabardor qilish;
atrof muhitni muhofaza qilish va tabiiy resurslardan oqilona foydalanish sohasidagi qonunchiliklarining talablari buzilganligi aniqlangan faktlar yuzasidan choralar ko‘rish to‘g‘risida tegishli davlat organlariga takliflar kiritish;
atrof muhitning holati, tabiiy resurslardan oqilona foydalanish, mazkur sohadagi qonunchilik buzilishi yuzasidan aniqlangan faktni bartaraf etish bo‘yicha ko‘rilayotgan chora-tadbirlar to‘g‘risida tegishli davlat organlariga murojaat qilish va axborot olish;
(16-modda birinchi qismining yettinchi — to‘qqizinchi xatboshilari O‘zbekiston Respublikasining 2021-yil 21-apreldagi O‘RQ-683-sonli Qonuni tahririda — Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi, 21.04.2021-y., 03/21/683/0375-son)
atrof muhitni muhofaza qilish va tabiiy resurslardan oqilona foydalanish masalalariga doir jamoatchilik fikrini o‘rganishni, jamoatchilik ekologik ekspertizasini o‘tkazish;
tegishli davlat hokimiyati va boshqaruvi organlari, korxonalar, muassasalar va tashkilotlar rahbarlarining atrof muhitni muhofaza qilish, hududning sanitariya holati, obodonlashtirilishi hamda ko‘kalamzorlashtirilishi masalalariga doir axboroti hamda hisobotlarini eshitishda ishtirok etish;
ekologik nazoratning boshqa subyektlari va ommaviy axborot vositalari bilan jamoatchilik ekologik nazorati masalalari bo‘yicha, shu jumladan ekologik nazoratning jamoatchi inspektorlari tizimini shakllantirishda hamkorlik qilish;
aholining ekologik madaniyatini oshirish, ekologik ta’lim va tarbiyani rivojlantirishga doir ishda ko‘maklashish.
O‘zbekiston ekologik harakati, ushbu moddaning birinchi qismida ko‘rsatilgan huquqlar bilan bir qatorda, o‘z ustavidagi vazifalariga muvofiq nodavlat notijorat tashkilotlarining ekologik nazoratni amalga oshirishdagi ishtirokini yanada kuchaytirishga qaratilgan tavsiyalarni ishlab chiqadi.
Nodavlat notijorat tashkilotlari quyidagilarni bajarishi shart:
Oldingi tahrirga qarang.
ekologik nazorat to‘g‘risidagi qonunchilik talablariga rioya etish;
(16-modda uchinchi qismining ikkinchi xatboshisi O‘zbekiston Respublikasining 2021-yil 21-apreldagi O‘RQ-683-sonli Qonuni tahririda — Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi, 21.04.2021-y., 03/21/683/0375-son)
ekologik nazoratni amalga oshirishda ekologik nazoratning boshqa subyektlariga ko‘maklashish;
ekologik nazoratning boshqa subyektlari vazifalarini bajarmaslik.
LexUZ sharhiQarang: Mazkur Qonunning 8-moddasi.
Oldingi tahrirga qarang.
Nodavlat notijorat tashkilotlari qonunchilikka muvofiq boshqa huquqlarga ham ega bo‘lishi va ularning zimmasida boshqa majburiyatlar ham bo‘lishi mumkin.
(16-moddaning to‘rtinchi qismi O‘zbekiston Respublikasining 2021-yil 21-apreldagi O‘RQ-683-sonli Qonuni tahririda — Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi, 21.04.2021-y., 03/21/683/0375-son)
LexUZ sharhiQo‘shimcha ma’lumot uchun qarang: O‘zbekiston Respublikasining “Nodavlat notijorat tashkilotlari to‘g‘risida”gi Qonuni.
17-modda. Fuqarolarning ekologik nazorat sohasidagi huquqlari va majburiyatlari
Fuqarolar quyidagi huquqlarga ega:
atrof muhitni muhofaza qilishni, tabiiy resurslardan oqilona foydalanishni ta’minlash masalalari bo‘yicha qarorlar tayyorlash va qabul qilishda, shuningdek davlat ekologik dasturlari va boshqa ekologik dasturlarni ishlab chiqish hamda amalga oshirishda ishtirok etish;
Oldingi tahrirga qarang.
atrof muhitni muhofaza qilish va tabiiy resurslardan oqilona foydalanish sohasidagi qonunchilikka yuridik va jismoniy shaxslar tomonidan rioya etilishini kuzatib borishni amalga oshirish;
(17-modda birinchi qismining uchinchi xatboshisi O‘zbekiston Respublikasining 2021-yil 21-apreldagi O‘RQ-683-sonli Qonuni tahririda — Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi, 21.04.2021-y., 03/21/683/0375-son)
ekologik nazorat sohasidagi normativ-huquqiy hujjatlarni ishlab chiqishda ishtirok etish;
Oldingi tahrirga qarang.
atrof muhitni muhofaza qilish va tabiiy resurslardan oqilona foydalanish sohasidagi qonunchilik buzilishining o‘zi tomonidan aniqlangan fakti to‘g‘risida maxsus vakolatli davlat organlarini, mahalliy davlat hokimiyati organlarini, davlat va xo‘jalik boshqaruvi organlarini, xo‘jalik yurituvchi subyektlarni, fuqarolarning o‘zini o‘zi boshqarish organlarini xabardor qilish;
atrof muhitning holati, tabiiy resurslardan oqilona foydalanish, mazkur sohadagi qonunchilik buzilishi yuzasidan aniqlangan faktni bartaraf etish bo‘yicha ko‘rilayotgan chora-tadbirlar to‘g‘risida tegishli davlat organlariga murojaat qilish va axborot olish;
(17-modda birinchi qismining beshinchi va oltinchi xatboshilari O‘zbekiston Respublikasining 2021-yil 21-apreldagi O‘RQ-683-sonli Qonuni tahririda — Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi, 21.04.2021-y., 03/21/683/0375-son)
atrof muhitni muhofaza qilish va tabiiy resurslardan oqilona foydalanish masalalari bo‘yicha jamoatchilik fikrini o‘rganishni, jamoatchilik ekologik ekspertizasini o‘tkazishda ishtirok etish;
tegishli davlat hokimiyati va boshqaruvi organlari, korxonalar, muassasalar va tashkilotlar rahbarlarining atrof muhitni muhofaza qilish, hududning sanitariya holati, obodonlashtirilishi hamda ko‘kalamzorlashtirilishi masalalariga doir axboroti hamda hisobotlarini eshitishda ishtirok etish.
Fuqarolar quyidagilarni bajarishi shart:
Oldingi tahrirga qarang.
ekologik nazorat to‘g‘risidagi qonunchilik talablariga rioya etish;
(17-modda ikkinchi qismining ikkinchi xatboshisi O‘zbekiston Respublikasining 2021-yil 21-apreldagi O‘RQ-683-sonli Qonuni tahririda — Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi, 21.04.2021-y., 03/21/683/0375-son)
ekologik nazoratni amalga oshirishda ekologik nazoratning boshqa subyektlariga ko‘maklashish.
LexUZ sharhiQarang: Mazkur Qonunning 8-moddasi.
Oldingi tahrirga qarang.
Fuqarolar qonunchilikka muvofiq boshqa huquqlarga ham ega bo‘lishi va ularning zimmasida boshqa majburiyatlar ham bo‘lishi mumkin.
(17-moddaning uchinchi qismi O‘zbekiston Respublikasining 2021-yil 21-apreldagi O‘RQ-683-sonli Qonuni tahririda — Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi, 21.04.2021-y., 03/21/683/0375-son)
18-modda. Ekologik nazoratning jamoatchi inspektori, uning huquqlari va majburiyatlari
Fuqarolarning o‘zini o‘zi boshqarish organlari va nodavlat notijorat tashkilotlari jamoatchilik ekologik nazoratini amalga oshirish maqsadida ekologik nazoratning jamoatchi inspektorlari tizimini shakllantirishi hamda ularning faoliyatini muvofiqlashtirishi mumkin.
Belgilangan tartibda maxsus tayyorgarlikdan o‘tgan va ekologik nazoratda ishtirok etish huquqiga ega bo‘lgan O‘zbekiston Respublikasi fuqarosi ekologik nazoratning jamoatchi inspektori bo‘lishi mumkin.
LexUZ sharhiQarang: O‘zbekiston Respublikasi Ekologiya va atrof-muhitni muhofaza qilish davlat qo‘mitasining 2018-yil 26-iyundagi 6-son qarori bilan tasdiqlangan “Ekologik nazoratning jamoatchi inspektorligiga nomzodlarni maxsus tayyorgarlikdan o‘tkazish tartibi to‘g‘risidagi nizom”.
Ekologik nazoratning jamoatchi inspektori quyidagi huquqlarga ega:
Oldingi tahrirga qarang.
atrof muhitni muhofaza qilish va tabiiy resurslardan oqilona foydalanish sohasidagi qonunchilikka yuridik va jismoniy shaxslar tomonidan rioya etilishini kuzatib borishni amalga oshirish;
(18-modda uchinchi qismining ikkinchi xatboshisi O‘zbekiston Respublikasining 2021-yil 21-apreldagi O‘RQ-683-sonli Qonuni tahririda — Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi, 21.04.2021-y., 03/21/683/0375-son)
LexUZ sharhidavlat, idoraviy va ishlab chiqarish ekologik nazoratini amalga oshirishda kuzatuvchi sifatida ishtirok etish;
Oldingi tahrirga qarang.
atrof muhitning holati, tabiiy resurslardan oqilona foydalanish, mazkur sohadagi qonunchilik buzilishi yuzasidan aniqlangan faktni bartaraf etish bo‘yicha ko‘rilayotgan chora-tadbirlar to‘g‘risida axborot olish uchun tegishli davlat organlariga fuqarolar o‘zini o‘zi boshqarish organining va (yoki) nodavlat notijorat tashkilotining murojaatini tayyorlashda ishtirok etish;
(18-modda uchinchi qismining to‘rtinchi xatboshisi O‘zbekiston Respublikasining 2021-yil 21-apreldagi O‘RQ-683-sonli Qonuni tahririda — Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi, 21.04.2021-y., 03/21/683/0375-son)
yuridik va jismoniy shaxslardan jamoatchilik ekologik nazoratini amalga oshirish uchun zarur bo‘lgan hujjatlarni va axborotni olish;
atrof muhitni muhofaza qilish va tabiiy resurslardan oqilona foydalanish masalalari bo‘yicha jamoatchilik fikrini o‘rganishni, jamoatchilik ekologik ekspertizasini o‘tkazishda ishtirok etish;
tegishli davlat hokimiyati va boshqaruvi organlari, korxonalar, muassasalar va tashkilotlar rahbarlarining atrof muhitni muhofaza qilish, hududning sanitariya holati, obodonlashtirilishi hamda ko‘kalamzorlashtirilishi masalalariga doir axboroti hamda hisobotlarini eshitishda ishtirok etish;
aholining ekologik madaniyatini oshirish, ekologik ta’lim va tarbiyani rivojlantirishga doir ishda ishtirok etish.
Ekologik nazoratning jamoatchi inspektori quyidagilarni bajarishi shart:
Oldingi tahrirga qarang.
ekologik nazorat to‘g‘risidagi qonunchilik talablariga rioya etish;
(18-modda to‘rtinchi qismining ikkinchi xatboshisi O‘zbekiston Respublikasining 2021-yil 21-apreldagi O‘RQ-683-sonli Qonuni tahririda — Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi, 21.04.2021-y., 03/21/683/0375-son)
ekologik nazoratni amalga oshirishda ekologik nazoratning boshqa subyektlariga ko‘maklashish;
ekologik nazoratning boshqa subyektlari vazifalarini bajarmaslik.
LexUZ sharhiQarang: Mazkur Qonunning 8-moddasi.
Oldingi tahrirga qarang.
Ekologik nazoratning jamoatchi inspektori qonunchilikka muvofiq boshqa huquqlarga ham ega bo‘lishi va uning zimmasida boshqa majburiyatlar ham bo‘lishi mumkin.
(18-moddaning beshinchi qismi O‘zbekiston Respublikasining 2021-yil 21-apreldagi O‘RQ-683-sonli Qonuni tahririda — Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi, 21.04.2021-y., 03/21/683/0375-son)
Ekologik nazoratning jamoatchi inspektori to‘g‘risidagi namunaviy nizom O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi tomonidan tasdiqlanadi.
LexUZ sharhiQarang: O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2015-yil 8-oktabrdagi 287-sonli qarori bilan tasdiqlangan “Ekologik nazoratning jamoatchi inspektori to‘g‘risida”gi namunaviy nizom.
3-bob. Ekologik nazoratni amalga oshirish
19-modda. Ekologik nazoratni amalga oshirish tartibi
Davlat ekologik nazorati maxsus vakolatli davlat organlari, mahalliy davlat hokimiyati organlari tomonidan amalga oshiriladi.
Davlat ekologik nazoratini amalga oshirish tartibi O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi tomonidan belgilanadi.
Idoraviy ekologik nazorat davlat va xo‘jalik boshqaruvi organlari tomonidan davlat boshqaruvi organlari tasarrufidagi tashkilotlarda, shuningdek xo‘jalik boshqaruvi organlarining tarkibiga kiruvchi tashkilotlarda amalga oshiriladi.
LexUZ sharhiQarang: O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2015-yil 8-oktabrdagi 286-sonli qarori bilan tasdiqlangan “Idoraviy ekologik nazoratini amalga oshirish tartibi to‘g‘risida”gi namunaviy nizom.
Ishlab chiqarish ekologik nazorati xo‘jalik yurituvchi subyektlar tomonidan o‘z xo‘jalik faoliyatida va boshqa faoliyatda amalga oshiriladi.
LexUZ sharhiQarang: O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2015-yil 8-oktabrdagi 286-sonli qarori bilan tasdiqlangan “Ishlab chiqarish ekologik nazoratini amalga oshirish tartibi to‘g‘risida”gi namunaviy nizom.
Davlat va xo‘jalik boshqaruvi organlari, shuningdek xo‘jalik yurituvchi subyektlar O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi tomonidan tasdiqlanadigan Ekologik xizmat to‘g‘risidagi namunaviy nizomga muvofiq ekologik xizmatni tashkil etishi mumkin.
LexUZ sharhiQarang: O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2015-yil 8-oktabrdagi 286-sonli qarori bilan tasdiqlangan “Ekologik xizmat to‘g‘risida”gi namunaviy nizom.
Jamoatchilik ekologik nazorati fuqarolarning o‘zini o‘zi boshqarish organlari, nodavlat notijorat tashkilotlari va fuqarolar tomonidan amalga oshiriladi.
LexUZ sharhiQarang: O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2015-yil 8-oktabrdagi 287-sonli qarori bilan tasdiqlangan “Jamoatchilik ekologik nazoratini amalga oshirish tartibi to‘g‘risida”gi namunaviy nizom.
Idoraviy, ishlab chiqarish va jamoatchilik ekologik nazoratini amalga oshirish tartibi O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi tomonidan tasdiqlanadigan idoraviy, ishlab chiqarish va jamoatchilik ekologik nazoratini amalga oshirish tartibi to‘g‘risidagi namunaviy nizomlarga muvofiq belgilanadi.
20-modda. Ekologik nazoratning shakllari va usullari
Davlat, idoraviy va ishlab chiqarish ekologik nazoratining shakllari quyidagilardan iborat:
Oldingi tahrirga qarang.
atrof muhitni muhofaza qilish va tabiiy resurslardan oqilona foydalanish sohasidagi qonunchilik talablariga yuridik va jismoniy shaxslar tomonidan rioya etilishini, davlat ekologik dasturlari va boshqa ekologik dasturlarning amalga oshirilishini tekshirish;
(20-modda birinchi qismining ikkinchi xatboshisi O‘zbekiston Respublikasining 2021-yil 21-apreldagi O‘RQ-683-sonli Qonuni tahririda — Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi, 21.04.2021-y., 03/21/683/0375-son)
LexUZ sharhiatrof muhit monitoringi.
LexUZ sharhiQarang: O‘zbekiston Respublikasi “Tabiatni muhofaza qilish to‘g‘risida”gi Qonunining 28-moddasi, Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 5-sentabrdagi 737-son qarori bilan tasdiqlangan “O‘zbekiston Respublikasida atrof tabiiy muhitning davlat monitoringi to‘g‘risida nizom”.
Ushbu moddaning birinchi qismida nazarda tutilgan shakllardan tashqari, shuningdek davlat ekologik ekspertizasi davlat ekologik nazoratining, ekologik audit esa, ishlab chiqarish ekologik nazoratining shaklidir.
LexUZ sharhiQarang: O‘zbekiston Respublikasining “Ekologik ekspertiza, atrof-muhitga ta’sirni baholash va strategik ekologik baholash to‘g‘risida”gi Qonuni.
Davlat, idoraviy va ishlab chiqarish ekologik nazorati atrof muhitga ta’sir ko‘rsatuvchi omillarni hisobga olish, atrof muhit hamda tabiiy resurslardan oqilona foydalanishning holatini tahlil etish, baholash va prognoz qilish yo‘li bilan amalga oshiriladi.
Jamoatchilik ekologik nazoratining shakllari quyidagilardan iborat:
Oldingi tahrirga qarang.
atrof muhit holatini va uning xo‘jalik faoliyati hamda boshqa faoliyat ta’siri ostidagi o‘zgarishlarini, atrof muhitni muhofaza qilish va tabiiy resurslardan oqilona foydalanish sohasidagi qonunchilik talablariga yuridik va jismoniy shaxslar tomonidan rioya etilishini, davlat ekologik dasturlari va boshqa ekologik dasturlarning amalga oshirilishini kuzatib borish;
(20-modda to‘rtinchi qismining ikkinchi xatboshisi O‘zbekiston Respublikasining 2021-yil 21-apreldagi O‘RQ-683-sonli Qonuni tahririda — Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi, 21.04.2021-y., 03/21/683/0375-son)
davlat, idoraviy va ishlab chiqarish ekologik nazoratini amalga oshirishda kuzatuvchi sifatida ishtirok etish;
tegishli davlat hokimiyati va boshqaruvi organlari, korxonalar, muassasalar va tashkilotlar rahbarlarining atrof muhitni muhofaza qilish, hududning sanitariya holati, obodonlashtirilishi hamda ko‘kalamzorlashtirilishi masalalariga doir axboroti hamda hisobotlarini eshitish;
jamoatchilik ekologik ekspertizasini o‘tkazish.
LexUZ sharhiQarang: O‘zbekiston Respublikasining “Ekologik ekspertiza, atrof-muhitga ta’sirni baholash va strategik ekologik baholash to‘g‘risida”gi Qonuni.
Jamoatchilik ekologik nazorati atrof muhit va tabiiy resurslardan oqilona foydalanishning holatini tahlil qilish va baholash, shuningdek jamoatchilik fikrini o‘rganish orqali amalga oshirilishi mumkin.
Oldingi tahrirga qarang.
Davlat, idoraviy, ishlab chiqarish va jamoatchilik ekologik nazoratini amalga oshirishda qonunchilikka muvofiq boshqa shakllar va usullardan ham foydalanilishi mumkin.
(20-moddaning oltinchi qismi O‘zbekiston Respublikasining 2021-yil 21-apreldagi O‘RQ-683-sonli Qonuni tahririda — Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi, 21.04.2021-y., 03/21/683/0375-son)
LexUZ sharhiQarang: Vazirlar Mahkamasining 2015-yil 8-oktabrdagi 286-sonli “Ekologik nazorat sohasidagi normativ-huquqiy hujjatlarni tasdiqlash haqida”gi qarori.
21-modda. Ekologik nazorat natijalarini rasmiylashtirish
Davlat, idoraviy va ishlab chiqarish ekologik nazorati natijalarini rasmiylashtirish belgilangan tartibda:
Oldingi tahrirga qarang.
atrof muhitni muhofaza qilish va tabiiy resurslardan oqilona foydalanish sohasidagi qonunchilik talablariga yuridik va jismoniy shaxslar tomonidan rioya etilishini, davlat ekologik dasturlari va boshqa ekologik dasturlar amalga oshirilishini tekshirish natijalari bo‘yicha dalolatnoma yoki ma’lumotnoma;
(21-modda birinchi qismining ikkinchi xatboshisi O‘zbekiston Respublikasining 2021-yil 21-apreldagi O‘RQ-683-sonli Qonuni tahririda — Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi, 21.04.2021-y., 03/21/683/0375-son)
LexUZ sharhiatrof muhit monitoringi natijalari bo‘yicha axborot yoki hisobot;
davlat ekologik ekspertizasi va ekologik audit natijalari bo‘yicha xulosa tuzish orqali amalga oshirilishi mumkin.
Jamoatchilik ekologik nazorati natijalari belgilangan tartibda ma’lumotnoma yoki axborot tuzish orqali rasmiylashtirilishi mumkin.
Oldingi tahrirga qarang.
Davlat, idoraviy, ishlab chiqarish va jamoatchilik ekologik nazorati natijalari qonunchilikka muvofiq boshqa yo‘llar bilan ham rasmiylashtirilishi mumkin.
(21-moddaning uchinchi qismi O‘zbekiston Respublikasining 2021-yil 21-apreldagi O‘RQ-683-sonli Qonuni tahririda — Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi, 21.04.2021-y., 03/21/683/0375-son)
22-modda. Ekologik nazorat natijalarini ro‘yobga chiqarish shakllari
Davlat, idoraviy va ishlab chiqarish ekologik nazorati natijalarini ro‘yobga chiqarish shakllari quyidagilardan iborat:
Oldingi tahrirga qarang.
atrof muhitni muhofaza qilish va tabiiy resurslardan oqilona foydalanish sohasidagi qonunchilik talablarining buzilishini bartaraf etish to‘g‘risida yuridik yoki jismoniy shaxsga yozma ko‘rsatma berish;
(22-modda birinchi qismining ikkinchi xatboshisi O‘zbekiston Respublikasining 2021-yil 21-apreldagi O‘RQ-683-sonli Qonuni tahririda — Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi, 21.04.2021-y., 03/21/683/0375-son)
Oldingi tahrirga qarang.
korxonalar, tashkilotlar, inshootlar va boshqa obyektlar faoliyatini favqulodda vaziyatlar, epidemiyalar hamda aholining hayoti va sog‘lig‘iga atrof tabiiy muhitning normativdan ortiq darajada ifloslanishi bilan bog‘liq xavf yuzaga kelishining oldini olish maqsadida o‘n ish kunidan ortiq bo‘lmagan muddatga cheklash, to‘xtatib turish to‘g‘risida mahalliy ijro etuvchi hokimiyat organining taklifiga muvofiq maxsus vakolatli davlat organi qarorini qabul qilish;
(22-modda birinchi qismining uchinchi xatboshisi O‘zbekiston Respublikasining 2025-yil 30-dekabrdagi O‘RQ-1109-sonli Qonuni tahririda — Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi, 30.12.2025-y., 03/25/1109/1241-son)
LexUZ sharhiQarang: O‘zbekiston Respublikasi “Tabiatni muhofaza qilish to‘g‘risida”gi Qonunining 48-moddasi.
Oldingi tahrirga qarang.
maxsus vakolatli davlat organining, mahalliy ijro etuvchi hokimiyat organining atrof muhitga zararli ta’sir ko‘rsatayotgan korxonalar, tashkilotlar, inshootlar va boshqa obyektlar faoliyatini cheklash, to‘xtatib turish, tugatish va (yoki) qayta ixtisoslashtirish to‘g‘risida, shuningdek atrof muhitga, fuqarolarning hayoti va sog‘lig‘iga yetkazilgan zararning o‘rnini qoplash haqida sudga ariza bilan murojaat qilishi;
(22-modda birinchi qismining to‘rtinchi xatboshisi O‘zbekiston Respublikasining 2025-yil 30-dekabrdagi O‘RQ-1109-sonli Qonuni tahririda — Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi, 30.12.2025-y., 03/25/1109/1241-son)
LexUZ sharhiQarang: O‘zbekiston Respublikasi Iqtisodiy protsessual kodeksining 27-bobi, (“Huquqiy ta’sir choralarini qo‘llash to‘g‘risidagi ishlarni yuritish”).
Oldingi tahrirga qarang.
Oldingi tahrirga qarang.
atrof muhitni muhofaza qilish va tabiiy resurslardan oqilona foydalanish sohasidagi qonunchilik talablarini buzgan shaxslarni javobgarlikka tortish to‘g‘risidagi materialni maxsus vakolatli davlat organlari, mahalliy ijro etuvchi hokimiyat organlari tomonidan huquqni muhofaza qiluvchi organlarga yuborish;
(22-modda birinchi qismining beshinchi xatboshisi O‘zbekiston Respublikasining 2025-yil 30-dekabrdagi O‘RQ-1109-sonli Qonuni tahririda — Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi, 30.12.2025-y., 03/25/1109/1241-son)
idoraviy ekologik nazoratni amalga oshiruvchi davlat yoki xo‘jalik boshqaruvi organining mansabdor shaxsi tomonidan davlat boshqaruvi organi tasarrufidagi tashkilot yoki xo‘jalik boshqaruvi organi tarkibiga kiruvchi tashkilot rahbariga atrof muhitni muhofaza qilish va tabiiy resurslardan oqilona foydalanish sohasidagi qonunchilik talablari buzilishi yuzasidan aniqlangan fakt bo‘yicha chora-tadbirlar ko‘rish uchun taklif kiritish;
ishlab chiqarish ekologik nazoratini amalga oshiruvchi vakolatli shaxs tomonidan xo‘jalik yurituvchi subyekt rahbariga atrof muhitni muhofaza qilish va tabiiy resurslardan oqilona foydalanish sohasidagi qonunchilik talablari buzilishi yuzasidan aniqlangan fakt bo‘yicha chora-tadbirlar ko‘rish uchun taklif kiritish.
(22-modda birinchi qismining beshinchi — yettinchi xatboshilari O‘zbekiston Respublikasining 2021-yil 21-apreldagi O‘RQ-683-sonli Qonuni tahririda — Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi, 21.04.2021-y., 03/21/683/0375-son)
Jamoatchilik ekologik nazorati natijalarini ro‘yobga chiqarish shakllari quyidagilardan iborat:
maxsus vakolatli davlat organlarini, mahalliy davlat hokimiyati organlarini va fuqarolarni jamoatchilik ekologik nazoratining natijalari haqida xabardor qilish;
Oldingi tahrirga qarang.
tegishli davlat organlariga atrof muhitni muhofaza qilish va tabiiy resurslardan oqilona foydalanish sohasidagi qonunchilik talablarining buzilishi yuzasidan aniqlangan fakt bo‘yicha chora-tadbirlar ko‘rish uchun takliflar kiritish.
(22-modda ikkinchi qismining uchinchi xatboshisi O‘zbekiston Respublikasining 2021-yil 21-apreldagi O‘RQ-683-sonli Qonuni tahririda — Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi, 21.04.2021-y., 03/21/683/0375-son)
Oldingi tahrirga qarang.
Davlat, idoraviy, ishlab chiqarish va jamoatchilik ekologik nazorati natijalari qonunchilikka muvofiq boshqa shakllarda ham ro‘yobga chiqarilishi mumkin.
(22-moddaning uchinchi qismi O‘zbekiston Respublikasining 2021-yil 21-apreldagi O‘RQ-683-sonli Qonuni tahririda — Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi, 21.04.2021-y., 03/21/683/0375-son)
4-bob. Yakunlovchi qoidalar
23-modda. Ekologik nazoratni amalga oshirishga aralashishning taqiqlanishi
Ekologik nazoratni amalga oshirishga aralashish, ekologik nazoratni amalga oshiruvchi mansabdor va vakolatli shaxslarga, jamoatchi inspektorlarga har qanday shaklda ta’sir o‘tkazish, ularning faoliyatiga to‘sqinlik qilish taqiqlanadi.
24-modda. Nizolarni hal etish
Oldingi tahrirga qarang.
Ekologik nazorat sohasidagi nizolar qonunchilikda belgilangan tartibda hal etiladi.
(24-moddaning matni O‘zbekiston Respublikasining 2021-yil 21-apreldagi O‘RQ-683-sonli Qonuni tahririda — Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi, 21.04.2021-y., 03/21/683/0375-son)
Oldingi tahrirga qarang.
25-modda. Ekologik nazorat to‘g‘risidagi qonunchilikni buzganlik uchun javobgarlik
Ekologik nazorat to‘g‘risidagi qonunchilikni buzganlikda aybdor shaxslar belgilangan tartibda javobgar bo‘ladi.
(25-modda O‘zbekiston Respublikasining 2021-yil 21-apreldagi O‘RQ-683-sonli Qonuni tahririda — Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi, 21.04.2021-y., 03/21/683/0375-son)
LexUZ sharhiOldingi tahrirga qarang.
26-modda. Qonunchilikni ushbu Qonunga muvofiqlashtirish
(26-moddaning nomi O‘zbekiston Respublikasining 2021-yil 21-apreldagi O‘RQ-683-sonli Qonuni tahririda — Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi, 21.04.2021-y., 03/21/683/0375-son)
O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi:
hukumat qarorlarini ushbu Qonunga muvofiqlashtirsin;
davlat hokimiyati va boshqaruvi organlari ushbu Qonunga zid bo‘lgan o‘z normativ-huquqiy hujjatlarini qayta ko‘rib chiqishlari va bekor qilishlarini ta’minlasin.
27-modda. Ushbu Qonunning kuchga kirishi
Ushbu Qonun rasmiy e’lon qilingan kundan e’tiboran kuchga kiradi.
LexUZ sharhiUshbu Qonun “Xalq so‘zi” gazetasining 2013-yil 28-dekabrdagi 255 (5929)-sonida e’lon qilingan.
O‘zbekiston Respublikasining Prezidenti I. KARIMOV
Toshkent sh.,
2013-yil 27-dekabr,
O‘RQ-363-son
(O‘zbekiston Respublikasi qonun hujjatlari to‘plami, 2013-y., 52-son, 688-modda; 2017-y., 37-son, 978-modda; Qonun hujjatlari ma’lumotlari milliy bazasi, 10.01.2018-y., 03/18/459/0536-son; 09.01.2019-y., 03/19/512/2435-son, 11.09.2019-y., 03/19/566/3734-son, 13.11.2019-y., 03/19/583/4016-son; Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi, 21.04.2021-y., 03/21/683/0375-son, 17.08.2021-y., 03/21/708/0799-son; 25.05.2022-y., 03/22/771/0448-son; 18.01.2024-y., 03/24/898/0046-son; 07.02.2024-y., 03/24/904/0102-son; 30.12.2025-y., 03/25/1109/1241-son)
