26.09.2026 йилдаги 01/2-38-сон
ONLINE TRANSLATE
Ўзбекистон Республикаси қурилиш ва уй-жой коммунал хўжалиги вазирининг буйруғи, 26.09.2026 йилдаги 01/2-38-сон
Кучга кириш санаси
16.10.2026
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ўзбекистон республикаси қурилиш ва уй-жой коммунал хўжалиги вазирининг
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
буйруғи
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ШНҚ 2.01.03-26 «Сейсмик ҳудудларда қурилиш» шаҳарсозлик нормалари ва қоидаларини тасдиқлаш тўғрисида
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
[Ўзбекистон Республикаси Адлия вазирлиги томонидан 2026 йил 15 октябрда ҳисобга олинди, ҳисоб рақами 417]
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ўзбекистон Республикасининг Шаҳарсозлик кодекси ҳамда Вазирлар Маҳкамасининг 2024 йил 23 апрелдаги 231-сон «Қурилиш соҳасидаги норматив ҳужжатларни халқаро стандартлар билан уйғунлаштириш чора- тадбирлари тўғрисида»ги қарорига мувофиқ буюраман:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
1. ШНҚ 2.01.03-26 «Сейсмик ҳудудларда қурилиш» шаҳарсозлик нормалари ва қоидалари иловага мувофиқ тасдиқлансин.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
2. Ўзбекистон Республикаси қурилиш вазирининг 2019 йил 23 декабрдаги 561-сон буйруғи билан тасдиқланган ҚМҚ 2.01.03-19 «Сейсмик ҳудудларда қурилиш» шаҳарсозлик нормалари ва қоидалари ўз кучини йўқотган деб топилсин.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
3. Мазкур буйруқ Ўзбекистон Республикаси Фавқулодда вазиятлар вазирлиги, Фанлар академияси, Вазирлар Маҳкамаси ҳузуридаги Қурилиш ва уй-жой коммунал хўжалиги соҳасида назорат қилиш инспекцияси ҳамда «Ўзсаноатқурилишматериаллари» уюшмаси билан келишилган.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
4. Ушбу буйруқ расмий эълон қилинган кундан эътиборан кучга киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Вазир Ш. ХИДОЯТОВ
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Тошкент ш.,
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
2026 йил 26 сентябрь,
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
01/2-38-сон
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Келишилди:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Фавқулодда вазиятлар вазири А. ИКРАМОВ
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
2026 йил 25 сентябрь
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Фанлар академияси биринчи вице-президенти Ш. САГДУЛЛАЕВ
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
2026 йил 23 сентябрь
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
«Ўзсаноатқурилишматериаллари» уюшмаси раиси И. РАХИМОВ
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
2026 йил 21 сентябрь
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Қурилиш ва уй-жой коммунал хўжалиги соҳасида назорат қилиш инспекцияси раҳбари С. ЭШҚУВВАТОВ
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
2026 йил 18 сентябрь
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ўзбекистон Республикаси қурилиш ва уй-жой коммунал хўжалиги вазирининг 2026 йил 26 сентябрдаги 01/2-38-сон буйруғига
ИЛОВА
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ШНҚ 2.01.03-26 «Сейсмик ҳудудларда қурилиш» шаҳарсозлик нормалари ва қоидалари
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур шаҳарсозлик нормалари ва қоидалари (бундан буён матнда ШНҚ деб юритилади) ҳисобий сейсмиклиги 6 балл ва ундан юқори бўлган ҳудудларда жойлаштириладиган бино ва иншоотларни лойиҳалаш, қуриш, реконструкция қилиш, кучайтириш ва мукаммал таъмирлашга оид талабларни белгилайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ушбу ШНҚнинг талаблари транспорт ва гидротехника иншоотлари ҳамда атом электр станцияларини лойиҳалашга нисбатан татбиқ этилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Қуйидаги объектларни лойиҳалаш ушбу ШНҚда белгиланган умумий талаблар ҳисобга олинган ҳолда, қўшимча муҳандислик-геологик ва сейсмологик тадқиқотлар ҳамда махсус ҳисоб-китоблар асосида амалга оширилади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ер сиртида тектоник бузилишлар вужудга келиши эҳтимоли мавжуд бўлган ҳудудларда жойлаштириладиган объектлар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
габарит ўлчамлари, ҳажм-тарҳий ёки конструктив ечимлари мазкур ШНҚда белгиланган талабларга мос келмайдиган объектлар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
тарҳда ёки баландлиги бўйича мазкур ШНҚнинг 13-жадвалида белгиланган йўл қўйиладиган қийматлардан ортиқ номунтазам конструктив тизимларга эга объектлар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
янги конструктив тизимлар, техник ечимлар, конструкциялар ва уларнинг бирикмалари, янги материаллар ёки махсус сейсмик ҳимоя тизимларини қўллаш назарда тутилган объектлар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
1-боб. Шаҳарсозлик нормалари ва қоидалари ҳамда техник жиҳатдан тартибга солиш соҳасидаги норматив ҳужжатларга ҳаволалар
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
1. Мазкур ШНҚда қуйидаги шаҳарсозлик нормалари ва қоидалари ҳамда техник жиҳатдан тартибга солиш соҳасидаги норматив ҳужжатларга ҳаволалар келтирилган:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ШНҚ 2.04.02-19 «Сув таъминоти. Ташқи тармоқлар ва иншоотлар»;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ГОСТ 530-2012 «Сопол ғишт ва тошлар. Умумий техник шартлар» (расмий манба: Кирпич и камень керамические. Общие технические условия);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ГОСТ 6428-2018 «Пардевор учун ариқчали гипс плиталар. Техник шартлар» (расмий манба: Плиты гипсовые пазогребневые для перегородок. Технические условия);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ГОСТ 10180-2012 «Бетонлар. Назорат намунаси бўйича мустаҳкамликни аниқлаш усули» (расмий манба: Бетоны. Методы определения прочности по контрольным образцам);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ГОСТ 17624-2021 «Бетонлар. Ультратовуш усулида мустаҳкамликни аниқлаш» (расмий манба: Бетоны. Ультразвуковой метод определения прочности);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ГОСТ 18105-2018 «Бетонлар. Мустаҳкамликни назорат қилиш ва баҳолаш қоидалари» (расмий манба: Бетоны. Правила контроля и оценки прочности);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ГОСТ 22690-2015 «Бетонлар. Бузмасдан назорат қилишнинг механик усулида мустаҳкамликни аниқлаш» (расмий манба: Бетоны. Определение прочности механическими методами неразрушающего контроля);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ГОСТ 28570-2019 «Бетонлар. Конструкциядан олинган намуналар бўйича мустаҳкамликни аниқлаш усули» (расмий манба: Бетоны. Методы определения прочности по образцам, отобранным из конструкций);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ГОСТ 31359-2024 «Автоклавда тайёрланган ғовакли бетонлар. Техник шартлар» (расмий манба: Бетоны ячеистые автоклавного твердения. Технические условия);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ГОСТ 31360-2024 «Тош-ғишт теримлари учун буюмлар. Автоклавда қотирилган ғовакли бетон блоклар. Техник шартлар» (расмий манба: Изделия для каменной кладки. Блоки из ячеистого бетона автоклавного твердения. Технические условия);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ГОСТ 34511-2018 «Зилзилалар. Макросейсмик жадаллик шкаласи» (расмий манба: Землетрясения. Шкала макросейсмической интенсивности).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
2-боб. Атамалар, таърифлар, белгиланишлар ва қисқартмалар
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
2. Ушбу ШНҚда қуйидаги атамалар ва уларнинг таърифлари қўлланилган:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
акселерограмма — зилзила ёки бошқа динамик таъсир вақтида замин, бино ёки иншоотнинг муайян нуқтасидаги тезланишнинг вақт бўйича ўзгаришини ифодаловчи ёзув (график ёки рақамли шаклда);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
бикирлик диафрагмаси — бино ёки иншоотнинг фазовий бикирлиги ва барқарорлигини таъминлайдиган, горизонтал юкламаларни қабул қилиб, уларни пойдеворга ёки бошқа вертикал юк кўтарувчи элементларга узатадиган вертикал конструктив элемент ёки элементлар тизими;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
майда ўлчамли деворбоп буюмлар — ўлчамлари ГОСТ 530-2012 бўйича 380х250x229 mm дан, массаси 7,2 kg дан ошмайдиган, деворлар ва пардеворларни тиклаш учун қўлланиладиган, қўлда кўтариш ва териш имконини берувчи ўлчам ва массали деворбоп тошлар, блоклар ва бошқа буюмлар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
йирик ўлчамли деворбоп буюмлар — ГОСТ 530-2012 бўйича ўлчамлари 380 × 250 × 229 mm дан, массаси 7,2 kg дан катта бўлган, ГОСТ 31359-2024 ва ГОСТ 31360-2024 бўйича ўлчамлари 625 × 500 × 500 mm дан, ГОСТ 6428-2018 бўйича эса 900 × 500 × 100 mm дан ошмайдиган ҳамда массаси 31,5 kg дан кичик бўлган, деворлар ва пардеворларни тиклашда қўлланиладиган, қўлда кўтариш ва териш имконини берадиган тошлар, блоклар, плиталар ва бошқа буюмлар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
бикирлик ядроси — тарҳда ёпиқ шаклдаги вертикал фазовий бикирлик элементи;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
бино ва иншоотларнинг баландлиги — бинонинг энг пастки режавий ер сатҳи белгисидан энг юқори қават ораёпмаси сатҳигача бўлган вертикал масофа (энг юқори қават ораёпмаси устида жойлашган лифт машина хоналари, шамоллатиш (вентиляция) камералари, антенналар ва уларнинг мачталари, шпиллар, шунингдек кичик ҳажмли ва массали бошқа конструкциялар бино баландлигига киритилмайди);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
боғламли каркас — вертикал юкламаларни асосан каркас устунлари, горизонтал юкламаларни эса вертикал бикирлик диафрагмалари қабул қиладиган ва пойдеворга узатадиган фазовий конструктив тизим;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
бўйлама тўлқинлар — муҳит заррачаларининг тебраниши тўлқин тарқалиш йўналишига мос равишда содир бўладиган сейсмик тўлқинлар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
девор — тарҳда чўзиқ шаклдаги кўндаланг кесимга эга бўлган, узунлигининг қалинлигига нисбати (lw/bw) 4 дан ортиқ бўлган ва бино ҳамда иншоотнинг бошқа конструктив элементларини таянтириш ёки улардан юкламаларни қабул қилиш учун мўлжалланган конструктив элемент;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
зилзила жадаллигининг макросейсмик шкаласи — зилзиланинг ер юзасидаги намоён бўлишини, жумладан унинг инсонлар томонидан ҳис этилишини, буюмлар ҳолатини ҳамда бино ва иншоотларнинг шикастланишини макросейсмик белгилар асосида 1 дан 12 баллгача баҳолаш шкаласи;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
зилзила — ер қобиғининг ёки ер устки қатламининг тўсатдан рўй берган силжиши, емирилиши ёки ўпирилиши оқибатида вужудга келган, узоқ масофаларга тарқаладиган тўлқинсимон тебранишлар тарзидаги ер ости силкинишлари ва тебранишлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
зилзилабардошлик — аҳоли ҳаёти ҳамда мол-мулкининг хавфсизлигини таъминлайдиган бинолар ва иншоотларнинг зилзила таъсирига бўлган мустаҳкамлик кўрсаткичлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
зилзиланинг ҳисобий жадаллиги — қурилиш майдончасида содир бўлиши мумкин бўлган зилзиланинг максимал жадаллиги бўлиб, бино ва иншоотларнинг юк кўтариш қобилияти бўйича биринчи гуруҳ чегаравий ҳолатга (ЧҲ-1) йўл қўйилмаслиги шартидан келиб чиқиб қабул қилинади;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
комплекс конструкция — ғишт, бетон блоклар ёки бошқа табиий ва сунъий тош материаллардан терилган ҳамда рама (каркас) ҳосил қилмайдиган темир-бетон қўшимчалар билан мустаҳкамланган девор конструкцияси;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
конструктив схема — бино ёки иншоотнинг асосий юк кўтарувчи конструкциялари таркиби ва уларнинг жойлашиш хусусиятларига кўра қабул қилинган конструктив тизим варианти;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
конструктив тизим — бино ёки иншоотнинг мустаҳкамлиги, бикирлиги ва барқарорлигини таъминлайдиган ўзаро боғланган конструкциялар мажмуи;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
кучайтириш — конструкцияларнинг юк кўтариш қобилиятини оширишга, шунингдек уларнинг лойиҳавий техник ҳолатини тиклашга қаратилган чора-тадбирлар мажмуи;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
қурилиш майдончасининг сейсмиклиги — маҳаллий сейсмотектоник, муҳандислик-геологик шароитлар ва топографик таъсирларни ҳисобга олган ҳолда, сейсмик таъсир параметрларининг ошиб кетиш эҳтимоли белгиланган прогноз асосида аниқланадиган ҳамда сейсмик жадаллик шкаласи бўйича бутун балларда ифодаланадиган қурилиш майдончасининг сейсмик хавфлилиги;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
қурилиш майдончасининг ҳисобий сейсмиклиги — бино ва иншоотларни лойиҳалашда қабул қилинадиган, балларда ифодаланган қурилиш майдончасининг сейсмиклиги;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
масъуллик коэффициенти — зилзила таъсирида бино ёки иншоотнинг бузилиши оқибатларидан келиб чиқадиган хавф даражасини ҳисобга олувчи коэффициент;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
махсус сейсмик ҳимоя тизимлари — бино ва иншоотларга таъсир этувчи сейсмик юкламаларни камайтиришга мўлжалланган тизимлар, шу жумладан ёқиладиган ва ўчириладиган боғланишлар, тебранишларни динамик сўндиргичлар, энергия ютгичлар ҳамда сейсмик изоляция тизимлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
махсус техник шартлар— шаҳарсозлик нормалари ва қоидаларида келтирилган талабларни тўлдирувчи ёки уларга компенсация чораларини таъминловчи Қурилиш ва уй-жой коммунал хўжалиги вазирлиги техник кенгаши қарори билан қабул қилинадиган техник-ҳужжат;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
мураккаблик тоифаси — бино ва иншоотларнинг лойиҳалаш ва қуриш мураккаблигини тавсифловчи, уларнинг баландлиги, равоқ узунлиги (пролёти) ва саноат биноларидаги краннинг (кран-балка) юк кўтариш қобилияти бўйича белгиланган чегаравий қийматларга мувофиқ аниқланадиган таснифий кўрсаткич;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
мустаҳкамлиги паст деворбоп буюмлар — девор тиклашда қўлланиладиган сиқилишдаги чегаравий мустаҳкамлиги 3,5 MPa (35 kgf/cm2) дан кам бўлган майда ва йирик ўлчамли деворбоп буюмлар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
рама-боғламли каркас — вертикал юкларни асосан рамали каркас, горизонтал юкларни вертикал бикирлик диафрагмалари ва каркас қабул қиладиган ва узатадиган рамали каркас ва вертикал бикирлик диафрагмалари кўринишидаги фазовий тизим;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
рамали каркас — вертикал ва горизонтал юкларнинг барча тўпламини қабул қилувчи, барча ёки баъзи боғламлари бикир бўлган (эгувчи моментларни қабул қилишга қодир бўлган) устун ва панелларнинг фазовий тизими;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
сейсмик жадаллик — қабул қилинган шкала бўйича тавсифланган ер юзасининг зилзила натижасида тебраниш жадаллиги баллда ифодаланиши;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
сейсмик таъсир — табиий ёки техноген омиллар (зилзилалар, портлашлар, транспорт ҳаракати, саноат ускуналарининг ишлаши) таъсирида қурилиш ва табиий объектларнинг ҳаракати, деформацияси, шикастланиши ёки бузилишига олиб келадиган ер ҳаракати;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
сейсмик таъсирларнинг такрорийлиги — муайян жадалликдаги зилзилалар оралиғидаги муддат (йилларда);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
сейсмик хавф — муайян ҳудудда муайян вақт оралиғида аҳолининг ҳаётига таҳдид солувчи ҳамда бинолар ва иншоотларга зарар етказувчи зилзилалар юз бериши эҳтимоли;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
сейсмик юклар — сейсмик таъсир остида бўлган биноларга таъсир қилувчи инерцион кучлар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
тектоник ёриқ — тектоник ҳаракатлар ва тоғ жинсларининг деформациялари натижасида ҳосил бўлган ер қобиғидаги ёрилишлар ва ёриқлар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
техник қават — муҳандислик қурилмаларини жойлаштириш ва коммуникацияларни ўтказишга мўлжалланган қават;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
эгилувчан қават — горизонтал бикирлиги юқоридаги қават бикирлигининг 70 фоиздан кам ёки юқоридаги учта қаватнинг ўртача бикирлигининг 80 фоиздан кам бўлган бинонинг қавати;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
юк кўтармайдиган (ўз юкини кўтарувчи) конструкциялар (элементлар) — бино ёки иншоотнинг асосий ҳисобий конструктив схемасида вертикал ва горизонтал юкламаларни қабул қилишда иштирок этмайдиган, ўз юкини ёки уларга бевосита таъсир этувчи юкламаларни асосий юк кўтарувчи конструкцияларга узатадиган тўсувчи, пардозловчи ва муҳандислик элементлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
юк кўтарувчи конструкциялар — доимий, вақтинчалик ва махсус юк ва таъсирларни ўзлаштирадиган ҳамда бинолар ва иншоотларнинг мустаҳкамлиги, бикирлиги ва барқарорлигини таъминлайдиган қурилиш конструкциялари.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
3. Ушбу ШНҚда қуйидаги белгиланишлар ва қисқартмалар қўлланилган:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ЧҲ — чегаравий ҳолат;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
СМҲ — сейсмик микроҳудудлаштириш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
НСҲТ — носейсмик ҳудудларга қўйиладиган талаблар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
3-боб. Умумий қоидалар
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
4. Сейсмик фаол ҳудудларда лойиҳаланадиган бино ва иншоотлар ҳисобий хизмат муддати давомида қуйидаги зилзилабардошлик талабларига жавоб бериши лозим:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
зилзиланинг ҳисобий жадаллиги таъсирида инсонлар ҳаёти ва соғлиғи хавфсизлигини, бино ва иншоотларнинг умумий устуворлиги ҳамда юк кўтарувчи конструкцияларнинг қулаб тушмаслигини таъминлаш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ҳисобий жадалликдан паст бўлган сейсмик таъсирларда объектнинг лойиҳада белгиланган функционал вазифасини бажаришини, унинг эксплуатацияга яроқлилигини ва шикастланган конструкцияларни тиклаш имкониятини таъминлаш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
сейсмик таъсирлар натижасида маҳаллий шикастланишнинг прогрессив қулашга олиб келиши хавфини камайтириш.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
5. Бино ва иншоотларнинг зилзилабардошлигини таъминлаш учун лойиҳа ечимларида қуйидаги тадбирлар назарда тутилиши лозим:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
a) сейсмик юкларни камайтириш учун:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
сейсмик таъсирнинг спектрал-вақт тавсифларини ҳисобга олган ҳолда мақбул конструктив схемаларни танлаш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
масса ва бикирлик марказлари ўртасидаги эксцентриситетни камайтириш орқали буровчи тебранишлар эҳтимолини пасайтириш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
мустаҳкамлик ва бикирлик талабларига жавоб берадиган енгил материаллар ҳамда конструкцияларни қўллаш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
оғир жиҳозларни, имкони борича, бино ёки иншоотнинг қуйи сатҳларида жойлаштириш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
б) сейсмик таъсирларга қаршилигини ошириш учун:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
сейсмик таъсирларга етарли мустаҳкамлик, бикирлик ва пластик деформацияланиш қобилиятига эга материаллар ҳамда конструкцияларни қўллаш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
сейсмик юкларни юк кўтарувчи элементларга узлуксиз узатишни таъминлайдиган ягона фазовий конструктив тизимни шакллантириш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
йиғма элементлар бирикмаларини ҳисоб-китоблар асосида лойиҳалаш ва уларнинг ишончлилигини таъминлаш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
зўриқишларни элементлар ўртасида қайта тақсимлашга имкон берадиган статик ноаниқ конструктив тизимларни қўллаш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
тарҳда вертикал конструкцияларнинг мунтазам, симметрик ва бир текис жойлашишини, шунингдек уларнинг баландлик бўйича узлуксизлигини таъминлаш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
қаватлараро ёпмаларнинг ягона фазовий конструктив тизим таркибида горизонтал диафрагма сифатида ишлашини таъминлаш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
асосий горизонтал йўналишларда конструктив тизимнинг ўзаро яқин бикирлиги ва мустаҳкамлигини таъминлаш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
турли йўналишлардаги сейсмик таъсирларга қаршилик кўрсатувчи конструктив схемаларни танлаш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
маҳаллий бузилиш ёки йўл қўйилмайдиган деформациялар натижасида бино ёки иншоотнинг умумий қулаб тушишига йўл қўймаслик чораларини назарда тутиш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
конструкцияларнинг ҳисоб-китобда қабул қилинган пластик деформацияланиш қобилиятини таъминлаш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
конструкциялар ва (ёки) уларнинг бирикмаларида пластик деформациялар ривожланиши шароитида конструктив тизимнинг барқарорлиги ҳамда геометрик ўзгармаслигини таъминлаш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
инсонлар хавфсизлигига таҳдид солиши ёки асосий юк кўтарувчи конструкциялар ишига салбий таъсир кўрсатиши мумкин бўлган юк кўтармайдиган конструкцияларнинг ишончли маҳкамланишини таъминлаш.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
6. Бино ва иншоотларни лойиҳалашда конструкцияларни ҳисоблаш натижалари, зарур ҳолларда эса уларни синаш натижалари қўлланилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Синаш натижаларига асосланган лойиҳа ечимлари ҳисобий сейсмик таъсирда бино ва иншоотларнинг ишончлилик даражасини таъминлаши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
7. Мазкур ШНҚнинг ҳисобий ва конструктив талаблари бажарилганда, бино ва иншоотларни прогрессив қулашга ҳисоблаш талаб этилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
8. Конструкция элементларининг кесими ва унинг бирикмалари мазкур ШНҚнинг 4-бобига мувофиқ сейсмик таъсирларга бажариладиган ҳисоб натижаларини инобатга олган ҳолда белгиланиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
9. Конструктив чора-тадбирлар мазкур ШНҚнинг 5-бобига мувофиқ белгиланиши зарур.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
10. Муайян объектнинг зилзила вақтида шикастланиш даражасини пасайтириш мақсадида сейсмик таъсирларнинг ҳисобий қийматларини ва антисейсмик конструктив чора-тадбирлар мажмуасини ушбу ШНҚда белгиланган минимал талабларга нисбатан оширишга йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
11. Янги бино ва иншоотларни лойиҳалашда, шунингдек мавжуд бино ва иншоотларни реконструкция қилишда қурилиш майдонининг қуйидаги сейсмологик параметрлари ҳисобга олиниши лозим:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
эҳтимолий сейсмик таъсирнинг баллардаги жадаллиги ва грунт асоси тебранишларининг ҳисобий тезланиш қийматлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
сейсмик таъсирларнинг такрорийлиги;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
асос сейсмик тебранишларининг спектрал таркиби.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
12. Сейсмик таъсирларнинг жадаллиги ва такрорийлиги мазкур ШНҚнинг 1 ва 2-иловаларига мувофиқ қабул қилиниши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ушбу ШНҚнинг 1-иловасида келтирилган сейсмик таъсирларнинг жадаллиги ва такрорийлиги 1-жадвалга мувофиқ II-тоифага мансуб, сейсмик хоссалари ўртача бўлган грунтлар тарқалган қурилиш участкалари учун қабул қилинади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
13. СМҲ хариталари мавжуд бўлмаганда, қурилиш майдончасининг сейсмиклиги ҳудуднинг сейсмиклиги, мазкур ШНҚнинг 1 ва 2-иловалари ҳамда муҳандислик-геологик изланишлар натижалари асосида 1-жадвалга мувофиқ аниқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
14. Майдон сейсмиклигини аниқлаш юзасидан қўшимча тадқиқотлар бажарилмасдан, зилзила манбаи ҳосил бўлиш эҳтимоли бўлган зоналарда жойлашган ва СМҲ хариталари мавжуд бўлмаган аҳоли пунктларида қурилиш ишлари олиб боришга йўл қўйилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

 

 

1-жадвал

Грунт тоифаси

Грунтнинг сейсмик хоссалари

Ҳудуднинг сейсмиклигига кўра қурилиш майдончасининг сейсмиклиги, балл

7

8

9

I

1. Сувга тўйинган ҳолатда бир ўқ бўйича сиқилгандаги мустаҳкамлик чегараси Rs>1 MPa бўлган ёки бўйлама тўлқинлар тарқалиш тезлиги vp>3000 ва vs>1700 m/s бўлган ҳар қандай турдаги қаттиқ қояли тоғ жинслари

2. Сейсмик тўлқинлар тарқалиш тезлиги vp>2500 ва vs>900 m/s бўлган йирик синиқтош грунтлар (юмалоқ ва ўткир қиррали йирик тошлар (валун), харсангтош

6

7

8

II

1. Сувга тўйинган ҳолатда бир ўқ бўйлаб сиқилганда, мустаҳкамлик чегараси Rs≤1 MPa ёки сейсмик тўлқинларнинг тарқалиш тезлиги vp>1300 ва vs>600 m/s бўлган (нураган ва ўта нураган) барча турдаги қаттиқ қояли тоғ жинслари

2. Сейсмик тўлқинларнинг тарқалиш тезлиги vp>300 ва vs>500 m/s бўлган йирик синиқтош грунтлар (силлиқланган чақиқтош, майда шағал, чақиқтош, ўткир қиррали майда шағал

3. Қумли грунтлар:

сейсмик тўлқинларнинг тарқалиш тезлиги vp>500 ва vs>350 m/s, кам намланган, ғоваклилик коэффициенти е<0,7 бўлган йирик ва ўртача йирикликдаги шағалли қумлар;

сейсмик тўлқинларнинг тарқалиш тезлиги vp>400 ва vs>300 m/s, кам намланган, ғоваклилик коэффициенти е<0,6 бўлган майда ва чангсимон қумлар

4. Гилли грунтлар:

оқувчанлик кўрсаткичи IL<0,5 ёки сейсмик тўлқинларнинг тарқалиш тезлиги vp>900 ва vs>500 m/s бўлган гилли грунтлар;

оқувчанлик кўрсаткичи IL<0,5 бўлганда ғоваклилик коэффициенти е<0,8 ёки сейсмик тўлқинларнинг тарқалиш тезлиги vp>500 ва vs>300 m/s бўлган қумоқ ва қумлоқ грунтлар;

оқувчанлик кўрсаткичи IL≤0,5 бўлганда ғоваклилик коэффициенти е<0,8 ёки сейсмик тўлқинларнинг тарқалиш тезлиги vp>500 ва vs>300 m/s бўлган тупроқли грунтлар (лёссли, лёссимон қумоқ, қумлоқ ва гиллар)

5. Тўкма грунтлар:

сейсмик тўлқинларнинг тарқалиш тезлиги vp>500 ва vs>300 m/s бўлган, табиий ҳолда ётиб зичлашган йирик синиқ тошлар;

сувга тўйинган умумий деформация модули E0>12 MPa ёки сейсмик тўлқинларнинг тарқалиш тезлиги vp>500 ва vs>300 m/s бўлган, ётиб зичланган қумли ва чангсимон-гилли грунтлар

7

8

9

III

1. Қумли грунтлар:

намлик даражаси Sr≤0,5 бўлиб, кам намланган, ғоваклилик коэффициенти е≥0,7 бўлган ҳолатда шағалли, йирик ва ўртача йирикликдаги қумлар;

сейсмик тўлқинларнинг тарқалиш тезлиги vs≤350 m/s, ғоваклилик коэффициенти е<0,7 бўлган намланган (Sr>0,5) ва сувга тўйинган (Sr>0,8) шағалли, йирик ва ўртача йирикликдаги қумлар;

сейсмик тўлқинларнинг тарқалиш тезлиги vs≤300 m/s, ғоваклилик коэффициенти е<0,6 бўлган намланган (Sr>0,5) сувга тўйинган (Sr>0,8) ҳамда кам намланган (Sr≤0,5) ва ғоваклилик коэффициенти е≥0,6 бўлган майда ва чангсимон қумлар

2. Гилли грунтлар:

оқувчанлик кўрсаткичи IL>0,5 ёки сейсмик тўлқинларнинг тарқалиш тезлиги vs≤500 m/s бўлган гиллар;

оқувчанлик кўрсаткичи IL>0,5 бўлиб, ғоваклилик коэффициенти е>0,8 ва е<0,8, ёки сейсмик тўлқинларнинг тарқалиш тезлиги vs<300 m/s бўлган қумоқ ва қумлоқлар;

оқувчанлик кўрсаткичи IL>0,5 бўлиб, ғоваклилик коэффициенти е≥0,8 ва е<0,8, ёки сейсмик тўлқинларнинг тарқалиш тезлиги vs≤300 m/s бўлган соз тупроқли грунтлар (лёссли, лёссимон қумоқ, қумлоқ ва гиллар).

3. Тўкма грунтлар сувга тўйинган умумий деформация модули E0≤12 MPa ёки сейсмик тўлқинларнинг тарқалиш тезлиги vs≤300 m/s бўлган, табиий ётиб зичланган қумли ва чангсимон гилли грунтлар

8

9

>9

Изоҳлар:

1) грунт қатламида лёссли чўкувчан грунтлар мавжуд бўлганда, уларнинг чўкувчанлик хоссаларини бартараф этиш бўйича тадбирлар назарда тутилиши лозим;

2) қалинлиги 10 m бўлган (пойдевор товонидан ҳисобга олинганда) грунт қатлами чегарасида умумий 5 m дан ортиқ бўлган грунт қатламининг таркиби бир жинсли бўлмаса, қурилиш майдончаси сейсмик жиҳатдан ноқулай ҳисобланади;

3) бино ва иншоотдан фойдаланиш даврида ер ости сувлари сатҳининг кўтарилиши ёки грунтнинг сувга тўйиниши прогноз қилинса, грунт тоифаси энг ноқулай гидрогеологик шароит учун белгиланади;

4) сейсмиклиги 6 балли ва сейсмиклик хоссалари бўйича грунт III тоифага мансуб бўлган ҳудудларда қурилиш майдончасининг сейсмиклиги 7 балл деб қабул қилинади;

5) грунтларнинг муҳандислик-геологик ва сейсмиклик хоссалари ҳақида тегишли маълумотлар бўлмаган ер ости сувларининг сатҳи 5 m дан юқори бўлган ҳолларда, гилли ва тўкма (қумли ва чангсимон гилли) грунтли майдончаларда грунтларнинг сейсмиклик хоссаси бўйича тоифасини аниқлаш учун батафсил муҳандислик-геологик ёки муҳандислик-геофизик изланишлар ўтказилиши лозим;

6) бўйлама vp ва кўндаланг vs тўлқинлар тарқалиш тезликлари грунт тоифасини аниқлашда мазкур жадвалда белгиланган тартибда қўлланилади. Уларнинг қийматлари муҳандислик-геологик ва муҳандислик-геофизик изланишлар натижалари асосида тажриба ёки ҳисоблаш усуллари билан аниқланади;

7) СМҲ харитасида белгиланган қурилиш майдончасининг сейсмиклигини фақат муҳандислик-геологик изланишлар маълумотлари ва ушбу ШНҚнинг 1-жадвали асосида ўзгартиришга йўл қўйилмайди.

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
15. Ёнбағир нишаблиги 15° дан ортиқ бўлган, кўчки силжиш текисликлари яқинида жойлашган, жинслари физик-геологик жараёнлар таъсирида бузилган, шунингдек харсангтош уюмлари, кўчки, грунтнинг суюқланиши, ўпирилиш, карст, кон лаҳимлари ёки сел оқимлари хавфи мавжуд қурилиш майдончаларида батафсил муҳандислик-геологик ва муҳандислик-геофизик изланишлар ўтказилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бундай майдончаларда барқарорлик ҳисоб-китоблари, муҳандислик ҳимояси ва антисейсмик чора-тадбирлар назарда тутилмасдан бино ва иншоотларни лойиҳалашга йўл қўйилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Пойдевор товонидан ҳисобланадиган 10 m қалинликдаги грунт қатламида умумий қалинлиги 3 m дан ортиқ бўлган қуйидаги грунтлар мавжуд бўлса, бундай асос сейсмик жиҳатдан ноқулай деб ҳисобланади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
зичланмаган, намланган ёки сувга тўйинган шағалли, йирик ва ўртача йирикликдаги қумлар (е≥0,7), шунингдек майда ва чангсимон қумлар (е≥0,6);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
қумоқ, қумлоқ, гилли ва илли грунтлар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
тўкма қумлар, шунингдек тўкма чангсимон-гилли грунтлар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
16. Мазкур ШНҚнинг 15-бандида назарда тутилган сейсмик жиҳатдан ноқулай майдончаларда қумли грунтларнинг сейсмик хоссаларини яхшилаш, сувга тўйинган грунтларни мустаҳкам грунтларга алмаштириш ёки зичлаштириш, шунингдек пойдевор ва конструктив тизимнинг барқарорлигини таъминловчи чора-тадбирлар муҳандислик-геологик изланишлар ҳамда ҳисоб-китоблар асосида назарда тутилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бундай қурилиш майдончасининг ҳисобий сейсмиклиги грунтнинг сейсмик хоссалари қайта баҳоланганидан кейин мазкур ШНҚнинг 1-жадвалига мувофиқ аниқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
СМҲ харитаси мавжуд бўлган майдончалар учун ҳисобий сейсмиклик такрорий сейсмик микротуманлаштириш тадқиқотлари натижалари асосида аниқлаштирилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
4-боб. Сейсмик таъсирларни ҳисоблаш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
17. Сейсмик ҳудудлар учун лойиҳаланадиган бино ва иншоотларнинг конструкциялари ҳамда асослари сейсмик таъсирларни ҳисобга олган ҳолда юклар ва таъсирларнинг асосий ҳамда махсус бирикмалари бўйича ҳисобланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Юклар ва таъсирларнинг асосий бирикмалари ШНҚ 2.01.07-21 талабларига мувофиқ махсус бирикмалари эса сейсмик таъсирлар ҳисобга олинган ҳолда мазкур ШНҚ талабларига мувофиқ аниқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бунда махсус бирикмага киритиладиган тегишли юкларнинг ҳисобий қийматлари қуйидаги 2-жадвалда келтирилган Ψi бирикма коэффициентларига кўпайтирилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

 

2-жадвал

Юк тури

Бирикма коэффициенти, Ψi

Доимий юклар

0,9

Муваққат узоқ муддатли юклар

0,8

Қисқа муддатли (ораёпма ва ёпмага) юклар

0,5

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
18. Юкларнинг махсус бирикмаси бўйича ҳисоблашда эгилувчан илгакларга осилган массалардан ҳосил бўладиган горизонтал сейсмик юклар, ҳарорат-иқлим таъсирлари, шамол юклари, асбоб-ускуналар ва транспорт воситалари ҳаракатидан вужудга келадиган динамик таъсирлар, шунингдек кранларнинг тормозланиши ҳамда ён томон зўриқишлари ҳисобга олинмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Вертикал сейсмик юкларни аниқлашда кран ва аравача вазни, шунингдек краннинг юк кўтариш қобилиятини 0,3 коэффициенти билан олинган юк вазни ҳисобга олиниши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
19. Кран кўприги ва аравачасидан ҳосил бўладиган горизонтал сейсмик юклар кран ости йўлининг ўқига перпендикуляр йўналишда ҳисобга олиниши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
20. Бино ва иншоотлар сейсмик таъсирларни инобатга олган ҳолда ҳисобланганда, уларнинг конструкциялари қуйидаги икки гуруҳ чегаравий ҳолатлар бўйича текширилиши зарур:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
юк кўтариш қобилияти бўйича (ЧҲ-1);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
эксплуатацияга яроқлилиги бўйича (ЧҲ-2).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
21. Бино ва иншоотлар биринчи гуруҳ чегаравий ҳолатлар (ЧҲ-1) бўйича муайян қурилиш майдончаси учун белгиланган максимал ҳисобий сейсмик таъсирга ҳисобланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
22. Бино ва иншоотлар иккинчи гуруҳ чегаравий ҳолатлар (ЧҲ-2) бўйича ҳисобланганда, ҳисобий фойдаланиш муддати давомида содир бўлиш эҳтимоли мавжуд бўлган сейсмик таъсир учун мазкур ШНҚда белгиланган ҳисобий сейсмик юклар қабул қилинади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
23. Бино ва иншоотнинг ҳисобий эксплуатация муддати маълум бўлмаганда ёки ушбу ШНҚнинг 1-иловасига мувофиқ аниқланадиган зилзиланинг энг кам такрорийлик даври бино ва иншоотнинг эксплуатация муддатидан катта бўлган ҳолларда, иккинчи гуруҳ чегаравий ҳолатлар (ЧҲ-2) бўйича текшириш ҳисобий сейсмикликдан 1 балл паст бўлган сейсмик таъсир учун амалга оширилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Объектнинг ҳисобий хизмат муддати лойиҳа топшириғига мувофиқ белгиланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Қурилиш майдончаси учун ушбу ШНҚнинг 1-иловасига мувофиқ қабул қилинадиган максимал сейсмик жадалликдаги зилзиланинг такрорийлик даври объектнинг ҳисобий хизмат муддатидан кичик бўлган ҳолларда, биринчи гуруҳ чегаравий ҳолатлар (ЧҲ-1) бўйича текширишда ҳисобий сейсмик таъсир қийматлари 20 фоизга оширилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
24. Сейсмиклиги >9 балли майдончаларда қурилиши мўлжалланган бино ва иншоотлар иккинчи гуруҳ чегаравий ҳолатлар (ЧҲ-2) бўйича ҳисобланмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
25. Ҳисобда бино ва иншоотларнинг илгарилама, зарурат бўлганда, айланма тебранишлари ҳам кўрилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бир ўлчамли консол кўринишдаги ҳисоблаш моделлари учун сейсмик таъсирлар бўйлама ва кўндаланг ўқлар бўйича алоҳида қабул қилинади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мураккаб конструктив-тарҳий ечимга эга бино ва иншоотларни ҳисоблашда сейсмик таъсирларнинг энг хавфли йўналиши ҳисобга олиниши лозим. Бунда иншоотда ёки унинг алоҳида қисмларида сейсмик таъсирларнинг энг катта қийматларини ҳосил қиладиган ҳисобий ҳолатлар аниқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
26. Сейсмик таъсирнинг вертикал ташкил этувчиси ушбу ШНҚнинг 28-банди учинчи хатбошиси талабларини ҳисобга олган ҳолда аниқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
У қуйидаги ҳолатларда сейсмик таъсирнинг горизонтал ташкил этувчиси билан биргаликда ҳисобга олиниши лозим:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ҳисобий сейсмиклиги 7 — 9 ва >9 балли ҳудудлар учун 24, 18 ва 12 m равоқли том ёпмаларда;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
консолли конструкцияларда;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
равоғи 12 m ва ундан ортиқ ҳавонли конструкцияларда;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ағдарилиш ва силжишга қарши барқарорлиги текшириладиган бино ва иншоотларда;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
юк кўтарувчи вертикал конструкцияларда, шу жумладан тош ва ғишт деворларда ҳамда каркас устунларида.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
27. Вертикал ва горизонтал сейсмик юкларнинг биргаликдаги таъсирига ҳисоблашда грунтнинг вертикал тебранишлари ҳисобий тезланиши горизонтал тебранишлар ҳисобий тезланишининг 70 фоизига тенг деб қабул қилинади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Тош ва ғиштдан терилган бинолар ҳамда каркас устунларининг ҳисоблари мазкур ШНҚнинг 58 — 62-бандларига мувофиқ амалга оширилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
28. Бино ва иншоотларни сейсмик таъсирларга ҳисоблашда қуйидаги усуллардан фойдаланилиши мумкин:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
қурилиш майдончасига хос реал ёки синтез қилинган акселерограммалар асосида ҳисоблашнинг динамик усули;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ушбу ШНҚнинг 37-бандига мувофиқ аниқланадиган сейсмик юклар асосида чизиқли-эластик ҳисоблаш моделлари учун қўлланиладиган спектрал усул.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
29. Бино ва иншоотларнинг баландлиги 40 m дан юқори бўлган, янги конструктив ечимлар қўлланиладиган бино ва иншоотларни, шунингдек оммавий қурилиш учун мўлжалланган, баландлиги 40 m гача бўлган объектларни лойиҳалашда ушбу ШНҚнинг 28-банди иккинчи хатбошисида назарда тутилган динамик ҳисоблаш усули қўлланилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
30. Динамик ҳисоблаш усули қўлланилганда, алоҳида сейсмик ҳудудлар учун сейсмик таъсирлар мазкур ШНҚнинг 3-жадвалига мувофиқ қабул қилинади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Акселерограмма тезланишларини қурилиш майдончаси учун қабул қилинган ҳисобий сейсмикликка мослаштириш мақсадида уларнинг амплитуда қийматлари меъёрлаштирувчи η параметрига кўпайтирилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

 

 

 

3-жадвал

Минтақа индекси

Сейсмик минтақа

Акселерограмма шифри

Минтақанинг сейсмик жадаллиги бўйича меъёрлайдиган параметр η

7

8

9

>9

I

Тошкент шаҳрининг 9-балли зонаси

Тошкент, 66

Газли СЮ

8-3 Г-52

8-8 Г-10

1В-32Г

0,59

0,16

0,28

0,33

0,61

1,17

0,31

0,56

0,65

1,22

2,34

0,62

1,12

1,30

2,43

II

Тошкент шаҳри ва Тошкент вилоятининг 8-балли зонаси

Назарбек

Газли ВЗ

8-3 Г-38

8-1 Г-33

7-16 Г-40

1,34

0,15

0,41

0,69

1,87

2,68

0,29

0,83

1,38

3,73

5,36

0,58

1,65

2,76

7,46

III

Фарғона водийси

Газли ВЗ С.Фернандо

Г-16

8-8 Г-10

1В-29Г

IB-24

0,15

0,10

0,33

0,48

0,53

0,29

0,19

0,65

0,96

1,07

0,58

0,38

1,30

1,92

2,13

0,81

0,53

1,82

2,69

2,98

IV

Бухоро, Самарқанд бошқа вилоятлар

Газли СЮ

Газли ВЗ

8-3 Г-52

8-1 Г-33

IB-35 Г-50

0,16

0,15

0,28

0,69

0,442

0,31

0,29

0,56

1,38

0,90

0,62

0,58

1,12

2,76

1,79

0,87

0,81

1,57

3,86

2,57

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
31. Грунт тебранишларининг ҳисобий тезланишлари лойиҳаланаётган бино ва иншоотнинг масъуллик тоифаси ҳамда зилзилаларнинг такрорийлик даври ҳисобга олинган ҳолда аниқланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бунда белгиланган ҳисобий сейсмикликка мос келувчи акселерограмма тезланишларининг амплитуда қийматларини аниқлаш учун масъуллик коэффициенти Kmas ва такрорийлик коэффициентини Kt киритиш лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
32. Бино (иншоот)ларнинг масъуллик бўйича тоифаси ва Kmas коэффициенти ушбу ШНҚнинг 4-жадвалидан, зилзилалар такрорийлигини ҳисобга олувчи коэффициент Kt эса 5-жадвалдан олинади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

 

 

 

4-жадвал

Масъуллик бўйича тоифаларнинг тавсифи

Бинолар ва иншоотлар тури

Масъуллик бўйича тоифаси

Kmas, масъуллик коэффициенти

1. Ижтимоий масъуллиги юқори бўлган ўта масъулиятли ҳамда ноёб бино ва иншоотлар

Умумий сиғими 3000 дан ортиқ томошабинга мўлжалланган театр ва кинотеатр бинолари, концерт заллари, маданият саройлари, ёпиқ спорт мажмуалари ва стадионлар, савдо-кўнгилочар бинолар ҳамда бошқа жамоат бинолари;

Музей бинолари, моддий маданий мерос объектлари, давлат архив бинолари;

Равоғининг узунлиги 60 m дан катта бино ва иншоотлар

I

2

2. Зилзила ва унинг оқибатларини бартараф этиш даврида фавқулодда вазиятлар ва уларнинг оқибатларини бартараф этиш даврида узлуксиз ишлаши ҳаётий муҳим бўлган бино ва иншоотлар

Ёнғин қутқарув деполари;

Энергия ва ичимлик суви таъминоти тизими бино ва иншоотлари;

Телекоммуникациялар инфратузилмаси, мобил алоқа ва маълумот узатиш тизими бинолари ва иншоотлари, жумладан оптик ва симли алоқа тармоқлари, миноралар, антенна-мачталар, таянчлар, дата-марказлар ва бошқа шу турдаги иншоотлар;

Ички ишлар органлари, Миллий гвардия ва давлат хавфсизлик хизмати маъмурий бинолари;

Фавқулодда ҳолатлар учун мўлжалланган бошқарув ва вазиятлар марказлари бинолари;

Травматология ва жарроҳлик бўлимлари мавжуд тиббиёт ташкилотлари бинолари;

Тез тиббий ёрдам станциялари/подстанцияларининг бинолари;

ШНҚ 2.05.01-23 бўйича тоифаси III ва ундан юқори бўлган темир йўл вокзаллари, шунингдек аэропорт бинолари, уларнинг диспетчерлик пунктлари иншоотлари ҳамда ҳаво кемалари учун ангарлар;

Зилзила оқибатларини бартараф этишда иштирок этувчи авария, тиббиёт ва бошқа хизматларга мўлжалланган гараж бинолари.

II

1,5

3. Бузилиши ижтимоий оқибатларни келтириб чиқариш мумкинлиги нуқтаи назаридан зилзилабардошлиги муҳим бўлган бино ва иншоотлар

Одамларнинг узоқ муддат тўпланишига боғлиқ ҳолда эксплуатация қилинадиган бинолар:

таълим ташкилотлари бинолари;

тиббиёт ташкилотлари бинолари (масъуллиги бўйича II тоифага мансуб бинолар бундан мустасно);

ногиронлиги бўлган, ҳаёт фаолияти чекланган ва камҳаракат гуруҳларга кирувчи шахслар ҳамда кексалар учун интернат-уйлар бинолари;

барча турдаги ётоқхона ва меҳмонхоналар;

жазони ижро этиш муассасалари бинолари;

умумий сиғими 300 дан 3000 гача томошабинга мўлжалланган театр ва кинотеатр бинолари, концерт заллари, маданият саройлари, ёпиқ спорт мажмуалари ва стадионлар ҳамда бошқа жамоат бинолари;

равоғи 30 дан 60 m гача бўлган бинолар (масъуллиги бўйича II тоифага мансуб бинолар бундан мустасно);

сиғими 100 дан ортиқ бўлган савдо-кўнгилочар мажмуалар бинолари, шу жумладан, бозор ва супермаркет бинолари ва иншоотлари.

III

1,2

4. мазкур жадвалнинг 1, 2, 3 ва 5-позицияларига кирмайдиган бино ва иншоотлар

Масъуллиги бўйича I, II, III ва V тоифага мансуб бинолардан ташқари, барча турар жой, жамоат ва саноат бинолари.

IV

1

5. Жамоат хавфсизлиги учун муҳим бўлган иккинчи даражали масъулияти паст бинолар

Одамларнинг доимий тўпланиши билан ҳамда бинонинг бузилиши қимматбаҳо асбобларнинг ишдан чиқиши ва (ёки) атроф-муҳит ифлосланиши билан боғлиқ бўлмаган бинолар ва иншоотлар:

иссиқхоналар (иссиқхона ва парник);

вақтинчалик сақлашга мўлжалланган кичик омборхоналар;

енгил ва очиқ павильонлар;

вақтинчалик ва ёрдамчи объектлар

V

0,8

Изоҳлар:

1) масъуллик коэффициенти (Kmas) қийматининг оширилишига йўл қўйилади;

2) сейсмиклиги 6 балл ва сейсмиклик хоссаси бўйича грунт III тоифага мансуб ҳудудларда қуриладиган V масъуллик бўйича тоифасига мансуб бинолар учун Kmas масъуллик коэффициенти 2 мартага камайтирилади (0,8/2=0,4);

3) мудофаа объектлари, заҳарли ёки юқори портлаш хавфига эга моддалар сақланадиган бино ва иншоотлар махсус техник шартлар ҳамда уларга тааллуқли норматив ҳужжатлар асосида лойиҳалаштирилади.

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

 

5-жадвал

Такрорийлик даври, йилларда

Зилзила жадаллигига мос бўлган такрорийлик коэффициенти, Kt

7 ва 8 балл учун

9 ва юқори баллар учун

475

1,20

1,25

975

1,0

1,15

2475

0,8

1,0

4975

-

0,9

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
33. Биринчи гуруҳ чегаравий ҳолатлар (ЧҲ-1) бўйича текширишда конструктив тизимда ёки унинг алоҳида қисмларида ҳосил бўладиган максимал нисбий ноэластик деформациялар мазкур ШНҚнинг 6-жадвалида келтирилган йўл қўйиладиган қийматлардан ошмаслиги лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бунда дарзлар ҳосил бўлиши, элементларнинг шикастланиши ва материалларнинг пластик деформацияланиши натижасида конструктив тизимнинг юк кўтариш қобилияти ҳамда барқарорлиги йўқолишига йўл қўйилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

 

 

6-жадвал

Т/р

Конструктив ечимлар

Чегаравий нисбий ноэластик деформация, mk

1.

Тош-ғиштли бинолар

2,5

2.

Комплекс конструкцияли, шу жумладан, аралаш юк кўтарувчи конструкцияли бинолар

5,0

3.

Каркасли тизимлар:

темирбетон

пўлат

10,0

15,0

4.

Йирик панелли, ҳажмий-блокли, яхлит деворли бинолар

10,0

5.

Рама-боғламли тизимлар:

темирбетон

пўлат

7,5

10,0

6.

Яхлит темирбетондан боғламли (бикирлик ядросига эга) тизимлар

8,0

7.

Бир ёки бир неча қуйи қавати каркасли, қолган юқори қаватлари юк кўтарувчи деворлардан ёки диафрагмалардан иборат бўлган бинолар

3,0

8.

Минорасимон консолли иншоотлар

2,0

Изоҳ. [mk] га аниқлик киритишга, жумладан, янги конструктив тизим қўлланилган биноларни лойиҳалаш учун экспериментал ва техник-иқтисодий тадқиқотлар ҳамда махсус техник шартлар асосида аниқлашга йўл қўйилади.

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
34. Конструктив тизим ёки тизим қисмларининг нисбий ноэластик деформацияси mk сейсмик таъсирлар давомида яхлит тизим ёки қисмининг максимал кўчиши нинг мос эластик кўчиши га нисбатидан аниқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Эластик кўчиш миқдори берилган чегаравий эластик реакция нинг бошланғич бикирликка бўлган нисбатидан аниқланади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
(1)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
(2)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
35. Бино ва иншоотлар спектрал усулда ҳисобланганда, чегаравий ҳолатнинг биринчи гуруҳи (ЧҲ-1) бўйича конструкция элементларининг мустаҳкамлиги сейсмик таъсирдан ҳосил бўладиган ички зўриқишлар, шу жумладан кесувчи кучлар ҳисобга олинган юкларнинг махсус бирикмаси бўйича текширилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Кесувчи куч миқдор жиҳатдан чегаравий эластик реакция RTk га тенг деб қабул қилинади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
36. Ушбу ШНҚнинг 28-банди иккинчи хатбошиси бўйича иккинчи гуруҳ чегаравий ҳолатлар (ЧҲ-2) вужудга келмаслиги текширилганда конструктив тизимнинг деформацияси 7-жадвалда келтирилган қийматлардан катта бўлмаслиги зарур.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

 

 

7-жадвал

Т/р

Деформация турлари ва элементлар таснифи

қаватларнинг нисбий оғиши Δk/hk ҳамда бино юқори қисмининг нисбий кўчиши γmax/Н

1.

Юк кўтарувчи конструкцияларга қаттиқ бириктирилган мўрт материалдан ташкил топган юк кўтарувчи элементли (девор) бинолар

1/200

2.

Юк кўтарувчи конструкциялар деформацияси таъсиридан ҳимоя қилинган ҳолда бириктирилган мўрт материалдан ташкил топган юк кўтарувчи элементли (девор) бинолар

1/70

3.

Баландлиги 42,1 — 56 m (16 қават) гача оралиқда бўлган боғламли ёки рама боғламли пўлат (9 баллик ҳудудлар учун) ва темирбетон (8 баллик ҳудудлар учун) каркасли бинолар

1/100

4.

9 баллик ҳудудларда баландлиги 33,1 — 56 m гача оралиқда бўлган боғламли ёки рама боғламли темирбетон каркас ҳамда баландлиги 50,1 — 65 m гача оралиқда бўлган кўндаланг деворлар қадами 4,21 — 6,6 m оралиғида бўлган яхлит темирбетон деворли, йирик панель деворли, ҳажмий темирбетон блокли 16 қаватгача бинолар

1/200

Изоҳлар:

1) қабул қилинган белгиланишлар:

Δk — k ва k+1 қават ораёпмаларининг абсолют силжишларининг айирмаси;

hk — k қават баландлиги;

 — бино том ёпмаси сатҳидаги кўчиши;

Н — пойдевор устки сатҳидан том ёпмаси сатҳигача бўлган баландлик;

2) ушбу жадвалнинг 3-позициясида келтирилган биноларнинг мўрт материалдан ташкил топган деворлари унинг юк кўтарувчи элементларга қаттиқ бириктирилганда қаватларнинг нисбий оғиши ҳамда бино юқори қисмининг нисбий кўчиши ушбу жадвалнинг 1-позициясидаги чегаравий параметрлардан ошмаслиги лозим.

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
1-расм. Сейсмик таъсир остида бинонинг деформацияланиш схемаси
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
37. Ушбу ШНҚнинг 28-банди учинчи хатбошисига мувофиқ бажариладиган ҳисобларда танланган йўналиш бўйича k нуқтага қўйилган ва бино ва иншоот хусусий тебранишларининг i-шаклига мос ҳисобий сейсмик юк қуйидаги формулалардан аниқланади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Sik = KmasKtKqKmSoik (3)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Soik = αQkWiKδηik (4)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
бу ерда:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Soik — конструкция эластик деформацияланади деб аниқланадиган инерция кучи;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
α — қурилиш майдончасининг сейсмиклигига кўра ушбу ШНҚнинг 8-жадвалидан аниқланадиган коэффициент;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Qk — мазкур ШНҚнинг 17-бандига мувофиқ конструкцияга таъсир қилувчи ҳисобий юклардан аниқланадиган ҳисобий схеманинг k нуқтасига қўйилган бино ва иншоот вазни;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Wi — мазкур ШНҚнинг 38-бандига кўра аниқланадиган спектрал коэффициент;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Kδ — мазкур ШНҚнинг 41-бандига асосан аниқланадиган диссипация коэффициенти;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Km — мазкур ШНҚнинг 55-бандига мувофиқ аниқланадиган мунтазамлик коэффициенти;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Kmas — мазкур ШНҚнинг 4-жадвали асосида қабул қилинадиган масъуллик коэффициенти;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Kq — бино ёки иншоотнинг қаватлар сонига боғлиқ ҳолда мазкур ШНҚнинг 42-бандига кўра аниқланадиган коэффициент;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ηik — бино ёки иншоотнинг i-шакли бўйича хусусий тебраниш шакли ҳамда ҳисобий схема бўйича оғирликларнинг жойлашувига боғлиқ коэффициент бўлиб, мазкур ШНҚнинг 43 ва 44-бандлари бўйича аниқланади;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Kt — зилзиланинг такрорийлигини ҳисобга олувчи коэффициент, мазкур ШНҚнинг 5-жадвалидан аниқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

8-жадвал

Қурилиш майдончасининг сейсмиклиги, балларда

7

8

9

>9

α коэффициент

0,25

0,5

1,0

1,4

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
38. Спектрал коэффициент Wi мазкур ШНҚнинг 9-жадвали ёки 2-расмида келтирилган графиклар асосида бино ёки иншоотнинг i-шаклига мос хусусий тебраниш даври, 3-жадвалда келтирилган сейсмик минтақа индекси ҳамда грунтнинг сейсмиклик хоссалари бўйича тоифасига боғлиқ ҳолда аниқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур ШНҚда назарда тутилган спектрал усулда сейсмик таъсирларга ҳисоблашда спектрал коэффициент Wi қиймати грунтнинг сейсмиклик хоссалари бўйича I ва II тоифалари учун 0,32 дан, III тоифаси учун эса 0,40 дан кам қабул қилинмаслиги лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
39. Бино ва иншоотнинг юк кўтариш қобилиятини ҳисоблашда ушбу ШНҚнинг 28-банди иккинчи хатбошиси талабларига мувофиқ кейинчалик, динамик услубда текшириш шарти билан спектрал коэффициентнинг минимал қийматини чегараламасдан 9-жадвалдаги маълумотлар ёки 2-расмдаги графиклар бўйича аниқлашга йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

 

 

 

 

9-жадвал

Минтақа индекси

I

II

III

IV

Грунт тоифаси

I, II

III

I, II

III

I, II

III

I, II

III

Ti, s

Wi спектрал коэффициент

0

0,40

0,40

0,40

0,40

0,40

0,40

0,40

0,40

0,05

0,87

0,58

0,61

0,48

0,52

0,45

0,92

0,58

0,10

1,11

0,73

0,83

0,55

0,79

0,50

1,13

0,73

0,15

1,21

0,81

1,00

0,63

0,97

0,56

1,21

0,83

0,20

1,24

0,87

1,09

0,70

1,09

0,65

1,24

0,88

0,25

1,22

0,91

1,14

0,75

1,15

0,73

1,22

0,91

0,30

1,17

0,92

1,16

0,80

1,16

0,79

1,18

0,92

0,35

1,11

0,93

1,16

0,83

1,15

0,83

1,13

0,93

0,40

1,04

0,92

1,15

0,86

1,11

0,85

1,07

0,92

0,45

0,97

0,89

1,10

0,87

1,06

0,87

1,01

0,91

0,50

0,89

0,88

1,03

0,88

1,00

0,87

0,94

0,89

0,55

0,82

0,85

0,97

0,88

0,94

0,87

0,88

0,86

0,60

0,76

0,82

0,91

0,87

0,88

0,86

0,82

0,84

0,65

0,69

0,79

0,85

0,86

0,81

0,84

0,76

0,81

0,70

0,63

0,76

0,79

0,85

0,75

0,82

0,71

0,78

0,75

0,58

0,73

0,73

0,83

0,69

0,80

0,66

0,76

0,80

0,53

0,69

0,67

0,79

0,64

0,77

0,61

0,73

0,85

0,49

0,66

0,62

0,76

0,59

0,74

0,57

0,70

0,90

0,45

0,63

0,58

0,74

0,54

0,72

0,53

0,67

0,95

0,42

0,60

0,54

0,71

0,50

0,69

0,50

0,64

1,00

0,38

0,57

0,52

0,68

0,47

0,66

0,47

0,62

1,05

0,36

0,54

0,49

0,65

0,43

0,63

0,44

0,59

1,10

0,33

0,51

0,48

0,63

0,40

0,60

0,41

0,57

1,15

0,31

0,49

0,47

0,60

0,38

0,57

0,39

0,54

1,20

0,29

0,46

0,46

0,57

0,35

0,55

0,36

0,52

1,25

0,27

0,44

0,45

0,55

0,33

0,52

0,35

0,50

1,30

0,26

0,41

0,44

0,52

0,32

0,50

0,33

0,47

1,35

0,25

0,39

0,43

0,50

0,30

0,47

0,31

0,45

1,40

0,24

0,37

0,42

0,47

0,29

0,45

0,30

0,44

1,45

0,23

0,36

0,41

0,45

0,27

0,43

0,29

0,42

1,50

0,22

0,34

0,40

0,44

0,26

0,41

0,28

0,40

1,55

0,21

0,32

0,39

0,42

0,26

0,39

0,27

0,38

1,60

0,20

0,31

0,38

0,40

0,25

0,37

0,26

0,37

1,65

0,20

0,29

0,37

0,39

0,24

0,35

0,25

0,35

1,70

0,19

0,28

0,37

0,38

0,24

0,34

0,24

0,34

1,75

0,19

0,27

0,36

0,37

0,23

0,32

0,24

0,33

1,80

0,18

0,26

0,35

0,36

0,23

0,31

0,23

0,32

1,85

0,18

0,25

0,35

0,36

0,22

0,30

0,23

0,30

1,90

0,18

0,24

0,34

0,35

0,22

0,29

0,22

0,29

1,95

0,18

0,23

0,33

0,35

0,22

0,28

0,22

0,28

2,00 ва ортиқ

0,17

0,22

0,32

0,34

0,22

0,27

0,22

0,27

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
2-расм. I — IV сейсмик минтақалар учун грунт тоифалари бўйича динамик коэффициент (Wi) спектрлари
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
40. Бино ёки иншоотнинг динамик тавсифларини аниқлашда пойдевор асос тизимининг горизонтал силжиш ва буралишдаги эластик деформацияланиши ҳисобга олиниши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
41. Kδ коэффициенти қуйидаги формуладан аниқланиши лозим:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
(5)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
бу ерда:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
δ — тебранишлар декременти, у лойиҳаланаётган бино ёки иншоотга ўхшаш объектларнинг эластик ишлаш босқичида ўтказилган синовлар натижалари асосида қабул қилинади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бундай маълумотлар мавжуд бўлмаганда мазкур ШНҚнинг 10-жадвалидан қабул қилинади;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
T1 — бино ёки иншоотнинг биринчи (асосий) хусусий тебраниш шакли бўйича тебраниш даври.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

 

 

10-жадвал

Т/р

Бино ва иншоотнинг конструктив ечими

Тебранишлар декременти, δ

1.

Тарҳда ўлчамлари катта бўлмаган баланд иншоотлар (миноралар, мачталар, мўрилар, алоҳида турувчи лифт шахталари)

0,15

2.

Девор тўлдирмалари каркаснинг деформацияланишига таъсир кўрсатмайдиган, ҳисобий сейсмик таъсир йўналишида устун баландлигининг шу йўналишдаги кўндаланг кесим ўлчамига нисбати 25 га тенг ёки ундан катта бўлган каркасли бинолар

0,15

3.

Мазкур жадвалнинг 1 ва 2-позицияларига кирмайдиган бино ва иншоотлар

0,3

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
42. Kq коэффициенти қуйидаги 11-жадвалдан қабул қилинади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

 

 

11-жадвал

Т/р

Бинонинг конструктив ечими

Kq коэффициенти

1.

Қаватлар сони 5 дан ортиқ бўлган каркасли, бикирлик диафрагмаси ёки ядроси бўлган каркасли, йирик блокли, комплекс конструкцияли ёки яхлит темирбетонли бинолар

Kq=1+0,1 (n-5), бироқ 1,5 дан катта эмас

2.

Қаватлар сони 5 тагача бўлган йирик панелли ва ҳажмий-блокли бинолар

0,75

3.

Қаватлар сони 5 дан ортиқ бўлган йирик панелли ва ҳажмий-блокли бинолар

Kq=0,9+0,075 (n-5), бироқ 1,3 дан катта эмас

4.

Мазкур жадвалнинг 1, 2, 3, 5, 6-позицияларида кўрсатилмаган бинолар

1,0

5.

Қаватлар сони 13 дан 16 гача бўлган боғламли ёки рама боғламли пўлат (9 баллик ҳудудлар учун) ва темирбетон (8 баллик ҳудудлар учун) каркасли бинолар

Kq=1,5+0,05 (n-12)

6.

9 баллик ҳудудларда қаватлар сони 13 дан 16 гача бўлган боғламли ёки рама боғламли темирбетон каркас ҳамда кўндаланг деворлар қадами 4,21 — 6,6 m оралиғида бўлган яхлит темирбетон деворли, йирик панель деворли, ҳажмий темирбетон блокли бинолар

Kq=1,5+0,05 (n-12), бироқ 1,7 дан катта эмас

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
43. Консолли схема бўйича ҳисобланадиган бино ва иншоотлар учун қиймати қуйидаги формуладан аниқланади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
(6)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
бу ерда:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
, — i-шакли бўйича хусусий тебранишга мос равишда k нуқтаси ва массалар тўпланган j нуқталаридаги кўчишлар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Qj — j нуқтага тўпланган масса оғирлиги бўлиб, мазкур ШНҚнинг 17-банди талабларига мувофиқ аниқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
44. Қаватлар сони 5 та ва ундан кам, баландлиги бўйича массалари ҳамда бикирлиги кескин ўзгармайдиган, биринчи хусусий тебраниш даври T1<0,4 s бўлган бинолар учун ηk коэффициенти қуйидаги соддалаштирилган формула бўйича аниқлашга йўл қўйилади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
(7)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
бу ерда, ва — пойдеворнинг юқори сатҳидан k ва j нуқталаргача бўлган масофа.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
45. Биринчи хусусий тебраниш шакли даври T1>0,4 s бўлган бино ва иншоотлар конструкцияларидаги зўриқишлар юқори тартибли тебраниш шаклларини, қоида тариқасида камида учта шаклни ҳисобга олган ҳолда аниқланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Юқори тартибли тебраниш шакллари учун тебранишлар декременти қийматини биринчи хусусий тебраниш шакли учун қабул қилинган декремент қийматига тенг деб қабул қилишга йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
46. Биринчи гуруҳ чегаравий ҳолатлар (ЧҲ-1) вужудга келмаслигини текшириш учун ушбу ШНҚнинг 28-банди учинчи хатбошиси бўйича биноларни ҳисоблашда конструктив тизим элементларининг мустаҳкамлиги текширилганда, сейсмик таъсир ҳисобга олинган юкларнинг махсус бирикмасидан ҳосил бўладиган ҳисобий зўриқишлар қуйидаги формула бўйича аниқланади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
(8)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
бу ерда:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
L0 — юкларнинг асосий бирикмасидан элементда ҳосил бўладиган зўриқиш бўлиб, мазкур ШНҚнинг 17-бандига мувофиқ аниқланади;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
r — мазкур ШНҚнинг 47-банди бўйича аниқланадиган редукция коэффициенти;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ni, Nj — i- ва j- шакллардаги хусусий тебранишларга мос келадиган ушбу ШНҚнинг 3-формуласи бўйича аниқланадиган сейсмик юклар таъсирида вужудга келадиган зўриқишлар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
m — ҳисобда эътиборга олинадиган хусусий тебраниш шакллари сони.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
47. Редукция коэффициенти элементнинг рухсат этилган нисбий ноэластик деформацияси ва бинонинг хусусий тебранишлар даври T1 га боғлиқ равишда қуйидаги 9-формуладан аниқланади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
r=1-1,07m T1 (9)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
бунда қуйидаги шарт бажарилиши лозим:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
r≥r1=0,03+1,95 T1 (10)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

 

 

 

12-жадвал

Т/р

Конструкция элементлари

Масъуллик синфи

Чегаравий нисбий ноэластик деформация, m

1.

Вертикал юк кўтарувчи элементлар:

йирик панелли ва ҳажмий-блокли бинолар

I

10

яхлит бинолар

8

2.

Яхлит, ҳажмий блокли, тош-ғишт теримли биноларнинг темирбетон перемичкалари

II

15

3.

Бино устунлари:

темирбетон каркас

I

5

пўлат каркас

7,5

4.

Темирбетон каркасларнинг ригеллари (тўсинлари)

I

7,5

II

10

5.

Пўлат каркасларнинг ригеллари (тўсинлари)

I

10

II

15

6.

Комплекс конструкцияларнинг деворлари, каркасни тўлдиришдаги терим:

олий тоифа

I

7

II

10

I, II тоифа

I

4

II

6

7.

Тош-ғишт теримли деворлар:

олий тоифали

I

3,5

II

5

I, II тоифали

I

2

II

3

8.

Йирик блокли деворлар

I, II

5

9.

Темирбетон диафрагмасига эга каркасларда бикирлик диафрагмалари

I

7,5

II

10

10.

Эвакуация йўллари мавжуд бикирлик ядролари

I, II

5

11.

Биринчи ёки бир неча қуйи қавати каркасдан иборат бикир юк кўтарувчи деворли биноларнинг ригел (тўсин)лари ва устунлари

I

3

12.

Пўлат каркасларнинг боғловчилари

II

15

13.

Юк кўтармайдиган конструкциялар ва меъморий деталлар*:

металл маҳкамлаш қурилмалари, асбоб-ускуналарнинг элементлари

III

10

консолли темирбетон ва металл элементлар, соябонлар, балкон плиталари, фронтонлар

7,5

зина элементлари

7,5

пардеворлар:

майда ўлчамли деворбоп буюмлар

3

йирик ўлчамли деворбоп буюмлар

6

осма панеллар

7,5

ўз юкини кўтарувчи деворлар:

тош-ғиштли

3

темирбетонли

7,5

Изоҳлар:

1) элементлар маҳаллий сейсмик юклар таъсирига ҳисобланади, бунда редукция коэффициенти ушбу ШНҚнинг 9-формуласи бўйича аниқланади;

2) янги конструктив тизимлар қўлланилган биноларни лойиҳалаш учун экспериментал ва техник иқтисодий тадқиқот натижалари ҳамда махсус техник шартлар асосида m қийматига аниқлик киритилишига йўл қўйилади.

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
48. Агар r1 бўлса, редукция коэффициенти қуйидаги формула бўйича аниқланади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
r=0,85m-0,67 (11)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
49. Ноэластик деформациялар ҳосил бўлишига йўл қўйилмайдиган (m=1) тизимларни ҳисоблашда редукция коэффициенти r=1 деб қабул қилинади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
50. Мазкур ШНҚнинг 6, 12 ва 15-жадвалларида назарда тутилмаган конструктив тизимларга эга бино ва иншоотлар, шунингдек уларнинг элементлари учун редукция коэффициентининг қийматлари махсус техник шартлар асосида белгиланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
51. Конструкция элементларининг чегаравий нисбий ноэластик деформацияси уларнинг бино ёки иншоотнинг чегаравий ҳолатга ўтишидаги масъуллик синфи ҳамда конструктив хусусиятларига кўра ушбу ШНҚнинг 12-жадвали орқали аниқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
52. Конструктив тизим элементлари бино ёки иншоотнинг зилзила таъсирида чегаравий ҳолатга ўтишидаги аҳамиятига кўра қуйидаги учта синфга бўлинади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
I синф — қаватлараро ёпмалардан узатиладиган вертикал юкларни ва горизонтал сейсмик кучларни қабул қиладиган элементлар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
II синф — горизонтал сейсмик кучларни қабул қилишда иштирок этадиган элементлар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ш синф — бино ёки иншоотга таъсир этувчи умумий горизонтал сейсмик кучларни қабул қилишда иштирок этмайдиган ўз оғирлигини ўзи кўтарувчи конструкциялар, осма панеллар ва пардеворлар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
53. Ушбу ШНҚнинг 28-банди учинчи хатбошиси бўйича бажариладиган ҳисобларда иккинчи гуруҳ чегаравий ҳолатлар (ЧҲ-2) вужудга келмаслигини текшириш конструкцияларнинг эластик ишлаш босқичида 3-формуладан аниқланадиган зўриқишлар таъсирига бажарилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бунда бинолар деформацияси мазкур ШНҚнинг 7-жадвалида белгиланган қийматлардан ошмаслиги зарур.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
54. Биринчи гуруҳ чегаравий ҳолатлар (ЧҲ-1) бўйича бино ва иншоотларнинг деформацияларини аниқлаш зарур бўлганда, жумладан, мазкур ШНҚнинг 85 — 92-бандларига мувофиқ антисейсмик чоклар кенглигини белгилашда, биринчи гуруҳ чегаравий ҳолатлар (ЧҲ-1) учун қабул қилинган сейсмик таъсирлардан конструкцияларнинг эластик ишлаш босқичидаги ҳисобий деформациялари аниқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
55. Тарҳда ёки баландлик бўйича номунтазам конструктив тизимга эга бино ва иншоотлар горизонтал сейсмик таъсирларга фазовий ҳисоблаш модели асосида ҳисобланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ушбу ШНҚнинг 71 — 77-бандларида назарда тутилган ҳолатларда бир ўлчамли ҳисоблаш моделини қўллашга йўл қўйилса, ҳисобий грунт тезланиши қиймати Km коэффициентига кўпайтирилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Km коэффициенти конструктив тизимнинг мунтазамлик кўрсаткичига кўра куйидаги 13-жадвалдан қабул қилинади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

 

 

 

13-жадвал

Т/р

Схема

Параметр

Мунтазамлик кўрсаткичи

Km коэффициенти

Мунтазам

Квазимунтазам

Номунтазам

1.

2.

-

3.

4.

5.

Изоҳлар:

1) ушбу жадвалнинг 1, 2, 3-позициялари бинонинг тарҳдаги шаклига, 4 ва 5- позициялари эса баландлик бўйича ўлчамларнинг ўзгаришига тааллуқли;

2) бино ўлчамлари баландлик бўйича бир томонлама ўзгарса, ҳисобий параметрлар 2 мартага оширилган ҳолда қабул қилинади;

3) агар битта схемага мос келувчи иккита параметр мавжуд бўлса, ҳисоблаш учун Km коэффициентининг максимал қийматини таъминловчи миқдор қабул қилинади.

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
56. Тарҳдаги ўлчамлардан бири 30 m дан ортиқ бўлган бино ва иншоотлар учун ушбу ШНҚнинг 28-банди учинчи хатбошисига мувофиқ сейсмик таъсирларга ҳисоблашда вертикал ўққа нисбатан буровчи моментлар ҳисобга олиниши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Масса ва бикирлик марказлари устма-уст тушган ҳолларда элементлардаги ҳисобий зўриқишлар тасодифий эксцентриситетни ҳисобга олувчи ξ коэффициентига кўпайтириш орқали амалга оширилади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
(12)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
бу ерда:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
X — сейсмик юк таъсирига перпендикуляр йўналишда симметрия марказидан ҳисобланаётган элементгача бўлган масофа;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
B — сейсмик юк таъсирига перпендикуляр йўналишдаги бино ва иншоот ўлчами.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
57. Бикирлик маркази билан масса маркази мос тушмаган ҳолларда, k-сатҳдаги буровчи момент қиймати қуйидаги формула бўйича аниқланади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Mkp=Qk(ek +0,05В) (13)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
бу ерда:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Qk — хусусий тебранишларнинг биринчи шаклига мос горизонтал сейсмик юклардан ҳосил бўладиган бинонинг k-сатҳидаги кесувчи куч;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ek — бино ва иншоотнинг бикирлик ва масса марказлари орасидаги масофа.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Буровчи момент сейсмик таъсирнинг ҳар икки йўналиши учун энг ноқулай таъсирни таъминлайдиган ҳолатда ҳисобга олиниши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бино ва иншоотнинг ҳар бир сатҳида X ва Y йўналишларининг ҳар бири учун бикирлик ва масса марказлари орасидаги эксцентриситет бурилиш радиусининг (rb) 0,30 қисмидан ошмаслиги (e0≤0,30rb), бурилиш радиуси эса ораёпма массасининг тарҳдаги инерция радиусидан кам бўлмаслиги (rb≥ls) лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
58. Ушбу ШНҚнинг 28-банди иккинчи хатбошиси ҳамда 26 ва 27-бандлари талабларига мувофиқ ҳисоб-китоблар бажарилганда, вертикал сейсмик юкламалар грунтнинг горизонтал ва вертикал тебранишлари синхрон акселерограммаларининг таъсирини ҳисобий моделга киритиш орқали ҳисобга олинади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
59. Ушбу ШНҚнинг 28-банди учинчи хатбошиси бўйича ҳисоб бажарилса, вертикал сейсмик юк 3-формула бўйича аниқланади (вертикал юк кўтарувчи конструкциялар бундан мустасно).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
60. Ҳисобий сейсмиклиги 7 — 9 ва >9 балли ҳудудларда тикланадиган тош-ғиштли деворлар учун вертикал сейсмик юклардан ҳосил бўладиган зўриқишлар вертикал статик юкнинг мос равишда 15, 30, 45 ва 60 фоизга тенг, каркас устунлари учун эса 10, 25, 40 ва 50 фоизга тенг деб қабул қилинади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
61. Вертикал сейсмик юк таъсирининг йўналиши кўрилаётган элементнинг кучланганлик ҳолати учун энг ноқулай йўналиши қабул қилинади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
62. Бино вазнига нисбатан анча кичик бўлган консолли конструкциялар (балконлар, соябонлар ва бошқалар) вертикал сейсмик юк таъсирига ҳисоблашда Wη=3 ва Kδ=Kt=Km=1,0 деб қабул қилиниши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
63. Бино юқорисида жойлашган, бинога нисбатан кесими анча кичик ва вазни енгил конструкциялар (парапетлар, фронтонлар ва бошқалар) горизонтал сейсмик юк таъсирига ушбу ШНҚнинг 28-банди учинчи хатбошиси ва 37-бандига мувофиқ ҳисобланади, бунда кўпайтма Wη=3 қабул қилинади ва Kδ, Kt, Km коэффициентлар эса 58 — 62-бандлар бўйича аниқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
64. Ўз оғирлигини кўтарувчи деворлар ва панеллар, ўз текислигидан ташқарида жойлашган пардеворлар, алоҳида конструкциялар ўртасидаги боғланишлар, шунингдек технологик ва муҳандислик жиҳозларининг маҳкамланиш жойлари ушбу ШНҚнинг 28-банди учинчи хатбошиси ҳамда 37-бандига мувофиқ маҳаллий сейсмик юкламалар таъсирига ҳисобланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бунда иншоотнинг қаралаётган сатҳига мос 1,0 дан кичик бўлмаган Wη кўпайтма қабул қилинади. Kδ, Kt ва Km коэффициентлар ушбу ШНҚнинг 58 — 62-бандлари бўйича белгиланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
65. Учма-уч уланадиган бирикмаларни ҳисоблашда ишқаланиш кучларини ҳисобга олишга йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
66. Конструкцияларни мустаҳкамлик ва устуворлик бўйича ҳисоблашда мазкур ШНҚнинг тегишли бобларига мувофиқ қабул қилинадиган иш шароити коэффициентларидан ташқари қуйидаги 14-жадвалга мувофиқ қўшимча иш шароити коэффициенти (mkp) ҳам ҳисобга олиниши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

 

 

14-жадвал

Т/р

Конструкциялар

mkp коэффициент қиймати

Мустаҳкамлик бўйича ҳисоблашда

1.

Пўлат, ёғоч, бикир арматурали темирбетон

1,3

2.

Стерженли ёки симли арматурали темирбетон конструкциялар (қия кесим бўйича мустаҳкамликка ҳисоблаш бундан мустасно):

оғир бетондан тайёрланган, арматураси А-I, А-II, А-III ва Вр-I синфларига мансуб

1,2

оғир бетондан тайёрланган, арматураси бошқа синфларга мансуб

1,1

енгил бетондан тайёрланган

1,1

ғовакли бетондан тайёрланган, арматура синфидан қатъи назар

1,0

3.

Темирбетон элементларини қия кесим бўйича мустаҳкамликка ҳисоблаш:

кўп қаватли бино устунлари

0,9

бошқа элементлар

1,0

4.

Тош ва ғишт теримли, арматураланган тошли ҳамда бетон конструкциялар:

номарказий сиқилишга ҳисоблашда

1,2

силжиш ва чўзилишга ҳисоблашда

1,0

5.

Пайвандли бирикмалар

1,0

6.

Болтли, шу жумладан юқори мустаҳкамликка эга болтли ва парчин михли бирикмалар

1,1

Барқарорлик бўйича ҳисоблашда

7.

Эгилувчанлиги 100 дан ортиқ бўлган пўлат элементлар

1,0

8.

Эгилувчанлиги 20 гача бўлган пўлат элементлар

1,2

9.

Эгилувчанлиги 20 дан 100 гача бўлган пўлат элементлар

1,2 дан 1,0 гача (чизиқли интерполяция бўйича)

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
67. Сейсмик таъсирларга ҳисоблашда мазкур ШНҚнинг 14-формуласида белгиланган шарт бажарилганда, конструктив тизимнинг деформацияланиши натижасида ҳосил бўладиган қўшимча зўриқишлар ҳисобга олиниши лозим:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
(14)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
68. Деформацияланиш ҳолатининг таъсирини ҳисобий сейсмик юкларни ошириш йўли билан ҳисобга олишга йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Қўшимча сейсмик юк қуйидаги формуладан аниқланади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
(15)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
бу ерда:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
S1k — тебранишларнинг биринчи шакли бўйича k-қаватдаги сейсмик юк;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Δk — хусусий тебранишларнинг биринчи шакли бўйича k-қаватдаги ҳисобий оғиш.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
69. Тиргак деворларни ҳисоблашда грунтнинг сейсмик босими, зарур ҳолларда ер ости сувларининг гидродинамик босими ҳисобга олиниши зарур.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
70. Яхлит бикир жисм сифатида қараладиган бино ва иншоотлар юкларнинг ҳисобий бирикмалари таъсирида ағдарилиш ва силжишга қарши барқарорлик бўйича текширилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
5-боб. Турар жой объектлари, жамоат, саноат бинолари ва иншоотлари
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
1-§. Умумий қоидалар
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
71. Турар жой объектлари, жамоат ва саноат бино ҳамда иншоотларининг юк кўтарувчи конструктив тизимлари сифатида пўлат ва темирбетон каркасли тизимлар, шу жумладан рамали, рамали-боғламли, бикирлик ядросига эга ва тўлдирма деворли каркаслар, яхлит темирбетон деворли тизимлар, йирик панелли тизимлар, тош ва ғишт теримли деворли тизимлар, ҳажмий темирбетон блокли тизимлар, шунингдек аралаш конструктив тизимлар қўлланилишига йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
72. Бир бино ёки иншоотда антисейсмик чоклар ҳосил қилмасдан, турли конструктив тизимларни қўллашга йўл қўйилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
73. Бино тарҳда геометрик тўғри шакллардан иборат бўлиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
74. Бир бўлма (антисейсмик чоклар оралиғи) чегарасида бино баландлиги бўйича қаватлар фарқи — 6 m (икки қават)дан ошмаслиги керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бунда горизонтал сейсмик куч таъсирига ҳисоблаш ушбу ШНҚнинг 55-банди талаблари асосида бажарилиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
75. Бино тарҳидан чиқиб турадиган қисмларнинг асосий конструктив ҳажмга нисбатан чиқиш узунлиги қуйидагидан ошмаслиги лозим:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
тош ва ғиштли бинолар учун — 2 m дан;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
яхлит темирбетон, йирик панелли, ҳажмий-блокли ва каркасли бинолар учун — 6 m дан.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
76. Ҳисоб-китоблар билан асосланган ҳамда махсус техник шартлар назарда тутилган алоҳида ҳолатларда ушбу ШНҚнинг 73-74-бандлари талабларига жавоб бермайдиган, тарҳ ва баландлик бўйича номунтазам тузилмали биноларни лойиҳалашга йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бундай бино ва иншоотлар, қоида тариқасида горизонтал сейсмик таъсирларга фазовий ҳисоблаш модели асосида ҳисобланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
77. Бино ва иншоотлар конструктив тизимларининг чегаравий параметрлари мазкур ШНҚнинг 15-жадвалига мувофиқ қабул қилинади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бунда ушбу жадвалда келтирилган изоҳлар, қўшимча шартлар ва конструктив тизимларга доир чекловлар ҳисобга олиниши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

15-жадвал

Т/р

Юк кўтарувчи конструкция тури

Баландлик, m (қаватлар сони)

Равоқ, m

Кўндаланг деворлар, устунлар, рамалар қадами, m

Бино (бўлма) узунлиги, m

Қурилиш майдончасининг сейсмиклиги, балларда

7

8

9

>9

7

8

9

>9

7

8

9

>9

7

8

9

>9

1.

Металл ёки темирбетон каркаслар

1.

Бир қаватли

1.

Металл

НСҲТ

11

НСҲТ

24

НСҲТ

12

9

НСҲТ

36

2.

Темирбетон

НСҲТ

15

11

НСҲТ

36

18

24

12

7,2

6

НСҲТ

36

2.

Кўп қаватли

1.

Металл (пўлат)

1)

боғламли ёки рама-боғламли

70(20)

56(16)

56(16)*

19(5)

18

12

9

6

12

12

9

6

100

80

60

40

2)

рамали

42(12)

33(9)

24(7)

12(3)

15

12

9

9

12

12

9

6

НСҲТ

36

2.

Темирбетон

1)

диафрагмасиз ортогонал йўналишда ригелли рамалар

24(7)

19(5)

12(3)

8(2)

12

9

7,5

6

9

7,5

6

6

НСҲТ

36

2)

боғламли ёки рама-боғламли

56(16)

56(16)*

56(16)*

15(4)

12

9

7,5

6

9

7,5

6

6

100

80

60

40

3)

ригелсиз (диафрагмасиз)

-

-

-

-

-

-

-

-

-

-

-

-

-

-

-

-

4)

* ригелсиз боғламли диафрагмали ва устун атрофида ораёпма дискига бикир боғланишини таъминловчи таянч олди (капител) зонали, бикирлик ядросига эга ҳамда бино периметри бўйлаб ригелли

33(9)

24(7)

19(5)

-

6

6

6

-

6

6

6

-

НСҲТ

-

5)

бикир арматурали рамалар

42(12)

33(9)

24(7)

12(3)

15

12

9

9

12

12

9

6

НСҲТ

36

6)

сейсмик таъсирларни қабул қилувчи тўлдирувчили (тош, блоклар, ғиштлар) II турдаги каркаслар

38(10)

24(7)

19(5)

12(3)

12

12

9

6

12

9

7,5

6

80

60

40

24

7)

сейсмик таъсирларни қабул қилувчи тўлдирувчили (тош, блоклар, ғиштлар) I турдаги каркаслар

33(9)

21(6)

15(4)

8(2)

12

12

9

6

12

9

7,5

6

80

60

40

24

8)

* биринчи қавати «эгилувчан» бўлган бикир бинолар

24(7)

19(5)

12(3)

-

6

6

6

-

6

6

6

-

НСҲТ

-

9)

ригель устунга шарнирли таянган каркаслар

14(3)

9(2)

5(1)

-

6

6

6

-

6

6

6

-

НСҲТ

-

10)

тўлиқсиз каркас

-

-

-

-

-

-

-

-

-

-

-

-

-

-

-

-

11)

каркас-деворли

махсус техник шартлар бўйича

12)

йиғма ва йиғма-яхлит темирбетон каркасли тизимлар (йиғма ораёпмалар бундан мустасно)

13)

махсус сейсмик ҳимоя тизимлари қўлланилган конструктив тизимлар

2.

Яхлит темирбетон деворлар, йирик панелли деворлар, ҳажмий темирбетон блоклар

1)

Кўндаланг деворлар қадами: а) < 4,2 m;

НСҲТ

18(4)

НСҲТ

7

НСҲТ

4,2

60

45

36

36

2)

б) 4,2-6,6 m;

80(20)

65(16)

56(16)*

12(3)

НСҲТ

9

НСҲТ

6,6

60

45

36

36

3)

в) >6,6 m

38(9)

26(6)

18(4)

9(2)

НСҲТ

9

НСҲТ

7,2

60

45

36

36

3.

Йирик бетон ва виброғишт блоклар, арматураланган виброғишт панеллардан барпо этиладиган деворлар

27(8)

21(6)

15(4)

-

7,2

7,2

7,2

-

7,2

7,2

7,2

-

80

60

40

-

4.

Қўлда терилган комплекс конструкцияли деворлар

1)

олий ва I тоифа

30(7)

26(6)

22(5)

12(3)

НСҲТ

7,2

НСҲТ

7,2

80

60

40

30

2)

II тоифа

26(6)

22(5)

18(4)

9(2)

НСҲТ

6

НСҲТ

6

60

40

30

24

5.

Қўлда терилган сопол ёки бетон тошлар, ғиштлардан тикланадиган деворлар

1)

олий ва I тоифа

22(5)

18(4)

12(3)

-

12

9

7,2

-

15

12

9

-

40

30

20

-

2)

II тоифаси

9(2)

5(1)

4,5(1)

-

12

9

6

-

12

9

7,2

-

30

24

18

-

6.

Мустаҳкамлиги паст деворбоп буюмлардан барпо этиладиган деворлар

1)

антисейсмик чоралар қўлланилган, хом ғиштлар, грунтли блоклар, грунтли бетонлардан, пойдевори ва цоколи тошли материаллардан

4,5(1)

-

-

-

5

-

-

-

5

-

-

-

20

-

-

-

2)

пойдевори бетон ёки тошдан, ёғоч каркас билан кучайтирилган хом ғиштли ёки грунтли материаллардан

8(2)

4(1)

-

-

6

6

-

-

6

6

-

-

24

18

-

-

3)

темирбетон элементлар билан кучайтирилган хом ғиштли ёки грунтли материаллардан тикланадиган деворлар

8(2)

7(2)

5(1)

-

9

7

5

-

6

5

4

-

24

18

12

-

7.

Ёғоч шчитли деворлар

8(2)

5(1)

5(1)

5(1)

6 m дан ортиқ эмас

6 m дан ортиқ эмас

30

24

18

12

Изоҳлар:

1) *боғламли ёки рама боғламли пўлат ва темирбетон каркасли ҳамда кўндаланг деворлар қадами 4,21-6,6 m оралиғида бўлган яхлит темирбетон деворли, йирик панель деворли, ҳажмий темирбетон блокли бинолар конструктив тизимлари мазкур жадвалда келтирилган чегаравий параметрлардан чиқиб кетганда ушбу ШНҚнинг 7-жадвали 3, 4-позициялари ва 11-жадвалнинг 5, 6-позицияларининг талаблари бажарилиши лозим;

2) аралаш юк кўтарувчи конструкцияли (ички деворлари йирик панелли ёки яхлит, ташқи деворлари комплекс конструкцияли) биноларнинг чегаравий баландлигини ушбу жадвалнинг 4-позицияси талабларига нисбатан 2 марта оширишга йўл қўйилади ( >9 балли ҳудудлар бундан мустасно);

3) тўлиқсиз каркасли тизимларни, устунлар ораёпма дискига бикир маҳкамланишини таъминлайдиган капител зоналари ва бикирлик диафрагмаси бўлмаган ригелсиз тизимларни сейсмик ҳудудларда қуришга йўл қўйилмайди;

4) қавсда йўл қўйиладиган қаватлар сони кўрсатилган;

5) баландлигининг ярмидан ортиғи бинога ёндош бўлган лойиҳавий ер сатҳидан юқорида жойлашган қават, шунингдек баландлиги 2,4 m дан ортиқ бўлган бино юқорисида жойлашган техник қават ер усти қаватлар сонига киритилади;

6) бинонинг чегаравий баландлигини аниқлашда келтирилган икки параметрдан (баландлиги, қаватлар сони) ҳал қилувчиси қаватлар сони ҳисобланади.

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
78. Қурилиш амалиётида биринчи марта қўлланилаётган янги конструктив ечимлар (тизимлар), материаллар ва конструкцияларни, шу жумладан оммавий қурилишда қўллашдан олдин, уларнинг сейсмик хавфсизлигини баҳолаш мақсадида экспериментал-назарий тадқиқотлар ўтказилиши ёки тўлиқ ўлчамли намуналари синовдан ўтказилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
79. Биноларнинг ҳажмий-тарҳий ва конструктив ечимлари мазкур ШНҚнинг 71 — 77-бандлари талабларига мувофиқ бўлмаган ёки бинонинг тарҳдаги ўлчамлари 15-жадвалда белгиланган қийматлардан катта бўлганда бино антисейсмик чоклар орқали бўлмаларга ажратилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
80. Антисейсмик чоклар бинони баландлиги бўйлаб ажратиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Антисейсмик чок билан чўкиш чоки устма-уст тушмаса, пойдеворларда антисейсмик чоклар ҳосил қилинмасликка йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
81. Ҳарорат ва чўкиш чоклари, қоида тариқасида, антисейсмик чоклар билан бирлаштирилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Қурилиш майдончасининг сейсмиклиги 7, 8 ёки 9 балл бўлганда ва грунтлар сейсмиклик хоссалари бўйича I ёки II тоифага мансуб бўлганда, пойдеворларда антисейсмик чокни назарда тутмасликка қуйидаги шартлар бир вақтнинг ўзида бажарилганда йўл қўйилади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
антисейсмик чок ҳарорат ва (ёки) чўкиш чоки билан устма-уст тушмаган бўлса;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
бино бўлмалари бир қаторда (битта горизонтал ўқ бўйлаб) жойлашган ҳамда уларнинг пойдеворлари бир сатҳда жойлаштирилган бўлса;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
бутун бино чегарасидаги грунт асоси таркиби, мустаҳкамлиги ва деформацияланиш хусусиятлари бўйича кескин фарқ қилмаса;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
пойдевор товони остидаги ўртача босим қийматлари барча ҳисобий юклар бирикмалари учун ўзаро 40 фоиздан ортиқ фарқ қилмаса.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
82. Қурилиш майдончасининг сейсмиклиги 9 балл ёки ундан юқори бўлганда ва грунтлар сейсмиклик хоссалари бўйича III тоифага мансуб бўлганда, антисейсмик чоклар бино ёки иншоотнинг мустақил бўлмаларини бутун баландлиги бўйича, шу жумладан пойдеворлар сатҳида ҳам ажратиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
83. Бир қаватли каркасли биноларда антисейсмик чок ҳарорат ва (ёки) чўкиш чоки билан устма-уст тушмаганда пойдеворларда антисейсмик чокни назарда тутмасликка йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
84. Қурилиш майдончасининг сейсмиклиги 8 балл ва ундан юқори бўлганда, ёнма-ён жойлашган бўлмаларнинг юк кўтарувчи конструкцияларига таянган эркин ётқизилган оралиқ ёпма конструкциялари орқали антисейсмик чокларни ёпишга йўл қўйилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
85. Антисейсмик чоклар ўзаро мустақил ишлайдиган қўш деворлар, қўш рамалар ёки рама ва деворларни барпо этиш орқали ҳосил қилинади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
86. Антисейсмик чок кенглиги ушбу ШНҚнинг 37-бандига мувофиқ аниқланадиган, ёнма-ён жойлашган икки бўлманинг максимал горизонтал кўчишлари йиғиндисидан, шунингдек белгиланган энг кам қийматдан кам бўлмаслиги лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бунда антисейсмик чокнинг энг кам кенглиги баландлиги 5 m гача бўлган бинолар учун 30 mm деб қабул қилинади. Бино баландлигининг ҳар бир кейинги 5 m қисми учун чок кенглиги 20 mm га оширилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
87. Пойдеворларни ажратиб турувчи антисейсмик чокларнинг кенглигини (қозиқ пойдеворлар бундан мустасно) 10 mm этиб қабул қилишга йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
88. Одамларнинг доимий яшаши ёки узоқ вақт бўлиши учун мўлжалланган хоналар ичида антисейсмик чокларни жойлаштиришга йўл қўйилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
89. Биноларнинг юқори қаватларини паст бикирликка эга қилиб лойиҳалашга йўл қўйилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бинонинг юқори қаватида кенг равоқли зал туридаги хоналар лойиҳаланганда, юқори қаватнинг горизонтал бикирлиги бевосита пастки қават горизонтал бикирлигининг 70 фоизидан кам бўлмаслиги лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
90. Бир қаватли каркасли бино тарҳи чегарасида қуриладиган иншоотлар, қоида тариқасида, бино устунлари ва том ёпмаларидан антисейсмик чоклар билан ажратилган конструкцияларда бажарилиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
91. Тўлдирувчи деворлари ва антисейсмик чокларнинг конструкциялари зилзила пайтида бино бўлмасининг икки йўналишида ўзаро горизонтал кўчишига тўсқинлик қилмаслиги керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
92. Зинапоя катаклари ва лифтларнинг сони ҳамда жойлашуви мазкур ШНҚнинг тегишли боблари, шунингдек ШНҚ 2.01.02-04 талабларига мувофиқ белгиланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Қаватлари сони учта ва ундан ортиқ ёки баландлиги 10 m ва ундан ортиқ бўлган биноларнинг ҳар бир бўлмасида камида битта зинапоя катаги назарда тутилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
93. Сейсмиклиги 8 балл ва ундан юқори бўлган ҳудудларда баландлиги икки қаватдан ёки 6 m дан ортиқ биноларда зинапоя катакларини бино ташқи деворига туташтириб ёки алоҳида турувчи иншоот сифатида лойиҳалашга йўл қўйилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
94. Одамларнинг доимий бўлиши назарда тутилмаган бино бўлмаларида, агар ёнғин хавфсизлиги, технологик хавфсизлик ва фойдаланиш талаблари бўйича зинапоя катаги ёки бошқа хавфсиз эвакуация чиқиши талаб этилмаса, зинапоя катагини лойиҳалаш талаб этилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
95. Зинапоя катаги ва лифт шахтасини, одатда, бино (бўлма) тарҳи чегарасида жойлаштириш лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
96. Реконструкция қилинадиган бино ёки бўлма тарҳи доирасида зинапоя катаги мавжуд бўлганда мазкур ШНҚнинг 93 — 95-бандларидаги чекловлар ҳисобга олинган ҳолда, қўшимча зинапоя катаги ёки лифт шахтасини бино тарҳидан ташқарида жойлаштиришга йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бунда улар бино билан ҳисоб-китоблар асосида танланадиган эгилувчан ёки бикир боғланишлар орқали конструктив боғланиши лозим. Бикир боғланишлар бинонинг ягона фазовий ҳисоблаш моделида ҳисобга олинади, эгилувчан боғланишлар эса ҳисобий ўзаро кўчишларга тўсқинлик қилмаслиги керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ушбу конструктив ечимлар ҳисоблашда ва конструктив ечимларни ишлаб чиқишда ҳисобга олиниши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
97. Зина маршлари ва майдончаларини ўрнатишда зилзила таъсирида бирикмаларда ҳосил бўладиган чўзувчи ва силжиш зўриқишларини қабул қиладиган боғловчи элементлар назарда тутилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ушбу боғловчи элементлар мазкур ШНҚнинг 5-боби талабларига мувофиқ маҳаллий сейсмик таъсирларга ҳисобланиши ҳамда зина маршлари ва майдончаларининг силжиши ёки қулаб тушишининг олдини олиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
98. Эвакуация йўллари таркибидаги горизонтал йўлаклар турар жой ва хизмат кўрсатиш хоналаридан зинапоя катагига тўғридан-тўғри ёки йўлак (коридор) бўйлаб ҳаракат йўналишини кўпи билан бир марта буриш орқали чиқишни таъминлаши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
99. Зилзилавий ҳудудларда қуриладиган бино ва иншоотлар асосини лойиҳалаш ШНҚ 2.02.01-24 ва ШНҚ 2.02.03-21 талабларига мувофиқ бажарилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
100. Тасмасимон йиғма пойдеворлар устидан B7,5 синфдаги цемент-қум қоришмасидан тайёрланадиган, қалинлиги камида 40 mm бўлган арматураланган қатлам назарда тутилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур қатлам пойдевор лентаси бўйлаб жойлаштириладиган, диаметри 10 mm бўлган бўйлама арматура стерженлари билан қуйидагича арматураланади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
7 балл бўлганда — камида 3 та;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
8 балл бўлганда — камида 4 та;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
9 балл бўлганда — камида 6 та.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бўйлама стерженлар ҳар 300-400 mm да Ø6 mm ли кўндаланг стерженлар билан бирлаштирилиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
101. Сейсмиклиги >9 балли ҳудудларда тасмасимон пойдеворлар, қоида тариқасида, яхлит темирбетондан барпо этилади. Пойдеворнинг остки қисми пойдевор лентаси бўйлаб жойлаштириладиган диаметри 12 mm бўлган камида 6 та бўйлама арматура стержени билан арматураланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Тасмасимон йиғма пойдеворларни қалинлиги камида 100 mm бўлган яхлит темирбетон плита устига ўрнатишга йўл қўйилади. Ушбу плита диаметри 12 mm бўлган камида 6 та бўйлама арматура стержени билан арматураланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Йиғма пойдеворлар устидан B7,5 синфдаги цемент-қум қоришмасидан қалинлиги камида 40 mm бўлган, диаметри 12 mm ли камида 6 та бўйлама стержен билан арматураланган қатлам назарда тутилиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Арматура стерженларининг синфи, жойлашиш схемаси, ҳимоя қатлами ва бирикмалар ШНҚ 2.03.01-24 бўйича лойиҳада аниқ белгиланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
102. Тасмасимон пойдеворларнинг қўйилиш чуқурлиги худди носейсмик ҳудудлардаги каби қабул қилинади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бино пойдеворлари бир сатҳда жойлаштирилиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Сатҳи ҳар хил бўлса, бир қисмдан иккинчи қисмга ўтиш баландлиги 60 cm гача ва қиялиги 1:2 дан ошмаган зиналар ҳосил қилиш орқали амалга оширилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
103. Ертўла деворлари йиғма панеллардан барпо этилиб, тасмасимон пойдеворлар билан конструктив жиҳатдан ишончли боғланган бўлса, арматураланган қоришма қатламини назарда тутмасликка йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
104. Бино ва иншоотларнинг сейсмик таъсирлар остида ағдарилишга қарши умумий барқарорлиги юкларнинг махсус ҳисобий бирикмаси бўйича текширилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ағдарилишга қарши барқарорликни текширишда горизонтал ва вертикал сейсмик таъсирлар, шунингдек бино ёки иншоотга таъсир этувчи бошқа ҳисобий юклар биргаликда ҳисобга олинади. Бунда тикловчи моментлар йиғиндиси ағдарувчи моментлар йиғиндисидан кам бўлмаслиги керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
∑Mtik≥∑Magʼd, (16)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
бу ерда:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
∑Mtik — бино ёки иншоотни ағдарилишдан сақловчи ҳисобий тикловчи моментлар йиғиндиси;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
∑Magʼd — ҳисобий сейсмик ва бошқа таъсирлар натижасида ҳосил бўладиган ағдарувчи моментлар йиғиндиси.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Атрофи ер усти иншоотлари билан қуршаб олинмаган кўп қаватли биноларнинг ер ости қисми ағдарилишга қарши турғунлигини ошириш мақсадида уни ёндош биноларнинг конструкциялари билан конструктив жиҳатдан бирлаштиришга йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
105. 9 қаватдан баланд биноларда пойдевор товонини қўйиш чуқурлиги ернинг лойиҳавий сатҳига нисбатан бино ер усти қисми баландлигининг камида 10 фоизига тенг қилиб қабул қилиниши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур чуқурликни камайтиришга йўл қўйилади, бунда ∑Mtik/∑Magʼd≥ 1,5 шарт бажарилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
106. Йирик блоклардан барпо этиладиган пойдеворлар ва ертўла деворларининг ҳар бир қаторида, шунингдек бурчаклари ва кесишиш жойларида блоклар узунлигининг камида учдан бир қисмига тенг бўлган боғланиш таъминланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бунда пойдевор блоклари узлуксиз тасма шаклида жойлаштирилиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
107. Сейсмиклиги 7, 8 ва 9 балл бўлган майдончаларда барпо этиладиган биноларда ертўла деворларининг бурчаклари ва кесишиш жойларидаги горизонтал чоклар бўйлаб 2 m узунликда арматура тўрлари жойлаштирилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бунда бўйлама арматуранинг умумий кесим юзаси мос равишда 1,0, 1,5 ва 2,0 cm² дан кам бўлмаслиги керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Тўрларнинг баландлик бўйича қадами 1 m дан ошмаслиги лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Антисейсмик камарлар (сейсмопояс) мос равишда диаметри 12, 14 ва 16 mm дан кам бўлмаган 4 дона бўйлама стерженлар билан арматураланиши зарур.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
108. Блоклар орасидаги чокларни тўлдириш учун синфи B7,5 дан кам бўлмаган қоришма қўлланилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
109. Сейсмиклиги 7 ва 8 балл бўлган майдончаларда жойлашган, қаватлари сони учтадан ошмаган биноларнинг ертўла деворларини теришда бўшлиқлиги 25 фоизгача бўлган блокларни қўллашга йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
110. Сейсмиклиги 7 балл бўлган майдончаларда барпо этиладиган, баландлиги уч қаватдан ошмаган биноларда ҳарсангтошли бетондан пойдеворлар ва ертўла деворларини қуришга йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
111. Биноларнинг гидроизоляция қатлами қалинлиги камида 30 mm бўлган цемент қоришмасидан бўлиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
112. Бўлма чегарасида ораёпма ва томёпма конструкциялари горизонтал ва вертикал текисликларда етарли даражада бикир ҳамда мустаҳкам бўлиши, горизонтал зўриқишларни узатишни таъминлайдиган тарзда вертикал элементлар билан ишончли боғланиши, шунингдек вертикал ва горизонтал конструкцияларнинг сейсмик таъсирлар остида биргаликда ишлашини таъминлаши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
113. Йиғма темирбетонли ораёпма ва том ёпмаларнинг бикирлиги ва мустаҳкамлиги қуйидагича таъминланади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
плиталар (панеллар) орасидаги чокларни цемент-қумли қоришма билан тўлдириш орқали;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
плиталар орасидаги чокларда вужудга келадиган зўриқишларни қабул қила оладиган боғламлар (бўйлама қирралари бўйлаб қирқилишни ва плиталарнинг нотекис юкланиши туфайли вертикал қирқилишни қабул қилиши учун бўйлама ўқлар бўйлаб плиталарни ўзаро бирлаштирадиган) қўйилиши орқали;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
бир-бирига нисбатан ораларини очиб ўрнатилган ораёпма плиталарининг орасини яхлит темирбетон билан тўлдириш орқали;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ораёпма устидан яхлит темирбетондан қатлам ҳосил қилиш йўли билан;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
катакчадаги четки плиталарни бўйлама ўқ бўйлаб деворларга ёки антисейсмик камарларга боғлаш орқали;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
эгувчи момент ва қирқувчи кучларни деворга қистириб маҳкамлаш ҳисобидан плитанинг четки қисқа томони бўйича қабул қилинишини таъминлаш орқали.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
114. Ушбу ШНҚнинг 113-бандида назарда тутилган усуллар қўлланилганда, ораёпма плиталарининг конструктив ечимлари уларга таъсир этувчи барча зўриқишларни қабул қилишни таъминлаши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
115. Равоғи 6,5 m гача бўлган ёғоч ёки металл прогонларнинг тош-ғишт деворларга таяниш узунлиги камида 120 mm, равоғи 6,5 m дан катта бўлган прогонларники эса камида 150 mm бўлиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
116. Томёпма конструкцияларининг ёғоч тўсинлари антисейсмик камарларга анкерланиши ва уларнинг устига диагонал тўшама ётқизилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
117. Олинмайдиган қолип сифатида профилланган пўлат тўшамалардан фойдаланиб яхлит темирбетон ораёпма қурилганда, яхлит ораёпманинг қуйи таянч конструкциялари, жумладан сейсмик камарлар билан ишончли боғланиши таъминланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Горизонтал зўриқишларни фақат профилланган тўшаманинг ҳар бир тўлқинида ўрнатиладиган ўз-ўзидан буровчи винтлар ёрдамида узатишга йўл қўйилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Профилланган тўшаманинг таяниш узунлиги камида 80 mm бўлиши зарур.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
118. Ораёпма плиталарининг таяниш узунлиги юк кўтарувчи конструкцияларнинг турига қараб қуйидаги қийматлардан кам бўлмаслиги лозим:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
тош-ғишт деворларда — 120 mm дан;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
плита контур бўйича таянганда — 60 mm дан;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
плита тўсин схемаси бўйича таянганда — 70 mm дан;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
бетон блоклардан тикланган деворларда — 100 mm дан;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
йиғма темирбетон ва металл ригеллар учун — 80 mm дан;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
яхлит темирбетон деворлар (диафрагма) учун — 70 mm дан.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
119. Зинапоя майдончалари деворларга анкерланиши лозим. Тош-ғишт деворли биноларда зинапоя майдончалари девор теримига камида 250 mm чуқурликда киритилиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Зина маршлари, косоурлар ёки йиғма маршлар зинапоя майдончаларига, шунингдек ўзаро пайвандлаш орқали бириктирилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
120. Тош теримига консоль усулида киритиб маҳкамланган зинапояларни барпо этишга йўл қўйилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
121. Ораёпма ва томёпма элементларини вертикал юк кўтарувчи элементлар билан боғлайдиган боғламларнинг кесими ишқаланиш ҳамда ёпишиш кучлари ҳисобга олинган ҳолда, ушбу ШНҚнинг 64 ва 65-бандларига мувофиқ аниқланадиган горизонтал зўриқишларни қабул қилиш шартидан келиб чиқиб белгиланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
122. Тўсин схемаси бўйича таянадиган йиғма ораёпма ва том ёпма плиталарнинг узунлиги бўйлаб ён қирралари ўйиқ (шпонка)лардан, контури бўйлаб таянадиган плиталар эса бутун периметри бўйлаб ўйиқлардан иборат бўлиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Плиталарни антисейсмик камарлар, каркас ёки девор элементлари билан боғлаш учун уларда чиқариб қолдирилган арматура стерженлари ёки бириктирувчи деталлар (выпуск) назарда тутилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
123. Ён томонларида ҳисобий ўйиқлар бўлмаган ва четларида антисейсмик камарларга анкерлаш учун арматура стерженлари чиқариб қолдирилмаган ораёпма плиталаридан ёки панелларидан фойдаланишга йўл қўйилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бундай плиталарни қалинлиги 100 mm дан кам бўлмаган ва икки томонлама арматураланган яхлит темирбетон плиталар учун ечилмайдиган қолип сифатида қўлланилишига йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бунда плиталар бир-бирига нисбатан 150 mm дан кам бўлмаган масофага (бўйлама қирралари бўйича) орани очиб ўрнатилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Плиталар орасидаги яхлит участкалар фазовий арматура каркаслари билан қурилмаланиши, таянчларда антисейсмик камар ва яхлит плиталарнинг арматуралари билан боғланиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ораёпманинг яхлит участкалари В25 синфдан кам бўлмаган бетондан тайёрланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
124. Мазкур ШНҚнинг 165-банди талаблари ҳисобга олинган ҳолда йиғма темирбетон плитали ораёпмалар учун қуйидаги конструктив ечимлардан бири қабул қилиниши лозим:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
а) биринчи ечим:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
плиталар орасидаги чоклар цементли ёки полимер-цементли қоришма билан ёки В7,5 синфдан паст бўлмаган майда донали бетон билан тўлдирилади;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
плиталар антисейсмик камар ёки темирбетон боғламларга маҳкамланади;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
кўп бўшлиқли плиталарнинг тўғри бурчак кесимли ригелларга таяниш сатҳида темирбетон боғламлар ҳосил қилинади, ушбу боғламлар оралиқ рамалар бўйлаб ясси каркаслар билан, четки қатор рамалари бўйлаб фазовий каркаслар билан қурилмаланади;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
кўп бўшлиқли плиталар ригеллар устидан ўрнатилганда, таянчларда вертикал арматура стерженлари чиқариб қолдирилиши керак;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
боғлагич вазифасини бажарадиган ушбу стерженлар диаметри 16 mm дан кам ва қадами 400 mm дан катта бўлмаслиги ёки ригель узунлигининг ҳар бир метрига мос арматура кесими юзаси 5 cm2 дан кам бўлмаслиги лозим;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
б) иккинчи ечим:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ораёпма плиталари бир-бирига нисбатан 120 mm дан кам бўлмаган масофага силжитиб жойлаштирилади;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
плиталар орасига диаметри 10 mm дан кам бўлмаган 4 дона бўйлама арматура стержен ҳамда диаметри 6 mm дан кам бўлмаган ва қадами 200 mm дан кўп бўлмаган кўндаланг стерженлардан тайёрланган каркаслар ўрнатилади;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
каркаслар антисейсмик камарларга ёки темирбетон боғламларга анкерланади;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
яхлит участкалар учун В15 дан паст бўлмаган майда донали бетон ишлатилади;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
д) учинчи ечим:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
плитани анкерлаш ва уни яхлитлашнинг конструктив ечими ушбу банднинг б кичик бандида келтирилган ечим билан бир хил, бироқ, қўшимча равишда ораёпма устидан 50 mm қалинликда синфи В15 дан кам бўлмаган майда донали бетон ва диаметри 3-4 mm катак ўлчамлари 250 mm дан ошмаган сим тўрлар билан арматураланган қатлам ҳосил қилинади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
125. Тўсинлари орасига йиғма элементлар (вкладыш) ўрнатилган комбинацияланган ораёпма устида қалинлиги камида 40 mm бўлган, синфи B15 дан паст бўлмаган бетон қатлами ҳосил қилиниши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур қатлам диаметри 3 mm бўлган Вр-I синфли симдан тайёрланган, катакларининг ўлчами 300 mm дан ошмайдиган тўрлар билан арматураланиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
126. Каркасли бир қаватли саноат биноларида томёпма дискининг яхлитлиги қуйидаги усуллар орқали таъминланиши лозим:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
қовурғали плиталарни стропил конструкцияларининг бириктирувчи деталларига пайвандлаш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
кўндаланг чоклар билан кесишадиган жойларда плиталар орасидаги бўйлама чокларга арматура каркасларини ўрнатиш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
плиталар оралиғини қоришма ёки синфи B15 дан паст бўлмаган майда донали бетон билан тўлдириш ҳамда шпонкалар ҳосил қилиш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ёндош плиталарни юқори сирти бўйлаб ўзаро бириктириш.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
127. Сейсмиклиги 7 — 9 ва ундан юқори балл бўлган ҳудудларда, мазкур ШНҚнинг 165-банди талаблари ҳисобга олинган ҳолда, ушбу ШНҚнинг 124-бандида назарда тутилган ораёпмаларнинг 1, 2 ва 3-турдаги конструктив ечимларини мос равишда қўллашга йўл қўйилади. Комбинацияланган турдаги ораёпмалардан фақат сейсмиклиги 7 балл бўлган ҳудудларда фойдаланишга йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
128. Йиғма конструкцияларнинг туташиш жойларида болтли бирикмалардан ёки кенгайтирилган яхлит участкаларда бириктириладиган элементлардан чиқариб қолдирилган стерженларни анкерлаш орқали бажариладиган пайвандсиз бирикмалардан фойдаланилиши лозим. Яхлит бетоннинг мустаҳкамлик бўйича синфи йиғма элементлар бетонининг мустаҳкамлик бўйича синфидан камида бир поғона юқори бўлиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
129. Туташиш жойларида таъсир этувчи зўриқишларни фақат ишқаланиш кучлари ҳисобига қабул қилишга йўл қўйилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
130. Лойиҳада назарда тутилган муҳандислик жиҳозлари бинонинг юк кўтарувчи конструкциялари зилзилабардошлигини пасайтирмаслиги, ёнғинга қарши ва сув босишининг олдини олиш чора-тадбирларига, шунингдек қабул қилинган ҳисобий схемага салбий таъсир кўрсатмаслиги лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
131. Муҳандислик жиҳозларининг элементлари ва уларнинг бирикишларини лойиҳалашда ҳисобий сейсмик юкламалар таъсирида ҳосил бўладиган зўриқишларнинг йўл қўйиладиган қийматлардан ошмаслигини ҳамда уларнинг таъмирбоплигини таъминлайдиган техник ечимлар қабул қилиниши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
132. Юк кўтармайдиган элементлар ва уларнинг юк кўтарувчи конструкциялар билан бирикиш тугунлари бино ҳамда иншоотларнинг зилзилабардошлигини пасайтирмаслиги, шунингдек қабул қилинган ҳисобий схемани ўзгартирмаслиги керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
133. Ҳисобий жадалликдаги зилзиладан сўнг юк кўтармайдиган конструкциялар ва уларнинг элементлари таъмирбоп ҳолатда бўлиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
2-§. Каркасли бинолар
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
134. Каркасли биноларда сейсмик юкламаларни қабул қилиш учун қуйидаги конструктив тизимларни қўллашга йўл қўйилади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ўйлама ва кўндаланг йўналишларда вертикал, горизонтал ва сейсмик юкламаларни қабул қиладиган, рама тугунлари бикир бўлган фазовий каркас;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
тўлдирувчи деворлари сейсмик юкламаларнинг бир қисмини қабул қиладиган фазовий каркас;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
тўлдирувчи деворлари сейсмик юкламаларни қабул қилишга мўлжалланмаган фазовий каркас;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
икки ўзаро перпендикуляр йўналишда вертикал боғламлар ва бикирлик диафрагмаларига эга фазовий каркас. Бунда вертикал юкламалар, одатда, каркасга, горизонтал сейсмик юкламалар эса асосан диафрагмалар ва боғламларга, қисман рамаларга узатилади;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
сейсмик юкламаларни қабул қилувчи бикирлик ядросига эга фазовий каркас. Бунда вертикал юкламалар, одатда, каркас томонидан қабул қилинади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
135. Қаватлараро ёпмалар, одатда, яхлит темирбетондан қурилиши, бикирлик ядроси билан ишончли боғланиши ҳамда бино конструктив тизимининг биргаликда ишлашини таъминлаши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
136. Ригелсиз-боғламли каркасларни барча горизонтал сейсмик юкламалар бикир деворлар, бикирлик ядролари ва диафрагмалар томонидан қабул қилиниши шарти билан сейсмиклиги 7 — 9 балл бўлган ҳудудларда қўллашга йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бунда ўзаро перпендикуляр йўналишларда устунлар ўқлари бўйлаб кучайтирилган арматуралаш зоналари, шу жумладан бикир арматурани қўллаш назарда тутилиши лозим. Бино периметри бўйлаб четки устунлар ўқларида ригеллар жойлаштирилиши, устунлар атрофида эса ораёпмаларнинг таянч зоналари (капителлар) ҳосил қилиниши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ораёпмаларнинг таянч зоналари устунларнинг ораёпма дискига бикир маҳкамланишини таъминлаши ҳамда устунлар билан туташиш тугунларида юзага келадиган барча ҳисобий юкламалар бирикмаларидан ҳосил бўладиган зўриқишлар ва кучланишларни қабул қилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Устунларнинг кўндаланг кесими 50 × 50 cm дан кам бўлмаслиги, сейсмиклиги 9 балл бўлган ҳудудларда эса биринчи қават устунлари бикир арматура билан арматураланиши зарур.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
137. Бир қаватли биноларнинг каркасларини қуйидаги конструктив схемалар бўйича лойиҳалашга йўл қўйилади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
бир йўналишда рамали каркас, иккинчи йўналишда эса боғламли схема қабул қилинган аралаш (комбинацияланган) схема бўйича;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
устунлари пойдеворларга бикир маҳкамланган, стропил ёки равоқ конструкциялари билан эса шарнирли ёки бикир бириктирилган схема бўйича;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
устунлари пойдеворларга шарнирли маҳкамланган фазовий рама конструкциялари кўринишида.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
138. Бўйлама йўналишдаги каркаслар устунлар орасига боғламлар ўрнатиш орқали лойиҳаланиши лозим. Томёпма дискининг бикирлиги фермалар ва тўсинлар орасида горизонтал ҳамда вертикал боғламларни ўрнатиш, шунингдек томёпма плиталарини ва профилланган тўшамаларни равоқ конструкцияларига ишончли маҳкамлаш орқали таъминланиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
139. Каркасли биноларнинг конструктив схемасини танлашда биринчи навбатда, каркаснинг горизонтал элемент (ригель, тўсин) ларида пластик зоналар ҳосил бўладиган схемалардан фойдаланилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
140. Сейсмиклиги 7 балли ҳудудларда бинонинг ташқи деворлари юк кўтарувчи тош-ғишт, йиғма ёки яхлит темирбетон конструкциялардан, ички конструкциялари — бикир тугунли каркасдан ташкил топган тўлиқсиз каркасларни қўллашга йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Кам қаватли биноларда ригеллар устунларига шарнирли таянган, пойдеворларга қистириб маҳкамланган каркасларни қўллашга йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
141. Горизонтал сейсмик юкларни қабул қилувчи диафрагмалар, боғламлар ва бикирлик ядролари бинонинг бутун баландлиги бўйича узлуксиз бўлиши, ортогонал йўналишда бинонинг оғирлик марказига нисбатан, одатда, бир текис ва симметрик жойлашиши зарур.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
142. Бино баландлиги бўйича бикирлиги камайиб борувчи диафрагмаларни (диафрагма қалинлигини камайтириш ёки юқори қаватларда унинг сонини қисқартириш ҳисобидан) жойлаштиришга йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
143. Бўйлама ва кўндаланг йўналишдаги бикирлик диафрагмаларини фазовий тизимга бирлаштириб лойиҳалашга тавсия этилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
144. Каркасли биноларда бикирлик ядролари, одатда, бинонинг марказий ўқларига нисбатан симметрик жойлаштирилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
145. Техник қават сатҳида бикирлик диафрагмаларини ўрнатмасликка йўл қўйилади. Йиғма бикирлик диафрагмаларидан фойдаланилганда юқорида жойлашган боғловчи панелдан тушадиган юкнинг оралиқдаги яхлит бетон қатламини четлаб ўтган ҳолда бевосита пастки панелга узатилиши таъминланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
146. Бикирлик ядросига эга бино ёки унинг мустақил ҳисобий бўлмасининг узунлиги 24 m дан, сейсмиклиги 9 баллдан юқори бўлган ҳудудларда эса 18 m дан ортиқ бўлганда, камида иккита бикирлик ядроси назарда тутилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
147. Йиғма ригелларнинг устунлар билан туташиш тугунлари вутлар, металл ёки темирбетон консол элементлари билан жиҳозланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Раманинг бикир тугунлари зонасида каркаснинг йиғма элементларини пайвандлаш орқали туташтиришга йўл қўйилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
148. Ригель ва устундан чиқарилган арматура стерженларини ваннали пайвандлаш усулида туташтириш жойлари устуннинг четки қирраларидан камида 1,5 h масофада жойлаштирилиши лозим. Бунда h — ригелнинг баландлиги.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
149. Сейсмиклиги ˃9 балл бўлган ҳудудларда барпо этиладиган уч ва ундан ортиқ қаватли йиғма каркасли биноларда ригелларни устунлар билан консолсиз туташтиришга йўл қўйилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
150. Каркас рамаси тугунларини мустаҳкамликка ҳисоблашда тугун устуннинг четки қирраларида ўтадиган ригелларнинг вертикал кесимлари ҳамда ригелнинг юқори ва пастки ишчи арматуралари ўқлари сатҳидаги горизонтал кесимлар билан чегараланган шартли қисқа қия элемент сифатида қабул қилиниши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Фазовий рама тугунларини ҳисоблашда бўйлама ва кўндаланг йўналишлардаги ригеллар бир хил кўндаланг кесимга эга бўлганда устун ва ригелларнинг ўзаро кесишишидан ҳосил бўладиган шартли қисқа қия элементнинг ҳисобий эни устун кўндаланг кесими кенглигининг икки бараварига тенг деб қабул қилинади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
151. Каркасли биноларнинг ташқи тўсиқ деворлари сифатида, одатда, қуйидаги конструкциялар қўлланилади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
зилзила таъсирида каркаснинг ҳисобий деформацияларига тўсқинлик қилмайдиган енгил осма панеллар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
юк кўтарувчи каркас конструкцияларига эгилувчан боғланишлар орқали маҳкамланган, ўз оғирлигини мустақил кўтарувчи темирбетон ёки тош-ғиштли деворлар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бунда бундай деворлар ушбу ШНҚнинг 207 — 215-бандлари талабларига мувофиқ лойиҳаланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
152. Сейсмиклиги 9 баллгача бўлган ҳудудларда сейсмик юкламаларни қабул қилишда иштирок этадиган ёки иштирок этмайдиган ғиштли ва тошли тўлдирувчи деворлардан фойдаланишга йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Тўлдирувчи деворлар каркаснинг сейсмик юкламаларни қабул қилишдаги ишида иштирок этганда, улар бикирлик диафрагмалари сифатида ҳисобланиши ва лойиҳаланиши лозим. Бунда тўлдирувчи деворлар устунлар оралиғига жойлаштирилиши ҳамда устунлар ва ригеллар билан ишончли боғланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Деворлар, шу жумладан ўз оғирлигини мустақил кўтарувчи деворлар, юк кўтарувчи каркас конструкциялари билан ишончли боғланиши лозим. Иссиқлик изоляцияси материаллари девор конструкцияларига лойиҳавий ечимларга мувофиқ маҳкамланиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
153. Бинога таъсир этувчи горизонтал ва вертикал сейсмик юкламаларни қабул қилишда иштирок этадиган тўлдирувчи деворли каркаслар қуйидаги турларга ажратилади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
турдаги каркаслар — каркас конструкциялари, одатда, йиғма-яхлит ёки йиғма темирбетондан барпо этилгандан сўнг, ҳар бир қават доирасида устунлар ораси тўлдирувчи деворлар билан тўлдириладиган каркаслар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
II турдаги каркаслар — ҳар бир қават доирасида девор терими каркасни барпо этиш ишларидан олдин амалга ошириладиган, устунлар ўрнида бўшлиқлар қолдириладиган ва терим қисман ён қолип вазифасини бажарадиган каркаслар. Бунда устунлар, одатда, яхлит темирбетондан, ригеллар эса йиғма-яхлит темирбетондан, айрим ҳолларда яхлит темирбетондан барпо этилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
154. I турдаги каркасларда ригеллар ости билан девор теримининг юқори қисми орасида тирқишлар мавжуд бўлганлиги сабабли, қават доирасидаги вертикал юкламалар, шу жумладан девор теримининг хусусий оғирлиги, фақат каркас конструкциялари томонидан қабул қилиниши лозим. Каркас элементларининг кўндаланг кесимлари ушбу талаб ҳисобга олинган ҳолда белгиланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
155. II турдаги каркасларда тўлдирувчи деворлар ригеллар ва устунлар билан жипс боғланганлиги сабабли вертикал юкламаларни қабул қилишда иштирок этади. Бунда каркас устунлари вертикал юкламаларнинг ҳисоблаш йўли билан аниқланадиган қисмини қабул қилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
156. I ва II турдаги каркасларнинг ҳисобий схемалари уларнинг конструктив хусусиятлари, тўлдирувчи деворларнинг каркас билан ўзаро ишлаши ҳамда вертикал ва сейсмик юкламаларни қабул қилишдаги иштироки ҳисобга олинган ҳолда қабул қилиниши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
157. Каркаснинг ҳисобий ишида иштирок этмайдиган тўлдирувчи деворлар учун тош, ғишт, енгиллаштирилган блоклар, шунингдек сиқилишдаги мустаҳкамлиги камида 3,5 MPa (35 kgf/cm2) бўлган ғовакли бетон блоклардан фойдаланишга йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бунда тўлдирувчи деворнинг юқори қисми билан ригель орасида камида 20 mm кенгликда тирқиш қолдирилиши лозим. Тирқиш эластик материал билан тўлдирилиши ҳамда зилзила таъсирида тўлдирувчи деворнинг қулаши ёки каркасдан ажралиб кетишининг олдини олувчи конструктив чора-тадбирлар назарда тутилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
158. Енгил осма панеллар ёки профилланган тўшама элементларининг бурчакларини устунларга камида тўртта нуқтада маҳкамлашга йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Кўриб чиқилаётган қават доирасида маҳкамлаш узеллари мазкур ШНҚнинг 3-формуласига мувофиқ эластик босқичда аниқланадиган сейсмик кучнинг камида 5 фоизига тенг куч таъсирида тўсиқ конструкциясининг эзилишига йўл қўймайдиган қилиб лойиҳаланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
159. Тўлдирувчи деворларнинг устуворлиги ва мустаҳкамлиги уларнинг ўз текислигидан силжиши ёки ағдарилишига қарши таъминланиши лозим. Бунда теримни горизонтал ва вертикал йўналишларда арматуралаш, уни рамкаловчи элементлар билан мустаҳкамлаш ҳамда каркас конструкциялари билан ишончли боғлаш назарда тутилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
160. Сейсмиклиги 9 баллдан юқори бўлган ҳудудларда каркас тўлдирувчиси сифатида кучайтирилмаган тош-ғишт теримларидан фойдаланишга йўл қўйилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бундай теримлар горизонтал арматуралар, темирбетон ўзаклар билан кучайтирилиши, шунингдек деворнинг бир ёки ҳар икки томонига арматураланган цемент-қоришма ёки торкретбетон қатлами ётқизилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
161. Сейсмиклиги 9 баллгача бўлган ҳудудларда, юк кўтарувчи устунлар қадами 6 m дан ошмаган ҳолларда, ўз оғирлигини мустақил кўтарувчи деворлар учун сиқилишдаги мустаҳкамлиги камида 5 MPa (50 kgf/cm2) бўлган блоклар, тошлар ва ғиштлардан фойдаланишга йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Юк кўтарувчи устунлар қадами 6 m дан ортиқ бўлганда, улар орасига қадами 6 m дан ошмайдиган қўшимча фахверк устунлар ўрнатилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ўз оғирлигини мустақил кўтарувчи тош-ғиштли деворларнинг эркин баландлиги қават баландлигидан ошмаслиги лозим. Сейсмиклиги 7, 8 ва 9 балл бўлган майдончаларда, бинонинг умумий баландлиги мос равишда 18, 16 ва 9 m дан ошмаган ҳолда, бундай деворларнинг баландлиги мос равишда 9, 6 ва 4,2 m дан ошмаслиги керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
162. Юк кўтарувчи устунлар қадами 6 m гача бўлганда, бетон синфи камида B7,5 бўлган темирбетондан тайёрланган ўз оғирлигини мустақил кўтарувчи деворлардан фойдаланишга йўл қўйилади. Бундай деворларнинг эркин баландлиги қават баландлигидан ошмаслиги лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
163. Ўз оғирлигини мустақил кўтарувчи деворлар билан каркас устунларининг ён сиртлари орасида камида 20 mm кенгликда тирқиш қолдирилиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ёпма сатҳида деворнинг бутун узунлиги бўйлаб антисейсмик камарлар назарда тутилиши ва улар каркас конструкцияларига эгилувчан боғламлар орқали маҳкамланиши зарур.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Кўндаланг ва бўйлама деворлар кесишган жойларда деворнинг бутун баландлиги бўйлаб вертикал чоклар назарда тутилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
164. Ўз оғирлигини мустақил кўтарувчи деворлар ва уларнинг каркас билан боғланиш узеллари девор текислигига перпендикуляр йўналишда таъсир этувчи маҳаллий сейсмик юкламаларга ҳисобланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
165. Кўп қаватли боғламли тизимларда ҳар бир ҳисобий йўналиш бўйича бикирлик диафрагмалари сони, шунингдек ҳар бир ҳисобий бўлмадаги боғламлар сони камида иккитани ташкил этиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бикирлик диафрагмалари симметрик жойлаштирилиши ва битта текисликда жойлашиб қолмаслиги лозим. Диафрагмалар ва боғламлар орасидаги масофа ҳисоблаш йўли билан аниқланади ҳамда ушбу ШНҚнинг 124-бандида назарда тутилган 1, 2 ва 3-конструктив ечимлари учун мос равишда 12, 15 ва 18 m дан ошмаслиги лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
166. Каркасли биноларда зинапоя катаклари ва лифт шахталари қуйидаги конструктив ечимлардан бири асосида лойиҳаланиши лозим:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
а) ҳар бир қават сатҳида каркасдан ажратилган ва каркаснинг ҳисобий ишида иштирок этмайдиган бино ичида жойлашган мустақил конструкциялар сифатида;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
б) сейсмик юкламаларни қабул қиладиган бикирлик ўзаклари сифатида.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
167. Ҳисобий сейсмиклиги 7 ва 8 балл бўлган ҳудудларда барпо этиладиган икки — беш қаватли каркасли биноларда зинапоя катаклари ва лифт шахталарини бино тарҳи чегарасида каркасдан ажратилган мустақил бўлма кўринишида лойиҳалашга йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Зинапоя катакларини бинодан алоҳида турувчи иншоот сифатида барпо этишга йўл қўйилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
168. III тоифали грунтли майдончаларда, шунингдек грунтлари I ва II тоифага мансуб, сейсмиклиги 9 баллдан юқори бўлган майдончаларда пастки қаватлари каркасли конструкциялардан иборат бикир биноларни барпо этишга йўл қўйилмайди. Грунтлар тоифаси ушбу ШНҚнинг 1-жадвалига мувофиқ қабул қилиниши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
169. Махсус техник ечимлар қабул қилинганда сейсмиклиги 7, 8 ва 9 балл бўлган ҳудудларда биринчи қавати эгилувчан бўлган бикир биноларни лойиҳалашга йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бунда қуйидаги тадбирлар биргаликда назарда тутилиши лозим:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
эгилувчан қаватнинг қисқа томонларида бикирлик диафрагмалари ёки девор кўринишидаги бикир элементларни жойлаштириш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
биринчи қават устунлари ва ригелларини оддий арматурага қўшимча равишда қаттиқ арматура билан кучайтириш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
биринчи қават устидан қалинлиги камида 200 mm бўлган яхлит темирбетон қаватлараро ёпма ёки бикир дискни назарда тутиш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
эгилувчан биринчи қават устунларининг кўндаланг кесим ўлчамларини камида 500 × 500 mm қилиб қабул қилиш.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
170. Тўққиз қаватдан юқори бўлган биноларнинг пойдеворлари, одатда, тошлоқ бўлмаган грунтларда ўрнатилса, қозиқ ёки яхлит плита кўринишида қабул қилинади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
3-§. Йирик панелли бинолар
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
171. Йирик панелли бинолар девор ва қаватлараро ёпма панелларининг ўзаро ишлаши натижасида сейсмик юкламаларни қабул қиладиган ягона фазовий тизим сифатида лойиҳаланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
172. Йирик панелли биноларда девор ва қаватлараро ёпма панеллари, одатда, хоналарнинг режавий ўлчамларига мос ҳолда тайёрланиши лозим. Йирик панелли жамоат биноларида тўсинли қаватлараро ёпма плиталардан фойдаланишга йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
173. Сейсмиклиги >9 балли ҳудудларда конструктив-режавий уя чегарасида қаватлараро ёпма плиталарини туташтиришга йўл қўйилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бинолар камида қалинлиги 16 cm дан кам бўлмаган битта ички юк кўтарувчи деворга эга бўлиши зарур.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
174. Девор ва ораёпма панелларини ўзаро бириктириш учун чиқариб қолдирилган арматура стерженлари ҳамда бириктирувчи деталлар пайвандланиши, вертикал ва горизонтал чоклар майда донали бетон билан яхлитланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бунда панелларнинг периметри бўйлаб четларида ботиқлар ёки шпонка шаклидаги ўйиқлар назарда тутилиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
175. Ораёпмалар ташқи деворларга, шунингдек антисейсмик ва ҳарорат чоклари деворларига таянтирилганда, қаватлараро ораёпма панеллардан чиқарилган арматура стерженлари девор панелларининг вертикал арматуралари билан пайвандланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
176. Юк кўтарувчи ташқи девор панелларида қўлланиладиган енгил бетоннинг сиқилишдаги мустаҳкамлик бўйича синфи:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
сейсмиклиги 7 — 9 балл бўлган ҳудудлар учун камида B7,5;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
сейсмиклиги >9 балли ҳудудлар учун камида B10 бўлиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ички девор панеллари ва қаватлараро ораёпма плиталар учун бетон синфи сейсмиклиги 7 — 9 балл бўлган ҳудудларда камида B15, сейсмиклиги >9 балли ҳудудларда эса камида B20 бўлиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
177. Девор панеллари фазовий арматура каркаслари ёки пайвандланган арматура тўрлари билан арматураланиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Уч қатламли ташқи девор панеллари қўлланилганда ички юк кўтарувчи бетон қатламининг қалинлиги камида 100 mm дан кам бўлмаслиги зарур.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Панелнинг ҳар бир томонида жойлаштириладиган вертикал ва горизонтал арматураларнинг кесим юзаси панел кўндаланг кесими юзасининг камида 0,025 фоизини ташкил этиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
178. Ораёпмалари тўсинли плиталардан иборат жамоат биноларида девор панелларининг юқори зоналари панелларнинг вертикал чокларида ўзаро уланадиган узлуксиз горизонтал арматура билан жиҳозланиши лозим. Бунда диаметри камида 12 mm бўлган иккита арматура бўлиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
179. Панеллар бирикиш жойларининг конструктив ечимлари ҳисобий зўриқишларни қабул қилишни таъминлаши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Панеллар туташиш жойларидаги металл боғламларнинг кесим юзаси ҳисоблаш йўли билан аниқланади. Чокнинг 1 m узунлигига тўғри келадиган металл боғламларнинг энг кам кесим юзаси қуйидаги 16-жадвалга мувофиқ қабул қилиниши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

16-жадвал

Сейсмиклик, балларда

7

8

9

>9

Боғламларнинг кесим юзаси, cm2/m

0,5

0,5

1,0

1,5

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
180. Боғламлар учун қўлланиладиган арматура стерженларининг диаметри 10 mm дан кам бўлмаслиги лозим. Сейсмиклиги >9 балли ҳудудларда арматура стерженларининг диаметри камида 12 mm қилиб қабул қилиниши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
181. Эшик ўринларининг ён қирралари бутун баландлиги бўйлаб вертикал арматуралар билан жиҳозланиши лозим. Вертикал арматураларнинг умумий кесим юзаси сейсмиклиги 7, 8, 9 ва >9 балли юқори бўлган ҳудудлар учун мос равишда камида 1,0; 1,5; 2,0 ва 3,0 cm² бўлиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
182. Дераза ўринларининг ён қирралари мазкур ШНҚнинг 181-бандида белгиланган кесим юзасига эга вертикал арматуралар билан кучайтирилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
183. Ички девор панелларининг перемичкалари симметрик арматураланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ташқи девор панелларида дераза ости ва дераза усти перемичкаларининг биргаликда ишлаши конструктив ечимлар орқали таъминланганда, уларнинг таркибли кесими симметрик арматураланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Дераза ости ва дераза усти перемичкаларининг биргаликда ишлаши таъминланмаган ҳолларда, уларнинг ҳар бири алоҳида симметрик арматураланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
184. Кўндаланг куч таъсирида бузилиши мумкин бўлган перемичкаларнинг кўндаланг куч бўйича юк кўтариш қобилияти эгувчи момент бўйича юк кўтариш қобилиятидан камида 25 фоизга юқори бўлиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Сейсмик юкламалар таъсирида вертикал юк кўтарувчи элементларда ҳосил бўладиган зўриқишларни тартибга солиш ва қайта тақсимлаш учун перемичкалардан фойдаланишга йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
4-§. Каркассиз яхлит бинолар
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
185. Яхлит бетондан барпо этиладиган бинолар ўзаро кесишувчи деворлардан ва яхлит ёки йиғма темирбетон қаватлараро ёпмалардан иборат конструктив тизим асосида, одатда, лойиҳаланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Тўсинли схема бўйича ишлайдиган ҳамда ушбу ШНҚнинг 174-банди талабларига жавоб берадиган йиғма темирбетон плиталардан фойдаланишга йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
186. Яхлит биноларнинг ички юк кўтарувчи деворлари учун сиқилишдаги мустаҳкамлик бўйича синфи камида B7,5 ва ўртача зичлиги камида D1700 бўлган оғир ёки енгил бетон қўлланилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Сейсмиклиги >9 балли ҳудудларда ички юк кўтарувчи деворлар учун сиқилишдаги мустаҳкамлик бўйича синфи камида B15 бўлган бетон қўлланилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
187. Ташқи деворларни бир қатламли ёки кўп қатламли қилиб, сиқилишдаги мустаҳкамлик бўйича синфи камида B5 бўлган яхлит бетондан, йиғма панеллардан ёки донали материаллардан барпо этишга йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
188. Қават баландлигининг девор қалинлигига нисбати 20 дан ошмаслиги лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Икки дераза ёки икки эшик ўрни орасидаги девор бўлагининг (простенка) баландлиги унинг энидан 2,5 мартадан ортиқ бўлмаслиги лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
189. Перемичкаларнинг қия кесим бўйича юк кўтариш қобилияти нормал кесим бўйича юк кўтариш қобилиятидан камида 1,25 марта юқори бўлишини таъминлайдиган конструктив ечимлар назарда тутилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
190. Деворлар ва икки дераза оралиғидаги деворларни горизонтал ва вертикал стерженлари бир текис тақсимланган фазовий каркаслар билан арматураланиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
191. Дераза ва эшик ўринларининг периметри бўйлаб ушбу ШНҚнинг 181 ва 182-бандлари талабларига мувофиқ арматуралар назарда тутилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
192. Йиғма темирбетон қаватлараро ёпмалар ва том ёпмалар сатҳида ички ҳамда ташқи деворлар бўйлаб узлуксиз горизонтал арматуралаш назарда тутилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Узлуксиз арматуранинг умумий кўндаланг кесим юзаси ҳисобий сейсмиклиги:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
7-8 балл бўлганда — камида 1 cm²;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
9 балл бўлганда — камида 2 cm²;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
>9 ва 9 баллда — камида 3 cm² қилиб қабул қилиниши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
193. Ташқи ва ички деворларнинг ҳар бир юзаси девор кўндаланг кесими юзасининг камида 0,025 фоизини ташкил этадиган арматуралар билан жиҳозланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
194. Ўзаро перпендикуляр жойлашган деворлар бир вақтда бетонланмаганда ёки ташқи ва ички деворлар учун турли материаллар қўлланилганда, бетонлаш қамровлари чегарасида жойлашган вертикал технологик чокларда девор баландлиги бўйлаб бир текис тақсимланган шпонкалар назарда тутилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бунда туташувчи элементлардан чиқарилган горизонтал арматура стерженлари қолдирилиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
195. Технологик чокларда эски ва янги бетоннинг ишончли бирикишини таъминлаш учун эски бетон сирти махсус ишлов бериб тайёрланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
5-§. Тош-ғиштли бинолар
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
196. Ғишт ва тош деворлар теримида вертикал чокларни боғлашнинг бир қаторли (занжирли) тизими қўлланилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Сейсмиклиги 7 балл бўлган майдончаларда вертикал чокларни боғлашнинг кўп қаторли тизимини қўллашга йўл қўйилади. Бунда уч қатордан ортиқ бўлмаган бўйлама қаторлардан сўнг битта кўндаланг қатор терилиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
197. Сейсмик ҳудудларда барпо этиладиган юк кўтарувчи ва ўз оғирлигини мустақил кўтарувчи деворларда ўрта қисми иссиқлик изоляцияси қатламидан иборат бўлган енгиллаштирилган теримни қўллашга йўл қўйилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
198. Юк кўтарувчи ғишт ёки тош деворлар, одатда, пишиқ ғишт, сопол тошлар, бетон ва табиий тошлар ёки блоклардан барпо этилиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Терим учун пластификаторлар ҳамда ғишт ёки тошнинг қоришма билан ёпишишини оширадиган махсус қўшимчалар қўшилган қоришмалардан фойдаланишга йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
199. Ғишт ёки тош деворларни кучайтириш зарурати ва унинг ҳажми ҳисоблаш йўли билан аниқланиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
200. Ҳисобий сейсмиклик 9 баллдан юқори бўлганда, қўлда териладиган деворлар қуйидаги усулларнинг бири билан кучайтирилади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳисобий сейсмиклиги 9 баллдан юқори бўлган ҳудудларда қўлда бажариладиган теримлар қуйидаги усулларнинг бири билан кучайтирилиши лозим:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
горизонтал арматуралаш ва темирбетон ўзаклар ўрнатиш орқали;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
горизонтал арматуралаш, темирбетон ўзаклар ўрнатиш ҳамда деворлар кесишадиган жойларни зичлаштирилган арматура тўрлари билан кучайтириш орқали;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
деворнинг бир ёки ҳар икки томонига вертикал йўналишда арматураланган цемент-қоришма ёки бетон қатламини ётқизиш орқали.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
201. Ҳисобий сейсмиклиги ˃9 балл бўлган ҳудудларда юк кўтарувчи ва ўз оғирлигини мустақил кўтарувчи ғишт ёки тош деворларни, шу жумладан арматураланган ёки темирбетон ўзаклар билан кучайтирилган теримларни, манфий ҳарорат шароитида қўлда бажаришга йўл қўйилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
202. Ҳисобий сейсмиклиги 9 баллдан паст бўлган ҳудудларда қишки шароитда теримни қўлда бажаришга қоришманинг манфий ҳароратда қотишини таъминловчи қўшимчалар қўлланилган ҳолда йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
203. Юк кўтарувчи ва ўз оғирлигини мустақил кўтарувчи деворларни теришда, шунингдек каркаслар оралиғини тўлдиришда қуйидаги буюмлар ва материаллардан фойдаланишга йўл қўйилади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
мустаҳкамлик бўйича синфи камида B5 бўлган пишиқ яхлит ғиштлар, шунингдек тешикларининг ўлчами 14 mm гача ва бўшлиқлар ҳажми 20 фоиздан ошмайдиган ковакли ғиштлар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
вертикал тешикларининг диаметри 14 mm дан катта бўлмаган, бўшлиқларининг умумий ҳажми 20 фоиздан ошмайдиган ва мустаҳкамлик бўйича синфи камида B7,5 бўлган сопол тошлар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
мустаҳкамлик бўйича синфи камида B3,5 бўлган бетон тошлар, яхлит ва ковакли блоклар, шу жумладан ўртача зичлиги камида 1200 kg/m³ бўлган енгил бетон блоклар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ҳисобий сейсмиклиги 7 балл бўлган майдончаларда вертикал тирқишларининг кенглиги 12 mm гача ёки тешикларининг диаметри 14 mm гача, бўшлиқларининг умумий ҳажми 20 фоиздан ошмайдиган ва мустаҳкамлик бўйича синфи камида B5 бўлган сопол тошлар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
204. Девор терими мустаҳкамлик бўйича синфи камида B3,5 дан паст бўлмаган аралаш цементли қоришмада бажарилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
205. Ковакли пишиқ ғиштлар ва сопол тошлардан бажариладиган теримларда ковакларнинг йўналиши терим тўшамаси текислигига перпендикуляр бўлиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
206. Сейсмик ҳудудларда силикат ғиштидан фойдаланишга фақат силикат ғишти билан қоришма ўртасидаги нормал ёпишишнинг кафолатланган қиймати ушбу ШНҚнинг 208-бандида белгиланган талабларга мувофиқ бўлганда йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
207. Сейсмик таъсирларга қаршилик кўрсатиш қобилиятига кўра ғишт ва тош теримлари тоифаларга ажратилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
208. Ушбу ШНҚнинг 203 — 206-бандларида назарда тутилган материаллардан барпо этилган ғишт ёки тош теримининг тоифаси боғланмаган кесим бўйича марказий чўзилишдаги муваққат қаршиликнинг нормал ёпишишга оид қиймати, асосида аниқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
қиймати қуйидаги чегараларда бўлиши лозим:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
а) олий тоифали терим учун:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
500 kPa (5 kgf/cm2) (17)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
б) I тоифали терим учун:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
500 kPa>180kPa (1,8 kgf/cm2) (18)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
в) II тоифали терим учун:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
180 kPa>120kPa (1,2 kgf/cm2) (19)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
209. Боғланмаган кесим бўйича марказий чўзилишдаги муваққат қаршиликнинг талаб этиладиган қиймати лойиҳа ҳужжатларида кўрсатилиши зарур.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
210. Лойиҳалашда қиймати қурилиш майдончасида ўтказилган синовлар натижалари асосида белгиланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бунда ғишт ёки тошнинг қоришма билан ёпишишини ва қоришманинг мустаҳкамлигини аниқлаш учун ўтказиладиган синов участкаларининг сони ҳамда синов усуллари тегишли стандартлар талабларига мувофиқ бўлиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
211. Боғланмаган кесим бўйича марказий чўзилишдаги муваққат қаршиликнинг нормал ёпишишга оид қиймати ни қурилиш майдончасида камида 120 kPa (1,2 kgf/cm2) га етказиш имкони бўлмаганда, шу жумладан ғишт ёки тошнинг қоришма билан ёпишиш мустаҳкамлигини оширадиган қўшимчалар қўлланилганда ҳам бундай ғишт ёки тош теримини қўллашга йўл қўйилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
212. Сейсмик ҳудудларда барпо этиладиган биноларда теримнинг нормал ёпишиш бўйича ҳақиқий мустаҳкамлигини аниқлаш учун назорат синовлари ўтказилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Юк кўтарувчи ва ўз оғирлигини мустақил кўтарувчи ғиштли деворлар терими назорат синовларидан ўтказилмаган ҳолларда биноларни барпо этишга йўл қўйилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
213. Қурилиш жараёнида ўтказилган назорат синовлари натижалари ғишт ёки тош теримининг ёпишиш бўйича мустаҳкамлиги ушбу ШНҚда белгиланган энг кам қийматдан пастлигини кўрсатса, мустаҳкамлик пасайиши сабаблари аниқланиб, камчиликлар бартараф этилгунига қадар қурилиш ишлари тўхтатиб турилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бунда юк кўтарувчи конструкцияларнинг барпо этилган терим қисми кучайтирилиши ёки демонтаж қилиниши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
214. Ғиштли ва тошли биноларни лойиҳалашда ғишт-тош ишларини бажариш лойиҳаси ишлаб чиқилиши лозим. Унда қурилиш майдонининг табиий-иқлимий шароитлари ҳисобга олинган ҳолда қотаётган теримни парваришлаш бўйича чора-тадбирлар назарда тутилиши зарур.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
215. Ҳисобий сейсмиклик 7 балл ва ундан паст бўлганда 120 kPa (1,2 kgf/cm2) дан паст, бироқ 60 kPa (0,6 kgf/cm2) дан юқори бўлган теримни қўллашга йўл қўйилади. Бунда бинонинг баландлиги икки қаватдан баланд бўлмаслиги, икки дераза ёки эшик орасидаги девор эни 0,9 m дан кам бўлмаслиги, дераза ва эшик ўринларининг эни 2 m дан ҳамда девор ўқлари орасидаги масофа 12 m дан ошмаслиги лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
216. Боғланган чоклар бўйича теримнинг ҳисобий қаршиликлари Rt, Rsq, Rtw қийматлари ШНҚ 2.03.07-21 дан олинади, боғланмаган чоклар бўйича эса қурилиш майдонида ўтказилган синов натижалари асосида аниқланган га боғлиқ қуйидаги 20 — 22-формулалар ёрдамида ҳисобланади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Rt=0,45 (20)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Rsq=0,7 (21)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Rtw=0,8 (22)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
217. Rt, Rsq, Rtw қийматлари теримининг ғишт ёки тош бўйича бузилишидаги мос қийматлардан ортиқ бўлмаслиги зарур.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
218. Ғишт ёки тошдан терилган юк кўтарувчи деворлари арматураланмаган ёки темирбетон ўзак билан девор кучайтирилмаган бўлса, бино қаватининг баландлиги ҳисобий сейсмиклик 7, 8, 9 балларда мос равишда 5, 4 ва 3,5 m дан ошмаслиги зарур. Бунда қават баландлигининг девор қалинлигига нисбати ғишт ва сунъий тошлар учун 12 дан, табиий тошлар учун 9 дан ошмаслиги керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
219. Терим темирбетон ўзаклар билан кучайтирилганда, қават баландлиги сейсмиклиги 7, 8 ва 9 балли зоналарда мос равишда 6, 5 ва 4,5 m дан, ҳисобий сейсмиклиги >9 балли зоналарда, мос равишда 3,5 ва 3 m дан ошмаслиги лозим. Бунда девор баландлигининг девор қалинлигига нисбати сейсмиклиги 9 баллгача ва 9 балл бўлган зоналарда 15 дан, сейсмиклик >9 балл бўлганда эса 10 дан ошмаслиги зарур.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
220. Қаватлар сони икки ва ундан ортиқ бўлган, деворлари юк кўтарувчи биноларда ташқи бўйлама деворлардан ташқари камида битта ички бўйлама юк кўтарувчи девор назарда тутилиши зарур.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
221. Кўндаланг деворлар ёки уларнинг ўрнини босувчи рамалар ўқлари орасидаги масофа ҳисоблаш йўли билан аниқланиши ва 15-жадвалда келтирилган қийматлардан ошмаслиги керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
222. Тош деворли бино элементларининг ўлчамлари ҳисоблаш йўли билан аниқланиши ҳамда 17-жадвалда белгиланган талабларга мувофиқ бўлиши зарур.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
223. Сейсмик куч таъсир қиладиган йўналишда II тоифали терим учун деворларнинг горизонтал кесимлари умумий юзасининг бино ташқи периметри бўйича аниқланадиган қават юзасига нисбати фоизларда 18-жадвалда келтирилган қийматлардан кам бўлмаслиги лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

 

 

17-жадвал

Т/р

Девор элементи

Ҳисобий сейсмиклигига боғлиқ бўлган терим параметри, балларда

7

8

9

>9

1.

Икки эшик ёки дераза ораси (эни), камида, m:

олий тоифадаги терим учун

I-тоифа терими учун

II-тоифа терими учун

0,6

0,77

0,9

0,7

0,9

1,16

0,9

1,16

1,55

1,2

1,55

2,0

2.

Дераза ва эшик ўрнининг максимал кенглиги, m

3,5

3,0

2,5

2,0

3.

Икки дераза ёки эшик орасидаги девор энини дераза ёки эшик ўрнининг кенглигига минимал нисбати

0,25

0,35

0,5

1,0

Изоҳлар:

1) икки дераза ёки эшик ўрни орасидаги девор бўлаги баландлигининг унинг энига нисбати тош ва ғишт терими учун 2 дан, комплекс конструкцияли терим учун эса 3 дан ортиқ бўлганда, бундай девор бўлаги сейсмик юкламаларга ҳисоблашда ҳисобга олинмайди;

2) кенглиги ушбу жадвалнинг 2-позициясида кўрсатилган энг катта қийматдан ортиқ бўлган дераза ва эшик ўринлари темирбетон элементлар билан кучайтирилиши лозим.

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

 

18-жадвал

Юк кўтарувчи конструкция

Ҳисобий сейсмиклигига боғлиқ, II-тоифали терим учун девор горизонтал кесимининг умумий юзасини деворнинг қават юзасига нисбати, балларда

7

8

9

>9

Ғишт ёки тошдан терилганда

3

4,5

6

-

Комплекс

2

3

4,5

5,5

Изоҳ. Олий ва I тоифали теримлар учун деворларнинг умумий кесим юзасини мос равишда 50 ва 25 фоизга камайтиришга йўл қўйилади.

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
224. Плиталар монтаж қилинганидан сўнг ораёпма ва том ёпмалар сатҳида барча бўйлама ҳамда кўндаланг деворлар бўйлаб яхлит темирбетондан ёки ён қирраларида шпонкали ботиқлари бўлган йиғма-яхлит темирбетондан узлуксиз арматураланган антисейсмик камарлар назарда тутилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Юқори қават антисейсмик камарлари терим билан чиқариб қолдирилган вертикал арматура стерженлари ёки темирбетон боғламлар орқали боғланиши зарур.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
225. Қаватлараро ёпмалар яхлит темирбетондан бажарилиб, периметри бўйлаб деворларга ишончли маҳкамланганда, қаватлараро ёпмалар сатҳида антисейсмик камарларни назарда тутмасликка йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
226. Антисейсмик камарлар (ёпмаларнинг таянч участкалари билан), одатда, деворнинг бутун қалинлиги бўйича бажарилиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
227. Ташқи деворларнинг қалинлиги 500 mm ва ундан ортиқ бўлса, камар энини 100 — 150 mm га қисқартиришга йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Камар баландлиги 150 mm дан кам, бетон синфи В12,5 дан паст бўлмаслиги лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
228. Ҳисобий сейсмиклиги 7-8 балл бўлган ҳудудларда антисейсмик камарларнинг бўйлама арматураси камида 4Ø10, 9 балл бўлганда камида 4Ø12, 9 баллдан юқори бўлганда эса камида 4Ø14 қилиб қабул қилиниши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
229. Деворлар ўзаро туташадиган жойларда арматура тўрлари ётқизилиши лозим. Бундай тўрларнинг узунлиги камида 1,5 m, бўйлама арматурасининг умумий кесим юзаси эса камида 1 cm² бўлиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Арматура тўрлари терим баландлиги бўйлаб ҳисобий сейсмиклиги 7-8 балл бўлган ҳудудларда ҳар 700 mm да, ˃9 балл бўлган ҳудудларда эса ҳар 500 mm да жойлаштирилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
230. Деворлар ўзаро туташадиган жойларда зич жойлаштирилган арматура тўрларини қўллаш зарурати туғилганда, ушбу ШНҚнинг 196 — 200-бандлари талаблари ҳисобга олиниши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бунда бўйлама арматурасининг умумий кесим юзаси камида 1,5 cm² бўлган тўрлар қўлланилиши лозим. Ўзаро туташув зонаси бўйича арматуралаш фоизи камида 0,15 фоизни ташкил этиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Терим баландлиги бўйича бу тўрлар ҳисобий сейсмиклиги >9 балли ҳудудларда мос равишда ҳар 300 ва 200 mm масофада қўйилади. Бунда ўзаро туташган зоналарнинг ҳажми бўйича арматуралаш фоизи 0,15 фоиздан кам бўлмаслиги лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
231. Чордоқ ёпмасидан юқорида жойлашган баландлиги 400 mm дан ортиқ бўлган девор участкалари ва устунлар арматураланиши ҳамда антисейсмик камарларга анкерланган темирбетон элементлар ўзаклар билан кучайтирилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
232. Ғиштли устунлар фақат ҳисобий сейсмиклик 7 балл бўлганда қўллашга йўл қўйилади. Бунда қоришма мустаҳкамлик бўйича синфи B3,5 дан паст, устунлар баландлиги эса 4 m дан юқори бўлмаслиги керак. Устунлар икки йўналишда деворларга анкерланган тўсинлар билан боғланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
233. Комплекс конструкцияли биноларда вертикал темирбетон элементлар (ўзаклар) антисейсмик камарларга маҳкамланиши ва камида бир томонидан очиқ ҳолда бажарилиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ўзаклар икки дераза ёки эшик орасидаги девор четларида, яхлит деворларда эса 5 m дан ошмаган қадам билан ўрнатилиши зарур.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
234. Деворлар ўзаро туташадиган жойлардаги терим деворлар кесишмасидан ҳар бир томонга 2 m дан ошмайдиган масофада темирбетон ўзаклар билан кучайтирилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ўзаклар учун қўлланиладиган бетоннинг сиқилишдаги мустаҳкамлик бўйича синфи камида B12,5, терим учун қўлланиладиган қоришманинг синфи эса камида B3,5 бўлиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
235. Теримни вертикал цемент-қоришма ёки бетон қатлами билан кучайтириш деворга маҳкамланган ҳамда ғишт теримининг горизонтал арматураси билан боғланган вертикал арматура тўрлари бўйича бажарилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бунда қатлам қалинлиги 25 mm дан ва мустаҳкамлиги 10 MPa (100 kgf/cm2) дан кам бўлмаслиги керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Теримнинг 1 m2 ён сиртига мос келувчи боғламларнинг кесим юзаси 1 cm2 дан кам, сейсмиклиги >9 балли зоналарда эса 2 cm2 дан кам бўлмаслиги зарур.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Боғламлар орасидаги масофа 500 mm дан ошмаслиги лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
236. Деворлари юк кўтарувчи бўлган биноларнинг катта майдонли дўконлар ва бошқа хоналарни жойлаштиришга мўлжалланган биринчи қаватлари ушбу ШНҚнинг 168 ва 169-бандлари талаблари ҳисобга олинган ҳолда темирбетон конструкциялардан барпо этилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
237. Перемичкалар, одатда, яхлит темирбетондан бажарилиши, деворнинг бутун қалинлиги бўйича жойлаштирилиши ва теримга камида 350 mm киритилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Дераза ёки эшик ўрнининг эни 1,5 m гача бўлганда перемичкани теримга камида 250 mm киритиб ўрнатишга йўл қўйилади. Бунда перемичкалар дераза ёки эшик ўринларини кучайтирувчи темирбетон элементлар билан боғланиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Сейсмик ҳудудларда брус шаклидаги йиғма перемичкаларни қўллашга йўл қўйилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
238. Зинапоя майдончалари тўсинлари теримга камида 250 mm киритилиши ва анкерланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
239. Зинапоялар ва йиғма зина маршларининг косоурлари ишончли маҳкамланиши, зинапоя майдончалари боғламларининг қаватлараро ёпмалар билан боғланиши таъминланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Консол кўринишидаги зинапояларни теримга киритиб барпо этишга йўл қўйилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Сейсмиклиги 8-9 балл бўлган ҳудудларда тош-ғиштли деворлардан барпо этилган зинапоя катакларидаги эшик ва дераза ўринлари, одатда, темирбетон ўзаклар билан кучайтирилиши зарур.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
240. Ҳисобий сейсмиклиги ˃9 балл бўлган ҳудудларда ғишт ёки тош деворли, юк кўтарувчи комплекс конструкцияли уч ва ундан ортиқ қаватли биноларда зинапоя катакларидан биноларнинг ҳар икки томонига чиқиш йўллари назарда тутилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
6-§. Ҳажмий блокли бинолар
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
241. Биноларнинг ер ости қисми деворлари, одатда, оғир бетондан тайёрланадиган йирик панелли конструкциялардан лойиҳаланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Панеллар ва уларнинг бирикиш жойларининг конструктив ечимлари ушбу ШНҚнинг 6-боби, 3-параграфи талабларига мувофиқ қабул қилиниши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
242. Ҳажмий блоклардан тикланадиган биноларда сейсмик таъсирларни уларнинг асосий конструкцияси — фазовий бикирликка эга бўлган ҳажмий блок қабул қилади. Ҳажмий блоклар бир бутун яхлит ҳолда лойиҳаланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳажмий блоклардан барпо этиладиган биноларда сейсмик таъсирлар фазовий бикирликка эга асосий конструкциялар ҳажмий блоклар томонидан қабул қилиниши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳажмий блоклар бир бутун яхлит элемент сифатида лойиҳаланиши лозим. Блокларнинг камида тўртта вертикал қовурғасида монтаж жараёнида блоклар орасида бўшлиқ ҳосил қилиш учун ботиқлар назарда тутилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Блок том ёпма плиталарининг текислигида қурилиш майдончасида пайвандланадиган чиқариб қолдирилган арматура стерженлари учун ўйиқлар назарда тутилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
243. Вертикал қовурғалар ҳисобга олинган ҳолда ҳажмий блок деворининг келтирилган қалинлиги камида 90 mm бўлиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
244. Ҳажмий блоклар, одатда, ўртача зичлиги D1600 дан ошмайдиган енгил бетондан лойиҳаланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ташқи девор панеллари учун ўртача зичлиги D1200 дан ошмайдиган енгил бетон қўлланилиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
245. Ҳажмий блоклар юк кўтарувчи деворларнинг бутун узунлиги бўйлаб цемент-қумли қоришма қатламига ўрнатилиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
246. Том ёпма сатҳида блокларнинг бўйлама ва кўндаланг деворлари устидан узлуксиз горизонтал арматура стерженлари ўрнатилиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Блокларни монтаж қилиш жараёнида мазкур стерженлар вертикал каналлар жойлашган зоналарда пайвандланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
247. Қурилиш майдонида бетон билан тўлдириладиган вертикал каналларда бино баландлиги бўйича узлуксиз арматура жойлаштирилиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ушбу арматура миқдори ҳисоб асосида аниқланади, бироқ 7-8 баллда — 1,5 cm2, 9 баллда — 2,0 cm2, >9 баллда — 2,5 cm2 дан кам бўлмаслиги зарур.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
>9 балли зоналарда ушбу стерженларнинг минимал диаметри мос равишда 10 ва 12 mm дан кам бўлмаслиги керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
248. Тарҳда ёнма-ён жойлашган блоклар орасида ораёпмалар текислигидаги горизонтал пўлат боғламларнинг умумий кесим юзаси (чокнинг 1 m узунлигида) сейсмиклик 7-8 баллда — 0,5 cm2, 9 баллда — 1,0 cm2 ва >9 баллда — 1,5 cm2 дан кам бўлмаслиги керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Боғламлар диаметри — 10 mm дан, сейсмиклиги >9 баллда — 12 mm дан кам бўлмаслиги зарур.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
249. Пешайвонлар ва ёзги хоналар бино ҳажми ичига киритилган ҳолда лойиҳаланиши лозим. Ҳажмий блокларнинг деворлари пешайвонлар ва ёзги хоналарнинг ён деворлари вазифасини бажариши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
7-§. Мустаҳкамлиги паст деворбоп буюмлардан тикланадиган кам қаватли бинолар
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
250. Ушбу ШНҚнинг 15-жадвали 6-позициясидаги юк кўтарувчи ёки юк кўтармадиган деворларни барпо этишда мустаҳкамлиги паст деворбоп буюмлардан (кўпикбетон, бўшлиқли гипс плиталар, автоклавсиз газобетон блоклар) ва қуйидаги материаллардан фойдаланишга йўл қўйилади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
табиий шароитда қуритилган яхлит хом ғишт, грунтобетонлар, грунтли материаллар, нам ҳолатда териладиган грунтли блоклар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
фазовий ёғоч (чўпкори) каркаслар орасини тўлдириш учун ишлатиладиган қоришмада терилган пишиқ ёки хом ғишт;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
енгиллаштирилган темирбетон каркаслар орасини тўлдириш учун ишлатиладиган қоришмада терилган пишиқ ёки хом ғишт.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
251. Мустаҳкамлиги паст деворбоп буюмлардан тикланадиган ташқи деворларга иссиқлик сақловчи материаллар ишончли маҳкамланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
252. Антисейсмик чоклар орасидаги масофа, бинонинг баландлиги ва қаватлари сони ушбу ШНҚнинг 15-жадвали 6-позициясида келтирилган ўлчамлардан ошмаслиги керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бўлманинг бир қават чегарасидаги девор материали ва конструкцияси бир хил қабул қилиниши зарур.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Юқори қават деворининг оғирлиги пастки қават девор оғирлигидан катта бўлмаслиги лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
253. Эни 5 m дан ортиқ бўлган биноларда юк кўтарувчи деворларни мустаҳкамлиги паст материаллардан тикланса, камида битта ички бўйлама девор бўлиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Барча ички деворлар бино тарҳини тўлиқ узлуксиз кесиб ўтиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Кўндаланг девор ўқлари орасидаги масофа ушбу ШНҚнинг 15-жадвали 6-позициясида белгиланган қийматлардан катта бўлмаслиги лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
254. Қават баландлигининг ўрта сатҳида ҳар бир йўналишда дераза ёки эшик оралиғидаги деворнинг кесим йиғиндиси девор ташқи периметри бўйича бино юзасининг 4 фоизидан кам бўлмаслиги керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Деворларда қолдириладиган дераза ёки эшик ўринлари орасидаги девор эни 1 m дан кам бўлмаслиги, дераза ёки эшик ўринларининг эни эса 1,5 m дан ошмаслиги зарур.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Деворда дераза ёки эшик ўринлари ёғоч каркаслар ёки темирбетон ўзаклар билан кучайтирилиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Қават баландлигининг девор қалинлигига нисбати 9 дан катта бўлмаслиги зарур.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бино тарҳидан деворларнинг (синиқ чизиқли) туртиб чиқишига йўл қўйилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
255. Хом ғишт ёки бошқа грунтли материаллардан бажарилган теримнинг ўқ бўйлаб боғланмаган кесимда чўзилишга бўлган муваққат қаршилиги 30 kPa (0,3 kg/cm2) дан кам бўлмаслиги зарур.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
256. Антисейсмик камарлар бўйлама ва кўндаланг деворларнинг бутун периметри бўйлаб қуйилиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
257. Ёғоч (чўпкори) каркасли биноларда антисейсмик камар сифатида каркаснинг барча устунларини ўзаро бирлаштирадиган боғловчи тўсинлардан фойдаланишга йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
258. Грунтли материаллардан барпо этиладиган биноларда антисейсмик камарлар сифатида ёғоч ёки яхлит темирбетондан фойдаланилишига йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Камарлар ёпма тўсинларнинг сатҳида ўрнатилади ва ёпмаларга бириктирилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
259. Ёғочли антисейсмик камарларни ходалардан ёки кўндаланг кесими 100x100 mm бўлган иккита брусдан тайёрланиб, деворнинг ташқи қирралари бўйлаб ўрнатилади ва бир-бири билан остидан ҳар 500 mm дан ошмаган қадамда қўйиладиган тўғрибурчакли ёғоч бруслар ёрдамида бириктирилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Камарларнинг бурчаклари бикирлик элементлари билан кучайтирилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
260. Тош-ғиштли бинолар учун қуйиладиган талабларга мувофиқ яхлит темирбетон камарлар синфи В5 дан паст бўлмаган бетондан деворнинг бутун кенглигида жойлаштирилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Деворлардан 0,5 m дан ошмаган қадам билан теримга 300 mm узунликда анкерланган вертикал арматура чиқариб қолдирилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Девор теримида 1 m қадами билан ўлчамлари 140x140 mm, чуқурлиги 300 mm дан кам бўлмаган ўйиқлар ҳосил қилинишига йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Сейсмик камарлар билан бетонлаш жараёнида бу ўйиқлар 4 дона диаметри 5 mm бўлган стерженлар билан арматураланиб яхлитланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
261. Грунтли материаллардан тикланадиган деворларнинг бурчаклари ва ўзаро кесишув жойлари, одатда, коррозияга қарши таркиб билан қопланган металл тўрлар билан кучайтирилиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бунда бўйлама арматуранинг умумий кесим юзаси 1 cm2 бўлган металл тўрлар девор баландлиги бўйлаб 500 mm қадам билан, кесишиш ўқидан ҳар томонга 1 m узунликда қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳисобий сейсмиклик 7 балл бўлган зоналарда тикланадиган бир қаватли бинолар деворларининг кесишадиган жойларини иссиқ битум шимдирилган қамишли қатлам билан кучайтирилишига йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
262. Қўшсинч ёки яккасинчларнинг устунлари камида 100x100 mm кесимга эга бўлиши, камида ҳар 1200 mm масофада ўрнатилиши ва улар худди шундай ўлчамлардаги диагонал хавонлар билан таъминланиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
263. Синчнинг вертикал элементлари (устунлар) кўндаланг кесими камида 100x150 mm бўлган тагсинч ва тепасинч (сарров)ларга бириктирилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Тагсинч бино цоколи билан диаметри 10-12 mm бўлган металл боғлагичлар ёрдамида боғланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Эшик ва дераза ўринларининг тепа қисмига ва дераза ўринларининг пастки қисмига кесими 100x100 mm дан кам бўлмаган горизонтал ёғоч ўрнатилади устунни сарров ва тагсинчларга маҳкамлаш учун, устундан чиқарилган турумлар сарров ва тагсинчлардаги тешикларга киритилади ва металл тасма билан қопланиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
264. Деворларни кучайтирувчи темирбетон элементлар бикир тугунли рама кўринишидаги тизимларга ва йиғма ёки яхлит темирбетон ораёпмаларга бирлаштириш керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Элементларнинг конструкциялари мазкур ШНҚнинг 6-боби 2 ва 8-параграфи талабларига жавоб бериши зарур.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
265. Ҳисобий сейсмиклик 9 балл бўлган бинонинг каркас оралиғи тўлдирувчи билан тўлдирилгач, деворларнинг ташқи ва ички томонидан каркас элементларига маҳкамланган металл сим тўрлар билан қопланади, сўнгра цементли қоришма билан сувоқ қилинади. Тўрлар учун диаметри 3-4 mm ва катакларининг ўлчамлари 300x300 mm қабул қилинади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
266. Деворлари мустаҳкамлиги паст бўлган материаллардан тикланадиган биноларда қадами 1500 mm дан катта ва кўндаланг кесими 150x200 mm кам бўлмаган тўсинлар, шунингдек, тўсинларнинг ости ва устидан жойлаштириладиган диагонал (45° бурчак остида) тахтали тўшамалардан иборат ёғоч тўсинли ораёпмаларни қўллаш мақсадга мувофиқ. Ораёпма тўсинлари антисейсмик камарга ёки девор устида ҳосил қилинадиган боғловчи тасмага бикир боғланиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
267. Деворлар билан ўйиқ (шпонка)ли боғланган ва атрофи бўйлаб таянган яхлит енгил бетонли ораёпмаларни қўллашга йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
268. Енгил томлардан фойдаланиш лозим. Тупроқли томларни қўллашга йўл қўйилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
269. Бино деворлари остига тасмасимон пойдеворлар ўрнатилиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Пойдевор учун шакли юмалоқ чақилмаган йирик тошлардан фойдаланишга йўл қўйилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
270. Грунтли материаллардан тикланадиган биноларнинг ёнма-ён жойлашган бўлмалар пойдеворлари турли хил сатҳларда жойлашганда ҳамда бинонинг бир қисми остида ертўла мавжуд бўлганда, бинонинг чуқур жойлашган қисмидан саёз жойлашган қисмига ўтиш ушбу ШНҚнинг 100 — 105-бандлари талаблари бўйича бажарилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бунда ёнма-ён жойлашган бўлмалар пойдеворларининг туташадиган қисмлари чокдан камида 1 m масофада бир хил чуқурликда жойлашиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
271. Мустаҳкамлиги паст материаллардан тикланадиган деворлар учун ишлатиладиган арматура ёки металл буюмлар коррозиядан ҳимояланиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
8-§. Темирбетон конструкциялар
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
272. Эгилувчи ва номарказий сиқилувчи элементларнинг нормал кесим бўйича мустаҳкамлигини ҳисоблашда бетоннинг сиқилиш зонаси чегаравий нисбий баландлигининг хусусиятлари ξR ШНҚ 2.03.01-24 талаблари ҳисобга олинган ҳолда 0,85 коэффициентга кўпайтириб қабул қилиниши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
273. Сейсмиклиги >9 балл юқори бўлган майдончаларда барпо этиладиган биноларнинг темирбетон конструкцияларини мустаҳкамликка ҳисоблашда ШНҚ 2.03.01-24 талабларига мувофиқ ёриқлар ҳосил бўлиши билан чегаравий ҳолат юзага келадиган конструкциялар учун ёриқбардошлик бўйича I тоифага мансуб конструкцияларда, материалларнинг ҳисобий қаршиликлари 0,75 коэффициентга кўпайтириб қабул қилиниши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
274. Темирбетон конструкциялари элементларида қуйидаги арматура пўлатларини қўллашга йўл қўйилмайди:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
узилишдаги нисбий узайиши 2 фоиздан кам бўлган арматура пўлатлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
пайвандлаш ёки юқори ҳарорат таъсиридан кейин узилишдаги нисбий узайиши 2 фоиздан камаядиган арматура пўлатлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
пайвандлаш ёки юқори ҳарорат таъсири натижасида эгилишнинг рухсат этилган бурчаги камаядиган арматура пўлатлари.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
275. Сейсмиклиги ˃9 балл бўлган ҳудудларда қуйидаги конструктив элементларни қўллашга йўл қўйилмайди:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
овал, хочсимон, Т-симон ва трапециясимон кўндаланг кесимли устунлар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
узун томонининг қисқа томонига нисбати 2 дан ортиқ бўлган тўғри тўртбурчак кўндаланг кесимли устунлар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
бўшлиқли тўсинлар (ригеллар) ва устунлар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
276. Йиғма темирбетон элементларнинг туташиш жойларида кесувчи кучларни эгилувчан арматура орқали узатишга йўл қўйилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
277. Сейсмик юкламалар ҳисобга олинган юкламаларнинг махсус бирикмасига ҳисобланадиган олдиндан зўриқтирилган темирбетон конструкцияларда аралаш арматуралаш назарда тутилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бунда зўриқтириладиган арматура билан бир қаторда зўриқтирилмайдиган ишчи арматуранинг бир қисми, умумий ишчи арматуранинг 25 фоизигача пластик пўлат стерженлардан қабул қилиниши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
278. Сейсмик таъсирлар ҳисобга олинган ҳолда юкламаларнинг махсус бирикмасига олдиндан зўриқтирилган темирбетон конструкцияларни ҳисоблашда мустаҳкамлик шарти бўйича аниқланадиган зўриқишлар ёриқлар ҳосил бўлиши ҳолатида кесим қабул қила оладиган зўриқишлардан камида 25 фоизга катта бўлиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
279. Арматураси бетон билан тишлашиб боғланмайдиган темирбетон конструкциялардан фойдаланишга йўл қўйилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
280. Сейсмиклиги 9 балл >9 балл бўлган майдончаларда махсус анкерларсиз арматура арқонларини, шунингдек диаметри 28 mm дан ортиқ бўлган даврий профилли арматура стерженларини қўллашга йўл қўйилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
281. Сейсмик кучларни қабул қиладиган юк кўтарувчи арматураланмаган бетон элементлардан фойдаланишга йўл қўйилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Тўсинли конструкцияларда бўйлама арматуранинг умумий кесим юзаси элемент кўндаланг кесими юзасининг камида 0,1 фоизини ташкил этиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
282. Темирбетон деворлар ва бикирлик диафрагмаларида ҳар бир йўналишдаги вертикал ва горизонтал арматураларнинг кесим юзаси қуйидагича қабул қилиниши лозим:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
четки қисмларда — бетон кесими юзасининг камида 0,2 фоизи ва кўпи билан 4 фоизи;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ўрта қисмларда — бетон кесими юзасининг камида 0,1 фоизи ва кўпи билан 4 фоизи.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
283. Кўп қаватли каркасли биноларнинг темирбетон устунларида бўйлама арматуранинг умумий кўндаланг кесим юзаси ҳисоблаш натижаларига кўра қабул қилиниши ҳамда қуйидаги қийматлардан кам бўлмаслиги лозим:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
қурилиш майдончасининг сейсмиклиги 7 ва 8 балл бўлганда — устун кўндаланг кесими юзасининг 0,8 фоизидан;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
қурилиш майдончасининг сейсмиклиги ˃9 балл бўлганда — устун кўндаланг кесими юзасининг 1,2 фоизидан.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
284. Кўп қаватли каркасли биноларнинг темирбетон устунларида бўйлама арматуранинг умумий кўндаланг кесим юзаси устун кўндаланг кесими юзасининг 4 фоизидан ошмаслиги лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
285. Эгилувчи элементларда кўндаланг арматура миқдори ҳисоблаш йўли билан аниқланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Тўсиннинг таянч олдидаги ҳисобий участкаси узунлигида хомутлар қадами ҳисобий сейсмикликка кўра қуйидагича қабул қилиниши лозим:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
7-8 баллда — тўсин баландлигидан ва 200 mm дан ошмаслиги;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
9 баллда — 150 mm дан ошмаслиги;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
>9 баллда — 100 mm дан катта, хомутлар диаметри 8 mm дан кам бўлмаслиги.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
286. Сиқилувчи элементларда бўйлама арматуралаш фоизи 3 фоиздан ортиқ бўлганда, хомутлар қадами 8d дан ва 200 mm дан ошмаслиги лозим. Бунда d — бўйлама ишчи сиқилган арматуранинг энг кичик диаметри.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
287. Раманинг бикир тугунларига туташадиган, узунлиги элемент кесими баландлигининг 1,5 баробарига тенг бўлган сиқилувчи элементларда хомутлар қадами қуйидагича қабул қилиниши лозим:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
7 ва 8 баллда — 150 mm дан ошмаслиги;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
9 балл ва >9 баллда — 100 mm дан ошмаслиги.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Кўндаланг арматуранинг диаметри камида 8 mm бўлиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
288. Боғланган арматура каркасларида хомутларнинг учлари бўйлама арматура атрофида букилиб, 6dsw дан кам бўлмаган узунликка бетон танасига киритилиши шарт.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
289. Элементларда бўйлама арматураларнинг пайвандсиз туташув жойлари максимал зўриқишлар таъсир қиладиган зоналардан ташқарида жойлаштирилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Эгилувчи элементларнинг бўйлама арматура стерженларини устма-уст туташтириш участкаларида хомутларнинг диаметри камида 8 mm, қадами эса кўпи билан 100 mm бўлиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Арматуранинг боғланиш учун киритиладиган узунлиги ҳамда пайванд чокининг узунлиги ШНҚ 2.03.01-24да белгиланган қийматларга нисбатан камида 30 фоизга ошириб қабул қилиниши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Устунларда бўйлама арматура стерженлари, одатда, пайвандлаш орқали туташтирилиши лозим. Диаметри 25 mm ва ундан кичик бўлган стерженларни пайвандсиз устма-уст туташтиришга йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бунда туташув зонасида тўрлар билан қўшимча билвосита арматуралаш назарда тутилиши ёки устма-уст туташтириш узунлиги ШНҚ 2.03.01-24да белгиланган қийматга нисбатан камида 30 фоизга оширилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Хомутлар қадами 100 mm дан ошмаслиги керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
290. Сейсмиклиги 9 балли майдончаларда арматура стерженларини устма-уст туташтиришга йўл қўйилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
291. Арматура стерженларини инвентар қолипларда ваннали пайвандлаш усулида, шунингдек ечилмайдиган пўлат ҳалқа-қопламалардан фойдаланган ҳолда пайвандлаб туташтиришга пайванд чоклари сифати бузилмайдиган усуллар билан назорат қилинганда йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
292. Деворлар, устунлар ва ригелларнинг бўйлама арматураларини пайвандсиз механик усулда туташтиришга, шу жумладан муфтали пресслаб улаш, резьбали муфталар орқали улаш ва бошқа усулларга, уларнинг ишончлилиги экспериментал тадқиқотлар билан тасдиқланган ҳолларда йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
293. Олдиндан зўриқтирилган конструкциялар ва элементларнинг эксплуатация юкламалар таъсирида сиқилиш зонасида тайёрлаш, ташиш ва монтаж қилиш босқичларида ёриқлар ҳосил бўлишига йўл қўйилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
294. Ҳисобий сейсмиклиги 8 ва 9 балл бўлган ҳудудларда сиқилувчи элементларда ҳамда эгилувчи элементларнинг сиқилиш зоналарида кўндаланг арматуралар қадами элемент кесимининг энг кичик ўлчамидан ва 300 mm дан ошмаслиги лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
295. Ҳисобий сейсмиклик >9 баллда кўндаланг арматуралар орасидаги масофа элемент кесимининг энг кичик ўлчамининг 0,5 баробари ва 200 mm дан катта бўлмаган масофада қўйилиши керак. Хомутларнинг диаметри камида 8 mm бўлиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
296. Кўндаланг арматура сиқилган бўйлама арматура стерженларининг ҳар қандай йўналишда бўртиб чиқишига қарши устуворлигини таъминлаши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
297. Кўп қаватли каркасли биноларнинг йиғма устунлари, имкон қадар, бир нечта қават баландлигига мўлжалланган йириклаштирилган элементлардан қабул қилиниши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Устунларнинг бўйлама арматуралари туташадиган жойларда уларни пайвандсиз устма-уст туташтиришга йўл қўйилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Устунларни тайёрлаш, кўтариш, ташиш ва монтаж қилиш жараёнида уларнинг бетонида ёриқлар ҳосил бўлишига йўл қўйилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
298. Бинолар темирбетон каркасларининг бикир тугунлари зич жойлаштирилган пайванд тўрлар, спираллар ёки берк хомутлар билан қўшимча кучайтирилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Агар ҳисоблаш бўйича қўшимча арматуралаш талаб этилмаганда, мазкур тугун зоналари диаметри камида 8 mm бўлган ва қадами 100 mm дан ошмайдиган берк хомутлар билан конструктив жиҳатдан жиҳозланиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ригелларнинг бикир тугунларга туташадиган, узунлиги ригель баландлигининг 2 баробарига тенг бўлган участкалари ёпиқ контурли кўндаланг арматуралар билан арматураланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Кўндаланг арматуралар қадами:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
сейсмиклиги 7 — 9 балл бўлган ҳудудларда — 100 mm дан;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
юк кўтарувчи диафрагмали рамали каркас тизимларида — 200 mm дан;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
сейсмиклиги >9 балли ҳудудларда мос равишда — 70 ва 150 mm дан ошмаслиги лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
299. Бўйлама арматураларни пайвандлаб улаш ёки механик бириктириш элемент танасининг исталган кесимида бажаришга йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бўйлама арматураларни пайвандлаш ёки механик бириктириш орқали туташтириш элемент танасининг исталган кесимида бажарилишига йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бунда битта кесимда уланадиган стерженлар сони уларнинг умумий сонининг ярмидан ошмаслиги лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Элемент узунлиги бўйича бирикмалар орасидаги масофа уланаётган стерженлар диаметрининг камида 40 баробарига тенг бўлиши зарур.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
300. Олдиндан зўриқтирилмаган ишчи арматура сифатида А500С, А550СК, А600С, В500С синфли ҳамда А400 синфли 25Г2С пўлат маркали арматуралардан фойдаланишга йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
301. Юк кўтарувчи темирбетон элементларида алоҳида арматура стерженлари, пайванд тўрлар ва арматура каркаслари учун, шунингдек анкерланувчи арматура сифатида 35ГС пўлат маркали А400 синфли арматураларни қўллашга йўл қўйилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
302. Олдиндан зўриқтириладиган арматура сифатида, одатда, А800 ва А1000 синфли иссиқ усулда прокатланган ёки термомеханик мустаҳкамланган арматуралар, Вр1400, В1500 ва В1600 синфли стабиллаштирилган арматура симлари, шунингдек К1500 ва К1600 синфли стабиллаштирилган етти симли арматура канатлари қўлланилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
303. Максимал кучланишдаги нисбий чўзилиши 2,5 фоиздан кам бўлган нисбий чўзилишга эга арматура прокатларини олдиндан зўриқтириладиган ва олдиндан зўриқтирилмайдиган ишчи арматура сифатида, шунингдек Вр500 синфли арматура симларини қўллашга йўл қўйилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
304. В500С арматура прокатини сейсмиклиги 8-9 балли қурилиш ҳудудларида қўллаганда максимал кучланишда нисбий чўзилиши камида 5 фоиз ёки нисбий чўзилиши камида 4,5 фоиз ва нисбат камида 1,08 бўлиши зарур.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
305. Сейсмиклиги 9 балл бўлган ҳудудларда диаметри 28 mm ва ундан ортиқ бўлган арматура канатларини, шунингдек даврий профилли арматура стерженларини махсус анкерларсиз қўллашга йўл қўйилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
306. Йиғма-яхлит конструкцияларнинг йиғма элементларидан чиқарилган арматура стерженларининг яхлит бетонга анкерланиш узунлиги ШНҚ 2.03.01-24 бўйича аниқланадиган қийматга нисбатан камида 25 фоизга ошириб қабул қилиниши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
307. Сейсмиклиги >9 балл бўлган ҳудудларда стерженларнинг анкерланиш зонасидаги яхлит бетонда анкерланадиган стерженларни қамраб олувчи қўшимча пайванд тўрлар ёки қадами 70 mm бўлган хомутлар кўринишидаги конструктив кўндаланг арматуралар назарда тутилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Сейсмиклиги >9 балл диаметри 28 mm ва ундан ортиқ бўлган арматура канатларини, шунингдек даврий профилли арматура стерженларини махсус анкерларсиз қўллашга йўл қўйилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
308. Девор ва диафрагманинг ён сиртидаги тақсимловчи арматура махсус кўндаланг стерженлар ёрдамида бўртиб чиқишидан ҳимояланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Деворларнинг кесишган жойлари ва қалинлиги кескин ўзгарадиган жойлари ҳамда дераза ёки эшик ўринларининг четлари конструктив арматураланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
309. Девор элементлари ва диафрагмаларнинг учма-уч бирикиш жойлари ҳисоблаш йўли билан лойиҳаланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бунда бетонга ишончли анкерланган пўлат боғламларнинг умумий кесим юзаси чокнинг ҳар 1 m узунлиги учун камида 1 cm² бўлиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
9-§. Юк кўтармайдиган конструкциялар ва биноларнинг меъморий элементлари
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
310. Юк кўтармайдиган (ўз юкини кўтарувчи) конструкциялар (элементлар) ўз текислигида ва унга перпендикуляр бўлган текисликда устуворлиги таъминланган ҳолда юк кўтарувчи конструкцияларга маҳкамланиши зарур.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
311. Омборхоналарда тахланадиган элементлар ва материаллар, шунингдек ағдарилиши инсонлар ҳаётига, ускуналарга ёки бинодан фойдаланишга хавф туғдирадиган асбоб-ускуналар ва мебеллар ноконструктив элементлар сифатида ҳисобга олиниши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
312. Юк кўтармайдиган конструкциялар, элементлар ва уларнинг маҳкамлаш мосламалари ушбу ШНҚнинг 5-боби талабларига мувофиқ маҳаллий сейсмик юкламалар таъсирига биринчи гуруҳ чегаравий ҳолатлар (ЧҲ-1) бўйича ҳисобланиши зарур.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
313. Бузилиши инсонлар ҳаётига ёки қимматбаҳо ускуналарга хавф туғдириши мумкин бўлган элементларнинг мустаҳкамлиги ва устуворлиги маҳаллий сейсмик юкламалар таъсирига текширилиши зарур.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
314. Юк кўтармайдиган конструкцияларнинг маҳкамлаш элементлари, бирикиш жойлари ва боғламлари бинонинг юк кўтарувчи конструкциялари бикирлигини оширмаслиги лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Улар ноконструктив элементларнинг ҳисобий деформацияларини қабул қилиш, уларнинг қулаши ва прогрессив бузилишининг олдини олиш учун етарли эластиклик ва деформацияланиш қобилиятига эга бўлиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
315. Пардеворлар, одатда, енгил материаллардан барпо этилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Йирик панелли ёки каркасли пардеворлар деворлар ва устунларга, пардевор узунлиги 3 m дан ортиқ бўлганда эса қаватлараро ёпмаларга ҳам маҳкамланиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Пардеворлар учун деворбоп майда ўлчамли деворбоп буюмлар, ғишт, сопол тошлар, табиий ва сунъий материаллардан тайёрланган йирик ўлчамли деворбоп буюмлар блоклар, гипсли плиталар, шу жумладан паз-гребенли плиталардан фойдаланишга йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
316. Майда ва йирик ўлчамли буюмлардан тикланадиган (барпо этиладиган) пардевор учун материалнинг мустаҳкамлиги 3,5 MPa (35 kgf/cm2) дан кам бўлмаслиги зарур.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Елимли таркибнинг ёки қоришманинг мустаҳкамлиги 0,12 MPa (1,2 kgf/cm2) дан кам бўлмаган нормал ёпишиб боғланиши мустаҳкамлиги таъминланиши, эгилишдаги мустаҳкамлиги эса асосий материалнинг эгилишдаги мустаҳкамлигига тенг бўлиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
317. Сейсмиклиги 7 балл ва ундан паст бўлган зоналарда деворбоп майда ва йирик ўлчамли буюмлардан тикланадиган пардеворларни 16 қаватгача бўлган биноларда қўллашга йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Сейсмиклиги 8 ва 9 балл бўлган зоналарда ҳамда Wη<2 бўлганда эса уларни 5 қаватгача бўлган биноларда қўллашга йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳисобий сейсмиклиги 8 ва 9 балл бўлган ҳудудларда, шунингдек Wη<2 бўлганда, бундай пардеворларни фақат беш қаватгача бўлган биноларда қўллашга йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳисобий сейсмиклиги 9 баллдан юқори бўлган ҳудудларда бундай пардеворларни қўллашга йўл қўйилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Комплекс конструкцияларда деворбоп майда ўлчамли буюмлардан барпо этиладиган пардеворларнинг ҳар икки томони мустаҳкамлик маркаси камида M100 бўлган арматураланган қоришма билан сувалганда улардан фойдаланишга йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Пардеворлар бинонинг икки асосий йўналиши бўйича юк кўтарувчи конструкцияларга эгилувчан боғламлар билан маҳкамланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
318. Сейсмик юкламалар таъсирида пардеворлар ва юк кўтарувчи конструкцияларнинг мустақил деформацияланишини таъминлаш учун қуйидаги талабларга риоя қилиниши лозим:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
пардеворларнинг вертикал қирралари билан юк кўтарувчи элементлар орасида кенглиги қаватнинг ҳисобий максимал горизонтал оғишига тенг, бироқ камида 30 mm бўлган тирқиш қолдирилиши;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ораёпманинг эгилиши ҳисобга олинган ҳолда, пардеворнинг юқори горизонтал қирраси билан ёпма конструкцияси орасида камида 20 mm кенгликда тирқиш қолдирилиши;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
тирқишлар эластик-қайишқоқ материаллар билан тўлдирилиши.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
319. Майда ва йирик ўлчамли материаллардан тикланадиган пардеворлар мустаҳкамликка яхлит жисмлар каби ҳисобланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Зарурат бўлганда пардеворларга биноларнинг юк кўтарувчи элементлари билан боғланадиган вертикал ва горизонтал кучайтирувчи элементлар киритилишига йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
320. Ғишт ёки тошдан барпо этиладиган пардеворлар бутун узунлиги бўйлаб чок арматуралари билан кучайтирилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Арматуралар баландлик бўйлаб 700 mm дан ошмайдиган қадамда жойлаштирилиши, уларнинг умумий кесим юзаси сейсмиклиги 7 балл бўлган майдончаларда камида 0,2 cm², 8 ва 9 балл бўлганда эса камида 0,3 cm² бўлиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Пардеворларнинг ўз текислигидан кўчишини чекловчи қурилмалар билан жиҳозланган осма панел-пардевор кўринишида бажарилишига йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
321. Осма конструкцияларда илгакларнинг кесими конструктив ҳисоблаш асосида қабул қилиниши лозим. Бунда илгаклар элементнинг хусусий оғирлигидан тўрт марта катта юкламани қабул қилишини таъминлаши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
322. Том конструкцияси қоплама элементларининг (майда донали, листли, ўрамли (рулонли) ва бошқалар) ҳар бири томнинг юк кўтарувчи конструкцияларига алоҳида маҳкамланиши назарда тутилиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
323. Лифтларнинг йўналтирувчилари, шахта элементлари ва бинонинг юк кўтарувчи конструкциялари орасида бинонинг ҳисобий горизонтал оғишидан икки марта катта, бироқ камида 100 mm бўлган тирқиш назарда тутилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
324. Тахланадиган элементлар ва материаллар қуйидаги талабларга жавоб бериши лозим:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
биноларнинг юк кўтарувчи ва юк кўтармайдиган элементларига шикаст етказмаслиги;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ўтиш йўлаклари ва захира майдонларини тўсиб қўймаслиги;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
хусусий устуворлиги ҳисобига турғун ҳолатда бўлиши ёки юк кўтарувчи конструкцияларга ишончли маҳкамланиши.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
325. Одамларнинг доимий бўлишига мўлжалланган хоналарни пардозлашда енгил материаллардан фойдаланиш лозим. Деворлар ва бинонинг бошқа қисмларини пардозлаш материаллари билан қоплашга улар анкерлар билан ишончли маҳкамланган ҳамда ёнғин хавфсизлиги талабларига мувофиқ бўлган тақдирда йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
326. Бино ташқи сиртлари, атриумлар, витражлар ва пардеворларни узлуксиз ойнабанд қилишда хавфсиз шишалар, хусусан ламинатланган шишапакетлар ёки тобланган ламинатланган шишалардан фойдаланиш назарда тутилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ойнабанд конструкциялар зилзила таъсирида синиб тушиши натижасида одамлар хавфсизлигига таҳдид туғдирмаслигини таъминлайдиган конструктив чора-тадбирлар билан лойиҳаланиши лозим. Шишадан иборат узлуксиз тўсиқ конструкцияларнинг зилзилабардошлиги алоҳида ҳисоблаш ва конструктив чора-тадбирлар асосида таъминланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
10-§. Пўлат каркасли бинолар
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
327. Пўлат каркасларни лойиҳалашда ригеллар, диафрагмалар, устунларнинг таянч траверсалари ҳамда пўлат боғловчиларда ҳисобий сейсмик юкламалардан ортиқ юкламалар таъсирида ноэластик деформациялар ривожланиши мумкин бўлган олдиндан белгиланган участкалар ёки махсус конструктив элементлар назарда тутилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
328. Эластик-пластик ҳолатда ишлайдиган элементлар учун нисбий узайиши камида 20 фоиз бўлган кам углеродли ва кам легирланган конструкцион пўлатлар қўлланилиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
329. Пўлат конструкциялар элементларида пластик деформациялар ривожланиши назарда тутилган участкалар пайвандли ва болтли бирикмалардан ташқарида жойлаштирилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
330. Бир қаватли каркасли биноларда кўндаланг ва бўйлама йўналишлардаги устунлар пойдеворларга бикр маҳкамланган ҳолда лойиҳаланиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Том ёпма ригеллари устунлар билан шарнирли ёки бикр бирикмалар орқали туташтирилиши мумкин.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бўйлама йўналишда устунлар орасида боғловчилар назарда тутилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
331. Бир қаватли биноларда устунлар орасидаги вертикал боғловчилар ҳар бир бўйлама ўқ бўйича, одатда, бинонинг ўрта қисмида жойлаштирилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳар бир устун қаторидаги боғловчилар сони уларнинг ҳисобий юк кўтариш қобилиятига кўра аниқланиши лозим. Бўлма ўқи бўйлаб иккита боғловчи ўрнатиш талаб этилганда, уларнинг ўқлари орасидаги масофа устун қадами 6 m бўлганда 48 m дан, устун қадами 12 m бўлганда эса 24 m дан ошмаслиги зарур.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
332. Устунлар орасига ўрнатиладиган кран усти боғловчилари, одатда, устунларнинг четки қадамларида жойлаштирилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Стропил фермаларнинг таянчлари бўйлаб вертикал боғловчилар, фермаларнинг юқори ва пастки белбоғлари текислигида эса горизонтал боғловчилар назарда тутилиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
333. Бир қаватли бинолар устунлари орасидаги вертикал боғловчилар сиқилиш ва чўзилиш кучларини қабул қиладиган ҳамда, қоида тариқасида, устунларнинг кран усти қисмида бир текисликда, кран ости қисмида эса икки текисликда ишлайдиган конструкциялар сифатида ҳисобланиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
334. Бир қаватли каркасларнинг фазовий бикирлигини, том ёпмалар ва уларнинг алоҳида элементлари устуворлигини таъминлаш учун том ёпманинг юк кўтарувчи конструкциялари фермаларнинг юқори ва пастки белбоғлари текислигида, шунингдек вертикал текисликларда боғловчилар тизими назарда тутилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
335. Пўлат стропил фермалар устига йиғма темирбетон том ёпма плиталарини ўрнатишга сейсмиклиги 7 баллгача бўлган майдончаларда йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
336. Металл каркасли биноларда қаватлараро ёпмаларни яхлит темирбетондан бўлишига йўл қўйилади. Бунда таянчларда силжишга қарши чора-тадбирлар темирбетон каркасли бинолар учун белгиланган талаблар даражасида таъминланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
337. Пўлат прогонлар устидан ётқизиладиган профилланган тўшама (профнастил) дан иборат том ёпмаларнинг бикирлигини таъминлаш учун тўшама листларини прогонларга ёки стропил конструкцияларнинг юқори белбоғларига ҳар бир пастки тўлқинида, силжишга қаршилик кўрсатадиган «болт-саморез» ёки «парчин мих» билан маҳкамланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Профилланган тўшама (профнастил) узунлиги бўйлаб камида ҳар 250 mm да парчин мих ёки болтлар билан маҳкамланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Профилли тўшамали қоплама дискининг бикирлигини ошириш учун ферма юқори прогонида горизонтал боғловчилар тизими назарда тутилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
338. Кўп қаватли каркасли биноларнинг конструктив тизими ушбу ШНҚнинг 5-боби 2-параграфидаги талабларга риоя этилган ҳолда танланади, бунда маълум горизонтал элементларда пластиклик зоналари вужудга келувчи каркас конструкцияларни танлаш лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
339. Кўп қаватли бинолар учун пўлат каркасларнинг ҳар хил типдаги устунларнинг кесими бош инерция ўқларига нисбатан бир хил устуворликка эга бўлган ёпиқ қути, рама-боғламли каркаслар учун устунлар кесими эса қўштавр кўринишда лойиҳаланиши зарур.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
340. Рамали каркасларнинг ригеллари туташадиган сатҳларда устунларга кўндаланг бикирлик қовурғалари ўрнатилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
341. Кўп қаватли бинолар пўлат каркасларида ригелларнинг таянч кесимлари токчалар энини ошириш ёки вутлар ҳосил қилиш орқали кенгайтирилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ригелларнинг таянч кесимларини кенгайтирмасдан, уларни юқори мустаҳкамликдаги болтлар ёрдамида устунларга туташтиришга йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
342. Сейсмик ҳудудларда барпо этиладиган биноларнинг пўлат боғловчиларида ҳисобий зўриқишлардан ортиқ зўриқишлар таъсирида пластик деформациялар ривожланишига йўл қўйиладиган махсус конструктив элементлардан фойдаланишга йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
6-боб. Ер ости иншоотлари ва муҳандислик тармоқлари
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
1-§. Умумий қоидалар
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
343. Мазкур боб талаблари қуйидаги ер ости иншоотлари ва муҳандислик тармоқларини лойиҳалашга татбиқ қилинади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ичимлик суви таъминоти тармоқлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
оқова сувларни чиқариб юбориш тармоқлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
иссиқлик тармоқлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
газ таъминоти тармоқлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
магистрал қувурлар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ичимлик суви, иссиқлик таъминоти ва оқова сувлари иншоотлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
мазкур бандда келтирилган тармоқлардаги камералар ва қудуқлар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
344. Сейсмиклиги >9 бўлган ҳудудларда қуриладиган иншоот ва муҳандислик тармоқлари мазкур бобнинг 11-параграфига мувофиқ лойиҳаланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
345. Муҳандислик иншоотлари конструкциялари қувурлар ва уларнинг мураккаб тугунларида ҳисобий кўчишларни эркин қабул қилиш имконини таъминлаши лозим. Бунда иншоот деворлари ва қувурлар орасида лойиҳавий ҳисоб билан аниқланадиган бўш жой назарда тутилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
346. Турли жинсли, чўкувчан, шунингдек геологик ва топографик шароитлари кескин ўзгарувчан грунтли участкаларда қувур ётқизилганда антисейсмик чора-тадбирлар (сунъий замин-пойдеворлар қуриш, заминни зичлаш ёки мустаҳкам грунтга алмаштириш, эгилувчан уланишлардан фойдаланиш) назарда тутилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
347. Қувур ўтказиладиган трасса остидаги ҳудуднинг сейсмик маълумотлари бўлмаганда улар 19-жадвалдан аниқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Трассанинг сейсмик хусусиятларига зилзила жадаллиги, грунтда сейсмик тўлқинлар тарқалишининг ҳисобий тезлиги Ср ва грунт тебранишларининг даври Т киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

19-жадвал

Ср, m/s

5600 — 2100

2100 — 900

900 — 600

600 — 200

<200

Т, s

0,3

0,4

0,5

0,6

0,7

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
348. Қувур трассаси паст сейсмикликдаги ҳудуддан юқори сейсмикликдаги ҳудудга ёки аксинча ўтганда, қувурнинг тегишли участкаси юқорироқ сейсмик жадалликка мос қийматлар бўйича лойиҳаланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
349. Муҳим аҳамиятга эга иншоотлар, жумладан босимли қувурлар, электр станциялари қувурлари, метрополитен тоннеллари, гидротехника иншоотларининг қувурлари ва бошқа объектлар учун қўшимча муҳандислик-геологик, сейсмологик ва динамик тадқиқотлар ўтказилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
2-§. Ичимлик суви таъминоти тармоқлари
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
350. Сейсмиклиги 8 балл ва ундан юқори бўлган ҳудудларда I тоифали, шунингдек одатда, II тоифали ёнғинга қарши сув таъминоти тизимларини лойиҳалашда камида иккита мустақил сув таъминоти манбаси назарда тутилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Сув узатилиши бир вақтда тўхтаб қолишининг олдини олиш учун битта ер усти сув манбасидан икки мустақил сув олиш иншооти орқали сув олишга йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
351. III тоифали ичимлик суви таъминоти тизимларида, шунингдек техник-иқтисодий жиҳатдан асосланганда II тоифали тизимларда битта ичимлик суви таъминоти манбасидан фойдаланишга йўл қўйилади. Бунда мазкур тизимларнинг тоифаси ШНҚ 2.04.02-19 бўйича аниқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
352. Сейсмиклиги 7, 8 ва 9 балл бўлган ҳудудларда барча тоифадаги ичимлик суви таъминоти тизимлари учун ёриқли ва карстли жинслардаги ер ости сувларидан фойдаланилганда, иккинчи сув манбаси сифатида ер усти сув манбаси ёки қумли ва шағалли жинслардаги ер ости сув манбаси назарда тутилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
353. Ичимлик суви таъминоти тизимида ягона сув манбасидан, шу жумладан ер усти сув манбасидаги ягона сув олиш нуқтаси (створ)идан фойдаланилганда, сейсмиклиги 8 ва 9 балл бўлган ҳудудларда сув сақлаш сиғимларида қуйидагилар назарда тутилиши лозим:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ёнғинни ўчириш учун зарур сув ҳажмининг икки баравари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
авария ҳолатида хўжалик-ичимлик ва ишлаб чиқариш эҳтиёжларини таъминлаш учун авария сув ҳажми.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Авария сув ҳажми ҳисобий сув сарфининг камида 70 фоизини сейсмиклиги 8 балл бўлган ҳудудларда камида 8 h, 9 балл бўлган ҳудудларда камида 12 h давомида таъминлаши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
354. Сейсмиклиги 8 ва 9 балл бўлган ҳудудларда бир вақтнинг ўзида содир бўлиши мумкин бўлган ёнғинларнинг ҳисобий сони ШНҚ 2.04.02-19 талабларига мувофиқ аниқланадиган сонга нисбатан биттага кўп қабул қилиниши лозим (ташқи ёнғинни ўчириш учун сув сарфи 15 l/s дан ошмайдиган аҳоли пунктлари, корхоналар ва алоҳида жойлашган бинолар бундан мустасно).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
355. Ичимлик суви таъминоти тизимларининг фавқулодда вазиятлар ва сейсмик таъсирлар шароитида ишончли ишлашини таъминлаш учун лойиҳа ҳужжатларида қуйидаги техник ечимлар назарда тутилиши лозим:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
босимли резервуарларни бир-биридан хавфсиз масофада жойлаштириш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
сув босими минораларини босимли резервуарлар билан алмаштириш имконияти;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
хўжалик-ичимлик, ишлаб чиқариш ва ёнғинга қарши сув таъминоти тармоқлари ўртасида авария ҳолатида фойдаланиш учун уловчи қувурларни ўрнатиш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
тармоқларнинг гидравлик ва санитария жиҳатдан хавфсиз ишлашини таъминлаш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
зарур ҳолларда, тегишли тозалаш ва зарарсизлантиришдан сўнг сувни хўжалик-ичимлик суви таъминоти тармоғига узатиш имконияти.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
356. Ёнғинга қарши ва хўжалик-ичимлик сув таъминоти насос станциялари саноат бинолари ва иншоотлари қулаганда ёки шикастланганда насос станцияларининг ишлаши, шунингдек уларга кириш ва чиқиш имконияти чекланмайдиган қилиб жойлаштирилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
357. Насос станциялари ичимлик суви иншооти ёки ичимлик суви таъминоти бинолари ва иншоотлари билан ўралган ҳолларда, сув сақлаш иншоотларининг герметиклиги бузилганда машина зали ва электр ускуналари жойлашган хоналарни сув босишининг олдини олиш чора-тадбирлари назарда тутилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
358. Сув тайёрлаш станцияларида ҳовуз туридаги иншоотлар камида иккита мустақил блокка ажратилган ҳолда лойиҳаланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
359. Ичимлик суви иншоотларида тармоққа сув узатувчи иншоотни четлаб ўтувчи айланма қувурлар назарда тутилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Айланма қувурлар бошқа иншоотлар ва муҳандислик коммуникацияларидан қувур ташқи диаметрининг (DH) камида 5 бараварига тенг, бироқ 5 m дан кам бўлмаган масофада жойлаштирилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бунда ичимлик суви тармоғига узатиладиган сувни хлорлаш учун мослама назарда тутилиши зарур.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
360. Бир тугунда бир хил вазифани бажарувчи камида иккита резервуар назарда тутилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Сув киритиш ва чиқариш қувурлари ҳар бир резервуарга алоҳида уланиши, ёнма-ён жойлашган резервуарлар орасида умумий камера ўрнатилмаслиги лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
361. Қувурларни деворлар ва пойдеворларга қаттиқ маҳкамлашга йўл қўйилмайди. Қувур билан уни ўтказиш учун мўлжалланган туйнук орасида периметр бўйлаб камида 10 cm бўшлиқ қолдирилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Чўкувчан грунтларда мазкур бўшлиқнинг баландлиги камида 20 cm бўлиши ва у зич эластик материал билан тўлдирилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
362. Қувурларни насос станциялари ва сиғимли иншоотлар деворларининг ер ости қисмидан ўтказиш жойлари зилзила вақтида девор ва қувурнинг ўзаро тегишига йўл қўймайдиган қилиб лойиҳаланиши лозим. Бунда сальникли ўтказмалардан фойдаланиш лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
363. Қувурларни бино ёки иншоотларга кириш ёки чиқиш жойларида, қувурларни насос ёки сув тортиш қудуқларига уланадиган жойлардан 5-10DH масофада, сув босими минораларининг вертикал қувурларини (стояк), горизонтал қувурлар билан уланиш жойлари яқинида, шунингдек трассадаги қувурлар ўз йўналишини кескин ўзгартирган жойлари яқинида қувур учларини бўйлама йўналишда силжишига имкон берадиган эгилувчан бирикмаларни қўллаш лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
364. Сейсмиклиги 8 баллгача бўлган ҳудудларда қувурларни насосларга эгилувчан бирикмалар билан улаш ишлари насос станцияси биносидан 5-10DH масофадаги оралиқда амалга оширилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
365. Сейсмик ҳудудларда ичимлик суви иншооти ва ичимлик суви таъминоти тармоғини лойиҳалашда сейсмик юкламалар таъсирида ишончли ишлашни таъминлайдиган қувурлардан фойдаланилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Қувурларни ётқизиш чуқурлиги грунтнинг ҳисобий музлаш чуқурлигидан кам бўлмаган қилиб қабул қилиниши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
366. Қувурларнинг мустаҳкамлик синфи қуйидаги тармоқ турлари учун алоҳида танланиши лозим:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
магистрал тармоқлар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
тақсимлаш тармоқлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
кўча тармоғи.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
367. Кўча тармоғи қувурларининг мустаҳкамлик синфини танлашда юкларнинг фақат асосий жамламаси (сочетание) ҳисобга олинади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
368. Сейсмиклиги 8 ва 9 балл бўлган ҳудудларда тақсимлаш тармоқлари қувурларининг мустаҳкамлик синфини танлашда юкламаларнинг алоҳида жамламаси ҳисобга олиниши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
369. Сейсмиклиги 7, 8 ва 9 балл бўлган ҳудудларда сув ўтказгичлар ва магистрал тармоқлар қувурларининг мустаҳкамлик синфини танлашда юкламаларнинг алоҳида жамламаси ҳисобга олиниши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
370. Ичимлик суви таъминоти тармоқларнинг ҳисоби тўғри чизиқли ва мураккаб тугун олди участкалари (назорат қудуқлари, тақсимланиш жойлари, насослар, идишлар, артезиан қувурлари, сув босимли минорага уланиш жойлари)нинг ҳисобидан ташкил топиб, қуйидаги тартибда бажарилади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
қувурнинг мустаҳкамлик синфи танланади;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
сейсмик куч қувур ўқига перпендикуляр йўналишда таъсир этувчи келтирилган ҳисобий ташқи юкни аниқлаш орқали ҳисобга олинади ва қувурнинг мустаҳкамлик синфи текширилади;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
қувур ўқи бўйлаб йўналган сейсмик юк аниқланади ва қувурнинг бўйлама йўналишидаги мустаҳкамлиги текширилади;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
мураккаб тугун яқинида жойлашган қувур ҳисобланади;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
қувурлар улама ва чоклари ҳисобланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
371. Сейсмик куч ҳисобга олинганда, қувур ўқига тик йўналган келтирилган ҳисобий ташқи юк қуйидаги формуладан аниқланади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
(23)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
бу ерда:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Рр — сейсмик таъсир ҳисобга олинмаганда қувурга таъсир этувчи ҳисобий юк, kN/m;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
— сейсмик куч таъсирида юкнинг ортишини ҳисобга олувчи коэффициент.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
(24)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
бу ерда:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
g — 9,81 m/s2;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
А — коэффициент қиймати 7, 8, 9 балл учун мос равишда 0,12, 0,25, ва 0,5 қабул қилинади;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Т — грунт тебранишлар даври бўлиб, мазкур ШНҚнинг 19-жадвалидан аниқланади;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
K — қувурнинг грунт билан кўндаланг ўзаро таъсир коэффициенти, kN/m3:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
(25)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
бу ерда:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
m — грунтнинг Пуассон коэффициенти;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Kх — қувур ва грунтнинг бўйлама ўзаро таъсири коэффициенти:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
(26)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
бу ерда:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
α ва β — грунт шароитига боғлиқ коэффициентлар бўлиб, ушбу ШНҚнинг 20-жадвалидан аниқланади;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
GB — қувурнинг ҳар метрига таъсир этувчи вертикал босим бўлиб, kN/m; қувурнинг ўлчамлари, ётқизилиш шароити ва чуқурлиги, замин тури, тўкиладиган ёки кўтариладиган грунт турига кўра аниқланади;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
В — қувур зовурининг кенглиги, m. Агар қувур кўтарма грунтга ётқизилса, B=DH олинади;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
KH — бино ва иншоотларнинг масъуллик тоифасига боғлиқ бўлган коэффициент бўлиб, мазкур ШНҚнинг 21-жадвалидан аниқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

20-жадвал

Грунт шароитлари

Коэффициентлар

α, 1/m

β, kN/m3

Майда, ўртача, йирик донали қум ва қумли шағал

313

50

Чангсимон қум, пластик қумлоқ тупроқ, ярим тупроқ, ярим қаттиқ, эластик-юмшоқ ва чўзилувчан пластик қумоқ тупроқ

113

50

Қаттиқ қумлоқ ва қумлоқ тупроқ, бошқа қаттиқ жинслар

304

335

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

 

21-жадвал

Қувурлар

Биноларнинг масъуллик тоифалари

I

II

III

Пўлат

0,25

0,15

0,12

Чўян

0,30

0,20

0,12

Темирбетон, босимли

0,35

0,25

0,15

Асбестцемент босимли

-

-

0,25

Полимер (пластмасса)

-

-

0,20

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
372. Қувурнинг бўйлама йўналишдаги мустаҳкамлиги қуйидаги шарт бўйича текширилади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
(27)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
бу ерда:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Rp — қувурнинг чўзилишга бўлган ҳисобий қаршилиги, kN/m2;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
— ҳисобланаётган қувур кесимида ҳосил бўлган бўйлама чўзилиш кучланишлари йиғиндиси:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
(28)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
бу ерда:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
— сейсмик кучлар ҳисобга олинмаганда бўйлама чўзилиш кучланишлари йиғиндиси;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
σc — сейсмик кучлар таъсирида ҳосил бўладиган бўйлама чўзилиш кучланишлари:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
(29)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Впр — қувурнинг келтирилган бикирлиги, kN:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
(30)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
бу ерда:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Е — қувур материалининг эластиклик модули, kN/m2;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
L — қувурнинг бир бўлаги (уламалар ораси) узунлиги, m;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
KN — бўйлама куч таъсирида қувур уламаларининг бикирлик коэффициенти.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
373. Улама-чокларнинг турли кўриниши ва усуллари учун KN нинг қийматлари мазкур ШНҚнинг 22 — 25-жадвалларида келтирилган.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
374. Мазкур ШНҚнинг 22 — 25-жадвалларида келтирилган KN нинг қийматлари муайян ташқи диаметрли қувурлар учун қўлланилади. Бошқа ташқи диаметрдаги қувурлар учун улама-чокнинг бикрлик коэффициенти қуйидаги формула бўйича аниқланади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
(31)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
бу ерда:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
KN — диаметри изланаётган DH қувурнинг улама-чокининг бикирлик коэффициенти;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
KN1 — ташқи диаметри DH1 маълум бўлган қувурнинг ушбу ШНҚнинг 22 — 25-жадвалларидан аниқланадиган улама-чоки бикирлик коэффициенти.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
375. Ер остида ётқизиладиган пўлат қувурлар пайвандлаш орқали уланганда, улама-чокнинг бўйлама бикрлик коэффициенти KN= деб қабул қилинади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ср — бўйлама сейсмик тўлқинларнинг грунтдаги тарқалиш тезлиги бўлиб, тажриба йўли билан аниқланади, m/s;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
F — қувурнинг кўндаланг кесими юзаси, m2;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ηд — динамик коэффициент бўлиб, қийматлари τ0 ва l га боғлиқ ҳолда мазкур ШНҚнинг 3-расмидан аниқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
а)б)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
3-расм. Динамик коэффициентни (ηд) сейсмик таъсир параметрига (l) боғлиқлиги
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
1–τ=20; 2–τ=30; 3–τ=40.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Динамик коэффициентнинг ηд қийматлари τ>40 бўлганда τ=40 қиймат, τ<20 бўлганда эса τ=20, шунингдек l>4 да l=4 қабул қилинади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
(32)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
376. Мазкур ШНҚнинг 32-формуласида , бу ерда, қувурда тўлқин тарқалишнинг келтирилган тезлиги:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
(33)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
бу ерда, γ — қувур материалининг солиштирма оғирлиги, kN/m3.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
377. М=1 бўлганда ҳисобларда ηд=1 қабул қилинади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Чўян қувурларнинг улама чок (стык)лари
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

 

 

22-жадвал

Параметр

Эшилган арқон ва зичлагичлар

Резина ҳалқали чоклар

Асбест-цемент асосидаги

Битум мастика асосидаги

KN, (kN/m)

DH1 = 0,118 m учун

17,7·104

4,75·104

5,00·104

[εСТ], %

0,7

2,2

3

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бетон ва темирбетон қувурларнинг улама чоклари
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

 

 

23-жадвал

Параметрлар

Оғзи кенг қувурлар

Тирқишли қувурлар

Эшилган арқон ва зичлагичлар

Асбест-цемент асосидаги

Битум мастика асосидаги

Асбест-цемент асосидаги

Битум мастика асосидаги

KN, (kN/m)

DH1 = 0,4 m учун

70,0·104

9,8·104

75,0·104

11,0·104

[εСТ], %

0,5

2,0

0,6

2,5

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Асбест-цемент қувурларнинг улама чоклари
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

 

 

24-жадвал

Параметр

Асбест-цементли муфта

Чўян муфта ва резина халқачалар

Эшилган арқон ва зичлагичлар

Резина халқачалар

Асбест-цемент асосидаги

Битум мастика асосидаги

KN, kN/m

DH1 = 0,119 m учун

44,0·104

0,82·104

0,44·104

0,42·104

[εСТ], %

0,5

2,3

3

3,2

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Сопол қувурларнинг улама чоклари
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

 

25-жадвал

Параметрлар

Эшилган арқон ва зичлагичлар

Асбест-цемент асосидаги

Битум мастика асосидаги

KN1, kN/m

DH1 = 0,119 m учун

1,20·104

0,25·104

[εСТ], %

0,5

0,5

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
378. Узунлиги l1, мураккаб тугунларга туташадиган қувурлар учун ηд нинг қиймати графикдан олинади (3-расм, б).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
379. Пўлат, чўян, асбест-цемент қувурлар учун l1 узунлик бир секция узунлигига тенг бўлиши, бироқ 3 m дан кам бўлмаслиги керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Сопол қувурлар учун l1 узунлик учта секция узунлигига тенг бўлиши лозим. Бетон ва темирбетон қувурлар учун l1=6DH, бироқ 3 m дан кам ва 10 m дан ортиқ бўлмаслиги зарур.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
380. Уланган чўян, бетон, темирбетон, асбест-цемент ва сопол қувурлар бўйлама ўқ бўйлаб йўналган сейсмик тўлқинлар таъсирига, қуйидаги шарт бўйича ҳисобланиши лозим:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
UСТ ≤ [UСТ] (34)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
бу ерда, [UСТ] — улама-чокнинг рухсат этилган мутлақ деформацияси бўлиб, қуйидаги формуладан аниқланади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
[Uct]=[εСТ] lСТ (35)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
бу ерда, [εСТ] — улама-чокнинг рухсат этилган нисбий деформацияси бўлиб, мазкур ШНҚнинг 22 — 25-жадвалидан аниқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
381. Мазкур ШНҚнинг 34-формуласидаги UCT — улама-чокнинг мутлақ деформацияси бўлиб, қуйидаги формуладан аниқланади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
(36)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
382. Ҳисоб натижасида > [UСТ] чиқса, у ҳолда L масофада бикирлик коэффициенти С бўлган қўшимча қайишқоқ чок ишлаш зарурати туғилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
бу ерда:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
(37)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
(38)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
383. Агар L>Lk бўлса (Lk — мураккаб тугунлар орасидаги масофа), қўшимча қайишқоқ қувурларнинг мураккаб тугунларга уланган ерларига қўйилади. Улама-чокнинг бикирлик коэффициенти қуйидаги шартдан аниқланади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
(39)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
384. Lk>L бўлса, қўшимча қайишқоқ улама-чоклар қувурларнинг мураккаб тугунларга туташиш жойларида ўрнатилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
385. Ҳар бир сув манбасидан сув олувчи қувурлар сони камида иккита бўлиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бошқа тармоққа ўтказишлар сони сув ўтказгичларда бир вақтнинг ўзида иккита авария содир бўлиши шартидан келиб чиқиб белгиланади. Бунда хўжалик-ичимлик эҳтиёжлари учун сув узатишни ҳисобий сарфга нисбатан кўпи билан 30 фоизга камайтиришга, ишлаб чиқариш эҳтиёжлари учун эса авария графиги бўйича сув узатишга йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
386. III тоифадаги ичимлик суви таъминоти тизимларида, шунингдек техник ва иқтисодий жиҳатдан асосланганда II тоифадаги ичимлик суви таъминоти тармоқларни бир қувурли тармоқ кўринишида лойиҳалашга йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бунда сув сақлаш сиғимларининг ҳажми мазкур ШНҚнинг 353-бандида назарда тутилган талабларни ҳисобга олган ҳолда қабул қилиниши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
387. Ичимлик суви таъминоти тармоғи ҳалқасимон схема асосида лойиҳалаштирилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
388. Муҳим иншоотларнинг сейсмик таъсирларга ҳисоби ушбу ШНҚ 28-бандининг иккинчи хатбошига мувофиқ бажарилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
3-§. Оқова сувларни чиқариб юбориш тармоқлари
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
389. Сейсмик ҳудудларда оқова сувларни чиқариб юбориш тизимларини лойиҳалашда ушбу ШНҚнинг 6-боби 2-параграфида белгиланган талабларга қўшимча равишда мазкур параграф талабларига амал қилиниши зарур.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
390. Сейсмик ҳудудларда саноат корхоналари ва аҳоли пунктларининг оқова сувларини чиқариб юбориш тизимларини лойиҳалашда қувурлар ёки иншоотлар шикастланганда оқова сувларнинг ер юзасига чиқиши, ҳудудни сув босиши, ер ости сувлари ва очиқ сув объектларининг ифлосланишининг олдини олиш чора-тадбирлари назарда тутилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
391. Оқова сувларни чиқариб юбориш тизимининг схемасини танлашда, техник ва иқтисодий жиҳатдан асосланган ҳолларда, асосий иншоотларни бир-биридан хавфсиз масофада жойлаштириш назарда тутилиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Тозалаш иншоотларининг технологик элементлари авария ёки сейсмик таъсир натижасида битта элемент ишдан чиққанда бутун тизим ишининг тўхтаб қолишига йўл қўймайдиган мустақил секцияларга ажратилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
392. Оқова сувларни табиий шароитда тозалашдан фақат гидрогеологик, санитария-гигиена ва экологик талабларга риоя этилиши таъминланганда, шунингдек техник ва иқтисодий жиҳатдан асосланган ҳолларда фойдаланишга йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
393. Чуқур жойлаштирилган насос станциялари ва бошқа ер ости иншоотлари резервуарлар, қувурлар ҳамда бошқа иншоотлардан ёруғда камида 10 m масофада жойлаштирилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
394. Насос станцияларида қувурларни насосларга улаш жойлари яқинида қувур учларининг бурчакли ва бўйлама силжишини қабул қиладиган эгилувчан улама-чоклар назарда тутилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Эгилувчан улама-чокларга қўйиладиган талаблар ушбу ШНҚнинг 363-бандига мувофиқ қабул қилиниши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
395. Авария ҳолатида оқова сувларни чиқариб юбориш тизими ҳудудини оқова сув босишидан, ер ости сувлари ва очиқ сув объектларини ифлосланишдан муҳофаза қилиш учун қуйидагилар назарда тутилиши лозим:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
босимли қувурларни бир тармоқдан бошқа тармоққа улаш ва оқова сувни қайта йўналтириш қурилмалари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
авария оқова сувларини вақтинча қабул қилиш учун махсус сиғимлар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
оқова сувларни авария ҳолатида йиғиш, олиб чиқиш, зарарсизлантириш ёки қайта тозалаш чора-тадбирлари.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
396. Босимли ва босимсиз коллекторлар ҳамда оқова сув тармоқларини лойиҳалашда қувур материалини танлаш уларнинг вазифаси, статик ва сейсмик юкламаларга мустаҳкамлиги, улама-чокларининг деформацияни қабул қилиш қобилияти, оқова сувнинг таркиби ва агрессивлиги, грунт шароитлари, герметиклиги ҳамда техник-иқтисодий ҳисоб натижаларини ҳисобга олган ҳолда амалга оширилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Қувурларни ётқизиш чуқурлиги ташқи оқова сув тармоқлари учун белгиланган умумий талабларга мувофиқ қабул қилиниши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
397. Оқова сувларни чиқариб юбориш тармоқлари мустаҳкамлиги ушбу ШНҚнинг 366 — 384-бандларида келтирилганидек, сейсмик таъсирларни эътиборга олиб, статик ҳисоб асосида қувурнинг материали ва мустаҳкамлик синфини танлаш йўли билан таъминланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бунда KН коэффициентининг қийматлари 26-жадвалдан аниқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Оқова сув тармоқлари ва коллекторларининг сейсмик мустаҳкамлиги қувур материали ва мустаҳкамлик синфини ҳисоблаш асосида танлаш орқали таъминланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Босимли қувурларнинг сейсмик ҳисоби ушбу ШНҚнинг 371 — 384-бандлари талабларига мувофиқ бажарилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Босимсиз қувурлар учун ҳисобда қувур ва улама-чокларнинг герметиклиги, грунт билан ўзаро таъсири, улама-чоклардаги рухсат этилган силжишлар ва деформациялар ҳисобга олиниши лозим. Бунда KН коэффициенти қуйидаги 26-жадвал бўйича қабул қилинади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

 

26-жадвал

Қувурлар

KН қийматлари

Пўлат

0,12

Чўян

0,12

Темирбетон босимли ва босимсиз

0,15

Асбест-цемент босимли ва босимсиз

0,25

Полимер (пластмасса)

0,20

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
398. Улама-чокларнинг деформацияни қабул қилиш қобилияти ҳисоблаш билан аниқланиши ва эгилувчан, резина ҳалқали, қулфли ёки лойиҳада назарда тутилган бошқа герметик улама-чокларни қўллаш орқали таъминланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
399. Босимли оқова сув қувурларини лойиҳалашда ушбу ШНҚнинг ичимлик суви таъминоти тизимларига оид 363, 371 — 384-бандлари талаблари, қувур орқали оқова сув ўтказилишининг хусусиятлари ҳисобга олинган ҳолда қўлланилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
400. Сувга тўйинган грунтларда, тўкма грунтларда, грунтлар нотекис чўкиши ёки сейсмик таъсирда суюлиш хавфи мавжуд ҳудудларда, шунингдек тектоник бузилиш излари аниқланган майдонларда коллектор трассаси муҳандислик-геологик ва сейсмик изланишлар натижалари асосида танланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Фаол тектоник бузилиш зонаси орқали коллектор ўтказишга йўл қўйилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
401. Мазкур ШНҚнинг 400-бандида назарда тутилган мураккаб грунт шароитларида коллектор ўтказишдан бошқа техник жиҳатдан мақбул вариант мавжуд бўлмаганда, лойиҳа ечими муҳандислик-геологик, гидрогеологик ва сейсмик изланишлар, шунингдек техник-иқтисодий асос асосида қабул қилиниши мумкин.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бунда қувурларнинг герметиклиги ва ишончлилигини таъминловчи махсус чора-тадбирлар, жумладан грунтни мустаҳкамлаш, асосни тайёрлаш, эгилувчан улама-чоклар, муҳофаза ғилофлари, авария сиғимлари ва мониторинг воситалари назарда тутилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
4-§. Биноларнинг ички ичимлик суви таъминоти ва оқова сувларни чиқариб юбориш тармоқлари
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
402. Сейсмиклиги 7, 8 ва 9 балл бўлган ҳудудларда биноларнинг ички ичимлик суви таъминоти тизимларини лойиҳалашда зилзила вақтида содир бўлиши мумкин бўлган ёнғинларни ўчириш, аҳолини ичимлик суви билан, ишлаб чиқариш объектларини эса зарур технологик эҳтиёжлар учун сув билан таъминлашни давом эттириш имконини берувчи чора-тадбирлар назарда тутилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
403. Сейсмиклиги 6, 7, 8 ва 9 балл бўлган ҳудудларда ичимлик суви таъминотининг тўхташи аварияга ёки катта миқдорда моддий зарарга олиб келиши мумкин бўлган бинолар ва саноат корхоналари учун иккита мустақил сув манбасидан таъминланадиган камида иккита мустақил сув киритмаси назарда тутилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бунда битта сув киритмаси ёки унга туташ ташқи тармоқ ишдан чиқиши иккинчи сув киритмасининг ишлашига таъсир кўрсатмаслиги лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
404. Қувурларни бино ва иншоотларнинг деворлари ҳамда пойдеворларига қаттиқ маҳкамлашга йўл қўйилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Девор ва пойдеворларда қувур ўтказиш учун қолдириладиган туйнуклар қувур атрофида камида 0,2 m бўшлиқ қолишини таъминлаши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бўшлиқ ёнмайдиган эластик материал билан тўлдирилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Қувурлар сув сақлаш иншоотларининг деворларидан сальниклар ёки бошқа герметик эгилувчан ўтказмалар орқали ўтказилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
405. Пойдевор остидан ўтказиладиган қувурлар пўлат ёки темирбетон ғилофлар орқали ётқизилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бунда пойдевор ости билан ғилофнинг юқори қисми орасидаги масофа камида 0,2 m бўлиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
406. Сейсмиклиги 7 ва 8 балл бўлган ҳудудларда ички ичимлик суви таъминоти қувурлари бинонинг деформация чокларини кесиб ўтган жойларда қувурнинг ҳисобий сейсмик ва деформациявий силжишларини қабул қилишни таъминлайдиган компенсаторлар ёки эгилувчан улама-чоклар назарда тутилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Сейсмиклиги 9 балл бўлган ҳудудларда ички ичимлик суви таъминоти қувурларини бинонинг деформация чоклари орқали ўтказишга йўл қўйилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
407. Сув киритмаларда сув ўлчаш асбобларидан олдин, шунингдек қувурларни насослар, баклар ва бошқа ускуналарга улаш жойларида қувур учларининг бурчакли ҳамда бўйлама силжишини қабул қиладиган эгилувчан улама-чоклар ўрнатилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
408. Сув киритмалар, ички ичимлик суви таъминоти тармоқлари, насос ускуналарига туташ қувурлар, сувни тайёрлаш ускуналари қувурлари ва босимли резервуарларнинг тик қувурлари учун пўлат ёки сейсмик таъсирларда ишончли ишлашга мўлжалланган полимер (пластмасса) қувурлар қўлланилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
409. Пўлат қувурларни улашда пайванд чокларнинг мустаҳкамлиги бир хил бўлиши зарур.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Қўлда газ билан пайванд қилишга йўл қўйилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бинога кириш жойида ва тақсимлаш тармоқларида диаметри DH>25 mm бўлган қувурлар уламасини кучайтириш учун чокларга муфталар пайвандланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бинога киритмаларда ва тақсимлаш тармоқларида ташқи диаметри DH>25 mm бўлган пўлат қувурларнинг улама-чоклари лойиҳа ечимига мувофиқ муфталар, қопламалар ёки бошқа конструктив воситалар билан кучайтирилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
410. Ёнғин гидрантлари, шунингдек ёпувчи арматура ўрнатилган қудуқлар бино ёки иншоотлар вайрон бўлганда уларнинг қолдиқлари остида қолиб кетмайдиган ва уларга авария ҳолатида эркин етиб бориш мумкин бўладиган жойларда жойлаштирилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
411. Оқова сувларни чиқариб юбориш тармоқлари қувурларни бино ва иншоотларнинг деворлари ҳамда пойдеворларига қаттиқ маҳкамлашга йўл қўйилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бўшлиқ сув ва газ ўтказмайдиган эластик материал билан тўлдирилиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
412. Оқова сув қувурларини биноларнинг деформация чоклари орқали ўтказишга йўл қўйилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
413. Сейсмиклиги 8 ва 9 балл бўлган ҳудудларда кенгайтирилган учли (раструбли) ёки муфтали уланишга эга қувурларнинг улама-чоклари ҳисобий сейсмик силжишлар ва тасодифий чўкишлардан ҳосил бўладиган деформацияларни қабул қилишини таъминлаши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бунда улама-чокларни герметизация қилиш учун резина ҳалқалар ёки лойиҳада назарда тутилган, деформацияни қабул қилувчи бошқа эластик зичлагичлар қўлланилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
414. Қувурларнинг вертикал йўналишдан горизонтал йўналишга ўтиш жойларига бетон таянчлар ўрнатилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
5-§. Иссиқлик тармоқлари
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
415. Сейсмиклиги 8 ва 9 балл бўлган, ер ости кон ишлари таъсирига учрайдиган, чўкувчанлик бўйича II турдаги, шўрхок ва бўртувчан грунтлар тарқалган ҳудудларда иссиқлик тармоқлари ва иншоотларини лойиҳалашда ушбу параграф талаблари билан бир қаторда ушбу ШНҚнинг 6-боби 1-параграфида белгиланган умумий талабларга ҳам амал қилиниши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
416. Чўкувчанлик бўйича II турдаги грунтларда иссиқлик тармоқлари учун сув сақлаш иншоотларни лойиҳалашда ушбу ШНҚнинг 6-боби 2-параграфи талабларига амал қилиш зарур.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
417. Секцияларни ташкил қилувчи қопқоқ (задвижка)лар орасидаги масофа 1000 m дан ошмаслиги зарур.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Транзит қувурларда масофани 3000 m га қадар узайтиришга йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
418. Иссиқлик тармоқлари билан газ қувурларини, газнинг босимидан қатъий назар, бир канал ёки тоннелдан ўтказишга йўл қўйилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
419. Газ қувуридаги газнинг босими 0,005 MPa дан кам бўлган ҳолларда фақат кўча тармоқларидаги тоннел ва умумий траншеяларда иссиқлик таъминоти тармоқларини табиий газ қувурлари билан бирга ўтказишга йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
420. Иссиқлик тармоқлари бинолари ва иншоотларининг ҳисобий сейсмиклиги қурилиш майдончасининг ҳисобий сейсмиклигига тенг қилиб қабул қилиниши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
421. Ташқи диаметри DH≤400 mm бўлган иссиқлик тармоқларини каналсиз ётқизишга лойиҳа ечими ва грунт шароитларидан келиб чиқиб йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
422. Транзит иссиқлик тармоқларини турар жой, жамоат ва саноат бинолари остидан, шунингдек бино деворлари, фермалар, устунлар ва бошқа қурилиш конструкциялари бўйлаб ўтказишга йўл қўйилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
423. Иссиқлик тармоқлари қувурлари бино пойдевори ва деворларидан ўтказилганда, қувурнинг иссиқлик изоляцияси сирти билан туйнукнинг юқори қисми орасида камида 0,2 m бўшлиқ қолдирилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
424. Қувурларнинг насосларга, сув иситгич ва резервуарларга уланиш жойлари, бўйлама ва айланма йўналишида ҳаракатланиш имкониятига эга бўлиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бўшлиқ сув ва ҳаво ўтказмайдиган, ёнмайдиган эластик материал билан тўлдирилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
425. Ер остида ётқизиладиган иссиқлик тармоқларида ташқи диаметри DH≥400 mm бўлган қувурлар учун пўлат сальникли компенсаторларни қўллашга йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Сальникли компенсаторлар уларни кўздан кечириш, таъмирлаш ва алмаштириш имконини берадиган жойларда ўрнатилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
426. Сальникли компенсаторнинг ҳисобий компенсациялаш қобилияти унинг паспортда ёки лойиҳа ҳужжатларида кўрсатилган компенсациялаш қобилиятидан 100 mm га кам қабул қилиниши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
427. Қувурларда сирпанувчи ва шарикли таянчлардан фойдаланишга йўл қўйилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
428. Ер устида ўтказиладиган иссиқлик тармоқлари эстакадаларда ёки баландлиги 1,2 m дан ошмайдиган алоҳида паст таянчларда ётқизилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
429. Иссиқлик тармоқлари қувурларини алоҳида турувчи баланд таянчларда ўтказишга, шунингдек қувурлардан таянчларни боғловчи ёки бикирлаштирувчи элемент сифатида фойдаланишга йўл қўйилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
6-§. Газ таъминоти
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
430. Сейсмиклиги 7, 8 ва 9 балл бўлган ҳудудларда газ таъминоти тизимларини лойиҳалашда ушбу ШНҚ 6-бобининг 1-параграфида белгиланган умумий талаблар ҳисобга олиниши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
431. Газни ростлаш пунктлари, газ тўлдириш станциялари ва пунктлари, баллонлар учун оралиқ омборлар, автомобилларга газ тўлдириш шохобчалари қурилиш майдончаларининг, шунингдек газ қувурлари трассаларининг сейсмиклиги СМҲ асосида аниқланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
СМҲ мавжуд бўлмаган тақдирда, сейсмиклик ушбу ШНҚнинг 6-боби 1-параграфида белгиланган тартибда аниқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
432. Биноларнинг ички газ ускуналари газ таъминоти ва газдан хавфсиз фойдаланиш соҳасидаги амалдаги шаҳарсозлик нормалари ҳамда қоидалари талабларига мувофиқ лойиҳалаштирилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
433. Аҳолиси 1 млн кишидан ортиқ бўлган, сейсмиклиги 7 балл ва ундан юқори шаҳарларда, шунингдек аҳолиси 100 минг кишидан ортиқ бўлган, сейсмиклиги 8 ва 9 балли шаҳарларда шаҳарнинг қарама-қарши томонларида камида иккита газ тақсимлаш станцияси жойлаштирилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Газни узлуксиз истеъмол қилувчи корхоналарга газ шаҳарнинг камида иккита мустақил газ қувуридан етказиб берилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
434. Кириш босими 0,6 MPa бўлган ва узлуксиз технологик жараёнда ишлайдиган корхоналарнинг газни ростлаш пунктлари учун ташқи айланма газ қувурлари назарда тутилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
435. Мазкур ШНҚнинг 433-бандида кўрсатилган аҳоли пунктлари ва объектлар юқори ёки ўрта босимли газ қувурлари орқали таъминланганда, газ қувурлари беркитиш мосламалари ёрдамида алоҳида секцияларга ажратилган ҳалқасимон схема асосида лойиҳалаштирилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
436. Ер ости газ қувурларида назорат қувурчалари қуйидаги жойларда назарда тутилиши лозим:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
қувурларнинг уланиш жойларида;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
қувур трассасининг бурилиш жойларида;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ер ости каналларида ётқизилган муҳандислик тармоқлари билан кесишиш жойларида;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
биноларга газ қувурлари киритиладиган жойларда.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
437. Газни беркитиш мосламалари газ таъминотига оид амалдаги меъёрий ҳужжатларда белгиланган тартибда жойлаштирилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
438. Газ қувурлари бино ва қудуқ деворларидан ўтказилганда ғилоф билан қувур ораси сув ўтказмайдиган эластик материал билан зичланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Зичловчи материал қувурнинг ҳисобий сейсмик силжишига қаршилик кўрсатмаслиги лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
439. Сейсмиклиги 8 ва 9 балл бўлган ҳудудларда ер ости газ қувурларида мустақил компенсациялаш қобилияти мавжуд бўлмаган тақдирда қуйидаги жойларда компенсация қилувчи мосламалар назарда тутилиши лозим:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
табиий ва сунъий тўсиқлар билан кесишиш жойларида;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
газ қувурларининг пойдеворларга ўрнатилган ускуналар, шу жумладан суюлтирилган углеводород гази резервуарлари, компрессорлар ва насослар билан туташиш жойларида;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
биноларга газ қувурлари киритиладиган жойларда.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
7-§. Магистрал қувурлар
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
440. Ер усти магистрал қувурларининг тўғри чизиқли участкалари ва улардан ажралиб чиқувчи тармоқлар сейсмиклиги 7 балл ва ундан юқори бўлган ҳудудларда, ер ости магистрал қувурлари эса сейсмиклиги 8 балл ва ундан юқори бўлган ҳудудларда сейсмик таъсирлар ҳисобга олинган ҳолда лойиҳалаштирилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
441. Магистрал қувурларнинг зилзилабардошлиги қуйидаги чора-тадбирлар орқали таъминланиши лозим:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
трасса ва қурилиш майдончаси учун сейсмик жиҳатдан қулай ҳудудларни танлаш орқали;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
мақбул конструктив ечимлар ва антисейсмик чора-тадбирларни қўллаш орқали;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
қувурлар ва уларнинг таянчларини мустаҳкамлик ҳамда устуворликка ҳисоблашда сейсмик таъсирларни ҳисобга олиш орқали.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
442. Сейсмик ҳудудларда қувурлар трассасини танлашда тоғлардаги тик қияликлар, ноустувор ва чўкувчи грунтлар, тоғдаги конлар ва фаол тектоник ёриқлар, шунингдек сейсмиклиги 9 балдан юқори бўлган ҳудудларни четлаб ўтиш керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
443. Мазкур ШНҚнинг 442-бандида келтирилган мураккаб муҳандислик-геологик шароитларда қувур ўтказишдан бошқа техник жиҳатдан мақбул вариант мавжуд бўлмаганда, лойиҳа ечими муҳандислик-геологик, сейсмологик ва техник-иқтисодий асослар асосида қабул қилинишига йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бунда қувурнинг ишончлилиги ва герметиклигини таъминлайдиган қўшимча чора-тадбирлар, жумладан грунтни мустаҳкамлаш, траншеяни махсус тайёрлаш, компенсация қилувчи қурилмалар, муҳофаза ғилофлари, автоматик беркитиш мосламалари назарда тутилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Фаол тектоник ёриқни кесиб ўтувчи қувур участкалари бўйича лойиҳа ечими махсус техник шартлар асосида қабул қилинишига йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
444. Сейсмиклиги 7, 8 ва 9 балл бўлган ҳудудларда ушбу ШНҚнинг 440-бандига мувофиқ лойиҳалаштириладиган магистрал қувурларнинг пайвандланган чоклари қувурнинг тоифасидан қатъи назар бузмайдиган радиографик назоратдан ўтказилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
445. Қувурлар бино деворларига ва ускуналарга бикир бириктирилмаслиги лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
446. Қувурларни қаттиқ улаш зарурати мавжуд бўлганда, ҳисобий сейсмик ва ҳарорат силжишларини қабул қилувчи эгри чизиқли қўйилмалар, компенсаторлар ёки бошқа компенсация қилувчи мосламалар назарда тутилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур мосламаларнинг ўлчамлари ва компенсациялаш қобилияти ҳисоблаш асосида аниқланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
447. Қувур трассаси сейсмик хоссалари кескин фарқ қиладиган грунт участкаларини кесиб ўтганда, қувурнинг эркин силжиши ва ҳисобий деформацияларини қабул қилиш имконини берувчи ечимлар назарда тутилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
448. Ушбу ШНҚнинг 447-бандида назарда тутилган участкаларда ер ости қувурлари ётқизилганда траншея ёнбағирлари қиялиги грунт шароитларига мувофиқ қабул қилиниши, қувурнинг асоси ва атрофи деформацияни бир текис қабул қилишини таъминлайдиган қумли тўшама ҳамда тўлдирма билан жиҳозланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
449. Магистрал қувур трассаси фаол тектоник ёриқни кесиб ўтганда, қувурни, қоида тариқасида, ер устидан ўтказиш лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бунда қувурнинг ҳисобий силжишларини қабул қиладиган таянчлар, компенсация қилувчи қурилмалар ва авариявий беркитиш мосламалари назарда тутилиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
450. Ер остида ётқизиладиган магистрал қувурлар учун қувур асоси зичланиши ва ҳисобий деформацияларни бир текис қабул қилишини таъминлаши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
451. Ер устидан ўтказилган қувур таянчларининг конструкциялари ер қимирлаганда қувурларнинг эркин ҳаракатига (кўчишларига) имкон бериши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
452. Ер устидан ўтган магистрал қувурларнинг таянчлари устига тебранишларини сўндириш учун эластик изолятор (сўндиргичлар) қўйилиши зарур.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Сўндиргичлар ҳарорат ва ички босим ўзгарганда қувурнинг кўчишларига қаршилик кўрсатмаслиги зарур.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
453. Магистрал қувурларнинг сейсмик хавфли участкаларида автоматлаштирилган назорат, авария ҳақида огоҳлантириш ва зарур ҳолларда қувурнинг тегишли участкасини автоматик беркитиш тизимлари назарда тутилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
454. Ташқи диаметри 1 000 mm дан ортиқ бўлган магистрал қувурларда, шунингдек дарёлар ва бошқа табиий ёки сунъий тўсиқларни кесиб ўтиш участкаларида зилзила вақтида қувур ва уни ўраб турган грунт массасининг тебранишларини қайд этиш учун муҳандислик-сейсмометрик станцияларни ўрнатиш назарда тутилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
455. Сейсмик ҳудудлардан ўтказиладиган қувурлар жойлашган ҳудуднинг зилзила жадаллиги ушбу ШНҚнинг 1-иловасига мувофиқ ёки СМҲ маълумотларини ҳисобга олган ҳолда аниқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
456. СМҲ жараёнида қувур трассаси бўйлаб қувур ўқидан ҳар икки томонга камида 15 km кенгликдаги ҳудуднинг тектоник ҳолати, грунт шароитлари ва хавфли геологик жараёнлари ўрганилиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
457. Ер ости ва ер усти магистрал қувурлари учун сейсмик таъсирнинг ҳисобий қийматлари ушбу ШНҚнинг биринчи қисми талабларига мувофиқ қабул қилиниши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
458. Ер ости магистрал қувурларининг ҳисобий сейсмиклиги ва грунт сейсмик тебранишлари параметрлари қувур ётқизилган чуқурлик, грунт шароитлари ва муҳандислик-геологик изланишлар натижаларини ҳисобга олган ҳолда аниқланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
459. Қувур участкалари учун ҳисобий сейсмик таъсирларни белгилашда қурилиш майдончасининг сейсмиклиги билан бир қаторда қувурнинг масъуллик даражаси ҳам ҳисобга олиниши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бунда учун юк бўйича ишончлилик коэффициентига қўшимча равишда қувурнинг тавсифига боғлиқ ҳолда мазкур ШНҚнинг 27-жадвали бўйича аниқланадиган Kmas коэффициенти қўлланилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
460. Сейсмик ҳудудларда жойлашувидан қатъи назар магистрал қувурлар асосий ва алоҳида юкламалар жамламаси таъсирига, сейсмик кучлар ҳисобга олинган ҳолда ҳисобланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
461. Магистрал қувурлар қуйидаги сейсмик таъсирлар ҳисобга олинган ҳолда ҳисобланиши лозим:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
сейсмик кучлар ҳисобга олинган шартли статик юкламалар таъсирига;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
муҳим, мураккаб ёки ностандарт қувур участкалари учун мазкур ҳудудда содир бўлган ёки ўхшаш сейсмик шароитли ҳудудларда қайд этилган акселерограмма, велосиграмма ва сейсмограмма ёзувлари асосида аниқланадиган динамик сейсмик таъсирларга.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Чегаравий ҳолатлар тегишли қувур тури учун носейсмик ҳудудларда белгиланган талаблар ҳисобга олинган ҳолда қабул қилиниши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
462. Кучли зилзила таъсирида қувурларни кўтариб турувчи конструкцияларда инсонлар хавфсизлигига, қувурнинг барқарорлиги ва герметиклигига таъсир қилмайдиган чекланган ноэластик ҳамда қолдиқ деформацияларга, шунингдек енгил шикастланишларга йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
463. Таянчларда ётқизилган ер усти қувурлари сейсмик таъсирларга қувур ўқи бўйлаб ва унга кўндаланг йўналишларда ҳисобланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бўйлама йўналишда қувурдаги кучланишлар ва таянч конструкцияларининг горизонтал сейсмик кучларга бардошлилиги текширилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Кўндаланг йўналишда қувурнинг кўчишлари, таянч ригеллари ёки траверсаларининг етарли узунлиги, қувурнинг таянчдан чиқиб кетмаслиги, қувурда ҳосил бўладиган қўшимча кучланишлар ҳамда таянч конструкцияларининг горизонтал ва вертикал сейсмик кучларга бардошлилиги текширилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
464. Қувур таянчларининг ўзаро ҳисобий силжишидан ҳосил бўладиган кучлар таъсирига қўшимча текширув ҳисоби бажарилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
465. Ер остида ётқизилган ва кўтарма грунтларда жойлашган магистрал қувурларда қувур ўқи бўйлаб йўналган сейсмик тўлқинлардан ҳосил бўладиган қўшимча кучланишлар аниқланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бунда грунтнинг кўндаланг силжишлари, суюлиш, кўчки, нотекис чўкиш ва бошқа хавфли муҳандислик-геологик жараёнлар мавжуд бўлганда қувурнинг кўндаланг йўналишдаги сейсмик таъсирларга бардошлилиги ҳам ҳисоблаш орқали текширилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
466. Тўғри чизиқли ер ости ва ер устида, шу жумладан кўтармада жойлаштирилган магистрал қувурларда бўйлама йўналишдаги сейсмик таъсирдан ҳосил бўладиган ҳисобий кучланиш қуйидаги формула бўйича аниқланади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
(40)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
бу ерда:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
А — сейсмиклик коэффициенти бўлиб, сейсмиклиги 7, 8 ва 9 балл бўлган ҳудудлар учун ер усти қувурларида мос равишда 0,10; 0,20; 0,40, ер ости қувурларида эса 0,12; 0,25; 0,50 деб қабул қилинади;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Kmas — қувурнинг масъуллик даражасини ҳисобга олувчи коэффициент бўлиб, 27-жадвал бўйича қабул қилинади;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Kt — зилзила такрорийлиги коэффициенти бўлиб, 5-жадвал ва ушбу ШНҚнинг 1-иловасига мувофиқ қабул қилинади;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Е — қувур материали эластиклик модули, MPa;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ср — грунт массивида бўйлама тўлқинларнинг тарқалиш тезлиги, m/s;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ηд — динамик коэффициент.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

 

 

27-жадвал

Т/р

Қувур тавсифномаси

Kmas коэффициентининг қиймати

1.

Ишчи босими 2,5 дан 10,0 MPa (25-100 kg/cm2) га қадар бўлган газ қувурлари, шартли диаметри 1000 — 1200 mm бўлган нефт ва нефт маҳсулотлари қувурлари

Муҳим объектларни газ, нефт ва нефт маҳсулотлари билан таъминлайдиган исталган ишчи босим ва диаметрга эга бўлган қувурлар

Эни 25 m ва ундан ортиқ бўлган сув тўсиқлардан ўтказилган қувурлар

1,5

2.

Ишчи босими 1,2 дан 2,5 MPa (12 — 25kg/cm2) гача бўлган газ қувурлари, шартли диаметри 500 — 800 mm бўлган нефт ва нефт маҳсулотлари қувурлари

1,2

3.

Шартли диаметри 500 mm дан кичик бўлган нефт қувурлари

1,0

Изоҳ. Майдон сейсмиклиги 9 балл бўлса, ушбу жадвалнинг 1-позициясида келтирилган қувурлар қўшимча равишда 1,5 га тенг коэффициентга кўпайтирилади.

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
467. Сейсмик таъсирларнинг такрорийлиги ушбу ШНҚнинг 1-иловасига мувофиқ қабул қилиниши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
468. Ер ости магистрал қувурлари сейсмик таъсирларга ушбу ШНҚнинг биринчи қисми талаблари, муҳандислик-геологик изланишлар натижалари ва қувур трассасининг сейсмик шароитлари ҳисобга олинган ҳолда ҳисобланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
469. Ер ости ва ер устида, шу жумладан кўтармада жойлашган тўғри чизиқли магистрал қувурларда бўйлама ўқ бўйлаб йўналган сейсмик тўлқинлар таъсиридан ҳосил бўладиган ҳисобий кучланишни қуйидаги формула бўйича ҳам аниқлашга йўл қўйилади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
(41)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
бу ерда:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
m0 — қувурнинг грунтга қисилиш коэффициенти, мазкур ШНҚнинг 28-жадвалига мувофиқ аниқланади;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Kmas — қувурнинг масъуллик даражасини ҳисобга олувчи коэффициент бўлиб, 27-жадвал бўйича қабул қилинади;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ас — сейсмик тезланиш, cm/s2, 28-жадвал талабларини ҳисобга олиб сейсмик ҳудудлаштириш ва СМҲ маълумотлари бўйича аниқланади;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
E0 — эластиклик модули, MPa;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Т0 — грунт массиви сейсмик тебранишларининг даври, s;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ср — қувур ўқи бўйлаб тарқалувчи бўйлама сейсмик тўлқиннинг грунт массивидаги тарқалиш тезлиги, cm/s. Лойиҳалашнинг дастлабки босқичида ушбу ШНҚнинг 28-жадвали бўйича қабул қилишга йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

 

 

28-жадвал

Грунтлар

Бўйлама сейсмик тўлқинларнинг тарқалиш тезлиги Ср, km/s

Қувурнинг грунтда қисилиш коэффициенти m0

Тўкма грунтлар, бўш қумлар, қумлоқ тупроқлар, гиллар ва бошқа сувга тўйинмаган грунтлар

0,12

0,50

Қумли кам намланган

0,15

0,50

Қумли ўртача намланган

0,25

0,45

Қумли сувга тўйинган

0,35

0,45

Супес ва суглинок

0,3

0,60

Намланган гил тупроқ, пластик

0,5

0,35

Гил тупроқ, ярим қаттиқ ва қаттиқ тупроқ

2

0,70

Лёсс ва сариқ тупроқ (лёссли)

0,4

0,50

Торф

0,1

0,20

Паст ҳароратли музлаган (қумли, гил, тўкилма)

2,2

1,00

Юқори ҳароратли музлаган (қумли, гил, тўкилма)

1,5

1,00

Шағал ва чақиқтош

1,1

Ушбу жадвал изоҳларининг 2-бандига мувофиқ

Тоғ жинслари, қумли

1,5

Қоя грунтлари (монолит)

2,2

Изоҳлар:

1) жадвалда муҳандислик тадқиқотларида аниқлик киритилган Ср энг кичик қийматлари келтирилган;

2) қувурнинг сиқилиш коэффициентининг қийматини грунтнинг қайта тўлдирилиши (засыпка) бўйича қабул қилинади.

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
470. Мазкур ШНҚнинг 40 ва 41-формулалар бўйича аниқланган σпр қийматларидан каттаси қувурнинг бўйлама мустаҳкамлигини ҳисоблашда қабул қилиниши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
471. Ҳисобий бўйлама кучланишининг қиймати рухсат этилган қийматдан 3 фоиздан ортиқ бўлган магистрал қувурлар бўртиб чиқишга қарши устуворликка ҳисобланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бунда грунтнинг тебраниш даври, қувур материали, ташқи диаметри, деворининг қалинлиги, ётқизилиш чуқурлиги ва қувур атрофидаги грунтнинг хоссалари ҳисобга олиниши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
472. Магистрал қувурларнинг бўртиб чиқишга қарши устуворлиги қуйидаги тартибда текширилади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
а) бўйлама юклама аниқланади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
N=σпрF (42)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
бу ерда:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
σпр — асосий юкламани ҳисобга олган ҳолда аниқланадиган ҳисобий бўйлама кучланиш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
F — қувурнинг кўндаланг кесим юзаси;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
б) нисбий деформация аниқланади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
(43)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
473. ε>[ε] бўлса, қувурнинг бўртиб чиқишга қарши устуворлиги бўйича ҳисоблаш давом эттирилиши лозим. Бунда, [ε]=0,2 фоиз — қувур материалининг (пўлат) оқувчанлик чегарасидаги рухсат этилган нисбий деформация, агар ε≤[ε] ҳисоблаш тугатилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
474. Қуйидаги формуладан Nkp, критик юклама аниқланади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
(44)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
475. Nkp≥N бўлса, қувур деворининг қалинлиги ёки қувурнинг материали аниқлаштирилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
476. Қувур атрофидаги грунтни зичлаштириш қувурнинг бўртиб чиқиш эҳтимолини камайтиради. Бунда грунт қувурнинг дастлабки кўндаланг деформациясини чеклайдиган ва қувур ўқига перпендикуляр йўналишда ушлаб турувчи таъсир кўрсатади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
477. Тектоник деформациялар мавжуд бўлган ҳудудлардан ўтказиладиган қувурлар чўзилиш ва мўътадил эгилиш деформацияларини қабул қилиш имконини берадиган қилиб жойлаштирилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Қувурнинг сиқилиш деформацияси таъсирида ишлашига, бўртиб чиқиш хавфи мавжуд бўлган ҳолларда, йўл қўймаслик лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
478. Намланган, вақти-вақти билан намланадиган ёки суғориладиган ҳудудларда, шунингдек сувга тўйинган грунтларда ер ости қувурлари кўтарилишга қарши устуворликка ҳисобланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳисоблаш натижаларига кўра қувур участкасининг устуворлигини таъминлаш учун қуйидаги чора-тадбирларнинг бири ёки бир нечтаси назарда тутилиши лозим:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
қувур устидаги грунт тўлдирмаси қалинлигини ошириш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
қувур трассасининг тарҳдаги ёки баландлик бўйича ечимини ўзгартириш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
қувурни балластлаш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
қувурни анкер қурилмалари билан маҳкамлаш.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
479. Кучли зилзилалар вақтида грунтларнинг суюлиши юзага келиши ҳисобига оқова сувларни чиқариб юбориш қудуқларининг ер остидан кўтарилиб чиқишига қарши қуйидаги чоралар кўрилиши лозим:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
қайта тўлдиришда грунтни максимал зичлаш, бунда, цемент-қумли аралашма ёки паст маркали бетон қоришмаси билан қудуқ замини ва атрофидаги грунтни мустаҳкамлашга йўл қўйилади;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
қудуқ асосини шағал ёки чақиқтош билан тўлдириш (қум билан тўлдиришга йўл қўйилмайди);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
қудуқ тагидаги суюлган грунтнинг ҳаракатини чекловчи қозиқларни ўрнатиш.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
8-§. Полимер материаллардан тайёрланган қувурлар
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
480. Полимер қувурлардан тайёрланадиган технологик қувур ўтказгичлар ШНҚ 2.04.11-22 ҳамда ШНҚ 2.04.04-24 талабларига мувофиқ лойиҳалаштирилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
481. Пластмасса қувурлар қуйидагиларга ҳисобланиши лозим:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
бўйлама мустаҳкамликка;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ҳалқавий бикрликка ва шакл ўзгаришига;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
бўйлама, ҳалқавий ва кўндаланг йўналишлардаги ҳисобий деформацияларга;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
сейсмик таъсирлар натижасидаги қўшимча деформацияларга.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
482. Пластмасса қувурларнинг бўйлама йўналишдаги мустаҳкамлигини ҳисоблаш ушбу ШНҚнинг 372 — 377-бандлари талабларига мувофиқ амалга оширилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бунда KN коэффициентнинг қиймати KN=∞ тенг деб қабул қилинади, яъни Впр=ЕF.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
483. Пластмасса қувурларнинг ҳалқавий шакл ўзгариши ШНҚ 2.04.11-22да белгиланган ҳисоблаш усули бўйича аниқланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бунда тўлиқ келтирилган ҳисобий юклама сейсмиклик коэффициентига (А) кўпайтириб аниқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
484. Қувурнинг деформацияси қуйидагича бўлиши керак:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
εэксп+εсейсм≤[εрухс] (45)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
бу ерда:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
[εрухс] — қувурнинг рухсат этилган деформацияси, ШНҚ 2.04.11-22 бўйича аниқланади;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
εэксп — қувурнинг эксплуатацион деформацияси;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
εсейсм — сейсмик таъсирдан ҳосил бўладиган деформация.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
485. Қувурнинг эксплуатацион εэксп деформацияси қуйидагига тенг бўлиши лозим:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
εэксп =εp+εt+εюк (46)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
486. Ички босим ҳисобига ҳосил бўладиган деформация εp қуйидаги формула бўйича аниқланади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
(47)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
бу ерда:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
p — қувурдаги максимал ишчи босим, MPa;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
DB — қувурнинг ички диаметри, m;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
m — Пуассон коэффициент;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
t — қувур деворининг номинал қалинлиги, m;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Е — материалнинг эластиклик модули, MPa.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
487. Ҳароратни ўзгаришидан ҳосил бўладиган деформация εt қуйидагича аниқланади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
(48)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
бу ерда:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
α — ҳароратдан кенгайиш коэффициенти;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
t0 — ҳарорат.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
488. Ташқи юклама таъсиридан ҳосил бўладиган деформация қуйидагича аниқланади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
(49)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
бу ерда:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
DH — қувурнинг ташқи диаметри, (m);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Δγ — қувурнинг вертикал эгилиши, m;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
P — қувурга тушадиган юклама:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Р=Ргр+РТ (50)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ргр — грунтнинг гидростатик босими, яъни Ргр= γH (γ — грунтни зовурга тўлдирилишидаги солиштирма оғирлиги, kN/m3;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
H — қувур сиртидан ер юзасигача бўлган баландлик, m);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
РT — ҳаракатланувчи транспорт воситаларидан ҳосил бўладиган юклама қиймати:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
(51)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
бу ерда:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Т — транспорт воситаси ўқидан тушадиган оғирлик (kN);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Н — қувурнинг кўмилиш чуқурлиги, (m).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
489. Қувурнинг ҳалқавий бикирлиги SR қуйидагича аниқланади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
(52)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
SDR — ўлчамларнинг стандарт боғлиқлиги (қувурнинг ташқи номинал диаметрини (DH) қувур деворининг номинал қалинлигига (t) қувур ўлчамларининг стандарт боғлиқлиги, яъни SDR=DH/t).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
490. Грунтнинг эластиклик (секущий) модули , грунтнинг турига ва уни зичланиш даражасига боғлиқ (29-жадвал).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
қийматини грунтнинг зичланиш даражасига боғлиқлиги
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

 

29-жадвал

 

 (MPa)

Зичланмаган

Текширув остида зичланган

1.

Катта ва майда заррачали қум

0,7

2,0-5,0

2.

Майда заррачали қум

0,8

1,2-3,0

3.

Қумлоқ тупроқ ва гил

0,5

1,0-2,5

4.

Лой тупроқ, гил

<0,3

0,6

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
491. Сейсмик юк таъсиридан қувурдаги деформация қуйидагича ҳисобланади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
(53)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
бу ерда:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
σпр — мазкур ШНҚнинг 40 ёки 41-формулалари бўйича аниқланадиган кучланиш.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
9-§. Ичимлик суви ва оқова сувлари иншоотлари
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
492. Оқова сувларни чиқариб юбориш ва ичимлик суви таъминоти насос станциялари, ичимлик суви захираси резервуарлари ва уларнинг саноат бинолари ушбу ШНҚнинг 6-боби 1-параграфида ва мазкур параграф талабларига мувофиқ лойиҳаланиши зарур.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
493. Ичимлик суви таъминоти тизимига тегишли бино ва иншоотларнинг ҳисобий сейсмиклиги 30-жадвал бўйича қабул қилиниши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

 

30-жадвал

ШНҚ 2.04.02-19 га мувофиқ бино ва иншоотларнинг масъуллик синфи

Қурилиш майдончасининг сейсмиклиги қуйидагича бўлганда бино ва иншоотларнинг ҳисобий сейсмиклиги, балларда

7

8

9

I-II

7

8

9

III

Сейсмик таъсирлар ҳисобга олинмайди

7

7

Изоҳлар:

1) бино ва иншоотлар ҳисобий сейсмикликка мос сейсмик юкламалар таъсирига ҳисобланиши лозим;

2) зилзила оқибатларини бартараф этиш даврида ишлаши зарур бўлган бино ва иншоотлар учун сейсмик юкламалар 1,2 коэффициентига кўпайтирилади;

3) ер усти сув манбаларидан сув олувчи иншоотлар учун сейсмик юкламалар 1,5 коэффициентига кўпайтирилади.

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
494. Резервуар вазифасини бажарувчи иншоотлар ва биноларнинг ер ости қисмлари конструкциянинг хусусий массаси, резервуардаги суюқлик массаси ва грунт массасидан ҳосил бўладиган сейсмик кучларнинг энг ноқулай жамламаси таъсирига ҳисобланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
495. Суюқлик ва грунт массаларидан ҳосил бўладиган сейсмик кучлар ушбу ШНҚнинг биринчи қисми талабларига мувофиқ аниқланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Сув босими минораларини ҳисоблашда мазкур банд талаблари сув баки конструкциясини ҳисоблашга нисбатан қўлланилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
496. Резервуар вазифасини бажарувчи иншоотлар ва биноларнинг ер ости қисмларида конструкциянинг хусусий массаси ҳамда эксплуатация юкламаларидан ҳосил бўладиган сейсмик кучлар бинолар учун белгиланган тартибда аниқланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бунда ушбу ШНҚнинг 3-формуласига кирувчи коэффициентлар кўпайтмаси 31-жадвал бўйича қабул қилиниши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

 

 

31-жадвал

Грунтга нисбатан бино ва иншоотнинг жойланиши

Мазкур ШНҚнинг 1-жадвалига мувофиқ грунт тоифасига кўра WiKδhiк коэффициенти кўпайтмасининг қийматлари

ШНҚ 2.04.02-19га мувофиқ бино ва иншоотларнинг масъуллик синфига кўра KmasKtKmKq коэффициентлар кўпайтмасининг қийматлари

I

II

III

Зилзилавий кучи, балларда

7

8

9

7

8

9

7

8

9

I

II

III

Ер усти

0,3

0,6

1,2

0,27

0,54

1,08

0,2

0,4

0,8

0,3

0,25

0,2

Ер ости

0,2

0,4

0,8

0,18

0,36

0,72

0,15

0,3

0,6

0,25

0,2

0,15

Изоҳ. Агар иншоот баландлигининг ярмидан кўпи ер сатҳидан пастда жойлашган бўлса, у ер ости иншооти сифатида, ярмидан кам қисми ерга кириб турган бўлса, ер усти иншооти сифатида қабул қилинади.

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
10-§. Камера ва қудуқлар
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
497. Камералар ва қудуқлар конструкциялари қувурлар ҳамда уларга туташган мураккаб тугунларнинг ҳисобий сейсмик силжишларини эркин қабул қилиш имконини бериши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бунинг учун камера ва қудуқ деворларида қувур ташқи диаметридан каттароқ бўлган туйнуклар назарда тутилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
498. Қудуқларнинг баландлиги бўйича горизонтал туташув чокларида йиғма элементларнинг ўзаро силжишига йўл қўймаслик учун конструктив чора-тадбирлар назарда тутилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Туташув чокларининг мустаҳкамлиги қуйидаги усуллардан бири ёки бир нечтаси билан таъминланиши лозим:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
доиравий кесимли йиғма элементлардан ташкил топган қудуқларда чокларни пўлат боғловчи элементлар билан кучайтириш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ғишт ва бетондан тайёрланган доиравий қудуқларни конструктив арматуралаш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ғишт ва бетондан тайёрланган тўғри тўртбурчак шаклидаги қудуқлар деворлари ҳамда туташув чокларини конструктив арматуралаш.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
499. Йиғма темирбетон ҳалқалардан тайёрланадиган қудуқларнинг туташув чокларига пўлат боғловчи элементлар ўрнатилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Пастки ҳалқа остига камида В10 синфидаги яхлит бетондан ҳалқа шаклидаги асос тайёрланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
500. Яхлит бетондан тайёрланадиган қудуқларнинг ишчи деворлари ва бўғзи лойиҳа ҳужжатларида белгиланган симтўрлар билан арматураланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
501. Ғиштдан тайёрланадиган қудуқлар деворлари лойиҳа ҳужжатларида белгиланган тартибда горизонтал йўналишда арматураланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
502. Қудуқ ёки камера деворидаги туйнук қирғоғи билан қувур орасидаги тирқиш камида 0,1 m бўлиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Тирқиш қувурнинг ҳисобий силжишига тўсқинлик қилмайдиган эластик материал билан тўлдирилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
503. Қудуқнинг ишчи қисмининг баландлиги 1,5 m дан, қудуқ бўғзининг баландлиги эса 0,5 m дан кам бўлмаслиги лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
11-§. Сейсмиклиги >9 балл бўлган ҳудудларда муҳандислик иншоотлари ҳамда тармоқларга қўйиладиган қўшимча талаблар
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
504. Сейсмиклиги >9 балл бўлган ҳудудларда иншоот ва тармоқларнинг сейсмик ҳисоби қуйидаги усуллар билан амалга оширилиши лозим:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ушбу ШНҚнинг 370 — 384-бандларига мувофиқ аниқланадиган шартли статик юклар таъсирига амалга оширилади. Бунда А коэффициентининг қиймати сейсмиклиги >9 балл бўлган ҳудудларда — 0,6 қабул қилинади;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
қурилиш ҳудуди учун хос бўлган реал ёки синтезланган акселерограммалар асосида динамик ҳисоблаш орқали.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
505. Сейсмиклиги >9 балл бўлган ҳудудларда мавзе ичидаги тармоқлар қувурларининг, шунингдек сейсмиклиги >9 бўлганда тақсимлаш тармоқлари қувурларининг мустаҳкамлик синфи мазкур ШНҚнинг 504-бандининг иккинчи хатбошисида назарда тутилган шартли статик ҳисоблаш натижалари асосида танланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
506. Сейсмиклиги >9 балл бўлган ҳудудларда тақсимлаш тармоқларининг ва мазкур бобнинг 2, 5, 6 ва 7-параграфларида келтирилган магистрал қувурларни лойиҳалаш, ушбу ШНҚнинг 504-банди учинчи хатбошисига мувофиқ амалга оширилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
507. Резервуар вазифасини бажарувчи иншоотлар ва биноларнинг ер усти ҳамда ер ости қисмларига конструкциянинг хусусий массаси ва эксплуатация юкламаларидан ҳосил бўладиган сейсмик кучлар 496-бандга мувофиқ аниқланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

 

32-жадвал

Грунтга нисбатан бино ва иншоотнинг жойланиши

Мазкур ШНҚнинг 1-жадвалига мувофиқ грунт тоифасига кўра WiKδhiк коэффициентлари кўпайтмаларининг қийматлари

I

II

III

Зилзила кучи, балларда

>9

>9

>9

Ер усти

1,6

1,62

1,2

Ер ости

1,2

1,08

0,8

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
7-боб. Бино ва иншоотларни қайта тиклаш ва кучайтириш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
508. Эксплуатациядаги бино ва иншоотларнинг зилзилабардошлигини таъминлаш ёки ошириш, шу жумладан зилзила ва бошқа табиий офатлар таъсирида шикастланган объектларни қайта тиклаш, қурилиш майдончасининг ҳисобий сейсмиклиги ёки объектнинг масъуллик даражаси ўзгариши муносабати билан кучайтириш, шунингдек реконструкция қилишда ушбу боб талабларига риоя қилиниши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
509. Бино ва иншоотларни қайта тиклаш ва кучайтириш бўйича лойиҳалаш ишларини амалга оширишда қуйидаги чоралар кўрилиши лозим:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
қайта тиклаш — деформацияланган ёки шикастланган конструкциялар ва уларнинг ўзаро боғланишларини зилзила таъсиридан олдинги юк кўтариш қобилиятигача тиклаш бўйича тадбирлар мажмуи;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
кучайтириш — конструкциялар ва уларнинг ўзаро боғланишлари юк кўтариш қобилиятини амалдаги норматив ҳужжатлар ёки махсус техник шартларда белгиланган даражагача ошириш бўйича тадбирлар мажмуи.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
510. Қайта тиклаш ёки кучайтиришга асос бино ва иншоотнинг хизмат муддати, жисмоний ва маънавий эскириши, функционал вазифаси, техник ҳолати, хавфсиз эксплуатация қилиниши ҳамда ишларни бажаришнинг техник-иқтисодий мақсадга мувофиқлигини ҳисобга олган ҳолда қабул қилиниши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
511. Зилзила таъсирида шикастланган бино ва иншоотларда таъмирлаш-қайта тиклаш ишлари техник кўрик ва текширув ҳисоблари натижаларига кўра шикастланиш даражаси 3-даражадан ошмаган ҳолларда амалга оширилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
512. Объектларнинг шикастланиш даражасини баҳолашда ГОСТ 34511-2018да белгиланган зилзила жадаллигининг макросейсмик шкаласи тавсифлари ҳамда ШНҚ 1.04.01-23 талабларига амал қилиниши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
513. Бинонинг юк кўтарувчи ва юк кўтармайдиган конструкцияларида мазкур ШНҚда белгиланган йўл қўйиладиган қийматлардан ошадиган силжишлар, эгилишлар, бетоннинг майдаланиши ёки кўзга кўринарли ёриқлар аниқланганда, бундай конструкциялар шикастланган деб қабул қилиниши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
514. Бинонинг функционал вазифаси, масъуллик даражаси, конструктив схемаси, юкламалари ёки қурилиш майдончасининг ҳисобий сейсмиклиги ўзгариши натижасида ушбу ШНҚ бўйича аниқланадиган ҳисобий сейсмик таъсирлар мавжуд конструкцияларнинг ҳисобий юк кўтариш қобилиятидан ортиқ бўлса, бино ва иншоотларнинг зилзилабардошлиги оширилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
515. Бино ва иншоотларнинг зилзилабардошлигини ошириш бўйича лойиҳа ҳужжатлари қуйидагилар асосида ишлаб чиқилиши лозим:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
техник кўрик ва муҳандислик текшируви материаллари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
конструкция материалларининг ҳақиқий мустаҳкамлик ва деформация кўрсаткичлари текширув ҳисоблари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
қабул қилинаётган конструктив-техник ечимларнинг асосланиши.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
516. Сейсмик таъсирларни эътиборга олган ҳолда юкларнинг махсус бирикмасига бино ва иншоотларни текширишга оид ҳисоблар мазкур ШНҚнинг 5-боби талабларига мувофиқ бажарилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бунда конструкцияларнинг ҳисоби биринчи гуруҳ чегаравий ҳолатлар (ЧҲ-1) бўйича амалга оширилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
517. Таъмирлаш-қайта тиклаш ва кучайтириш лойиҳаларини ишлаб чиқишда объектнинг техник ҳолатига қараб қуйидаги усуллардан фойдаланиш лозим:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
мавжуд конструктив схемани ўзгартирмаган ҳолда конструкциялар ва уларнинг ўзаро боғланишларини қайта тиклаш ёки кучайтириш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
фазовий ишлашини яхшилаш ва сейсмик таъсирларга ишончлилигини ошириш мақсадида конструктив схемага қисман ўзгартишлар киритиш, жумладан қўшимча бўйлама ва кўндаланг деворлар, бикирлик элементлари, боғловчи элементлар ҳамда зарур ҳолларда антисейсмик чоклар ташкил этиш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
бинонинг конструктив схемаси ва динамик тавсифларини ўзгартириш, жумладан мунтазам жойлаштирилган бикирлик диафрагмалари, боғламлар ёки махсус асосланган ҳолларда сейсмик ҳимоя тизимларини қўллаш.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
518. Таъмирлаш-қайта тиклаш ва кучайтириш ишларини лойиҳалаш ҳамда бажаришда қабул қилинадиган конструктив ечимлар, материаллар ва конструкциялар қуйидагиларни таъминлаши лозим:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
мавжуд конструкцияларнинг ҳақиқий мустаҳкамлик кўрсаткичларини ҳисобга олган ҳолда уларнинг юк кўтариш қобилиятидан оқилона фойдаланишни;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
кучайтирувчи ва кучайтирилаётган конструкцияларнинг биргаликда ишлашини;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
конструкциялар ва уларнинг бирикмаларида белгиланган пластик деформацияларнинг барқарор ривожланишини, бунда устуворлик йўқолишига ва прогрессив бузилишга йўл қўймасликни.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
519. Реконструкция қилишда мавжуд бино ва иншоотларнинг зилзилабардошлиги мазкур ШНҚнинг асосий талабларига мувофиқ таъминланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Тўлиқ мувофиқлаштириш техник жиҳатдан имконсиз ёки номутаносиб бўлган объектлар учун конструктив тадбирларнинг таркиби ва ҳажми махсус техник асослаш ҳамда ҳисобий сейсмик таъсирлар асосида белгиланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Зарур ҳолларда фазовий ҳисоблаш моделлари, реал ёки синтез қилинган акселерограммалар, шунингдек материалларнинг ночизиқли деформацияланиш диаграммаларидан фойдаланишга йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
8-боб. Ишлаб чиқариш ва қурилиш ишларининг сифати
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
520. Қурилиш материаллари ва буюмларини тайёрлашда, шунингдек юк кўтарувчи ва тўсувчи конструкцияларни барпо этишда уларнинг белгиланган хизмат муддати давомида самарали ишлашини таъминловчи сифат даражаси сақланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
521. Қурилиш материаллари ва буюмлари, бино элементлари ҳамда қурилиш-монтаж ишларининг сифати тегишли миллий стандартлар, шаҳарсозлик нормалари ва қоидалари талабларига ҳамда лойиҳа ҳужжатларига мувофиқ бўлиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
522. Бетоннинг лойиҳавий мустаҳкамлиги қуйидаги усуллардан бири ёрдамида аниқланади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
бузмасдан синаш ГОСТ 18105-2018, ГОСТ 22690-2015 ва ГОСТ 17624-2021 бўйича;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
бетонлаш жараёнида тайёрланган намуналарни синаш ГОСТ 18105-2018, ГОСТ 10180-2012 бўйича;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
конструкция танасидан бурғилаб олинган намуналарни синаш ГОСТ 18105-2018, ГОСТ 28570-2019, ГОСТ 10180-2012 бўйича.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
523. Бетон ва темир-бетон конструкцияларда бетон мустаҳкамлиги синов дастури асосида синовларни ўтказиш орқали текширилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Синов дастурлари бино ва иншоотларнинг мураккаблик тоифасидан келиб чиқиб, юк кўтарувчи конструкцияларнинг қуйидаги қисмини қамраб олиши керак:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
II тоифа объектлар учун 15 фоиздан кам бўлмаган;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
III тоифа объектлар учун 30 фоиздан кам бўлмаган;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
IV тоифа объектлар учун 50 фоиздан кам бўлмаган.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
524. Темирбетон конструкциялар арматураларининг пайванд бирикмаларидаги чокларни кўздан кечириш ва узунлигини ўлчаш жами пайванд чокларнинг камида 15 фоизида амалга оширилиши зарур.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
525. Юк кўтарувчи конструкциялар учун металл прокати, пўлат арматура ва пайванд бирикмаларининг ҳар бир партиясидан камида 6 та назорат намуналарини механик усулда синаш керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
526. Қоришманинг ғишт ёки тош билан ёпишиб боғланиш мустаҳкамлиги берилган таркибдаги қоришма ва ғишт ёки тош партиясидан камида 10 та намунани лаборатория шароитида синаш натижалари асосида аниқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
527. Қурилиш шароитида қоришма билан ғишт ёки тошнинг ёпишиш мустаҳкамлигини аниқлаш учун ҳар бир босқичда камида 5 та синов ўтказилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
528. Оддий ғишт ва бетон тошлардан бажариладиган терим учун қоришманинг ҳаракатчанлиги стандарт конуснинг 9-13 cm чўкишига, серғовак ғишт ёки сопол тошлар учун 7-8 cm га мос бўлиши керак. Конуснинг чўкиши ҳар бир қоришмадан олинган учта намунани синаш натижалари бўйича баҳоланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
529. Қоришманинг ҳаракатчанлигини танлашда унинг ўзида сувни сақлаш қобилияти, ғишт ёки тошнинг сувни шимиши ҳамда об-ҳаво шароити эътиборга олиниши зарур. Бунда қоришманинг сув сақлаш қобилияти 98 фоиздан кам бўлмаслиги керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
530. Ушбу ШНҚнинг 522 — 529-бандларида келтирилган ашёлар, маҳсулотлар ва қурилиш-монтаж ишларининг кетма-кетлиги ва уларга қўйиладиган талаблар лойиҳа ҳужжатларида ўз аксини топиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
531. Деворни тиклашда ғишт теримида чокларнинг бир қаторли боғланиш тизими қўлланилиши зарур.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
532. Деворларнинг туташиш жойларидаги терим участкалари бир вақтнинг ўзида бажарилиши, тош материаллар ҳар бир қаторда деворнинг бутун қалинлиги бўйлаб терилиши, теримнинг барча (айниқса, вертикал) чоклари қоришма билан тўлиқ тўлдирилиши, теримнинг ташқи томонларидаги ортиқча қоришма олиб ташланиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
533. Қалинлиги 2,5 ғишт ва ундан кам бўлган икки дераза ёки эшик оралиғидаги деворлар бутун ғиштлардан тикланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
534. Ушбу ШНҚнинг 533-бандида келтирилган ҳолатлардан ташқари терим чокларини боғлаш учун бутун бўлмаган ғиштларни ишлатишга йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
535. Ҳаво ҳарорати 25°С дан юқори бўлган турғун қуруқ ҳавода, сув шимувчанлиги 15 фоиз ва ундан ортиқ бўлган пишиқ ғишт ва сопол тошларни теришдан олдин камида 1 дақиқа сувга ботирилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Девор теримига 3 сутка мобайнида сув сепиб туриш лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
536. Ҳаво ҳарорати 25°С дан юқори ва нисбий намлиги 50 фоиздан кам бўлган қуруқ ва иссиқ об-ҳаво шароитида бетон ишлари бажарилса, мустаҳкамлиги бетоннинг лойиҳавий мустаҳкамлигидан камида 20 фоизга юқори бўлган цемент қўлланилиши керак. Янги ётқизилган бетонни парваришлаш лойиҳавий мустаҳкамлик 70 фоизга етгунга қадар амалга оширилиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
537. Оммавий қурилиш учун мўлжалланган ноанъанавий янги конструктив ечимга эга бўлган бинолар синовдан ўтказилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ШНҚ 2.01.03-26 «Сейсмик ҳудудларда қурилиш» шаҳарсозлик нормалари ва қоидаларига
1-ИЛОВА
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ўзбекистон Республикаси аҳоли пунктлари учун 50 йилда ошиб кетиш эҳтимоллигида (P, %) MSK-64 шкаласи бўйича макросейсмик интенсивлик (I) баллари
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Т/р

Аҳоли пункти

50 йилда ошиб кетиш эҳтимоллиги (P, %)

ва эҳтимолий такрорийлик даври (йил)

10

5

2

1

475

975

2475

4975

Қорақалпоғистон Республикаси

1.

Нукус шаҳри

6

7

7

7

2.

Қаратаў шаҳарчаси

7

7

8

8

3.

Амударё тумани

Манғит шаҳри

7

7

8

8

4.

Жумуртов шаҳарчаси

7

7

8

8

5.

Кипшак шаҳарчаси

7

7

7

8

6.

Киличбой шаҳарчаси

7

7

8

8

7.

Хитой шаҳарчаси

7

7

8

8

8.

Беруний тумани

Беруний шаҳри

7

7

8

8

9.

Булиш шаҳарчаси

7

7

8

8

10.

Бўзатов тумани

Бўзатов шаҳарчаси

6

7

7

8

11.

Қораўзак тумани

Қораўзак шаҳарчаси

6

7

7

7

12.

Кегейли тумани

Халқобод шаҳри

6

6

7

7

13.

Кегейли шаҳарчаси

6

7

7

7

14.

Қўнғирот тумани

Қўнғирот шаҳри

6

7

7

7

15.

Жаслиқ шаҳарчаси

6

6

7

7

16.

Қарақалпакстан шаҳарчаси

6

6

6

6

17.

Қирққиз шаҳарчаси

6

7

7

7

18.

Олтинкўл шаҳарчаси

6

7

7

7

19.

Елабад шаҳарчаси

6

7

7

8

20.

Қанликўл тумани

Қанликўл шаҳарчаси

6

7

7

7

21.

Мўйноқ тумани

Мўйноқ шаҳри

6

7

7

8

22.

Нукус тумани

Оқманғит шаҳарчаси

6

7

7

7

23.

Тахиатош тумани

Тахиатош шаҳри

7

7

8

8

24.

Тахтакўпир тумани

Найманкул шаҳарчаси

7

7

8

8

25.

Тахтакўпир шаҳарчаси

6

7

7

8

26.

Тўрткўл тумани

Тўрткўл шаҳри

7

7

8

8

27.

Мискин шаҳарчаси

7

7

8

8

28.

Туркманкўли шаҳарчаси

6

7

7

7

29.

Тозабоғ шаҳарчаси

7

7

8

8

30.

Нўрли йўл шаҳарчаси

7

7

8

8

31.

Амиробод шаҳарчаси

7

7

8

8

32.

Хўжайли тумани

Хўжайли шаҳри

7

7

7

8

33.

Жайхун шаҳарчаси

6

7

7

8

34.

Чимбой тумани

Чимбой шаҳри

6

6

7

7

35.

Айтеке шаҳарчаси

6

6

7

7

36.

Шуманай тумани

Шуманай шаҳри

6

7

7

7

37.

Элликқалъа тумани

Бўстон шаҳри

7

7

8

8

38.

Сахтиён шаҳарчаси

7

7

8

8

Андижон вилояти

39.

Андижон шаҳри

8

8

9

9

40.

Хонобод шаҳри

8

8

9

9

41.

Хонобод шаҳарчаси

8

8

9

9

42.

Олтинкўл тумани

Бўстон шаҳарчаси

8

8

8

9

43.

Далварзин шаҳарчаси

8

8

9

9

44.

Жалабек шаҳарчаси

8

8

9

9

45.

Ижтимоят шаҳарчаси

8

8

8

9

46.

Кумакай шаҳарчаси

8

8

9

9

47.

Қўштепа шаҳарчаси

8

8

9

9

48.

Маданий меҳнат шаҳарчаси

8

8

8

9

49.

Олтинкўл шаҳарчаси

8

8

8

9

50.

Маслаҳат шаҳарчаси

8

8

8

9

51.

Намуна шаҳарчаси

8

8

8

9

52.

Хондибоғи шаҳарчаси

8

8

8

9

53.

Андижон тумани

Куйганёр шаҳарчаси

8

8

9

9

54.

Айрилиш шаҳарчаси

8

8

9

9

55.

Бутақора шаҳарчаси

8

8

8

9

56.

Гулистон шаҳарчаси

8

8

9

9

57.

Гумбаз шаҳарчаси

8

8

8

9

58.

Заврок шаҳарчаси

8

8

9

9

59.

Қорақалпоқ шаҳарчаси

8

8

9

9

60.

Кунжи шаҳарчаси

8

8

9

9

61.

Қўшариқ шаҳарчаси

8

8

9

9

62.

Гулобод шаҳарчаси

8

8

9

9

63.

Оғуллик шаҳарчаси

8

8

9

9

64.

Оқ-ёр шаҳарчаси

8

8

9

9

65.

Юртобод шаҳарчаси

8

8

9

9

66.

Хартум шаҳарчаси

8

8

9

9

67.

Чилон шаҳарчаси

8

8

9

9

68.

Чумбоғич шаҳарчаси

8

8

8

9

69.

Экин тикин шаҳарчаси

8

8

9

9

70.

Янгиобод шаҳарчаси

8

8

9

9

71.

Балиқчи тумани

Балиқчи шаҳарчаси

8

8

8

9

72.

Хўжаобод шаҳарчаси

8

8

8

9

73.

Чинобод марказ шаҳарчаси

8

8

8

9

74.

Бўстон тумани

Бўз шаҳарчаси

8

8

8

9

75.

Сариқжўга шаҳарчаси

8

8

8

9

76.

Кўҳинур шаҳарчаси

8

8

8

9

77.

Булоқбоши тумани

Булоқбоши шаҳарчаси

8

8

9

9

78.

Андижон шаҳарчаси

8

8

9

9

79.

Учтепа шаҳарчаси

8

8

9

9

80.

Ширмонбулоқ шаҳарчаси

8

8

9

9

81.

Жалақудуқ тумани

Жалақудуқ шаҳри

8

8

9

9

82.

Жанубий оламушук шаҳарчаси

8

8

9

9

83.

Бештол шаҳарчаси

8

8

9

9

84.

Ёрқишлоқ шаҳарчаси

8

8

9

9

85.

Жалолқудуқ шаҳарчаси

8

8

9

9

86.

Кўкалам шаҳарчаси

8

8

9

9

87.

Қўштерак шаҳарчаси

8

8

9

9

88.

Ойим шаҳарчаси

8

8

9

9

89.

Избоскан тумани

Пойтуғ шаҳри

8

8

8

9

90.

Гуркиров шаҳарчаси

8

8

9

9

91.

Майгир шаҳарчаси

8

8

8

9

92.

Тўрткўл шаҳарчаси

8

8

8

9

93.

Узун кўча шаҳарчаси

8

8

8

9

94.

Улуғнор тумани

Оқ олтин шаҳарчаси

7

8

8

8

95.

Қўрғонтепа тумани

Қўрғонтепа шаҳри

8

8

9

9

96.

Қорасув шаҳри

8

8

9

9

97.

Султонобод шаҳарчаси

8

8

9

9

98.

Асака тумани

Асака шаҳри

8

8

8

9

99.

Кужган шаҳарчаси

8

8

8

9

100.

Навкан шаҳарчаси

8

8

8

9

101.

Оқбуйра шаҳарчаси

8

8

8

9

102.

Файз шаҳарчаси

8

8

8

9

103.

Мархамат тумани

Мархамат шаҳри

8

8

8

9

104.

Полвонтош шаҳарчаси

8

8

8

9

105.

Бобохуросон шаҳарчаси

8

8

9

9

106.

Қорабоғиш шаҳарчаси

8

8

9

9

107.

Қоракўрғон шаҳарчаси

8

8

9

9

108.

Кўтарма шаҳарчаси

8

8

9

9

109.

Мархамат шаҳарчаси

8

8

8

9

110.

Ровот шаҳарчаси

8

8

8

9

111.

Ўқчи шаҳарчаси

8

8

9

9

112.

Хакка шаҳарчаси

8

8

8

9

113.

Хўжаариқ шаҳарчаси

8

8

9

9

114.

Шаҳрихон тумани

Шаҳрихон шаҳри

8

8

8

9

115.

Вахим шаҳарчаси

8

8

8

9

116.

Чўжа шаҳарчаси

8

8

8

9

117.

Сегаза кум шаҳарчаси

8

8

8

9

118.

Пахтаобод тумани

Дўсботлик шаҳарчаси

8

8

8

9

119.

Избоскан шаҳарчаси

8

8

8

9

120.

Пушмон шаҳарчаси

8

8

9

9

121.

Хўжаобод тумани

Хўжаобод шаҳри

8

8

9

9

122.

Саноатчилар шаҳарчаси

8

8

8

9

123.

Дилкушод шаҳарчаси

8

8

9

9

124.

Шаҳрихонсой шаҳарчаси

8

8

8

9

125.

Манак шаҳарчаси

8

8

9

9

126.

Хидирша шаҳарчаси

8

8

9

9

Бухоро вилояти

127.

Бухоро шаҳри

7

7

8

8

128.

Когон шаҳри

7

7

8

8

129.

Олот тумани

Олот шаҳри

7

7

7

8

130.

Ганчи Чандир шаҳарчаси

7

7

7

8

131.

Кесакли шаҳарчаси

7

7

7

8

132.

Қиртай шаҳарчаси

7

7

7

8

133.

Сола қоровул шаҳарчаси

7

7

7

8

134.

Жайхунобод шаҳарчаси

7

7

7

8

135.

Ўзбекистон шаҳарчаси

7

7

7

8

136.

Човдур шаҳарчаси

7

7

7

8

137.

Бўрибек Чандир шаҳарчаси

7

7

7

8

138.

Бухоро тумани

Гала Осиё шаҳри

7

7

8

8

139.

Деҳча шаҳарчаси

7

8

8

8

140.

Подшойи шаҳарчаси

7

7

7

8

141.

Работак шаҳарчаси

7

7

8

8

142.

Ўрта Новметан шаҳарчаси

7

7

8

8

143.

Хумини боло шаҳарчаси

7

7

8

8

144.

Арабхона шаҳарчаси

7

7

8

8

145.

Вобкент тумани

Вобкент шаҳри

7

8

8

8

146.

Навбаҳор шаҳарчаси

7

8

8

8

147.

Ширин шаҳарчаси

7

8

8

8

148.

Косари шаҳарчаси

7

8

8

8

149.

Ғиждувон тумани

Ғиждувон шаҳри

7

8

8

8

150.

Абади шаҳарчаси

7

8

8

8

151.

Бештуво шаҳарчаси

7

8

8

9

152.

Гаждумак шаҳарчаси

7

8

8

8

153.

Жовгари шаҳарчаси

7

8

8

8

154.

Кўлижаббор шаҳарчаси

7

8

8

8

155.

Мазраган шаҳарчаси

7

8

8

8

156.

Ростгўй шаҳарчаси

7

8

8

8

157.

Ўзанон шаҳарчаси

7

8

8

8

158.

Хатча шаҳарчаси

7

8

8

8

159.

Чағдари шаҳарчаси

7

8

8

8

160.

Додарак шаҳарчаси

7

8

8

8

161.

Намадгарон шаҳарчаси

7

8

8

8

162.

Юқори Қўмоқ шаҳарчаси

7

8

8

8

163.

Когон тумани

Сараёнобод шаҳарчаси

7

7

8

8

164.

Туткунда шаҳарчаси

7

7

8

8

165.

Қоракўл тумани

Қоракўл шаҳри

7

7

8

8

166.

Бандбоши шаҳарчаси

7

7

7

8

167.

Дарғабоғи шаҳарчаси

7

8

8

8

168.

Жиғачи шаҳарчаси

7

7

7

8

169.

Қораҳожи шаҳарчаси

7

7

7

8

170.

Қуввача шаҳарчаси

7

7

7

8

171.

Мирзақалъа шаҳарчаси

7

7

7

8

172.

Сайёд шаҳарчаси

7

7

8

8

173.

Солур шаҳарчаси

7

7

8

8

174.

Чандиробод шаҳарчаси

7

7

7

8

175.

Шўрработ шаҳарчаси

7

7

7

8

176.

Якка Аълам шаҳарчаси

7

7

7

8

177.

Янгиқалъа шаҳарчаси

7

7

8

8

178.

Қоровулбозор тумани

Қоровулбозор шаҳри

7

7

8

8

179.

Пешку тумани

Янгибозор шаҳарчаси

7

7

7

8

180.

Пешку шаҳарчаси

7

8

8

8

181.

Шавгон шаҳарчаси

7

8

8

9

182.

Маҳаллаи-Миришкор шаҳарчаси

7

8

8

9

183.

Ромитан тумани

Ромитан шаҳри

7

8

8

8

184.

Газли шаҳри

8

8

9

9

185.

Қоқиштувон шаҳарчаси

7

8

8

8

186.

Хоса шаҳарчаси

7

8

8

8

187.

Юқори Fазберон шаҳарчаси

7

7

8

8

188.

Жондоp тумани

Жондор шаҳарчаси

7

7

8

8

189.

Паҳлавон шаҳарчаси

7

7

8

8

190.

Далмун шаҳарчаси

7

7

8

8

191.

Кўлиён шаҳарчаси

7

7

8

8

192.

Самончуқ шаҳарчаси

7

7

8

8

193.

Тобагар шаҳарчаси

7

7

8

8

194.

Ушот шаҳарчаси

7

7

8

8

195.

Хазорман шаҳарчаси

7

7

8

8

196.

Чорзона шаҳарчаси

7

7

8

8

197.

Шофиркон тумани

Шофиркон шаҳри

7

8

8

8

198.

Жўйработ шаҳарчаси

7

8

8

8

199.

Искогаре шаҳарчаси

7

8

8

9

200.

Қуйи Чуқурак шаҳарчаси

7

8

8

9

201.

Мирзоқул шаҳарчаси

7

8

8

8

202.

Талисафед шаҳарчаси

7

8

8

9

203.

Ундаре шаҳарчаси

7

8

8

9

204.

Чандир шаҳарчаси

7

7

8

8

205.

Fуломте шаҳарчаси

7

8

8

8

Жиззах вилояти

206.

Жиззах шаҳри

8

8

8

9

207.

Арнасой тумани

Ғолиблаp шаҳарчаси

7

7

7

8

208.

Гулбаҳор шаҳарчаси

7

7

8

8

209.

Бахмал тумани

Ўсмат шаҳарчаси

8

8

8

9

210.

Оқтош шаҳарчаси

7

8

8

8

211.

Мўғол шаҳарчаси

8

8

8

9

212.

Новқа шаҳарчаси

8

8

8

9

213.

Аламли шаҳарчаси

8

8

8

9

214.

Тонготар шаҳарчаси

8

8

8

9

215.

Бахмал шаҳарчаси

7

8

8

8

216.

Ғаллаорол тумани

Ғаллаорол шаҳри

7

8

8

9

217.

Қўйтош шаҳарчаси

7

8

8

8

218.

Маржонбулоқ шаҳарчаси

7

8

8

8

219.

Лалмикор шаҳарчаси

7

8

8

8

220.

Қанглиобод шаҳарчаси

7

7

7

7

221.

Абдукарим шаҳарчаси

8

8

8

9

222.

Чувиллоқ шаҳарчаси

8

8

8

9

223.

Шароф Рашидов тумани

Учтепа шаҳарчаси

7

8

8

8

224.

Гандумтош шаҳарчаси

8

8

8

9

225.

Қораянтоқ шаҳарчаси

8

8

8

9

226.

Қангли шаҳарчаси

7

8

8

9

227.

Тоқчилик шаҳарчаси

8

8

8

9

228.

Мулканлик шаҳарчаси

7

8

8

9

229.

Жиззахлик шаҳарчаси

8

8

8

9

230.

Дўстлик тумани

Дўстлик шаҳри

7

7

7

8

231.

Наврўз шаҳарчаси

7

7

7

8

232.

Зомин тумани

Даштобод шаҳри

7

8

8

8

233.

Зомин шаҳарчаси

8

8

8

9

234.

Ём шаҳарчаси

7

8

8

9

235.

Пшағор шаҳарчаси

8

8

8

9

236.

Зарбдор тумани

Зарбдор шаҳарчаси

7

8

8

9

237.

Бўстон шаҳарчаси

7

8

8

9

238.

Файзобод шаҳарчаси

7

8

8

8

239.

Шарқ юлдузи шаҳарчаси

7

8

8

8

240.

Сирғали шаҳарчаси

7

8

8

8

241.

Мирзачўл тумани

Гагарин шаҳри

7

7

7

7

242.

Пахтазор шаҳарчаси

7

7

7

7

243.

Мирзадала шаҳарчаси

7

7

7

7

244.

Зафаробод тумани

Зафаробод шаҳарчаси

7

7

8

8

245.

Ёрқин шаҳарчаси

7

7

8

8

246.

Писталикент шаҳарчаси

7

8

8

8

247.

Нурафшон шаҳарчаси

7

8

8

8

248.

Пахтакор тумани

Пахтакор шаҳри

7

7

8

8

249.

Гулзор шаҳарчаси

7

7

8

8

250.

Фориш тумани

Боғдон шаҳарчаси

7

8

8

8

251.

Учқулоч шаҳарчаси

7

7

8

8

252.

Янгиобод тумани

Янгиобод шаҳарчаси

7

7

7

7

253.

Савот шаҳарчаси

8

8

8

9

Қашқадарё вилояти

254.

Қарши шаҳри

7

7

8

8

255.

Қашқадарё шаҳарчаси

7

7

8

8

256.

Шаҳрисабз шаҳри

8

8

9

9

257.

Ғузор тумани

Ғузор шаҳри

8

8

9

9

258.

Жарариқ шаҳарчаси

8

8

9

9

259.

Обиҳаёт шаҳарчаси

8

8

9

9

260.

Янгикент шаҳарчаси

7

8

8

8

261.

Шерали шаҳарчаси

7

8

8

8

262.

Машъал шаҳарчаси

8

8

8

9

263.

Деҳқонобод тумани

Қорашина шаҳарчаси

8

8

8

9

264.

Деҳқонобод шаҳарчаси

7

8

8

9

265.

Бешбулоқ шаҳарчаси

8

8

8

9

266.

Қамаши тумани

Қамаши шаҳри

8

8

9

9

267.

Баландчайла шаҳарчаси

8

8

9

9

268.

Қоратепа шаҳарчаси

7

8

8

9

269.

Қизилтепа шаҳарчаси

8

8

9

9

270.

Сарбозор шаҳарчаси

7

8

8

8

271.

Бадаҳшон шаҳарчаси

8

8

9

9

272.

Қарши тумани

Бешкент шаҳри

7

7

8

8

273.

Файзобод шаҳарчаси

7

7

8

8

274.

Сарой шаҳарчаси

7

7

8

8

275.

Ғубдин шаҳарчаси

7

7

8

8

276.

Лағмон шаҳарчаси

7

7

8

8

277.

Кучкак шаҳарчаси

7

7

8

8

278.

Хонобод шаҳарчаси

7

8

8

8

279.

Шилви шаҳарчаси

7

7

8

8

280.

Қовчин шаҳарчаси

8

8

9

9

281.

Нуқрабод шаҳарчаси

7

7

8

8

282.

Ертепа шаҳарчаси

8

8

9

9

283.

Наврўз шаҳарчаси

7

7

8

8

284.

Жумабозор шаҳарчаси

8

8

8

9

285.

Мустақиллик шаҳарчаси

7

8

8

8

286.

Мирмирон шаҳарчаси

7

7

8

8

287.

Янги хаёт шаҳарчаси

7

7

8

8

288.

Косон тумани

Косон шаҳри

7

7

8

8

289.

Бойғунди шаҳарчаси

7

7

8

8

290.

Бойтерак шаҳарчаси

7

7

8

8

291.

Гувалак шаҳарчаси

7

7

8

8

292.

Истиқлол шаҳарчаси

7

7

8

8

293.

Қуйи Оброн шаҳарчаси

7

7

8

8

294.

Мудин шаҳарчаси

7

7

8

8

295.

Оқтепа шаҳарчаси

7

7

8

8

296.

Обод шаҳарчаси

7

7

7

8

297.

Пудина шаҳарчаси

7

7

8

8

298.

Пўлати шаҳарчаси

7

7

8

8

299.

Раҳимсўфи шаҳарчаси

7

7

8

8

300.

Сурхон шаҳарчаси

7

7

8

8

301.

Тўлға шаҳарчаси

7

7

8

8

302.

Эсабой шаҳарчаси

7

7

8

8

303.

Китоб тумани

Китоб шаҳри

8

8

9

9

304.

Алақўйлиқ шаҳарчаси

8

8

9

9

305.

Бектемир шаҳарчаси

8

8

9

9

306.

Рус қишлоқ шаҳарчаси

8

8

9

9

307.

Бахтдарвозаси шаҳарчаси

8

8

9

9

308.

Бештерак шаҳарчаси

8

8

9

9

309.

Варганза шаҳарчаси

8

8

8

9

310.

Обиканда шаҳарчаси

8

8

8

9

311.

Панжи шаҳарчаси

8

8

9

9

312.

Сариосиё шаҳарчаси

8

8

9

9

313.

Севаз шаҳарчаси

8

8

9

9

314.

Хожи шаҳарчаси

8

8

8

9

315.

Яккатут шаҳарчаси

8

8

9

9

316.

Янгиобод шаҳарчаси

8

8

8

9

317.

Миришкор тумани

Янги Миришкор шаҳарчаси

7

7

7

8

318.

Жейнов шаҳарчаси

7

7

7

8

319.

Помуқ шаҳарчаси

7

7

7

8

320.

Муборак тумани

Мубоpак шаҳри

7

7

8

8

321.

Қарлиқ шаҳарчаси

7

7

8

8

322.

Бахт шаҳарчаси

7

7

8

8

323.

Қорақум шаҳарчаси

7

7

8

8

324.

Диёнат шаҳарчаси

8

8

9

9

325.

Шайх шаҳарчаси

7

7

8

8

326.

Нишон тумани

Янги Нишон шаҳри

7

7

8

8

327.

Талимаржон шаҳри

7

7

8

8

328.

Нуристон шаҳарчаси

7

7

8

8

329.

Нишон шаҳарчаси

7

7

8

8

330.

Гулистон шаҳарчаси

7

7

8

8

331.

Оқ олтин шаҳарчаси

7

7

8

8

332.

Сардоба шаҳарчаси

7

7

8

8

333.

Пахтачи шаҳарчаси

7

8

8

8

334.

Ойдин шаҳарчаси

7

7

8

8

335.

Самарқанд шаҳарчаси

7

7

8

8

336.

Пахтазор шаҳарчаси

7

7

8

8

337.

Касби тумани

Муғлон шаҳарчаси

7

7

8

8

338.

Денов шаҳарчаси

7

7

7

8

339.

Касби шаҳарчаси

7

7

8

8

340.

Дўстлик шаҳарчаси

7

7

8

8

341.

Янги қишлоқ шаҳарчаси

8

8

9

9

342.

Хўжакасби шаҳарчаси

7

7

8

8

343.

Фазли шаҳарчаси

7

7

7

8

344.

Майманоқ шаҳарчаси

7

7

8

8

345.

Қатағон шаҳарчаси

7

8

8

8

346.

Кўкдала тумани

Еттитом шаҳарчаси

7

8

8

8

347.

Чиял шаҳарчаси

7

8

8

8

348.

Кўкдала шаҳарчаси

7

8

8

8

349.

Айритом шаҳарчаси

7

8

8

8

350.

Чироқчи тумани

Чироқчи шаҳри

8

8

8

9

351.

Жар шаҳарчаси

8

8

8

9

352.

Ўймовут шаҳарчаси

8

8

8

9

353.

Дам шаҳарчаси

8

8

9

9

354.

Паканди шаҳарчаси

8

8

8

9

355.

Пахтаобод шаҳарчаси

7

7

8

8

356.

Шаҳрисабз тумани

Мираки шаҳарчаси

8

8

9

9

357.

Қумқишлоқ шаҳарчаси

8

8

9

9

358.

Ўртақурғон шаҳарчаси

8

8

9

9

359.

Чоршанбе шаҳарчаси

8

8

9

9

360.

Темирчи шаҳарчаси

8

8

9

9

361.

Янгиқишлоқ шаҳарчаси

8

8

9

9

362.

Қутчи шаҳарчаси

8

8

9

9

363.

Шаматон шаҳарчаси

8

8

9

9

364.

Аммоғон-1 шаҳарчаси

8

8

9

9

365.

Қўшқанот шаҳарчаси

8

8

9

9

366.

Андай шаҳарчаси

8

8

9

9

367.

Хўжахуросон шаҳарчаси

8

8

9

9

368.

Келдиҳаёт шаҳарчаси

7

8

8

9

369.

Яккабоғ тумани

Яккабоғ шаҳри

8

8

9

9

370.

Эски Яккабоғ шаҳарчаси

8

8

9

9

371.

Алақарға шаҳарчаси

8

8

9

9

372.

Алакўйлак шаҳарчаси

8

8

9

9

373.

Жарқирғиз шаҳарчаси

8

8

9

9

374.

Қайрағоч шаҳарчаси

8

8

9

9

375.

Қатағон шаҳарчаси

7

8

8

8

376.

Каттабоғ шаҳарчаси

8

8

9

9

377.

Маданият шаҳарчаси

8

8

9

9

378.

Мевазор шаҳарчаси

8

8

9

9

379.

Самоқ шаҳарчаси

8

8

9

9

380.

Турон шаҳарчаси

8

8

9

9

381.

Ўз шаҳарчаси

8

8

9

9

382.

Чуброн шаҳарчаси

8

8

9

9

383.

Эдилбек шаҳарчаси

8

8

9

9

Навоий вилояти

384.

Навоий шаҳри

7

7

8

8

385.

Тинчлик шаҳарчаси

7

8

8

8

386.

Заpафшон шаҳри

7

7

8

8

387.

Мурунтау шаҳарчаси

7

7

8

8

388.

Конимех тумани

Конимех шаҳарчаси

7

7

8

8

389.

Балақарақ шаҳарчаси

7

7

8

8

390.

Мамиқчи шаҳарчаси

7

7

8

8

391.

Шўртепа шаҳарчаси

7

7

8

8

392.

Зафаробод шаҳарчаси

7

7

8

8

393.

Қизилтепа тумани

Қизилтепа шаҳри

7

8

8

8

394.

Ҳусбиддин шаҳарчаси

7

8

8

8

395.

Қалайи-Азизон шаҳарчаси

7

7

8

8

396.

Нурлидиёр шаҳарчаси

7

7

8

8

397.

Ғойибон шаҳарчаси

7

8

8

8

398.

Оқ соч шаҳарчаси

7

8

8

8

399.

Ванғози шаҳарчаси

7

8

8

8

400.

Оқмачит шаҳарчаси

7

8

8

8

401.

Зарметан шаҳарчаси

7

8

8

8

402.

Ғамхўр шаҳарчаси

7

7

8

8

403.

Узилишкент шаҳарчаси

7

7

8

8

404.

Ўртакўрғон шаҳарчаси

7

7

8

8

405.

Хўжакўрғон шаҳарчаси

7

7

8

8

406.

Навбаҳор тумани

Қалқонота шаҳарчаси

7

8

8

8

407.

Сарой шаҳарчаси

7

7

8

8

408.

Қуйи Бешработ шаҳарчаси

7

8

8

8

409.

Кескантерак шаҳарчаси

7

8

8

8

410.

Ижанд шаҳарчаси

7

8

8

8

411.

Кармана тумани

Кармана шаҳарчаси

7

8

8

8

412.

Маликработ шаҳарчаси

7

8

8

8

413.

Пахтаобод шаҳарчаси

7

8

8

8

414.

Подкорон шаҳарчаси

7

7

8

8

415.

Камолот шаҳарчаси

7

8

8

8

416.

Нурота тумани

Нурота шаҳри

7

7

8

8

417.

Қизилча шаҳарчаси

7

7

8

8

418.

Темирқовуқ шаҳарчаси

7

7

8

8

419.

Чуя шаҳарчаси

7

8

8

8

420.

Янгибино шаҳарчаси

7

7

8

8

421.

Томди тумани

Томдибулоқ шаҳарчаси

7

7

8

8

422.

Учқудуқ тумани

Учқудуқ шаҳри

7

8

8

9

423.

Шалхар шаҳарчаси

7

7

8

8

424.

Хатирчи тумани

Янгиpабот шаҳри

7

8

8

8

425.

Лангар шаҳарчаси

7

8

8

8

426.

Жалойир шаҳарчаси

7

8

8

8

427.

Қўшчинор шаҳарчаси

8

8

9

9

428.

Полвонтепа шаҳарчаси

7

7

8

8

429.

Қўрғон шаҳарчаси

7

8

8

8

430.

Тасмачи шаҳарчаси

7

8

8

8

431.

Боғишамол шаҳарчаси

7

8

8

8

432.

Ғалабек шаҳарчаси

7

8

8

8

433.

Пахтакор шаҳарчаси

6

7

7

7

434.

Туркман шаҳарчаси

7

8

8

8

435.

Янги қурилиш шаҳарчаси

7

8

8

8

Наманган вилояти

436.

Наманган шаҳри

8

8

9

9

437.

Мингбулоқ тумани

Жўмашўй шаҳарчаси

8

8

9

9

438.

Гўртепа шаҳарчаси

8

8

9

9

439.

Довдуқ шаҳарчаси

8

8

9

9

440.

Ўзгариш шаҳарчаси

8

8

9

9

441.

Меҳнатобод шаҳарчаси

8

8

9

9

442.

Мадяровул шаҳарчаси

8

8

9

9

443.

Куголикул шаҳарчаси

8

8

9

9

444.

Косонсой тумани

Косонсой шаҳри

8

8

9

9

445.

Боғишамол шаҳарчаси

8

8

9

9

446.

Истиқлол шаҳарчаси

8

8

9

9

447.

Косон шаҳарчаси

8

8

9

9

448.

Қуқумбой шаҳарчаси

8

8

9

9

449.

Озод шаҳарчаси

8

8

9

9

450.

Тергачи шаҳарчаси

8

8

9

9

451.

Чиндавул шаҳарчаси

8

8

9

9

452.

Чуст кўча шаҳарчаси

8

8

9

9

453.

Янги жой шаҳарчаси

8

8

9

9

454.

Янги шаҳар шаҳарчас

8

8

9

9

455.

Наманган тумани

Тошбулоқ шаҳарчаси

8

8

9

9

456.

Навбаҳор шаҳарчаси

8

8

9

9

457.

Қумқўрғон шаҳарчаси

8

8

9

9

458.

Шўрқўрғон шаҳарчаси

8

8

9

9

459.

Миришкор шаҳарчаси

8

8

9

9

460.

Норин тумани

Хаққулобод шаҳри

8

8

9

9

461.

Қоратери шаҳарчаси

8

8

9

9

462.

Марғузар шаҳарчаси

8

8

9

9

463.

Норинкапа шаҳарчаси

8

8

9

9

464.

Пастки чўжа шаҳарчаси

8

8

9

9

465.

Учтепа шаҳарчаси

8

8

9

9

466.

Хўжаобод шаҳарчаси

8

8

9

9

467.

Чангитма шаҳарчаси

8

8

9

9

468.

Шўро шаҳарчаси

8

8

9

9

469.

Поп тумани

Поп шаҳри

8

8

9

9

470.

Олтинкон шаҳарчаси

8

8

9

9

471.

Навбаҳор шаҳарчаси

8

8

9

9

472.

Уйғурсой шаҳарчаси

8

8

9

9

473.

Халқобод шаҳарчаси

8

8

9

9

474.

Чоркесар шаҳарчаси

8

8

9

9

475.

Уйғур шаҳарчаси

8

8

9

9

476.

Ходжаобод шаҳарчаси

8

8

9

9

477.

Санг шаҳарчаси

8

8

9

9

478.

Ғурумсарой шаҳарчаси

8

8

9

9

479.

Қандиғон шаҳарчаси

8

8

9

9

480.

Пунгон шаҳарчаси

8

8

9

9

481.

Чодак шаҳарчаси

8

8

9

9

482.

Маданият шаҳарчаси

8

8

9

9

483.

Қурғонобод шаҳарчаси

8

8

9

9

484.

Чоркесар-2 шаҳарчаси

8

8

9

9

485.

Тўрақўрғон тумани

Тўрақўрғон шаҳри

8

8

9

9

486.

Оқтош шаҳарчаси

8

8

9

9

487.

Еттикон шаҳарчаси

8

8

9

9

488.

Яндама шаҳарчаси

8

8

9

9

489.

Ахси шаҳарчаси

8

8

9

9

490.

Калвак шаҳарчаси

8

8

9

9

491.

Мозоркўхна шаҳарчаси

8

8

9

9

492.

Бураматут шаҳарчаси

8

8

9

9

493.

Шаханд шаҳарчаси

8

8

9

9

494.

Олчин шаҳарчаси

8

8

9

9

495.

Сарой шаҳарчаси

8

8

9

9

496.

Катагон шаҳарчаси

8

8

9

9

497.

Кичик қурама шаҳарчаси

8

8

9

9

498.

Намдон шаҳарчаси

8

8

9

9

499.

Уйчи тумани

Уйчи шаҳарчаси

8

8

9

9

500.

Ўнхаят шаҳарчаси

8

8

9

9

501.

Бирлашган шаҳарчаси

8

8

9

9

502.

Файзиобод шаҳарчаси

8

8

9

9

503.

Чуртук шаҳарчаси

8

8

9

9

504.

Ахси шаҳарчаси

8

8

9

9

505.

Жийдакара шаҳарчаси

8

8

9

9

506.

Кичик тошлоқ шаҳарчаси

8

8

9

9

507.

Машад шаҳарчаси

8

8

9

9

508.

Соку шаҳарчаси

8

8

9

9

509.

Боёғон шаҳарчаси

8

8

9

9

510.

Ғайрат шаҳарчаси

8

8

9

9

511.

Хўжаобод шаҳарчаси

8

8

9

9

512.

Учқўрғон тумани

Учқўрғон шаҳри

8

8

9

9

513.

Қайқи шаҳарчаси

8

8

9

9

514.

Қўғай шаҳарчаси

8

8

9

9

515.

Учёғоч шаҳарчаси

8

8

9

9

516.

Янгиобод шаҳарчаси

8

8

9

9

517.

Чортоқ тумани

Чоpтоқ шаҳри

8

8

9

9

518.

Мучум шаҳарчаси

8

8

9

9

519.

Короскон шаҳарчаси

8

8

9

9

520.

Кўшан шаҳарчаси

8

8

9

9

521.

Айқирон шаҳарчаси

8

8

9

9

522.

Алихон шаҳарчаси

8

8

9

9

523.

Пастки Пешқўрғон шаҳарчаси

8

8

9

9

524.

Юқори Пешқўрғон шаҳарчаси

8

8

9

9

525.

Ора ариқ шаҳарчаси

8

8

9

9

526.

Балиқли кўл шаҳарчаси

8

8

9

9

527.

Ҳазратишоҳ шаҳарчаси

8

8

9

9

528.

Чуст тумани

Чуст шаҳри

8

8

9

9

529.

Олмос шаҳарчаси

8

8

9

9

530.

Ахча шаҳарчаси

8

8

9

9

531.

Саримсоқтепа шаҳарчаси

8

8

9

9

532.

Варзик шаҳарчаси

8

8

9

9

533.

Қорақўрғон шаҳарчаси

8

8

9

9

534.

Ғова шаҳарчаси

8

8

9

9

535.

Каркидон шаҳарчаси

8

8

9

9

536.

Карнон шаҳарчаси

8

8

9

9

537.

Ёрқишлоқ шаҳарчаси

8

8

9

9

538.

Шоён шаҳарчаси

8

8

9

9

539.

Хисорак шаҳарчаси

8

8

9

9

540.

Янгиқўрғон тумани

Янгиқўрғон шаҳарчаси

8

8

9

9

541.

Бекобод шаҳарчаси

8

8

9

9

542.

Ғовазон шаҳарчаси

8

8

9

9

543.

Заркент шаҳарчаси

8

8

9

9

544.

Искавот шаҳарчаси

8

8

9

9

545.

Гулшох шаҳарчаси

8

8

9

9

546.

Қизил қиёқ шаҳарчаси

8

8

9

9

547.

Қораёнтоқ шаҳарчаси

8

8

9

9

548.

Қораполвон шаҳарчаси

8

8

9

9

549.

Қорачашўркент шаҳарчаси

8

8

9

9

550.

Кўкёр шаҳарчаси

8

8

9

9

551.

Навкент шаҳарчаси

8

8

9

9

552.

Нанай шаҳарчаси

8

8

9

9

553.

Поромон шаҳарчаси

8

8

9

9

554.

Ровот шаҳарчаси

8

8

9

9

555.

Сангистон шаҳарчаси

8

8

9

9

556.

Салмон шаҳарчаси

8

8

9

9

557.

Хўжашўркент шаҳарчаси

8

8

9

9

558.

Юмалоқтепа шаҳарчаси

8

8

9

9

Самарқанд вилояти

559.

Самарқанд шаҳри

7

7

8

8

560.

Кимёгарлар шаҳарчаси

7

8

8

8

561.

Фарҳод шаҳарчаси

7

8

8

8

562.

Сўлим шаҳарчаси

8

8

8

9

563.

Каттақўрғон шаҳри

7

8

8

8

564.

Ингичка шаҳарчаси

7

8

8

8

565.

Оқдарё тумани

Лойиш шаҳарчаси

7

8

8

8

566.

Даҳбед шаҳарчаси

7

8

8

8

567.

Авазали шаҳарчаси

7

8

8

8

568.

Болта шаҳарчаси

7

8

8

8

569.

Қирқдархон шаҳарчаси

7

8

8

8

570.

Кумушкент шаҳарчаси

7

8

8

8

571.

Ойтамғали шаҳарчаси

7

8

8

8

572.

Оқдарё шаҳарчаси

7

8

8

8

573.

Янгиқўрғон шаҳарчаси

7

8

8

8

574.

Янгиобод шаҳарчаси

7

8

8

8

575.

Булунғур тумани

Булунғур шаҳри

7

8

8

8

576.

Килдон шаҳарчаси

7

8

8

9

577.

Соҳибкор шаҳарчаси

7

8

8

8

578.

Боғбон шаҳарчаси

7

8

8

8

579.

Жомбой тумани

Жомбой шаҳри

7

8

8

8

580.

Деҳқонобод шаҳарчаси

7

8

8

8

581.

Эски Жомбой шаҳарчаси

7

8

8

8

582.

Хўжа шаҳарчаси

7

8

8

9

583.

Ғазира шаҳарчаси

7

8

8

8

584.

Каттақишлоқ шаҳарчаси

7

8

8

8

585.

Иштихон тумани

Иштихон шаҳри

7

8

8

8

586.

Митан шаҳарчаси

7

8

8

8

587.

Азамат шаҳарчаси

7

8

8

8

588.

Дамариқ шаҳарчаси

7

8

8

8

589.

Баҳрин шаҳарчаси

7

8

8

8

590.

Қирқйигит шаҳарчаси

7

7

8

8

591.

Одил шаҳарчаси

7

8

8

8

592.

Суғот шаҳарчаси

7

8

8

8

593.

Халқобод шаҳарчаси

7

8

8

8

594.

Шайхислом шаҳарчаси

7

8

8

8

595.

Шейхлар шаҳарчаси

7

8

8

8

596.

Янгикент шаҳарчаси

7

8

8

8

597.

Янгиравот шаҳарчаси

7

8

8

8

598.

Каттақўрғон тумани

Пайшанба шаҳарчаси

7

8

8

8

599.

Сув ҳовузи шаҳарчаси

7

8

8

8

600.

Мундиён шаҳарчаси

7

8

8

8

601.

Полвонтепа шаҳарчаси

7

8

8

8

602.

Қорадарё шаҳарчаси

7

8

8

8

603.

Ваурот шаҳарчаси

7

8

8

8

604.

Янгиқўрғонча шаҳарчаси

7

8

8

8

605.

Каттаминг шаҳарчаси

7

8

8

8

606.

Қўшработ тумани

Қўшработ шаҳарчаси

7

8

8

9

607.

Заркент шаҳарчаси

7

8

8

8

608.

Нарпай тумани

Оқтош шаҳри

7

8

8

8

609.

Мирбозор шаҳарчаси

7

8

8

8

610.

Гулистон шаҳарчаси

7

8

8

8

611.

Қуйи Чархин шаҳарчаси

7

8

8

8

612.

Пайариқ тумани

Пайариқ шаҳри

7

8

8

8

613.

Челак шаҳри

7

8

8

8

614.

Томойрат шаҳарчаси

7

8

8

8

615.

Қорасув шаҳарчаси

7

8

8

8

616.

Кўксарой шаҳарчаси

7

8

8

8

617.

Ғужумсой шаҳарчаси

7

8

8

8

618.

Хужа Исмоил шаҳарчаси

7

8

8

8

619.

Туполос шаҳарчаси

7

8

8

8

620.

Оққўрғон шаҳарчаси

7

8

8

8

621.

Дўстларобод шаҳарчаси

7

8

8

8

622.

Дўстлик шаҳарчаси

7

8

8

8

623.

Пастдарғом тумани

Жума шаҳри

7

8

8

8

624.

Чархин шаҳарчаси

7

8

8

8

625.

Чортут шаҳарчаси

7

8

8

8

626.

Ўрта Чархин шаҳарчаси

7

8

8

8

627.

Гўзалкент шаҳарчаси

7

8

8

8

628.

Найман шаҳарчаси

7

8

8

8

629.

Жағалбойли шаҳарчаси

7

8

8

8

630.

Меҳнат шаҳарчаси

7

8

8

8

631.

Ҳиндибойи шаҳарчаси

7

8

8

8

632.

Ағрон шаҳарчаси

7

8

8

8

633.

Искандари шаҳарчаси

7

8

8

8

634.

Сарибош шаҳарчаси

7

8

8

8

635.

Пахтачи тумани

Зиёвуддин шаҳарчаси

7

8

8

8

636.

Қодирист шаҳарчаси

7

8

8

8

637.

Паст Буркут шаҳарчаси

7

8

8

8

638.

Санчиқул шаҳарчаси

7

8

8

8

639.

Сулувқўрғон шаҳарчаси

7

8

8

8

640.

Хумор шаҳарчаси

7

8

8

8

641.

Самарқанд тумани

Гулобод шаҳарчаси

7

8

8

9

642.

Хўжа Аҳрори Вали шаҳарчаси

7

8

8

9

643.

Нуробод тумани

Нуробод шаҳри

7

8

8

8

644.

Нурбулоқ шаҳарчаси

7

8

8

8

645.

Ургут тумани

Ургут шаҳри

8

8

8

9

646.

Жартепа шаҳарчаси

8

8

8

9

647.

Камангарон шаҳарчаси

8

8

8

9

648.

Ғўс шаҳарчаси

8

8

8

9

649.

Почвон шаҳарчаси

8

8

8

9

650.

Испанза шаҳарчаси

8

8

8

9

651.

Ўрамас шаҳарчаси

8

8

8

9

652.

Кенагас шаҳарчаси

8

8

8

9

653.

Тойлоқ тумани

Тойлоқ шаҳарчаси

7

8

8

9

654.

Адас шаҳарчаси

8

8

8

9

655.

Боғизағон шаҳарчаси

8

8

8

9

Сурхондарё вилояти

656.

Термиз шаҳри

7

7

8

8

657.

Олтинсой тумани

Қорлиқ шаҳарчаси

8

8

8

9

658.

Ботош шаҳарчаси

8

8

9

9

659.

Жобу шаҳарчаси

8

8

9

9

660.

Ипоқ шаҳарчаси

8

8

9

9

661.

Қурама шаҳарчаси

8

8

9

9

662.

Бўстон шаҳарчаси

8

9

9

9

663.

Мормин шаҳарчаси

8

8

9

9

664.

Хайрандара шаҳарчаси

8

9

9

9

665.

Хўжасоат шаҳарчаси

8

9

9

9

666.

Чеп шаҳарчаси

8

8

9

9

667.

Шакарқамиш шаҳарчаси

8

8

9

9

668.

Экраз шаҳарчаси

8

8

9

9

669.

Янгиқурилиш шаҳарчаси

8

8

9

9

670.

Гулобод шаҳарчаси

7

8

8

9

671.

Ангор тумани

Ангор шаҳарчаси

7

8

8

9

672.

Таллимарон шаҳарчаси

7

8

8

9

673.

Хомкон шаҳарчаси

8

8

9

9

674.

Қорасув шаҳарчаси

7

8

8

9

675.

Янгиобод шаҳарчаси

7

8

8

9

676.

Таллошқон шаҳарчаси

7

8

8

9

677.

Гиламбоб шаҳарчаси

8

8

8

9

678.

Зартепа шаҳарчаси

8

8

8

9

679.

Янги турмуш шаҳарчаси

7

8

8

8

680.

Янги Ангор шаҳарчаси

7

8

8

9

681.

Кайран шаҳарчаси

7

8

8

9

682.

Новшаҳар шаҳарчаси

7

8

8

9

683.

Бандихон тумани

Бандихон шаҳарчаси

8

8

9

9

684.

Тангимуш шаҳарчаси

8

8

9

9

685.

Янгибоғ шаҳарчаси

8

9

9

9

686.

Бойсун тумани

Бойсун шаҳри

8

8

9

9

687.

Кофрун шаҳарчаси

8

8

9

9

688.

Пасурхи шаҳарчаси

8

8

9

9

689.

Қорабўйин шаҳарчаси

8

9

9

9

690.

Работ шаҳарчаси

8

8

9

9

691.

Музработ тумани

Халқобод шаҳарчаси

7

8

8

9

692.

Бахт шаҳарчаси

7

8

8

8

693.

Байналминал шаҳарчаси

7

7

8

8

694.

Гулистон шаҳарчаси

7

8

8

9

695.

Ифтихор шаҳарчаси

7

8

8

9

696.

Оқ олтин шаҳарчаси

7

7

8

8

697.

Таскент шаҳарчаси

7

8

8

9

698.

Озод Ватан шаҳарчаси

7

8

8

9

699.

Чегарачи шаҳарчаси

7

8

8

9

700.

Денов тумани

Денов шаҳри

8

8

9

9

701.

Дўстлик шаҳарчаси

8

8

9

9

702.

Юрчи шаҳарчаси

8

8

9

9

703.

Қизилжар шаҳарчаси

8

9

9

9

704.

Холчаён шаҳарчаси

8

8

9

9

705.

Хитоян шаҳарчаси

8

8

9

9

706.

Пахтакураш шаҳарчаси

8

8

9

9

707.

Намозгоҳ шаҳарчаси

8

8

9

9

708.

Жаматак шаҳарчаси

8

8

9

9

709.

Янги Ҳазорбоғ шаҳарчаси

8

8

9

9

710.

Даҳана шаҳарчаси

8

9

9

9

711.

Янгиобод шаҳарчаси

8

8

9

9

712.

Жарқўрғон тумани

Жарқўрғон шаҳри

7

8

8

8

713.

Какайди шаҳарчаси

7

8

8

8

714.

Минор шаҳарчаси

7

8

8

8

715.

Қорақурсоқ шаҳарчаси

7

8

8

8

716.

Марказий Сурхон шаҳарчаси

8

8

8

9

717.

Кафрун шаҳарчаси

8

8

9

9

718.

Қумқўрғон тумани

Қумқўрғон шаҳри

8

8

8

9

719.

Ҳуррият шаҳарчаси

8

8

9

9

720.

Элбаён шаҳарчаси

8

8

9

9

721.

Элобод шаҳарчаси

7

8

8

8

722.

Азларсой шаҳарчаси

8

8

9

9

723.

Боғора шаҳарчаси

8

8

8

9

724.

Оқсой шаҳарчаси

8

8

8

9

725.

Жийдали шаҳарчаси

8

8

8

9

726.

Навбаҳор шаҳарчаси

8

8

9

9

727.

Қарсоқли шаҳарчаси

8

8

8

9

728.

Янгиер шаҳарчаси

7

8

8

8

729.

Жалоир шаҳарчаси

7

8

8

8

730.

Қизириқ тумани

Сариқ шаҳарчаси

8

8

8

9

731.

Кунчиқиш шаҳарчаси

8

8

8

9

732.

Янги ҳаёт шаҳарчаси

8

8

8

9

733.

Кармаки шаҳарчаси

8

8

8

9

734.

Истара шаҳарчаси

8

8

8

9

735.

Сариосиё тумани

Шарғун шаҳри

8

9

9

9

736.

Сариосиё шаҳарчаси

8

9

9

9

737.

Янгиҳаёт шаҳарчаси

8

9

9

9

738.

Тортули шаҳарчаси

8

9

9

9

739.

Термиз тумани

Учқизил шаҳарчаси

7

8

8

8

740.

Тажрибакор шаҳарчаси

7

7

8

8

741.

Ат-Термизий шаҳарчаси

7

7

8

8

742.

Мустақиллик шаҳарчаси

7

7

8

8

743.

Чегарачи шаҳарчаси

7

8

8

9

744.

Узун тумани

Узун шаҳарчаси

8

8

9

9

745.

Чинор шаҳарчаси

8

9

9

9

746.

Уланқул шаҳарчаси

8

8

9

9

747.

Қарашиқ шаҳарчаси

8

9

9

9

748.

Янги куч шаҳарчаси

8

8

9

9

749.

Жончекка шаҳарчаси

8

8

9

9

750.

Маландиён шаҳарчаси

8

8

9

9

751.

Меҳнат шаҳарчаси

7

8

8

8

752.

Янги рўзғор шаҳарчаси

7

8

8

9

753.

Шеробод тумани

Шеробод шаҳри

8

8

8

9

754.

Зарабоғ шаҳарчаси

8

8

8

9

755.

Килкон шаҳарчаси

8

8

8

9

756.

Навбоғ шаҳарчаси

8

8

8

9

757.

Пахтаобод шаҳарчаси

8

8

8

9

758.

Сариқамиш шаҳарчаси

8

8

8

9

759.

Чўйинчи шаҳарчаси

8

8

8

9

760.

Янгиариқ шаҳарчаси

7

7

8

8

761.

Шўрчи тумани

Шўрчи шаҳри

8

8

9

9

762.

Элбаён шаҳарчаси

8

8

9

9

763.

Тўла шаҳарчаси

8

8

8

9

764.

Ялти шаҳарчаси

8

8

9

9

765.

Хушчекка шаҳарчаси

8

8

8

9

766.

Қўштегирмон шаҳарчаси

8

8

9

9

767.

Каттасовур шаҳарчаси

7

8

8

9

768.

Карвон шаҳарчаси

8

8

9

9

769.

Ғармақўрғон шаҳарчаси

7

8

8

8

770.

Жарқишлоқ шаҳарчаси

7

8

8

8

771.

Жойилма шаҳарчаси

8

8

9

9

Сирдарё вилояти

772.

Гулистон шаҳри

7

7

7

8

773.

Шиpин шаҳри

7

8

8

8

774.

Янгиеp шаҳри

7

7

8

8

775.

Оқолтин тумани

Сардоба шаҳарчаси

7

7

7

7

776.

Фарғона шаҳарчаси

7

7

7

7

777.

Андижон шаҳарчаси

7

7

7

7

778.

Боёвут тумани

Боёвут шаҳарчаси

7

7

8

8

779.

Марказ шаҳарчаси

7

7

8

8

780.

Бекат шаҳарчаси

7

8

8

9

781.

Дўстлик шаҳарчаси

7

7

8

8

782.

Сайхунобод тумани

Сайхун шаҳарчаси

7

7

8

8

783.

Соҳил шаҳарчаси

7

7

8

8

784.

Шўрўзак шаҳарчаси

7

7

8

8

785.

Пахтакон шаҳарчаси

7

7

8

8

786.

Гулистон тумани

Деҳқонобод шаҳарчаси

7

7

8

8

787.

Хўлкар шаҳарчаси

7

8

8

8

788.

Бешбулоқ шаҳарчаси

7

7

8

8

789.

Улуғбек шаҳарчаси

7

7

7

8

790.

Халқакўл шаҳарчаси

7

7

7

8

791.

Сардоба тумани

Пахтаобод шаҳарчаси

7

7

8

8

792.

Мирзаобод тумани

Наврўз шаҳарчаси

7

7

7

8

793.

Оқолтин шаҳарчаси

7

7

8

8

794.

Сирдарё тумани

Сирдарё шаҳри

7

7

7

8

795.

Бахт шаҳри

7

7

8

8

796.

Қуёш шаҳарчаси

7

7

7

8

797.

Малик шаҳарчаси

7

7

7

8

798.

Зиёкор шаҳарчаси

7

7

8

8

799.

Ж.Маманов шаҳарчаси

7

7

7

8

800.

Ховос тумани

Ховос шаҳарчаси

7

7

8

8

801.

Гулбаҳор шаҳарчаси

7

7

8

8

Тошкент вилояти

802.

Нурафшон шаҳри

7

8

8

9

803.

Олмалиқ шаҳри

7

8

8

9

804.

Ангрен шаҳри

8

8

8

9

805.

Янгиобод шаҳри

7

8

8

9

806.

Бекобод шаҳри

7

8

8

8

807.

Оҳангаpон шаҳри

7

8

8

9

808.

Чиpчиқ шаҳри

8

8

8

9

809.

Янгийўл шаҳри

7

8

8

9

810.

Оққўрғон тумани

Оққўрғон шаҳри

7

7

8

8

811.

Олимкент шаҳарчаси

7

8

8

8

812.

Ҳамзаобод шаҳарчаси

7

8

8

8

813.

Оҳангарон тумани

Ён-ариқ шаҳарчаси

7

8

8

9

814.

Қора Хитой шаҳарчаси

7

8

8

9

815.

Телов шаҳарчаси

8

8

8

9

816.

Эйвалек шаҳарчаси

7

8

8

9

817.

Нуробод шаҳарчаси

8

8

8

9

818.

Бекобод тумани

Зафар шаҳарчаси

7

7

8

8

819.

Бобур шаҳарчаси

7

8

8

8

820.

Кўркам шаҳарчаси

7

7

8

8

821.

Хос шаҳарчаси

7

8

8

8

822.

Гулзор шаҳарчаси

7

7

8

8

823.

Бўстонлиқ тумани

Ғазалкент шаҳри

8

8

8

9

824.

Искандар шаҳарчаси

8

8

8

9

825.

Чорвоқ шаҳарчаси

8

8

8

9

826.

Бурчмулло шаҳарчаси

8

8

8

9

827.

Паргос шаҳарчаси

8

8

8

9

828.

Сари қанли шаҳарчаси

8

8

8

9

829.

Собир Рахимов шаҳарчаси

8

8

8

9

830.

Сойлиқ шаҳарчаси

8

8

8

9

831.

Талпин шаҳарчаси

8

8

8

9

832.

Тулабе шаҳарчаси

8

8

8

9

833.

Уенкулсой шаҳарчаси

8

8

8

9

834.

Хумсон шаҳарчаси

8

8

8

9

835.

Ҳўжа шаҳарчаси

8

8

8

9

836.

Хўжакент шаҳарчаси

8

8

8

9

837.

Чинор шаҳарчаси

8

8

8

9

838.

Қоронқул шаҳарчаси

8

8

8

9

839.

Бунёдкор шаҳарчаси

8

8

8

9

840.

Қўшқўрғон шаҳарчаси

8

8

8

9

841.

Бўка тумани

Бўка шаҳри

7

8

8

8

842.

Қуйичирчиқ тумани

Дўстобод шаҳри

7

7

8

8

843.

Қўрғонча шаҳарчаси

7

7

8

8

844.

Пахтазор шаҳарчаси

7

7

8

8

845.

Зангиота тумани

Эшонгузар шаҳарчаси

7

8

8

9

846.

Ўртаовул шаҳарчаси

8

8

8

9

847.

Эркин шаҳарчаси

7

7

8

8

848.

Қуёшли шаҳарчаси

7

8

8

9

849.

Далигузар шаҳарчаси

7

8

8

9

850.

Тарнов шаҳарчаси

7

8

8

9

851.

Зангиота шаҳарчаси

8

8

8

9

852.

Назарбек шаҳарчаси

7

8

8

9

853.

Ахмад Яссавий шаҳарчаси

7

8

8

9

854.

Улуғбек шаҳарчаси

8

8

8

9

855.

Юқоричирчиқ тумани

Янгибозор шаҳарчаси

8

8

8

9

856.

Миробод шаҳарчаси

8

8

8

9

857.

Хитой Тепа шаҳарчаси

8

8

8

9

858.

Қибрай тумани

Қибрай шаҳарчаси

8

8

8

9

859.

Салар шаҳарчаси

8

8

8

9

860.

Тараққиет шаҳарчаси

8

8

8

9

861.

Дўрмон шаҳарчаси

7

8

8

8

862.

Ёшлик шаҳарчаси

7

8

8

8

863.

Кўприк боши шаҳарчаси

8

8

8

9

864.

Маданият шаҳарчаси

8

8

8

9

865.

Мустақиллик шаҳарчаси

8

8

8

9

866.

Нурафшон шаҳарчаси

7

8

8

9

867.

Уймаут шаҳарчаси

8

8

8

9

868.

Унқўрғон-1 шаҳарчаси

8

8

8

9

869.

Ўткир шаҳарчаси

8

8

8

9

870.

Х. Амиров шаҳарчаси

7

7

8

9

871.

Паркент тумани

Паркент шаҳри

8

8

8

9

872.

Хисарак шаҳарчаси

7

7

7

8

873.

Қорақалпоқ шаҳарчаси

8

8

8

9

874.

Номданак шаҳарчаси

7

8

8

9

875.

Красногорск шаҳарчаси

7

8

8

9

876.

Пскент тумани

Пскент шаҳри

7

8

8

9

877.

Муратали шаҳарчаси

7

8

8

8

878.

Саид шаҳарчаси

7

8

8

9

879.

Ўртачирчиқ тумани

Туябўғиз шаҳарчаси

7

8

8

9

880.

Кучлук шаҳарчаси

7

8

8

9

881.

Қорасув шаҳарчаси

8

8

8

9

882.

Шоликор шаҳарчаси

7

8

8

9

883.

Чиноз тумани

Чиноз шаҳри

7

7

8

8

884.

Олмазор шаҳарчаси

7

8

8

8

885.

Янги Чиноз шаҳарчаси

7

7

8

8

886.

Гулзоробод шаҳарчаси

7

7

8

8

887.

Дўстлик шаҳарчаси

7

7

8

8

888.

Пахта шаҳарчаси

7

8

8

8

889.

А.Темур шаҳарчаси

7

8

8

8

890.

Бирлик шаҳарчаси

7

7

7

8

891.

Чорвадор шаҳарчаси

7

7

8

8

892.

Қир шаҳарчаси

8

8

8

9

893.

Янгийўл тумани

Гулбаҳор шаҳарчаси

7

8

8

9

894.

Бўзсув шаҳарчаси

7

8

8

9

895.

Қирсадоқ шаҳарчаси

8

8

8

9

896.

Эски-Қовунчи шаҳарчаси

7

8

8

9

897.

Тошкент тумани

Келес шаҳри

7

8

8

9

898.

Кўксарой шаҳарчаси

7

8

8

9

899.

Кенсой шаҳарчаси

8

8

8

9

900.

Сабзавот шаҳарчаси

8

8

8

9

901.

М. Фозилов шаҳарчаси

7

8

8

9

902.

Шамсиобод шаҳарчаси

7

8

8

9

903.

Чиғатой шаҳарчаси

7

8

8

9

904.

Ҳасанбой шаҳарчаси

7

8

8

9

905.

Қашқарлик шаҳарчаси

8

8

8

9

906.

А.Навоий шаҳарчаси

7

8

8

9

Фарғона вилояти

907.

Фарғона шаҳри

8

8

8

9

908.

Қўқон шаҳри

8

8

8

8

909.

Муқимий шаҳарчаси

8

8

8

9

910.

Қувасой шаҳри

8

8

8

9

911.

Дўстлик шаҳарчаси

8

8

8

9

912.

Маpғилон шаҳри

8

8

8

9

913.

Янги Маpғилон шаҳарчаси

8

8

8

9

914.

Олтиариқ тумани

Тинчлик шаҳри

7

8

8

8

915.

Олтиариқ шаҳарчаси

8

8

8

9

916.

Чинор шаҳарчаси

8

8

8

9

917.

Азимобод шаҳарчаси

7

8

8

8

918.

Бурболиқ шаҳарчаси

8

8

8

9

919.

Журак шаҳарчаси

8

8

8

9

920.

Зилха шаҳарчаси

8

8

8

9

921.

Катпут шаҳарчаси

8

8

8

9

922.

Оқбуйра шаҳарчаси

8

8

8

9

923.

Повулғон шаҳарчаси

8

8

8

9

924.

Поласон шаҳарчаси

8

8

8

9

925.

Чордара шаҳарчаси

8

8

8

9

926.

Эскиараб шаҳарчаси

8

8

8

9

927.

Янгиараб шаҳарчаси

8

8

8

9

928.

Янгиқургон шаҳарчаси

8

8

8

9

929.

Қўштепа тумани

Болтакўл шаҳарчаси

8

8

8

9

930.

Ғиштмон шаҳарчаси

8

8

8

8

931.

Дўрмон шаҳарчаси

7

8

8

8

932.

Катта Бешкапа шаҳарчаси

7

8

8

8

933.

Қизил ариқ шаҳарчаси

8

8

8

9

934.

Қоражийда шаҳарчаси

8

8

8

9

935.

Қоракалтак шаҳарчаси

7

8

8

8

936.

Қумтепа шаҳарчаси

8

8

8

9

937.

Қуйи Оқтепа шаҳарчаси

8

8

8

9

938.

Сармазор шаҳарчаси

8

8

8

9

939.

Хотинариқ шаҳарчаси

7

8

8

8

940.

Шахаритепа шаҳарчаси

7

8

8

8

941.

Эшонгузар шаҳарчаси

8

8

8

9

942.

Янгиариқ шаҳарчаси

8

8

9

9

943.

Боғдод тумани

Богдод шаҳарчаси

7

8

8

8

944.

Амиробод шаҳарчаси

7

8

8

8

945.

Майлавой шаҳарчаси

7

8

8

8

946.

Олтин водий шаҳарчаси

7

8

8

8

947.

Боғишамол шаҳарчаси

7

8

8

8

948.

Бордон шаҳарчаси

7

8

8

8

949.

Дўрманча шаҳарчаси

8

8

8

9

950.

Ирғоли шаҳарчаси

7

8

8

8

951.

Қароқчитол шаҳарчаси

7

8

8

8

952.

Кахат шаҳарчаси

7

8

8

8

953.

Қирқ волида шаҳарчаси

7

8

8

8

954.

Конизар шаҳарчаси

7

8

8

8

955.

Қўштегирмон шаҳарчаси

7

8

8

8

956.

Матқулобод шаҳарчаси

7

8

8

8

957.

Мирзаобод шаҳарчаси

7

8

8

8

958.

Самандарак шаҳарчаси

7

8

8

8

959.

Самарқанд шаҳарчаси

7

8

8

8

960.

Ултарма шаҳарчаси

7

8

8

8

961.

Хуснобод шаҳарчаси

7

8

8

8

962.

Чекмирзаобод шаҳарчаси

7

8

8

8

963.

Чўринди шаҳарчаси

7

8

8

8

964.

Бувайда тумани

Ибрат шаҳарчаси

7

8

8

8

965.

Юқори Бачқир шаҳарчаси

7

8

8

8

966.

Қуйи Бачқир шаҳарчаси

7

8

8

8

967.

Чинобод шаҳарчаси

8

8

8

9

968.

Бувайда шаҳарчаси

7

8

8

8

969.

Зарбулоқ шаҳарчаси

8

8

8

9

970.

Қум шаҳарчаси

7

8

8

8

971.

Юқори Найман шаҳарчаси

7

8

8

8

972.

Оққўрғон шаҳарчаси

7

8

8

8

973.

Қуйи Урганжи шаҳарчаси

7

8

8

8

974.

Бешариқ тумани

Бешариқ шаҳри

8

8

8

9

975.

Нафосат шаҳарчаси

8

8

8

9

976.

Зарқайнар шаҳарчаси

8

8

8

9

977.

Капаянги шаҳарчаси

8

8

8

9

978.

Қумқишлоқ шаҳарчаси

7

8

8

8

979.

Оқтовуқ шаҳарчаси

8

8

8

9

980.

Рапқон шаҳарчаси

8

8

8

9

981.

Товул шаҳарчаси

8

8

8

9

982.

Узун шаҳарчаси

8

8

8

9

983.

Чимбой шаҳарчаси

8

8

8

9

984.

Мангуобод шаҳарчаси

8

8

8

9

985.

Қува тумани

Қува шаҳри

8

8

8

9

986.

Саноатчилар шаҳарчаси

8

8

8

9

987.

Гулистон шаҳарчаси

8

8

8

9

988.

Дамариқ шаҳарчаси

8

8

8

9

989.

Жалаер шаҳарчаси

8

8

8

9

990.

Қайирма шаҳарчаси

8

8

8

9

991.

Қақир шаҳарчаси

8

8

8

9

992.

Қандабулоқ шаҳарчаси

8

8

8

9

993.

Қорашох шаҳарчаси

8

8

8

9

994.

Мустақиллик шаҳарчаси

7

8

8

8

995.

Олтинариқ шаҳарчаси

8

8

8

9

996.

Пастки Хўжа Хасан шаҳарчаси

8

8

8

9

997.

Толмозор шаҳарчаси

8

8

8

9

998.

Турк шаҳарчаси

8

8

8

9

999.

Ўзбек шаҳарчаси

8

8

8

9

1000.

Юзия шаҳарчаси

8

8

8

9

1001.

Учкўприк тумани

Учкўприк шаҳарчаси

7

8

8

8

1002.

Бегобод шаҳарчаси

7

8

8

8

1003.

Гишдон шаҳарчаси

7

8

8

8

1004.

Катта Қашқар шаҳарчаси

8

8

8

9

1005.

Қумариқобод шаҳарчаси

7

8

8

8

1006.

Боғибўстон шаҳарчаси

8

8

8

9

1007.

Мирзахўжа шаҳарчаси

7

8

8

8

1008.

Палохон шаҳарчаси

7

8

8

8

1009.

Собиржон шаҳарчаси

7

8

8

8

1010.

Турғоқ шаҳарчаси

7

8

8

8

1011.

Янгиқишлоқ шаҳарчаси

7

8

8

8

1012.

Риштон тумани

Риштон шаҳри

8

8

8

9

1013.

Авазбой шаҳарчаси

8

8

8

8

1014.

Бешкапа шаҳарчаси

7

8

8

8

1015.

Бужай шаҳарчаси

7

8

8

8

1016.

Бустон шаҳарчаси

8

8

8

8

1017.

Дутир шаҳарчаси

8

8

8

9

1018.

Саховат шаҳарчаси

7

8

8

8

1019.

Зохидон шаҳарчаси

8

8

8

8

1020.

Қайрағоч шаҳарчаси

8

8

8

8

1021.

Оқ-ер шаҳарчаси

8

8

8

8

1022.

Пандигон шаҳарчаси

8

8

8

8

1023.

Туда шаҳарчаси

8

8

8

9

1024.

Уйрат шаҳарчаси

8

8

8

8

1025.

Хуррамобод шаҳарчаси

8

8

8

9

1026.

Сўх тумани

Равон шаҳарчаси

8

8

9

9

1027.

Кала шаҳарчаси

8

8

8

9

1028.

Сариканда шаҳарчаси

8

8

9

9

1029.

Сўх шаҳарчаси

8

8

9

9

1030.

Тул шаҳарчаси

8

8

9

9

1031.

Хушёр шаҳарчаси

8

8

9

9

1032.

Тароватли шаҳарчаси

8

8

9

9

1033.

Тошлоқ тумани

Тошлоқ шаҳарчаси

8

8

8

9

1034.

Арабмозор шаҳарчаси

8

8

8

8

1035.

Ахшак шаҳарчаси

8

8

8

9

1036.

Варзак шаҳарчаси

7

8

8

8

1037.

Заркент шаҳарчаси

8

8

8

9

1038.

Қумариқ шаҳарчаси

8

8

8

8

1039.

Қуйи Найман шаҳарчаси

8

8

8

9

1040.

Садда шаҳарчаси

8

8

8

9

1041.

Турват шаҳарчаси

8

8

8

9

1042.

Яккатут шаҳарчаси

8

8

8

9

1043.

Ўзбекистон тумани

Яйпан шаҳри

8

8

8

9

1044.

Шурсув шаҳарчаси

8

8

8

9

1045.

Авғон шаҳарчаси

8

8

8

9

1046.

Даҳана Қақир шаҳарчаси

8

8

8

9

1047.

Ислом шаҳарчаси

8

8

8

9

1048.

Котта Тагоб шаҳарчаси

8

8

8

9

1049.

Шакаробод шаҳарчаси

8

8

8

9

1050.

Кичик Тагоб шаҳарчаси

8

8

8

9

1051.

Сардоба шаҳарчаси

8

8

8

9

1052.

Кудаш шаҳарчаси

8

8

8

9

1053.

Кол элаш шаҳарчаси

8

8

8

8

1054.

Қулибек шаҳарчаси

8

8

8

9

1055.

Қумбости шаҳарчаси

8

8

8

8

1056.

Қушқоноқ шаҳарчаси

8

8

8

9

1057.

Қўрғонча шаҳарчаси

8

8

8

9

1058.

Нурсух шаҳарчаси

8

8

8

9

1059.

Ойимча Қақир шаҳарчаси

8

8

8

9

1060.

Оқмачит шаҳарчаси

8

8

8

9

1061.

Охта Тагоб шаҳарчаси

8

8

8

9

1062.

Ўқчи Дашт шаҳарчаси

8

8

8

9

1063.

Ўқчи Ражабгарди шаҳарчаси

8

8

8

9

1064.

Ифрихор шаҳарчаси

8

8

8

9

1065.

Фарғона тумани

Чимён шаҳарчаси

8

8

9

9

1066.

Аввал шаҳарчаси

8

8

8

9

1067.

Арча шаҳарчаси

8

8

9

9

1068.

Водил шаҳарчаси

8

8

9

9

1069.

Юқори Водил шаҳарчаси

8

8

9

9

1070.

Дамкўл шаҳарчаси

8

8

8

9

1071.

Ёшларобод шаҳарчаси

8

8

8

9

1072.

Қўрғонтепа шаҳарчаси

8

8

8

9

1073.

Лангар шаҳарчаси

8

8

8

9

1074.

Лоғон шаҳарчаси

8

8

8

9

1075.

Миндон шаҳарчаси

8

8

9

9

1076.

Новкент шаҳарчаси

8

8

9

9

1077.

Юқори Оқтепа шаҳарчаси

8

8

9

9

1078.

Юқори Сойбўйи шаҳарчаси

7

8

8

8

1079.

Баҳор шаҳарчаси

8

8

9

9

1080.

Хонқиз шаҳарчаси

8

8

8

9

1081.

Хўроба шаҳарчаси

8

8

9

9

1082.

Нефтчилар шаҳарчаси

8

8

8

9

1083.

Шохимардонобод шаҳарчаси

8

8

9

9

1084.

Юқори Миндон шаҳарчаси

8

8

9

9

1085.

Данғара тумани

Данғара шаҳарчаси

8

8

8

9

1086.

Доимобод шаҳарчаси

8

8

8

9

1087.

Катта Турк шаҳарчаси

8

8

8

9

1088.

Қум Қияли шаҳарчаси

8

8

8

9

1089.

Топтиқсарой шаҳарчаси

8

8

8

9

1090.

Тумор шаҳарчаси

8

8

8

9

1091.

Юқори Урганжи шаҳарчаси

8

8

8

9

1092.

Янги замон шаҳарчаси

8

8

8

9

1093.

Фурқат тумани

Навбаҳор шаҳарчаси

8

8

8

9

1094.

Калушон шаҳарчаси

8

8

8

9

1095.

Қўқонбой шаҳарчаси

8

8

8

9

1096.

Томоша шаҳарчаси

8

8

8

9

1097.

Чек чувалдак шаҳарчаси

8

8

8

9

1098.

Шойимбек шаҳарчаси

8

8

8

9

1099.

Эски шаҳарчаси

8

8

8

9

1100.

Эшон шаҳарчаси

7

8

8

8

1101.

Ёзёвон тумани

Ёзёвон шаҳарчаси

7

8

8

8

1102.

Ёзёвон чек шаҳарчаси

7

8

8

8

1103.

Йўлдошобод шаҳарчаси

7

8

8

8

1104.

Қорасоқол шаҳарчаси

7

8

8

8

1105.

Қоратепа шаҳарчаси

8

8

8

8

1106.

Келажак шаҳарчаси

7

8

8

8

1107.

Қуйи Сойбўйи шаҳарчаси

7

8

8

8

1108.

Тошховуз шаҳарчаси

7

8

8

8

1109.

Хонобод шаҳарчаси

7

8

8

8

Хоразм вилояти

1110.

Урганч шаҳри

7

7

8

8

1111.

Хива шаҳри

6

7

7

8

1112.

Боғот тумани

Боғот шаҳарчаси

7

7

8

8

1113.

Нурафшон шаҳарчаси

7

7

8

8

1114.

Олтинқум шаҳарчаси

7

7

7

8

1115.

Узумзор шаҳарчаси

7

7

7

8

1116.

Янгиқадам шаҳарчаси

7

7

8

8

1117.

Гурлан тумани

Гурлан шаҳарчаси

7

7

8

8

1118.

Чаккалар шаҳарчаси

7

7

8

8

1119.

Бўзқалъа шаҳарчаси

7

7

8

8

1120.

Нурзамин шаҳарчаси

7

7

8

8

1121.

Нукус ёп шаҳарчаси

7

7

8

8

1122.

Мар Гулистон шаҳарчаси

7

7

8

8

1123.

Дўсимбий шаҳарчаси

7

7

8

8

1124.

Тахтакўпир шаҳарчаси

7

7

8

8

1125.

Ёрмиш шаҳарчаси

7

7

8

8

1126.

Қўшкўпир тумани

Қўшкўпир шаҳарчаси

6

7

7

8

1127.

Қоромон шаҳарчаси

6

7

7

8

1128.

Ўрта қишлоқ шаҳарчаси

6

7

7

8

1129.

Хонобод шаҳарчаси

6

7

7

8

1130.

Шихмашҳад шаҳарчаси

6

7

7

8

1131.

Шеробод шаҳарчаси

6

7

7

8

1132.

Урганч тумани

Чолиш шаҳарчаси

7

7

8

8

1133.

Оқ олтин шаҳарчаси

7

7

8

8

1134.

Чандир шаҳарчаси

7

7

8

8

1135.

Кўпалик шаҳарчаси

7

7

8

8

1136.

Гардонлар шаҳарчаси

7

7

8

8

1137.

Ҳазорасп тумани

Ҳазорасп шаҳарчаси

7

7

8

8

1138.

Оқ ёп шаҳарчаси

7

7

8

8

1139.

Оёк овво шаҳарчаси

7

7

7

8

1140.

Тупроққальа тумани

Питнак шаҳри

7

7

8

8

1141.

Нурхаёт шаҳарчаси

7

7

8

8

1142.

Хонқа тумани

Хонқа шаҳарчаси

7

7

8

8

1143.

Истиқлол шаҳарчаси

7

7

8

8

1144.

Маданий ер шаҳарчаси

7

7

8

8

1145.

Бирлашган шаҳарчаси

7

7

8

8

1146.

Ёш куч шаҳарчаси

7

7

8

8

1147.

Хива тумани

Гулланбоғ шаҳарчаси

6

7

7

8

1148.

Парчанхос шаҳарчаси

6

7

7

8

1149.

Ифтихор шаҳарчаси

6

7

7

8

1150.

Шўр-Қалъа шаҳарчаси

7

7

7

8

1151.

Юқори қўм шаҳарчаси

7

7

7

8

1152.

Ҳамкор шаҳарчаси

6

7

7

8

1153.

Шовот тумани

Шовот шаҳарчаси

6

7

7

8

1154.

Бўйрочи шаҳарчаси

7

7

7

8

1155.

Ипакчи шаҳарчаси

6

7

7

8

1156.

Кангли шаҳарчаси

7

7

8

8

1157.

Кат-қалъа шаҳарчаси

7

7

7

8

1158.

Моноқ шаҳарчаси

6

7

7

8

1159.

Чиғатой шаҳарчаси

6

7

7

8

1160.

Янгиариқ тумани

Янгиариқ шаҳарчаси

7

7

7

8

1161.

Гулбоғ шаҳарчаси

7

7

7

8

1162.

Собурзон шаҳарчаси

7

7

8

8

1163.

Сувган шаҳарчаси

7

7

7

8

1164.

Таган шаҳарчаси

7

7

8

8

1165.

Қўшлоқ шаҳарчаси

7

7

7

8

1166.

Янгибозор тумани

Янгибозор шаҳарчаси

7

7

8

8

1167.

Янги ёп шаҳарчаси

7

7

7

8

1168.

Манғитлар шаҳарчаси

7

7

8

8

1169.

Тошкент шаҳри

8

8

8

9

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Изоҳ. Мазкур жадвал ёки СМҲ харитасига мувофиқ грунт таснифига боғлиқ равишда, ҳисобий сейсмиклик бир баллга оширилган ёки камайтирилган ҳолларда, ушбу иловада келтирилган эҳтимоллик ва зилзиланинг такрорийлик даври ўзгармайди, яъни дастлабки такрорийлик даври сақланиб қолинади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ШНҚ 2.01.03-26 «Сейсмик ҳудудларда қурилиш» шаҳарсозлик нормалари ва қоидаларига
2-ИЛОВА
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш