“Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Senati toʻgʻrisida”gi Oʻzbekiston Respublikasi Konstitutsiyaviy Qonunining 16-moddasiga va “Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Senatining Reglamenti toʻgʻrisida”gi Oʻzbekiston Respublikasi Qonunining 6-moddasiga muvofiq Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Senatining Kengashi qaror qiladi:

1. Xalq deputatlari viloyat, tuman, shahar Kengashlari sessiyalarida aholi murojaatlari bilan ishlash boʻyicha Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining viloyat, tuman, shaharlardagi Xalq qabulxonalarining axborotlarini, hokimlar hamda hududiy davlat organlari va tashkilotlari rahbarlarining hisobotlarini eshitishning namunaviy tartibi ilovaga muvofiq tasdiqlansin.

2. Xalq deputatlari mahalliy Kengashlariga 10 kun muddatda mazkur Qaror bilan tasdiqlangan namunaviy tartibdan kelib chiqib, Xalq deputatlari viloyat, tuman, shahar Kengashlari sessiyalarida aholi murojaatlari bilan ishlash boʻyicha Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining viloyat, tuman, shaharlardagi Xalq qabulxonalarining axborotlarini, hokimlar hamda hududiy davlat organlari va tashkilotlari rahbarlarining hisobotlarini eshitish tartibini tasdiqlash tavsiya etilsin.

3. Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Senati devonining Hududiy vakillik organlari faoliyatini oʻrganish markazi (Q. Muqumov) ushbu Qarorning ijrosini taʼminlashda xalq deputatlari viloyat, tuman, shahar Kengashlariga va ularning kotibiyatlariga amaliy yordam koʻrsatsin.

4. Mazkur Qarorning ijrosini nazorat qilish Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Senati Raisining birinchi oʻrinbosari S. Safoyev zimmasiga yuklansin.

5. Ushbu Qaror qabul qilingan kundan eʼtiboran kuchga kiradi.

1. Ushbu namunaviy tartib Oʻzbekiston Respublikasi Konstitutsiyasi, “Mahalliy davlat hokimiyati toʻgʻrisida”gi Oʻzbekiston Respublikasi Qonuni, Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Senati Kengashining 2025-yil 28-yanvardagi KQ-54-V-sonli Qarori bilan tasdiqlangan Xalq deputatlari mahalliy Kengashlari sessiyalarida hududiy davlat organlari va tashkilotlari mansabdor shaxslarining hisobot (axborot)larini eshitishning namunaviy tartibiga, Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2026-yil 1-apreldagi “Aholi bilan muloqot tizimini samarali tashkil qilish boʻyicha qoʻshimcha chora-tadbirlar toʻgʻrisida”gi PF-51-son Farmoniga asosan ishlab chiqilgan.

Mazkur namunaviy tartib xalq deputatlari viloyat, tuman, shahar Kengashlari sessiyalarida Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining viloyat, tuman, shaharlardagi Xalq qabulxonalarining (bundan buyon matnda Xalq qabulxonalari deb yuritiladi) tegishli hududdagi davlat organlari va tashkilotlar rahbarlari faoliyati hamda murojaatlar bilan ishlash holati toʻgʻrisidagi axborotlarini (bundan buyon matnda axborot deb yuritiladi), hokimlar hamda hududiy davlat organlari va tashkilotlari rahbarlarining aholi murojaatlari bilan ishlash boʻyicha hisobotlarini (bundan buyon matnda hokimlar hamda hududiy davlat organlari va tashkilotlari rahbarlarining hisoboti deb yuritiladi) eshitish tartib-taomillarini belgilaydi.

2. Xalq qabulxonalarining axboroti, shuningdek hokimlar hamda hududiy davlat organlari va tashkilotlari rahbarlarining hisoboti tegishincha xalq deputatlari viloyat, tuman, shahar Kengashlari (bundan buyon matnda mahalliy Kengash deb yuritiladi) sessiyalarida eshitiladi.

Xalq deputatlari viloyat Kengashi sessiyasida tuman (shahar) hokimlarining, Toshkent shahar Kengashi sessiyasida tuman hokimlarining hisobotlari eshitilishi ham mumkin.

3. Xalq qabulxonalari har chorak yakuni boʻyicha keyingi oyning 10-sanasiga qadar tegishli mahalliy Kengashga hududdagi davlat organlari va tashkilotlar rahbarlari faoliyati hamda murojaatlar bilan ishlash holati toʻgʻrisida axborot taqdim etadi.

4. Mahalliy Kengash raisi Xalq qabulxonasi tomonidan taqdim etilgan axborotni koʻrib chiqish uchun masʼul doimiy komissiyani belgilaydi.

Masʼul doimiy komissiya Xalq qabulxonasi tomonidan taqdim etilgan axborotni oʻrganib chiqadi va aholi murojaatlarida eng koʻp koʻtarilgan masalalar hamda murojaatlar bilan ishlashdagi muammolardan kelib chiqqan holda hokimning, tegishli hududiy davlat organlari va tashkilotlari rahbarlarining hisobotini mahalliy Kengash sessiyasida eshitish yuzasidan takliflar tayyorlaydi.

5. Hokimning hamda hududiy davlat organlari va tashkilotlari rahbarlarining hisobotini mahalliy Kengash sessiyasida eshitish yuzasidan takliflar Kengash raisiga taqdim etiladi, unda hokimning, shuningdek qaysi hududiy davlat organlari va tashkilotlari rahbarlarining hisobotini eshitish koʻrsatiladi va buning zaruriyati asoslantiriladi.

Bunda hokimlarning hisoboti har chorakda mahalliy Kengash sessiyasida eshitilishi shart.

6. Hokimning hamda hududiy davlat organlari va tashkilotlari rahbarlarining hisobotini eshitish mahalliy Kengash ish rejalariga, qarorlariga, mahalliy Kengash, uning boshqa doimiy komissiyalari (muvaqqat komissiyalari), partiya guruhlari, shuningdek, deputatlar tashabbusiga muvofiq oʻtkazilishi ham mumkin.

7. Xalq qabulxonalari, hokimlar hamda hududiy davlat organlari va tashkilotlari rahbarlari ularning tegishincha axboroti (hisoboti) mahalliy Kengash sessiyasida eshitilishi toʻgʻrisida, qoida tariqasida, kamida 10 kun oldin xabardor qilinadi.

Bunda hokimlar, hududiy davlat organlari va tashkilotlari rahbarlari oʻzlari rahbarlik qilayotgan hokimlik, davlat organi tomonidan aholi murojaatlari bilan ishlash holati boʻyicha hisobotlariga doir materiallarni mahalliy Kengash sessiyasi oʻtkazilish sanasidan kamida 5 kun oldin Kengashga taqdim etadi.

8. Mahalliy Kengashning doimiy komissiyasi zarur hollarda hokimlarning hamda hududiy davlat organlari va tashkilotlari rahbarlari hisobotlarini eshitishga tayyorlash uchun ishchi guruh tuzishi hamda qoʻshimcha oʻrganishlar oʻtkazishi mumkin.

9. Mahalliy Kengashning doimiy komissiyasi axborotga (hisobotga) doir materiallarni oʻrganish davomida quyidagilarni tahlil qiladi:

kelib tushgan murojaatlarning (shu jumladan takroriy murojaatlarning), ularning hududlar va sohalar boʻyicha sonini, ulushini, oʻsish va kamayish dinamikasini;

hokimlik, hududiy davlat organlari va tashkilotlari tomonidan murojaatlarni koʻrib chiqish borasidagi faoliyati samaradorligini, yoʻl qoʻyilgan kamchiliklarni;

murojaatlarda koʻtarilgan, shu jumladan eng koʻp koʻtarilgan masalalarning hal etilishi holatini;

aholi murojaatlari bilan ishlash sohasiga oid qonunchilik hujjatlarining ijro etilish holatini;

hokimlar hamda hududiy davlat organlari va tashkilotlari rahbarlarining hisobotini eshitish yakuni boʻyicha ilgari qabul qilingan mahalliy Kengash qarorlarining ijrosi holatini.

10. Hokimlar hamda hududiy davlat organlari va tashkilotlari hisoboti tegishincha hokim, hududiy davlat organlari va tashkilotlari rahbarlari tomonidan imzolangan holda taqdim etiladi.

11. Hisobotda, qoida tariqasida, quyidagilar aks ettirilishi lozim:

a) aholi murojaatlari bilan ishlash sohasidagi davlat siyosatining ustuvor yoʻnalishlaridan kelib chiqib hokimlikning, davlat organining amalga oshiradigan asosiy vazifalari va bu borada amalga oshirilgan ishlar:

sohaga oid qabul qilingan qonunchilik hujjatlarining, Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti rahbarligida oʻtkazilgan videoselektor yigʻilishlarida belgilab berilgan vazifalarning ijrosi holati;

murojaatlar bilan ishlash boʻyicha maxsus boʻlinma (xodimlar) faoliyati;

hokimlikning, davlat organining murojaatlar bilan ishlash sohasidagi vazifalarini takomillashtirish, masʼuliyatini oshirish boʻyicha koʻrilayotgan choralar;

b) kelib tushgan murojaatlarga doir statistik maʼlumotlar:

hisobot davrida hokimlikka, tegishli davlat organiga kelib tushgan murojaatlarning (ariza, taklif va shikoyatlar), shuningdek ularning hududlar, sohalar boʻyicha tahlili hamda oʻtgan yilning mos davriga nisbatan solishtirmasi;

murojaatlarning qaysi toifadagi shaxslardan (nogironlar, kam taʼminlanganlar, ayollar, voyaga yetmaganlar, ishsiz fuqarolar, chet el fuqarolari va fuqaroligi boʻlmagan shaxslar, tadbirkorlar va boshqalar) kelib tushganligi toʻgʻrisida maʼlumotlar;

hokimlik, davlat organi xodimlari xatti-harakatlaridan norozi boʻlib yoʻllangan murojaatlar;

d) murojaatlarni koʻrib chiqilishiga doir maʼlumotlar:

koʻrib chiqilgan (shu jumladan qanoatlantirilgan, asossiz deb topilgan yoki tushuntirish berilgan), boshqa davlat organlariga yuborilgan, koʻrmasdan qoldirilgan murojaatlar soni;

murojaatlar bilan ishlashdagi kamchiliklar, qonun buzilishi holatlari, koʻrib chiqish muddatlariga rioya etilishi;

e) murojaatlardagi muammolarni hal etishga doir koʻrilgan amaliy choralar:

aholi tomonidan murojaatlarda eng koʻp koʻtarilayotgan tizimli muammolar, ularning kelib chiqish sabablarini oʻrganish, ularni hal etish boʻyicha koʻrilgan amaliy choralar, rejalashtirilgan tadbirlar;

takroriy va jamoaviy tusdagi murojaatlar va ular bilan ishlash holati;

aholi murojaatlaridan kelib chiqib, qonunchilikni takomillashtirish boʻyicha ishlab chiqilgan takliflar, tizimli muammolarni bartaraf qilish yuzasidan yuqori turuvchi tashkilotlarga kiritilgan takliflar, ularning natijasiga doir maʼlumotlar;

f) fuqarolar qabuli, shu jumladan sayyor va ommaviy qabullar oʻtkazilgani va aholi tomonidan koʻtarilgan muammolarni hal qilish boʻyicha koʻrilgan choralar;

g) aholi murojaatlarini qabul qilish uchun yaratilgan qulayliklar:

ishonch telefoni tashkil etilganligi va faoliyat yuritishi (raqami, kelib tushgan murojaatlar, ularning koʻrib chiqilishi);

veb-sayt yoki boshqa axborot kommunikatsiya-texnologiyalari orqali aholi murojaatlarini qabul qilish imkoniyati yaratilganligi (kelib tushgan murojaatlar, ularning koʻrib chiqilishi);

murojaatlar bilan ishlash jarayonlarining raqamlashtirilganlik holati;

h) jismoniy va yuridik shaxslarning murojaatlari toʻgʻrisidagi qonunchilik hujjatlariga rioya etmaganlik holatlari yuzasidan masʼul xodimlarga nisbatan koʻrilgan choralar;

i) Xalq qabulxonasi tomonidan kiritilgan talabnoma, taqdimnoma, koʻrsatmalar va ularning koʻrib chiqilishi (ijro etilishi) boʻyicha amalga oshirilgan ishlar;

j) ommaviy axborot vositalari va ijtimoiy tarmoqlardagi murojaatlarning koʻrib chiqilishi, asosli murojaatlarni hal etish, murojaatlar boʻyicha munosabat bildirish boʻyicha olib borilgan ishlar;

k) quyi turuvchi tashkilotlarning aholi murojaatlari bilan ishlash borasidagi faoliyatini samarali tashkil qilish boʻyicha koʻrilgan choralar;

l) ommaviy axborot vositalari yoki ijtimoiy tarmoqlardagi rasmiy sahifalar orqali murojaatlar bilan ishlash faoliyati, hududda muammolarni hal qilish boʻyicha koʻrilgan choralar, kelgusida bajariladigan ishlar va rejalar haqida keng jamoatchilikka batafsil axborot berish holati;

m) murojaatlar bilan ish olib boruvchi xodimlarni oʻqitish va ularning malakasini oshirish boʻyicha koʻrilgan choralar;

n) murojaatlar bilan ishlash samaradorligini oshirish boʻyicha takliflar.

12. Hisobotda murojaatlar va ularning koʻrib chiqilishiga doir maʼlumotlar qoʻshimcha ravishda jadvallarda, diagrammalarda koʻrsatilishi maqsadga muvofiq.

13. Xalq qabulxonalarining axboroti, hokimlar hamda hududiy davlat organlari va tashkilotlari rahbarlarining hisobotlari dastlabki tarzda tegishli doimiy komissiya majlisida koʻrib chiqiladi.

Doimiy komissiya majlisida Xalq qabulxonasi mudiri oʻrinbosari axborot, shuningdek hisoboti eshitiladigan rahbar hisobot beradi.

Doimiy komissiya Xalq qabulxonasining axboroti, hokim hamda hududiy davlat organlari va tashkilotlari rahbarlarining hisoboti yuzasidan mahalliy Kengashning qarori loyihasini, hisobotni eshitish natijalaridan kelib chiqqan holda tegishli davlat organlari va tashkilotlari rahbarlarining faoliyatiga baho berish yuzasidan takliflarni va boshqa zarur materiallarni tayyorlaydi.

14. Xalq qabulxonasining axborotini, hokim hamda hududiy davlat organlari va tashkilotlari rahbarlarining hisobotini doimiy komissiya majlisida dastlabki tarzda koʻrib chiqish, ushbu masalani mahalliy Kengash sessiyasi kun tartibiga kiritish va sessiyani oʻtkazish:

Xalq deputatlari mahalliy Kengashlari doimiy komissiyalari toʻgʻrisidagi nizom;

Xalq deputatlari mahalliy Kengashlari sessiyalarida hududiy davlat organlari va tashkilotlari mansabdor shaxslarining hisobot (axborot)larini eshitish tartibi;

Xalq deputatlari Kengashining Reglamentida belgilangan tartibda amalga oshiriladi.

15. Mahalliy Kengashning sessiyasida Xalq qabulxonasi mudiri oʻrinbosari axborot, shuningdek hokim hamda tegishli davlat organi va tashkiloti rahbari hisobot beradi.

Mahalliy Kengashning sessiyasida Xalq qabulxonasining jamoatchilik asosida rahbari axborot berishi mumkin.

16. Xalq qabulxonasining axborotini, hokimning hamda hududiy davlat organlari va tashkilotlari rahbarlarining hisobotini eshitish yakunlari boʻyicha mahalliy Kengash qarori qabul qilinadi.

17. Mahalliy Kengashning qarorida:

hududdagi aholidan Xalq qabulxonasiga kelib tushgan murojaatlar, ularning sohalar, hududlar boʻyicha soni, oʻsish kamayish dinamikasi, koʻrib chiqilishi, tegishli organlarga yuborilishi va boshqa masalalar;

tegishli hokimlikka, davlat organi va tashkilotiga kelib tushgan murojaatlar, ularni koʻrib chiqish borasida, shuningdek hokimlik, davlat organi va tashkiloti tomonidan sohaga oid boshqa vazifalarning ijrosi doirasida amalga oshirilgan ishlar, foydalanilmagan imkoniyatlar, yoʻl qoʻyilgan kamchiliklar;

Xalq qabulxonasining murojaatlar bilan ishlash borasidagi faoliyati samaradorligini oshirish boʻyicha tavsiyalar;

aholi muammolarini hal etishda “mahalla yettiligi” bilan hamkorlikda olib borilgan ishlar va bu boradagi kamchiliklar;

hokim, davlat organlari va tashkilotlari rahbarlari ishiga berilgan baho;

hokim, davlat organlari va tashkilotlarining murojaatlar bilan ishlash borasidagi faoliyatini samarali tashkil etish va kelgusida bajarilishi lozim boʻlgan dolzarb masalalar yuzasidan taklif hamda aniq va muddatli topshiriqlar;

boshqa davlat organlari va tashkilotlariga hisobot (axborot) natijalari yuzasidan beriladigan tavsiya va topshiriqlar;

qarorning ijro etilish muddatlari va uning nazorati;

qarorning kuchga kirish sanasi va eʼlon qilinishi nazarda tutiladi.

Hududiy davlat organlari va tashkilotlari rahbarlarining aholi murojaatlari bilan ishlash boʻyicha faoliyati qoniqarsiz deb topilgan taqdirda, uning yuqori turuvchi idorasiga ushbu rahbarning masʼuliyati va faoliyati samaradorligini oshirish yoki egallab turgan lavozimiga loyiqligi masalasini koʻrib chiqish boʻyicha takliflar berilishi mumkin.

18. Mahalliy Kengashning qarori tegishli davlat organlariga, zarur hollarda yuqori turuvchi organ yoki mansabdor shaxsga yuboriladi.

19. Mahalliy Kengashlarining doimiy komissiyalari mahalliy Kengash qarorlarining ijrosi holatini oʻrganib boradi.

20. Mahalliy Kengash sessiyalarida Xalq qabulxonasining axborotini, hokimlar hamda davlat organlari va tashkilotlari rahbarlarining hisobotini eshitishga tayyorgarlik koʻrish jarayonida tegishli materiallar belgilangan muddatlarda tayyorlanishi, qonunchilikka muvofiqligi, unda koʻrsatilgan maʼlumotlar asosliligi uchun mahalliy Kengashning tegishli doimiy komissiyasi hamda mahalliy Kengash kotibiyati javobgar hisoblanadi.

21. Namunaviy tartib buzilishida aybdor boʻlgan shaxslarga nisbatan belgilangan tartibda javobgarlik choralari qoʻllanilishi mumkin.