Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамаси ҳузуридаги Саноат, радиация ва ядро хавфсизлиги қўмитасининг қарори, 28.01.2026 йилда рўйхатдан ўтган, рўйхат рақами 3764
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ЎЗБЕКИСТОН РЕСПУБЛИКАСИ ВАЗИРЛАР МАҲКАМАСИ ҲУЗУРИДАГИ САНОАТ, РАДИАЦИЯ ВА ЯДРО ХАВФСИЗЛИГИ ҚЎМИТАСИНИНГ
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ҚАРОРИ
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Электр пайвандлаш ишларида ишларнинг хавфсизлиги қоидаларини тасдиқлаш тўғрисида
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
[Ўзбекистон Республикаси Адлия вазирлиги томонидан 2026 йил 28 январда рўйхатдан ўтказилди, рўйхат рақами 3764]
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ўзбекистон Республикасининг «Давлат тили ҳақида»ги Қонуни, Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2025 йил 8 сентябрдаги ПФ-161-сон «Ислоҳотларни ҳуқуқий жиҳатдан таъминлаш самарадорлигини ошириш ҳамда ижтимоий муносабатларни тартибга солишда вазирлик ва идораларнинг масъулияти ва ташаббускорлигини кучайтириш чора-тадбирлари тўғрисида»ги Фармони ҳамда Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2000 йил 12 июлдаги 267-сон «Меҳнатни муҳофаза қилишга доир меъёрий ҳужжатларни қайта кўриб чиқиш ва ишлаб чиқиш тўғрисида»ги қарорига мувофиқ Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамаси ҳузуридаги Саноат, радиация ва ядро хавфсизлиги қўмитаси қарор қилади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
1. Электр пайвандлаш ишларида ишларнинг хавфсизлиги қоидалари иловага мувофиқ тасдиқлансин.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
2. Мазкур қарор Ўзбекистон Республикаси Камбағалликни қисқартириш ва бандлик вазирлиги, Соғлиқни сақлаш вазирлиги, Фавқулодда вазиятлар вазирлиги, Ўзбекистон Республикаси Президенти ҳузуридаги Тадбиркорлик субъектларининг ҳуқуқлари ва қонуний манфаатларини ҳимоя қилиш бўйича вакил ва Ўзбекистон Республикаси Савдо-саноат палатаси билан келишилган.
[ОКОЗ:
1.01.00.00.00 Конституциявий тузум / 01.14.00.00 Давлат органларининг ҳуқуқ ижодкорлиги фаолияти / 01.14.05.00 Норматив-ҳуқуқий ҳужжатларни эълон қилиш ва кучга кириши]
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
3. Ушбу қарор расмий эълон қилинган кундан эътиборан кучга киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Раис А. РАФИҚОВ
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Тошкент ш.,
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
2026 йил 7 январь,
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
31-сон
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Келишилди:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Камбағалликни қисқартириш ва бандлик вазири Б. ЗАХИДОВ
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
2025 йил 22 декабрь
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Тадбиркорлик субъектларининг ҳуқуқлари ва қонуний манфаатларини ҳимоя қилиш бўйича вакил ўринбосари Ж. УРУНОВ
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
2025 йил 18 декабрь
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Соғлиқни сақлаш вазири А. ХУДАЯРОВ
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
2025 йил 14 декабрь
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Фавқулодда вазиятлар вазири Б. КУДРАТХОДЖАЕВ
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
2025 йил 11 декабрь
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Савдо-саноат палатаси раиси Д. ВАХАБОВ
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
2025 йил 9 декабрь
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамаси ҳузуридаги Саноат, радиация ва ядро хавфсизлиги қўмитасининг 2026 йил 7 январдаги 31-сон қарорига ИЛОВА
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Электр пайвандлаш ишларида ишларнинг хавфсизлиги
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ҚОИДАЛАРИ
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур Қоидалар электр пайвандлаш ишларида ишларнинг хавфсизлигига қўйиладиган талабларни белгилайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
1-боб. Умумий қоидалар
[ОКОЗ:
1.05.00.00.00 Меҳнат ва аҳолининг бандлиги тўғрисидаги қонунчилик / 05.07.00.00 Меҳнатни муҳофаза қилиш / 05.07.02.00 Меҳнат хавфсизлиги ва гигиенаси]
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
1. Мазкур Қоидалар ташкилий-ҳуқуқий шакли ва мулкчилик шаклидан қатъи назар, ташкилотларда (бундан буён матнда ташкилотлар деб юритилади) электр пайвандлаш ишларини бажариш билан боғлиқ бўлган ходимлар ва иш берувчиларга, шунингдек юридик шахс ташкил этмасдан тадбиркорлик фаолияти билан шуғулланувчи жисмоний шахсларга нисбатан татбиқ этилади.
[ОКОЗ:
1.05.00.00.00 Меҳнат ва аҳолининг бандлиги тўғрисидаги қонунчилик / 05.07.00.00 Меҳнатни муҳофаза қилиш / 05.07.02.00 Меҳнат хавфсизлиги ва гигиенаси]
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
2. Мазкур Қоидалар ёпиқ биноларда ёки очиқ ҳавода жиҳозланган ва фойдаланиладиган, пайвандлаш, қоплама қилиш, эритиш орқали кесиш (ажратиб кесиш ва сирт бўйича кесиш) ҳамда босим қўллаган ҳолда пайвандлаш технологик жараёнларини бажариш учун мўлжалланган доимий ва кўчма ҳаракатланувчи электр пайвандлаш қурилмаларига, жумладан, қуйидагиларга татбиқ этилади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
а) ёйли ва плазмали пайвандлаш, қоплама қилиш ва кесиш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
б) атом-водородли пайвандлаш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
в) электрон-нурли пайвандлаш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
г) лазерли пайвандлаш ва кесиш (ёруғлик нури ёрдамида пайвандлаш ва кесиш);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
д) электрошлакли пайвандлаш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
е) контактли қиздириш орқали пайвандлаш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ё) контактли ёки диффузион пайвандлаш, ёй-контактли пайвандлаш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ж) ҳимоя газлар (актив ва инерт газлар) муҳитида пайвандлаш.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
3. Иш берувчи мазкур Қоидаларга мувофиқ, ишлаб чиқариш хусусиятларини инобатга олган ҳолда меҳнатни муҳофаза қилиш бўйича йўриқномалар ҳамда технологик жараёнлар ва ускуналардан фойдаланиш бўйича ҳужжатларни ишлаб чиқади ва қайта кўриб чиқади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
4. Мазкур Қоидаларнинг талабларига риоя этилишини назорат қилиш электр пайвандлаш ускуналарини қуриш, лойиҳалаш, реконструкция қилиш ва эксплуатация қилиш жараёнида ташкилот томонидан амалга оширилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
2-боб. Умумий хавфсизлик талаблари
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
1-§. Меҳнатни муҳофаза қилиш хизматини ташкил этиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
5. Ўзбекистон Республикаси «Меҳнатни муҳофаза қилиш тўғрисида»ги Қонунининг 12-моддасига мувофиқ ходимларининг сони эллик киши ва ундан ортиқ бўлган ҳар бир ташкилотда меҳнатни муҳофаза қилиш талабларига риоя этилишини таъминлаш, уларнинг бажарилиши устидан назоратни амалга ошириш мақсадида меҳнатни муҳофаза қилиш хизмати ташкил этилади ёки меҳнатни муҳофаза қилиш бўйича тегишли тайёргарликка эга бўлган мутахассис лавозими жорий этилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ходимларининг сони эллик нафардан кам бўлган ташкилотда меҳнатни муҳофаза қилиш хизматини ташкил этиш ёки меҳнатни муҳофаза қилиш бўйича мутахассис лавозимини жорий этиш тўғрисидаги қарор иш берувчи томонидан мазкур ташкилот фаолиятининг ўзига хос хусусияти ҳисобга олинган ҳолда қабул қилинади.
[ОКОЗ:
1.05.00.00.00 Меҳнат ва аҳолининг бандлиги тўғрисидаги қонунчилик / 05.07.00.00 Меҳнатни муҳофаза қилиш / 05.07.02.00 Меҳнат хавфсизлиги ва гигиенаси;
2.16.00.00.00 Хавфсизлик ва ҳуқуқ тартибот муҳофазаси / 16.04.00.00 Жамият хавфсизлиги / 16.04.05.00 Ёнғин хавфсизлиги]
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
6. Ходимлар электр пайвандлаш ишларини бажаришда Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2020 йил 20 октябрдаги 649-сон қарори билан тасдиқланган Ёнғин хавфсизлиги қоидаларининг талабларига амал қилиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
7. Ҳар бир ташкилотда раҳбарнинг буйруғи (бошқарув қарори) билан мазкур Қоидалар асосида билимлари текширувдан ўтган раҳбарлар ва мутахассислар орасидан электр пайвандлаш ишларининг хавфсиз фойдаланиш учун масъул шахс тайинланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ташкилотларда электр пайвандлаш ишларининг хавфсиз фойдаланиш учун масъул шахсдан ташқари, ташкилот раҳбарининг буйруғига (бошқарув қарорига) биноан устахоналар (бўлимлар) бўйича ҳам электр пайвандлаш ишларининг хавфсиз фойдаланиш учун масъул шахслар тайинланиши мумкин.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
8. Ташкилотнинг электр пайвандлаш ишларининг хавфсиз фойдаланиш учун масъул шахснинг мажбуриятлари мансаб йўриқномасида белгиланиши керак.
[ОКОЗ:
1.05.00.00.00 Меҳнат ва аҳолининг бандлиги тўғрисидаги қонунчилик / 05.12.00.00 Меҳнатга оид қонунчилик ҳужжатларига риоя этилиши юзасидан назорат. Меҳнатга оид қонун ҳужжатларини бузилганлиги учун жавобгарлик / 05.12.01.00 Меҳнатга оид қонунчилик ҳужжатларига риоя этилиши юзасидан назорат]
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
9. Меҳнатни муҳофаза қилиш ва соғлом ҳамда хавфсиз меҳнат шароитларини таъминлаш бўйича чора-тадбирларни амалга ошириш устидан назорат ташкилотнинг меҳнатни муҳофаза қилиш хизмати ёки меҳнатни муҳофаза қилиш бўйича тегишли мутахассиси томонидан олиб борилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
2-§. Электр пайвандлаш, юзаларни эритиб қоплаш ва металларни кесишда хавфли ва зарарли ишлаб чиқариш омиллари
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
10. Электр пайвандлаш, юзаларни эритиб қоплаш ва металларни кесиш жараёнлари ходимларга салбий таъсир кўрсатиши мумкин бўлган хавфли ва зарарли омиллар қуйидагилардан ҳосил бўлади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
а) пайвандлаш аэрозолида мавжуд қаттиқ ва газсимон токсик моддалар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
б) оптик диапазондаги пайвандлашнинг интенсив (ультрабинафша, кўринадиган, инфрақизил) кучли нурланиши;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
с) пайвандланаётган буюмлар ва пайвандлаш ваннасининг кучли иссиқлик (инфрақизил) нурланиши;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
д) учқун, эриган металл ва шлакларнинг атрофга сачраши;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
э) электромагнит майдонлар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ф) ультратовуш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
г) шовқин;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ҳ) статик юклама;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
и) чанг;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
к) газ.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Хавфли ва зарарли ишлаб чиқариш омиллари мазкур Қоидаларнинг 1-иловасида келтирилган.
[ОКОЗ:
1.05.00.00.00 Меҳнат ва аҳолининг бандлиги тўғрисидаги қонунчилик / 05.07.00.00 Меҳнатни муҳофаза қилиш / 05.07.02.00 Меҳнат хавфсизлиги ва гигиенаси;
2.05.00.00.00 Меҳнат ва аҳолининг бандлиги тўғрисидаги қонунчилик / 05.07.00.00 Меҳнатни муҳофаза қилиш / 05.07.04.00 Зарарли ва оғир меҳнат шароитлари. Меҳнатнинг алоҳида ҳолатлари]
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
11. Пайвандлаш аэрозоллари миқдори ҳамда таркиби пайвандланаётган металларнинг кимёвий таркибига, шунингдек электр пайвандлаш, юзаларни эритиб қоплаш ва металларни кесиш усулларига боғлиқ ҳисобланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ходимларнинг нафас олиш зонасига қаттиқ моддалар (темир, марганец, кремний, хром, никель, мис, титан, алюминий, вольфрам ва бошқалар), уларнинг оксидлари ва бошқа бирикмалари, шунингдек газсимон токсик моддалар (фторли водород, кремний тетрафлориди, озон, углерод оксиди, азот оксидлари ва бошқалар) мавжуд бўлган пайвандлаш аэрозоллари тушиши мумкин.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бунда пайвандлаш ишлари олиб бориладиган иш жойларининг атмосферасида зарарли моддалар ва газнинг рухсат этилган максимал концентрацияси мазкур Қоидаларнинг 2-иловасида келтирилган.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Пайвандлаш аэрозоллари таркибидаги қаттиқ ва газсимон токсик моддаларнинг организмга таъсири сурункали ва касб касалликларининг келиб чиқишига сабаб бўлиши мумкин.
[ОКОЗ:
1.05.00.00.00 Меҳнат ва аҳолининг бандлиги тўғрисидаги қонунчилик / 05.07.00.00 Меҳнатни муҳофаза қилиш / 05.07.04.00 Зарарли ва оғир меҳнат шароитлари. Меҳнатнинг алоҳида ҳолатлари]
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
12. Оптик диапазондаги пайвандлашнинг кучли нурланишининг (ультрабинафша, кўринадиган, инфрақизил) интенсивлиги пайвандлаш металларига, ҳимоя ва плазма ҳосил қилувчи газларга ва бошқа омилларга боғлиқ ҳисобланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бунда ҳимоя воситалари мавжуд бўлмаганда инсоннинг кўриш аъзоларининг шикастланиши (электроофталмия, катаракта ва бошқалар) ва тери қопламларининг зарарланиши (эритема, куйишлар ва бошқалар) юзага келиши мумкин.
[ОКОЗ:
1.05.00.00.00 Меҳнат ва аҳолининг бандлиги тўғрисидаги қонунчилик / 05.07.00.00 Меҳнатни муҳофаза қилиш / 05.07.04.00 Зарарли ва оғир меҳнат шароитлари. Меҳнатнинг алоҳида ҳолатлари]
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
13. Пайвандланаётган металлар ва пайвандлаш ваннасининг кучли иссиқлик (инфрақизил) нурланишининг интенсивлиги металларни қиздириш ҳароратига, уларнинг ўлчамлари ва конструкциясига, шунингдек пайвандлаш ваннасининг ҳарорати ва ўлчамларига боғлиқ ҳисобланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
14. Ходимлар учқун, эриган металл ва шлакларнинг атрофга сачраши ҳамда отилиб чиқишини олдини олиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
15. Электромагнит майдонлар кучланиши пайвандлаш ускуналарининг тури ва қувватига, шунингдек пайвандланаётган металларнинг конфигурациясига боғлиқ ҳисобланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Электромагнит майдонларининг танага таъсир қилиш хусусияти таъсир қилишнинг кучлилиги ва давомийлиги билан белгиланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
16. Шовқин манбалари пневматик юритмалар, вентиляторлар, плазматронлар, қувват манбалари ва бошқалар ҳисобланади. Шовқиннинг организмга таъсири унинг спектрал хусусиятлари ва товуш босими даражасига боғлиқ ҳисобланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ультратовуш манбалари сифатида плазматронлар, ультратовуш генераторлари, электродлар ва бошқалар бўлиши мумкин. Ультратовушнинг таъсири унинг спектрал хусусиятларига, интенсивлигига ва таъсир этиш давомийлигига боғлиқдир.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
17. Пайвандлашдан кейин чокларни тозалаш учун қўлланадиган қўл пневматик асбоблар маҳаллий вибрация манбаи ҳисобланади.
[ОКОЗ:
1.05.00.00.00 Меҳнат ва аҳолининг бандлиги тўғрисидаги қонунчилик / 05.07.00.00 Меҳнатни муҳофаза қилиш / 05.07.04.00 Зарарли ва оғир меҳнат шароитлари. Меҳнатнинг алоҳида ҳолатлари]
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
18. Металларни қўлда ва ярим автоматик усулларда электр пайвандлаш, юзаларни эритиб қоплаш ва кесиш жараёнларида юқори қўл-елка аъзоларига тушадиган статик юклама электрод ушлагичлар, горелкалар ва кескичларнинг оғирлиги ва шаклига, шланглар ва симларнинг оғирлиги ҳамда эгилувчанлигига, узлуксиз ишлаш давомийлигига ва бошқа омилларга боғлиқдир.
[ОКОЗ:
1.05.00.00.00 Меҳнат ва аҳолининг бандлиги тўғрисидаги қонунчилик / 05.07.00.00 Меҳнатни муҳофаза қилиш / 05.07.02.00 Меҳнат хавфсизлиги ва гигиенаси]
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
19. Электр пайвандлаш, юзаларни эритиб қоплаш ва металларни кесиш жараёнлари амалга ошириладиган иш жойларини танлашда хавфли ишлаб чиқариш омиллари энг кам ҳосил бўладиган ҳамда ҳаводаги зарарли моддалар миқдори минимал бўлган жойларга устуворлик берилиши керак.
[ОКОЗ:
1.05.00.00.00 Меҳнат ва аҳолининг бандлиги тўғрисидаги қонунчилик / 05.07.00.00 Меҳнатни муҳофаза қилиш / 05.07.02.00 Меҳнат хавфсизлиги ва гигиенаси;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
21. Иш жойидаги товуш босими ва унга тенг келадиган кенг минтақали шовқин даражаси СанҚваН 0325-16 «Иш жойларида шовқиннинг йўл қўйилган даражасининг санитария нормалари»га асосан белгиланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Тонал ва импульсли шовқин учун рухсат этилган эквивалент даражаси 5 dB дан кам бўлиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Кондиционер, шамоллатиш ва ҳаво иситиш мосламаларини ишлатишда шовқиннинг рухсат этилган эквиваленти 5 dB дан кам бўлиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Турли хил товуш даражаларининг турли давомийликдаги таъсирини баҳолаш учун эквивалент товуш даражаси кўрсаткичи қўлланилишига йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Агар шовқин рухсат этилган даражадан ошиб кетса, ходимлар эшитиш органларининг шахсий ҳимоя воситалари билан таъминланган бўлиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Вақти бўйича тебранувчи ва узлукли эшитиладиган шовқин учун максимал товуш даражаси 110 dB дан, импульсли шовқин учун 125 dB дан ошмаслиги керак.
[ОКОЗ:
1.05.00.00.00 Меҳнат ва аҳолининг бандлиги тўғрисидаги қонунчилик / 05.07.00.00 Меҳнатни муҳофаза қилиш / 05.07.02.00 Меҳнат хавфсизлиги ва гигиенаси;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
22. Иш жойларида ва ташкилотнинг ҳудудида шовқин ва тебранишнинг даражаси СанҚваН 0325-16 «Иш жойларида шовқиннинг йўл қўйилган даражасининг санитария нормалари» ва СанҚваН 0326-16 «Иш жойларида умумий ва локал тебранишнинг санитария нормалари»га мувофиқ бўлиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
23. Ходимлар тегишли жамоавий ва шахсий ҳимоя воситалари билан таъминланмаганда электр пайвандлаш, юзаларни эритиб қоплаш ва металларни кесиш ишларини бажаришга йўл қўйилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
3-§. Меҳнат хавфсизлиги бўйича қўшимча талаблар қўйиладиган юқори хавфли ишлар
[ОКОЗ:
1.05.00.00.00 Меҳнат ва аҳолининг бандлиги тўғрисидаги қонунчилик / 05.07.00.00 Меҳнатни муҳофаза қилиш / 05.07.02.00 Меҳнат хавфсизлиги ва гигиенаси;
2.05.00.00.00 Меҳнат ва аҳолининг бандлиги тўғрисидаги қонунчилик / 05.07.00.00 Меҳнатни муҳофаза қилиш / 05.07.04.00 Зарарли ва оғир меҳнат шароитлари. Меҳнатнинг алоҳида ҳолатлари]
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
24. Меҳнат хавфсизлиги бўйича қўшимча талаблар қўйиладиган юқори хавфли ишлар қуйидагилардан иборат:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
баландликда бажариладиган пайвандлаш ишлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
берк ва етиш қийин бўлган жойларда пайвандлаш ишлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
қудуқларда ва чуқурларда пайвандлаш ишлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
сув остида пайвандлаш.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
4-§. Ходимларни меҳнатни муҳофаза қилиш бўйича йўл-йўриқдан ўтказиш, ўқитиш ва уларнинг билимларини текшириш, малакасини ошириш ва қайта тайёрлаш
[ОКОЗ:
1.05.00.00.00 Меҳнат ва аҳолининг бандлиги тўғрисидаги қонунчилик / 05.07.00.00 Меҳнатни муҳофаза қилиш / 05.07.01.00 Умумий масалалар;
2.05.00.00.00 Меҳнат ва аҳолининг бандлиги тўғрисидаги қонунчилик / 05.08.00.00 Касбий тайёргарлик, малака ошириш ва қайта тайёрлаш]
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
25. Ходимларни меҳнатни муҳофаза қилиш бўйича йўл-йўриқдан ўтказиш, ўқитиш ва уларнинг билимларини текшириш, малакасини ошириш ва қайта тайёрлаш Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2025 йил 24 декабрдаги 819-сон қарори билан тасдиқланган Меҳнатни муҳофаза қилиш бўйича йўл-йўриқдан ўтказиш, ўқитиш ва билимларни текшириш, малака ошириш ҳамда қайта тайёрлаш тўғрисидаги низом асосида амалга оширилиши керак.
[ОКОЗ:
1.05.00.00.00 Меҳнат ва аҳолининг бандлиги тўғрисидаги қонунчилик / 05.02.00.00 Меҳнат / 05.02.17.00 Аттестация (ходимларни) (шунингдек, 13.02.04.00 ва 13.01.16.00га қаранг)]
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
26. Хавфли ишлаб чиқариш объектларида электр пайвандлаш, юзаларни эритиб қоплаш ва кесиш ишларида меҳнатни муҳофаза қилиш масалалари бўйича аттестациядан ўтган ходимларга берилиши керак.
[ОКОЗ:
1.05.00.00.00 Меҳнат ва аҳолининг бандлиги тўғрисидаги қонунчилик / 05.05.00.00 Меҳнат интизоми / 05.05.01.00 Умумий қоидалар. Ходимлар ва иш берувчининг мажбуриятлари;
2.05.00.00.00 Меҳнат ва аҳолининг бандлиги тўғрисидаги қонунчилик / 05.08.00.00 Касбий тайёргарлик, малака ошириш ва қайта тайёрлаш]
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
27. Ходимларни меҳнатни муҳофаза қилиш бўйича йўл-йўриқдан ўтказиш, ўқитиш ва уларнинг билимларини текшириш, малакасини ошириш ҳамда қайта тайёрлаш ташкилот раҳбарининг зиммасига юкланади.
[ОКОЗ:
1.05.00.00.00 Меҳнат ва аҳолининг бандлиги тўғрисидаги қонунчилик / 05.08.00.00 Касбий тайёргарлик, малака ошириш ва қайта тайёрлаш;
2.05.00.00.00 Меҳнат ва аҳолининг бандлиги тўғрисидаги қонунчилик / 05.12.00.00 Меҳнатга оид қонунчилик ҳужжатларига риоя этилиши юзасидан назорат. Меҳнатга оид қонун ҳужжатларини бузилганлиги учун жавобгарлик / 05.12.01.00 Меҳнатга оид қонунчилик ҳужжатларига риоя этилиши юзасидан назорат]
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
28. Бўлинма ва бўлим раҳбарлари томонидан ходимларнинг меҳнатни муҳофаза қилиш бўйича барча турдаги йўл-йўриқдан ўз вақтида ва сифатли ўтказилиши, ўқитилиши ва билимларининг текширилишини назорат қилиш ташкилотнинг меҳнатни муҳофаза қилиш хизмати (меҳнатни муҳофаза қилиш бўйича мутахассис) зиммасига юкланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
29. Ишга янги кираётган барча ходимлар, бошқа ташкилотлардан хизмат сафарига юборилган ходимлар, пудрат (субпудрат) ишларини амалга оширувчилар (малакаси, иш стажи ва иш тажрибасидан қатъи назар) ҳамда амалиёт ўтаётган талабалар ва ўқувчилар кириш йўл-йўриғидан ўтишлари шарт.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Кириш йўл-йўриғидан меҳнатни муҳофаза қилиш хизмати ходими ёки ушбу мажбуриятлар юкланган бошқа ходим, шунингдек, ташкилот томонидан жалб қилинган профессионал иштирокчилар томонидан ўтказилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Кириш йўл-йўриғининг айрим бўлимларини ўтказиш учун тегишли мутахассислар жалб қилиниши мумкин (тиббиёт ходими, ёнғин хавфсизлиги бўйича мутахассис, электр хўжалигига жавобгар шахс ва бошқа мутахассислар).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Кириш йўл-йўриғидан замонавий техник қурилмаларни қўллаган ҳолда меҳнатни муҳофаза қилиш хонасида, ишлаб чиқариш шароитлари ва ўқитиш материалининг аниқ моҳиятига жавоб берувчи кўргазмали қуроллар ва адабиётлардан фойдаланилган ҳолда ўтказилади.
[ОКОЗ:
1.05.00.00.00 Меҳнат ва аҳолининг бандлиги тўғрисидаги қонунчилик / 05.08.00.00 Касбий тайёргарлик, малака ошириш ва қайта тайёрлаш]
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
30. Ходимлар кириш йўл-йўриғидан ташқари иш жойидаги йўл-йўриқдан ўтказилиши шарт.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Иш жойидаги йўл-йўриқнинг мақсади — ҳар бир ходимни ишларни бажаришнинг хавфсиз услублари ва усулларига ўқитишдан иборат. Йўл-йўриқ бериш жараёнида ходим ишлаб чиқариш ускунаси, асбоблар, мосламалар, уларнинг тавсифлари ва конструкциясининг хусусиятлари, юзага келиши мумкин бўлган хавфлар, ишларни бажаришнинг хавфсиз услублари ва усуллари ҳамда иш жойини тайёрлаш тартиблари билан таништирилиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Иш жойидаги йўл-йўриқдан ўтказиш ходим бўйсунувига юборилган бевосита иш раҳбарига (уста, смена муҳандиси, бўлинма раҳбари) юкланади. Зарур ҳолларда иш жойидаги йўл-йўриқ тегишли мутахассислар (механиклар, энергетиклар, технологлар ва бошқалар) иштирокида ўтказилиши мумкин.
[ОКОЗ:
1.05.00.00.00 Меҳнат ва аҳолининг бандлиги тўғрисидаги қонунчилик / 05.08.00.00 Касбий тайёргарлик, малака ошириш ва қайта тайёрлаш]
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
31. Ходимлар ушбу касбдаги малака ва иш стажидан қатъи назар, камида ҳар олти ойда бир марта, меҳнат шароитлари зарарли (ўта зарарли) ва (ёки) хавфли (ўта хавфли) ишларда банд бўлган ходимлар камида ҳар уч ойда бир марта меҳнатни муҳофаза қилиш бўйича даврий йўл-йўриқдан ўтишлари шарт.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Белгиланган муддатларда қандайдир сабабларга кўра (меҳнат таътили, касаллик, хизмат сафари ва бошқалар) йўл-йўриқдан ўтмаган ходимлар ишга қайтган куни даврий йўл-йўриқдан ўтади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
32. Бўлинма ва бўлим мутахассис ва ходимлари қуйидаги ҳолларда навбатдан ташқари ўқитилиши ҳамда билимлари текширилиши шарт:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
меҳнатни муҳофаза қилиш, меҳнат хавфсизлиги ва гигиенаси бўйича янги ёки қайта кўриб чиқилган меҳнатни муҳофаза қилиш масалалари бўйича техник жиҳатдан тартибга солиш соҳасидаги норматив ҳужжатлар ва норматив-ҳуқуқий ҳужжатлар амалга киритилганда;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
янги ускуналарни ишга тушириш ёки янги технологик жараёнларни татбиқ этишда;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ходимни бошқа иш ўрнига ўтказиш ёки уни бошқа лавозимга тайинлаш вақтида, меҳнатни муҳофаза қилиш бўйича қўшимча билимлар талаб этиладиган ҳолларда;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
бахтсиз ҳодисаларга йўл қўйилганда — гуруҳли, оқибати ўртача оғир ёки оғир ва ўлим билан тугаган бахтсиз ҳодисалар, шунингдек, авария ҳолати, ёнғин, портлаш ёки заҳарланиш юзага келганда;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ташкилотнинг раҳбари, меҳнатни муҳофаза қилиш хизмати ва давлат назорати ва текшируви органлари талабларига асосан;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
меҳнат фаолиятида бир йилдан кўпроқ танаффус бўлганда.
[ОКОЗ:
1.05.00.00.00 Меҳнат ва аҳолининг бандлиги тўғрисидаги қонунчилик / 05.02.00.00 Меҳнат / 05.02.15.00 Бир йўла бир неча касбда ишлаш]
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
33. Агар ходимлар ўзининг асосий ишидан ташқари бошқа ишларни бажаришга жалб қилинган бўлса, унда асосий иши бўйича ҳамда қўшимча иш бўйича ҳам меҳнатни муҳофаза қилиш бўйича ўқитилиши ва йўл-йўриқ ўтказилиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
5-§. Ходимларнинг ишлаб чиқариш жараёнида иштирок этишига рухсат бериш шартларига қўйиладиган талаблар
[ОКОЗ:
1.05.00.00.00 Меҳнат ва аҳолининг бандлиги тўғрисидаги қонунчилик / 05.02.00.00 Меҳнат / 05.02.09.00 Маълум бир мутахассислик бўйича ходимларга қўйиладиган талаблар. Квалификация тавсифлари;
2.05.00.00.00 Меҳнат ва аҳолининг бандлиги тўғрисидаги қонунчилик / 05.09.00.00 Ижтимоий муҳофазага муҳтож ходимлар меҳнатини тартибга солишнинг қўшимча кафолатлари ва хусусиятлари / 05.09.02.00 Ёшлар меҳнати;
3.16.00.00.00 Хавфсизлик ва ҳуқуқ тартибот муҳофазаси / 16.04.00.00 Жамият хавфсизлиги / 16.04.05.00 Ёнғин хавфсизлиги]
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
34. Электр пайвандлаш ишлари 18 ёшдан катта бўлган, махсус тайёргарликдан ўтган, ёнғин хавфсизлиги қоидалари бўйича билим ва кўникмаларга эга, шунингдек меҳнат муҳофазаси бўйича йўриқномадан ўтган шахсларга рухсат этилиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
35. Ишга киришда касбий касалликларнинг олдини олиш учун ходимлар Ходимларни тиббий кўрикдан ўтказиш тартиби тўғрисидаги низомга (рўйхат рақами 2387, 2012 йил 29 август) асосан дастлабки тиббий кўрикдан ўтишлари шарт.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Соғлиғида муаммоси бўлган ходимлар бошқа зарарли омиллар билан боғлиқ бўлмаган ишларга ўтказилиши керак.
[ОКОЗ:
1.05.00.00.00 Меҳнат ва аҳолининг бандлиги тўғрисидаги қонунчилик / 05.07.00.00 Меҳнатни муҳофаза қилиш / 05.07.03.00 Тиббий кўриклар. Касбий касалликлар. Меҳнат жароҳатлари;
2.05.00.00.00 Меҳнат ва аҳолининг бандлиги тўғрисидаги қонунчилик / 05.07.00.00 Меҳнатни муҳофаза қилиш / 05.07.04.00 Зарарли ва оғир меҳнат шароитлари. Меҳнатнинг алоҳида ҳолатлари]
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
36. 5 метрдан юқори баландликдаги пайвандлаш ишларида тиббий кўрикдан ўтган, баландликда ишлашга қарши кўрсатмаси бўлмаган, махсус дастур бўйича ўқитилган ва рухсатнома олган 3-тоифали пайвандчиларга рухсат этилади.
[ОКОЗ:
1.05.00.00.00 Меҳнат ва аҳолининг бандлиги тўғрисидаги қонунчилик / 05.09.00.00 Ижтимоий муҳофазага муҳтож ходимлар меҳнатини тартибга солишнинг қўшимча кафолатлари ва хусусиятлари / 05.09.01.00 Аёллар меҳнати]
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
37. Аёлларга сиғимлар, цистерналар, қувурлар ичида ҳамда қудуқларда ва чуқурларда, шунингдек, 10 метрдан юқори баландликдаги иншоотларда пайвандлаш ишларини олиб боришга йўл қўйилмаслиги тавсия этилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
38. Ходимлар электр хавфсизлиги бўйича II даражадан кам бўлмаган малакавий гуруҳга эга бўлиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
6-§. Санитария ва гигиена қоидаларига қўйиладиган талаблар
[ОКОЗ:
1.05.00.00.00 Меҳнат ва аҳолининг бандлиги тўғрисидаги қонунчилик / 05.07.00.00 Меҳнатни муҳофаза қилиш / 05.07.02.00 Меҳнат хавфсизлиги ва гигиенаси;
2.09.00.00.00 Тадбиркорлик ва хўжалик фаолияти / 09.13.00.00 Шаҳарсозлик ва архитектура / 09.13.05.00 Шаҳарсозлик нормативлари. Шаҳарсозлик ҳужжатлари. Экспертиза]
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
39. Пайвандлаш ишлари амалга ошириладиган жойларни ёритиш ШНҚ 2.01.05-24 «Табиий ва сунъий ёритиш» шаҳарсозлик нормалари ва қоидалари»га (ҳисоб рақами 309, 2024 йил 25 октябрь) мувофиқ ташкил этилиши шарт.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
40. Пайвандлаш ишлари амалга ошириладиган иш жойларидаги ҳарорат, намлик ва ҳаво тезлигининг рухсат этилган даражаси СанҚваН 0324-16 «Ишлаб чиқариш биноларининг микроиқлимнинг санитария-гигиеник нормалари» ва СанҚваН 0294-11 «Иш жойлари ҳавосидаги зарарли моддаларнинг рухсат этилган миқдорининг гигиеник талаблари»га мувофиқ бўлиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
7-§. Ҳимоя воситаларини танлаш ва улардан фойдаланишга қўйиладиган талаблар
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
41. Ходимлар махсус кийим-бош, махсус пойабзал ҳамда бошқа шахсий ҳимоя ва гигиена воситалари билан бепул таъминланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
42. Шахсий ҳимоя воситалари бажариладиган ишнинг хавфларидан келиб чиқиб танланиши, ходимни етарли даражада ҳимоя қила олиши ва ноқулайлик туғдирмайдиган ўлчамда ҳар бир ходимга таъминланиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Шахсий ҳимоя воситаларини танлаш иш жойларидаги хавфли ва зарарли ишлаб чиқариш омилларига қараб амалга оширилиши шарт.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ходимлар шахсий ҳимоя воситаларидан фойдаланиш тартибини билиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
43. Шахсий ҳимоя воситаларини танлашда ҳаводаги муҳит ва буюм юзаларининг заҳарли моддалар билан ифлосланиш даражасига, шовқин ва вибрация интенсивлигига, электр хавфсизлиги даражасига, иш жойидаги микроиқлимга ҳамда бажарилаётган иш хусусиятлари инобатга олиниши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳавони тозаловчи воситалар иш жойидаги ҳавонинг тозалигини СанҚваН 0324-16 «Ишлаб чиқариш биноларининг микроиқлимнинг санитария-гигиеник нормалари» ва СанҚваН 0294-11 «Иш жойлари ҳавосидаги зарарли моддаларнинг рухсат этилган миқдорининг гигиеник талаблари»га мувофиқ таъминлаши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
44. Юз ва кўриш органлари учун шахсий ҳимоя воситаларини танлаш ушбу Қоидаларнинг 3, 4 ва 5-иловаларида келтирилган талабларни инобатга олиб амалга оширилиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
45. Кўзни нурланишдан, учқун ва эритилган металл ва чангнинг сачрашидан ҳимоя қилиш учун ЗП ва ЗН турдаги кўзойнаклардан фойдаланиш керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
46. Пайвандлаш, кесиш, эритиш, тозалаш, қиздириш вақтида юзни ҳимоя қилиш учун ходимлар ҳимоя қалқонлари билан таъминланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ходимлар қулоқчинлар, шовқинга қарши эшитишни ҳимоя қилувчи мосламалар билан таъминланиши шарт.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
47. Электр пайвандлаш ишларини бажаришда шовқин даражаси СанҚваН 0325-16 «Иш жойларида шовқиннинг йўл қўйилган даражасининг санитария нормалари»да белгиланган талаблардан ошмаслиги керак.
[ОКОЗ:
1.05.00.00.00 Меҳнат ва аҳолининг бандлиги тўғрисидаги қонунчилик / 05.08.00.00 Касбий тайёргарлик, малака ошириш ва қайта тайёрлаш]
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
48. Ходимлар шахсий ҳимоя воситаларидан фойдаланишда уларга меҳнатни муҳофаза қилиш бўйича мутахассиси томонидан ушбу воситалардан фойдаланиш қоидалари ва уларнинг хизматга яроқлилигини текшириш усуллари тўғрисида йўл-йўриқ берилиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
49. Шахсий ҳимоя воситалари зарарсиз, қулай бўлиши, ходимларнинг ҳаракатига халақит бермаслиги, шунингдек, учқун ва эритилган металлнинг сачрашидан, намлик, саноат ифлосланишидан, механик шикастланишдан ҳимоялаши ва санитария-гигиена талаблари ҳамда меҳнат шароитларига жавоб бериши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
50. Пайвандлаш усуллари ва иш шароитларига қараб махсус кийимлар ушбу Қоидаларнинг 6-иловасига мувофиқ танланиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
51. Пайвандлаш, юзаларни эритиб қоплаш ва металларни кесиш пайтида қўлларни ҳимоя қилиш учун ходимларга электр ўтказувчанлиги паст бўлган учқунга чидамли материалдан тайёрланган қўлқоплар берилиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
52. Ҳимоя хусусиятларига эга бўлмаган, пайвандлаш ёйининг нурланишидан емириладиган ҳамда учқунлар ва эритилган металл томчиларидан алангаланиши мумкин бўлган, шунингдек қизиган юзаларга тегилганда эриб ёпишиб қоладиган лавсан, капрон ва шу каби синтетик материаллардан тайёрланган қўлқоплар ва махсус кийимлардан фойдаланиш тақиқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
53. Оёқларни эритилган металл сачрашидан келиб чиқадиган куйишлардан, механик жароҳатлардан, қиш фаслида очиқ ҳавода ишлаганда совқотишдан, олдиндан қиздирилган металларни пайвандлашда қизиб кетишдан, шунингдек электр токи уришидан (сиғимлар, цистерналар, қувурлар ичида ишлаганда) ҳимоялаш учун ходимлар махсус пойабзал билан таъминланиши шарт.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
54. Очиқ боғичли ва ости металл михланган пойабзаллардан фойдаланишга йўл қўйилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
8-§. Биноларнинг ҳажмига, жойлашган жойига ҳамда ишлаб чиқариш объектлари ва майдонларига қўйиладиган талаблар
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
55. Ҳар бир иш жойи учун ускуналар ва йўлаклар эгаллаган майдондан ташқари, ҳар бир ходим ҳисобига камида 10 m2 майдон ажратилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
56. Иш жойлари шамоллатиш ускуналари шовқин пасайтиргичлар ва тебранишдан ҳимояловчи воситалар билан таъминланиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
57. Бир қаватли биноларда зарарли моддалар ҳосил бўладиган иш жойлари ташқи деворлар яқинида жойлаштирилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Агар кўп қаватли биноларда бундай иш жойлари жойлашган бўлса, зарарли моддаларнинг қаватлар ўртасида тарқалишига йўл қўймаслиги зарур.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
58. Пайвандлаш ёйининг кучли ёрқинлиги ва атрофдаги буюмлар билан контрастни камайтириш мақсадида иш жойлари, шунингдек, ускуналар оч рангларда (кулранг, сариқ, ҳаворанг) бўялиши лозим. Бўёқлар ёруғликни юмшоқ акс эттирувчи хусусиятга эга бўлиши ва ультрабинафша нурланишни қисман юта олиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
59. Пайвандланган металларни олиб ўтиш учун ишлатиладиган ва ҳар бир сменада камида 40 дақиқа очиладиган кириш жойлари совуқ ҳавонинг иш жойига киришининг олдини оладиган махсус пардалар билан жиҳозланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
60. Иш жойларининг поллари ёнғинга чидамли материаллардан ясалиши ва гигиена, технологик ва фойдаланиш талабларига жавоб бериши лозим.
[ОКОЗ:
1.05.00.00.00 Меҳнат ва аҳолининг бандлиги тўғрисидаги қонунчилик / 05.07.00.00 Меҳнатни муҳофаза қилиш / 05.07.02.00 Меҳнат хавфсизлиги ва гигиенаси;
2.16.00.00.00 Хавфсизлик ва ҳуқуқ тартибот муҳофазаси / 16.04.00.00 Жамият хавфсизлиги / 16.04.05.00 Ёнғин хавфсизлиги]
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
61. Пайвандлаш ишлари олиб бориладиган жойлар ёнғинга чидамли ҳимоя панеллари билан ўралиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Кичик ва ўрта ўлчамдаги металлар ёнғинга чидамли материал билан қопланган махсус иш жойларида пайвандланиши керак. Бунда иш жойининг қопламаси билан поллар орасида камида 50 mm, ҳимоя газ ишлатилганда эса камида 300 mm бўшлиқ қолдирилиши шарт. Ҳар бир иш жойлари учун эркин майдон камида 4,5 m2 бўлиши лозим.
[ОКОЗ:
1.16.00.00.00 Хавфсизлик ва ҳуқуқ тартибот муҳофазаси / 16.04.00.00 Жамият хавфсизлиги / 16.04.05.00 Ёнғин хавфсизлиги]
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
62. Иш жойининг ёнғин хавфсизлиги Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2020 йил 20 октябрдаги 649-сон қарори билан тасдиқланган Ёнғин хавфсизлиги қоидаларига мувофиқ белгиланиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
9-§. Иш жойларини ёритишга қўйиладиган талаблар
[ОКОЗ:
1.05.00.00.00 Меҳнат ва аҳолининг бандлиги тўғрисидаги қонунчилик / 05.07.00.00 Меҳнатни муҳофаза қилиш / 05.07.02.00 Меҳнат хавфсизлиги ва гигиенаси;
2.09.00.00.00 Тадбиркорлик ва хўжалик фаолияти / 09.13.00.00 Шаҳарсозлик ва архитектура / 09.13.05.00 Шаҳарсозлик нормативлари. Шаҳарсозлик ҳужжатлари. Экспертиза]
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
63. Пайвандлаш ишлари кўз билан бажариладиган ишларнинг тоифасига киради. Бунда иш жойидаги табиий ва сунъий ёритиш ШНҚ 2.01.05-24 «Табиий ва сунъий ёритиш» шаҳарсозлик нормалари ва қоидаларининг (ҳисоб рақами 309, 2024 йил 25 октябрь) талабларига жавоб бериши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
64. Иш жойлари табиий ва сунъий ёритилган бўлиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Сунъий ёритиш қуйидаги турларга бўлинади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ишчи;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
фавқулодда;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
хавфсизлик;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
навбатчи ёритиш.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
65. Сунъий ёритиш умумий ёритиш (бир хил ва маҳаллийлаштирилган) ва комбинацияланган ёритиш тизими орқали амалга оширилиши лозим. Ҳажми катта бўлган металлар устида ишлайдиган иш жойларида комбинацияланган ёритиш умумий ёритиш (бир хил ва маҳаллийлаштирилган) қўлланилиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
66. Пайвандлаш ишлари олиб бориладиган иш жойларида комбинацияланган ёритишнинг даражаси 400 — 500 lx бўлиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
10-§. Иш жойларининг микроиқлимига қўйиладиган талаблар
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
67. Иш жойларида ҳарорат, нисбий намлик ва ҳаво тезлиги СанҚваН 0324-16 «Ишлаб чиқариш бинолари микроиқлимнинг санитария-гигиеник нормалари»нинг талабларига мувофиқ таъминланиши лозим.
[ОКОЗ:
1.09.00.00.00 Тадбиркорлик ва хўжалик фаолияти / 09.13.00.00 Шаҳарсозлик ва архитектура / 09.13.05.00 Шаҳарсозлик нормативлари. Шаҳарсозлик ҳужжатлари. Экспертиза]
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
68. Иш жойларини иситиш, вентиляциялаш ҳамда кондициялаш ШНҚ 2.04.05-22 «Иситиш, вентиляция ва кондициялаш» шаҳарсозлик нормалари ва қоидаларига (ҳисоб рақами 287, 2024 йил 11 сентябрь) мувофиқ бўлиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
69. Ходимларнинг вақтинчалик дам олиш жойларида микроиқлимнинг кўрсаткичлари мазкур Қоидаларнинг 67-бандига мувофиқ таъминланиши шарт, шунингдек очиқ дераза ва эшиклар яқинида махсус пардалар ўрнатилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Иш жойларида иссиқлик нурланиши 140 V/m2 гача бўлса, ҳаво ҳаракати тезлиги 0,2 m/s га оширилиши лозим. Агар иссиқлик нурланишини техник усуллар билан 140 V/m2 гача камайтириш имкони бўлмаса, иш жойлари совуқ ҳаво оқими билан таъминланиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
11-§. Иш ва дам олиш режимлари
[ОКОЗ:
1.05.00.00.00 Меҳнат ва аҳолининг бандлиги тўғрисидаги қонунчилик / 05.02.00.00 Меҳнат / 05.02.25.00 Иш вақти / 05.02.25.01 Иш вақтининг муддати;
2.05.00.00.00 Меҳнат ва аҳолининг бандлиги тўғрисидаги қонунчилик / 05.02.00.00 Меҳнат / 05.02.26.00 Дам олиш вақти]
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
70. Ходимларнинг меҳнат ва дам олиш тартиби Ўзбекистон Республикаси Меҳнат кодекси ҳамда корхона ёки ташкилотнинг ички меҳнат тартиб-қоидаларига мувофиқ белгиланади.
[ОКОЗ:
1.05.00.00.00 Меҳнат ва аҳолининг бандлиги тўғрисидаги қонунчилик / 05.07.00.00 Меҳнатни муҳофаза қилиш / 05.07.04.00 Зарарли ва оғир меҳнат шароитлари. Меҳнатнинг алоҳида ҳолатлари]
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
71. Иш ўринларини меҳнат шароитлари ва асбоб-ускуналарнинг жароҳатлаш хавфлилиги Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2014 йил 15 сентябрдаги 263-сон «Ходимлар меҳнатини муҳофаза қилиш чора-тадбирларини янада такомиллаштириш тўғрисида»ги қарорига мувофиқ аттестациядан ўтказилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
1-§. Электр пайвандлаш жараёнларининг айрим турлари учун махсус талаблар
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
72. Электр пайвандлаш ишларини бажаришга фақат ускуналар, шахсий ҳимоя воситалари ҳамда ҳимояловчи мосламалар ва санитария-гигиеник меҳнат шароитлари талабларига мос бўлгандагина киришишга рухсат этилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
2-§ Қўлда ёйли пайвандлашни амалга оширишда хавфсизлик талаблари
[ОКОЗ:
1.05.00.00.00 Меҳнат ва аҳолининг бандлиги тўғрисидаги қонунчилик / 05.07.00.00 Меҳнатни муҳофаза қилиш / 05.07.02.00 Меҳнат хавфсизлиги ва гигиенаси]
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
73. Қўлда ёйли пайвандлаш имкон қадар маҳаллий ҳавони чиқариш мосламалари билан жиҳозланган иш жойларида амалга оширилиши керак.
[ОКОЗ:
1.05.00.00.00 Меҳнат ва аҳолининг бандлиги тўғрисидаги қонунчилик / 05.07.00.00 Меҳнатни муҳофаза қилиш / 05.07.02.00 Меҳнат хавфсизлиги ва гигиенаси]
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
74. Қўлда ёйли пайвандлаш ишларини 1,3 m дан баланд бўлган жойларда амалга ошириш учун ушбу жойларнинг ён томонлари ҳимоя тўсиқлари билан жиҳозланган бўлиши лозим. Бунда ҳимоя тўсиғининг баландлиги камида 1,1 м бўлган тутқичли ва кенглиги камида 0,15 м бўлган тахтадан иборат бўлиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
75. Бир вертикал бўйича турли баландликларда ишларни бир вақтда бажаришга фақат пастки қаватларда ишлаётган ходимлар эритилган металл томчилари, пайванд қолдиқлари ва бошқа нарсалар тушиб кетиши мумкин бўлган буюмлардан ишончли ҳимояланган тақдирда йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Электр ва газ билан пайвандлаш ишлари олиб бориладиган жойлар, шунингдек уларнинг пастки қаватлари (агар ёнғинга чидамли ҳимоя қопламаси мавжуд бўлмаса), ёнувчан материаллардан камида 5 m, портловчи материаллар ва ускуналардан (газ баллонлари, газ генераторлари ва бошқалар) камида 10 m масофада тозаланган бўлиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
76. Пайвандлаш ускуналарининг кабеллари (симлари) кислород, ацетилен ва бошқа ёнувчи газ қувурларидан камида 1 m узоқликдаги масофада жойлаштирилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
77. Зарарли газ пайдо бўлиши мумкин бўлган иш жойларда, шу жумладан сиғимлар, цистерналар, қувурлар, қудуқлар ва чуқурларда пайвандлаш ишларини бажаришга фақат ташкилот раҳбарининг рухсати бўйича амалга оширилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
78. Ёнувчан, зарарли моддалар ёки электр қурилмалари билан боғлиқ қурилмаларни пайвандлаш, кесиш ёки қиздириш ташкилот раҳбарининг рухсати билан амалга оширилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
79. Бино ичида жойлаштирилган буюмлар ичида пайвандлаш ишлари олиб борилганда иш жойидаги ҳаво ҳаракатланишининг тезлиги 0,7 — 2,0 м/с бўлиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Шамоллатиш ускуналари орқали берилаётган ҳаво ҳарорати +20°С дан паст бўлмаслиги лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
80. Буюмлар ичида пайвандлаш ишлари олиб борилганда чиқариш вентиляция қурилмалари орқали тортиб олинадиган ҳаво иш жойидан ташқарига чиқарилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
81. Фавқулодда ҳолатларда кўчма чиқариш вентиляция қурилмалари орқали ифлосланган ҳавони иш жойидан чиқаришга вақтинча йўл қўйилиши мумкин.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
82. Ишлаб чиқариш жойларида вентиляцияни ташкил этиб бўлмаса, ходимга унинг ниқоби ости орқали соатига 6 — 8 m3 тоза ҳаво етказилиши керак. Совуқ мавсумда ушбу ҳаво камида +18 °С гача иситилган бўлиши шарт.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
83. Титаниум металларни пайвандлашда аргон газини тежаш учун ҳимоя газини етказувчи мосламаларда газ оқимини ёпиш қурилмаси бўлиши лозим.
[ОКОЗ:
1.05.00.00.00 Меҳнат ва аҳолининг бандлиги тўғрисидаги қонунчилик / 05.07.00.00 Меҳнатни муҳофаза қилиш / 05.07.05.00 Бахтсиз ҳодисалар. Уларни текшириш ва ҳисобга олиш тартиби]
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
84. Пайвандлаш ишларида бахтсиз ҳодисалар асосан қуйидаги сабаблар туфайли содир бўлади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
пайвандлаш ускуна ва буюмларнинг металл қисмлари ерга уланмаганда электр токи таъсири;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
пайвандлаш кабеллари ва электрод ушлагичларининг изоляция нуқсонлари борлиги;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ток ўтувчи қисмларда ҳимоя тўсиқларининг йўқлиги;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
махсус оёқ кийимлар ва қўлқоплар ҳамда ҳимоя гиламчалардан фойдаланмаслик;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
электр пайвандлаш ёйининг нуридан кўз ва терини ҳимоя қилувчи воситаларни ишлатмаслик.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
85. Очиқ ҳавода буюмларни пайвандлашда ишлатиладиган пайвандлаш генераторлари, трансформаторлар ҳамда ёрдамчи асбоб-ускуналарни об-ҳаво таъсиридан ҳимоялаш учун улар усти ёпилган махсус жойларга жойлаштирилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
86. Очиқ майдонларда электр пайвандлаш ишларини ёмғир, қор ёққанда ёки чақмоқ бўлганда бажариш тақиқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
87. Мобил пайвандлаш агрегати билан қувват манбаи ўртасидаги кабеллар узунлиги 10 m ошмаслиги лозим. Кабеллар изоляцияси механик зарарлардан ҳимояланган бўлиши керак. Шикастланган изоляция ёки қопламага эга кабелларни ишлатиш тақиқланади.
[ОКОЗ:
1.16.00.00.00 Хавфсизлик ва ҳуқуқ тартибот муҳофазаси / 16.04.00.00 Жамият хавфсизлиги / 16.04.05.00 Ёнғин хавфсизлиги]
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
88. Пайвандлаш кабеллари кислород қувурлари ва баллонлари ёнувчи газлар ишлатиладиган жойлардан камида 1 m узоқликдаги масофада жойлаштирилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
89. Пайвандлаш ишларини бошлашдан олдин ва иш давомида пайвандлаш кабеллари ва электрод ушлагичларининг изоляцияси ҳолатини, шунингдек, барча контактларнинг маҳкам боғланганлигини назорат қилиш лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Пайвандлаш кабеллари сув, мой, пўлат симлар, кислород ва ацетилен шланглар, қизиган пайвандланаётган буюмлар ва иссиқ қувурларга тегмаслиги керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
90. Пайвандлаш агрегатларини тармоққа улаш ва узиш, уларни алмаштириш ҳамда ишлаш ҳолатини назорат қилиш электр монтёрлар томонидан амалга оширилиши керак. Бундай ишларни ходимлар бажариши тақиқланади.
[ОКОЗ:
1.16.00.00.00 Хавфсизлик ва ҳуқуқ тартибот муҳофазаси / 16.04.00.00 Жамият хавфсизлиги / 16.04.06.00 Саноат хавфсизлиги (шунингдек, 09.10.03.00 га қаранг)]
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
91. Пайвандлаш ишларида газ баллонлардан фойдаланилганда Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2019 йил 16 мартдаги 226-сон қарори билан тасдиқланган Газ хўжалигида хавфсизлик қоидаларига риоя этилиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
3-§ Ҳимоя газлари ва уларнинг аралашмаларида пайвандлаш жараёнларига қўйиладиган талаблар
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
92. Ҳимоя газлари ва уларнинг аралашмаларида пайвандлаш жараёнлари амалга ошириладиган иш жойлари қуйидагиларга эга бўлиши керак:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
технология талабларига мувофиқ пайвандлаш ускуналари ва иш жойларининг жиҳозларига;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
зарарли чанг ва газларни сўриб олувчи қурилмаларга.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
93. Ҳимоя газлари муҳитида эрийдиган электродлар билан механизациялашган пайвандлаш бажариладиган иш столлари ёки манипуляторлар зарарли тутун, чанг ва газларни чиқариб юбориш учун мўлжалланган сўриб олувчи қурилмалар билан жиҳозланган бўлиши керак. Ушбу қурилмалар пайвандлаш ёйининг газ билан ҳимоясини бузмасдан ишлашини таъминлаши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
94. Пайвандланадиган металларни ўрнатиш учун мўлжалланган мосламалар (манипуляторлар, айлантиргичлар) металлни пайвандлаш жараёнида барқарор ҳолатда туришини таъминлаши, зарур ҳолларда эса уни қулай ва хавфсиз тарзда айлантириш ҳамда кўчириш имкониятини яратиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
4-§. Газдан фойдаланган ҳолда ишлашга қўйиладиган талаблар
[ОКОЗ:
1.09.00.00.00 Тадбиркорлик ва хўжалик фаолияти / 09.10.00.00 Саноат / 09.10.03.00 Саноат хавфсизлиги (шунингдек, 16.04.06.00га қаранг)]
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
95. Газ контейнерлари ёки рамплар жойлаштирилган хона шамоллатиб турилиши ва иш жойидаги ҳаво ҳарорати эса +25 °С дан ошмаслиги лозим.
[ОКОЗ:
1.05.00.00.00 Меҳнат ва аҳолининг бандлиги тўғрисидаги қонунчилик / 05.07.00.00 Меҳнатни муҳофаза қилиш / 05.07.02.00 Меҳнат хавфсизлиги ва гигиенаси;
2.09.00.00.00 Тадбиркорлик ва хўжалик фаолияти / 09.10.00.00 Саноат / 09.10.03.00 Саноат хавфсизлиги (шунингдек, 16.04.06.00га қаранг);
3.16.00.00.00 Хавфсизлик ва ҳуқуқ тартибот муҳофазаси / 16.04.00.00 Жамият хавфсизлиги / 16.04.05.00 Ёнғин хавфсизлиги]
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
96. Газдан фойдаланган ҳолда пайвандлаш ишлари олиб бориладиган иш жойларида 20 тадан ортиқ газ баллон бўлмаслиги керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бўш газ баллонни тўлдирилган газ баллон билан алмаштиришда ундаги коллектор клапанлари ёпилиши шарт ва газ баллонлар уланадиган жойларидан газ оқмаслиги лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Газ баллонга редукторни улашдан олдин қуйидагилар текширилиши лозим:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
редукторнинг кириш тутқичи ва ёпинчиқлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
редукторнинг кириш тутқичидаги фибрали муҳр ва фильтрнинг мавжудлиги ва ишлаш ҳолати.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Шикастланган фибрали муҳрни фақат янги муҳр билан алмаштириш мумкин (бунда теридан, алюминий, мис ва бошқалардан фибрали муҳр ишлатиш тақиқланади).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Газдан фойдаланган ҳолда пайвандлаш ишлари олиб бориладиган иш жойларида ортиқча буюмлар ва ёнувчи моддаларни жойлаштириш тақиқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
97. Газдан фойдаланган ҳолда пайвандлаш ишлари олиб бориладиган иш жойларига карбонат ангидрид гази контейнерлар ёки рамплар орқали марказлашган тизим билан етказилса, уларнинг газ қиздиргичи иссиқ сув ёки буғ ёрдамида қиздирилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
98. Суюқ карбонат ангидрид билан тўлдирилган контейнер ишлатилганда ишчи босим автоматик равишда 8 — 12 kgf/sm2 оралиғида сақланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бунда суюқ карбонат ангидрид билан тўлдирилган контейнердаги ишчи босим 7 kgf/sm2 дан пастга тушмаслиги керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
99. Газ контейнеридан суюқ карбонат ангидрид олинаётганда қуйидагилар тақиқланади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
таъмирлаш ишларини бажариш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
очиқ олов ёрдамида қувурлар ва ускуналарни иситиш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
эгилувчан уланиш шлангларини букиш ва кесиш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
уланган қисмларни босим остида тортиш.
[ОКОЗ:
1.05.00.00.00 Меҳнат ва аҳолининг бандлиги тўғрисидаги қонунчилик / 05.07.00.00 Меҳнатни муҳофаза қилиш / 05.07.02.00 Меҳнат хавфсизлиги ва гигиенаси]
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
100. Қиш мавсумида очиқ майдонларда пайвандлаш бажарилганда, карбонат ангидрид гази тўлдирилган газ баллонларни музлаш хавфидан олдини олиш мақсадида уларни махсус изоляция қилинган жойларга жойлаштириш лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
101. Музлаган карбонат ангидрид газ баллонини ёки редукторини очиқ олов, буғ оқими ва шунга ўхшаш усуллар билан иситиш тақиқланади. Газ баллон ёки редукторни иситиш учун газ чиқаришни тўхтатиб, уни +20 — 25 °С ҳароратдаги илиқ жойга олиб кириш ва иситилишини кутиш керак. Музлаган редукторни эса +25 °С дан ошмаган ҳароратдаги сув билан иситиш мумкин.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
102. Газ баллон ва редуктор клапанларини иш жойида демонтаж қилиш ва таъмирлаш тақиқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бунда таъмирлаш ишларини фақат малакали ходимлар бажариши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
103. Карбонат ангидрид гази редукторда музлашининг олдини олиш учун редуктор олдига қиздиргич ўрнатилиши лозим. Газ баллон редукторига уланган газ қиздиргичининг электр спирали газ баллон билан тўғридан-тўғри алоқа қилмаслиги керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
104. Қиздиргич 42V дан ошмайдиган кучланиш ва 70Vt қувватли тармоқдан қувватланиши лозим, бу газ баллонни ҳаддан ташқари қизиб кетишини олдини олади.
[ОКОЗ:
1.05.00.00.00 Меҳнат ва аҳолининг бандлиги тўғрисидаги қонунчилик / 05.08.00.00 Касбий тайёргарлик, малака ошириш ва қайта тайёрлаш]
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
105. Карбонат ангидрид билан тўлдирилган контейнерлар ва баллонлардан пайвандлаш иш жойларига газни марказлашган тарзда етказиб берувчи рамплар қўлланилганда, ўрнатмаларни ишлаб чиқарувчиларнинг техник ҳужжатлари ва кўрсатмаларини инобатга олган ҳолда меҳнат хавфсизлиги бўйича йўриқномалар ишлаб чиқилиши ва тасдиқланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
5-§. Аргон билан ишлашга қўйиладиган талаблар
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
106. Аргон билан тўлдирилган контейнерлар, йиғувчи идишлар ва цистерналар, шунингдек, газ баллонлардан фойдаланган ҳолда марказлашган тарздаги пайвандлаш ишларида рамплар ишлатилганда, уларнинг ишлаб чиқувчиларининг кўрсатмаларини ҳисобга олган ҳолда меҳнат хавфсизлиги бўйича йўриқномалар ишлаб чиқилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
107. Аргон билан тўлдирилган контейнерлар, йиғувчи идишлар ва цистерналар, шунингдек, газ баллонлар иш жойининг полидан 0,5 m паст чуқурликда жойлаштирилмаслиги керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
108. Суюқ аргон билан тўлдирилган контейнер ишлатилганда қўшимча хавфсизлик чоралари қуйидагиларни ўз ичига олади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
контейнерни бўшатиш фақат буғлатгич ёрдамида амалга оширилиши;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
клапанларни очиш ва ёпиш секин ва силлиқ, зарба ёки тебранишларсиз бажарилиши;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
босим остидаги клапан ва қувурлардаги мурват ва муҳрларни маҳкамлаш тақиқланиши;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
шлангларни узиш фақат аргон тўлиқ буғлангандан кейин амалга оширилиши;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
суюқ аргон инсон терисига тегиши тақиқланиши;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
шлангларни узаётганда хизмат кўрсатувчи ходим шлангнинг қарама-қарши томонида туриши.
[ОКОЗ:
1.09.00.00.00 Тадбиркорлик ва хўжалик фаолияти / 09.10.00.00 Саноат / 09.10.03.00 Саноат хавфсизлиги (шунингдек, 16.04.06.00га қаранг)]
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
109. Аргон билан тўлдирилган контейнерлар, йиғувчи идишлар ва цистерналар, шунингдек, газ баллонлардан фойдаланилаётганда ва уларда рамплар ишлатилаётганда барча хавфсизлик қурилмаларининг ишлашини доимий назорат қилиш лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бунда хавфсизлик қурилмалари созланган, пломбаланган ва тоза ҳолатда сақланиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
6-§. Оқим-механизацияланган ва конвейер линияларида пайвандлаш жараёнларига хавфсизлик талаблари
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
110. Линияларда пайвандлаш ишлари доимий иш жойларида ҳамда вақтинчалик иш жойларида амалга оширилиши мумкин. Доимий иш жойларида тегишли пайвандлаш ускуналаридан фойдаланган ҳолда, вақтинчалик иш жойларида эса қўл билан пайвандлашда фойдаланиладиган ускуналар ёрдамида бажарилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
111. Оқим-механизацияланган ва конвейер линияларида пайвандлаш жараёнларида технологик жараёнларни ишлаб чиқишда ишни максимал даражада автоматлаштириш таъминланиши, шунингдек, хавфли ва зарарли ишлаб чиқариш омилларини чеклаш ва ходимларни ҳимоя қилиш учун махсус техник ечимлар жорий этилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
112. Автоматлаштирилган пайвандлаш жараёнларида, зарарли аэрозол, газ ва нурланиш даражалари рухсат этилган миқдордан ошса, ишларни масофадан бошқариш тизими орқали бажариш ва шахсий ҳимоя воситаларидан фойдаланиш мажбурий ҳисобланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
113. Зарарли чанг ва газ ажралмаларини йўқ қилиш учун уларни пайвандлаш автоматлари ёки яримавтоматлари, агрегатлар, портал тизимлар ёки манипуляторларга ўрнатилган ёки бириктирилган чанг-газ қабул қилувчи қурилмалар ёрдамида олиб ташлаш лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
114. Фавқулодда вазиятларда ишлаш учун линияларда пайвандлаш ва кўтариш-транспорт операцияларини алоҳида бошқариш тизими таъминланиши шарт.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
115. Пайвандлаш оқим-механизацияланган линияларидаги ускуна ва бошқарув консоллари бир текисликда жойлаштирилиши лозим, бунда ходимлар вертикал ҳаракатланишга мажбур бўлмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
116. Оқим-пайвандлаш линиялари махсус лойиҳалаштирилган иш жойининг ажратилган бўлимларида жойлаштирилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Пайвандлаш жойлари ёнмайдиган тўсиқлар ёки портал, консол ва шунга ўхшаш конструкциялар билан ажратилиши керак, бунда қўшни иш жойларидаги ходимлар зарарли омиллардан ҳимояланган бўлиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
117. Оқим-механизацияланган ва конвейер линияларининг бўлимлари қўшни бўлимлар, деворлар, кириш йўлларидан йўлаклар орқали ажратилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
118. Пайвандлаш жойидан йўлакларгача бўлган масофа камида 5 m бўлиши лозим, бунда йўлакдан ўтаётганлар пайвандлаш аркининг кўзга зарарли нуридан ҳимояланган бўлиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Агарда ушбу талабни бажариш имкони бўлмаса, пайвандлаш жойида ёнмайдиган тўсиқ ўрнатилиши зарур.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
7-§. Контактли қиздириш орқали пайвандлаш жараёнларига қўйиладиган талаблар
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
119. Контактли қиздириш орқали пайвандлаш ускуналарини иш жойларининг пойдеворига ўрнатишда, уларнинг статик ва динамик юклари инобатга олиниши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
120. Контактли қиздириш орқали пайвандлаш ускуналаридан фойдаланишда қуйидагилар бажарилиши лозим:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
контактли қиздириш орқали пайвандлаш ускуналарини доимий текшириб, чанг, кир ва мойлардан тозалаш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
мегометр ёрдамида контактли қиздириш орқали пайвандлаш ускуналарининг барча ток ўтказувчи қисмларининг, шунингдек, ўрам ва бошқарув занжирларининг корпусга нисбатан изоляциясини текшириш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
контактли қиздириш орқали пайвандлаш ускуналарини ҳаво етказиб бериш қурилмаларига улаш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
контактли қиздириш орқали пайвандлаш ускуналарини совутиш учун сув билан таъминлаш ва ушбу сувни оқова сувларини чиқариб юбориш тизимига оқизиш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
контактли қиздириш орқали пайвандлаш ускуналарининг узаткичларини ерга улаш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
контактли қиздириш орқали пайвандлаш ускуналарининг пневматик тизими муҳрланганлигини текшириш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
контактли қиздириш орқали пайвандлаш ускуналарининг пневматик тизимидан ҳаво чиқмаслигини текшириш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
контактли қиздириш орқали пайвандлаш техникаларига фойдаланишдан олдин минерал ёғ қуйиш ёки минерал ёғ мавжудлигини текшириш.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
121. Контактли қиздириш орқали пайвандлаш техникаларидаги совутиш тизимининг ҳар бир қувури доимий текшириб турилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
122. Контактли қиздириш орқали пайвандлаш техникаларининг совутиш тизимларидаги ҳаво ва сув тармоқларида вентиллар бўлиши шарт.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
123. Контактли қиздириш орқали пайвандлаш ускуналарининг совутиш тизимлари узоқ танаффус пайтида ёки сувнинг музлаш хавфи бўлганда сиқилган ҳаво билан тозаланиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
124. Контактли қиздириш орқали пайвандлаш ускуналари таркибидаги пневмосилиндрларнинг ишчи қисмларида занглаш хавфи мавжуд бўлган ҳолларда, уларга коррозияга қарши мой суртилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
125. Контактли қиздириш орқали пайвандлаш ускуналаридан фойдаланишдан олдин улар синовдан ўтказилиши ҳамда ускуналарнинг барча қисмлари соз ҳолатда эканлиги ва тўғри ишлаши текширилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
126. Контактли қиздириш орқали пайвандлаш ускуналарини иш жойларининг пойдеворига ўрнатилганда ундаги барча болт бирикмаларининг маҳкамлиги текширилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
127. Контактли қиздириш орқали пайвандлаш ускуналаридан фойдаланилганидан сўнг, уларнинг ток кабеллари ҳам иш жойларининг пойдеворига осилиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
шахсий ҳимоя воситаларининг ишончлилиги ва созлигини текшириш.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
129. Иш жараёнида ходим қуйидагиларга мажбур:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
доимо эътиборли бўлиш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
иш жойига ишга алоқаси бўлмаган шахсларни киритмаслик ва пайвандлаш ускуналарининг бошқарувини бегона шахсларга топширмаслик;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
пайвандлаш ускуналари ишлаётган пайтда уни мойлаш, тозалаш ҳамда йиғиштириш ишларини бажармаслик;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
пайвандлаш ускуналарига тегишли кабелларни сув билан тегиб кетмаслигини ва уларга эриган металл томчилари тушмаслигини назорат қилиш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
электродларни текшириш, агар электродлар ёпишиб қолса, дарҳол пайвандлаш ускуналарини тўхтатиш ва бу ҳақда шу заҳоти бўлим бошлиғига хабар бериш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
иш режимига қатъий риоя қилиш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
бўёқ, мой, занг ёки қалин қатламли қотқоқ билан қопланган металларни пайвандлашдан олдин уларни яхшилаб тозалаш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
пайвандланаётган металларни махсус мосламага ишончли қилиб маҳкамлаш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
металларнинг майда деталлари пайвандланаётганда қўллар қисилиб қолмаслиги учун эътиборли бўлиш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
пайвандлаш ускуналари ишлаганда унинг роликлар, электродлар ва бошқа ҳаракатланувчи қисмлари ишлашида хавфсизликни таъминлаш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
пайвандлаш ускуналари ишлаётган вақтда пайванд қилинаётган жойларга, электродларга ва пайвандлаш ускуналарининг бошқа қисмларига қўл теккизмаслик ҳамда пайвандлаш ускуналарига суянмаслик;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
пайвандлаш ускуналари ишлаётган вақтда унга ёки унинг ички қисмига бирор нарса ўрнатмаслик ҳамда жойини ўзгартирмаслик;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
пайвандлаш ишлари амалга оширилган жойлар эриган металл қолдиқлари ва бошқа ифлосликлардан тўлиқ тозалаш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
пайвандлаш ускуналарини созлаш ишларини электр тармоғидан ўчирган ҳолда амалга ошириш.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
130. Ишдаги танаффуслар вақтида иш жойларидаги электр тармоқлари ўчирилиши ҳамда сув ва ҳаво совутиш тизимларининг вентиллари ёпилиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Қиш фаслида иш жойларидаги сув музлаб қолмаслиги учун унинг айланиши (циркуляцияси) сақлаб турилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
131. Иш жойларида электр тармоқлари электр энергиядан узилиб қолган тақдирда дарҳол пайвандлаш ускуналари ўчирилиши зарур.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
132. Пайвандлаш ускуналарида носозлик аниқланса, ишни дарҳол тўхтатилиши ва навбатчи электр монтёр чақирилиши керак. Бунда носозликни ходим томонидан бартараф этилиши тақиқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Пайвандлаш ускуналаридаги носозликни бартараф этиш вақтида улар электр таъминоти ҳамда ҳаво ва сув манбаларидан тўлиқ узилиши керак ҳамда пайвандлаш ускуналарининг устига «Ёқилмасин!» деган огоҳлантирувчи белги қўйилиши шарт.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
133. Иш жойларининг яқинига камида 5 m масофада ёнувчан ва ёнғин хавфи бўлган материалларни жойлаштириш тақиқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
134. Пайвандлаш ускуналарида аланга пайдо бўлса, шу заҳоти ушбу ускуналарни ишлаши тўхтатилиши ва аланга қуруқ қум ёки ўт ўчиргич ёрдамида ўчирилиши ҳамда бир вақтнинг ўзида навбатчи электр монтёр чақирилиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ёнғин содир бўлган барча ҳолатларда бу ҳақда дарҳол алоқа воситалари орқали давлат ёнғин назорати органларига хабар бериш лозим, бунда давлат ёнғин давлат ёнғин назорати органлари етиб келгунча ёнғинни бартараф этиш чоралари давом эттирилиши зарур.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
135. Иш тугагач ходим қуйидагиларга мажбур:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
пайвандлаш ускуналарини электр таъминоти ҳамда ҳаво ва сув манбаларидан тўлиқ узиш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
иш жойини йиғиштириш, пайвандлаш ускуналарини ва тегишли асбобларни махсус ажратилган жойларга жойлаштириш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
тутаб турган буюмлар (латта, изоляция материали ва бошқалар) қолмаганлигига ишонч ҳосил қилиш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
иш давомида аниқланган барча носозликлар ҳақида бўлим бошлиғига хабар бериш.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
136. Пайвандлаш ускуналарига фақат ушбу ускуналардан фойдаланувчи ходим, созловчи механик ва электр монтёр томонидан хизмат кўрсатилиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
8-§. Ёйли ва плазмали пайвандлаш, қоплама қилиш ва кесиш жараёнларига қўйиладиган талаблар
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
137. Ёйли ва плазмали пайвандлаш, қоплама қилиш ва кесиш жараёнларида қуйидагилар таъминланиши шарт:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
пайвандлаш ваннасига флухни механик тарзда таъминлаш учун мослама мавжуд бўлиши;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ишлатилган флухни пайванд чизиғидан тозалаш ва йиғиб олиш учун ҳопперли йиғувчи ва фильтрли флух тортгичи ўрнатилган бўлиши.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
138. Ёйли ва плазмали пайвандлаш, қоплама қилиш ва кесиш жараёнлари амалга ошириладиган иш жойлар вентиляцияси қурилмалари билан жиҳозланиши шарт.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ёйли ва плазмали пайвандлаш, қоплама қилиш ҳамда кесиш жараёнларини амалга оширишда қўлланиладиган вентиляция қурилмалари пайвандлаш ускуналаридан 40 mm дан ошмаган масофада жойлаштирилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Вентиляция қурилмаларида ҳаво оқими тезлиги 4 — 9 m/s бўлиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
139. Вентиляция қурилмаларидан чиқаётган ҳавони чанг ва зарарли газлардан тозалаш учун вентиляция қурилмалари махсус мосламалар билан жиҳозланиши шарт.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
140. Ёйли ва плазмали пайвандлаш, қоплама қилиш ҳамда кесиш жараёнларини амалга оширишда қўлланиладиган пайвандлаш ускуналари шлак қобиғини тозалаш ва уни йиғиб олиш учун мўлжалланган механик қурилмалар билан жиҳозланиши шарт.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Агар механик қурилмалар ишлатиш имкони бўлмаса, шлак қобиғи қўл билан тозалашга рухсат этилади, бунда ходим нафас олиш воситаси (респиратор) билан ҳимояланиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
141. Шлак қобиғидан ҳосил бўлган флухни бунгерга солиш жараёнида иш жойлари ва атрофни чангдан ҳимоя қилиш чоралари кўрилиши шарт.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
142. Ёйли ва плазмали пайвандлаш, қоплама қилиш ва кесиш жараёнларида ҳавога зарарли газлар кўп чиқмаслиги учун флух қуруқ ва тоза бўлиши керак, унга ҳеч қандай мой, флух қобиғи қолдиқлари ёки бошқа ифлосликлар аралаштирилмаслиги лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
143. Рельс йўли бўйлаб ҳаракатланувчи ёйли ва плазмали пайвандлаш, қоплама қилиш ҳамда кесиш жараёнларини амалга оширишда қўлланиладиган пайвандлаш ускуналаридан фойдаланилганда қуйидаги талабларга риоя этилиши лозим:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
рельс йўли буюмга ёки стендга ишончли ва тўғри маҳкамланган бўлиши;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ҳаракатланиш механизмининг орқа ва ён роликлари рельсга мустаҳкам ўрнатилган бўлиши.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
144. Трубалар ва бошқа катта ҳажмли металларни ёйли ва плазмали пайвандлаш, қоплама қилиш ва кесиш ишларини амалга ошириш учун иш жойи қуйидаги талабларга жавоб берадиган махсус кабиналар билан жиҳозланиши шарт:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ташқи сиртлари иссиқ ва шовқиндан изоляцияланган бўлиши;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
тартибланган ҳаво таъминоти (тоза ҳаво берувчи тизим) мавжуд бўлиши;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ёйли ва плазмали пайвандлаш, қоплама қилиш ва кесиш жараёнларни бошқариш учун бошқарув пульти билан жиҳозланган бўлиши.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
9-§. Газ баллонларни сақлаш ва улардан фойдаланишга қўйиладиган талаблар
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
145. Очиқ майдонларда газ баллонларни сақлашда, уларни ёмғир, қор ва бевосита қуёш нурларидан ҳимоя қилувчи қопламалар ёнмайдиган материаллардан тайёрланиши шарт.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
146. Оёқчага эга бўлган газ баллонлари вертикал ҳолатда, махсус тўрлар ёки бошқа маҳкамловчи қурилмалар ёрдамида уларнинг ағдарилиб кетишининг олди олинган ҳолда сақланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Оёқчаси мавжуд бўлмаган газ баллонлари горизонтал ҳолатда, махсус рамкалар ёки токчаларда сақланиши лозим. Бунда газ баллонларини устма-уст жойлаштириш баландлиги 1,5 m дан ошмаслиги шарт.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Газ баллонлардаги клапанлар ҳимоя қопқоқлари билан ёпилган бўлиши ва бир томонга йўналтирилган бўлиши шарт.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
147. Бўш газ баллонлар газ билан тўлдирилган газ баллонлардан алоҳида жойда сақланиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
148. Газ баллонларни фақат масъул шахсларгина ташиши, сақлаши, бериши ва қабул қилиши мумкин.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
149. Газ баллонларидан фойдаланишда, уларни сақлаш ва кўчириш жараёнида мой излари мавжуд материалларга ҳамда ишчи кийимларга тегиб кетишининг олди олиниши шарт.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
150. Газ баллонлар зарбалардан ва тўғридан-тўғри қуёш нурларидан ҳимояланган бўлиши керак. Газ баллонлар иситиш мосламаларидан 1 m дан кам бўлмаган хавфсиз масофада ўрнатилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
151. Иш жараёнидаги танаффуслар вақтида ҳамда иш вақти якунланганда пайвандлаш ускуналари газ баллонлардан узилган ҳолда ўчирилиши шарт.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Газ баллонларга уланган пайвандлаш ускуналарининг шланглар ажратиб қўйилиши ва газ баллонлардаги босим тўлиқ туширилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
152. Иш вақти якунлангач газ баллонлар фақат газ баллонларни сақлаш учун махсус ажратилган жойга жойлаштирилиши ва ушбу жойга бегона шахсларнинг кириши олди олиниши шарт.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
153. Пайвандлаш ускуналаридан фойдаланишда ходимлар Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2020 йил 11 ноябрдаги 712-сон «Истеъмолчилар электр қурилмаларини техник эксплуатация қилиш қоидалари ва Истеъмолчилар электр қурилмаларини эксплуатация қилишда хавфсизлик техникаси қоидаларини тасдиқлаш тўғрисида»ги қарорида белгиланган талабларга амал қилиши шарт.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
10-§. Ёнғиндан ҳимоя қилиш талаблари
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
154. Пайвандлаш ишларини бошлашдан олдин, иш жойларининг юқори нуқталари ва пайвандлаш ускуналаридаги ҳаво намуналарида ацетилен миқдори таҳлил қилиниши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бунда ҳаво намуналаридаги ацетилен миқдори 0,3 mg/l дан ошмаслиги лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
155. Пайвандлаш ишлари якунлангач ходим иш жойини тарк этишдан аввал иш жойида ёнғин келтириб чиқариши мумкин бўлган алангалар йўқлигини текшириб чиқиши шарт.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
156. Ходимларни ёнғин хавфсизлигини бўйича Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2020 йил 20 октябрдаги 649-сон «Ёнғин хавфсизлиги қоидаларини тасдиқлаш тўғрисида»ги қарорига мувофиқ ўқитилиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
157. Иш жойлари ёнувчан конструкциялар доимий ёки кўчма тўсиқлар билан, ёнувчан поллар эса металл қопламалар билан ҳимояланиши шарт.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бунда кўчма тўсиқлар пўлат қопламадан тайёрланган бўлиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
158. Пайвандлаш тайёрлов бўлимларида ёнғин вужудга келтириши эҳтимоли бўлган хавфли органик эритмалар фақатгина давлат ёнғин назорати органлари билан келишилган миқдорда сақланиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
4-боб. Ишлаб чиқариш ускуналарига ва ишларни ташкил этишга қўйиладиган талаблар
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
1-§ Ишлаб чиқариш ускуналарига қўйиладиган талаблар
[ОКОЗ:
1.16.00.00.00 Хавфсизлик ва ҳуқуқ тартибот муҳофазаси / 16.04.00.00 Жамият хавфсизлиги / 16.04.05.00 Ёнғин хавфсизлиги]
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
159. Ўрта ва кичик ўлчамли металларни пайвандлаш, қиздириб бириктириш ва кесиш ишлари шамоллатиш тизимига эга, махсус жиҳозланган иш жойларида бажарилиши керак. Иш жойларининг юқори қисми очиқ, ёнмайдиган материаллардан тайёрланган бўлиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бир пайвандлаш ишлари олиб бориладиган иш жойидаги бўш майдон 3 m2 дан кам бўлмаслиги шарт.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Пайвандлаш ишларини қулай ва хавфсиз бажаришни таъминлаш учун иш столи ва стеллажнинг ҳар икки томонидан камида 1 m кенгликда ўтиш йўллари бўлиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ускуналар, ҳаракатланувчи механизмлар ва кўчирилаётган деталлар орасидаги, шунингдек доимий кўп постли электр таъминоти манбалари орасидаги ўтиш йўллари кенглиги камида 1,5 m бўлиши керак. Доимий бир постли электр таъминоти манбалари орасидаги ўтиш йўллари кенглиги камида 0,8 m бўлиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
160. Иш жойларида ходимларнинг қўлидаги статик юкни камайтирадиган махсус таянчлар ўрнатилиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Кабелни елка устига узатиш ёки билакка ўраш орқали қўл устидаги юкни камайтиришга йўл қўйилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
161. Бегона шахсларнинг иш жойларида бўлиши тақиқланиши шарт.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ходим ўз ёнида ёки ўзидан пастда ишлайдиган ходимни радиация, учқун, эритилган металл томчиларнинг тасодифий тушишидан ҳимоя қилувчи тўсиқлар билан таъминлаши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
162. Иш жойлари ва ўтиш жойлари баландлиги камида 1,8 m бўлган экранлар билан ажратилиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Агар иш жойлари ва ўтиш жойларини экранлар билан ажратиш имкони бўлмаса, ходимлар шахсий ҳимоя воситалари билан ҳимояланган бўлиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Очиқ ҳавода, бир-бирига яқин жойлашган бир нечта ходим бир вақтда ишлаганда, улар орасига тўсиқлар ўрнатилиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
163. Очиқ ҳавода пайвандлаш ишлари амалга оширилиши жараёнида ёмғир ёки қор ёғса, иш жойларининг устига бошпана ўрнатилиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бошпана бўлмаганда, ёмғир ёки қор пайтида пайвандлаш ишларини олиб бориш тўхтатилиши керак.
[ОКОЗ:
1.16.00.00.00 Хавфсизлик ва ҳуқуқ тартибот муҳофазаси / 16.04.00.00 Жамият хавфсизлиги / 16.04.05.00 Ёнғин хавфсизлиги]
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
164. Доимий пайвандлаш ишлари олиб бориладиган иш жойларидан ташқарида пайвандлаш ишларини олиб бориш учун ташкилот раҳбарининг ёки ёнғин хавфсизлиги бўйича жавобгар шахснинг ёзма рухсати олиниши лозим.
[ОКОЗ:
1.05.00.00.00 Меҳнат ва аҳолининг бандлиги тўғрисидаги қонунчилик / 05.07.00.00 Меҳнатни муҳофаза қилиш / 05.07.02.00 Меҳнат хавфсизлиги ва гигиенаси;
2.05.00.00.00 Меҳнат ва аҳолининг бандлиги тўғрисидаги қонунчилик / 05.07.00.00 Меҳнатни муҳофаза қилиш / 05.07.04.00 Зарарли ва оғир меҳнат шароитлари. Меҳнатнинг алоҳида ҳолатлари]
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
165. 5 m ортиқ баландликда пайвандлаш ишлари олиб борилаётганда ушбу жойнинг пастки майдони ёнмайдиган материаллар билан қопланиши керак
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ходимлар 5 m ортиқ баландликда пайвандлаш ишларини олиб бориш жараёнида хавфсизлик камарлари, карбонли хавфсизлик арқонлари ҳамда зарур асбоб-ускуналар учун махсус сумкалардан фойдаланиши шарт.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
166. Битта металлни иккита ходим томонидан пайвандлашга рухсат берилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
167. Металларни пайвандлашда уларнинг юзаларидаги ҳарорат +45°C дан ошмаслиги керак.
[ОКОЗ:
1.05.00.00.00 Меҳнат ва аҳолининг бандлиги тўғрисидаги қонунчилик / 05.07.00.00 Меҳнатни муҳофаза қилиш / 05.07.04.00 Зарарли ва оғир меҳнат шароитлари. Меҳнатнинг алоҳида ҳолатлари]
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
168. Сиғимлар, цистерналар, қувурлар, қудуқларда ва чуқурларда пайвандлаш ишлари бажарилганда ушбу жойлар ҳавони сўриб чиқарувчи мосламалар билан таъминланиши керак ҳамда улардаги ҳаво алмашинуви тезлиги 0,3 — 1,5 m/s бўлиши керак.
[ОКОЗ:
1.05.00.00.00 Меҳнат ва аҳолининг бандлиги тўғрисидаги қонунчилик / 05.07.00.00 Меҳнатни муҳофаза қилиш / 05.07.02.00 Меҳнат хавфсизлиги ва гигиенаси;
2.05.00.00.00 Меҳнат ва аҳолининг бандлиги тўғрисидаги қонунчилик / 05.07.00.00 Меҳнатни муҳофаза қилиш / 05.07.04.00 Зарарли ва оғир меҳнат шароитлари. Меҳнатнинг алоҳида ҳолатлари]
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
169. Ҳаво ҳарорати +50°C дан юқори бўлган иш жойларида махсус иссиқликдан ҳимоя қилувчи воситалар ва тоза ҳаво етказувчи воситаларисиз ходимларнинг ишлашига йўл қўйилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
170. Пайвандлашда металларини ушлаб туриш ва уларни ҳаракатлантириш учун иш жойи тартибга солинган ҳамда махсус стол ёки мосламалар билан жиҳозланган бўлиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бунда махсус стол ёки мосламалар ходим учун қулай ҳаракатланишини таъминлаши ва буюмларнинг кичик қисмларини пайвандлаш ёки қўлда кесишда ўтириб ишлаш имконини бериши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
171. Усти ёпилмаган чуқурликларнинг ёнида ходимларнинг ишлашига йўл қўйилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
172. Ходимлар сиғимлар, цистерналар, қувурлар, қудуқлар ва чуқурларга тушганда, уларнинг ёпиш эшиклари (қопқоқлари) очиш жойларига маҳкам ўрнатилганлигига ишонч ҳосил қилиш керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
2-§ Ишларни ташкил этишга қўйиладиган талаблари
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
173. Доимий техникаларни бошқариш ва назорат қилиш бошқарув пульти орқали амалга оширилиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
174. Бир нечта бошқарув воситаларига эга пайвандлаш ускунаси бир вақтда фақат битта бошқарув воситасидан бошқарилиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
175. Доимий ва кўчма пайвандлаш ускуналарининг ишлашини бошқариш ва назорат қилиш тизими масофадан туриб амалга оширилиши мумкин.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Навбатчи ёй ҳосил бўлишидан олдин, плазматронга кучланишнинг эркин узатилиши ходим томонидан «Ишга тушириш» тугмаси орқали амалга оширилишига рухсат берилади. Ушбу босқичда ҳимояловчи қулфлаш тизимининг ишлаши талаб этилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Навбатчи ёй актив ҳолатга келгандан сўнг ҳимоялаш қулфи автоматик равишда ишга туширилиши ва «Ишга тушириш» тугмаси орқали назорат қилиниши шарт.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Плазматрондан кучланиш ечилганда ёки ёй узилган ҳолатда ҳимоя қулфлаш тизими автоматик равишда ишга тушиши шарт.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
176. Пайвандлаш ускуналарининг бошқарув панелларида электр таъминотни узиш, резакка газ беришни тўхтатиш учун ёндиргични ўчириш функцияларини таъминловчи тўхтатиш тугмачаси («Стоп умумий») ўрнатилиши шарт.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Тўхтатиш тугмачаси («Стоп умумий») қизил рангда, қўзиқорин шаклида ҳамда бошқарув панели юзасидан чиқиб турадиган қилиб жойлаштирилиши шарт.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
177. Пайвандлаш ускуналарини электр энергияси билан таъминлаш учун қўлланиладиган электр симлари ва кабеллари ташқи ҳимоя қопламига эга бўлиши ҳамда механик шикастланишдан ҳимояланган ҳолда жойлаштирилиши шарт.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
3-§ Плазма гази орқали кесиш ускунасига бўлган талаблар
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
совутиш тизимининг ишлашини текшириш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
керакли кесиш тезлигини ўрнатиш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
технологик жараёнга мувофиқ плазма ҳосил қилувчи муҳитнинг (масалан, газ, ҳаво, аргон ва бошқалар) сарфини аниқлаш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
йиғма столининг ёки асосий қисмининг тубида сув борлигини текшириш.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
179. Плазма гази орқали кесиш ускунасидан фойдаланилганда ходимлар плазма ёйи ва ультрабинафша нурланишидан ҳимояланиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
180. Плазма гази орқали кесиш ускунасидаги носозликларни бартараф этишда ушбу ускуналар электр таъминотидан узилган ҳолда электр хавфсизлиги бўйича камида III гуруҳга эга ходимлар томонидан амалга оширилиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
181. Плазма гази орқали кесиш ишлари амалга ошириладиган жойлардаги поллар каучук диэлектрик гилам билан қопланиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
4-§ Карбонат ангидрид ва газ аралашмалари муҳитида пайвандлаш учун ускуналарга қўйиладиган талаблар
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
182. Карбонат ангидрид муҳитида пайвандлаш яримавтоматининг ёндиргичининг конструкцияси газ чиқиш сопласини тезкор ечиш имкониятини таъминлаши ҳамда уни металл сачрандиларидан (учқунлардан) осон тозалашга мослаштирилган бўлиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бунда, газ чиқиш сопласининг ток ўтказувчи қисмидан изоляцияланган бўлиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
183. Ёндиргичда пайвандлаш тўхтатилгандан кейин газни ўчириш учун қўшимча жўмрак кўзда тутилган бўлиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
184. Автоматик ва механизациялаштирилган пайвандлаш ускуналари зарарли чанг ва газларни чиқарувчи мосламалар билан таъминланиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
185. Ходимлар бир хил турдаги ҳимоя кийимлари ва шахсий ҳимоя воситалари билан таъминланиши керак.
[ОКОЗ:
1.05.00.00.00 Меҳнат ва аҳолининг бандлиги тўғрисидаги қонунчилик / 05.07.00.00 Меҳнатни муҳофаза қилиш / 05.07.02.00 Меҳнат хавфсизлиги ва гигиенаси]
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
186. Баллонлардан, суюлтирилган газ солинган контейнерлардан ва баллонлардаги ҳимоя газларидан фойдаланиш учун мўлжалланган рампалардан фойдаланиш Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2025 йил 4 августдаги 493-сон қарори билан тасдиқланган Ортиқча босим остида ишлайдиган ускуналар хавфсизлиги тўғрисидаги техник регламент асосида амалга оширилиши керак.
[ОКОЗ:
1.05.00.00.00 Меҳнат ва аҳолининг бандлиги тўғрисидаги қонунчилик / 05.07.00.00 Меҳнатни муҳофаза қилиш / 05.07.02.00 Меҳнат хавфсизлиги ва гигиенаси;
2.05.00.00.00 Меҳнат ва аҳолининг бандлиги тўғрисидаги қонунчилик / 05.08.00.00 Касбий тайёргарлик, малака ошириш ва қайта тайёрлаш]
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
187. Суюлтирилган газ солинган контейнерларга (ёки тўплагич идишларга), шунингдек пайвандлаш постларига газ етказиб беришнинг рампали тизимига хизмат кўрсатишга Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2025 йил 24 декабрдаги 819-сон қарори билан тасдиқланган Меҳнатни муҳофаза қилиш бўйича йўл-йўриқдан ўтказиш, ўқитиш ва билимларни текшириш, малака ошириш ҳамда қайта тайёрлаш тўғрисидаги низом асосида билимлари текширилган шахслар қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
188. Суюлтирилган газ солинган контейнер (тўплагич-идиш) ўрнатиладиган майдонча металл тўсиққа эга бўлиши керак, бунда контейнер ва тўсиқ ўртасида камида 1 m бўлган масофа қолиши керак. Контейнер яқинида иситиш манбалари бўлмаслиги керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
189. Транспорт автоцистерналаридан тўплагич-идиш сифатида фойдаланилганда майдонча автоцистернага юк ортиш ва тушириш учун тегишли юк кўтариш қобилиятига эга телфер билан жиҳозланган бўлиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
190. Контейнер (тўплагич-идиш) очиқ ҳавода ўрнатилганда, уни қуёш нурлари ва ёғингарчиликдан ҳимоя қилувчи соябон билан таъминланиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
5-§. Инерт газлар муҳитида пайвандлаш учун ускуналарга қўйиладиган талаблар
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
191. Пайвандлаш ускуналарининг ёндиргичлари ва пистолет-ёндиргичларининг тутқичлари ходимни ҳимоялаш учун иссиқлик-электр изоляцияли материал билан қопланган бўлиши керак. Мазкур тутқичларнинг ҳарорати иш пайтида +40°C дан ошмаслиги лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Агарда пайвандлаш ускуналарининг ёндиргичлари ва пистолет-ёндиргичлари тутқичларнинг ҳарорати +40°C дан ошганда улар сув ёки бошқа сунъий совутиш тизимига эга бўлиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
192. Пайвандлаш ускуналарининг ёндиргичлари ва пистолет-ёндиргичларининг тутқичлари қулай ушлаш имконини бериши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
193. Пайвандлаш ускуналарининг ёндиргичлари ва пистолет-ёндиргичларининг тутқичларида кучланиш ва газни бошқариш учун мослама кўзда тутилган бўлиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
194. Пайвандлаш ускуналарининг ёндиргичларининг умумий оғирлиги 0,8 kg дан, пистолет-ёндиргичларининг оғирлиги эса 1,5 kg дан ошмаслиги керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
195. Пайвандлаш ускуналарининг ёндиргичлари ва пистолет-ёндиргичларининг тутқичларининг симлари электр изоляциясига эга материал билан қопланган бўлиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
5-боб. Иш материаллари ва андазаларни тайёрлаш, сақлаш ва ташиш талаблари
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
196. Пайвандлаш, қоплаш ва кесиш ишларида қўлланиладиган материаллар (металлар, электродлар, боғламалар, флюслар, пайванд симлари, газлар ва суюқликлар) ходимларга зарарли ва хавфли таъсир кўрсатмаслиги керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
197. Ҳарорати +45°C дан юқори бўлган металларнинг қирраларини эритувчилар билан артиш тақиқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
198. Йилнинг совуқ даврида пайвандланиши керак бўлган металлар пайвандлаш бошланишидан олдин, уларнинг ҳарорати иш жойидаги ҳаво ҳароратидан паст бўлмаслиги учун иш жойига олдиндан олиб кирилиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
199. Пайвандлаш, қоплаш ва кесиш учун қўлланиладиган пайвандлаш материаллари (электрод, флюс, сим) иш бошланишидан олдин, материал технологик паспортида тавсия этилган режимларда қиздирилиши ёки қуритилиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
200. Таркибида зарарли моддалар бўлган коррозияга қарши қоплама билан қопланган пайвандланадиган ва юзаси қопланадиган металларнинг юзалари, пайвандлаш жойидан камида 1 m кенгликда мажбурий тартибда тозаланиши керак.
[ОКОЗ:
1.05.00.00.00 Меҳнат ва аҳолининг бандлиги тўғрисидаги қонунчилик / 05.07.00.00 Меҳнатни муҳофаза қилиш / 05.07.02.00 Меҳнат хавфсизлиги ва гигиенаси]
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
201. Пайвандлаш материаллари (электрод, флюс, сим) ёпиқ ва қуруқ биноларда сақланиши керак. Бунда пайвандлаш материалларининг (электрод, флюс, сим) сақланиши уларнинг технологик паспорти талабларига жавоб бериши шарт.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
6-боб. Таъмирлаш ишларида хавфсизлик талаблари
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
202. Пайвандлаш ва кесиш учун мўлжалланган ускуналарга хизмат кўрсатиш ва уларни таъмирлаш (тармоққа улаш ва ундан узиш, ўрнатиш, таъмирлаш) ишларига фақат электр хавфсизлиги бўйича 3-гуруҳдан паст бўлмаган электр монтёрларга йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
7-боб. Якуний қоида
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
203. Ушбу Қоидалар талабларининг бузилишида айбдор бўлган шахслар қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ жавоб берадилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Электр пайвандлаш ишларида ишларнинг хавфсизлиги қоидаларига 1-ИЛОВА
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Пайвандлаш ишларида зарарли ва хавфли ишлаб чиқариш омиллари
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Изоҳ:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
* Тўқ ранг;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
** Рангсиз.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Электр пайвандлаш ишларида ишларнинг хавфсизлиги қоидаларига 6-ИЛОВА
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Меҳнат шароитлари ва пайванд усулларига боғлиқ холда махсус кийим танлаш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Пайванд, кесиш усули
Меҳнат шароити
Махсус кийим вазифаси
Тавсия этилган махсус кийим турлари
Махсус кийим гуруҳи ва гуруҳ ости
Электр ёй туридаги пайвандлар, эритиб қуйиш ва кесиш (қўлда ярим автоматик)
Олдиндан +400о C гача қиздирилган, ёпиқ маҳсулотлар ичида
Танани юқори ҳароратдан ва эриган металл сачрашидан сақлаш
Совутувчи ва ҳимоя қопламали иссиққа чидамли кийим
1 А
Элект ёйли усулдаги пайванд турлари, эритиб қуйиш, кесиш (қўлда ва яримавтоматик) ва электршлакли пайванд
Олдиндан +150о C гача қиздирилган, ёпиқ маҳсулотлар ичида
Танани олд қисмини юқори ҳароратдан ва эриган металл интенсив сачрашидан сақлаш
Оловга чидамли сингдирилган, учқунга ва иссиқликка чидамли ҳимоя қопламалар мавжуд, шу жумладан совутувчи элементлари билан
1 Б
Элект ёйли усулдаги пайванд турлари, эритиб қуйиш, кесиш (қўлда ва яримавтоматик) ва электршлакли пайванд ва контакт-бирикмали пайванд
Ишлаб чиқариш хоналари
Нормал микроиқлим шароитида танани юқори ҳароратдан ва эриган металлни интенсив сачрашидан сақлаш
Оловга чидамли сингдирилган, учқунга ва иссиқликка чидамли спилк ҳимоя қопламалар мавжуд брезент кийим
2 А
Ёзда очиқ ҳавода
Худди шундай, ҳавони юқори ҳароратлари шароитида
Брезент ҳимоя қобиқлари, енгил брезент
2 Б
Қишда очиқ ҳавода
Худди шундай, ҳавони паст ҳароратлари шароитида
Оловга чидамли шимдирилган, ИМ-1 турдаги матодан ҳимоя қобиқли, шу жумладан иқлим зоналарга боғлиқ холда изоляцияланган брезент кийим
2 В
Контактли пайванд (нуқтали, улоқлик, бирикмали)
Ишлаб чиқариш хоналари
Тананинг олд қисмини, бўйинни ва юзни оптик диапазондаги электромагнит нурланишдан (ултрабинафша) ва металл зарраларини сачрашидан ҳимоя қилиш
Оловга чидамли шимдирилган, ИМ-1 турдаги учқунга чидамли матодан ҳимоя қобиқли, брезент кийим ёки ИМ-1 турдаги учқунга чидамли матодан тайёрланган этак билан таъминланган брезент кийим
3 А
Инерт газларда электр ёйли пайванд
Ишлаб чиқариш хоналари
Тананинг олд қисмини, бўйинни ва юзни оптик диапазондаги электромагнит нурланишдан (ултрабинафша) ва металл зарраларини сачрашидан ҳимоя қилиш
Нурланишга чидамли, фенилон матоли ҳимоя қобиқли, енгиллаштирилган брезентдан тайёрланган кийим
3 Б
Флюс остида электр ёйли усулда пайвандлаш (яримавтоматик ва автоматик) ва кесиш жараёнини масофадан бошқарув
Ишлаб чиқариш хоналари
Шлак ва металл томчиси тасодифий сачрашидан ҳимоя
Ёнғиндан қарши шимдирилган брезент кийим
4 А
Ишқаланиш йўли билан пайванд, ультратовуш, диффузион ва атмосфера назорат этувчи камераларда
Ишлаб чиқариш хоналари
Ишлаб чиқариш ифлосланишларидан ва механик шикастланишдан ҳимоя
Ишчи кийимлар
4 Б
Лехим
Ишлаб чиқариш хоналари
Лехим ва флюслар таьсиридан ҳимоя
Ишчи халатлар
5
(Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 29.01.2026 й., 10/26/3764/0086-сон)