Oʻzbekiston Respublikasining Qonuni
Xotin-qizlar va bolalar huquqlari, erkinliklari hamda qonuniy manfaatlarini ishonchli himoya qilish tizimi yanada takomillashtirilishi munosabati bilan Oʻzbekiston Respublikasining ayrim qonun hujjatlariga oʻzgartish va qoʻshimchalar kiritish toʻgʻrisida
Qonunchilik palatasi tomonidan 2023-yil 23-martda qabul qilingan
Senat tomonidan 2023-yil 6-aprelda maʼqullangan
Senat tomonidan 2023-yil 6-aprelda maʼqullangan
Mamlakatimizda xotin-qizlar va bolalar huquqlari, erkinliklari hamda qonuniy manfaatlarini tazyiq va zoʻravonlikdan ishonchli himoya qilishning institutsional hamda huquqiy asoslarini tubdan takomillashtirishga, bolalar orasida nazoratsizlikning va ular tomonidan huquqbuzarliklar sodir etilishining oldini olishga, shuningdek nogironligi boʻlgan bolalarni hamda ota-ona qaramogʻidan mahrum boʻlgan bolalarni davlat tomonidan qoʻllab-quvvatlashga qaratilgan keng koʻlamli ishlar amalga oshirilmoqda.
Shu bilan birga bugungi kunda huquqni qoʻllash amaliyotida xotin-qizlarning huquqlari, erkinliklari hamda qonuniy manfaatlarini ishonchli himoya qilish bilan bogʻliq masalalarda bir qator muammolar mavjud. Xususan, xotin-qizlar va bolalarning huquqlariga daxl qiluvchi jinoiy qilmishlar uchun mutanosib sanksiyalar belgilanmagan, xotin-qizlarni shilqimlik va zoʻravonlikdan himoya qilishning huquqiy kafolatlari mavjud emas, tazyiq va zoʻravonlikdan jabrlangan shaxsga davlat himoyasini taqdim etuvchi orderning amal qilish muddati (oʻttiz kun) xotin-qizlarning huquqlari hamda qonuniy manfaatlari yetarli darajada himoya qilinishini taʼminlash imkonini bermaydi, alimentlarni toʻlamaganlik uchun jazo sifatida jarima solinishi yanada koʻproq moliyaviy qiyinchiliklarni keltirib chiqarmoqda.
Bundan tashqari Voyaga yetmaganlar ishlari boʻyicha respublika idoralararo komissiyasining, voyaga yetmaganlar ishlari boʻyicha Qoraqalpogʻiston Respublikasi, viloyatlar va Toshkent shahar, tumanlar (shaharlar) idoralararo komissiyalarining faoliyati isloh etilib, ular tegishincha Bolalar masalalari boʻyicha milliy komissiya, bolalar masalalari boʻyicha Qoraqalpogʻiston Respublikasi, viloyatlar, Toshkent shahar va tumanlar (shaharlar) komissiyalari etib qayta tashkil etildi.
Ushbu Qonun bilan Oʻzbekiston Respublikasi qonunlariga xotin-qizlarni ijtimoiy-iqtisodiy sohada oʻz huquqlari va manfaatlarini amalga oshirishida qoʻllab-quvvatlash masalalarini tartibga soluvchi qonunchilikni xalqaro standartlar asosida takomillashtirishni nazarda tutuvchi, shuningdek bolalar masalalari boʻyicha komissiyalar faoliyatining huquqiy asoslarini mustahkamlab qoʻyuvchi oʻzgartishlar kiritilmoqda.
Ushbu Qonun xotin-qizlar va bolalarga nisbatan shilqimlik hamda zoʻravonlikning oldini olishga, oilalardagi maʼnaviy-axloqiy muhitni yaxshilashga, bolalar va xotin-qizlar huquqlari bilan bogʻliq xalqaro indekslarda mamlakatimizning oʻrnini yaxshilashga xizmat qiladi, shuningdek Bolalar masalalari boʻyicha milliy komissiya, bolalar masalalari boʻyicha Qoraqalpogʻiston Respublikasi, viloyatlar, Toshkent shahar va tumanlar (shaharlar) komissiyalari faoliyatining mustahkam huquqiy asosini yaratadi.
1-modda. Oʻzbekiston Respublikasining 1992-yil 9-dekabrda qabul qilingan “Prokuratura toʻgʻrisida”gi 746-XII-sonli Qonuni (Oʻzbekiston Respublikasining 2001-yil 29-avgustda qabul qilingan 257-II-sonli Qonuni tahririda) (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Axborotnomasi, 2001-yil, № 9-10, 168-modda; 2003-yil, № 5, 67-modda; 2005-yil, № 1, 18-modda; Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2007-yil, № 6, 249-modda; 2008-yil, № 9, 487-modda, № 12, 636-modda; 2011-yil, № 4, 101-modda; 2012-yil, № 9/2, 244-modda; 2015-yil, № 8, 310-modda; 2016-yil, № 9, 276-modda; 2017-yil, № 3, 47-modda, № 6, 300-modda, № 9, 510-modda, № 10, 605-modda; 2018-yil, № 4, 218-modda, № 7, 431-modda; 2019-yil, № 1, 1, 5-moddalar, № 5, 267-modda, № 11, 791-modda, № 12, 891-modda; 2020-yil, № 1, 4-modda; 2021-yil, 4-songa ilova, № 11, 1061-modda; 2022-yil, № 5, 466-modda) 8-moddasining uchinchi qismi quyidagi tahrirda bayon etilsin:
“Oʻzbekiston Respublikasi Bosh prokuraturasi Huquqbuzarliklar profilaktikasi va jinoyatchilikka qarshi kurashish boʻyicha respublika idoralararo komissiyasining yagona muvofiqlashtiruvchi organidir”.
2-modda. Oʻzbekiston Respublikasining 1993-yil 2-sentabrda qabul qilingan “Fuqarolarning oʻzini oʻzi boshqarish organlari toʻgʻrisida”gi 915-XII-sonli Qonuni (Oʻzbekiston Respublikasining 2013-yil 22-aprelda qabul qilingan OʻRQ-350-sonli Qonuni tahririda) (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2013-yil, № 4, 96-modda; 2016-yil, № 4, 125-modda, № 12, 383-modda; 2017-yil, № 9, 510-modda; 2018-yil, № 7, 431-modda, № 10, 674-modda, № 12, 781-modda; 2019-yil, № 9, 588, 591-moddalar; 2021-yil, 4-songa ilova, № 12, 1194-modda; 2022-yil, № 3, 213-modda, № 6, 570-modda, № 10, 984-modda) 13-moddasining ikkinchi qismidagi “tuman (shahar) xotin-qizlar qoʻmitasining xotin-qizlar bilan ishlash va oilalarda maʼnaviy-axloqiy qadriyatlarni mustahkamlash boʻyicha mutaxassisi, shuningdek hududdagi profilaktika inspektorlari va ularning jamoat tartibini saqlash boʻyicha yordamchilari, taʼlim muassasalarining, qishloq vrachlik punktlarining” degan soʻzlar “mahalla xotin-qizlar faoli, shuningdek hududdagi profilaktika inspektorlari va ularning jamoat tartibini saqlash boʻyicha yordamchilari, taʼlim muassasalarining, oilaviy vrachlik punktlarining” degan soʻzlar bilan almashtirilsin.
3-modda. Oʻzbekiston Respublikasining 1994-yil 22-sentabrda qabul qilingan 2012-XII-sonli Qonuni bilan tasdiqlangan Oʻzbekiston Respublikasining Jinoyat kodeksiga (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Kengashining Axborotnomasi, 1995-yil, № 1, 3-modda; Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Axborotnomasi, 1996-yil, № 9, 144-modda; 1997-yil, № 2, 56-modda, № 9, 241-modda; 1998-yil, № 5-6, 102-modda, № 9, 181-modda; 1999-yil, № 1, 20-modda, № 5, 124-modda, № 9, 229-modda; 2000-yil, № 5-6, 153-modda; 2001-yil, № 1-2, 23-modda, № 9-10, 165-modda; 2002-yil, № 9, 165-modda; 2003-yil, № 1, 8-modda, № 9-10, 149-modda; 2004-yil, № 1-2, 18-modda, № 9, 171-modda; Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2005-yil, № 9, 314-modda, № 12, 417, 418-moddalar; 2006-yil, № 6, 261-modda, № 12, 656-modda; 2007-yil, № 4, 158, 166-moddalar, № 6, 248-modda, № 9, 416, 422-moddalar, № 12, 607-modda; 2008-yil, № 4, 187, 188, 189-moddalar, № 7, 352-modda, № 9, 485, 487, 488-moddalar, № 12, 640, 641-moddalar; 2009-yil, № 1, 1-modda, № 4, 128-modda, № 9, 329, 334, 335, 337-moddalar, № 12, 470-modda; 2010-yil, № 5, 176, 179-moddalar, № 9, 341-modda, № 12, 471, 477-moddalar; 2011-yil, № 1, 1-modda; 2012-yil, № 4, 108-modda, № 9/1, 242-modda, № 12, 336-modda; 2013-yil, № 4, 98-modda, № 10, 263-modda; 2014-yil, № 1, 2-modda, № 5, 130-modda, № 9, 244-modda, № 12, 343-modda; 2015-yil, № 6, 228-modda, № 8, 310, 312-moddalar, № 12, 452-modda; 2016-yil, № 4, 125-modda, № 9, 276-modda, № 12, 383, 385-moddalar; 2017-yil, № 3, 47-modda, № 6, 300-modda, № 9, 506, 510-moddalar; 2018-yil, № 1, 4-modda, № 4, 218, 224-moddalar, № 7, 430-modda, № 10, 679-modda; 2019-yil, № 1, 3, 5-moddalar, № 3, 161-modda, № 5, 259, 267, 268-moddalar, № 7, 386-modda, № 8, 471-modda, № 9, 592-modda, № 11, 787-modda, № 12, 880-modda; 2020-yil, № 1, 4-modda, № 3, 204-modda, № 7, 449-modda, № 10, 593-modda, № 11, 651-modda, № 12, 691-modda; 2021-yil, № 1, 5, 14-moddalar, № 2, 142, 144-moddalar, № 3, 217-modda, 4-songa ilova, № 8, 800, 803-moddalar, № 10, 966, 968, 973-moddalar, № 12, 1193-modda; 2022-yil, № 2, 81-modda, № 3, 215, 216-moddalar, № 4, 337-modda, № 5, 464, 466-moddalar, № 6, 575-modda, № 10, 981-modda) quyidagi qoʻshimcha va oʻzgartishlar kiritilsin:
1) 17-moddaning:
ikkinchi qismi “119” raqamidan keyin “-moddalari, 1261-moddasining toʻrtinchi — sakkizinchi qismlarida” degan soʻzlar bilan toʻldirilsin;
uchinchi qismi quyidagi tahrirda bayon etilsin:
“Ushbu Kodeksning 122, 123, 1251-moddalarida, 1261-moddasining birinchi va ikkinchi qismlarida, 127, 1271, 1281, 144, 146, 193 — 195, 205 — 210, 225, 226, 230 — 232, 234, 235, 279 — 302-moddalarida nazarda tutilgan jinoyatlar uchun jinoyat sodir etgunga qadar oʻn sakkiz yoshga toʻlgan shaxslar javobgarlikka tortiladilar”;
2) 58-modda ikkinchi qismining “b” bandi quyidagi tahrirda bayon etilsin:
“b) tinchlik va xavfsizlikka qarshi tamom boʻlmagan jinoyatlar uchun, shuningdek quyidagilar bilan:
javobgarlikni ogʻirlashtiradigan holatlarda qasddan odam oʻldirish bilan;
oʻn sakkiz yoshga toʻlmagan jabrlanuvchining nomusiga tegish yoki unga nisbatan zoʻrlik ishlatib, jinsiy ehtiyojni gʻayritabiiy usulda qondirish bilan;
oʻn olti yoshga toʻlmagan shaxs bilan jinsiy aloqa qilish yoki jinsiy ehtiyojni gʻayritabiiy usulda qondirish bilan;
voyaga yetmagan shaxs tavsiflangan yoki tasvirlangan pornografik mahsulotni tarqatish, reklama qilish, namoyish etish maqsadida Oʻzbekiston Respublikasi hududiga olib kirish, xuddi shuningdek uni tayyorlash, tarqatish, reklama qilish, namoyish etish yoxud voyaga yetmagan shaxsni pornografik xususiyatga ega harakatlarning ijrochisi sifatida jalb etish bilan;
voyaga yetmagan shaxsni jalb etgan holda qoʻshmachilik qilish, fohishaxonalarni tashkil etish yoki saqlash bilan;
yadroviy, kimyoviy, biologik va boshqa turdagi ommaviy qirgʻin qurolini, bunday qurol yaratishda foydalanish mumkinligi ayon boʻlgan materiallarni hamda uskunalarni, radioaktiv materiallarni kontrabanda qilish bilan bogʻliq boʻlgan jinoyatlar uchun jazolar tayinlashda qoʻllanilmaydi”;
3) 661-moddaning birinchi qismidagi “121-moddasining birinchi qismida (ayolni jinsiy aloqa qilishga majbur etish), 122-moddasida (voyaga yetmagan yoki mehnatga layoqatsiz shaxslarni moddiy taʼminlashdan boʻyin tovlash), 123-moddasida (ota-onani moddiy taʼminlashdan boʻyin tovlash), 125-moddasining birinchi qismida (farzandlikka olish sirini oshkor qilish)” degan soʻzlar “121-moddasining birinchi qismida (shaxsni jinsiy aloqa qilishga majbur etish), 122-moddasida (voyaga yetmagan yoki mehnatga layoqatsiz shaxslarni moddiy taʼminlashdan boʻyin tovlash), 123-moddasida (ota-onani moddiy taʼminlashdan boʻyin tovlash), 125-moddasining birinchi qismida (farzandlikka olish sirini oshkor qilish), 1261-moddasining birinchi, ikkinchi, uchinchi va toʻrtinchi qismlarida (oilaviy (maishiy) zoʻravonlik)” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;
4) 73-modda toʻrtinchi qismining “g” bandi quyidagi tahrirda bayon etilsin:
“g) javobgarlikni ogʻirlashtiradigan holatlarda qasddan odam oʻldirganlik, oʻn sakkiz yoshga toʻlmagan jabrlanuvchining nomusiga tekkanlik yoki unga nisbatan zoʻrlik ishlatib, jinsiy ehtiyojni gʻayritabiiy usulda qondirganlik, oʻn sakkiz yoshga toʻlmagan shaxsni jinsiy aloqada boʻlish yoki jinsiy ehtiyojni gʻayritabiiy usulda qondirish bilan bogʻliq holda jinsiy aloqa qilishga majbur etganlik, oʻn olti yoshga toʻlmagan shaxs bilan jinsiy aloqa qilganlik yoki jinsiy ehtiyojni gʻayritabiiy usulda qondirganlik yoki unga nisbatan uyatsiz-buzuq harakatlar qilganlik, voyaga yetmagan shaxs tavsiflangan yoki tasvirlangan pornografik mahsulotni tarqatish, reklama qilish, namoyish etish maqsadida Oʻzbekiston Respublikasi hududiga olib kirganlik, xuddi shuningdek uni tayyorlaganlik, tarqatganlik, reklama qilganlik, namoyish etganlik yoxud voyaga yetmagan shaxsni pornografik xususiyatga ega harakatlarning ijrochisi sifatida jalb etganlik, voyaga yetmagan shaxsni jalb etgan holda qoʻshmachilik qilganlik, fohishaxonalarni tashkil etganlik yoki saqlaganlik, Oʻzbekiston Respublikasiga, tinchlikka va insoniyat xavfsizligiga qarshi jinoyat sodir etganlik, yadroviy, kimyoviy, biologik va boshqa xildagi ommaviy qirgʻin qurollarini, shunday qurollarni ishlab chiqarish uchun foydalanish mumkinligi ayon boʻlgan material va uskunalarni, kontrabanda qilganlik uchun hukm qilingan shaxslarga nisbatan qoʻllanilmaydi”;
5) 87-moddaning birinchi qismidagi “voyaga yetmaganlar ishlari boʻyicha idoralararo komissiyada” degan soʻzlar “bolalar masalalari boʻyicha komissiyada” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;
6) 104-modda birinchi qismining dispozitsiyasi “va ushbu Kodeksning 1261-moddasida nazarda tutilgan jinoyat alomatlari mavjud boʻlmasa” degan soʻzlar bilan toʻldirilsin;
7) 105-modda birinchi qismining dispozitsiyasi “ushbu Kodeksning 1261-moddasida nazarda tutilgan jinoyat alomatlari mavjud boʻlmasa” degan soʻzlar bilan toʻldirilsin;
8) 109-modda ikkinchi qismining dispozitsiyasi “ushbu Kodeksning 1261-moddasida nazarda tutilgan jinoyat alomatlari mavjud boʻlmasa” degan soʻzlar bilan toʻldirilsin;
9) 110-modda birinchi qismining dispozitsiyasi “104, 105-moddalarida” degan soʻzlardan keyin “1261-moddasining toʻrtinchi — sakkizinchi qismlarida” degan soʻzlar bilan toʻldirilsin;
10) 115-moddaning sanksiyasi quyidagi tahrirda bayon etilsin:
“bazaviy hisoblash miqdorining yuz baravaridan ikki yuz baravarigacha miqdorda jarima yoki uch yildan besh yilgacha muayyan huquqdan mahrum qilish yoxud uch yuz soatdan uch yuz oltmish soatgacha majburiy jamoat ishlari yoki ikki yildan uch yilgacha axloq tuzatish ishlari bilan jazolanadi”;
11) 118-moddaning matni quyidagi tahrirda bayon etilsin:
“Nomusga tegish, yaʼni zoʻrlik ishlatib, qoʻrqitib yoki jabrlanuvchining ojizligidan foydalanib, jinsiy aloqa qilish, —
besh yildan sakkiz yilgacha ozodlikdan mahrum qilish bilan jazolanadi.
Nomusga tegish:
a) ikki yoki bir necha shaxsga nisbatan;
b) takroran, xavfli retsidivist tomonidan yoki ilgari ushbu Kodeksning 119, 121, 128 va (yoki) 129-moddalarida nazarda tutilgan jinoyatlarni sodir etgan shaxs tomonidan;
v) bir guruh shaxslar tomonidan;
g) oʻldirish bilan qoʻrqitib;
d) nogironlik belgisiga ega ekanligi aybdorga ayon boʻlgan shaxsga nisbatan sodir etilgan boʻlsa, —
sakkiz yildan oʻn yilgacha ozodlikdan mahrum qilish bilan jazolanadi.
Nomusga tegish:
a) oʻn sakkiz yoshga toʻlmagan shaxsga nisbatan;
b) yaqin qarindoshga, sobiq xotiniga (sobiq eriga), bir roʻzgʻor asosida birgalikda yashayotgan shaxsga yoxud umumiy farzandga ega boʻlgan shaxsga nisbatan;
v) jabrlanuvchini tarbiyalash, oʻqitish va (yoki) unga gʻamxoʻrlik qilish majburiyatlarini bajarayotgan shaxs tomonidan, shuningdek jabrlanuvchiga qarab turish majburiyatlari qonun bilan zimmasiga yuklatilgan taʼlim, tarbiya, davolash yoki boshqa muassasaning xodimi tomonidan;
g) ommaviy tartibsizliklar ishtirokchisi tomonidan;
d) oʻta xavfli retsidivist tomonidan sodir etilgan boʻlsa;
e) ogʻir oqibatlarga olib kelgan boʻlsa, —
oʻn yildan oʻn besh yilgacha ozodlikdan mahrum qilish bilan jazolanadi.
Oʻn toʻrt yoshga toʻlmagan shaxsning nomusiga tegish, —
oʻn besh yildan yigirma yilgacha ozodlikdan mahrum qilish bilan jazolanadi”;
12) 119-moddaning matni quyidagi tahrirda bayon etilsin:
“Zoʻrlik ishlatib, qoʻrqitib yoki jabrlanuvchining ojizligidan foydalanib, jinsiy ehtiyojni gʻayritabiiy usulda qondirish, —
besh yildan sakkiz yilgacha ozodlikdan mahrum qilish bilan jazolanadi.
Oʻsha harakatlar:
a) ikki yoki undan ortiq shaxsga nisbatan;
b) takroran, xavfli retsidivist tomonidan yoki ilgari ushbu Kodeksning 118, 121, 128 va (yoki) 129-moddalarida nazarda tutilgan jinoyatlarni sodir etgan shaxs tomonidan;
v) bir guruh shaxslar tomonidan;
g) oʻldirish bilan qoʻrqitib;
d) nogironlik belgisiga ega ekanligi aybdorga ayon boʻlgan shaxsga nisbatan sodir etilgan boʻlsa, —
sakkiz yildan oʻn yilgacha ozodlikdan mahrum qilish bilan jazolanadi.
Ushbu moddaning birinchi yoki ikkinchi qismida nazarda tutilgan harakatlar:
a) oʻn sakkiz yoshga toʻlmagan shaxsga nisbatan;
b) yaqin qarindoshiga, sobiq xotiniga (sobiq eriga), bir roʻzgʻor asosida birgalikda yashayotgan shaxsga yoxud umumiy farzandga ega boʻlgan shaxsga nisbatan;
v) jabrlanuvchini tarbiyalash, oʻqitish va (yoki) unga gʻamxoʻrlik qilish majburiyatlarini bajarayotgan shaxs tomonidan, shuningdek jabrlanuvchiga qarab turish majburiyatlari qonun bilan zimmasiga yuklatilgan taʼlim, tarbiya, davolash yoki boshqa muassasaning xodimi tomonidan;
g) ommaviy tartibsizliklar ishtirokchisi tomonidan;
d) oʻta xavfli retsidivist tomonidan sodir etilgan boʻlsa;
e) ogʻir oqibatlarga olib kelgan boʻlsa, —
oʻn yildan oʻn besh yilgacha ozodlikdan mahrum qilish bilan jazolanadi.
Ushbu moddada nazarda tutilgan harakatlar oʻn toʻrt yoshga toʻlmagan shaxsga nisbatan sodir etilgan boʻlsa, —
oʻn besh yildan yigirma yilgacha ozodlikdan mahrum qilish bilan jazolanadi”;
13) 121-modda quyidagi tahrirda bayon etilsin:
“121-modda. Shaxsni jinsiy aloqa qilishga majbur etish
Xizmat, moddiy yoki boshqa jihatdan aybdorga qaram boʻlgan shaxsni jinsiy aloqa qilishga yoki jinsiy ehtiyojni gʻayritabiiy usulda qondirishga majbur etish, —
uch yuz soatdan toʻrt yuz sakson soatgacha majburiy jamoat ishlari yoki ikki yildan uch yilgacha axloq tuzatish ishlari yoxud bir yildan uch yilgacha ozodlikni cheklash yoki bir yildan uch yilgacha ozodlikdan mahrum qilish bilan jazolanadi.
Oʻsha harakat ogʻir oqibatlarga olib kelsa, —
uch yildan besh yilgacha ozodlikni cheklash yoki uch yildan besh yilgacha ozodlikdan mahrum qilish bilan jazolanadi.
Oʻsha harakat jinsiy aloqada boʻlish yoki jinsiy ehtiyojni gʻayritabiiy usulda qondirish bilan bogʻliq holda sodir etilgan boʻlsa, —
uch yildan besh yilgacha ozodlikni cheklash yoki uch yildan besh yilgacha ozodlikdan mahrum qilish bilan jazolanadi.
Ushbu moddaning uchinchi qismida nazarda tutilgan harakat:
a) oʻn sakkiz yoshga toʻlmagan shaxsga nisbatan;
b) yaqin qarindoshiga, sobiq xotiniga (sobiq eriga), bir roʻzgʻor asosida birgalikda yashayotgan shaxsga yoxud umumiy farzandga ega boʻlgan shaxsga nisbatan;
v) takroran, xavfli retsidivist tomonidan yoki ilgari ushbu Kodeksning 118, 119, 128 va (yoki) 129-moddalarida nazarda tutilgan jinoyatlarni sodir etgan shaxs tomonidan;
g) ogʻir oqibatlarga olib kelsa, —
besh yildan sakkiz yilgacha ozodlikdan mahrum qilish bilan jazolanadi”;
14) quyidagi mazmundagi 1261-modda bilan toʻldirilsin:
“1261-modda. Oilaviy (maishiy) zoʻravonlik
Xotiniga (eriga), sobiq xotiniga (sobiq eriga), bir roʻzgʻor asosida birgalikda yashayotgan shaxsga yoki umumiy farzandga ega boʻlgan shaxsga nisbatan sodir etilgan mulk, taʼlim olish, sogʻliqni saqlash va (yoki) mehnatga oid huquqini amalga oshirishga toʻsqinlik qilish, mol-mulkiga va shaxsiy ashyolariga qasddan shikast yetkazish, xuddi shuningdek ushbu shaxslar sogʻligʻining yomonlashuviga olib kelgan tarzda ularning shaʼni va qadr-qimmatini tahqirlash, ularni qoʻrqitish, yaqin qarindoshlaridan ajratib qoʻyish, shunday harakatlar uchun maʼmuriy jazo qoʻllanilganidan keyin sodir etilgan boʻlsa, shuningdek basharti boshqa jinoyat alomatlari mavjud boʻlmasa, —
bazaviy hisoblash miqdorining yigirma baravaridan oʻttiz baravarigacha miqdorda jarima yoki bir yuz oltmish soatdan uch yuz soatgacha majburiy jamoat ishlari yoxud ikki yilgacha axloq tuzatish ishlari bilan jazolanadi.
Xotinini (erini), sobiq xotinini (sobiq erini), bir roʻzgʻor asosida birgalikda yashayotgan shaxsni yoki umumiy farzandga ega boʻlgan shaxsni doʻpposlash, ushbu shaxslarga sogʻliqning qisqa muddat yomonlashuviga yoki mehnat qobiliyatining uncha uzoq boʻlmagan muddatga yoʻqolishiga olib kelmagan qasddan badanga yengil shikast yetkazish, oʻsha harakatlar uchun maʼmuriy jazo qoʻllanilganidan keyin sodir etilgan boʻlsa, —
bazaviy hisoblash miqdorining yigirma baravaridan oʻttiz baravarigacha miqdorda jarima yoki bir yuz oltmish soatdan uch yuz soatgacha majburiy jamoat ishlari yoxud ikki yilgacha axloq tuzatish ishlari bilan jazolanadi.
Xotiniga (eriga), sobiq xotiniga (sobiq eriga), bir roʻzgʻor asosida birgalikda yashayotgan shaxsga yoki umumiy farzandga ega boʻlgan shaxsga sogʻliqning qisqa vaqt, yaʼni olti kundan ortiq, ammo yigirma bir kundan koʻp boʻlmagan muddatga yomonlashuviga yoki umumiy mehnat qobiliyatining uncha uzoq boʻlmagan muddatga yoʻqolishiga sabab boʻlgan qasddan badanga yengil shikast yetkazish, —
bazaviy hisoblash miqdorining oʻttiz baravaridan yetmish baravarigacha miqdorda jarima yoki uch yuz soatdan uch yuz oltmish soatgacha majburiy jamoat ishlari yoxud bir yildan ikki yilgacha axloq tuzatish ishlari yoki bir yildan ikki yilgacha ozodlikni cheklash yoki bir yildan ikki yilgacha ozodlikdan mahrum qilish bilan jazolanadi.
Xotiniga (eriga), sobiq xotiniga (sobiq eriga), bir roʻzgʻor asosida birgalikda yashayotgan shaxsga yoki umumiy farzandga ega boʻlgan shaxsga sodir etilayotgan paytda hayot uchun xavfli boʻlmagan va ushbu moddaning oltinchi qismida nazarda tutilgan oqibatlarga olib kelmagan, lekin sogʻliqning uzoq vaqt, yaʼni kamida yigirma bir kun, ammo toʻrt oydan koʻp boʻlmagan davrda yomonlashuviga yoki umumiy mehnat qobiliyatining oʻn foizidan oʻttiz uch foizigacha yoʻqolishiga sabab boʻlgan qasddan badanga oʻrtacha ogʻir shikast yetkazish, —
uch yuz oltmish soatdan toʻrt yuz sakson soatgacha majburiy jamoat ishlari yoki ikki yildan uch yilgacha axloq tuzatish ishlari yoxud ikki yildan uch yilgacha ozodlikni cheklash yoki ikki yildan uch yilgacha ozodlikdan mahrum qilish bilan jazolanadi.
Ushbu moddaning toʻrtinchi qismida nazarda tutilgan harakatlar:
a) ikki yoki undan ortiq shaxsga nisbatan;
b) homiladorligi aybdorga ayon boʻlgan ayolga nisbatan;
v) oʻta shafqatsizlik bilan;
g) gʻarazli niyatlarda;
d) diniy taassublar zamirida;
e) bir guruh shaxslar tomonidan;
j) takroran, xavfli retsidivist tomonidan yoki ilgari ushbu Kodeksning 97, 104 va (yoki) 105-moddalarida nazarda tutilgan jinoyatlarni sodir etgan shaxs tomonidan;
z) oʻta xavfli retsidivist tomonidan;
i) qurolni yoki sovuq qurol sifatida foydalanilishi mumkin boʻlgan ashyolarni ishlatib sodir etilgan boʻlsa, —
uch yildan besh yilgacha ozodlikni cheklash yoxud uch yildan besh yilgacha ozodlikdan mahrum qilish bilan jazolanadi.
Xotiniga (eriga), sobiq xotiniga (sobiq eriga), bir roʻzgʻor asosida birgalikda yashayotgan shaxsga yoki umumiy farzandga ega boʻlgan shaxsga sodir etilayotgan paytda hayot uchun xavfli boʻlgan qasddan badanga ogʻir shikast yetkazish natijasida koʻrish, soʻzlash, eshitish qobiliyatini yoʻqotishga yoxud biron aʼzoning ishdan chiqishiga yoki uning funksiyalari tamoman yoʻqolishiga, ruhiy holatning buzilishiga yoki sogʻliqning boshqacha tarzda yomonlashuviga, umumiy mehnat qobiliyatining oʻttiz uch foizidan kam boʻlmagan qismining yoʻqolishiga yoki homilaning tushishiga yoxud badanning tuzalmaydigan darajada xunuklashishiga sabab boʻlsa, —
besh yildan yetti yilgacha ozodlikdan mahrum qilish bilan jazolanadi.
Ushbu moddaning oltinchi qismida nazarda tutilgan harakatlar:
a) homiladorligi aybdorga ayon boʻlgan ayolga nisbatan;
b) voyaga yetmagan shaxsga nisbatan;
v) oʻta shafqatsizlik bilan;
g) gʻarazli niyatlarda;
d) diniy taassublar zamirida;
e) bir guruh shaxslar tomonidan;
j) qurolni yoki sovuq qurol sifatida foydalanilishi mumkin boʻlgan ashyolarni ishlatib sodir etilgan boʻlsa, —
yetti yildan oʻn yilgacha ozodlikdan mahrum qilish bilan jazolanadi.
Ushbu moddaning oltinchi qismida nazarda tutilgan harakatlar:
a) ikki yoki undan ortiq shaxsga nisbatan;
b) takroran, xavfli retsidivist tomonidan yoki ilgari ushbu Kodeksning 97 va (yoki) 104-moddalarida nazarda tutilgan jinoyatlarni sodir etgan shaxs tomonidan;
v) oʻta xavfli retsidivist tomonidan sodir etilgan boʻlsa;
g) jabrlanuvchining oʻlimiga sabab boʻlsa, —
oʻn yildan oʻn ikki yilgacha ozodlikdan mahrum qilish bilan jazolanadi”;
15) 128-moddaning matni quyidagi tahrirda bayon etilsin:
“Oʻn olti yoshga toʻlmagan shaxs bilan jinsiy aloqa qilish yoki jinsiy ehtiyojni gʻayritabiiy usulda qondirish, —
uch yildan besh yilgacha ozodlikni cheklash yoxud uch yildan besh yilgacha ozodlikdan mahrum qilish bilan jazolanadi.
Oʻsha harakatlar moddiy qimmatliklar berish yoki mulkiy yoxud boshqacha tarzda manfaatdor etish orqali sodir etilgan boʻlsa, —
besh yildan sakkiz yilgacha ozodlikdan mahrum qilish bilan jazolanadi.
Oʻsha harakatlar:
a) takroran, xavfli retsidivist tomonidan yoki ilgari ushbu Kodeksning 118, 119, 121 va (yoki) 129-moddalarida nazarda tutilgan jinoyatlarni sodir etgan shaxs tomonidan;
b) yaqin qarindoshiga yoki bir roʻzgʻor asosida birgalikda yashayotgan shaxsga nisbatan;
v) jabrlanuvchini tarbiyalash, oʻqitish va (yoki) unga gʻamxoʻrlik qilish majburiyatlarini bajarayotgan shaxs tomonidan, shuningdek jabrlanuvchiga qarab turish majburiyatlari qonun bilan zimmasiga yuklatilgan taʼlim, tarbiya, davolash yoki boshqa muassasaning xodimi tomonidan sodir etilgan boʻlsa, —
sakkiz yildan oʻn yilgacha ozodlikdan mahrum qilish bilan jazolanadi”;
16) 1281-modda quyidagi tahrirda bayon etilsin:
“1281-modda. Oʻn olti yoshdan oʻn sakkiz yoshgacha boʻlgan shaxs bilan moddiy qimmatliklar berish yoki mulkiy yoxud boshqacha tarzda manfaatdor etish orqali jinsiy aloqa qilish
Oʻn olti yoshdan oʻn sakkiz yoshgacha boʻlgan shaxs bilan moddiy qimmatliklar berish yoki mulkiy yoxud boshqacha tarzda manfaatdor etish orqali jinsiy aloqa qilish yoki jinsiy ehtiyojni gʻayritabiiy usulda qondirish, —
uch yuz oltmish soatdan toʻrt yuz sakson soatgacha majburiy jamoat ishlari yoki ikki yilgacha axloq tuzatish ishlari yoki ikki yildan toʻrt yilgacha ozodlikni cheklash yoxud ikki yildan toʻrt yilgacha ozodlikdan mahrum qilish bilan jazolanadi”;
17) 129-moddaning matni quyidagi tahrirda bayon etilsin:
“Oʻn olti yoshga toʻlmagan shaxsga nisbatan zoʻrlik ishlatmay uyatsiz-buzuq harakatlar sodir etish, —
ikki yildan uch yilgacha ozodlikni cheklash yoxud ikki yildan uch yilgacha ozodlikdan mahrum qilish bilan jazolanadi.
Oʻsha harakatlar:
a) aldash yoki ishonchni suiisteʼmol qilish yoʻli bilan;
b) ikki yoki undan ortiq shaxsga nisbatan;
v) oʻn toʻrt yoshga toʻlmagan shaxsga nisbatan;
g) nogironlik belgisiga ega ekanligi aybdorga ayon boʻlgan shaxsga nisbatan;
d) takroran, xavfli retsidivist tomonidan yoki ilgari ushbu Kodeksning 118, 119, 121 va (yoki) 128-moddalarida nazarda tutilgan jinoyatlarni sodir etgan shaxs tomonidan;
e) yaqin qarindoshiga yoki bir roʻzgʻor asosida birgalikda yashayotgan shaxsga nisbatan;
j) jabrlanuvchini tarbiyalash, oʻqitish va (yoki) unga gʻamxoʻrlik qilish majburiyatlarini bajarayotgan shaxs tomonidan, shuningdek jabrlanuvchiga qarab turish majburiyatlari qonun bilan zimmasiga yuklatilgan taʼlim, tarbiya, davolash yoki boshqa muassasaning xodimi tomonidan sodir etilgan boʻlsa, —
uch yildan besh yilgacha ozodlikni cheklash yoxud uch yildan besh yilgacha ozodlikdan mahrum qilish bilan jazolanadi.
Oʻsha harakatlar zoʻrlik ishlatib yoki qoʻrqitib sodir etilgan boʻlsa, —
besh yildan sakkiz yilgacha ozodlikdan mahrum qilish bilan jazolanadi”;
18) 130-moddaning uchinchi qismi quyidagi tahrirda bayon etilsin:
“Voyaga yetmagan shaxs tavsiflangan yoki tasvirlangan pornografik mahsulotni tarqatish, reklama qilish, namoyish etish maqsadida Oʻzbekiston Respublikasi hududiga olib kirish, xuddi shuningdek uni tayyorlash, tarqatish, reklama qilish, namoyish etish yoxud voyaga yetmagan shaxsni pornografik xususiyatga ega harakatlarning ijrochisi sifatida jalb etish, —
besh yildan yetti yilgacha ozodlikdan mahrum qilish bilan jazolanadi”;
19) 1301-moddaning:
nomidagi “Zoʻravonlikni yoki shafqatsizlikni” degan soʻzlar “Tazyiqni, zoʻravonlikni yoki shafqatsizlikni” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;
birinchi qismining dispozitsiyasidagi “Zoʻravonlikni yoki shafqatsizlikni” degan soʻzlar “Tazyiqni, zoʻravonlikni yoki shafqatsizlikni” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;
20) quyidagi mazmundagi 1413-modda bilan toʻldirilsin:
“1413-modda. Shaxsning shaʼnini va qadr-qimmatini kamsituvchi hamda inson hayotining sir tutiladigan tomonlarini aks ettiruvchi maʼlumotlarni oshkor qilish
Shaxs tanasining va (yoki) jinsiy aʼzolarining yalangʻoch holdagi foto- va (yoki) videotasvirini oʻz ichiga olgan axborotni uning roziligisiz tarqatish, shu jumladan ommaviy axborot vositalarida, telekommunikatsiya tarmoqlarida yoki Internet jahon axborot tarmogʻida tarqatish yoxud bunday axborotni tarqatish bilan qoʻrqitish, —
bazaviy hisoblash miqdorining toʻrt yuz baravaridan olti yuz baravarigacha miqdorda jarima yoki uch yuz oltmish soatgacha majburiy jamoat ishlari yoxud uch yilgacha axloq tuzatish ishlari bilan jazolanadi.
Oʻsha harakatlar:
a) takroran yoki xavfli retsidivist tomonidan;
b) bir guruh shaxslar tomonidan oldindan til biriktirib;
v) oʻn sakkiz yoshga toʻlmaganligi aybdorga ayon boʻlgan shaxsga nisbatan sodir etilgan boʻlsa, —
uch yuz oltmish soatdan toʻrt yuz sakson soatgacha majburiy jamoat ishlari yoki bir yildan uch yilgacha ozodlikni cheklash yoxud uch yilgacha ozodlikdan mahrum qilish bilan jazolanadi”.
4-modda. Oʻzbekiston Respublikasining 1994-yil 22-sentabrda qabul qilingan 2013-XII-sonli Qonuni bilan tasdiqlangan Oʻzbekiston Respublikasining Jinoyat-protsessual kodeksiga (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Kengashining Axborotnomasi, 1995-yil, № 2, 5-modda; Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Axborotnomasi, 1995-yil, № 12, 269-modda; 1997-yil, № 2, 56-modda, № 9, 241-modda; 1998-yil, № 5-6, 102-modda, № 9, 181-modda; 1999-yil, № 1, 20-modda, № 5, 124-modda, № 9, 229-modda; 2000-yil, № 5-6, 153-modda, № 7-8, 217-modda; 2001-yil, № 1-2, 11, 23-moddalar, № 9-10, 165, 182-moddalar; 2002-yil, № 9, 165-modda; 2003-yil, № 5, 67-modda; 2004-yil, № 1-2, 18-modda, № 9, 171-modda; Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2005-yil, № 12, 418-modda; 2006-yil, № 6, 261-modda; 2007-yil, № 4, 166-modda, № 6, 248, 249-moddalar, № 9, 422-modda, № 12, 594, 595, 607-moddalar; 2008-yil, № 4, 177, 187-moddalar, № 9, 482, 484, 487-moddalar, № 12, 636, 641-moddalar; 2009-yil, № 1, 1-modda, № 4, 136-modda, № 9, 335-modda, № 12, 469, 470-moddalar; 2010-yil, № 6, 231-modda, № 9, 334, 336, 337, 342-moddalar, № 12, 477-modda; 2011-yil, № 4, 103, 104-moddalar, № 9, 252-modda, № 12/2, 363-modda; 2012-yil, № 1, 3-modda, № 9/2, 244-modda, № 12, 336-modda; 2014-yil, № 9, 244-modda; 2015-yil, № 8, 310, 312-moddalar, № 12, 452-modda; 2016-yil, № 4, 125-modda, № 9, 276-modda, № 12, 385-modda; 2017-yil, № 3, 47-modda, № 6, 300-modda, № 9, 506, 510-moddalar, № 10, 605-modda; 2018-yil, № 1, 1, 5-moddalar, № 4, 218, 224-moddalar, № 7, 430, 431-moddalar, № 10, 679-modda; 2019-yil, № 1, 3, 5-moddalar, № 2, 47-modda, № 3, 161-modda, № 5, 259, 267-moddalar, № 7, 386-modda, № 8, 469-modda, № 9, 589, 592-moddalar, № 10, 671-modda, № 11, 787, 791-moddalar, № 12, 880, 881, 891-moddalar; 2020-yil, № 3, 204-modda, № 5, 296-modda, № 12, 689-modda; 2021-yil, № 1, 5, 11, 13, 14-moddalar, № 2, 142, 144-moddalar, 4-songa ilova, № 8, 800, 803-moddalar, № 9, 903-modda, № 10, 973-modda, № 12, 1193-modda; 2022-yil, № 2, 81-modda, № 3, 216-modda, № 4, 337-modda, № 6, 575-modda) quyidagi oʻzgartish va qoʻshimchalar kiritilsin:
1) 84-modda beshinchi qismining 3-bandidagi “voyaga yetmaganlar ishlari boʻyicha idoralararo komissiyaga” degan soʻzlar “bolalar masalalari boʻyicha komissiyaga” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;
2) 325-moddaning birinchi qismi “1411-moddasining birinchi qismida” degan soʻzlardan keyin “1413-moddasida” degan soʻzlar bilan toʻldirilsin;
3) 334-moddaning birinchi qismidagi “voyaga yetmaganlar ishlari boʻyicha idoralararo komissiyaga” degan soʻzlar “bolalar masalalari boʻyicha komissiyaga” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;
4) 345-moddaning beshinchi qismidagi “121-moddasi ikkinchi qismida, 1221-moddasining ikkinchi va uchinchi qismlarida, 124-moddasida, 127-moddasi ikkinchi va uchinchi qismlarida, 1271-moddasi ikkinchi va uchinchi qismlarida, 128-moddasi ikkinchi va uchinchi qismlarida, 129-moddasi ikkinchi qismida” degan soʻzlar “121-moddasi ikkinchi, uchinchi va toʻrtinchi qismlarida, 1221-moddasining ikkinchi va uchinchi qismlarida, 124-moddasida, 1261-moddasi beshinchi — sakkizinchi qismlarida, 127-moddasi ikkinchi va uchinchi qismlarida, 1271-moddasi ikkinchi va uchinchi qismlarida, 128, 1281-moddalarida, 129-moddasi ikkinchi va uchinchi qismlarida” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;
5) 3812-modda birinchi qismining 1-bandidagi “125, 1251, 126-moddalarida, 127-moddasi birinchi qismida, 1271-moddasi birinchi qismida, 128-moddasi birinchi qismida, 1281-moddasida, 129-moddasi birinchi qismida” degan soʻzlar “125, 1251, 126-moddalarida, 1261-moddasi birinchi — toʻrtinchi qismlarida, 127-moddasi birinchi qismida, 1271-moddasi birinchi qismida, 129-moddasi birinchi qismida” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;
6) 536-moddaning uchinchi qismidagi “voyaga yetmaganlar ishlari boʻyicha idoralararo komissiyaning” degan soʻzlar “bolalar masalalari boʻyicha komissiyaning” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;
7) 537-moddaning uchinchi qismidagi “voyaga yetmaganlar ishlari boʻyicha idoralararo komissiya” degan soʻzlar “bolalar masalalari boʻyicha komissiya” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;
8) 542-moddaning oltinchi qismidagi “voyaga yetmaganlar ishlari boʻyicha idoralararo komissiyaning” degan soʻzlar “bolalar masalalari boʻyicha komissiyaning” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;
9) 551-moddaning matnidagi “voyaga yetmaganlar ishlari boʻyicha idoralararo komissiyani” degan soʻzlar “bolalar masalalari boʻyicha komissiyani” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;
10) 562-moddaning:
nomidagi “Voyaga yetmaganlar ishlari boʻyicha idoralararo komissiyaga” degan soʻzlar “Bolalar masalalari boʻyicha komissiyaga” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;
matnidagi “voyaga yetmaganlar ishlari boʻyicha idoralararo komissiyaga” degan soʻzlar “bolalar masalalari boʻyicha komissiyaga” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;
11) 564-moddaning birinchi qismi quyidagi tahrirda bayon etilsin:
“Voyaga yetmagan shaxsni Jinoyat kodeksi 87-moddasining birinchi qismiga muvofiq javobgarlikdan ozod qilib, materiallarni bolalar masalalari boʻyicha komissiyada koʻrishga topshirish chogʻida surishtiruvchi, tergovchi, prokuror qaror, sud esa ajrim chiqaradi”.
5-modda. Oʻzbekiston Respublikasining 1994-yil 22-sentabrda qabul qilingan 2015-XII-sonli Qonuni bilan tasdiqlangan Oʻzbekiston Respublikasining Maʼmuriy javobgarlik toʻgʻrisidagi kodeksiga (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Kengashining Axborotnomasi, 1995-yil, № 3, 6-modda; Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Axborotnomasi, 1995-yil, № 9, 193-modda, № 12, 269-modda; 1996-yil, № 5-6, 69-modda, № 9, 144-modda; 1997-yil, № 2, 56-modda, № 4-5, 126-modda, № 9, 241-modda; 1998-yil, № 3, 38-modda, № 5-6, 102-modda, № 9, 181-modda; 1999-yil, № 1, 20-modda, № 5, 124-modda, № 9, 229-modda; 2000-yil, № 5-6, 153-modda, № 7-8, 217-modda; 2001-yil, № 1-2, 23-modda, № 9-10, 165, 182-moddalar; 2002-yil, № 1, 20-modda, № 9, 165-modda; 2003-yil, № 1, 8-modda, № 5, 67-modda, № 9-10, 149-modda; 2004-yil, № 1-2, 18-modda, № 5, 90-modda, № 9, 171-modda; 2005-yil, № 1, 18-modda; Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2005-yil, № 9, 312-modda, № 12, 413, 417, 418-moddalar; 2006-yil, № 6, 261-modda, № 9, 498-modda, № 10, 536-modda, № 12, 656, 659-moddalar; 2007-yil, № 4, 158, 159, 164, 165-moddalar, № 9, 416, 421-moddalar, № 12, 596, 604, 607-moddalar; 2008-yil, № 4, 181, 189, 192-moddalar, № 9, 486, 488-moddalar, № 12, 640, 641-moddalar; 2009-yil, № 1, 1-modda, № 9, 334, 335, 337-moddalar, № 10, 380-modda, № 12, 462, 468, 470, 472, 474-moddalar; 2010-yil, № 5, 175, 179-moddalar, № 6, 231-modda, № 9, 335, 339, 341-moddalar, № 10, 380-modda, № 12, 468, 473, 474-moddalar; 2011-yil, № 1, 1-modda, № 4, 104, 105-moddalar, № 9, 247, 252-moddalar, № 12/2, 365-modda; 2012-yil, № 4, 108-modda, № 9/1, 242-modda, № 12, 336-modda; 2013-yil, № 4, 98-modda, № 10, 263-modda; 2014-yil, № 1, 2-modda, № 5, 130-modda, № 9, 244-modda, № 12, 341, 343-moddalar; 2015-yil, № 6, 228-modda, № 8, 310, 312-moddalar, № 12, 452-modda; 2016-yil, № 1, 2-modda, № 4, 125-modda, № 9, 276-modda, № 12, 383, 385-moddalar; 2017-yil, № 4, 137-modda, № 6, 300-modda, № 9, 510-modda, № 10, 605-modda; 2018-yil, № 1, 1, 4, 5-moddalar, № 4, 224-modda, № 7, 430, 431, 432-moddalar, № 10, 671, 673, 679-moddalar; 2019-yil, № 1, 1, 3, 5-moddalar, № 2, 47-modda, № 3, 161, 165, 166-moddalar, № 5, 259, 261, 267, 268-moddalar, № 7, 386-modda, № 8, 469, 471-moddalar, № 9, 591, 592-moddalar, № 10, 674, 676-moddalar, № 11, 787, 791-moddalar, № 12, 880, 891-moddalar; 2020-yil, № 1, 4-modda, № 3, 203, 204-moddalar, № 7, 449-modda, № 9, 539, 540-moddalar, № 10, 593, 596-moddalar, № 11, 651-modda, № 12, 691-modda; 2021-yil, № 1, 5, 7, 12, 13, 14-moddalar, № 2, 142-modda, № 3, 217-modda, № 4, 290, 293-moddalar, 4-songa ilova, № 8, 800, 802, 803-moddalar, № 9, 903-modda, № 10, 966, 967, 968, 973-moddalar, № 11, 1066-modda; 2022-yil, № 1, 1, 2-moddalar, № 2, 80, 81-moddalar, № 3, 215, 216-moddalar, № 4, 337-modda, № 5, 464, 465, 466, 467-moddalar, № 8, 787-modda, № 10, 981, 984-moddalar, № 12, 1189-modda) quyidagi oʻzgartish va qoʻshimchalar kiritilsin:
1) 7-moddaning ikkinchi qismidagi “voyaga yetmaganlar ishlari boʻyicha idoralararo komissiyalar” degan soʻzlar “bolalar masalalari boʻyicha komissiyalar” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;
2) 14-moddaning:
birinchi qismidagi “Voyaga yetmaganlar ishlari boʻyicha idoralararo komissiyalar toʻgʻrisidagi nizomda” degan soʻzlar “Bolalar masalalari boʻyicha komissiyalar toʻgʻrisidagi nizomda” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;
ikkinchi qismidagi “voyaga yetmaganlar ishlari boʻyicha tuman (shahar) idoralararo komissiyalari” degan soʻzlar “bolalar masalalari boʻyicha tuman (shahar) komissiyalari” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;
3) 23-moddaning birinchi qismi quyidagi mazmundagi 41-band bilan toʻldirilsin:
“41) haq toʻlanadigan jamoat ishlariga majburiy ravishda jalb etish”;
4) quyidagi mazmundagi 281-modda bilan toʻldirilsin:
“281-modda. Haq toʻlanadigan jamoat ishlariga majburiy ravishda jalb etish
Haq toʻlanadigan jamoat ishlariga majburiy ravishda jalb etish huquqbuzarni ijtimoiy foydali jamoat ishlarini bajarishga majburiy ravishda jalb etishdan iborat boʻlib, u sudlar tomonidan sakkiz soatdan ikki yuz qirq soatgacha boʻlgan muddatga tayinlanadi. Agar huquqbuzar oʻqiyotgan boʻlsa, jamoat ishlari oʻqishdan boʻsh vaqtda bajariladi.
Huquqbuzarlar haq toʻlanadigan jamoat ishlarini oʻtashi mumkin boʻlgan joylar (obyektlar) va haq toʻlanadigan jamoat ishlarining turlari mazkur jazoning ijrosini nazorat qiluvchi organlar — ichki ishlar organlarining probatsiya boʻlinmalari tomonidan belgilanadi.
Haq toʻlanadigan jamoat ishlari pensiya yoshiga yetgan shaxslarga, oʻn sakkiz yoshga toʻlmagan shaxslarga, homilador ayollarga, uch yoshga toʻlmagan bolalari bor ayollarga, birinchi va ikkinchi guruh nogironligi boʻlgan shaxslarga, doimiy ishga ega shaxslarga, harbiy xizmatchilarga nisbatan qoʻllanilmaydi.
Haq toʻlanadigan jamoat ishlariga jalb etiladigan shaxslar ish haqining ellik foizi aliment majburiyatlari boʻyicha qarzni toʻlashga yoʻnaltiriladi.
Huquqbuzar jazoni oʻtashdan boʻyin tovlagan taqdirda, sud haq toʻlanadigan jamoat ishlarining oʻtalmagan muddatini haq toʻlanadigan jamoat ishlarining toʻrt soati uchun maʼmuriy qamoqning bir kuniga teng jazo bilan yoxud haq toʻlanadigan jamoat ishlarining sakkiz soati uchun bazaviy hisoblash miqdorining bir baravariga teng jarima bilan almashtiradi. Bunda maʼmuriy qamoqning muddati oʻn besh sutkadan, jarimaning miqdori esa bazaviy hisoblash miqdorining yigirma baravaridan oshmasligi kerak.
Jazoni oʻtashdan boʻyin tovlanilgan vaqt jazoning oʻtalgan muddatiga qoʻshib hisoblanmaydi”;
5) 291-modda quyidagi mazmundagi uchinchi qism bilan toʻldirilsin:
“Oʻzbekiston Respublikasi hududidan maʼmuriy tartibda chiqarib yuborish Oʻzbekiston Respublikasi fuqarosiga aliment toʻlash boʻyicha majburiyatlarga ega boʻlgan chet el fuqarolariga va fuqaroligi boʻlmagan shaxslarga nisbatan qoʻllanilmaydi”;
6) quyidagi mazmundagi 411-modda bilan toʻldirilsin:
“411-modda. Shahvoniy shilqimlik qilish
Shahvoniy shilqimlik qilish, yaʼni shaxsga nisbatan uning uchun nomaqbul boʻlgan hamda uning shaʼni va qadr-qimmatini tahqirlaydigan, shaxsning tashqi qiyofasini yoki qaddi-qomatini tavsiflashda, imo-ishora qilishda, teginishda, chaqirishda ifodalangan, shahvoniy xususiyatga ega boʻlgan harakatlarni bir marta qoʻpol ravishda yoki bir necha marta sodir etish, —
bazaviy hisoblash miqdorining ikki baravaridan besh baravarigacha miqdorda jarima solishga yoki besh sutkagacha muddatga maʼmuriy qamoqqa olishga sabab boʻladi.
Xuddi shunday huquqbuzarliklar maʼmuriy jazo chorasi qoʻllanilganidan keyin bir yil davomida takror sodir etilgan boʻlsa, —
bazaviy hisoblash miqdorining besh baravaridan yetti baravarigacha miqdorda jarima solishga yoki oʻn besh sutkagacha muddatga maʼmuriy qamoqqa olishga sabab boʻladi”;
7) 474-modda birinchi qismining sanksiyasi quyidagi tahrirda bayon etilsin:
“oʻn besh sutka muddatga maʼmuriy qamoqqa olishga yoki bir yuz yigirma soatgacha haq toʻlanadigan jamoat ishlariga majburiy ravishda jalb etishga yoxud ushbu Kodeksga muvofiq maʼmuriy jazolarning mazkur turlari qoʻllanilishi mumkin boʻlmagan shaxslarga bazaviy hisoblash miqdorining yigirma baravari miqdorida jarima solishga sabab boʻladi”;
8) 475-modda birinchi qismining sanksiyasi quyidagi tahrirda bayon etilsin:
“oʻn besh sutka muddatga maʼmuriy qamoqqa olishga yoki bir yuz yigirma soatgacha haq toʻlanadigan jamoat ishlariga majburiy ravishda jalb etishga yoxud ushbu Kodeksga muvofiq maʼmuriy jazolarning mazkur turlari qoʻllanilishi mumkin boʻlmagan shaxslarga bazaviy hisoblash miqdorining yigirma baravari miqdorida jarima solishga sabab boʻladi”;
9) quyidagi mazmundagi 477-modda bilan toʻldirilsin:
“477-modda. Ota-onaning oʻz voyaga yetmagan bolalariga vasiy yoki homiy tayinlash boʻyicha majburiyatlarini bajarmasligi
Ota-ona yashash joyida vaqtincha boʻlmaganda yoxud ular oʻz ota-onalik majburiyatlarini bajara olmaydigan davr uchun voyaga yetmagan bolalariga vasiy yoki homiy tayinlash boʻyicha majburiyatlarini bajarmasligi, —
bazaviy hisoblash miqdorining bir baravaridan besh baravarigacha miqdorda jarima solishga sabab boʻladi.
Xuddi shunday huquqbuzarliklar maʼmuriy jazo chorasi qoʻllanilganidan keyin bir yil davomida takror sodir etilgan boʻlsa, —
bazaviy hisoblash miqdorining besh baravaridan oʻn baravarigacha miqdorda jarima solishga sabab boʻladi”;
10) 52-modda ikkinchi qismining dispozitsiyasi “basharti ushbu Kodeksning 592-moddasida nazarda tutilgan huquqbuzarlik alomatlari mavjud boʻlmasa,” degan soʻzlar bilan toʻldirilsin;
11) quyidagi mazmundagi 592-modda bilan toʻldirilsin:
“592-modda. Oilaviy (maishiy) zoʻravonlik
Xotiniga (eriga), sobiq xotiniga (sobiq eriga), bir roʻzgʻor asosida birgalikda yashayotgan shaxsga yoki umumiy farzandga ega boʻlgan shaxsga nisbatan sodir etilgan mulk, taʼlim olish, sogʻliqni saqlash va (yoki) mehnatga oid huquqni amalga oshirishga toʻsqinlik qilish, mol-mulkiga va shaxsiy ashyolariga qasddan shikast yetkazish, xuddi shuningdek ushbu shaxslar sogʻligʻining yomonlashuviga olib kelgan tarzda ularning shaʼni va qadr-qimmatini tahqirlash, ularni, qoʻrqitish, yaqin qarindoshlaridan ajratib qoʻyish, basharti jinoyat alomatlari, shuningdek ushbu Kodeksda nazarda tutilgan boshqa huquqbuzarliklar alomatlari mavjud boʻlmasa, —
bazaviy hisoblash miqdorining oʻn baravaridan yigirma baravarigacha miqdorda jarima solishga yoki oʻn sutkagacha muddatga maʼmuriy qamoqqa olishga sabab boʻladi.
Xotinini (erini), sobiq xotinini (sobiq erini), bir roʻzgʻor asosida birgalikda yashayotgan shaxsni yoki umumiy farzandga ega boʻlgan shaxsni doʻpposlash, ushbu shaxslarga sogʻliqning qisqa muddatga yomonlashuviga yoki mehnat qobiliyatining uncha uzoq boʻlmagan muddatga yoʻqolishiga olib kelmagan qasddan badanga yengil shikast yetkazish, —
bazaviy hisoblash miqdorining oʻn baravaridan yigirma baravarigacha miqdorda jarima solishga yoki oʻn besh sutkagacha muddatga maʼmuriy qamoqqa olishga sabab boʻladi”;
12) 1891-moddaning:
nomidagi “Zoʻravonlikni yoki shafqatsizlikni” degan soʻzlar “Tazyiqni, zoʻravonlikni yoki shafqatsizlikni” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;
dispozitsiyasidagi “Zoʻravonlikni yoki shafqatsizlikni” degan soʻzlar “Tazyiqni, zoʻravonlikni yoki shafqatsizlikni” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;
sanksiyasidagi “zoʻravonlikni yoki shafqatsizlikni” degan soʻzlar “tazyiqni, zoʻravonlikni yoki shafqatsizlikni” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;
13) 242-moddaning 3-bandi quyidagi tahrirda bayon etilsin:
“3) bolalar masalalari boʻyicha tuman (shahar) komissiyalari”;
14) 243-moddaning:
nomidagi “Voyaga yetmaganlar ishlari boʻyicha idoralararo komissiyalarning” degan soʻzlar “Bolalar masalalari boʻyicha komissiyalarning” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;
matnidagi “Voyaga yetmaganlar ishlari boʻyicha idoralararo komissiyalar” degan soʻzlar “Bolalar masalalari boʻyicha komissiyalar” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;
15) 245-moddaning birinchi qismidagi “40, 41, 42, 43 (bundan tadbirkorlik subyektlari huquqlarining buzilishi hollari mustasno), 44, 45, 46, 461, 462-moddalarida, 47-moddasining ikkinchi — toʻrtinchi qismlarida, 471, 472, 474, 475, 476, 48, 491, 494, 511, 512, 513, 514, 515, 516, 517, 518, 519, 52, 56, 57, 58, 59, 591-moddalarida” degan soʻzlar “40, 41, 411, 42, 43 (bundan tadbirkorlik subyektlari huquqlarining buzilishi hollari mustasno), 44, 45, 46, 461, 462-moddalarida, 47-moddasining ikkinchi — toʻrtinchi qismlarida, 471, 472, 474, 475, 476, 477, 48, 491, 494, 511, 512, 513, 514, 515, 516, 517, 518, 519, 52, 56, 57, 58, 59, 591, 592-moddalarida” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;
16) 247-modda quyidagi tahrirda bayon etilsin:
“247-modda. Bolalar masalalari boʻyicha komissiyalar
Bolalar masalalari boʻyicha tuman (shahar) komissiyalari voyaga yetmagan shaxslar sodir etgan maʼmuriy huquqbuzarliklar toʻgʻrisidagi ishlarni koʻrib chiqadi, bundan ushbu Kodeksning 194 va 1941-moddalarida nazarda tutilgan ishlar mustasno. Ushbu Kodeksning 61, 1161, 1162, 125, 1251, 126, 127, 128, 1281, 1282, 1283, 1284, 1285, 1286, 129, 130, 131, 132, 133, 134, 135, 1351, 136, 137, 138, 183, 185, 1851, 220, 221-moddalarida nazarda tutilgan huquqbuzarliklar toʻgʻrisidagi ishlar faqat oʻziga mazkur huquqbuzarliklar toʻgʻrisidagi ish kelib tushgan organ (mansabdor shaxs) uni bolalar masalalari boʻyicha komissiyalarga koʻrib chiqish uchun topshirgan hollardagina ushbu komissiyalar tomonidan koʻrib chiqiladi. Bolalar masalalari boʻyicha komissiyalar voyaga yetmaganlarning ota-onalariga yoki ular oʻrnini bosuvchi shaxslarga taalluqli boʻlgan, ushbu Kodeks 47-moddasining birinchi va uchinchi qismlarida nazarda tutilgan huquqbuzarliklar toʻgʻrisidagi ishlarni ham koʻrib chiqadi”;
17) 304-moddaning toʻrtinchi qismidagi “Voyaga yetmaganlar ishlari boʻyicha idoralararo komissiyalar” degan soʻzlar “Bolalar masalalari boʻyicha komissiyalar” degan soʻzlar bilan almashtirilsin.
6-modda. Oʻzbekiston Respublikasining 1998-yil 30-aprelda qabul qilingan 607-I-sonli Qonuni bilan tasdiqlangan Oʻzbekiston Respublikasining Oila kodeksiga (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Axborotnomasi, 1998-yil, 5-6-songa ilova; 2003-yil, № 1, 8-modda; 2004-yil, № 1-2, 18-modda; Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2007-yil, № 4, 157-modda; 2008-yil, № 4, 189-modda; 2009-yil, № 9, 328-modda; 2010-yil, № 9, 334, 335-moddalar; 2011-yil, № 9, 252-modda, № 12/2, 363-modda; 2013-yil, № 4, 98-modda; 2014-yil, № 1, 2-modda; 2016-yil, № 9, 276-modda; 2017-yil, № 9, 510-modda, № 10, 605-modda; 2018-yil, № 1, 1, 4-moddalar, № 4, 224-modda; 2019-yil, № 8, 469-modda, № 12, 880-modda; 2020-yil, № 1, 1-modda, № 3, 199-modda, № 10, 593-modda, № 12, 691-modda; 2021-yil, 4-songa ilova, № 10, 970-modda; 2022-yil, № 3, 216-modda, № 5, 464-modda) quyidagi oʻzgartishlar kiritilsin:
1) 80-moddaning ikkinchi qismidagi “voyaga yetmaganlar ishlari boʻyicha idoralararo komissiyalar” degan soʻzlar “bolalar masalalari boʻyicha komissiyalar” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;
2) 170-moddaning matnidagi “voyaga yetmaganlar ishlari boʻyicha idoralararo komissiyalar” degan soʻzlar “bolalar masalalari boʻyicha komissiyalar” degan soʻzlar bilan almashtirilsin.
7-modda. Oʻzbekiston Respublikasining 2008-yil 7-yanvarda qabul qilingan “Bola huquqlarining kafolatlari toʻgʻrisida”gi OʻRQ-139-sonli Qonuniga (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2008-yil, № 1, 1-modda; 2009-yil, № 12, 471-modda; 2016-yil, № 12, 383-modda; 2017-yil, № 6, 300-modda; 2018-yil, № 7, 431-modda; 2019-yil, № 12, 881-modda; 2020-yil, № 3, 199-modda; 2021-yil, 4-songa ilova; 2022-yil, № 5, 464-modda) quyidagi oʻzgartishlar va qoʻshimcha kiritilsin:
1) 3-moddaning oʻn toʻqqizinchi xatboshisi quyidagi tahrirda bayon etilsin:
“ota-ona qaramogʻidan mahrum boʻlgan bola — ota-onalik huquqidan mahrum qilinganligi yoki cheklanganligi, bedarak yoʻqolgan yoki muomalaga layoqatsiz deb topilganligi yoxud muomalaga layoqati cheklanganligi, bolani tarbiyalashdan yoki uning huquq va manfaatlarini himoya qilishdan boʻyin tovlaganligi, shu jumladan, uzrsiz sabablarga koʻra oʻz bolasini tugʻuruqxona yoki boshqa davolash muassasasidan, tarbiya, aholini ijtimoiy himoyalash muassasasi va shunga oʻxshash boshqa muassasalardan olishdan bosh tortganligi yoxud ota-ona qaramogʻi mavjud boʻlmagan boshqa holatlar sababli ota-ona yoki yagona ota (ona) qaramogʻidan mahrum boʻlgan bola”;
2) 10-modda quyidagi mazmundagi oltinchi va yettinchi qismlar bilan toʻldirilsin:
“Qoʻllanilgan jazo chorasidan, sudlanganlik holati tugatilganligidan yoki olib tashlanganligidan hamda oʻziga nisbatan amnistiya yoki afv etish akti qoʻllanilganligidan qatʼi nazar, qasddan odam oʻldirganlik, oʻn sakkiz yoshga toʻlmagan shaxsning nomusiga tekkanlik yoki unga nisbatan zoʻrlik ishlatib, jinsiy ehtiyojni gʻayritabiiy usulda qondirganlik, oʻn sakkiz yoshga toʻlmagan shaxsni jinsiy aloqada boʻlish yoki jinsiy ehtiyojni gʻayritabiiy usulda qondirish bilan bogʻliq holda jinsiy aloqa qilishga majbur etganlik, oʻn olti yoshga toʻlmagan shaxs bilan jinsiy aloqa qilganlik yoki jinsiy ehtiyojni gʻayritabiiy usulda qondirganlik yoxud unga nisbatan uyatsiz-buzuq harakatlar qilganlik, voyaga yetmagan shaxs tavsiflangan yoki tasvirlangan pornografik mahsulotni tarqatish, reklama qilish, namoyish qilish maqsadida Oʻzbekiston Respublikasi hududiga olib kirganlik, xuddi shuningdek uni tayyorlaganlik, tarqatganlik, reklama qilganlik, namoyish etganlik yoxud voyaga yetmagan shaxsni pornografik xususiyatga ega harakatlarning ijrochisi sifatida jalb etganlik, voyaga yetmagan shaxsni jalb etgan holda qoʻshmachilik qilganlik, fohishaxonalar tashkil etganlik yoki saqlaganlik, terrorizm uchun ilgari hukm qilingan shaxslarning taʼlim, tarbiya, bolalar sogʻlomlashtirish, sport va ijodiy tashkilotlarida ishlashi hamda bolalar bilan bevosita ishlashni nazarda tutuvchi faoliyat turlari bilan shugʻullanishi taqiqlanadi.
Ushbu moddaning oltinchi qismida koʻrsatilgan shaxslarning reyestrini shakllantirish va yuritish, shuningdek undan axborot olish tartibi Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi tomonidan belgilanadi”.
8-modda. Oʻzbekiston Respublikasining 2010-yil 29-sentabrda qabul qilingan “Voyaga yetmaganlar oʻrtasida nazoratsizlik va huquqbuzarliklarning profilaktikasi toʻgʻrisida”gi OʻRQ-263-sonli Qonuniga (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2010-yil, № 9, 343-modda; 2016-yil, № 12, 383-modda; 2017-yil, № 9, 510-modda; 2018-yil, № 7, 431-modda; 2019-yil, № 5, 267-modda, № 9, 592-modda; 2021-yil, 4-songa ilova; 2022-yil, № 1, 5-modda) quyidagi oʻzgartishlar kiritilsin:
1) 6-moddaning uchinchi xatboshisidagi “voyaga yetmaganlar ishlari boʻyicha idoralararo komissiyalarni” degan soʻzlar “bolalar masalalari boʻyicha komissiyalarni” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;
2) 8-modda birinchi qismining ikkinchi xatboshisi quyidagi tahrirda bayon etilsin:
“bolalar masalalari boʻyicha komissiyalar”;
3) 9-modda:
nomi quyidagi tahrirda bayon etilsin:
“9-modda. Bolalar masalalari boʻyicha komissiyalar”;
birinchi qismining birinchi xatboshisidagi “Voyaga yetmaganlar ishlari boʻyicha idoralararo komissiyalar” degan soʻzlar “Bolalar masalalari boʻyicha komissiyalar” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;
ikkinchi qismidagi “Voyaga yetmaganlar ishlari boʻyicha idoralararo komissiyalar” degan soʻzlar “Bolalar masalalari boʻyicha komissiyalar” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;
uchinchi qismidagi “Voyaga yetmaganlar ishlari boʻyicha idoralararo komissiyalarning” degan soʻzlar “Bolalar masalalari boʻyicha komissiyalarning” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;
4) 12-moddaning oltinchi qismidagi “voyaga yetmaganlar ishlari boʻyicha idoralararo komissiyani” degan soʻzlar “bolalar masalalari boʻyicha komissiyani” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;
5) 14-modda:
ikkinchi qismining uchinchi xatboshisidagi “voyaga yetmaganlar ishlari boʻyicha idoralararo komissiyaga” degan soʻzlar “bolalar masalalari boʻyicha komissiyaga” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;
oltinchi qismining beshinchi xatboshisidagi “voyaga yetmaganlar ishlari boʻyicha idoralararo komissiyalarga” degan soʻzlar “bolalar masalalari boʻyicha komissiyalarga” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;
yettinchi qismining birinchi xatboshisidagi “voyaga yetmaganlar ishlari boʻyicha idoralararo komissiyalarga” degan soʻzlar “bolalar masalalari boʻyicha komissiyalarga” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;
6) 16-modda birinchi qismining toʻrtinchi xatboshisidagi “voyaga yetmaganlar ishlari boʻyicha idoralararo komissiyalarni” degan soʻzlar “bolalar masalalari boʻyicha komissiyalarni” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;
7) 21-moddaning toʻrtinchi xatboshisidagi “voyaga yetmaganlar ishlari boʻyicha idoralararo komissiyaning” degan soʻzlar “bolalar masalalari boʻyicha komissiyaning” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;
8) 24-modda ikkinchi qismining uchinchi xatboshisidagi “voyaga yetmaganlar ishlari boʻyicha idoralararo komissiyalarga” degan soʻzlar “bolalar masalalari boʻyicha komissiyalarga” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;
9) 26-moddaning ikkinchi qismidagi “voyaga yetmaganlar ishlari boʻyicha idoralararo komissiyaning” degan soʻzlar “bolalar masalalari boʻyicha komissiyaning” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;
10) 28-moddaning:
birinchi qismidagi “Voyaga yetmaganlar ishlari boʻyicha idoralararo komissiya” degan soʻzlar “Bolalar masalalari boʻyicha komissiya” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;
ikkinchi qismidagi “Voyaga yetmaganlar ishlari boʻyicha idoralararo komissiya” degan soʻzlar “Bolalar masalalari boʻyicha komissiya” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;
uchinchi qismidagi “voyaga yetmaganlar ishlari boʻyicha idoralararo komissiya” degan soʻzlar “bolalar masalalari boʻyicha komissiya” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;
oltinchi qismidagi “voyaga yetmaganlar ishlari boʻyicha idoralararo komissiyaga” degan soʻzlar “bolalar masalalari boʻyicha komissiyaga” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;
11) 29-modda:
birinchi qismining birinchi xatboshisidagi “voyaga yetmaganlar ishlari boʻyicha idoralararo komissiyaga” degan soʻzlar “bolalar masalalari boʻyicha komissiyaga” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;
ikkinchi qismidagi “Voyaga yetmaganlar ishlari boʻyicha idoralararo komissiya” degan soʻzlar “Bolalar masalalari boʻyicha komissiya” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;
12) 30-modda:
birinchi qismidagi “voyaga yetmaganlar ishlari boʻyicha idoralararo komissiya” degan soʻzlar “bolalar masalalari boʻyicha komissiya” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;
ikkinchi qismidagi “voyaga yetmaganlar ishlari boʻyicha idoralararo komissiyaning” degan soʻzlar “bolalar masalalari boʻyicha komissiyaning” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;
uchinchi qismidagi “voyaga yetmaganlar ishlari boʻyicha idoralararo komissiya” degan soʻzlar “bolalar masalalari boʻyicha komissiya” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;
beshinchi qismining uchinchi xatboshisidagi “voyaga yetmaganlar ishlari boʻyicha idoralararo komissiyaga” degan soʻzlar “bolalar masalalari boʻyicha komissiyaga” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;
sakkizinchi qismidagi “voyaga yetmaganlar ishlari boʻyicha idoralararo komissiya” degan soʻzlar “bolalar masalalari boʻyicha komissiya” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;
13) 31-moddaning ikkinchi xatboshisidagi “voyaga yetmaganlar ishlari boʻyicha idoralararo komissiya” degan soʻzlar “bolalar masalalari boʻyicha komissiya” degan soʻzlar bilan almashtirilsin.
9-modda. Oʻzbekiston Respublikasining 2014-yil 2-yanvarda qabul qilingan “Vasiylik va homiylik toʻgʻrisida”gi OʻRQ-364-sonli Qonuniga (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2014-yil, № 1, 1-modda; 2016-yil, № 12, 383-modda; 2017-yil, № 6, 300-modda; 2018-yil, № 7, 431-modda; 2020-yil, № 1, 3-modda, № 9, 539-modda; 2021-yil, 4-songa ilova, № 10, 970-modda) quyidagi oʻzgartishlar va qoʻshimcha kiritilsin:
1) 7-modda:
birinchi qismining uchinchi xatboshisi quyidagi tahrirda bayon etilsin:
“Oʻzbekiston Respublikasi Maktabgacha va maktab taʼlimi vazirligi”;
ikkinchi qismining ikkinchi xatboshisi quyidagi tahrirda bayon etilsin:
“tumanlar (shaharlar) hokimliklarining bolalarni himoya qilish shuʼbalari tomonidan — voyaga yetmaganlarga nisbatan”;
2) 8-modda birinchi qismining oltinchi xatboshisi quyidagi tahrirda bayon etilsin:
“vasiylik va homiylik belgilanishiga muhtoj boʻlgan shaxslarni, ularning joylashtirilganligini hamda mol-mulkini hisobga olishning elektron axborot tizimini (bundan buyon matnda axborot tizimi deb yuritiladi) tashkil etish va yuritish tartibini hamda unga kiritiladigan maʼlumotlar roʻyxatini belgilaydi”;
3) 9-modda:
nomi va birinchi qismining birinchi xatboshisi quyidagi tahrirda bayon etilsin:
“9-modda. Oʻzbekiston Respublikasi Maktabgacha va maktab taʼlimi vazirligining hamda Sogʻliqni saqlash vazirligining vasiylik va homiylik sohasidagi vakolatlari
Oʻzbekiston Respublikasi Maktabgacha va maktab taʼlimi vazirligi hamda Sogʻliqni saqlash vazirligi oʻz vakolatlari doirasida”;
ikkinchi qismi quyidagi tahrirda bayon etilsin:
“Oʻzbekiston Respublikasi Maktabgacha va maktab taʼlimi vazirligi hamda Sogʻliqni saqlash vazirligi qonunchilikka muvofiq boshqa vakolatlarni ham amalga oshirishi mumkin”;
4) 10-modda birinchi qismining oltinchi xatboshisi quyidagi mazmundagi yettinchi — oʻninchi xatboshilar bilan almashtirilsin:
“axborot tizimini yuritadi;
ijtimoiy himoyaga muhtoj bolalarni va ularning oilalarini qoʻllab-quvvatlash masalalarini hal etadi;
ota-ona qaramogʻidan mahrum boʻlgan bolalarga gʻamxoʻrlik qilayotgan shaxslarni ragʻbatlantirish mexanizmlarini yaratadi va takomillashtiradi;
oilaga tarbiyaga olingan (patronat) bolalarning turmush sharoitlarini va ularning tarbiyalanishini monitoring qiladi;
yetim bolalarga va ota-ona qaramogʻidan mahrum boʻlgan bolalarga uy-joy sotib olish uchun nazarda tutilgan mablagʻlarning taqsimlanishi hamda ularning oʻz egalariga berilishi ustidan nazorat oʻrnatadi”;
5) 12-modda:
nomi quyidagi tahrirda bayon etilsin:
“12-modda. Tumanlar (shaharlar) hokimliklari bolalarni himoya qilish shuʼbalarining vasiylik va homiylik sohasidagi vakolatlari”;
birinchi xatboshisi quyidagi tahrirda bayon etilsin:
“Tumanlar (shaharlar) hokimliklarining bolalarni himoya qilish shuʼbalari oʻz vakolatlari doirasida”;
uchinchi xatboshisi quyidagi tahrirda bayon etilsin:
“yetim bolalar va ota-onasining qaramogʻidan mahrum boʻlgan bolalar haqidagi maʼlumotlarning axborot bazasini yuritadi, shuningdek davlat statistika hisobotini tegishli davlat statistika organiga qonunchilikda belgilangan shaklda va muddatlarda taqdim etadi”;
toʻrtinchi xatboshisi quyidagi tahrirda bayon etilsin:
“yetim bolalar va ota-onasining qaramogʻidan mahrum boʻlgan bolalar toʻgʻrisidagi, ularning joylashtirilganligi hamda mol-mulki haqidagi maʼlumotlarni axborot tizimiga kiritadi”;
toʻqqizinchi xatboshisidagi “tuman, shahar hokimiga xulosa beradi” degan soʻzlar “tuman, shahar hokimi uchun xulosa tayyorlaydi” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;
ikkinchi qismi quyidagi tahrirda bayon etilsin:
“Tumanlar (shaharlar) hokimliklarining bolalarni himoya qilish shuʼbalari qonunchilikka muvofiq boshqa vakolatlarni ham amalga oshirishi mumkin”;
6) 13-modda birinchi qismining toʻrtinchi xatboshisidagi “davlat reyestriga” degan soʻzlar “axborot tizimiga” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;
7) 15-moddaning:
nomidagi “Davlat reyestriga” degan soʻzlar “Axborot tizimiga” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;
birinchi qismi quyidagi tahrirda bayon etilsin:
“Vasiylik va homiylik organlari vasiylik yoki homiylik belgilanishiga muhtoj boʻlgan shaxslar toʻgʻrisidagi, ularning joylashtirilganligi hamda mol-mulki haqidagi maʼlumotlarni har oyda axborot tizimiga kiritadi”;
ikkinchi qismidagi “tuman, shahar hokimligini” degan soʻzlar “tumanlar (shaharlar) hokimliklarining bolalarni himoya qilish shuʼbalarini” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;
8) 16-moddaning birinchi qismi “maʼlumotlarni” degan soʻzdan keyin “axborot tizimi orqali yoki” degan soʻzlar bilan toʻldirilsin;
9) 17-modda birinchi qismining ikkinchi xatboshisidagi “davlat reyestriga kiritish uchun ular haqiqatda turgan joydagi tuman, shahar hokimligiga” degan soʻzlar “axborot tizimiga kiritish uchun ular haqiqatda turgan joydagi tuman (shahar) hokimligining bolalarni himoya qilish shuʼbasiga” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;
10) 18-moddaning:
nomi va birinchi qismi quyidagi tahrirda bayon etilsin:
“18-modda. Axborot tizimini yuritish
Axborot tizimini tumanlar (shaharlar) hokimliklarining bolalarni himoya qilish shuʼbalari yuritadi”;
ikkinchi qismidagi “Davlat reyestriga” degan soʻzlar “Axborot tizimiga” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;
uchinchi qismidagi “Davlat reyestrini” degan soʻzlar “Axborot tizimini” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;
11) 20-moddaning matni quyidagi tahrirda bayon etilsin:
“Ota-ona uch oydan ortiq muddatga yashash joyidan, shu jumladan, chet davlatga vaqtincha chiqib ketayotganida ushbu Qonunning 26-moddasiga muvofiq oʻz bolasiga vasiy yoki homiy tayinlash choralarini koʻrishi shart.
Ota-ona uch oydan ortiq boʻlmagan muddatga yashash joyidan, shu jumladan, chet davlatga vaqtincha chiqib ketayotganida oʻz bolasini qarindoshlarining yoki boshqa yaqin kishilarining vasiyligida yoki homiyligida va nazorati ostida qoldirishi shart. Bu holda vasiylik yoki homiylik agar bolaning manfaatlari uchun zarur boʻlsa, belgilanadi.
Ota-ona uch oydan ortiq muddatga yashash joyidan, shu jumladan, chet davlatga vaqtincha chiqib ketishidan kamida bir oy oldin oʻz bolasiga vasiy yoki homiy tayinlash toʻgʻrisidagi arizani oʻzi vaqtincha yoki doimiy yashayotgan hududning vasiylik va homiylik organiga berishi kerak.”;
12) 36-moddaning beshinchi qismidagi “davlat reyestriga tegishli maʼlumotlarni kiritish uchun tuman, shahar hokimligiga” degan soʻzlar “axborot tizimiga tegishli maʼlumotlarni kiritish uchun tuman (shahar) hokimligining bolalarni himoya qilish shuʼbasiga” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;
13) 40-moddaning matni quyidagi tahrirda bayon etilsin:
“Vasiyning yoki homiyning oʻz vasiyligidagi yoki homiyligidagi shaxsning taʼminotiga doir xarajatlarining oʻrni vasiylikdagi yoki homiylikdagi shaxs mablagʻlari hisobidan qoplanadi, bu mablagʻlar yetarli boʻlmagan taqdirda esa, vasiylikdagi yoki homiylikdagi shaxsning taʼminoti uchun vasiy va homiyga qonunchilikda belgilangan tartibda nafaqa tayinlanishi mumkin”.
10-modda. Oʻzbekiston Respublikasining 2014-yil 14-mayda qabul qilingan “Huquqbuzarliklar profilaktikasi toʻgʻrisida”gi OʻRQ-371-sonli Qonuni (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2014-yil, № 5, 129-modda; 2015-yil, № 8, 310-modda; 2016-yil, № 12, 383-modda; 2017-yil, № 9, 510-modda; 2018-yil, № 1, 1-modda; 2019-yil, № 1, 5-modda, № 2, 47-modda, № 5, 267-modda, № 9, 589, 591-moddalar, № 10, 674-modda; 2021-yil, 4-songa ilova, № 11, 1061-modda; 2022-yil, № 1, 5-modda, № 5, 466-modda) 36-moddasi birinchi qismining yettinchi xatboshisidagi “voyaga yetmaganlar ishlari boʻyicha idoralararo komissiyaning” degan soʻzlar “bolalar masalalari boʻyicha komissiyaning” degan soʻzlar bilan almashtirilsin.
11-modda. Oʻzbekiston Respublikasining 2017-yil 8-sentabrda qabul qilingan “Bolalarni ularning sogʻligʻiga zarar yetkazuvchi axborotdan himoya qilish toʻgʻrisida”gi OʻRQ-444-sonli Qonuniga (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2017-yil, № 9, 508-modda; 2019-yil, № 9, 591-modda; 2021-yil, 4-songa ilova; 2022-yil, № 1, 5-modda) quyidagi oʻzgartishlar kiritilsin:
1) 7-modda birinchi qismining uchinchi xatboshisi quyidagi tahrirda bayon etilsin:
“Bolalar masalalari boʻyicha milliy komissiya hamda bolalar masalalari boʻyicha Qoraqalpogʻiston Respublikasi, viloyatlar va Toshkent shahar, tumanlar (shaharlar) komissiyalari”;
2) 9-modda:
nomi va birinchi qismining birinchi xatboshisi quyidagi tahrirda bayon etilsin:
“9-modda. Bolalar masalalari boʻyicha milliy komissiyaning hamda bolalar masalalari boʻyicha Qoraqalpogʻiston Respublikasi, viloyatlar va Toshkent shahar, tumanlar (shaharlar) komissiyalarining bolalarni ularning sogʻligʻiga zarar yetkazuvchi axborotdan himoya qilish sohasidagi vakolatlari
Bolalar masalalari boʻyicha milliy komissiya hamda bolalar masalalari boʻyicha Qoraqalpogʻiston Respublikasi, viloyatlar va Toshkent shahar, tumanlar (shaharlar) komissiyalari oʻz vakolatlari doirasida”;
ikkinchi qismi quyidagi tahrirda bayon etilsin:
“Bolalar masalalari boʻyicha milliy komissiya hamda bolalar masalalari boʻyicha Qoraqalpogʻiston Respublikasi, viloyatlar va Toshkent shahar, tumanlar (shaharlar) komissiyalari qonunchilikka muvofiq boshqa vakolatlarni ham amalga oshirishi mumkin”.
12-modda. Oʻzbekiston Respublikasining 2019-yil 2-sentabrda qabul qilingan “Xotin-qizlarni tazyiq va zoʻravonlikdan himoya qilish toʻgʻrisida”gi OʻRQ-561-sonli Qonuniga (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2019-yil, № 9, 586-modda; 2021-yil, 4-songa ilova, № 12, 1194-modda) qoʻyidagi oʻzgartish va qoʻshimchalar kiritilsin:
1) 3-modda:
sakkizinchi xatboshisidagi “shilqimlik” degan soʻz “shilqimlik, taʼqib etish” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;
quyidagi mazmundagi oʻn ikkinchi xatboshi bilan toʻldirilsin:
“taʼqib etish — jabrlanuvchining xohish-irodasiga qarshi, uning ikki yoki undan ortiq marta qarshilik koʻrsatganligiga yoxud ogohlantirganligiga qaramay sodir etiladigan, jabrlanuvchini qidirishda, u bilan ogʻzaki, telekommunikatsiya tarmoqlari vositasida, shu jumladan Internet jahon axborot tarmogʻi orqali yoki boshqa usullarni qoʻllash yoʻli bilan muloqotga kirishishda, uning ish, oʻqish va (yoki) yashash joyiga borishda ifodalangan hamda jabrlanuvchida oʻz xavfsizligi uchun xavotirlik qoʻzgʻatadigan harakatlar”;
oʻn ikkinchi xatboshisi oʻn uchinchi xatboshi deb hisoblansin;
2) 12-modda:
nomi quyidagi tahrirda bayon etilsin:
“12-modda. Oʻzbekiston Respublikasi Kambagʻallikni qisqartirish va bandlik vazirligi huzuridagi Oila va xotin-qizlar qoʻmitasining xotin-qizlarni tazyiq va zoʻravonlikdan himoya qilish sohasidagi vakolatlari”;
birinchi xatboshisi quyidagi tahrirda bayon etilsin:
“Oʻzbekiston Respublikasi Kambagʻallikni qisqartirish va bandlik vazirligi huzuridagi Oila va xotin-qizlar qoʻmitasi”;
toʻrtinchi xatboshisi quyidagi tahrirda bayon etilsin:
“xotin-qizlarni reabilitatsiya qilish va moslashtirish markazlarida ijtimoiy reabilitatsiya qilishga hamda oʻz joniga qasd qilishning oldini olishga doir tadbirlar oʻtkazadi”;
3) 18-moddaning birinchi qismidagi “Oʻzbekiston Xotin-qizlar qoʻmitasi” degan soʻzlar “Oʻzbekiston Respublikasi Kambagʻallikni qisqartirish va bandlik vazirligi huzuridagi Oila va xotin-qizlar qoʻmitasi” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;
4) 23-modda:
nomidagi “va uning muddatini uzaytirish” degan soʻzlar chiqarib tashlansin;
quyidagi mazmundagi beshinchi va oltinchi qismlar bilan toʻldirilsin:
“Agar tazyiq va zoʻravonlikdan jabrlanuvchi hamda tazyiq oʻtkazgan va (yoki) zoʻravonlik sodir etgan yoxud ularni sodir etishga moyil boʻlgan shaxs bir joyda ishlasa yoki oʻqisa, tegishli hududda tazyiq va zoʻravonlikning yakka tartibdagi profilaktikasini amalga oshiruvchi ichki ishlar organining mansabdor shaxsi tomonidan jabrlanuvchiga himoya orderi berilganidan keyin bir ish kuni ichida tazyiq va zoʻravonlikdan jabrlanuvchining ish yoki oʻqish joyiga, agar tazyiq oʻtkazgan va (yoki) zoʻravonlik sodir etgan yoxud ularni sodir etishga moyil boʻlgan shaxs tashkilot rahbari boʻlsa, yuqori turuvchi organga, jabrlanuvchi va tazyiq oʻtkazgan va (yoki) zoʻravonlik sodir etgan yoxud ularni sodir etishga moyil boʻlgan shaxs oʻrtasidagi bevosita aloqani taqiqlash toʻgʻrisida taqdimnoma yuboriladi.
Tazyiq va zoʻravonlikdan jabrlanuvchi ishlayotgan yoki taʼlim olayotgan tashkilot rahbari taqdimnomani olganidan keyin, uch ish kuni ichida jabrlanuvchi hamda tazyiq oʻtkazgan va (yoki) zoʻravonlik sodir etgan yoxud ularni sodir etishga moyil boʻlgan shaxs oʻrtasidagi bevosita aloqani bartaraf etishga qaratilgan harakatlarni amalga oshiradi”;
beshinchi — sakkizinchi qismlari tegishincha yettinchi — oʻninchi qismlar deb hisoblansin;
yettinchi qismidagi “oʻttiz kungacha” degan soʻzlar “bir yilgacha muddatga jinoyat ishlari boʻyicha sud tomonidan” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;
sakkizinchi qismidagi “uzaytirish” degan soʻz chiqarib tashlansin;
toʻqqizinchi qismidagi “uni bergan” degan soʻzlar chiqarib tashlansin;
5) quyidagi mazmundagi 231-modda bilan toʻldirilsin:
“231-modda. Himoya orderining amal qilish muddatini uzaytirish
Tazyiq va zoʻravonlik yoki ularni sodir etish xavfi bartaraf etilmagan taqdirda, tegishli hududda tazyiq va zoʻravonlikning yakka tartibdagi profilaktikasini amalga oshirish uchun masʼul boʻlgan ichki ishlar organining mansabdor shaxsi tomonidan tazyiq va zoʻravonlikdan jabrlanuvchining arizasiga koʻra, bir ish kuni ichida himoya orderining amal qilish muddatini uzaytirish boʻyicha materiallar tayyorlanadi hamda himoya orderining amal qilish muddatini uzaytirish toʻgʻrisidagi iltimosnoma rasmiylashtirilgan holda jabrlanuvchining yashash joyidagi jinoyat ishlari boʻyicha tuman (shahar) sudiga yuboriladi.
Himoya orderining amal qilish muddatini uzaytirish toʻgʻrisidagi iltimosnoma materiallar kelib tushgan paytdan eʼtiboran yigirma toʻrt soat ichida yopiq sud majlisida jabrlanuvchi hamda tazyiq oʻtkazgan va (yoki) zoʻravonlik sodir etgan yoxud ularni sodir etishga moyil boʻlgan shaxs hozirligida koʻrib chiqiladi.
Iltimosnomani sudda koʻrishda advokat ishtirok etishi mumkin.
Jabrlanuvchining hamda tazyiq oʻtkazgan va (yoki) zoʻravonlik sodir etgan yoxud ularni sodir etishga moyil boʻlgan shaxsning sud majlisiga kelishi ichki ishlar organi xodimi kuzatuvi ostida amalga oshiriladi.
Tazyiq oʻtkazgan va (yoki) zoʻravonlik sodir etgan yoxud ularni sodir etishga moyil boʻlgan shaxsning sud majlisida uzrsiz sabablarga koʻra hozir boʻlmaganligi ishni koʻrib chiqishga monelik qilmaydi. Agar sud mazkur shaxsning sudda hozir boʻlishini shart deb topsa, sud uni majburan olib kelish toʻgʻrisida ajrim chiqarishi mumkin.
Sudya ish materiallari bilan tanishib chiqqanidan keyin himoya orderining amal qilish muddatini uzaytirish toʻgʻrisida yoki himoya orderining amal qilish muddatini uzaytirish toʻgʻrisidagi iltimosnomani qanoatlantirishni rad etish haqida qaror chiqaradi.
Himoya orderining amal qilish muddatini uzaytirish toʻgʻrisidagi qarorda quyidagilar koʻrsatiladi:
himoya orderining amal qilish muddatini uzaytirish toʻgʻrisidagi qaror qabul qilingan vaqt va joy haqidagi maʼlumotlar, qarorni qabul qilgan sudning nomi, sudyaning, taraflarning, ishda ishtirok etuvchi boshqa shaxslarning familiyasi, ismi va otasining ismi;
tazyiq va zoʻravonlikdan jabrlanuvchining hamda tazyiq oʻtkazgan va (yoki) zoʻravonlik sodir etgan shaxsning familiyasi, ismi va otasining ismi, tugʻilgan sanasi va joyi, mashgʻulotining turi hamda yashash joyi;
himoya orderining amal qilish muddatini uzaytirish toʻgʻrisidagi qarorni qabul qilish uchun asos boʻlib xizmat qilgan holatlar;
tazyiq oʻtkazgan va (yoki) zoʻravonlik sodir etgan yoxud ularni sodir etishga moyil boʻlgan shaxsga nisbatan qoʻllanilgan, ushbu Qonunning 26-moddasida nazarda tutilgan cheklovlarning roʻyxati.
Sudning himoya orderining amal qilish muddatini uzaytirish toʻgʻrisidagi qarori oʻqib eshittirilgan paytdan eʼtiboran kuchga kiradi va ichki ishlar organlari tomonidan darhol ijro etiladi.
Sudya tazyiq oʻtkazgan va (yoki) zoʻravonlik sodir etgan yoxud ularni sodir etishga moyil boʻlgan shaxsga qaror ustidan shikoyat qilish tartibi va muddatini, shuningdek himoya orderi talablarini hamda ularni bajarmaslik oqibatlarini tushuntiradi.
Qarorning koʻchirma nusxasi tazyiq va zoʻravonlikning yakka tartibdagi profilaktikasini amalga oshirish uchun masʼul boʻlgan ichki ishlar organining mansabdor shaxsiga, tazyiq va zoʻravonlikdan jabrlanuvchiga, shuningdek tazyiq oʻtkazgan va (yoki) zoʻravonlik sodir etgan yoxud ularni sodir etishga moyil boʻlgan shaxsga darhol topshiriladi.
Agar ular sud majlisiga kelmagan boʻlsa, qarorning koʻchirma nusxasi bir sutka ichida pochta orqali taraflarga yuboriladi.
Sudning himoya orderining amal qilish muddatini uzaytirish toʻgʻrisidagi yoki himoya orderining amal qilish muddatini uzaytirish toʻgʻrisidagi iltimosnomani qanoatlantirishni rad etish haqidagi qarori ustidan tazyiq va zoʻravonlikdan jabrlanuvchi, tazyiq oʻtkazgan va (yoki) zoʻravonlik sodir etgan yoxud ularni sodir etishga moyil boʻlgan shaxs, agar ishda ishtirok etgan boʻlsa, ularning advokati, qonuniy vakili tomonidan 72 soat ichida apellatsiya tartibida shikoyat qilinishi mumkin.
Himoya orderining amal qilish muddatini uzaytirish toʻgʻrisidagi qaror ustidan shikoyat qilinishi uning ijro etilishini toʻxtatib turmaydi.
Himoya orderi talablarining bajarilishi ustidan nazorat ichki ishlar organi tomonidan amalga oshiriladi”;
6) 24-moddaning uchinchi qismi quyidagi tahrirda bayon etilsin:
“Oʻn sakkiz yoshga toʻlmagan, shuningdek sud tomonidan muomalaga layoqatsiz deb topilgan tazyiq va zoʻravonlikdan jabrlanuvchiga himoya orderini berish hamda uni uzaytirish toʻgʻrisidagi ariza ularning qonuniy vakili yoki vasiylik va homiylik organining vakili hozirligida koʻrib chiqiladi”;
7) 26-modda:
quyidagi mazmundagi ikkinchi qism bilan toʻldirilsin:
“Himoya orderining amal qilish muddatini uzaytirish masalasini hal qilishda, sud mazkur moddaning birinchi qismida nazarda tutilgan cheklovlardan tashqari quyidagi cheklovlarni qoʻllashga haqli:
tazyiq oʻtkazgan va zoʻravonlik sodir etgan shaxsning muayyan joylarga borishini taqiqlash;
narkologik kasallikdan ambulatoriya yoki statsionar sharoitlarda davolanish kabi majburiyatlardan birini yoki bir nechtasini tazyiq oʻtkazgan va zoʻravonlik sodir etgan shaxsning zimmasiga yuklatish;
tazyiq oʻtkazgan va zoʻravonlik sodir etgan shaxsning jabrlanuvchi yashaydigan uy-joy maydonidan yoki uning bir qismidan foydalanish, jabrlanuvchining ish joyiga yoki u joylashgan boshqa joylarga yaqinlashish huquqini vaqtinchalik cheklash”;
ikkinchi va uchinchi qismlari tegishincha uchinchi va toʻrtinchi qismlar deb hisoblansin;
uchinchi qismidagi “birinchi qismida” degan soʻzlar “birinchi va ikkinchi qismlarida” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;
toʻrtinchi qismidagi “Agar himoya orderini berish toʻgʻrisidagi masalani” degan soʻzlar “Agar himoya orderini berish va uning amal qilish muddatini uzaytirish toʻgʻrisidagi masalani” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;
8) 28-moddaning:
birinchi qismi quyidagi mazmundagi jumla bilan toʻldirilsin:
“Tazyiq va zoʻravonlikdan jabrlanuvchining voyaga yetmagan bolalari ular bilan birga maxsus markazlarga joylashtirilishi mumkin”;
beshinchi qismi quyidagi tahrirda bayon etilsin:
“Tazyiq va zoʻravonlikdan jabrlanuvchilarga, shuningdek ularning oʻzi bilan birga maxsus markazlarga joylashtirilgan voyaga yetmagan bolalariga yordam koʻrsatish bilan bogʻliq xarajatlar tazyiq oʻtkazganlikda va zoʻravonlik sodir etganlikda aybdor deb topilgan shaxsdan undirilishi mumkin”.
13-modda. Oʻzbekiston Respublikasining 2019-yil 2-sentabrda qabul qilingan “Xotin-qizlar va erkaklar uchun teng huquq hamda imkoniyatlar kafolatlari toʻgʻrisida”gi OʻRQ-562-sonli Qonuniga (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi 2019-yil, № 9, 587-modda; 2021-yil, 4-songa ilova; 2022-yil, № 12, 1187-modda) quyidagi qoʻshimchalar kiritilsin:
1) 12-modda quyidagi mazmundagi oʻn toʻrtinchi xatboshi bilan toʻldirilsin:
“har yili Oʻzbekiston Respublikasi Kambagʻallikni qisqartirish va bandlik vazirligi huzuridagi Oila va xotin-qizlar qoʻmitasi raisining qoʻmita faoliyati hamda sohadagi tizimli muammolar va ularning yechimi toʻgʻrisidagi axborotini eshitadi”;
2) quyidagi mazmundagi 121-modda bilan toʻldirilsin:
“121-modda. Oʻzbekiston Respublikasi Kambagʻallikni qisqartirish va bandlik vazirligi huzuridagi Oila va xotin-qizlar qoʻmitasi hamda uning hududiy boʻlinmalarining vakolatlari
Oʻzbekiston Respublikasi Kambagʻallikni qisqartirish va bandlik vazirligi huzuridagi Oila va xotin-qizlar qoʻmitasi oʻz vakolatlari doirasida:
jamiyat hayotining barcha sohalarida xotin-qizlar va erkaklar uchun teng huquq hamda imkoniyatlarga erishishga qaratilgan yagona davlat siyosati amalga oshirilishini taʼminlashda ishtirok etadi;
qonunchilikda belgilangan xotin-qizlar va erkaklar uchun teng huquq hamda imkoniyatlar kafolatlarini taʼminlash choralarini koʻradi;
xotin-qizlar va erkaklar uchun teng huquq hamda imkoniyatlarni taʼminlash sohasidagi davlat dasturlarini, milliy harakatlar rejalarini va strategiyalarni ishlab chiqish hamda amalga oshirishda ishtirok etadi;
qonunchilikda belgilangan xotin-qizlar va erkaklar uchun teng huquq hamda imkoniyatlar kafolatlarini berish toʻgʻrisidagi statistik maʼlumotlarni va axborotni muntazam ravishda yigʻishni hamda tahlil qilishni taʼminlaydi;
davlat boshqaruvi organlariga, tashkilotlarga va ularning mansabdor shaxslariga xotin-qizlar va erkaklar uchun teng huquq hamda imkoniyatlar kafolatlari toʻgʻrisidagi qonunchilikning buzilishlari, shuningdek ularni keltirib chiqaruvchi sabablar va shart-sharoitlarni bartaraf etish yuzasidan chora-tadbirlar koʻrish toʻgʻrisida koʻrib chiqilishi majburiy boʻlgan taqdimnomalar kiritadi;
xotin-qizlarning huquqlari va qonuniy manfaatlarini koʻzlab sudlarga arizalar (shikoyatlar) va daʼvolar beradi;
qonunchilikda belgilangan xotin-qizlar va erkaklar uchun teng huquq hamda imkoniyatlarni taʼminlash boʻyicha takliflar ishlab chiqadi;
zarur hollarda, xotin-qizlar va erkaklar uchun teng huquq hamda imkoniyatlarni taʼminlash masalalari boʻyicha davlat organlari, ilmiy muassasalar va boshqa tashkilotlarning rahbarlari hamda mutaxassislarini jalb qiladi, ishchi guruhlar tuzadi.
Oʻzbekiston Respublikasi Kambagʻallikni qisqartirish va bandlik vazirligi huzuridagi Oila va xotin-qizlar qoʻmitasi hamda uning hududiy boʻlinmalari qonunchilikka muvofiq boshqa vakolatlarni ham amalga oshirishi mumkin”.
14-modda. Oʻzbekiston Respublikasining 2020-yil 6-yanvarda qabul qilingan “Davlat boji toʻgʻrisida”gi OʻRQ-600-sonli Qonuniga (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2020-yil, № 1, 1-modda, № 3, 201-modda, № 5, 298-modda, № 10, 593-modda, № 12, 691-modda; 2021-yil, № 1, 13-modda, 4-songa ilova, № 7, 661-modda, № 8, 800, 803-moddalar, № 10, 968-modda; 2022-yil, № 2, 76-modda, № 3, 214, 216-moddalar, № 4, 340-modda, № 5, 463, 464, 467-moddalar; 2023-yil, № 2, 816-modda) quyidagi qoʻshimchalar va oʻzgartish kiritilsin:
1) 8-moddaning birinchi qismi quyidagi mazmundagi 43-band bilan toʻldirilsin:
“43) Oʻzbekiston Respublikasi Kambagʻallikni qisqartirish va bandlik vazirligi huzuridagi Oila va xotin-qizlar qoʻmitasi hamda uning hududiy boʻlinmalari — xotin-qizlarning huquqlari va qonuniy manfaatlarini himoya qilish maqsadida beriladigan arizalar, shikoyatlar va daʼvolar yuzasidan”;
2) 10-moddaning birinchi qismi quyidagi mazmundagi 17-band bilan toʻldirilsin:
“17) Oʻzbekiston Respublikasi Kambagʻallikni qisqartirish va bandlik vazirligi huzuridagi Oila va xotin-qizlar qoʻmitasi hamda uning hududiy boʻlinmalari — xotin-qizlarning huquqlari va qonuniy manfaatlarini himoya qilish maqsadida beriladigan arizalar, shikoyatlar va daʼvolar yuzasidan”;
3) 12-moddaning 1-bandidagi “voyaga yetmaganlar ishlari boʻyicha idoralararo komissiyalar” degan soʻzlar “bolalar masalalari boʻyicha komissiyalar” degan soʻzlar bilan almashtirilsin.
15-modda. Oʻzbekiston Respublikasining 2022-yil 28-oktabrda qabul qilingan OʻRQ-798-sonli Qonuni bilan tasdiqlangan Oʻzbekiston Respublikasining Mehnat kodeksiga (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2022-yil, № 10-songa ilova) quyidagi oʻzgartishlar kiritilsin:
1) 5-modda beshinchi qismining toʻrtinchi xatboshisi quyidagi tahrirda bayon etilsin:
“sud qarorlarini ijro etish chogʻida qonunchilikka rioya etilishi uchun masʼul boʻlgan davlat organlari nazorati ostida sudning qonuniy kuchga kirgan qarori boʻyicha jazo sifatida bajariladigan ishni oʻz ichiga olmaydi”;
2) 422-moddaning matnidagi “voyaga yetmaganlar ishlari boʻyicha idoralararo komissiyalar” degan soʻzlar “bolalar masalalari boʻyicha komissiyalar” degan soʻzlar bilan almashtirilsin”.
16-modda. Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligi, Ichki ishlar vazirligi, Bosh prokuraturasi, Kambagʻallikni qisqartirish va bandlik vazirligi huzuridagi Oila va xotin-qizlar qoʻmitasi hamda boshqa manfaatdor tashkilotlar ushbu Qonunning ijrosini, ijrochilarga yetkazilishini hamda mohiyati va ahamiyati aholi oʻrtasida tushuntirilishini taʼminlasin.
17-modda. Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi:
hukumat qarorlarini ushbu Qonunga muvofiqlashtirsin;
respublika ijro etuvchi hokimiyat organlari ushbu Qonunga zid boʻlgan oʻz normativ-huquqiy hujjatlarini qayta koʻrib chiqishlari va bekor qilishlarini taʼminlasin.
18-modda. Ushbu Qonun rasmiy eʼlon qilingan kundan eʼtiboran kuchga kiradi.
Ushbu Qonun 7-moddasi 2-bandining uchinchi xatboshisi ushbu Qonun kuchga kirgan kundan eʼtiboran uch oy oʻtgach amalga kiritiladi.
Ushbu Qonun 3-moddasining 4-bandi sudning ushbu Qonun rasmiy eʼlon qilinguniga qadar qonuniy kuchga kirgan qaroriga koʻra jazoni oʻtayotgan mahkumlarga nisbatan tatbiq etilmaydi. Mazkur shaxslarni jazoni oʻtashdan muddatidan ilgari shartli ravishda ozod qilish va jazoni yengilrogʻi bilan almashtirish ushbu Qonun rasmiy eʼlon qilinguniga qadar amalda boʻlgan tartibda va muddatlarda amalga oshiriladi.
Oʻzbekiston Respublikasining Prezidenti Sh. MIRZIYOYEV
Toshkent sh.,
2023-yil 11-aprel,
OʻRQ-829-son
(Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 12.04.2023-y., 03/23/829/0208-son)