OʻZBEKISTON RESPUBLIKASI VAZIRLAR MAHKAMASINING
QARORI
Oʻzbekiston Respublikasi Oliy taʼlim, fan va innovatsiyalar vazirligi huzuridagi Bilim va malakalarni baholash agentligi toʻgʻrisidagi nizomni tasdiqlash haqida
Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining “Maʼmuriy islohotlar doirasida oliy taʼlim, fan va innovatsiyalar sohasida davlat boshqaruvini samarali tashkil qilish chora-tadbirlari toʻgʻrisida” 2023-yil 3-iyuldagi PQ-200-son qarori ijrosini taʼminlash maqsadida Vazirlar Mahkamasi qaror qiladi:
1. Quyidagilarni nazarda tutuvchi Oʻzbekiston Respublikasi Oliy taʼlim, fan va innovatsiyalar vazirligi huzuridagi Bilim va malakalarni baholash agentligi toʻgʻrisidagi nizom ilovaga muvofiq tasdiqlansin:
Agentlik faoliyatini tashkil etish;
Agentlikning huquq va majburiyatlari;
Agentlik va uning markaziy apparatining vazifalari va funksiyalari;
Agentlik faoliyati samaradorligini baholash mezonlari.
2. Oliy taʼlim, fan va innovatsiyalar vazirligi manfaatdor vazirlik va idoralar bilan birgalikda oʻzlari qabul qilgan normativ-huquqiy hujjatlarni ikki oy muddatda ushbu qarorga muvofiqlashtirsin.
3. Ushbu qarorning bajarilishini nazorat qilish Oʻzbekiston Respublikasi oliy taʼlim, fan va innovatsiyalar vaziri K.A. Sharipov zimmasiga yuklansin.
Oʻzbekiston Respublikasining Bosh vaziri A. ARIPOV
Toshkent sh.,
2026-yil 17-sentabr,
498-son
Vazirlar Mahkamasining 2026-yil 17-sentabrdagi 498-son qaroriga
ILOVA
ILOVA
Oʻzbekiston Respublikasi Oliy taʼlim, fan va innovatsiyalar vazirligi huzuridagi Bilim va malakalarni baholash agentligi toʻgʻrisida
NIZOM
1-bob. Umumiy qoidalar
1. Ushbu Nizom Oʻzbekiston Respublikasi Oliy taʼlim, fan va innovatsiyalar vazirligi huzuridagi Bilim va malakalarni baholash agentligi (keyingi oʻrinlarda — Agentlik)ning maqomi, asosiy vazifalari va funksiyalari, vakolatlari hamda tashkiliy asoslarini, shuningdek, rahbarlarining funksional majburiyati va masʼuliyatini belgilaydi.
2. Agentlik bilim va malakalarni baholash sohasida davlat siyosatini amalga oshiruvchi respublika ijro etuvchi hokimiyat organi hisoblanadi.
3. Agentlik Oʻzbekiston Respublikasi Oliy taʼlim, fan va innovatsiyalar vazirligiga (keyingi oʻrinlarda — Vazirlik) bevosita boʻysunadi va faoliyati yuzasidan hisobot beradi.
4. Agentlik oʻz faoliyatida Oʻzbekiston Respublikasining Konstitutsiyasi va qonunlariga, Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining qarorlariga, Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining farmonlari, qarorlari va farmoyishlariga, Vazirlar Mahkamasining qarorlari va farmoyishlariga, shuningdek, ushbu Nizom va boshqa qonunchilik hujjatlariga amal qiladi.
5. Agentlikning oʻz vakolatlari doirasida qabul qilgan qarorlari respublika va mahalliy ijro etuvchi hokimiyat organlari, boshqa tashkilotlar, mansabdor shaxslar va fuqarolar tomonidan ijro etilishi majburiy hisoblanadi.
6. Agentlik davlat muassasasi shaklidagi yuridik shaxs hisoblanadi, Oʻzbekiston Respublikasi Davlat gerbi tasviri tushirilgan hamda oʻz nomi yozilgan muhrga va blankalarga, mustaqil balansga, Iqtisodiyot va moliya vazirligi huzuridagi Gʻaznachilik xizmati qoʻmitasida shaxsiy gʻazna hisobvaraqlariga, shu jumladan, xorijiy valyutadagi shaxsiy gʻazna hisobvaraqlariga ega boʻladi.
Agentlikning Qoraqalpogʻiston Respublikasi va viloyatlardagi boʻlimlari (keyingi oʻrinlarda — hududiy boʻlinmalar) yuridik shaxs hisoblanmaydi.
7. Agentlikning rasmiy nomlanishi:
a) davlat tilida:
toʻliq nomi — Oʻzbekiston Respublikasi Oliy taʼlim, fan va innovatsiyalar vazirligi huzuridagi Bilim va malakalarni baholash agentligi;
qisqartirilgan nomi — Bilimni baholash agentligi;
b) rus tilida:
toʻliq nomi — Agentstvo po otsenke znaniy i kvalifikatsiy pri Ministerstve visshego obrazovaniya, nauki i innovatsiy Respubliki Uzbekistan;
qisqartirilgan nomi — Agentstvo po otsenke znaniy;
v) ingliz tilida:
toʻliq nomi — Agency for Assessment of Knowledge and Competences under the Ministry of Nigher Education, Science and Innovation of the Republic of Uzbekistan;
qisqartirilgan nomi — Knowledge Assessment Agency.
8. Agentlikning joylashgan yeri (pochta manzili): Toshkent shahri, Yunusobod tumani, Bogʻishamol koʻchasi, 12-uy, 100084.
Hududiy boʻlinmalar Qoraqalpogʻiston Respublikasi va viloyatlar maʼmuriy markazlarida imtihonlarni yil davomida oʻtkazishga moʻljallab qurilgan Agentlikning katta sigʻimli binolarida joylashtiriladi.
9. Agentlikning tashkiliy tuzilmasiga quyidagilar kiradi:
markaziy apparat;
Agentlik huzuridagi “Ilmiy-oʻquv amaliy markaz” davlat muassasasi;
Bilim va malakalarni baholash agentligi faoliyatini rivojlantirish jamgʻarmasi;
Agentlikning hududiy boʻlinmalari.
2-bob. Agentlik, uning tizim tashkiloti va hududiy boʻlinmalarining asosiy vazifalari va funksiyalari
1-§. Agentlikning asosiy vazifalari va funksiyalari
10. Quyidagilar Agentlikning asosiy vazifalari hisoblanadi:
taʼlim tashkilotlariga qabul imtihonlarini tashkil etish, oʻtkazish, natijalarini hisoblash, tanlov oʻtkazish va eʼlon qilish;
milliy test tizimi asosida malaka imtihonlarini tashkil etish, oʻtkazish va davlat namunasidagi milliy sertifikat berish;
taʼlim oluvchilar va talabgorlarning bilim, koʻnikma va malakalarini baholashga qaratilgan test topshiriqlari, savollar banki, baholash mezonlari, tafsilotlar, kodifikatorlar hamda baholashning boshqa ilmiy-uslubiy va tashkiliy vositalari (pedagogik oʻlchov vositalari)ni ishlab chiqish va takomillashtirish;
rahbar kadrlar hamda masʼul lavozimlarga tayinlanadigan shaxslarning davlat tilini bilish darajasini aniqlash va ularga davlat tilini bilish boʻyicha daraja sertifikatini berish;
xorijiy davlatlarda oʻrta maxsus, kasbiy, oliy taʼlim, kadrlarni qayta tayyorlash va malaka oshirish taʼlimi olganlik toʻgʻrisidagi hujjatlarni tan olish hamda taʼlim tashkilotlari tomonidan berilgan rasmiy hujjatlarga apostil qoʻyish;
buyurtma asosida bilim va malakalarni baholash boʻyicha imtihonlarni tashkil etish va oʻtkazish;
oʻz vakolatlari doirasida xalqaro va xorijiy tashkilotlar bilan qonunchilik hujjatlari doirasida hamkorlik aloqalarini oʻrnatish va rivojlantirish.
11. Agentlik oʻziga yuklangan vazifalarga muvofiq quyidagi funksiyalarni amalga oshiradi:
a) taʼlim tashkilotlariga qabul imtihonlarini tashkil etish, oʻtkazish, natijalarini hisoblash, tanlov oʻtkazish va eʼlon qilish sohasida:
taʼlim tashkilotlariga oʻqishga qabul qilish boʻyicha test sinovi orqali tanlab olish tartiblarini ishlab chiqadi;
bino va inshootlarni test sinovlarini oʻtkazish uchun jihozlash borasida qoʻyiladigan talablarni ishlab chiqadi;
test sinovlarida ishtirok etuvchilar toʻgʻrisidagi maʼlumotlar bazasini shakllantiradi va yuritadi;
manfaatdor vazirlik va idoralar hamda taʼlim tashkilotlari bilan hamkorlikda test topshiruvchilar haqida maʼlumotlar bankini shakllantiradi, ularning yoʻnalishlar va guruhlar boʻyicha taqsimotini amalga oshiradi;
amaldagi va rivojlangan mamlakatlar tajribasi asosida test sinovlarini tashkil etishni takomillashtirib boradi;
test topshiruvchilar uchun test sinovi tartibi boʻyicha koʻrsatmalar ishlab chiqadi;
test sinovlarining shaffofligini taʼminlash uchun test sinovlari ishtirokchilarini belgilangan vazifalariga koʻra guruhlarga taqsimlaydi;
test sinovlarining belgilangan tartib va qoidalar asosida oʻtkazilishini nazorat qiladi;
test sinovlari nazoratini amalga oshiruvchi masʼul shaxslarning bilim va malakasini shakllantiruvchi dasturlarni ishlab chiqadi, rivojlangan mamlakatlar tajribasi asosida takomillashtirib boradi;
test sinovlarini tashkil etish va oʻtkazish boʻyicha oʻquv-metodik qoʻllanmalarni ishlab chiqadi;
test sinovlari nazoratini amalga oshiruvchi masʼul shaxslarning bilim va malakasini oshirishga yoʻnaltirilgan amaliy seminarlarni tashkil qiladi hamda metodik qoʻllanmalarni yaratadi;
test topshiriqlari asosida savollar kitobini shakllantiradi hamda ularning maxfiyligini taʼminlagan holda nashr qiladi;
test sinovlarida ishlatiladigan javoblar varaqalariga ishlov beradi, tekshiradi;
test sinovlari natijalarini baholash mezonlarini ishlab chiqadi va tasdiqlaydi;
test sinovi natijalarini hisoblaydi, har xil shakllarda tahlil qiladi va natijalarni eʼlon qiladi;
b) milliy test tizimi asosida malaka imtihonlarini tashkil etish, oʻtkazish va davlat namunasidagi milliy sertifikat berish sohasida:
malaka imtihonlarini oʻtkazish jadvalini ishlab chiqish, tashkil etish va oʻtkazishni taʼminlaydi;
malaka imtihonlaridan muvaffaqiyatli oʻtgan shaxslarga davlat namunasidagi elektron milliy sertifikatlarni beradi;
milliy sertifikatlar yagona elektron reyestrini shakllantiradi va yuritadi;
malaka imtihonlarini tashkil etish va baholashning ilgʻor xalqaro tajribalarini joriy etadi;
v) pedagogik oʻlchov vositalarini ishlab chiqish va takomillashtirish sohasida:
malaka imtihonlari uchun test topshiriqlari formati (fan mazmuni tarkibi, savollar soni, topshiriqlar turi, vaqt meʼyori), baholash mezonlarini ishlab chiqadi va tasdiqlaydi;
pedagogik oʻlchov vositalarini ishlab chiquvchi fan ekspertlariga, oʻlchov vositalarini ishlab chiqishga va ekspertizadan oʻtkazishga qoʻyiladigan talablarni ishlab chiqadi;
pedagogik oʻlchov vositalarining ilmiy asoslanganini, psixometrik koʻrsatkichlarini tahlil qiladi va ularni xalqaro talablarga moslashtirib boradi;
baholash vositalari ishonchliligi va samaradorligini oshirish maqsadida ilmiy-tadqiqot ishlarini amalga oshiradi;
g) rahbar kadrlar hamda masʼul lavozimlarga tayinlanadigan shaxslarning davlat tilini bilish darajasini aniqlash va ularga davlat tilini bilish boʻyicha daraja sertifikatini berish sohasida:
xalqaro eʼtirof etilgan baholash standartlari asosida rahbar kadrlar hamda masʼul lavozimlarga tayinlanadigan shaxslarning davlat tilini bilish boʻyicha test topshiriqlari tuzilmasini ishlab chiqadi va sinovdan oʻtkazadi;
rahbar kadrlar hamda masʼul lavozimlarga tayinlanadigan shaxslarning davlat tilini bilish va egallash darajasini aniqlash boʻyicha xalqaro eʼtirof etilgan baholash standartlari talablariga muvofiq test sinovlarini oʻtkazadi;
rivojlangan chet el mamlakatlarining ilgʻor tajribasini hisobga olgan holda, rahbar kadrlar hamda masʼul lavozimlarga tayinlanadigan shaxslarning davlat tilini bilish darajasini baholash mezonlarini ishlab chiqadi va sinovdan oʻtkazadi;
davlat tilini bilish darajasini aniqlash boʻyicha test sinovlaridan muvaffaqiyatli oʻtgan talabgorlarga elektron shaklda davlat tilini bilish boʻyicha daraja sertifikatini beradi;
d) xorijiy davlatlarda oʻrta maxsus, kasbiy, oliy taʼlim, kadrlarni qayta tayyorlash va malaka oshirish taʼlimi olganlik toʻgʻrisidagi hujjatlarni tan olish hamda taʼlim tashkilotlari tomonidan berilgan rasmiy hujjatlarga apostil qoʻyish sohasida:
xorijiy davlatlarda olingan oʻrta maxsus, kasbiy va oliy taʼlim, shuningdek, kadrlarni qayta tayyorlash va malaka oshirish toʻgʻrisidagi hujjatlarning haqqoniyligini tekshirish va tan olish ishlarini tashkil etadi;
ekspert komissiyalari xulosasi asosida xorijiy davlatlarda oliy taʼlim va kadrlarni qayta tayyorlash taʼlimi olganlik toʻgʻrisidagi hujjatlarni tan olish uchun test sinovlarini tashkil etadi;
xorijiy taʼlim hujjatlarini tan olish boʻyicha ekspertiza ishlarini amalga oshiradi hamda tegishli xulosalar tayyorlaydi;
taʼlim tashkilotlari tomonidan berilgan rasmiy hujjatlarga apostil qoʻyish jarayonlarini amalga oshiradi;
e) buyurtma asosida bilim va malakalarni baholash boʻyicha imtihonlarni tashkil etish va oʻtkazish sohasida:
davlat va nodavlat tashkilotlar buyurtmasi asosida bilim va malakalarni baholash boʻyicha imtihonlarni tashkil etish va oʻtkazishni taʼminlaydi;
buyurtmachi tashkilotlar bilan hamkorlikda imtihon jarayonlarini tashkil etadi, baholash natijalarini tahlil qiladi va takliflar tayyorlaydi;
imtihon jarayonlarining texnik va tashkiliy jihatdan samarali oʻtkazilishini taʼminlaydi;
j) oʻz vakolatlari doirasida xalqaro va xorijiy tashkilotlar bilan hamkorlik aloqalarini oʻrnatish va rivojlantirish sohasida:
oʻz vakolatlari doirasida xalqaro va xorijiy tashkilotlar bilan bilim va malakalarni baholash sohasida hamkorlik aloqalarini oʻrnatadi va rivojlantiradi;
xalqaro tajriba, baholash standartlari va ilgʻor axborot texnologiyalarini milliy tizimga joriy etadi;
xalqaro loyihalarda ishtirok etadi, oʻzaro hamkorlik boʻyicha kelishuvlar va memorandumlar doirasida tegishli ishlarni amalga oshiradi.
2-§. Agentlik markaziy apparatining vazifalari va funksiyalari
12. Quyidagilar Agentlik markaziy apparatining asosiy vazifalari hisoblanadi:
1) bilim va malakalarni baholash hamda test sinovlari orqali tanlab olish sohasida yagona davlat siyosatini amalga oshirishga koʻmaklashish;
2) Agentlik va uning tarkibiy boʻlinmalari faoliyati boʻyicha prognoz koʻrsatkichlari, maqsadli indikatorlar hamda rivojlantirish dasturlarini ishlab chiqish va ularning samarali ijrosini taʼminlash;
3) bilim va malakalarni baholash sohasiga doir masalalarda vazirlik va idoralar bilan hamkorlik qilish, Vazirlik yigʻilishlarida masalalarni koʻrib chiqishda ishtirok etish;
4) Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti, Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasi, Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi hamda Vazirlar Mahkamasi topshiriqlarining oʻz vaqtida, toʻliq va sifatli bajarilishini taʼminlash;
5) Agentlik xodimlarini tizimli qayta tayyorlash va ularning malakasini oshirishni tashkil etish;
6) markaziy apparat faoliyati samaradorligi va natijadorligini muntazam tahlil qilish hamda tahlil natijalariga koʻra zarur chora-tadbirlarni amalga oshirish;
7) Agentlik va uning tarkibiy boʻlinmalari faoliyatiga zamonaviy boshqaruv va ish uslublarini joriy etish;
8) bilim va malakalarni baholash sohasida davlat xizmatlarini koʻrsatish sifati, shaffofligi va samaradorligini taʼminlash;
9) jismoniy va yuridik shaxslar murojaatlarini koʻrib chiqish ishlarini samarali tashkil etish, aholi bilan ochiq va toʻgʻridan-toʻgʻri muloqotni taʼminlash;
10) bilim va malakalarni baholash sohasini rivojlantirishga qaratilgan dasturlar, uslubiy hujjatlar va tartibga soluvchi hujjatlarni belgilangan tartibda ishlab chiqish va tasdiqlash;
11) bilim va malakalarni baholash sohasida xalqaro va davlatlararo hamkorlikni rivojlantirish, ilgʻor xorijiy tajribani oʻrganish hamda xalqaro grantlar va loyihalarni jalb etish choralarini koʻrish;
12) Agentlik direktori buyruqlari hamda topshiriqlarining ijrosini taʼminlash;
13) markaziy apparat va tarkibiy boʻlinmalarda kadrlarni tanlash va joy-joyiga qoʻyish, ularning kasbiy mahorati, bilim darajasi va odob-axloq qoidalari talablarga muvofiqligini taʼminlash, kadrlar zaxirasini shakllantirish;
14) baholash sohasidagi ilgʻor xalqaro tajriba, zamonaviy baholash texnologiyalari va testologiya yutuqlarini oʻrganish hamda amaliyotga joriy etish;
15) bilim va malakalarni baholash sohasida respublika va xalqaro miqyosda seminarlar, anjumanlar va boshqa tadbirlarni tashkil etish hamda ularda ishtirok etish.
13. Agentlikning markaziy apparati oʻziga yuklangan asosiy vazifalarga muvofiq quyidagi funksiyalarni amalga oshiradi:
Agentlik faoliyatini tashkiliy-nazorat va axborot-tahliliy jihatdan taʼminlaydi;
Agentlik zimmasiga yuklangan vazifalar va funksiyalarni bajarish doirasida tarkibiy boʻlinmalar faoliyati monitoringini yuritadi;
topshiriqlar va qonunchilik hujjatlari ijrosini taʼminlash, yuklatilgan vazifa va funksiyalarni bajarish hamda oʻz tashabbusi bilan Agentlik vakolatlariga taalluqli boʻlgan masalalar boʻyicha normativ-huquqiy hujjatlar va boshqa hujjatlar loyihalarini ishlab chiqadi;
Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasi va Vazirlar Mahkamasiga taqdim etish uchun ijro etuvchi hokimiyat organlari bilan birgalikda bilim va malakalarni baholash sohasidagi muammolarni hal etish, sohani yanada rivojlantirishga qaratilgan taklif, tavsiya va tahliliy maʼlumotlar tayyorlanishini taʼminlaydi;
milliy baholash tizimini rivojlantirish strategiyasining yaqin, oʻrta va uzoq istiqboldagi ustuvor yoʻnalishlaridan kelib chiqib, takliflarni ishlab chiqadi;
bilim va malakalarni baholash sohasida mavjud tizimli muammo va kamchiliklarning muntazam ravishda koʻrib chiqilishini tashkil qiladi;
tarkibiy boʻlinmalar va tizim tashkilotining faoliyatini boshqarish va muvofiqlashtirishni hamda nazoratini, shu jumladan, ularning qonunchilik hujjatlari, idoraviy va idoralararo hujjatlarga rioya etilishi ustidan nazoratni amalga oshiradi;
Agentlik vakolatiga taalluqli tezkor, tashkiliy, kadrlar, moliyaviy, ishlab chiqarish, xoʻjalik va boshqa masalalarni hal qiladi.
Agentlikning markaziy apparati qonunchilik hujjatlariga muvofiq boshqa funksiyalarni ham amalga oshirishi mumkin.
3-§. Agentlik tizim tashkiloti va hududiy boʻlinmalarining vazifalari va funksiyalari
14. Quyidagilar Agentlik tizim tashkiloti va hududiy boʻlinmalarining asosiy vazifalari hisoblanadi:
Agentlik tizim tashkiloti va hududiy boʻlinmalari tomonidan Oʻzbekiston Respublikasining qonunlari va qonunchilik hujjatlari, shuningdek, Vazirlik hayʼati qarorlari, Vazirlikning buyruqlari bajarilishining muntazam nazoratini taʼminlash;
Agentlikka yuklangan vazifalar va funksiyalarning samarali bajarilishini taʼminlashda ishtirok etish;
Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahri hokimliklari bilan hamkorlik qilish.
Agentlik tizim tashkiloti va hududiy boʻlinmalari qonunchilik hujjatlariga muvofiq boshqa vazifalarni ham amalga oshirishi mumkin.
15. Agentlik tizim tashkiloti oʻziga yuklangan asosiy vazifalarga muvofiq quyidagi funksiyalarni amalga oshiradi:
tizim tashkiloti faoliyatini tashkiliy va axborot-tahliliy jihatdan taʼminlaydi;
Agentlik tomonidan baholash sohasida ishlab chiqilgan chora-tadbirlarni amalga oshiradi;
tizim tashkiloti tomonidan kiritiladigan hujjatlarning sifatli va oʻz vaqtida qayta ishlanishini, ularning iqtisodiy, moliyaviy va huquqiy ekspertizadan oʻtkazilishini tashkil etadi;
tizim tashkiloti tarkibidagi boʻlinmalar faoliyatini muvofiqlashtiradi hamda nazorat qiladi;
binolar va inshootlarni joriy taʼmirlash ishlarini monitoring qilib boradi va muvofiqlashtiradi;
jismoniy va yuridik shaxslarning murojaatlari bilan ishlashni tashkil etadi va amalga oshiradi;
vakolati doirasida tegishli tashkiliy, kadrlar, moliya, ishlab chiqarish, xoʻjalik va boshqa masalalar boʻyicha qarorlar qabul qiladi.
Agentlik tizim tashkiloti qonunchilik hujjatlariga muvofiq boshqa funksiyalarni ham amalga oshirishi mumkin.
3-bob. Agentlikning huquqlari va majburiyatlari
16. Agentlik oʻziga yuklangan vazifalarni amalga oshirishda quyidagi huquqlarga ega:
Agentlik vakolatiga kiruvchi masalalar yuzasidan metodik materiallar va tavsiyalar ishlab chiqish;
Agentlik vakolatiga kiruvchi masalalarni hal qilish maqsadida respublika va mahalliy ijro etuvchi hokimiyat organlari, xoʻjalik birlashmalari, respublikaning chet eldagi diplomatik va savdo vakolatxonalari, Markaziy bank va tijorat banklaridan tegishli maʼlumotlarni belgilangan tartibda soʻrash va olish;
respublika va mahalliy ijro etuvchi hokimiyat organlari hamda xoʻjalik birlashmalari rahbarlari va mutaxassislarini jalb qilgan holda, Agentlik vakolatiga kiruvchi masalalar yuzasidan yigʻilishlar oʻtkazish;
Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti va Hukumatining topshiriqlariga muvofiq xalqaro tashkilotlarda davlat manfaatlarini ifoda etish hamda belgilangan tartibda va xalqaro huquq meʼyorlari asosida boshqa mamlakatlarning bilim va malakalarni baholash sohasi boʻyicha masʼul idoralari bilan hamkorlik shartnomalarini tuzish;
Agentlik, uning tarkibiy boʻlinma va tizim tashkiloti xodimlari tomonidan ularning tegishli sohadagi faoliyatining asosiy koʻrsatkichlari boʻyicha parametrlar bajarilishi va belgilangan indikatorlarga erishishni hisobga olgan holda, ularning moddiy-texnik bazasini yaxshilash, moddiy ragʻbatlantirish tartibi, miqdorlari va shartlarini belgilash;
Agentlik vakolatiga kiradigan masalalar boʻyicha idoralararo tusdagi xalqaro shartnomalarni belgilangan tartibda tuzish;
bilim va malakalarni baholash jarayonlarini tashkil etish va oʻtkazishda mutaxassislarni, shu jumladan, xorijiy mutaxassislarni ekspert sifatida, shuningdek, boshqa shaxslarni guruh nazoratchilari sifatida shartnoma asosida Agentlikning budjetdan tashqari mablagʻlari hisobidan jalb qilish;
tarkibiy boʻlinmalar va tizim tashkilotining moddiy-texnik bazasi, xodimlarini moddiy ragʻbatlantirish hamda ijtimoiy infratuzilmasini yaxshilash choralarini koʻrish;
Agentlikka yuklangan vazifalarni bajarish doirasida davlat organlari va boshqa tashkilotlar, yetakchi loyiha institutlari, ilmiy-taʼlim muassasalarining yuqori malakali mutaxassislari, shuningdek, xalqaro tashkilotlar, chet el kompaniyalari va mutaxassislarini maslahatchi (konsultant) sifatida jalb qilish.
Agentlik qonunchilik hujjatlariga muvofiq boshqa huquqlarga ham ega boʻlishi mumkin.
17. Agentlik:
zimmasiga yuklangan vazifa va funksiyalarning lozim darajada hamda samarali bajarilishi;
tegishli sohada faoliyatning asosiy koʻrsatkichlari boʻyicha parametrlar va belgilangan indikatorlarga erishishning soʻzsiz taʼminlanishi;
tegishli sohani rivojlantirish hamda hududlarning muammoli masalalarini hal etish boʻyicha dasturlar, chora-tadbirlar rejalari, “yoʻl xaritalari” va boshqa hujjatlarning samarali amalga oshirilishi;
fuqarolar va tadbirkorlik subyektlari huquq va qonuniy manfaatlariga rioya etilishi hamda himoya qilinishi uchun javobgardir.
4-bob. Agentlik direktorining asosiy funksional vazifalari
18. Quyidagilar Agentlik direktorining asosiy funksional vazifalari hisoblanadi:
Oʻzbekiston Respublikasi Konstitutsiyasi va qonunlari hamda boshqa normativ-huquqiy hujjatlar talablariga rioya etish;
Agentlik faoliyatiga umumiy rahbarlik qilish, Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining tegishli hujjatlari, Vazirlar Mahkamasining qarorlari va boshqa qonunchilik hujjatlari asosida Agentlikka yuklangan vazifa va funksiyalar bajarilishini tashkil etish;
Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti, Oʻzbekiston Respublikasining Bosh vaziri, Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasi va Vazirlar Mahkamasi hamda oliy taʼlim, fan va innovatsiyalar vazirining topshiriqlarini bajarish;
oʻz oʻrinbosari va Agentlikning boshqa mansabdor shaxslari vakolatlarini belgilash va vazifalarni taqsimlash;
Agentlik faoliyati rejalashtirilishini tashkil etish, Agentlikning davriy ish rejalarini tasdiqlash, ularning bajarilishi yuzasidan nazoratni taʼminlash;
Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti, Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasi va Vazirlar Mahkamasi topshiriqlariga hamda oʻz tashabbusiga koʻra normativ-huquqiy hujjatlar loyihalarining sifatli ishlab chiqilishini tashkil etish;
bilim va malakalarni baholash sohasida xalqaro va davlatlararo hamkorlikni kengaytirish va mustahkamlash, xorijiy investitsiyalar va grantlarni jalb etish boʻyicha xalqaro hamda xorijiy tadbirlarda Agentlik vakillarining ishtirokini taʼminlash;
Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining farmonlari, qarorlari, farmoyishlari, Vazirlar Mahkamasining qarorlari hamda oliy taʼlim, fan va innovatsiyalar vazirining buyruqlari, farmoyishlari va topshiriqlari bajarilishini taʼminlash, tarkibiy boʻlinmalarda ijro intizomini mustahkamlash boʻyicha kompleks chora-tadbirlarni amalga oshirish, tarkibiy boʻlinmalarning shaxsiy masʼuliyatini oshirish choralarini koʻrish;
Agentlik xodimlarining xizmat safarlarini qonunchilik talablariga muvofiq tashkil etish, xizmat safarlarining asoslangani, samaradorligi va natijadorligini, safar uchun ajratiladigan mablagʻlardan maqsadli va oqilona foydalanishni taʼminlash;
Agentlik vakolatiga kiradigan masalalar boʻyicha koʻrsatmalar chiqarish, buyruqlar va normativ-huquqiy hujjatlarni qabul qilish, zarur boʻlganda, boshqa vazirlik va idoralar bilan birgalikda tegishli qarorlar qabul qilish;
Agentlik xodimlarining odob-axloq qoidalari talablariga rioya etishini nazorat qilish;
Agentlikning markaziy apparati faoliyatining samaradorligi va natijadorligini tanqidiy tahlil qilish, tahlil natijalariga koʻra zarur chora-tadbirlarni amalga oshirish;
Agentlik hamda uning tarkibiy boʻlinmalari faoliyatiga zamonaviy ish uslublarini joriy etish;
tarkibiy boʻlinmalarda kadrlarni tanlash va joy-joyiga qoʻyish, ularning kasb mahorati, chuqur bilimga egaligi, tajribasi, ishchanlik va odob-axloq hamda maʼnaviyatining yuqori darajasi kafolatlanganini taʼminlash, ularning kasbiy malakasini oshirish choralarini koʻrish, tarkibiy boʻlinmalarda kadrlar zaxirasini shakllantirish;
jismoniy va yuridik shaxslarning murojaatlarini, jumladan, Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Virtual va Xalq qabulxonalaridan kelib tushadigan murojaatlarni koʻrib chiqish boʻyicha ishlarni Oʻzbekiston Respublikasining “Jismoniy va yuridik shaxslarning murojaatlari toʻgʻrisida”gi Qonuniga muvofiq samarali tashkil etish, jamoatchilik bilan bevosita va ochiq muloqot oʻrnatish, shaxsiy qabullar oʻtkazish, shu jumladan, jismoniy shaxslar va yuridik shaxslarning vakillarini joylarga borib qabul qilishni tashkil etish;
davlat organlari va boshqa tashkilotlarda, shuningdek, xalqaro tashkilotlar va xorijiy mamlakat vakillari ishtirokida oʻtkaziladigan rasmiy tadbirlarda Agentlik nomidan ishtirok etish;
Oʻzbekiston Respublikasining “Korrupsiyaga qarshi kurashish toʻgʻrisida”gi Qonuni va korrupsiyaga qarshi kurashishga doir boshqa qonunchilik hujjatlariga rioya etish, faoliyatda korrupsiyaviy xavf-xatarlarni va manfaatlar toʻqnashuvini oʻz vaqtida aniqlash hamda ularga chek qoʻyish, korrupsiyaga oid huquqbuzarliklarning oldini olish choralarini koʻrish hamda tizimda korrupsiyaning oldini olish va unga qarshi murosasiz kurashishga doir ishlarga rahbarlik qilish va muvofiqlashtirish;
Oʻzbekiston Respublikasining “Manfaatlar toʻqnashuvi toʻgʻrisida”gi Qonuni va manfaatlar toʻqnashuvi bilan bogʻliq munosabatlarni tartibga solishga doir ishlarga rahbarlik qilish va muvofiqlashtirish;
Agentlik markaziy apparati va tizim tashkiloti xodimlarini ularning koʻp yillik va samarali faoliyati, alohida xizmatlari uchun Oʻzbekiston Respublikasi davlat mukofotlari bilan taqdirlashga takliflar kiritishni taʼminlash va tavsiyalar berish;
Agentlik mulkini qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda tasarruf etish;
Agentlik vakolatiga kiradigan masalalar yuzasidan Oʻzbekiston Respublikasining xalqaro shartnomalarini belgilangan tartibda imzolash;
Agentlikning ichki tashkiliy masalalari yuzasidan qarorlar qabul qilish;
xodimlarni lavozimga tayinlash va lavozimidan ozod etish, mehnat shartnomalari (buyruqlari)ni imzolash;
Agentlik xodimlarining malakasini oshirish va ularni xorijiy davlatlarga stajirovka va tajriba almashish uchun yuborishni tashkil etish;
Agentlik xodimlarini ragʻbatlantirish va intizomiy javobgarlikka tortish masalalarini hal qilish, oʻz oʻrinbosarini ragʻbatlantirish va intizomiy javobgarlikka tortish masalalarini, shu jumladan, kelgusida uning egallab turgan lavozimida qolishining maqsadga muvofiqligi masalalarini koʻrib chiqish toʻgʻrisida takliflar kiritish, ularning shaxsiy javobgarligini oshirish boʻyicha tizimli chora-tadbirlarni amalga oshirish;
Agentlikning tashqi va ichki tashkiliy faoliyati ustidan doimiy va qatʼiy nazorat oʻrnatish;
Agentlikka kiritiladigan takliflar va taqdim etiladigan normativ-huquqiy hujjatlar loyihalarining toʻliq va har tomonlama koʻrib chiqilishini, Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasining Reglamenti va Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining Reglamentida belgilangan muddatlarda kelishilishi (viza qoʻyilishi)ni taʼminlash;
Agentlikning yaqin, oʻrta va uzoq istiqboldagi ustuvor yoʻnalishlaridan kelib chiqib ishlab chiqilgan takliflarni Vazirlikka, Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasi va Vazirlar Mahkamasiga taqdim etish;
davlat sirlari yoki qonun bilan qoʻriqlanadigan boshqa sirni tashkil etuvchi maʼlumotlar bilan ishlashda qonunchilik hujjatlarida belgilangan talablarga rioya qilish;
xodimlarning belgilangan cheklangan soni doirasida Agentlik shtatlar jadvalini, shuningdek, Oʻzbekiston Respublikasining budjet va budjetdan tashqari mablagʻlari hisobidan moliyalashtiriladigan Agentlikning xarajatlari smetasini tasdiqlash;
ushbu Nizomda va qonunchilik hujjatlarida nazarda tutilgan boshqa vakolatlarni amalga oshirish.
5-bob. Agentlik direktorining javobgarligi
19. Agentlik direktori:
ushbu Nizom va boshqa qonunchilik hujjatlarida belgilangan vazifalarni sifatli va oʻz muddatida bajarish, shuningdek, Agentlik faoliyatidagi kamchiliklarni bartaraf etish choralarini koʻrishga;
amalga oshirilayotgan dasturlar, strategiyalar va konsepsiyalarning natijalariga, ularning mamlakat va hududlarning rivojlanishiga erishishga;
Agentlikda, uning tarkibiy boʻlinmalarida ijro intizomiga qatʼiy rioya qilishini nazorat qilishga masʼuldir.
20. Agentlik markaziy apparati va hududiy boʻlinmalarining rahbarlari va tizim tashkiloti rahbari ularga yuklangan vazifa va funksiyalarning, shuningdek, oʻz funksional vazifalarining soʻzsiz bajarilishi uchun shaxsan javob beradi.
6-bob. Agentlik faoliyatini tashkil etish
21. Agentlikka Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti tomonidan lavozimga tayinlanadigan va lavozimidan ozod etiladigan direktor rahbarlik qiladi.
Agentlik direktorining oʻrinbosari Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti bilan kelishilgan holda, Vazirlar Mahkamasining qarori bilan lavozimga tayinlanadi va lavozimidan ozod etiladi.
22. Agentlik direktori:
Agentlik faoliyatiga umumiy rahbarlik qiladi va Agentlikka yuklangan vazifalar va funksiyalarning bajarilishi uchun shaxsan javob beradi;
Agentlik xodimlarining lavozim majburiyatlarini belgilangan tartibda tasdiqlaydi;
oʻz vakolati doirasida Agentlik xodimlari bajarishi majburiy boʻlgan buyruqlar va topshiriqlar chiqaradi, koʻrsatmalar beradi;
zaruratga koʻra, Agentlik tuzilmasiga xodimlarning tasdiqlangan cheklangan umumiy soni va mehnatga haq toʻlash fondi doirasida oʻzgartirishlar kiritadi.
Agentlik direktori qonunchilik hujjatlariga muvofiq boshqa vakolatlarni ham amalga oshirishi mumkin.
Agentlik direktori vaqtincha boʻlmagan davrda uning vakolatlarini tegishli buyruq asosida direktor oʻrinbosari bajaradi.
23. Agentlik oʻz vazifalari va funksiyalarini amalga oshirishda respublika ijro etuvchi hokimiyat organlari va xoʻjalik birlashmalari, mahalliy ijro etuvchi hokimiyat organlari hamda boshqa tashkilotlar bilan hamkorlik qiladi.
24. Agentlik tuzilmasi va shtatlar jadvali hamda tizim tashkiloti ustavi Agentlik direktori tomonidan tasdiqlanadi.
7-bob. Agentlik faoliyati samaradorligi va natijadorligini baholash mezonlari va ish indikatorlari
25. Agentlik faoliyatining samaradorligi muntazam baholanadi.
26. Agentlik faoliyati samaradorligi va natijadorligiga berilgan baho Vazirlar Mahkamasi tomonidan tasdiqlanadigan Agentlik faoliyati samaradorligi va natijadorligini baholash mezonlari (indikatorlar)ga asoslanadi.
27. Agentlik faoliyati samaradorligi va natijadorligini baholash yakunlari boʻyicha:
Agentlik xodimlarini qoʻshimcha ragʻbatlantirish (mukofotlash) yoki intizomiy javobgarlikka tortish;
Agentlik faoliyatida aniqlangan kamchiliklarni bartaraf etish va uning faoliyatini yanada takomillashtirish choralari koʻriladi.
28. Agentlik faoliyati samaradorligi va natijadorligini baholash tartibi va uslubi qonunchilik hujjatlari bilan belgilanadi.
8-bob. Agentlik faoliyatini moliyalashtirish va moddiy-texnik taʼminlash, xodimlar mehnatiga haq toʻlash hamda ularni moddiy ragʻbatlantirish
29. Agentlikning moddiy-texnik taʼminoti, xodimlari mehnatiga haq toʻlash va ularni moddiy ragʻbatlantirish, tizim tashkiloti va hududiy boʻlinmalarning moddiy-texnik bazasini mustahkamlash, faoliyatini amalga oshirish hamda taʼminoti bilan bogʻliq xarajatlarni moliyalashtirish manbalari quyidagilar hisoblanadi:
Oʻzbekiston Respublikasi Davlat budjeti mablagʻlari;
Bilim va malakalarni baholash agentligi faoliyatini rivojlantirish jamgʻarmasi mablagʻlari (keyingi oʻrinlarda — Jamgʻarma);
Agentlikning budjetdan tashqari mablagʻlari;
xalqaro moliya institutlari kreditlari (qarz mablagʻlari) va grantlari;
jismoniy va yuridik shaxslarning homiylik xayriyalari;
Agentlik tomonidan shartnoma asosida xizmat koʻrsatishdan olinadigan daromadlar;
qonunchilik hujjatlarida taqiqlanmagan boshqa manbalar.
30. Agentlik markaziy apparatiga test materiallarini tashish uchun 1 ta maxsus avtotransport limiti belgilanadi.
31. Agentlik boshqaruv xodimlarining lavozim maoshlarini aniqlashda yagona tarif setkasi boʻyicha mehnatga haq toʻlashning tasdiqlangan razryadlariga koʻra tarif koeffitsiyentlari bir yarim baravar miqdorida qoʻllaniladi hamda bu bilan bogʻliq qoʻshimcha xarajatlar Jamgʻarma mablagʻlari hisobidan qoplanadi.
32. Agentlik xodimlarining lavozim maoshiga oylik ustamalar, mukofotlar, ragʻbatlantirishlar va moddiy yordam berish, ularni ijtimoiy muhofaza qilish bilan bogʻliq toʻlovlar quyidagi maqsadlar va shakllarda amalga oshiriladi:
a) Agentlik xodimlari mehnatiga haq toʻlashni moliyalashtirishda respublika budjetidan quyidagilar nazarda tutiladi:
2026-yil 1-oktabrdan boshlab Agentlik xodimlariga Davlat budjeti mablagʻlari hisobidan koʻp yillik xizmati uchun ragʻbatlantirish koeffitsiyentini hisobga olgan holda, lavozim maoshiga belgilangan koeffitsiyentlarda quyidagi hajmda har oyda ustamalar toʻlanadi:
1 yildan 3 yilgacha — 0,3;
3 yildan 5 yilgacha — 0,6;
5 yildan 10 yilgacha — 0,8;
10 yildan 15 yilgacha — 1,0;
15 yildan 20 yilgacha — 1,2;
20 yildan yuqori — 1,5;
b) Agentlikning budjetdan tashqari mablagʻlari hisobidan quyidagilar nazarda tutiladi:
xodimlar faoliyatining samaradorligi va natijadorligini baholash yakunlariga koʻra, xodimga lavozim maoshining (ragʻbatlantiruvchi koeffitsiyentni hisobga olgan holda) 200 foizigacha miqdorda ustama. Bunda samaradorlik va natijadorlik koʻrsatkichi 90 balldan yuqori boʻlgan xodimlarga Jamgʻarmani boshqarish kengashi qaroriga muvofiq har oylik qoʻshimcha ustama miqdori belgilanadi;
xodimning ilmiy darajaga ega boʻlgani uchun oylik ustamalar fan nomzodi yoki tegishli fan yoʻnalishlari boʻyicha falsafa doktori (PhD) — lavozim maoshiga nisbatan 5 foiz, fan doktori (DSc) — lavozim maoshiga nisbatan 10 foiz miqdorida ustama;
2026-yil 1-oktabrga qadar Agentlik xodimlariga koʻp yillik xizmati uchun lavozim maoshiga belgilangan koeffitsiyentlarda quyidagi hajmda har oyda ustamalar toʻlanadi:
2 yildan 5 yilgacha — 0,1;
5 yildan 10 yilgacha — 0,2;
10 yildan 15 yilgacha — 0,3;
15 yildan yuqori — 0,35;
Agentlik xodimlarini choraklik yakuni boʻyicha xodimning oylik ish haqining bir baravaridan oshmagan miqdorda mukofotlash. Bunda choraklik yakuni boʻyicha toʻlovlar miqdori xodimlarning ish koʻrsatkichlarining samaradorligiga qarab Agentlik direktori tomonidan belgilanadi.
Oʻzbekiston Respublikasining Mehnat kodeksi 208-moddasi birinchi qismida belgilangan bayram kunlari munosabati bilan Agentlikning boshqaruv xodimlariga mehnatga haq toʻlashning eng kam miqdorining oʻn baravarigacha, texnik va xizmat koʻrsatuvchi xodimlarga esa besh baravarigacha miqdorda ragʻbatlantirish toʻlovlari amalga oshiriladi;
quyidagilarga ruxsat etiladi:
alohida holatlar (oila aʼzosining vafoti, oʻzining yoki farzandining birinchi nikohdan oʻtishi, xodimning farzandli boʻlishi, yubiley sanalari (50, 55, 60, 65, 70 yosh) munosabati bilan mehnatga haq toʻlashning eng kam miqdorining oʻn baravarigacha boʻlgan miqdorida moddiy yordam berishga;
qishloq xoʻjaligi mahsulotlari xarid qilish uchun bir yilda bir marotaba mehnatga haq toʻlashning eng kam miqdorining oʻn baravarigacha boʻlgan miqdorida moddiy yordam berishga;
xodim ogʻir betob boʻlganida (baxtsiz hodisa sababli, kasallik) va xodim vafot etgan hollarda, xodimga oʻrtacha oylik ish haqining besh baravarigacha moddiy yordam berishga;
xizmat avtomobiliga ega boʻlmagan xodimlar uchun yoʻlkira haqiga har oyda bazaviy hisoblash miqdorining ikki baravari miqdorida kompensatsiya toʻlashga;
Agentlik xodimlarini ijtimoiy muhofaza qilish va ularning mehnati samaradorligini oshirish maqsadida har oyda ovqatlanish xarajatlarini qisman qoplash uchun bazaviy hisoblash miqdorining ikki baravari miqdorida kompensatsiya toʻlashga;
Agentlik xodimlarining mahalliy va xorijiy xizmat safarlari bilan bogʻliq xarajatlar (avtotransport, ovqatlanish, ortiqcha yuk tashish, mehmonxona)ni toʻlashga.
33. Agentlik va tizim tashkiloti rahbar va xodimlarining lavozim maoshlariga har oylik shaxsiy ustamalar va choraklik ragʻbatlantirishlar miqdori quyidagicha belgilanadi:
Agentlik direktoriga — Oliy taʼlim, fan va innovatsiyalar vazirligi tomonidan;
Agentlik xodimlari va Agentlikning tizim tashkiloti rahbariga — Agentlik direktori tomonidan;
Agentlik tizim tashkiloti xodimlariga — tizim tashkiloti rahbarining buyrugʻiga muvofiq.
34. Budjet va budjetdan tashqari mablagʻlar hisobidan moddiy ragʻbatlantirish xarajatlari:
Agentlik xodimlari uchun — Agentlik direktorining buyrugʻiga muvofiq;
Agentlikning tizim tashkiloti xodimlari uchun — tizim tashkiloti rahbarining buyrugʻiga muvofiq amalga oshiriladi.
35. Agentlik, uning tizim tashkiloti xodimlarining ish haqlarini toʻlash va moddiy ragʻbatlantirish mehnatga haq toʻlash fondi, budjet va budjetdan tashqari mablagʻlari (Jamgʻarma) hamda qonunchilik hujjatlarida taqiqlanmagan boshqa manbalar hisobidan amalga oshiriladi.
9-bob. Agentlikning hisobdorligi
36. Agentlik direktori Agentlik faoliyatining natijalari toʻgʻrisida Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasi va Vazirlar Mahkamasi hamda Vazirlik oldida hisobot beradi.
37. Agentlik mansabdor shaxslari va xodimlariga nisbatan yuklangan vazifalarni vijdonan va oʻz vaqtida bajarganlik uchun ragʻbatlantirish yoxud yoʻl qoʻyilgan jiddiy kamchiliklar uchun egallab turgan lavozimidan ozod etishgacha boʻlgan javobgarlik choralari koʻriladi.
38. Agentlik qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda qayta tashkil etiladi va tugatiladi.
(Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 18.09.2026-y., 09/26/498/0956-son)