Hujjatga taklif yuborish
Audioni tinglash
Hujjat elementidan havola olishO‘zbekiston Respublikasining qonuni
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishBIRJALAR VA BIRJA FAOLIYATI TO‘G‘RISIDA
LexUZ sharhiMazkur Qonun O‘zbekiston Respublikasining 2001-yil 29-avgustdagi 260-II-sonli “Birjalar va birja faoliyati to‘g‘risida”gi O‘zbekiston Respublikasi Qonuniga o‘zgartishlar va qo‘shimchalar kiritish haqida”gi Qonuniga asosan yangi tahrirda qabul qilingan.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishUshbu Qonun birjalar tashkil etish va birja faoliyatini huquqiy boshqarish tartibini belgilaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishI BO‘LIM. UMUMIY QOIDALAR
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish1-modda. Birja
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishBirja avvaldan tayinlanadigan manzil va vaqtda belgilangan qoidalar asosida ochiq savdo-sotiq o‘tkazish orqali birja tovarlari bilan erkin ulgurji savdo qilish uchun shart-sharoitlar yaratuvchi, yuridik shaxs hisoblanadigan korxonadir.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish2-modda. Birja faoliyati
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishBirja faoliyati — tovarlarga bo‘lgan talab va ularni taklif qilishning amalda mavjud nisbatlarini aniqlash hamda uni hisobga olgan holda narx-navoni shakllantirish asosida birja tovarlarining ulgurji bozorini vujudga keltirishga qaratilgan harakatlarning majmuidan iboratdir.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish3-modda. Birja tovari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish1. Mol-mulk, shu jumladan ko‘chmas mol-mulk, xizmatlar, mahsulot yetkazib berishga doir shartnomalar, intellektual mulk, qiymatli qog‘ozlar, valyuta mablag‘lari va fuqarolar o‘rtasida muomalaga chiqariladigan boshqa tovar birja tovari hisoblanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish2. Yer, yer osti boyliklari, suvlar, boshqa tabiiy resurslar, madaniyat va tarixga doir milliy boyliklar ro‘yxati, O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi Vazirlar Mahkamasi tomonidan belgilanadigan boshqa turdagi tovarlar birja tovari bo‘lishi mumkin emas.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish4-modda. Birja faoliyatining qatnashchilari
Oldingi tahrirga qarang.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishMulkchilikning barcha shaklidagi korxonalar, tashkilotlar, brokerlik va dilerlik firmalari (idoralari), brokerlar, dilerlar, boshqa yuridik va jismoniy shaxslar, shu jumladan chet el yuridik va jismoniy shaxslari birja faoliyatining ishtirokchilari hisoblanadi.
(4-moddaning matni O‘zbekiston Respublikasining 1997-yil 26-dekabrdagi 549-I-son Qonuni tahririda — Oliy Majlis Axborotnomasi, 1998-y., 3-son, 38-modda)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish5-modda. Birja va birja faoliyati to‘g‘risidagi qonunlar
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishBirja tuzish va birja faoliyati bilan bog‘liq munosabatlar “O‘zbekiston Respublikasidagi korxonalar to‘g‘risida”gi O‘zbekiston Respublikasining Qonuni, ushbu Qonun, O‘zbekiston Respublikasining boshqa qonun hujjatlari bilan, Qoraqalpog‘iston Respublikasi hududida esa Qoraqalpog‘iston Respublikasining qonunlari bilan ham tartibga solib turiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishUshbu Qonun mehnat birjasiga taalluqli emas.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishII BO‘LIM. BIRJA TA’SIS ETISh VA UNING FAOLIYATINI TAShKIL QILISh
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish6-modda. Birja ta’sis etish va uni tugatish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish1. Birja yuridik shaxslar tomonidan ham, jismoniy shaxslar tomonidan ham, shu jumladan chet el yuridik va jismoniy shaxslari tomonidan ular o‘rtasidagi ixtiyoriy kelishuv asosida ta’sis etiladi. Birja ta’sis etish ta’sis shartnomasi bilan rasmiylashtirilib, unda birjaning vazifalari va faoliyat sohasi, birja muassislarining tarkibi, ustav fondining miqdori, har bir muassisning ustav fondidagi ulushi, ulush kiritish muddatlari va tartibi ko‘rsatiladi.
Oldingi tahrirga qarang.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishBirjaning ustav fondi eng kam oylik ish haqining 500 baravaridan kam bo‘lmasligi kerak.
(6-moddaning 1-bandi ikkinchi qismi O‘zbekiston Respublikasining 1994-yil 23-sentabrdagi 2022-XII-sonli Qonuni tahririda — Oliy Kengash Axborotnomasi, 1994-y., 11-12-son, 285-modda)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishUstav fondining eng kam miqdori har yili narx-navo darajasining o‘zgarishiga muvofiq ravishda qonunlarda belgilangan tartibda indeksatsiya qilinishi lozim.
Oldingi tahrirga qarang.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishBirja ustav fondini ta’sis hujjatlarida nazarda tutilgan miqdorda shakllantirishning eng ko‘p muddati, agar qonun hujjatlarida boshqacha tartib nazarda tutilgan bo‘lmasa, birja davlat ro‘yxatidan o‘tkazilgan paytdan e’tiboran bir yildan oshmasligi lozim.
(6-moddaning 1-bandi O‘zbekiston Respublikasining 1999-yil 20-avgustdagi 832-I-son Qonuniga asosan qism bilan to‘ldirilgan — Oliy Majlis Axborotnomasi, 1999-y., 9-son, 229-modda)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish2. Quyidagilar:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishdavlat hokimiyati va boshqaruvining oliy hamda mahalliy idoralari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishdavlat banklari va davlat kredit muassasalari (bunda banklar fond va valyuta birjalarining muassislari bo‘lishi mumkin);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishdavlat sug‘urta va davlat investitsiya kompaniyalari hamda fondlari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishjamoat, diniy va xayriya birlashmalari (tashkilotlari) hamda fondlari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishqonunlarga ko‘ra tadbirkorlik faoliyati bilan shug‘ullanishi man etilgan jismoniy shaxslar birja muassislari bo‘lishi mumkin emas.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish3. Birja belgilangan tartibda ro‘yxatdan o‘tgandan keyin birja savdo-sotig‘i o‘tkazish huquqini qo‘lga kiritadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish4. Birjani tugatish va qayta tashkil etish O‘zbekiston Respublikasining qonunlariga muvofiq amalga oshiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish7-modda. Birja tashkil qilish shakllari
Oldingi tahrirga qarang.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishBirjalar aksiyador jamiyatlar, mas’uliyati cheklangan jamiyatlar kabi xo‘jalik jamiyatlari ko‘rinishida va qonun hujjatlarida nazarda tutilgan boshqa shakllarda tuzilishi mumkin.
(7-moddaning matni O‘zbekiston Respublikasining 1997-yil 26-dekabrdagi 549-I-son Qonuni tahririda — Oliy Majlis Axborotnomasi, 1998-y., 3-son, 38-modda)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish8-modda. Birja turlari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish1. Birjalar ixtisoslashuviga qarab:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishtovar birjalari, shu jumladan universal va ixtisoslashtirilgan birjalar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishfond birjalari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishvalyuta birjalari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishtovar-fond birjalari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishintellektual mulk obyektlari bilan savdo-sotiq qiluvchi birjalar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olisharalash birjalar bo‘lishi mumkin.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish2. Fond va valyuta birjalari, tovar-fond birjalarining fond bo‘limlari faoliyatining o‘ziga xos jihatlari maxsus qonunlar bilan tartibga solinadi.
Oldingi tahrirga qarang.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish9-modda. Birjalarning uyushmalari
(9-moddaning nomi O‘zbekiston Respublikasining 1997-yil 26-dekabrdagi 549-I-son Qonuni tahririda — Oliy Majlis Axborotnomasi, 1998-y., 3-son, 38-modda)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish1. Birjalar o‘z faoliyatlarini muvofiqlashtirib borish, birja harakatini rivojlantirishga oid boshqa vazifalarni hal etish maqsadida ittifoqlar, uyushmalar va o‘zga birlashmalarga birlashishi mumkin.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish2. Birja savdo-sotig‘ida raqobatga barham berish yoki uni cheklab qo‘yish maqsadida birjalarning birlashishi taqiqlanadi hamda shunga qaratilgan bitimlar va harakatlar haqiqiy emas, deb hisoblanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish10-modda. Birjaning faoliyat sohasi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish1. Birja birjaning savdo-sotig‘ini tashkil etish va uni tartibga solib turishga doir faoliyat bilan shug‘ullanishga haqlidir.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish2. Birja oldi-sotdi, savdo-vositachilik faoliyati bilan bevosita shug‘ullanishi mumkin emas.
Oldingi tahrirga qarang.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishIshlab chiqarish (mahsulotlar va mollar), savdo va savdo-vositachilik faoliyati bilan shug‘ullanishni maqsad qilib qo‘ygan, shuningdek birjada o‘zining brokerlik o‘rniga ega bo‘lgan korxonalar, muassasalar va tashkilotlarga birja pul qo‘yishga, ularning ulushi (payi)ni, aksiyalarini sotib olishga, muassisi bo‘lishga haqli emas.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishBirja savdolarini samarali o‘tkazishga ko‘maklashuvchi hamda birja infrastrukturasini (konsalting, targ‘ibot va boshqa xizmat turlari) tarkib toptiruvchi korxonalar uchun birja muassis bo‘lishi mumkin.
(10-moddaning 2-bandi ikkinchi xatboshisi O‘zbekiston Respublikasining 1993-yil 2-sentabrdagi 922-XII-son Qonuniga asosan xatboshilar bilan almashtirilgan — Oliy Kengash Axborotnomasi, 1993-y., 9-son, 329-modda)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish11-modda. Birjani boshqarish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishBirjani boshqarish uning ustaviga muvofiq amalga oshiriladi. Birja o‘z boshqaruvining tuzilishi, shakli va uslublarini mustaqil belgilaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish12-modda. Birja ustavi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishBirja o‘z faoliyatini muassislari tasdiqlaydigan ustav asosida amalga oshiradi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishBirjaning ustavida:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbirjaning nomi va turi;
Oldingi tahrirga qarang.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbirjaning joylashgan yeri (pochta manzili)
(12-moddaning ikkinchi qismi uchinchi xatboshisi O‘zbekiston Respublikasining 1999-yil 20-avgustdagi 832-I-son Qonuni tahririda — Oliy Majlis Axborotnomasi, 1999-y., 9-son, 229-modda)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbirja faoliyatining sohasi va maqsadi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishustav fondining miqdori, muassislar tomonidan fondga ulushlar kiritishning tartibi va muddatlari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishdaromadni taqsimlash va ehtimol tutilgan zararlarni qoplash tartibi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbirja muassislari va a’zolarining mulkiy javobgarligi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbirjaning boshqaruv idoralari, ularni tashkil etish tartibi va ularning vakolatlari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbirja savdo-sotig‘i qoidalarini ishlab chiqish va qabul qilish tartibi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbirja a’zoligiga qabul qilish, a’zolikni vaqtincha to‘xtatib turish va to‘xtatish tartibi, birja a’zolarining huquq va majburiyatlari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbirjani qayta tashkil etish va tugatish tartibi belgilab berilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishUstavda qonunlarga zid kelmaydigan boshqa qoidalar ham nazarda tutilishi mumkin.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish13-modda. Birjaning huquqlari va vazifalari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish1. Birja ushbu Qonun va o‘z ustavi asosida birja savdo-sotig‘i qoidalarini qabul qilishga va bu qoidalarning birja savdo-sotig‘ining barcha ishtirokchilari tomonidan ijro etilishini talab qilishga haqlidir.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishBirja yuridik shaxs huquqiga ega bo‘lgan shu’ba korxonalar, shuningdek birja infrastrukturasini shakllantiruvchi filiallar va boshqa alohida bo‘linmalar tashkil etishga haqlidir.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish2. Birja:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbirja savdo-sotig‘i o‘tkazish uchun sharoit yaratib berishi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbirja operatsiyalarini tartibga solib borishi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishtovarlarga bo‘lgan talab va takliflar nisbati asosida narx-navoni aniqlashi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbirja a’zolari va mijozlariga tashkiliy yo‘sindagi hamda boshqa xil xizmatlar ko‘rsatishi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishmuntazam ravishda (haftasiga kamida bir marta) narx-navo aniqlanishiga, indeksatsiyasi va o‘zgarishiga, savdo-sotiq vaqti, tovarlar, bitim hajmlari, kontraktlarning miqdorlariga va boshqa ko‘rsatkichlariga doir axborotlarni, tovarlar bozorining ahvoli va uning rivojlanishi taxminlariga doir tahliliy sharhlarni e’lon qilishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish14-modda. Birja mol-mulki
Oldingi tahrirga qarang.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish1. Birjaning mol-mulki asosiy fondlar va oborot mablag‘laridan, shuningdek xususiy mulk tarzida birjaga qarashli boshqa mol-mulkdan iborat bo‘ladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishBirja mol-mulki birja qatnashchilari tomonidan ta’sis paylari va kirish badallari hisobiga uning egaligiga yoki unga ijaraga beriladi, shuningdek birja tomonidan o‘z faoliyatidan orttirgan daromadlar hisobiga mulk sifatida sotib olinadi.
(14-modda 1-bandining birinchi xatboshisi O‘zbekiston Respublikasining 1997-yil 26-dekabrdagi 549-I-son Qonuni tahririda — Oliy Majlis Axborotnomasi, 1998-y., 3-son, 38-modda)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish2. Birja mol-mulkidan foydalanish tartibini birja a’zolarining umumiy yig‘ilishi belgilab beradi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish3. Davlat birjaning mulkiy huquqlari muhofaza qilinishini kafolatlaydi. Qonunlarda nazarda tutilganidan bo‘lak hollarda birja mol-mulkining tortib olinishiga yo‘l qo‘yilmaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishBirjaning mulkiy huquqlarini buzish tufayli, faoliyatiga qonunga xilof ravishda aralashish oqibatida unga yetkazilgan zararlar qonunlarda belgilangan tartibda qoplanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish15-modda. Birja a’zolari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishBirjaning ustav kapitalida ishtirok etuvchi (muassislar) yoxud birja mol-mulkiga o‘zga badallar kirituvchi yuridik va jismoniy shaxslar birja a’zolari hisoblanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishUshbu Qonunning 6-moddasi 2-bandida sanab o‘tilgan yuridik va jismoniy shaxslar, shuningdek mazkur birjaning xizmatchilari birja a’zolari bo‘lishi mumkin emas.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishIII BO‘LIM. BIRJA FAOLIYATI
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish16-modda. Birja faoliyatining asosiy qoidalari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishBirja faoliyati:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olisho‘tkaziladigan joyi va vaqtini oldindan tartibga solish yo‘li bilan birja savdo-sotig‘i samaradorligini ta’minlash;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbirja tovarlari bozorini shakllantirish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olisherkin ravishda yuzaga keladigan bozor narxlarini qo‘llash;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishsavdo-sotiqni oshkora va omma oldida o‘tkazish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbirja bitimlarini tasdiqlangan qoidalarga asosan erkin ravishda tuzish va ularni ro‘yxatdan o‘tkazish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishtovarlarning narxini belgilash va ularga doir ma’lumotlarni e’lon qilish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishmonopoliyaga qarshi kurash to‘g‘risidagi qonunlarga rioya etish qoidalari asosida amalga oshiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish17-modda. Birja savdo-sotig‘i ishtirokchilari va ularning birja savdosidagi ishtiroki
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishBirja a’zolari, birja vositachilari, shuningdek birja mijozlari birja savdo-sotig‘ining qatnashchilari bo‘lishi mumkin.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishBrokerlik joyiga ega ekanlik yoxud doimiy va bir gallik mijozlar tomonidan savdo-sotiqqa kelganlik uchun yig‘imlar to‘laganlik birja savdo-sotig‘ida bevosita ishtirok etish huquqini beradi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishBrokerlik joyiga ega bo‘lmagan birja a’zolari birja savdo-sotig‘ida brokerlik firmalari (idoralari) va ushbu birjada o‘z faoliyatini amalga oshirayotgan mustaqil brokerlar bilan tuzgan shartnomalar asosida ishtirok etadilar.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish18-modda. Birja faoliyatidagi vositachilik
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishBirja faoliyatidagi vositachilik faqatgina birja vositachilari — brokerlar va dilerlar, brokerlik va dilerlik firmalari (idoralari) tomonidan amalga oshiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishBroker — oldi-sotdi bitimlari tuzilishida o‘z mijozlarining topshirig‘iga binoan va ularning nomidan vositachilik xizmatini amalga oshiruvchi shaxsdir.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishDiler — birjada o‘z nomi va o‘z hisobidan vositachilikni amalga oshiruvchi shaxsdir.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish19-modda. Birja savdo-sotig‘i qoidalari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish1. Birja savdo-sotig‘i qoidalari birja a’zolarining umumiy yig‘ilishi yoki umumiy yig‘ilish vakolat bergan birjaning boshqaruv idorasi tomonidan tasdiqlanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish2. Birja savdo-sotig‘i qoidalarida:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbirjada amalga oshiriladigan birja operatsiyalarining turlari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbirja savdo-sotig‘i ishtirokchilarining tarkibi va ularga qo‘yiladigan talablarning majmui;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbirja operatsiyalarini amalga oshirish va ro‘yxatdan o‘tkazish tartibi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbirja tovarlari narx-navosini aniqlash tartibi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbirja bitimlari tuzish chog‘ida birja a’zolari va birja savdo-sotig‘i boshqa qatnashchilarining o‘zaro hisob-kitob qilish tartibi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbirja xizmatidan foydalanganlik uchun to‘lov miqdori va bu to‘lovlarni belgilash tartibi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbirja qatnashchilari va xodimlarining birja savdo-sotig‘i qoidalarini bajarmaganlik yoki lozim darajada bajarmaganlik uchun javobgarligi to‘g‘risidagi nizom aks ettirilishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish3. Birja qoidalarida:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishnarx-navoning o‘zgarishiga ta’sir ko‘rsatish maqsadida bir shaxs tomonidan bevosita yoki soxta shaxslar orqali tovarlarni (bitimlarni) oldi-sotdi qilish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbirja savdo-sotig‘i qatnashchilari tomonidan kelishib turib birjadagi kundalik narx-navoni o‘zgartirishi yoki belgilab berishi mumkin bo‘lgan har qanday xatti-harakatlar sodir etish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbozor kon’yukturasini sun’iy ravishda o‘zgartirishga olib kelishi mumkin bo‘lgan soxta ma’lumotlar tarqatish man etiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish4. Birja faoliyati bilan shug‘ullanishni ro‘yxatdan o‘tkazuvchi va bunday faoliyat bilan shug‘ullanish uchun litsenziya beruvchi davlat boshqaruvi idoralari birja savdo-sotig‘i qoidalarining ijro etilishi respublika iqtisodiyotiga zarar yetkazishi mumkin bo‘lgan taqdirda ushbu Qonun 16-moddasining talablariga muvofiq ana shu qoidalarga o‘zgartishlar kiritishni talab qilishga haqlidirlar.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish20-modda. Birja operatsiyalari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish1. Muayyan birjada taqdim etilgan tovarlar oldi-sotdisi bo‘yicha birja vositachilari o‘rtasida tuzilgan, birja savdo-sotig‘i qoidalariga muvofiq amalga oshirilgan va belgilangan tartibda birjada ro‘yxatdan o‘tkazilgan bitimlar birja operatsiyalari deb e’tirof etiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish2. Birjada ro‘yxatga olingan bitimlar notarial idorada tasdiqlanmaydi, amaldagi qonunlarda nazarda tutilgan hollar bundan mustasnodir.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish3. Birja bitimining mazmuni (tovarning nomi, miqdori, narxi, ijro o‘rni va muddatidan bo‘lak) oshkor etilishi mumkin emas. Birja bitimining mazmuniga doir ma’lumotlar faqat tergov va sud idoralarining talabi bilan taqdim etilishi mumkin.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish4. Birja bitimlari birja nomidan va uning hisobiga tuzilishi mumkin emas.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish21-modda. Birja bitimlarining turlari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishBirjalarda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbor tovarlarning oldi-sotdi bitimlari, shu jumladan tovarlarni darhol berib yuborish yoki yetkazib berish yoxud tovarga egalik qilish huquqini beruvchi hujjatlar topshirishni ham ko‘zda tutuvchi oldi-sotdi bitimlari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishforvard bitimlar, ya’ni bor tovarni yetkazib berish muddatlarini kechiktirgan holda xarid qilish va sotishga doir bitimlar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishfyuchers bitimlar, ya’ni standart kontraktlarga doir oldi-sotdi bitimlari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishopsion bitimlar, ya’ni tovarlarni yoki tovarlar yetkazib berish kontraktlarini belgilangan narxlar bo‘yicha kelgusida xarid qilib olish yoki sotish huquqlarga doir oldi-sotdi bitimlari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbirja savdo-sotig‘i qoidalarida nazarda tutilgan tovarlar, kontraktlar yoki huquqlarni xarid qilish va sotishga doir boshqa bitimlar tuzilishi mumkin.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishForvard va fyuchers bitimlari hamda opsionlar savdosini amalga oshiruvchi birja o‘zining hisob-kitob (kliring) markazlari orqali bitimlar ijrosini kafolatlashi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish22-modda. Birjada tovar ekspertizasi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishBirja savdo-sotiq qatnashchisining talabiga ko‘ra birja oldi-sotdisi orqali sotiladigan mavjud mollar sifatining ekspertizasini tashkil etishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish23-modda. Hisob-kitob va hisobot
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishBirja o‘z faoliyati natijalarining operativ va buxgalteriya hisobini, shuningdek amaldagi qonunlarda belgilangan tartibda statistika hisobotini yuritadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishDavlat statistika hisobotini buzib ko‘rsatishda yoki belgilangan muddatda taqdim etmaganlikda aybdor bo‘lgan birjaning mansabdor shaxslari qonunlarda belgilangan tartibda javobgarlikka tortiladilar.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishIV BO‘LIM. BIRJA FAOLIYATINI DAVLAT TOMONIDAN TARTIBGA SOLISh
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish24-modda. Birja faoliyatini davlat tomonidan tartibga solish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishBirja faoliyatini davlat tomonidan tartibga solish:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbirjani va birja faoliyati ishtirokchilarini (yuridik shaxslarni) davlat ro‘yxatidan o‘tkazish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishlitsenziyalar berish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbirja faoliyatini soliq solish bilan boshqarish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbirjaga doir qonunlarga rioya etilishi ustidan nazorat qilish yo‘li bilan amalga oshiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishDavlat tasarrufida bo‘lmagan tuzilmalarning birjalar va birja qatnashchilari faoliyatini ro‘yxatdan o‘tkazish va ularga litsenziya berish ishlariga aralashuviga yo‘l qo‘yilmaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish25-modda. Birjani va birja faoliyati qatnashchilarini davlat ro‘yxatidan o‘tkazish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish1. Birjani davlat ro‘yxatidan O‘zbekiston Respublikasi Adliya vazirligi o‘tkazadi, birja faoliyati qatnashchilarini ro‘yxatdan o‘tkazish esa “O‘zbekiston Respublikasidagi korxonalar to‘g‘risida”gi O‘zbekiston Respublikasi Qonuniga muvofiq amalga oshiriladi. Davlat ro‘yxatidan o‘tkazganlik uchun O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi Vazirlar Mahkamasi tomonidan belgilangan qat’iy summalarda davlat poshlinasi undiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish2. Birjani qayta ro‘yxatdan o‘tkazish uning ta’sis hujjatlari (ta’sis shartnomasi va ustavi) o‘zgargani taqdirdagina amalga oshiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish3. Asossiz ravishda ro‘yxatdan o‘tkazishni rad etish ustidan sudga shikoyat qilinishi mumkin.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish26-modda. Birja faoliyatiga litsenziya berish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishQiymatli qog‘ozlar, valyuta, ko‘chmas mulk, intellektual mulk bilan savdo operatsiyalari bajarish birja faoliyati qatnashchilari tomonidan litsenziyalar asosida amalga oshiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishBirja faoliyatiga litsenziya berish tartibini O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi Vazirlar Mahkamasi belgilab beradi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishBirja faoliyatining qatnashchilariga litsenziya u davlat ro‘yxatidan o‘tkazilgandan keyingina O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi Vazirlar Mahkamasi vakolat bergan idora tomonidan taqdim etiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish27-modda. Birja faoliyatini soliq yo‘li bilan tartibga solish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishBirja faoliyatini soliq yo‘li bilan tartibga solib turish korxonalar, birlashmalar va tashkilotlardan olinadigan soliqlar to‘g‘risidagi O‘zbekiston Respublikasining qonunlariga muvofiq amalga oshiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish28-modda. Birja qonunlariga rioya etilishi ustidan nazorat qilish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishBirjalarni davlat ro‘yxatidan o‘tkazish hamda birja faoliyati qatnashchilariga litsenziyalar berish ishini amalga oshiruvchi davlat boshqaruvi idoralari birjalar va birja qatnashchilari birjaga doir qonunlarga rioya etishlarini nazorat qiladilar.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish29-modda. Birjaning tashqi iqtisodiy faoliyati
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishBirja tashqi iqtisodiy faoliyatni ushbu Qonun va amaldagi qonunlarda belgilangan tartibda davlat ro‘yxatidan o‘tganidan keyin amalga oshiradi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishBirja savdo-sotig‘iga qo‘yish uchun mo‘ljallangan tovarlarga doir eksport va import ishlari birja vositachilari tomonidan amalga oshiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish30-modda. Birja faoliyatiga davlat kafolati
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishDavlat amaldagi qonunlarga zid bo‘lmagan barcha turdagi birja bitimlari bo‘yicha mulkchilik huquqlari muhofaza qilinishini kafolatlaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishDavlat boshqaruvi idoralari birja faoliyati qatnashchilarining faoliyatiga aralashishga haqli emas, qonunlarda nazarda tutilgan hollar bundan mustasnodir.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishV BO‘LIM. NIZOLARNI HAL ETISh TARTIBI VA BIRJA FAOLIYATI SUBYEKTLARINING JAVOBGARLIGI
Oldingi tahrirga qarang.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish31-modda. Nizolarni qarab chiqish tartibi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish1. Birja faoliyati qatnashchilari o‘rtasida, shuningdek birja faoliyati qatnashchilari bilan davlat hokimiyati va boshqaruvi idoralari o‘rtasida kelib chiqadigan nizolar sudlar yoki xo‘jalik sudlari tomonidan hal etiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish2. Birja bitimlari qatnashchilari o‘rtasida birja savdo-sotig‘i qoidalarida nazarda tutilgan masalalar yuzasidan kelib chiqqan nizolarni birjaning hakamlik komissiyasi hal etadi, tomonlardan birontasi uning qaroriga rozi bo‘lmagan taqdirda esa tegishli xo‘jalik sudi hal etadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishNizolarni hakamlik komissiyasida qarab chiqqanlik uchun haq undirish taqiqlanadi.
(31-modda O‘zbekiston Respublikasining 1993-yil 2-sentabrdagi 922-XII-son Qonuni tahririda — Oliy Kengash Axborotnomasi, 1993-y., 9-son, 329-modda)
Oldingi tahrirga qarang.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish32-modda. Birja va birja faoliyati qatnashchilarining javobgarligi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish1. Birjalarni davlat ro‘yxatidan o‘tkazish va birja qatnashchilariga litsenziyalar berish bilan shug‘ullanadigan idoralar 1, 2, 6 (2-band), 9 (2-band), 10, 13 (2-band 4-xatboshi), 15 (2-band), 19 (3-band), 29-moddalarda nazarda tutilgan qoidalar buzilgan taqdirda birja faoliyatini va litsenziyalarning amal qilishini uch oygacha to‘xtatib qo‘yishga haqlidir.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish2. Agar birja tomonidan ushbu Qonunning qoidalari buzilishi davom ettirilaversa, nazorat qiluvchi idoralar O‘zbekiston Respublikasi Oliy xo‘jalik sudiga birjani tugatish to‘g‘risidagi da’voni taqdim qilishga haqlidirlar.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish3. Ushbu Qonunning qoidalarini buzganlarga nisbatan:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbirja faoliyatining qatnashchisi bo‘lgan korxonaning mansabdor shaxsini birjaga doir qonunlar buzilganligi hollariga 15 kunlik muddat ichida barham berish to‘g‘risida yozma yoki og‘zaki ravishda ogohlantirish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbirja faoliyati qatnashchisi bo‘lgan yuridik shaxslardan eng kam oylik ish haqining 200 hissasi miqdorda jarima undirish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbirja faoliyati qatnashchisi bo‘lgan korxonalarning mansabdor shaxslaridan eng kam oylik ish haqining 20 hissasi miqdorda jarima undirish kabi javobgarlik choralari ham qo‘llanishi mumkin.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishBirjaga doir qonunlar buzilishiga yo‘l qo‘yganlik uchun javobgarlik turini aniqlash birjaga doir qonunlarga rioya etilishi ustidan nazoratni amalga oshiruvchi idoralarning vakolatiga kiradi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishJarimalar nazorat idoralari tomonidan da’vo bildirish tartibiga rioya etmagan holda sudga yoki xo‘jalik sudiga da’vo taqdim etish orqali undiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish4. Birjaga doir qonunlar va birja savdo-sotig‘i qoidalari buzilganligi uchun jarima undirish to‘g‘risida sudda yoki xo‘jalik sudida da’vo qo‘zg‘atgan davlat boshqaruvi idoralari davlat poshlinasi to‘lashdan ozod qilinadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish5. Ushbu moddaga muvofiq undirib olingan jarima summalari to‘liq miqdorda tegishli budjetga o‘tkaziladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish6. Jarima miqdorlari narx-navo darajasining o‘zgarishiga muvofiq indeksatsiya qilinishi lozim.
(32-modda O‘zbekiston Respublikasining 1993-yil 2-sentabrdagi 922-XII-son Qonuni tahririda — Oliy Kengash Axborotnomasi, 1993-y., 9-son, 329-modda)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishO‘zbekiston Respublikasining Prezidenti I. KARIMOV
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishToshkent sh.,
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish1992-yil 2-iyul,
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish625-XII-son
(O‘zbekiston Respublikasi Oliy Kengashining Axborotnomasi, 1992-y., 10-son, 394-modda; 1993-y., 1-son, 19-modda; 1993-y., 9-son, 329-modda; O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Axborotnomasi, 1998-y., 3-son, 38-modda; 1999-y., 9-son, 229-modda)