17.07.2021 йилдаги 0016-21-сон
ONLINE TRANSLATE
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ўзбекистон Республикаси бош давлат санитария врачининг
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
қарори
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ўзбекистон Республикаси мактабгача таълим ташкилотларида тарбияланаётган болаларни хавфсиз ва сифатли овқатланишини ташкил этилишига оид гигиеник талаблар
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
[Ўзбекистон Республикаси Адлия вазирлиги томонидан 2021 йил 26 июнда ҳисобга олинди, ҳисоб рақами 30-сон]
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Олдинги таҳрирга қаранг.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур санитария қоидалари, нормалари ва гигиена нормативлари (кейинги ўринларда — санитария қоидалари) Ўзбекистон Республикасининг «Аҳолининг санитария-эпидемиологик осойишталиги тўғрисида»ги Қонуни, Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2020 йил 10 ноябрдаги ПҚ-4887-сон «Аҳолининг соғлом овқатланишини таъминлаш бўйича қўшимча чора-тадбирлар тўғрисида»ги, 2021 йил 25 майдаги ПҚ-5124-сон «Соғлиқни сақлаш соҳасини комплекс ривожлантиришга доир қўшимча чора-тадбирлар тўғрисида»ги ҳамда Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2019 йил 25 июлдаги 626-сон «Давлат мактабгача таълим ташкилотларида соғлом овқатлантириш тизимини янада такомиллаштириш тўғрисида»ги қарорларига мувофиқ мактабгача таълим ташкилотларида тарбияланаётган болаларнинг хавфсиз ва соғлом овқатланишини ташкил этиш, юқумли ва юқумли бўлмаган касалликлар профилактикаси ҳамда овқатдан заҳарланишларнинг олдини олиш чораларини белгилайди.
(Муқаддима Ўзбекистон Республикаси Соғлиқни сақлаш вазирлиги ҳузуридаги Санитария-эпидемиологик осойишталик ва жамоат саломатлиги қўмитасининг 2023 йил 17 февралдаги 2-сонли қарори таҳририда)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
1-боб. Умумий қоидалар
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
1. Мазкур санитария қоидалари уларнинг тури, ташкилий-ҳуқуқий ва мулк шаклидан қатъий назар барча мактабгача таълим ташкилотларига нисбатан татбиқ этилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
2. Мазкур санитария қоидалари мактабгача таълим ташкилотларига қуйидаги талабларни белгилайди:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
а) барча мактабгача таълим ташкилотларида овқатланишнинг ташкиллаштирилиши;
Олдинги таҳрирга қаранг.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
б) таомномани тузилишига оид гигиеник талаблар;
(2-банднинг «б» кичик банди Ўзбекистон Республикаси Соғлиқни сақлаш вазирлиги ҳузуридаги Санитария-эпидемиологик осойишталик ва жамоат саломатлиги қўмитасининг 2023 йил 17 февралдаги 2-сонли қарори таҳририда)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
в) келтирилган озиқ-овқат маҳсулотларнинг сифати ва уларни ташилиши назорати;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
г) маҳсулотларни сақлаш ва ишлатиш муддатига амал қилиниши назорати;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
д) ошхоналарга оид талаблар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
е) таомларни тайёрлаш технологияси ва сифатини назорати;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ж) ошхонанинг санитария-гигиеник ҳолати ва идишларни тозалаш ва ювилишини назорати;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
з) овқатланиш рационнининг сифати, таркиби ва миқдори назорати;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Олдинги таҳрирга қаранг.
(3-банднинг биринчи — учинчи хатбошилар Ўзбекистон Республикаси Соғлиқни сақлаш вазирлиги ҳузуридаги Санитария-эпидемиологик осойишталик ва жамоат саломатлиги қўмитасининг 2023 йил 17 февралдаги 2-сонли қарорига асосан чиқарилган)
Олдинги таҳрирга қаранг.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
3. Қуйидагилар:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бир ёшдан уч ёшгача болаларни мактабгача таълим ташкилотларида ўртача кунлик овқатланиш нормалари, энергетик қуввати (оқсил, ёғ, углеводлар) 1-иловага мувофиқ;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Уч ёшдан етти ёшгача болаларни мактабгача таълим ташкилотларида овқатланиш нормалари, энергетик қуввати (оқсил, ёғ, углеводлар) 2-иловага мувофиқ;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Турли ёшдаги гуруҳлар учун минерал моддаларнинг ўртача кунлик физиологик нормалари 3-иловага мувофиқ;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Айрим озиқ-овқат маҳсулотларни алмаштирилиши жадвали 4-иловага мувофиқ;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Озиқ-овқат маҳсулотларига ишлов ва термик ишлов берилганда йўқотиладиган оғирлик нормаси (фоизда) 5-иловага мувофиқ;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Болаларга берилаётган таомларнинг ҳажми (граммда) 6-иловага мувофиқ;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
100 грамм озиқ-овқат маҳсулотининг кимёвий таркиби 7-иловага мувофиқ;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ошхонада юритилаётган назорат ҳужжатларининг шакллари келтирилган озиқ-овқат маҳсулотларининг бракераж журнали 8-иловага мувофиқ;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мактабгача таълим ташкилотига келтирилган тез бузилувчи маҳсулотларни сақлаш муддати 9-иловага мувофиқ;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Таомларни органолептик баҳолаш 10-иловага мувофиқ;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мактабгача таълим ташкилотларининг ошхоналарида фойдаланишга рухсат этилган озиқ-овқат маҳсулотларининг рўйхати 11-иловага мувофиқ;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мактабгача таълим ташкилотларида юқумли касалликлар ҳамда овқатдан заҳарланиш ҳолатларининг олдини олиш мақсадида фойдаланишга рухсат этилмайдиган озиқ-овқат маҳсулотлари рўйхати 12-иловага мувофиқ;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Сифатли озиқ-овқат маҳсулотларининг хусусиятлари 13-иловага мувофиқ белгиланади.
(3-банд Ўзбекистон Республикаси Соғлиқни сақлаш вазирлиги ҳузуридаги Санитария-эпидемиологик осойишталик ва жамоат саломатлиги қўмитасининг 2023 йил 17 февралдаги 2-сонли қарорига асосан биринчи — ўн тўртинчи хатбошилар билан тўлдирилган)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мактабгача таълим ташкилотида соғлом таомнома шакллантирилишида кунлик рационда болаларнинг асосий озиқ-овқат моддаларга бўлган эҳтиёжи ва ёшига мос энергия қуввати билан тўлиқ таъминланиши, уларнинг тарбияланиш шароити ва соғлиғи, шунингдек, овқатланишнинг иқлимдан келиб чиқиб ва миллий хусусиятлари ҳисобга олинади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Олдинги таҳрирга қаранг.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
4. Мактабгача таълим ташкилотларининг ошхоналарида мазкур санитария қоидаларининг 11-иловасида келтирилган Мактабгача таълим ташкилотларининг ошхоналарида фойдаланишга рухсат этилган озиқ-овқат маҳсулотларининг рўйхатига риоя қилиниши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Болалар овқат рационини шакллантиришда маҳсулотлар кун давомида тўғри тақсимланиши зарур. Оқсилга бой маҳсулотлар ёғ билан берилганда бола ошқозонида узоқ вақт сақланиб туриши ва кўпроқ миқдорда ҳазм қилдирувчи меъда ширасини талаб қилиши боис, таркибида гўшт, балиқ, тухум каби маҳсулотлари бор таомларни куннинг биринчи ярмида (нонушта ва тушликка) бериш лозим. Кечки овқатда болаларга сутли ва сабзавотлардан тайёрланган енгил ҳазм бўладиган таомлар берилиши керак.
(4-банднинг биринчи ва иккинчи хатбошилари Ўзбекистон Республикаси Соғлиқни сақлаш вазирлиги ҳузуридаги Санитария-эпидемиологик осойишталик ва жамоат саломатлиги қўмитасининг 2023 йил 17 февралдаги 2-сонли қарори таҳририда)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Таомнома тузилаётганда сут, гўшт, сариёғ, ёрма, нон, мева, сабзавот, шакар каби биологик қийматга эга бўлган маҳсулотлар ҳар куни киритилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Балиқ, тухум, пишлоқ, сметана, творог маҳсулотлари кунлик меъёрларда оз миқдорни ташкил этганлиги, шунингдек, улардан хар куни алоҳида таом тайёрлашни имконияти бўлмаслиги сабабли таомномага хар куни киритилмайди, лекин ушбу маҳсулотларнинг белгиланган миқдори декада (10 кун) давомида тўлиқ берилиши шарт.
Олдинги таҳрирга қаранг.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мактабгача таълим ташкилотларининг кунлик овқатланиш рационига болаларнинг ташкилотда бўлган вақтларидан (3-4, 9 — 10,5, 12 ва 24 соат) келиб чиқиб, мазкур санитария қоидаларининг 1 — 3-иловаларида кўрсатилган маҳсулотлар киритилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
10 кун давомида сарфланган барча турдаги озиқ-овқат маҳсулотларининг миқдори мазкур санитария қоидаларининг 1 — 3-иловаларида белгиланган кунлик нормалар йиғиндисига мос бўлиши керак.
(4-банднинг бешинчи ва олтинчи хатбошилари Ўзбекистон Республикаси Соғлиқни сақлаш вазирлиги ҳузуридаги Санитария-эпидемиологик осойишталик ва жамоат саломатлиги қўмитасининг 2023 йил 17 февралдаги 2-сонли қарори таҳририда)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Болалар таомномасида сабзавотли салатлар, янги мевалар (ҳар куни), учинчи таом сифатида янги ёки қуруқ мевалардан тайёрланган компот, кисел, сутли ичимликлар, шунингдек, болалар учун сутли, сабзавотли, мевали бўтқалар кўпроқ киритилиши лозим. Болага кун давомида 2 та сабзавотли таом ва бир марта ёрмали таом берилиши мақсадга мувофиқдир. Ҳар бир сабзавотлардан аралашма гарнирлар тайёрлаш тавсия этилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Давлат мактабгача таълим ташкилотларида Мактабгача таълим вазирлиги томонидан тасдиқланган ва Республика санитария-эпидемиология осоишталиги ва жамоат соғлиғи хизмати билан келишилган намунавий мавсумий (кузги, қишки, баҳорги ва ёзги) таомномалар асосида таомлар тайёрланади.
Олдинги таҳрирга қаранг.
(4-банднинг тўққизинчи ва ўнинчи хатбошилари Ўзбекистон Республикаси Соғлиқни сақлаш вазирлиги ҳузуридаги Санитария-эпидемиологик осойишталик ва жамоат саломатлиги қўмитасининг 2023 йил 17 февралдаги 2-сонли қарорига асосан чиқарилган)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
5. Таомномаларга киритилган таомларнинг махсус ишлаб чиқилган технологик карталари бўлиши шарт. Ушбу технологик карталарда таомларнинг таркибий қисмлари, энергетик қиймати оқсил, ёғ ва углеводларни миқдори, тайёрланган таомни ҳажми кўрсатилган бўлиши керак. Тайёр технологик карталардан фойдаланиш овқатнинг кимёвий таркибини осонгина ҳисоблаб чиқилиши, керак бўлганда бир таомни ўзига тенг бўлган бошқа бир таом билан алмаштиришга ва болаларнинг овқатланиш сифатини кундалик назорат қилиш имконини беради.
Олдинги таҳрирга қаранг.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Баъзи маҳсулотлар бўлмаганда улар бошқа маҳсулотлар билан алмаштирилади. Бунинг учун мазкур санитария қоидаларининг 4-иловасига мувофиқ маҳсулотларни алмаштириш жадвалидан фойдаланилади.
(5-банднинг иккинчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Соғлиқни сақлаш вазирлиги ҳузуридаги Санитария-эпидемиологик осойишталик ва жамоат саломатлиги қўмитасининг 2023 йил 17 февралдаги 2-сонли қарори таҳририда)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Олдинги таҳрирга қаранг.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
6. Таомни тўғри тайёрлаш ва тайёр таомни ҳажми нормага мувофиқ чиқиши учун мазкур санитария қоидаларининг 5-иловасига мувофиқ озиқ-овқат маҳсулотларининг дастлабки ва иссиқлик ишловини беришда оғирлик йўқотиш миқдори жадвалидан фойдаланилиши мумкин.
(6-банд Ўзбекистон Республикаси Соғлиқни сақлаш вазирлиги ҳузуридаги Санитария-эпидемиологик осойишталик ва жамоат саломатлиги қўмитасининг 2023 йил 17 февралдаги 2-сонли қарори таҳририда)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Овқатланишни ташкил этиш учун масъул ходимлар овқатланаётган болалар ҳисобини «Болаларнинг давоматини ҳисобга олиш журнали»да олиб боришади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳамшира ҳар куни кейинги кун учун таомнома тақсимотини эрталабки соат 8:00 дан 9:00 гача болалар давомати юритиладиган журналда қайт этилган болалар рўйхати асосида тузилади. Ишчи ходимлар учун алоҳида таомнома тузилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Эрталаб соат 8:00 да ҳамшира гуруҳлардаги тарбияланувчиларнинг ҳақиқий сонини текширади, буюртмани расмийлаштиради ва уни ошхонага тақдим қилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Нонушта вақтида болалар сони тузилган таомномага нисбатан ортиқ бўлиб ёки камайган ҳолатларда ҳақиқатдан тарқатилган таомлар тўғрисида далолатнома тузилади ва тушлик хамда иккинчи тушлик учун таомлар сони келган болалар сонига мос равишда тайёрланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Кейинги овқатларни истеъмол қилиш вақтида (2 нонушта, тушлик, 2 тушлик, кечки овқат) мактабгача таълим ташкилотларида бўлмаган болалар овқатланиш рўйхатидан чиқарилади ва ортиб қолган маҳсулотлар далолатнома асосида омборхонага қайтарилади. Агар тушликни тайёрлаш учун ажратилган маҳсулотлар болаларни овқатланиш технологияси бўйича дастлабки ишловидан ўтган бўлса омборхонага куйидагилар қайтарилмайди:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
мол, қўй, парранда, қуён гўшти ва балиқ, чунки уларни соат 7:30 да ишлатишдан олдин музи эритилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
иссиқлик ишловидан ўтган сабзавотлар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
фойдаланиш муддати бундан буён сақлашга имкон бермайдиган сут маҳсулотлари .
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Қайтарилиши мумкин бўлган маҳсулотларга тухум, томат пастаси, қандолат маҳсулотлари, сариёғ, ўсимлик мойи, шакар, ёрма, макарон, мева ва тозаланмаган сабзавотлар киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
7. Иссиқ таомларни (шўрвалар, соуслар, иссиқ ичимликлар, асосий таомлар ва гарнирлар) тарқатилишидаги ҳарорати +60 — +65°С бўлиши лозим. Иссиқ таомларни ҳарорати ушбу кўрсаткичдан пасайганда микрофлоранинг интенсив ўсишига олиб келиши, аксинча иссиқ таомларни ҳарорати ушбу кўрсаткичдан юқори бўлса болаларни оғиз бўшлиғини куйишига олиб келиши мумкин.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Болалар орасида яллиғланишларни олидини олиш мақсадида болларга бериладиган салатлар ва ичимликларни ҳарорати +15°С паст бўлмаслиги керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Сут маҳсулотларини тарқатилишидаги ҳарорати эса +15°С±2°С (хона ҳарорати) бўлиши лозим, шунингдек, уларни тарқатилишидан олдин иситиш учун хона ҳароратида сақлаш бир соат ошмаслиги керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
8. Болалар овқатланишини тўғри ташкил қилишда гуруҳлардаги барча шароит етарли бўлиши муҳим аҳамиятга эга. Болаларни ўзларига мос идиш-товоқлар билан таъминланиши, стол атрофида ўтиришига қулай шароит яратилиши лозим. Таомлар ўта қайноқ ёки совуқ бўлмаган ҳолатда бўлиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
9. Болалар овқат рационига кўкатлар (укроп, петрушка, салат япроғи, кўк пиёз, саримсоқ пиёз, шовул кабилар) кўпроқ киритилиши зарур. Янги кўкатлар, сабзавотлар овқатни витаминга бойитади ҳамда унга чиройли кўриниш ва алоҳида маза беради. Ишлатишдан олдин кўкатлар тоза оқар сувда, боғичидан ечилиб яхшилаб ювилади ва 3 фоизли сирка кислотаси ёки 10 фоизли ош тузи эритмасига 10 дақиқа давомида солиб қўйилади, сўнгра оқар сувда қайта ювиб қуритилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
10. Ёз кунлари болаларнинг суюқликка бўлган эҳтиёжи ортади. Ичиш учун янги қадоқланган ёки қайнатилган сув, наматак дамламаси ёки ҳўл мевалардан тайёрланган унча ширин бўлмаган компотлар берилиши мумкин. Ичимлик болаларга сайрдан кейин, сув муолажаларидан аввал таклиф қилинади. Узоқ давом этадиган экскурсия вақтида тўхталганда ҳам болаларга маълум бир миқдорда ичимлик берилиши керак. Экскурсияга чиқилганда тарбиячилар ўзлари билан қайнатилган ёки қадоқланган сув олишлари керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Қиш-баҳор мавсумида қуритилган мевалар (олма, наматак, туршак) дан тайёрланган компотлар берилиши тавсия этилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
2-боб. Болаларнинг мактабгача таълим ташкилотида бўлишига мувофиқ овқатланишни ташкил қилиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
11. Болаларнинг мактабгача таълим ташкилотларида (гуруҳларда) бўладиган вақти қуйидагича бўлиши мумкин:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
болалар 3-4 соат бўладиган гуруҳларида — кундузги уйқу ташкил этилмайди ва бир марталик овқатлантириш ташкил этилиши мумкин;
Олдинги таҳрирга қаранг.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
болалар 9 — 10,5 соат бўладиган гуруҳларида — уч марталик овқатлантириш ташкил этилиши ва кундузги уйқу учун шароитлар яратилган бўлиши керак;
(11-банднинг учинчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Соғлиқни сақлаш вазирлиги ҳузуридаги Санитария-эпидемиологик осойишталик ва жамоат саломатлиги қўмитасининг 2023 йил 17 февралдаги 2-сонли қарори таҳририда)
Олдинги таҳрирга қаранг.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
болалар 12 соат бўладиган гуруҳларида — тўрт марталик овқатлантириш ташкил этилиши, кундузги уйқу учун шароитлар яратилган бўлиши керак;
(11-банднинг тўртинчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Соғлиқни сақлаш вазирлиги ҳузуридаги Санитария-эпидемиологик осойишталик ва жамоат саломатлиги қўмитасининг 2023 йил 17 февралдаги 2-сонли қарори таҳририда)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мактабгача таълим ташкилотларининг болалар кечаю кундуз бўладиган гуруҳларида кундузги ва тунги уйқу ҳамда беш марталик овқатлантириш ташкил этилиши учун шароитлар яратилган бўлиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
12. Болаларни овқатлантиришни ташкил этишда овқатлантириш тартибига қатъий амал қилиниши муҳим аҳамиятга эга. Овқатланиш вақтига қатъий амал қилиниши шартли овқатланиш рефлексини ҳосил бўлишини таъминлайди, яъни керакли овқатни ҳазм қилиш шираларини ишлаб чиқарилишини таъминлайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Болалар тартибсиз овқатлантирилганда улардаги овқатланиш рефлекси сўнади, иштаҳаси пасаяди ва овқат ҳазм қилиш аъзоларининг фаолияти бузилади. Илк ва мактабгача таълим ёшида болалар ошқозонида овқатнинг ҳазм бўлиш жараёни 3,0 — 3,5 соат давом этади. Бу жараён охирига етганда ошқозон бўшайди ва болада иштаҳа пайдо бўлади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Олдинги таҳрирга қаранг.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Физиологик нуқтаи назардан тўғри овқатланишнинг асосий тартиби нонушта (08:30-09:30), тушлик (12:00-13:00), иккинчи тушлик (15:30-16:00), кечки овқат (18:30-19:00) ва кечки тамадди (20.00-20.30) шаклида бўлиши лозим.
(12-банднинг учинчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Соғлиқни сақлаш вазирлиги ҳузуридаги Санитария-эпидемиологик осойишталик ва жамоат саломатлиги қўмитасининг 2023 йил 17 февралдаги 2-сонли қарори таҳририда)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Нонушта

08:30 — 09:30

Иккинчи нонушта

10:30 — 11:00

Тушлик

12:00 — 13:00

Иккинчи тушлик

15:30 — 16:00

Кечки овқат

18:30 — 19:00

Кечки тамадди

20.00 — 20.30

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
13. Қисқа муддатли гуруҳлар учун санитария қоидалари ва нормаларига мос шароитда енгил тамадди (бутерброд ва булочкалар) ва иссиқ ичимлик (чой, какао, сут ва табиий шарбат) берилиши мумкин.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
90 ўринли ва ундан юқори қуввати бўлган мактабгача таълим ташкилотларида овқатланиш учун алоҳида зал ташкил этилиши керак. Бунда идишларни ювишда алоҳида ванналардан ёки идиш ювиш машинасидан фойдаланилади. Ошхонага киришда ҳар бир 20 нафар болага 1 та қўл ювгич ўрнатилади ва суюқ совун ҳамда шахсий сочиқ билан таъминланади (бир маротаба ишлатиладиган қоғоз салфеткаларни бўлиши тавсия этилади).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
3-боб. Ошхонага маҳсулотларни етказиб бериш ва сақлашга қўйиладиган гигиеник талаблар
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
14. Ошхоналарни тузилиши, ускуналар билан жиҳозланиши умумий овқатланиш бўйича санитария қоидалари ва нормалари талабларига мувофиқ бўлиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
15. Технологик жиҳозлар, анжомлар, идишлар санитария-эпидемиология талабларига мос материаллар пўлат ва дюралюминийдан тайёрланган бўлиши лозим, шунингдек улар хом ва пиширилган маҳсулотлар учун алоҳида белгиланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
16. Ошхонадаги идишлар чинни (тарелка, коса, пиёла), қошиқ, санчқи ва пичоқлар эса зангламайдиган пўлатдан бўлиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ёрилган, чети учган, эмали кўчган, деформацияланган, алюмин, пластмассадан тайёрланган идишлардан фойдаланиш мумкин эмас.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
17. Озиқ-овқат маҳсулотларига ишлов бериш столларининг қопламаси яхлит, зангламайдиган пўлат ёки гигиеник материал билан қопланган бўлиши шарт.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
18. Хом ва пишган маҳсулотлар учун стол, пичоқ ва тахтакачлар алоҳида бўлади. Тахталарнинг юзаси текис, ёрилмаган бўлиб, қаттиқ дарахт навларидан ишланади. Пластмасса ва прессланган фанерлардан ишланган тахта ва тахтакачлардан фойдаланиш мумкин эмас.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Гўштни майдалаш учун қаттиқ дарахт навидан тайёрланган ёғочли мослама (тахта) ишлатилади. У металл тагликка ўрнатилиши мумкин. Ишлатилгандан сўнг ёғочли мослама пичоқ билан тозаланиб, устига туз сепилади, ёғочли мосламанинг ён атрофлари иссиқ сув билан ювилади, ёғочли мосламанинг устки қисми нотекис бўлиб қолганда бир қатлами олиб ташланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
19. Ишлатиш турига қараб стол, тахта ва пичоқлар ўчиб кетмайдиган, ишлов беришга чидамли бўёқ билан маркировка қилинади, хом ва пишган маҳсулотлар учун алоҳида-алоҳида бўлади (ХГ (хом гўшт), ПГ (пишган гўшт), ХБ (хом балиқ), ПБ (пишган балиқ), ХС (хом сабзавот), ПС (пишган сабзавот), Г (гастроном маҳсулотлар: пишлоқ, сариёғ, термик ишловсиз берилаётган маҳсулотлар), Н (нон), Х (хамир) учун).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
20. Таомларни пишириш ва сақлаш учун зангламайдиган пўлатдан ишлаб чиқилган идишлардан фойдаланилади. Алюминий ва дюралюминийдан ишлаб чиқилган идишлардан таомларни пишириш ва қисқа муддатда сақлаш учун фойдаланиш мумкин. Табиий мева қайнатмалари (компотлар) зангламайдиган пўлатдан қилинган идишида тайёрланади. Сутни қайнатиш учун алоҳида идишлар ажратилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
21. Болалар сонига идишлар комплекти тўғри келиши зарур ва овқатланиш вақтида бир бола учун битта идиш комплекти ишлатилади. Овқатланиш вақтида ушбу идишларни ювиш ва ювилган идишда бошқа болаларга таом бериш мумкин эмас. Захирада ҳар бир болага 2 та идиш жамламаси бўлиши керак (битта жамламада — биринчи овкат ва бўтқалар учун коса, тарелка, салат учун идиш, пиёла ёки бокал, чой ва ош қошиғи)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
22. Ювиш ва зарарсизлантирувчи воситаларни ишлатишдан олдин барча ходимлар ишлатиш қоидалари билан таништирилади (ишлатилаётган воситани хусусиятлари ҳисобга олинади).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
23. Ювиш ва зарарсизлантириш воситалари алоҳида шамоллатиладиган, қуруқ хоналарда махсус ёрлиқ ёпиштирилган идишларда сақланади. Тайёрланган эритмалар қорайтирилган шиша идишларда, оғзи маҳкамланган ҳолатда нам ва ёруғликдан ҳимояланган тартибда 5 кундан ошмаган муддатда сақланади. Зарарсизлантирувчи воситаларни озиқ-овқат бўлинмасида сақлаш мумкин эмас.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
24. Сабзавотлар, мевалар, гўшт ва бошқа маҳсулотларни ювиш учун зангламайдиган пўлат, алюминий ёки дюралюминий металлдан ишлаб чиқилган 2 секцияли ванналардан фойдаланилади. Ошхона идишларини ювиш учун хам камида 2 секцияли ванналардан фойдаланилади. Ванналарга иссиқ ва совуқ сув уланган бўлиши керак. Иссиқ сувнинг ҳарорати 65°С дан паст бўлмаслиги ва сифати давлат стандарти талабларига мос келиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
25. Таом пишириладиган қозонлар овқат тарқатиб бўлганидан сўнг овқат қолдиқларидан тозаланади ва ҳарорати 40°С дан паст бўлмаган иссиқ сувда идиш ювиш воситалари солиб ювилади. Сўнгра қуритилиб юқори қисми пастга қилиб ағдарилган ҳолатда панжараларда туриши лозим. Ювилган тоза ошхона идишлари полдан 0,5 метр баландликда панжаралар (стелаж)да сақланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
26. Тахтакачлар ва тахтадан тайёрланган майда ошхона анжомлари (куракча, аралаштиргич ва бошқалар) биринчи ваннада ювиш воситаси қўшилган ҳарорати 50°С бўлган иссиқ сувда ювилади. Кейин ҳарорати 65°С дан паст бўлмаган иссиқ сувли иккинчи ваннада чайиб олинади ва қуритилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
27. Металлдан ишланган анжомлар ювилгандан сўнг қовуриш шкафида қиздирилиб қуритилади. Гўшт қиймалагич ишлатилгандан кейин қисмларга ажратилиб ювилади, қайнаб турган сувда чайилади ва яхшилаб қуритилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
28. Истеъмол идишлари овқат қолдиқларидан механик усулда тозаланганидан сўнг ювиш воситаси солинган, ҳарорати 45° С дан паст бўлмаган сувда (биринчи ваннада) ювилади, сўнгра ҳарорати 65°С даражадан паст бўлмаган иссиқ сувда чайилади (иккинчи ванна) ва махсус панжараларда (стеллажлар) қуритилади. Идишларни зарарсизлантирилиши (воситада ивитиб қўйиш) эпидемиологик кўрсатмалар асосида амалга оширилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Идишларни ювиш ва қуритишда электр идиш ювиш машиналаридан фойдаланиш мақсадга мувофиқ. Идишлар махсус қуритгичда вертикал ҳолатда сақланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
29. Чой идишлари қайноқ сувда зарарсизлантириш воситалари ёрдамида биринчи ваннада, сўнгра оқиб турган қайноқ сувда иккинчи ваннада чайиб қуритилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
30. Идиш-товоқларни ювишда кир ювиш кукуни, сунъий синтетик мато (мочалка) ишлатилмайди. Ювиш учун кўпирувчи воситалар, металл ва пластмасса шёткалардан фойдаланилиши мумкин. Идиш товоқларни ювиш учун металлдан тайёрланган шёткалар, столларни артиш учун дока ёки мато 15 дақиқа қайнатилади ёки 0,5 фоизли хлорли эритмада 30 дақиқада бўктирилади, тоза сувда чайилиб қуритилади ва махсус идишларда сақланади. Ювувчи ва зарарсизлантирувчи воситалар махсус жойларда сақланади. Ювиш бўлимларида идиш товоқ ва жиҳозларни ювиш тартиби йўриқномаси махсус ўриндиққа осиб қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ошхона жиҳозлари механик тозалашдан сўнг ювиш воситалари ёрдамида ювилади (биринчи ваннада) ва оқиб турган иссиқ сув билан чайилади (иккинчи ваннада). Тоза ошхона жиҳозлари вертикал ҳолда металл кассеталарда сақланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
31. Ошхонадаги овқат қолдиқлари қопқоқли металл челак ёки бакларга йиғилади, 2/3 қисми тўлиши билан бўшатилади. Ҳар куни металл челак ёки баклар куннинг охирида тўлиш ёки тўлмаслигидан қатъий назар идиш ювиш хонасининг алоҳида жойида шланг ёрдамида 2 фоизли кальцийли сода эритмасида ювилади. Сўнгра иссиқ сувда чайилади ва қуритилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
32. Озиқ-овқат бўлинмаси хоналарининг девори, пол, радиатор, дераза токчалари хар куни исдан ва чангдан тозаланиб, ювувчи воситалар ёрдамида тозаланади. Ҳафта охирида барча хона, жиҳоз, асбоб-ускуна ва анжомлар дезинфекция қилиниб, зарарсизлантирилганидан сўнг мукаммал тозалаш ишлари ўтказилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
33. Ҳар чоракда ёки зарурият туғилганда озиқ-овқатлар бўлинмаларидаги пашша, суварак ва кемирувчиларга қарши профилактик дезинсекция хамда дератизация тадбирлари ўтказилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
34. Озиқ-овқат маҳсулотларини махсус транспортларда ташиб келтиришда уларнинг бутлиги сақланган ҳамда зарарланмайдиган шароитда амалга оширилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
35. Тез бузилувчи озиқ-овқат маҳсулотларини транспортларда ташиб келтириш маркировкаланган, усти беркитиладиган (қопқоқли) идишларда амалга оширилади. Йилнинг иссиқ фаслларида сифати тез бузиладиган озиқ-овқат маҳсулотларини совутгич ўрнатилган, +2–+6°С ҳароратни сақлаб туришга мўлжалланган транспорт воситаларида ташиб келтирилади. Маҳсулот ортилган жойдан мактабгача таълим ташкилотигача йўл вақти 2 соатдан ошмаслиги керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
36. Озиқ-овқат маҳсулотлари ва хом-ашёларни етказиб берувчи шахснинг маҳсулотларни юклаш ва тушириш учун махсус кийими (халат, қўлқоп) бўлиши, тиббий кўрикдан ҳамда лаборатор текширувидан ўтган бўлиши, шунингдек шахсий гигиена талабларига амал қилиши шарт.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
37. Озиқ-овқат ташиладиган транспорт тоза ҳолатда бўлиши лозим, унда инсонлар ёки бошқа юкларни ташиш мумкин эмас.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
38. Озиқ-овқат маҳсулотлари ташиладиган транспорт ҳар куни ҳайдовчи томонидан тозаланади, хўжалик юритувчи субъект томонидан 10 кунда 1 маротаба зарарсизлантирилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
39. Озиқ-овқат маҳсулоти ташиладиган идишларга махсус белгилар қўйилади, улардан бошқа мақсадларда фойдаланиш мумкин эмас.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Озиқ-овқат маҳсулоти ташиладиган идишлар ишлатилгандан кейин 2 фоизли калций сода эритмаси билан ювилади (1 литр сувда 20 г зарарсизлантирувчи воситалар эритилади), қайнатилган сувда буғланади, қуритилади ва ифлосланмайдиган жойларда сақланади. Уларга ишлов бериш маҳсулот етказиб берувчи томонидан махсус хоналарда ўтказилади. Хом ашёларни ташиш учун ошхона жиҳозларидан фойдаланишга руҳсат этилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
40. Барча олиб келинаётган озиқ-овқат маҳсулотларининг мувофиқлик гигиеник сертификатлари бўлиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Гўшт корхона, фермер хўжаликлари ва тадбиркорлар билан олдиндан тузилган шартнома асосида эпизоотик барқарор бўлган ҳудудлардан, тамғаланган, ветеринария хизматининг категорияси кўрсатилган маълумотномаси ва сертификатга эга бўлган ҳолда олиб келинади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Парранда гўшти 1 ҳафтада болаларга 3 мартадан ортиқ берилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Сабзавотлар, мевалар ва полиз экинларидаги пестицид ва минерал ўғитларнинг миқдори тўғрисида маълумотномаси бўлиши шарт.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Келтирилган сут ветеринария хизматининг фермер хўжаликларидаги эпизоотик вазият тўғрисида хулосаси билан қабул қилинади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Тухумлар ветеринария хизматининг фермер хўжаликларида салмонеллёз мавжуд эмаслиги тўғрисида маълумоти билан қабул қилинади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Тез бузиладиган озиқ-овқат маҳсулотларининг кузатув ҳужжатларида ишлаб чиқарилган сана белгиланган бўлиши шарт.
Олдинги таҳрирга қаранг.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
41. Келтирилган озиқ-овқат маҳсулотларининг сифатини мактабгача таълим ташкилоти бракераж комиссиясининг барча аъзолари текширади, текширувдан сўнг тиббиёт ходими хулосани бракераж журналига қайд этади, мазкур санитария қоидаларининг 8-иловасига мувофиқ. Рухсати берилмаган, ҳужжати бўлмаган, сифати айниган, сақлаш ҳарорати бузилган ва муддати ўтган озиқ-овқат маҳсулотлари қабул қилинмайди (8, 12, 13-иловалар).
(41-банд Ўзбекистон Республикаси Соғлиқни сақлаш вазирлиги ҳузуридаги Санитария-эпидемиологик осойишталик ва жамоат саломатлиги қўмитасининг 2023 йил 17 февралдаги 2-сонли қарори таҳририда)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Олдинги таҳрирга қаранг.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
42. Тез бузиладиган озиқ-овқат маҳсулотлари санитария қоидаларига амал қилинган ҳолда совутгич камералари ва совутгичларда +2–+6°С ҳароратларда сақланади. Совутгич камераларида ва совутгичларда ҳароратини назорат қилиш учун мазкур санитария қоидаларининг 9-иловасига мувофиқ термометрлар ўрнатилади.
(42-банднинг биринчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Соғлиқни сақлаш вазирлиги ҳузуридаги Санитария-эпидемиологик осойишталик ва жамоат саломатлиги қўмитасининг 2023 йил 17 февралдаги 2-сонли қарори таҳририда)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Совутгич камераси битта бўлган тақдирда гўшт, балиқ ва сут маҳсулотлари сақлаш жойлари махсус ясалган полкалар билан ажратилади, улар енгил ювилиши учун мос бўлиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
43. Товуқ ва балиқ етказиб берувчининг махсус тараларида белгиланган стеллажларда сақланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
44. Сут қайнатилгунча келтирилган идишида сақланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
45. Сариёғ корхонанинг махсус қадоғида ёки бўлинган ҳолда пергамент қоғозига ўраб, контейнер ва лотокларда сақланади. Йирик пишлоқлар тоза стеллажларда (пишлоқлар тахланаётганда картон ёки фанер билан ажратилади), кичик ҳажмдаги пишлоқлар токчаларда, истеъмол тараларида сақланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
46. Сметана ва творог қопқоқли тараларда сақланади. Қошиқ ёки куракчаларни сметана ва творог сақланаётган идишларда қолдирилиши тақиқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Тухумлар хом гўшт учун совутгичларда алоҳида токчаларда полимер идишларда 14 кундан ортиқ бўлмаган муддатда сақланади, қишда улар қуруқ салқин омборхоналарда махсус тагликлардаги қутиларда ёки кассеталарда, алоҳида токчаларда, расталарда +20°С дан ортиқ бўлмаган ҳароратда сақланади. Тухумлар фақат ишлатишдан олдин тозалаб ювилади. Тухумларга ишлов бериш махсус жойда, белгиланган ванналар ва (ёки) идишлар ёрдамида амалга оширилади. Тухумлар тўлиқ эритмага ботирилади, бунда махсус контейнерлардан фойдаланиш мумкин. Бунда 1-2 фоизли илиқ сода эритмасига солинади, рухсат этилган зарарсизлантируви воситалар эритмасида зарарсизлантирилади (ишлаб чиқарувчининг йўриқномаларига мувофиқ), камида 5 дақиқа давомида оқар сувда чайилади ва белгиланган тоза идишларга терилади. Тухумни ювиш ва зарарсизлантиришда бошқа воситалардан фойдаланилганда унинг қўлланмасига амал қилган ҳолда ишлатилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Тозаланган тухумлар ошхонада белгиланган идишларда сақланади. Тухумларни олиб келинган кассеталар ошхонада сақланмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
47. Ёрмалар, ун ва макарон маҳсулотлари қуруқ хоналарда, қопларда ёки озиқ-овқат маҳсулотлари учун махсус идишларда таглик ёки панжаралар устида полдан 15 см баландликда, девор билан озиқ-овқат маҳсулотлари ораси 20 смдан кам бўлмаган масофада сақланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
48. Нон стеллаж ва шкафларда пастки қавати полдан 35 смдан кам бўлмаган ҳолда сақланади. Шкафларнинг эшикларида ҳаво ўтиши учун тешиклар бўлиши керак. Нон сақлаш жойлари тозаланганда нон увоқлари махсус шёткалар билан супирилиб, полкалар 1фоизли сирка билан намланган матода артилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
49. Картошка ва илдизли сабзавотлар қуруқ, қоронғу хоналарда сақланади. Карам омборхона расталарида, кўкат ва мевалар сақлаш идишларида салқин жойларда ҳарорати +12°С дан юқори бўлмаган ҳолатда сақланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
50. Нохуш ҳиди бўлган озиқ-овқат маҳсулотларини ўзига ҳид тортувчи озиқ-овқат маҳсулотларидан (сариёғ, шакар, туз, тухум, чой, пишлоқ) алоҳида сақланиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
51. Флягада келтирилган сут ишлатишдан олдин 2-3 дақиқа қайнатилади. Қайнатилгандан кейин сут совутилади ва қопқоқли идишларда сақланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
52. Озиқ-овқат маҳсулотларининг озуқавий қийматини сақлаш ва улардан заҳарланишнинг олдини олиш учун таом тайёрлаш технологиясига амал қилиниши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Озиқ-овқат маҳсулотларини таомнома тақсимоти асосида қозонга солиниши тиббиёт ходими назоратида амалга оширилади. Донали таомлар тайёрланаётганда иссиқлик ишлови берилмасдан олдин оғирлиги тарозида ўлчанади. Пишириқлар, омлет, рулет таомнома тақсимотида кўрсатилган оғирлиги бўйича кесилади. Суюқ таомлар миқдорига қараб, гарнир эса оғирлигига қараб тарқатилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
53. Таом пиширилишида қайнатиш, пишириш, тоблаб пишириш, жазлаш, димлаб пишириш, буғда пиширишнинг ўзига хос бўлган технологик жараёнга амал қилиниши керак. Таом тайёрлашда ёғда чўмдириб қовуриш усули қўлланилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
54. Озиқ-овқат маҳсулотларига пазандачилик ишлови беришда таомнинг технологик харитасида ёритилган тайёрланиш технологиясига тўлиқ амал қилинади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
55. Таомларни тайёрлаш жараёнида ошпазлар маҳсулотларга қўлини теккизмай махсус қолқоплардан, ошхона анжомларидан фойдаланиши мақсадга мувофиқ.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
56. Ёрмаларда бегона аралашмалар бўлмаслиги керак. Ёрмалар ишлатилишидан олдин кўздан кечирилади ва оқиб турган сувда ювилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
57. Иссиқ таомларни (суюқ таомлар, соуслар, қайноқ ичимликлар, иккинчи таомлар ва гарнирлар) ҳарорати тарқатилиш пайтида +60–65°С даражада, салатлар, ичимликларни ҳарорати +15°С даражадан паст бўлмаслиги лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
58. Тайёр биринчи ва иккинчи таомларнинг плитада сақланиш вақти 2 соатдан ошмаслиги керак. Таомларни қайта иситишга руҳсат этилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
59. Сабзавотларга ишлов беришда қуйидаги талабларга амал қилиш керак:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
сабзавотлар сараланади, ювилади, тозаланади, тозаланган сабзавотлар кам миқдорда сузгич ва сеткаларда оқиб турган сувда 5 дақиқа қайта ювилади;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
оқ бошли карамларни ташқи япроқлари тозаланади;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
сабзавотлар қозонга солишдан 30 дақиқадан олдин пўстлоғини тозаланади;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
тозаланган картошка, илдизли сабзавотлар ва бошқа сабзавотлар қорайиб қолмаслиги учун совуқ сувда 2 соатдан ортиқ сақланиши мумкин эмас.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
60. Витаминлар манбаи бўлган япроқли сабзавотлар ва кўкатлар ишлатилишидан олдин қуйидаги ишловлар берилади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
сувда тозалаб ювилади;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
3 фоизли сирка ёки 10 фоизли ош тузи эритмасида 10 дақиқа ушлаб турилади;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
оқиб турган сувда чайилади;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
қуритилади;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
биринчи таом пишишидан 5 дақиқа аввал қозонга солинади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
61. Салатларни тайёрлаш ва аралаштириш уларнинг тарқатилишидан аввал бажарилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
62. Салат мойи тарқатилишидан олдин қўшилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
63. Салатларни тайёрланишида ўсимлик мойидан фойдаланилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
64. Салатларга сметана ва майонезлар солиниши мумкин эмас.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
65. Тайёрланган салатлар 4(±2)°С даражада 30 дақиқадан ошмаган муддатда сақланиши мумкин.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
66. Мевалар, шу жумладан, цитруслар совуқ цехларда ёки иккинчи марта сабзавотларга ишлов бериш цехларида тозалаб ювилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
67. Қадоқланган қатиқ ва кефирлар истеъмолга берилишидан олдин тўғридан-тўғри пиёлаларга солинган ҳолда тақсимланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
68. Профилактик мақсадида микронутриентлар (витамин ва минерал моддалар) етишмовчилигининг олдини олишда болаларнинг овқатланишида витамин ва минералларга бой бўлган нон (буғдой, жавдар, маккажўхори, сули унидан тайёрланган нонлар), табиий қуритилган мева ва сабзавотлардан тайёрланган ичимликлар ишлатилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
69. Нонушта иссиқ таомдан (бўтқа, пишириқлар, творог ва тухумли таомлар), бутерброд, какао, кисел ва сутли чойдан иборат бўлади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Иккинчи нонуштага мева, сабзавотлар, қатиқ ёки кефир, сузма, шифобахш дамламалар берилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Тушлик ўз ичига салат (салат ёки сабзавотлар), биринчи таом (суюқ овқат), иккинчи таом (гарнир, гўштли, балиқли, товуқ гўштли ёки сабзавотли, ёрмали таомлар), ичимликликлар (шарбат, кисел, компот, қайнатилган, фильтрлаган ёки қадоқланган сув)ни олади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Иккинчи тушликда сут, қатиқ ёки кефир, чой, булочка еки унли қандолат маҳсулотлари (кремсиз), творогли, пишлоқли, гўштли, ёрмали пишириқ ва таомлар берилиши мумкин.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Кечки овқат қуйидаги таомлардан иборат бўлиши мумкин: балиқли, гўштли, сабзавотли ва творогли таомлар, салатлар ва иссиқ ичимликлар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Кечки тамадига: қатиқ ёки кефир, меваларни бериш тавсия этилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
70. Озиқ-овқат маҳсулотларига пазандалик ишловини беришда таом тайёрлаш технологияси талабларига қатъий амал қилиниши керак:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
шўрва ва бульонлар мол, қўй, парранда ва балиқ гўштидан тайёрланади;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
гўшт, парранда, қуён, балиқ қиймасидан тайёрланган котлетнинг икки томони қиздирилган ёғда 5 дақиқа давомида 150 — 160°С қовурилиб, шундан сўнг 250 — 280°С ҳароратда 5 — 7 дақиқа давомида қовуриш шкафида тайёр ҳолатга келтирилади;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
қайнатилган гўштдан (парранда, курка, қуён, балиқ гўшти)дан тайёрланган иккинчи таомлар, шунингдек, биринчи таомларга қўшиб бериладиган майдаланган гўштни 5 — 7 дақиқа бульонда қайнатиб иккинчи термик ишлов берилади ҳамда 75°С ҳароратда бульон тарқатилгунга қадар кўпи билан 1 соат сақланади;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
қуймоқ 2,5 — 3 см қатламда тайёрланиб, 180 — 200°С ҳароратда 8 — 10 дақиқа давомида қовуриш шкафида тайёр ҳолатга келтирилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
тухум сув қайнаганидан сўнг 10 дақиқа қайнатилади, тухум ҳар қандай таомга ишлатишдан олдин санитария қоидаларга амал қилган ҳолда яхшилаб ювилади;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
гарнир учун макарон ва гуруч маҳсулотлари ювилиб миқдорига нисбатан 6 баробар кўп миқдордаги сувда қайнатилади, қайнатилган гарнир қайта ювилмайди;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
творогли запеканкалар қовуриш шкафида 220 — 280°С ҳароратда 20 — 30 дақиқа давомида тайёрланади, тайёр таомнинг қалинлиги 3-4 см дан ортиқ бўлмаслиги лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
71. Сабзавотларга пазандалик ишлови беришда уларнинг таркибидаги витаминларни сақлаб қолиш учун қуйидаги қоидаларга амал қилинади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
сабзавотларнинг пўстлоғи бевосита таом тайёрлашдан олдин арчилади;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
сабзавотлар қайнаб турган сувга солинади;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
сабзавотларни қозонга солишдан олдин ивитиб қўйиш мумкин эмас.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
биринчи таом учун сабзавотлар ювилиб бўлаклангач қайнаб турган қозонга солинади. Кўкатлар таом пишишига 5 дақиқа қолганда қозонга солинади;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мевалар истеъмол қилинишидан олдин яхшилаб ювилиб тарқатилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ўтган йилги ҳосилдан қолган хом сабзавотлардан фойдаланиб салатларни тайёрлашга фақат жорий йилнинг 31 март кунига қадар рухсат этилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Салатларни тайёрлашга мўлжалланган сабзавотлар дастлаб ювилади, сўнгра пўстлоғи билан қайнатилиб совутилади кейин қайнатилган сабзавотларни пўстлоғи арчилиб, қайнатилган маҳсулотларга ишлов бериш столида бўлакларга ажратилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Таом тайёрлаш учун ишлатиладиган сабзавотларни олдиндан қайнатиб қўйилиши мумкин эмас.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
72. Таом тайёрлаш учун фақат давлат стандарти талаблари мувофиқ бўлган йодланган туздан фойдаланилади.
Олдинги таҳрирга қаранг.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
73. Ҳамшира тайёрланган таомларнинг органолептик хусусиятларини мазкур санитария қоидаларининг 10-иловасига мувофиқ ўрганиб, таомнинг таъми, сифати талаб даражасида эканлиги тўғрисида мазкур санитария қоидаларининг 8-иловасига мувофиқ тўлдириладиган таомларни сифатини назорат журналига қайд қилганидан сўнг тарқатишга рухсат берилади. Таомнома тақсимотида кўрсатилган 1 порциянинг ҳажми ва оғирлиги таомномада белгиланган миқдорга мувофиқ бўлиши лозим. Таомлар тайёрланишининг технологик жараёни бузилганда, шунингдек, таомлар сифатсиз тайёрланганда, унинг сабаби юзасидан қайд этилиб, аниқланган камчиликлар бартараф этилганидан кейин тарқатишга рухсат берилади.
(73-банд Ўзбекистон Республикаси Соғлиқни сақлаш вазирлиги ҳузуридаги Санитария-эпидемиологик осойишталик ва жамоат саломатлиги қўмитасининг 2023 йил 17 февралдаги 2-сонли қарори таҳририда)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
74. Ҳар куни тайёрланган таомлардан кунлик синама қуйидаги миқдорда олиниши лозим:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
порцияли таомлари тўлиқ ҳажмда;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
биринчи таом, гарнирлар, учинчи таомлар 100 гр дан кам бўлмаслиги лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Кунлик синамалар нохуш эпидемик вазиятларда микробиологик текширув ўтказиш мақсадида стерил шиша идишларга олинади. Кунлик синамалар қопқоқли идишларга (гарнир ва салатлар алоҳида идишларга) олинади ва 24 соат давомида махсус совутгичларда ёки сут маҳсулотларини сақлашга мўлжалланган сувутгичларнинг синама сақлаш учун махсус ажратилган қисмида +2-6°С ҳароратда сақланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Жума ва шанба кунлари олинган кунлик намуналар душанба кунигача сакланади. Муқаддам олинган кунлик намуналар бугун олинган синамалар (нонушта, тушлик, иккинчи тушлик, кечки овқат) билан алмаштирилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Кунлик синамаларни олиш ва уларнинг сақланишини назорати тиббий ходимлар томонидан амалга оширилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
4-боб. Асосий назорат услублари
Олдинги таҳрирга қаранг.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
75. Озиқ-овқат маҳсулотларини ишлов бериш ёки термик ишлов бериш жараёнида йўқотиладиган миқдор мазкур санитария қоидаларининг 5-иловасига мувофиқ аниқланади.
(75-банд Ўзбекистон Республикаси Соғлиқни сақлаш вазирлиги ҳузуридаги Санитария-эпидемиологик осойишталик ва жамоат саломатлиги қўмитасининг 2023 йил 17 февралдаги 2-сонли қарори таҳририда)
Олдинги таҳрирга қаранг.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
76.Таомларнинг энергетик қийматини ҳисоблаш учун озиқ-овқат маҳсулотларининг кимёвий таркиби эса мазкур санитария қоидаларининг 7-иловасига мувофиқ ҳисобланади.
(76-банд Ўзбекистон Республикаси Соғлиқни сақлаш вазирлиги ҳузуридаги Санитария-эпидемиологик осойишталик ва жамоат саломатлиги қўмитасининг 2023 йил 17 февралдаги 2-сонли қарори таҳририда)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
77. Ҳамшира кундузги таомларнинг кимёвий таркибини ҳисобга олган ҳолда ота-оналарга кечки овқатда уйда болаларга қандай таом берилиши юзасидан тавсиялар беради.
Олдинги таҳрирга қаранг.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
78. Тайёрланган таомнинг умумий миқдори болалар сонига мос келиши керак. Тайёрланган таомнинг соф оғирлигини назорат қилиш озиқ-овқат маҳсулотларига дастлабки ва термик ишлов берилганда йўқотиладиган оғирлигининг нормаларига мувофиқ амалга оширилади (мазкур санитария қоидаларининг 5-иловаси). Тайёрланган таомнинг сифати органолептик усулда баҳоланади.
(78-банд Ўзбекистон Республикаси Соғлиқни сақлаш вазирлиги ҳузуридаги Санитария-эпидемиологик осойишталик ва жамоат саломатлиги қўмитасининг 2023 йил 17 февралдаги 2-сонли қарори таҳририда)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
79. Тайёр таомлар тиббиёт ходими томонидан таомлар сифатини назорат қилиш журналида тарқатилишига рухсат этилганлиги тўғрисидаги ёзув қайд этилганидан сўнг тарқатилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
5-боб. Ходимларнинг профилактик тиббий кўрикдан ўтиши ва уларнинг шахсий гигиенасига қўйиладиган талаблар
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
80. Мактабгача таълим ташкилоти ходимлари шахсий гигиена қоидаларига амал қилган ҳолда ишга тоза кийим ва пойабзалда келиши, устки, бош кийими ва шахсий буюмларини кийим шкафида қолдирилиши, тирноқлар қисқа олинган ҳолатда бўлиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Иш бошлашдан олдин қўлларни тозалаб ювиш, устига тоза халат, бошқа махсус кийимбош кийиши, сочлари эса тўпланган бўлиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Хожатҳонага киришдан олдин халатни ечиши, чиққандан сўнг қўлларни совунлаб ювиш керак. Ишчи ходимларга болалар ҳожатхонасидан фойдаланиш таъқиқланди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ишчи ходимларга болалар хожатхонасидан фойдаланиш тақиқланади
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
81. Озиқ-овқат бўлимининг ходимлари ҳар куни ҳамшира томонидан назоратдан ўтказилиб, уларнинг танасида кесилган, йиринглаган, кўкариб қолган ва юқори нафас йўлларида катарал ҳолатларнинг борлиги оғзини очиб текширилади ва журналга ўрнатилган тартибда белгиланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ошхона ходимларига иш пайтида узук, сирға тақишлари таъқиқланади. Махсус кийимларни тўғноғич билан қистирилиши, иш жойида овқатланиш ва чекиш таъқиқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
82. Махсус кийимсиз ва тиббий кўрикдан ўтмаган шахсларнинг мактабгача таълим ташкилоти ошхонасига киришига рухсат этилмайди
Олдинги таҳрирга қаранг.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
83. Мазкур санитария қоидаларини ишлаб чиқувчилар рўйхати 14-иловада келтирилган.
(83-банд Ўзбекистон Республикаси Соғлиқни сақлаш вазирлиги ҳузуридаги Санитария-эпидемиологик осойишталик ва жамоат саломатлиги қўмитасининг 2023 йил 17 февралдаги 2-сонли қарорига асосан киритилган)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ўзбекистон Республикаси мактабгача таълим ташкилотларида тарбияланаётган болаларни хавфсиз ва сифатли овқатланишини ташкил этилишига оид гигиеник талабларга
1-ИЛОВА
Олдинги таҳрирга қаранг.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бир ёшдан уч ёшгача болаларни мактабгача таълим ташкилотларида ўртача кунлик овқатланиш нормалари, энергетик қуввати (оқсил, ёғ, углеводлар)
(1-илованинг номи Ўзбекистон Республикаси Соғлиқни сақлаш вазирлиги ҳузуридаги Санитария-эпидемиологик осойишталик ва жамоат саломатлиги қўмитасининг 2023 йил 17 февралдаги 2-сонли қарори таҳририда)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Т/р

Маҳсулотларнинг тури

9 — 10,5 соат

12 — 24 соат

Кунлик нормаси, гр

оқсиллар

ёғлар

углеводлар

ккал

кунлик нормаси, гр

оқсиллар

ёғлар

углеводлар

ккал

1.

Витамин ва минераллар билан бойитилган олий ва 1-навли унидан нон маҳсулотлари

90

6,93

2,7

44,82

231,30

110

8,47

3,3

54,78

282,70

2.

Олий ва 1-навли ун

25

2,65

0,33

16,93

81,29

30

3,18

0,39

20,31

97,47

3.

Крахмал

3

0,003

0

2,39

9,57

3

0,003

0

2,39

9,57

4.

Ёрмалар, дуккакли дон маҳсулотлари, макарон маҳсулотлари, шу жумладан, мош-3 гр

35/3

4,83

0,84

21

110,88

45/3

6,21

1,08

27

142,56

5.

Шакар

20

0

0

19,96

79,84

25

0

0

24,95

99,80

6.

Қандолат маҳсулотлари (повидло, джем, мураббо)

10

0,03

0

6,81

27,36

10

0,03

0

6,81

27,36

7.

Сариёғ (табиий, сигир сутдан олинган )

15

0,08

12,38

0,12

112,22

20

0,1

16,5

0,16

149,54

8.

Ўсимлик мойи

7

0

6,99

0

62,91

8

0

7,99

0

71,91

9.

Табиий сигир сути (ёғлилик даражаси 2,5 —

3,2%)

180

5,04

5,76

8,46

105,84

200

5,6

6,4

9,4

117,60

10.

Қатиқ, кефир.

100

2,8

3,2

4,1

56,40

100/150**

2,8

3,2

4,1

56,40

11.

Сметана (ёғлилик даражаси 15%)

5

0,12

1,5

0,16

14,62

5

0,12

1,5

0,16

14,62

12.

Творог (ёғлилик даражаси 2,5%, 5,0%)

20

3,34

1,8

0,4

31,16

20

3,34

1,8

0,4

31,16

13.

Пишлоқ (шу жумладан қаттиқ турдаги)

8

2

2

0

26,00

10

2,5

2,5

0

32,50

14.

I категорияли мол, қўй, парранда, қуён гўшти

60/45*

11,16

9,6

0

131,04

80/60*

14,88

12,8

0

174,72

15.

Балиқ (тозаланган, бошсиз,музлатилган)

20

3,64

0,18

0

16,18

20

3,64

0,18

0

16,18

16.

Тухум (дона)

0,5

6,35

5,75

0,35

78,55

0,5

6,35

5,75

0,35

78,55

17.

Картошка

100

2

0,4

17,3

80,80

120

2,4

0,48

20,76

96,96

18.

Сабзавотлар(шу жумладан помидор пастаси 3 — 5 гр)

150

1,95

0,15

9

45,15

180

2,34

0,18

10,8

54,18

19.

Мевалар, резаворлар, шарбатлар.

130

1,404

0,52

17,16

78,94

150/200**

1,62

0,6

19,8

91,08

20.

Қуруқ мевалар (туршак, майиз, олхўри, олма, наматак, ёнғоқ)

10

0,18

0

5,5

22,72

10

0,18

0

5,5

22,72

21.

Чой

0,3

0,06

0

0,02

0,32

0,3

0,06

0

0,02

0,32

22.

Какао

2

0,48

0,35

0,558

7,30

2

0,48

0,35

0,56

7,31

23.

Йодланган ош тузи,табиий таъм ростловчилар (зира, кашнич дон)

4

0

0

0

0,00

5

0

0

0

0,00

24.

Хамиртуруш, разрыхлитель-(пишириқ кукуни), улучшитель-(хамирни яхшилайдиган восита), пишевая сода-(ош содаси)

1

0,12

0,004

0,08

0,84

1

0,12

0,004

0,08

0,84

ЖАМИ:

1005,80

55,17

54,45

175,12

1411,23

1169,80

64,42

65,00

208,33

1676,05

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
*9 — 10,5 соатлик ташкилотларда гўштнинг меъёри-суякли гўшт 60 гр, лақм гўшт 45 гр, 12 соатлик ташкилотларда суякли гўшт 80 гр, лақм гўшт 60 гр ни ташкил этади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
**12 соатлик ташкилотларда қатиқнинг меъёри 100г, меванинг меъёри 150 гр, 24 соатлик ташкилотларда қатиқнинг меъёри 150г, меванинг меъёри 200 гр ни ташкил этади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Эслатма: Таомнома тузилганида калориянинг ҳисоби ±10% га фарқ қилиши мумкин.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ўзбекистон Республикаси мактабгача таълим ташкилотларида тарбияланаётган болаларни хавфсиз ва сифатли овқатланишини ташкил этилишига оид гигиеник талабларга
2-ИЛОВА
Олдинги таҳрирга қаранг.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Уч ёшдан етти ёшгача болаларни мактабгача таълим ташкилотларида овқатланиш нормалари, энергетик қуввати (оқсил, ёғ, углеводлар)
(2-илованинг номи Ўзбекистон Республикаси Соғлиқни сақлаш вазирлиги ҳузуридаги Санитария-эпидемиологик осойишталик ва жамоат саломатлиги қўмитасининг 2023 йил 17 февралдаги 2-сонли қарори таҳририда)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Т/р

Маҳсулотларнинг тури

4 соат

9 — 10,5 соат

12 — 24 соат

кунлик нормаси, г.

оқсил

ёғ

углевод

ккал

кунлик нормаси, г.

оқсил

ёғ

углевод

ккал

кунлик нормаси, г.

оқсил

ёғ

углевод

ккал

1.

Витамин ва минераллар билан бойитилган олий ва 1-навли унидан нон маҳсулотлари

50

3,85

1,5

24,9

128,50

100

7,7

3

49,8

257,00

120

9,24

3,6

59,76

308,40

2.

Олий ва 1-навли ун

30

3,18

0,39

20,31

97,47

30

3,18

0,39

20,31

97,47

3.

Крахмал

3

0,003

0

2,39

9,57

3

0,003

0

2,39

9,57

4.

Ёрмалар, дуккакли дон маҳсулотлари, макарон маҳсулотлари, шу жумладан, мош -3 гр

45/3

6,21

1,08

27

142,56

50/3

6,9

1,2

30

158,40

5.

Шакар

5

0

0

4,99

19,96

25

0

0

24,95

99,80

25

0

0

24,95

99,80

6.

Қандолат маҳсулотлари (повидло, джем, мураббо)

10

0,03

0

6,81

27,36

10

0,03

0

6,81

27,36

7.

Сариёғ (табиий, сигир сутдан олинган )

10

0,05

8,25

0,08

74,77

20

0,1

16,5

0,16

149,54

25

0,13

20,63

0,2

186,99

8.

Ўсимлик мойи

8

0

7,99

0

71,91

10

0

9,99

0

89,91

9.

Табиий сигир сути (ёғлилик даражаси 2,5 — 3,2%)

100

2,8

3,2

4,7

58,80

200

5,6

6,4

9,4

117,60

250

7

8

11,75

147,00

10.

Қатиқ, кефир.

100

2,8

3,2

4,1

56,40

100

2,8

3,2

4,1

56,40

150/200**

4,2

4,8

6,15

84,60

11.

Сметана (ёғлилик даражаси 15%)

5

0,12

1,5

0,16

14,62

5

0,12

1,5

0,16

14,62

12.

Творог (ёғлилик даражаси 2,5%, 5,0%)

20

3,34

1,8

0,4

31,16

20

3,34

1,8

0,4

31,16

13.

Пишлоқ (шу жумладан қаттиқ турдаги)

5

1,25

1,25

0

16,25

10

2,5

2,5

0

32,50

10

2,5

2,5

0

32,50

14.

I категорияли мол, қўй, парранда, қуён гўшти

80/60*

14,88

12,8

0

174,72

90/65*

16,74

14,4

0

196,56

15.

Балиқ (тозаланган, бошсиз,музлатилган)

20

3,64

0,18

0

16,18

25

4,55

0,23

0

20,27

16.

Тухум (дона)

0,5

6,35

5,75

0,35

78,55

0,5

6,35

5,75

0,35

78,55

17.

Картошка

120

2,4

0,48

20,76

96,96

150

3

0,6

25,95

121,20

18.

Сабзавотлар (шу жумладан помидор пастаси 3 — 5 гр)

180

2,34

0,18

10,8

54,18

220

2,86

0,22

13,2

66,22

19.

Мевалар, резаворлар, шарбатлар.

100

1,08

0,4

13,2

60,72

150

1,62

0,6

19,8

91,08

150/200**

1,62

0,6

19,8

91,08

20.

Қуруқ мевалар (туршак, майиз, олхўри, олма, наматак, ёнғоқ)

10

0,18

0

5,5

22,72

10

0,18

0

5,5

22,72

21.

Чой

0,3

0,06

0

0,02

0,32

0,3

0,06

0

0,02

0,32

0,3

0,06

0

0,02

0,32

22.

Какао

1

0,24

0,18

0,28

3,70

2

0,48

0,35

0,55

7,27

2

0,48

0,35

0,55

7,27

23.

Йодланган ош тузи,табиий таъм ростловчилар (зира, кашнич дон)

5

5

24.

Хамиртуруш, разрыхлитель-(пишириқ кукуни), улучшитель-(хамирни яхшилайдиган восита), пишевая сода-(ош содаси)

1

0,12

0,004

0,08

0,84

1

0,12

0,004

0,08

0,84

ЖАМИ:

371,3

12,13

17,98

52,27

419,42

1159,8

63,65

64,70

203,34

1650,31

1376,80

72,60

76,56

228,33

1892,81

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
*9 — 10,5 соатлик ташкилотларда гўштнинг меъёри-суякли гўшт 80 гр, лақм гўшт 60 гр, 12 соатлик ташкилотларда суякли гўшт 90 гр, лақм гўшт 65 гр ни ташкил этади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
**12 соатлик ташкилотларда қатиқнинг меъёри 150г, меванинг меъёри 200 гр, 24 соатлик ташкилотларда қатиқнинг меъёри 150г, меванинг меъёри 200 гр ни ташкил этади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Эслатма: Таомнома тузилганида калориянинг ҳисоби ±10% га фарқ қилиши мумкин.
Олдинги таҳрирга қаранг.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ўзбекистон Республикаси мактабгача таълим ташкилотларида тарбияланаётган болаларни хавфсиз ва сифатли овқатланишини ташкил этилишига оид гигиеник талабларга
3-ИЛОВА
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Турли ёшдаги гуруҳлар учун минерал моддаларнинг ўртача кунлик физиологик нормалари
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
(3-илованинг матни Ўзбекистон Республикаси Соғлиқни сақлаш вазирлиги ҳузуридаги Санитария-эпидемиологик осойишталик ва жамоат саломатлиги қўмитасининг 2023 йил 17 февралдаги 2-сонли қарори таҳририда)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ўзбекистон Республикаси мактабгача таълим ташкилотларида тарбияланаётган болаларни хавфсиз ва сифатли овқатланишини ташкил этилишига оид гигиеник талабларга
4-ИЛОВА
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Айрим озиқ-овқат маҳсулотларни алмаштирилиши жадвали
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Маҳсулот номи

Оғирлиги (г)

Алмаштириладиган маҳсулот

Оғирлиги (г)

1-навли буғдой ундан ёпилган оқ нон

100

1-навли буғдой уни

75

1-категорияли мол гўшти

100

қуён гўшти

98

1-тоифа товуқ ва курка гўшти

110

Тозаланган балиқ

125

Творог

120

Тухум

145

Ёғи олинмаган сут

100

Герметик ўрамдаги қуруқ сут

12

Қуйилтирилган шакарли сут

38

Творог

17

Ёғли қатиқ

103

Пишлоқ

12,5

1-категорияли мол гўшти

15

Товуқ гўшти

22

Тозаланган балиқ

20

Творог

100

Мол гўшти

66

Тозаланган балиқ

105

Парранда тухуми
(1 дона)

Творог

31

Мол гўшти

72

Тозаланган балиқ

30

Бедана тухуми (2 дона)

50

Пишлоқ

20

Балиқ

100

Мол гўшти

64

Творог

105

Картошка

100

Оқ бошли карам

111

Гулкарам

80

Сабзи

154

Лавлаги

118

Дуккакли (ловия)

33

Олма

100

Олма шарбати

90

Узум шарбати

133

Олхўри шарбати

133

Қуритилган мевалар:

Қуритилган олма

15

Қуритилган олхўри

17

Туршак

15

Қуритилган узум

22

Қандолат маҳсулоти (повидло, джем, мураббо)

100

Табиий асал

93

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ўзбекистон Республикаси мактабгача таълим ташкилотларида тарбияланаётган болаларни хавфсиз ва сифатли овқатланишини ташкил этилишига оид гигиеник талабларга
5-ИЛОВА
Олдинги таҳрирга қаранг.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Озиқ-овқат маҳсулотларига ишлов ва термик ишлов берилганда йўқотиладиган оғирлик нормаси (фоизда)
(5-илованинг номи Ўзбекистон Республикаси Соғлиқни сақлаш вазирлиги ҳузуридаги Санитария-эпидемиологик осойишталик ва жамоат саломатлиги қўмитасининг 2023 йил 17 февралдаги 2-сонли қарори таҳририда)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Маҳсулотлар

Хом ашёга ишлов беришдаги йўқотилиш, %

Тайёрлаш усули

Термик ишлов беришдаги йўқотилиш, %

1

2

3

4

Гўшт ва гўшт маҳсулотлари

1 категорияли мол гўшти

26,4*

Қайнатиш

38

Тоблаб пиширилган котлет (биточка, щницель)

12

Қовуриш шкафида пиширилган котлет (биточка, щницель)

19

Қайлали фрикаделка

15

1 категорияли қўй гўшти

28,5*

Қайнатиш

36

Тоблаб пиширилган котлет (биточка, щницель)

12

Қовуриш шкафида пиширилган котлет (биточка, щницель)

19

Қайлали фрикаделка

15

Қайнатилган гўштли фрикаделка

15

1 категорияли, тозаланган товуқ гўшти

11,1*

Қайнатиш

30

Қовуриш шкафида пиширилган котлет (биточка, щницель)

21

Парранда рагуси

21

Қайлали фрикаделка

15

1 категорияли қуён гўшти

25*

Қуён гўштидан котлет ва биточка

21

Балиқ

Минтай, сазан, толстолобик, судак тозаланган , бошсиз,музлатилган

5 — 7

Қовуриш шкафида пиширилган котлет (биточка, щницель)

13

Тефтел димланган

15

Фрикаделка димланган

15

Қовуриш шкафида пиширилган котлет (биточка, щницель)

13

Қовуриш шкафида пиширилган шницель

20

Қовуриш шкафида пиширилган котлет (биточка, щницель)

13

Тефтел димланган

15

Фрикаделка димланган

15

Қовуриш шкафида пиширилган котлет (биточка, щницель)

13

Котлет ва биточка димланган

16

Сут ва сут маҳсулотлари

Кефир (майда сиғимли 1 литргача идишга қуйилганда)

3,5

Ряженка(майда сиғимли 1литргача идишга қуйилганда)

3

Запеканка

10

Сметана (майда сиғимли 1литргача идишга қуйилганда)

1

Творог (ишлов бериш)

2

Творогли пишириқ

9

Картошка

Картошка

20 — 40**

Картошкали рагу:

димланган

17

Қовуриш шкафида пиширилган картошка

20

Сутли соусда қовуриш шкафида пиширилган картошка

10

Картошкали пюре:

қайнатилган

3

эзилган

3-5

Картошкали котлет:

қайнатилган

3

эзилган

3 — 5

Карамли таомлар

Карам

20

Оқ бошли карамнинг йирик бўлакларини қайнатилиши

8

Фарш учун қовурилган карам

25

Димланган карам

21

қайнатилиб, сутли соусда қовуриш шкафида пиширилган:

Қайнатиш

8

Қовуриш шкафида пишириш

15

Гулкарам

48

қайнатилганда

10

қовуриш шкафида пиширилганда

16

Сабзили таомлар

Сабзи

20 — 25**

Қайнатилган сабзи

0,5

Димланган сабзи

8

Қовуриш шкафида пиширилган сабзи

32

Сабзили пишириқ

16

Лавлаги

Лавлаги

20 — 25**

Қайнатилган

5

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
*Таом тайёрлаш жараёнида лаҳм (филе) гўшт ишлатилганида 2 устунидаги хом ашёга ишлов беришдаги йўқотиш фоизи қўлланилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
**Картошка, сабзи, лавлаги ишлов беришдаги йўқотилиш жадвалига асосан ҳисобланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Картошка, сабзи, лавлагига ишлов беришдаги йўқотилиш жадвалига
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Маҳсулотлар

Хом ашёга ишлов беришдаги йўқотилиш, %

Картошка

янги ҳосилдан 1.09 гача

20

1.09 дан 31.10 гача

25

1.11 дан 31.12 гача

30

1.01 дан 28.02 гача

35

1.03 дан янги ҳосилгача

40

Сабзи

янги ҳосилдан 01.01 гача

20

01.01 дан янги ҳосилгача

25

Лавлаги

янги ҳосилдан 01.01 гача

20

01.01 дан янги ҳосилгача

25

Олдинги таҳрирга қаранг.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ўзбекистон Республикаси мактабгача таълим ташкилотларида тарбияланаётган болаларни хавфсиз ва сифатли овқатланишини ташкил этилишига оид гигиеник талабларга
6-ИЛОВА
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Болаларга берилаётган таомларнинг ҳажми (граммда)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Болаларнинг ёши

Нонушта

Тушлик

Иккинчи тушлик

Кечки овқат

1 — 3 ёшгача

250 — 330

445 — 480

200 — 210

280 — 310

3 — 7 ёш

330 — 400

530 — 580

210 — 225

340 — 370

Болаларга берилаётган таомларнинг номи ва миқдори

Таом номи

Порция миқдори (г, мл)

1 — 3 ёшгача

3 — 7 ёш

Нонушта

Бўтқа (сутли, ёрмали, сабзавотли) ёки сабзавотли таом

120 — 150

150 — 180

Ёки гўштли, балиқли, творогли, тухумли таомлар гарнир билан

50/100

50/130

Қайноқ ичимликлар (сутли какао, сут, сутли чой)

100 — 130

130 — 150

Нон

25 — 30

30 — 40

ёки бутербродлар

35 — 65

40 — 75

Тушлик

Сабзавотлардан тайёрланган салат

35 — 40

40 — 50

1-таом (шўрва, бульон)

120

150

2-таом (қуюқ таомлар)

130 — 150

150 — 180

ёки гўштли, балиқли таом гарнир билан

50/100

50/130

Компот, шарбат, кисель

130

150

Иккинчи тушлик

Сут, қатиқ, сутли чой, шарбатлар

150

150

Булочка ёки хамирли қандолат маҳсулотлари

50 — 60

60 — 75

Кечки овқат

Бўтқа (сутли, ёрмали, сабзавотли) ёки сабзавотли таом

120 — 150

150 — 180

Сут, қатиқ

130

150

Кечки тамадди

Қатиқ, кефир, ёки мевалар

100

130

(6-илованинг матни Ўзбекистон Республикаси Соғлиқни сақлаш вазирлиги ҳузуридаги Санитария-эпидемиологик осойишталик ва жамоат саломатлиги қўмитасининг 2023 йил 17 февралдаги 2-сонли қарори таҳририда)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ўзбекистон Республикаси мактабгача таълим ташкилотларида тарбияланаётган болаларни хавфсиз ва сифатли овқатланишини ташкил этилишига оид гигиеник талабларга
7-ИЛОВА
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
100 грамм озиқ-овқат маҳсулотининг кимёвий таркиби
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Маҳсулот номи

оқсил, (г)

ёғ, (г)

углеводлар, (г)

энергетик қуввати, ккал

Олий навли буғдой унидан нон

7,6

0,8

49,2

234,4

1-навли буғдой унидан нон

7,7

3,0

49,8

262,0

Олий навли буғдой унидан нон

13

1

69

337

1-навли буғдой уни

10,6

1,3

67,7

331,0

Жавдар уни

8,9

1,7

61,8

298,1

Маккажўхори уни

7,2

1,5

72,1

330,7

Сули уни

13

6,8

64,9

372,8

Буғдой уни кепаги

16

3,8

16,6

164.6

Крахмал

0,1

0

79,6

327,0

Ёрмалар

Манний ёрмаси

10,3

1,0

67,9

328,0

Гречиха ёрмаси

12,6

3,3

62,1

335,0

Гуруч

7,0

1,0

71,4

330,0

Буғдой ёрмаси

11,8

2,2

59,5

305

Перловка ёрмаси

9,9

1,2

62,1

298,8

Оқ жўхори (сорго)

10,6

4,1

59,6

317,7

Тариқ

11,5

3,33

66,5

348,0

Сули ёрмаси

11,0

6,2

50,1

305,0

Арпа ёрмаси

10

1,3

65,5

313,0

Мош ёрмаси

23,5

2

46

300

Ловия ёрмаси

21,0

1,6

52,7

310,0

Нўхот

23,0

1,6

50,8

314,0

Горох

20,5

2

49,5

298

Ясмиқ (чечевица)

24

1,5

46,3

294,7

Маккажўхори дони

6,7

0,1

82,2

356,5

Кунжут

18,4

48,7

12,2

560,7

Зира (кумин)

18

22

44

446

Мюсли

9

2

65

314

Кунгабоқар мағизи

20,7

52,9

10,5

600,9

Кашничдон

12,4

17,8

13,1

262,2

Консерваланган маккажўхори

2,2

0,4

11,2

57,2

Консерваланган яшил нўхот

3

0,5

7,3

45,7

Штрейзель

8,2

29,1

46,6

481,1

Олий навли макарон маҳсулотлари

11

1,3

70,5

337.7

1 навли макарон маҳсулотлари

11,2

1,6

68,4

332,8

Қандолат маҳсулотлари

Какао кукуни

24,2

17,5

27,9

380,0

Повидло

0,37

0

68,9

278,0

Олма жеми

0,12

0,18

59,8

238,5

Ўрик жеми

0,6

0,1

41,6

164,6

Мураббо

0,4

0,3

68,2

254,0

Табиий асал

0,8

0

80,3

324,4

Ваниль

18,9

5,9

19,1

205,1

Шакар

Шакар

0

0

99,8

379,0

Сут маҳсулотлари, ўсимлик ёғи

Сут (ёғлилик даражаси 3,2%)

2,8

3,2

4,7

58,0

Сметана (ёғлилик даражаси 30%)

2,4

30,0

3,1

294,0

ёғли қатиқ (ёғлилик даражаси 3,2%)

2,8

3,2

4,1

56,0

Творог (ёғлилик даражаси 5%)

21

5,0

3,0

141,0

Творог (ёғлилик даражаси 2,5%)

19

2,5

3,8

113,7

Табиий сигир сариёғи

0,5

82,5

0,8

748,0

Пишлоқ қаттиқ навлари

25,0

25,0

0

331,5

Ўсимлик мойи

0

99,9

0

899,0

Сабзавотлар

Бақлажон

1,2

0,1

5,1

24,0

Кабачка

0,6

0,3

4,6

24,0

Оқ бошли карам

1,8

0,1

4,7

27,0

Қизил бошли карам

0,8

0,2

5,1

25,4

Гулкарам

2,5

0,3

4,2

29,5

Броколли

Бош пиёз

1,4

0,0

9,1

41,0

Кўк пиёз

1,3

0,1

3,2

18,9

Қизил сабзи

1,3

0,1

8,4

34,0

Бодринг

0,8

0,1

3,4

14,0

Тузланган бодринг

0,8

0,1

1,7

10,9

Ширин (булғор) қалампир

1,3

0,0

5,3

26,0

Редиска

1,2

0,1

4,6

21,0

Турп

2,0

0,2

6,5

32,0

Шолғом

1,5

0,1

6,2

31,7

Кўкатлар

2,6

0,4

5,2

36,0

Лавлаги

1,5

0,1

8,8

43,0

Помидор

1,1

0,2

3,7

20,0

Ошқовоқ

1,3

0,3

7,7

28,0

Картошка

2,0

0,4

17,3

80,0

Томат пастаси

4,8

0

19,0

99,0

Саримсоқпиёз

6,5

0,5

29,9

150,1

Мевалар

Олхўри

0,8

0,3

9,6

42,0

Олма

0,4

0,4

9,8

47,0

Нок

0,4

0,1

12,1

50,9

Беҳи

0,4

0,1

13,4

56,1

Узум

0,7

0,2

17,2

73,4

Ўрик

0,9

0,1

9

40,5

Шафтоли

0,9

0,1

9,5

42,5

Анор

0,7

0,6

14,5

66,2

Гилос

1,1

0,4

10,6

50,4

Олча

0,8

0,2

10,6

47,4

Лимон

0,9

0,1

3

16,5

Апелсин

0,9

0,2

8,1

37,8

Мандарин

0,8

0,2

7,5

35

Банан

1,5

0,5

21

94,5

Тарвуз

0,7

0,1

5,8

26,9

Зайтун

1,8

16,3

5,2

174,7

Олма шарбати

0,5

0,1

10,1

43,3

Қуруқ наъматак

3,4

1,4

48,3

210,8

Қуруқ мевалар

1,8

0

55,0

227,2

Гўшт маҳсулотлари

Мол гўшти (1 категория)

18,6

16,0

0

218,0

Қўй гўшти (1 категория)

15,6

16,3

0

209,0

Қуён гўшти (1 категория)

21,2

15,0

0

220,0

Гўштли консерва

16,7

17,0

0

220,0

Парранда маҳсулоти

Курка гўшти (1 категория)

19,3

4,2

2,1

129,0

Товуқ гўшти (1 категория)

18,2

18,4

0,7

241,0

Товуқ тухуми

12,7

11,5

0,7

157,0

Балиқ*

Минтай (Бошсиз тозаланган)

15

0,9

0

68,1

Сазан (Бошсиз тозаланган)

18,2

0,9

0

80,9

Толстолобик (Бошсиз тозаланган)

19,5

2,7

0

102,3

Судак (Бошсиз тозаланган)

18,4

1,1

0

83,5

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
*Балиқ ёз фаслида (июн, июл, август ойлари) берилмаслиги мақсадга мувофиқ бўлади. Бунда 4-иловага мувофиқ балиқни ўрнини алмаштирувчи бошқа маҳсулот берилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ўзбекистон Республикаси мактабгача таълим ташкилотларида тарбияланаётган болаларни хавфсиз ва сифатли овқатланишини ташкил этилишига оид гигиеник талабларга
8-ИЛОВА
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ошхонада юритилаётган назорат ҳужжатларининг шакллари Келтирилган озиқ-овқат маҳсулотларининг бракераж журнали
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Маҳсулот етказиб берувчи таъминотчи ташкилот номи

Сана

Маҳсулот номи

Миқдори (кг, литр, дона)

Баҳолаш

Бракераж комиссияси рухсати

Бракераж комиссияси аъзоси имзоси

Маҳсулот сифатини органолептик усулда баҳолаш

Сифатсизлик аломатларини изоҳлаш

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Изоҳ: келтирилган сифатсиз озиқ-овқатлар маҳсулотлари аниқланганлиги, уларни етказиб берувчига қайтарилиши ёки ҳисобдан чиқарилиши тўғрисида ёзилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Таомларни сифатини назорат қилиш бракераж журнали
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Тайёр таомнинг номи

Баҳоланиши

Синама олинган вақти

Тиббиёт ходимининг рухсати

Имзо

таомноманинг бажарилиши

сифати

овқат тайёрлаш технологиясига риоя қилинганлиги

20___ йил ____ ____________

Нонушта

Тушлик

Иккинчи тушлик

Кечки овқат

20___ йил ____ ____________

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ўзбекистон Республикаси мактабгача таълим ташкилотларида тарбияланаётган болаларни хавфсиз ва сифатли овқатланишини ташкил этилишига оид гигиеник талабларга
9-ИЛОВА
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мактабгача таълим ташкилотига келтирилган тез бузилувчи маҳсулотларни сақлаш муддати
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Т/р

Маҳсулотларнинг номи

Маҳсулотларни +2 — +6°С ҳароратда саклашнинг муддати

1

Гўштнинг йирик бўлакли ярим фабрикатлари

48 соат

2

Мол, парранда, қуён гўшти

5 кунгача

3

Пастеризация қилинган сут

36 соат

4

Қайта ишланмаган сигир сути

24 соат

5

Қатиқ

36 соат

6

Ёғли, ёғсизлантирилган, пархез творог

36 соат

7

Сметана

72 соат

8

Пишлоқ қаттиқ навлари

0 дан +4°С да 30 кунгача

9

Сигир сутидан тайёрланган сариёғ:

совутгичларда

0 +2°С да 48 соат

музлатгичлар бўлган ҳолда

10 кундан ортиқ эмас

10

Тозаланган балиқлар (минтай, толстолобик, сазан, судак, сом)

0 дан 2°С гача

24 соат

11

Тухум

Олиб келингандан сўнг

14 кун

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ўзбекистон Республикаси мактабгача таълим ташкилотларида тарбияланаётган болаларни хавфсиз ва сифатли овқатланишини ташкил этилишига оид гигиеник талабларга
10-ИЛОВА
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Таомларни органолептик баҳолаш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Таомларни органолептик баҳолаш — бу таомнинг ранги, ҳиди, таъми, консистенцияси, қаттиқлиги ва бошқа хусусиятларини ўрганишдир.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Таомларни баҳолаш уни ташқи кўринишини ўрганишдан бошланади. Ўрганишни куннинг табиий ёруғлигида ўтказиш мақсадга мувофиқдир. Кейин эса унинг ҳиди ўрганилади. Таомни бузилганлиги тўғрисида маълумот берувчи асосий кўрсаткич бу таом ҳидининг бузилишидир. Таомни ҳиди истеъмол қилинадиган ҳарорати даражасида аниқланади. Таомни ҳиди нафас олмаган ҳолатда ўрганилади. Таомларни ҳиди тоза, янги, ифорли, хушбўй, сут-қатиқ таъмли, куйган, ачимсиқ, ем, моғорлаган, чириган, ўзига хос (селедка, саримсоқ, ялпиз, ванил, нефт маҳсулотларининг ҳиди ва бошқа ҳидлар) бўлиши мумкин.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Таомнинг консистенцияси сезги аъзолари ёрдамида аниқланади. Одамнинг бармоқ учлари, тили, тиши жуда сезгир бўлади. Қаттиқ, серсув, нозик, ёпишқоқ, ёғли, уқаланувчанлиги ва бошқа кўрсаткичлари ўрганилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Таомнинг мазаси ҳам истеъмол қилинадиган ҳарорати даражасида ўрганилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Тилнинг учи ширин ва шўрга энг сезгир бўлиб, унинг илдизи аччиқни, ён томонлари эса нордон таъмни сезади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Биринчи таомни органолептик баҳолаш учун ликопчага оз миқдорда намуна (қозонда яхшилаб аралаштирилгандан кейин) олинади. Ташқи кўринишига кўра сабзавотларнинг тозаланганлиги, шакли, пишириш давомида унинг сақланиши, рецептга асосан барча хом-ашёларнинг мавжудлиги аниқланади. Шўрвалар ва бульонларнинг тиниқлиги, айниқса гўштли ва балиқли бульонларга эътибор берилади. Сифатсиз бульон тиниқ бўлмай, юзасида майда ёғ томчили юзани ҳосил қилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Таомнинг таъми ва ҳидини аниқлашда бегона ҳид, аччиқ, ортиқча кислоталилик ва туз мавжудлиги қайд этилади. Бунда пишмаган, куйган ёки ўткир кислоталик, шўр ва таъми айниган таомларни тарқатишга рухсат берилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Иккинчи таомни органолептик баҳолаш уларнинг таркибий қисмлари бўйича амалга оширилади. Умумий баҳолаш фақат соусли таомларга берилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Таомларни текширишда унинг ташқи кўриниши, гўштни бир хил катталикда бўлиш, кесилганда унинг ранги (қайнатилган гўштнинг қуруқлиги бульондан ташқари ҳолатда узоқ муддат сақланганлиги тўғрисида, кесилган котлетларнинг қизил-пушти ранги эса фаршнинг сақлаш қоидаси бузилганлиги ёки яхши қовурилмаганлиги тўғрисида маълумот беради). Таомнинг консистенцияси унинг пишганлик даражасини, шунингдек, рецептга риоя қилинганлигини билдиради (котлетнинг ёпишқоқлиги унга нонни ортиқча қўшилганлигини билдиради). Гўшт юмшоқ, ширали, парранда гўштлари — суяклардан осон ажраладиган, балиқ филеси эса юмшоқ, ширали, майдаланмаган бўлиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Сабзавотли гарнирларни баҳолашда уларни сифатли тозаланганлиги, таомнинг консистенцияси, ташқи кўриниши, рангига эътибор берилади. Ёрмаларни баҳолашда уларнинг консистенциясини таомномага мослиги (сочилувчан, ёпишқоқ) солиштирилади. Котлетлар қовурилгандан кейин шаклини сақлаб қолиши керак. Макарон маҳсулотлари юмшоқ бўлиб, осонлик билан ажралиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Соуснинг консистенцияси уни қошиқдан оқизиб ўрганилади, ранги, таъми, ҳидига эътибор берилади. Сифатсиз соусда куйган пиёз зарралари кул ранг бўлиб, аччиқ таъмли бўлади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Таомларни органолептик баҳолашда эҳтиёт чораларини кўриш керак:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
хом ҳолатда бериладиган маҳсулотлар текширилади;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
айниган маҳсулотнинг ранги ва ҳиди ўзгарган ҳамда овқатдан заҳарланиш ҳолати содир бўлганда таомнинг мазаси татиб кўрилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ўзбекистон Республикаси мактабгача таълим ташкилотларида тарбияланаётган болаларни хавфсиз ва сифатли овқатланишини ташкил этилишига оид гигиеник талабларга
11-ИЛОВА
Олдинги таҳрирга қаранг.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мактабгача таълим ташкилотларининг ошхоналарида фойдаланишга рухсат этилган озиқ-овқат маҳсулотларининг рўйхати
(11-илованинг номи Ўзбекистон Республикаси Соғлиқни сақлаш вазирлиги ҳузуридаги Санитария-эпидемиологик осойишталик ва жамоат саломатлиги қўмитасининг 2023 йил 17 февралдаги 2-сонли қарори таҳририда)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Гўшт ва гўшт маҳсулотлари:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
I категорияли мол гўшти (сарпанжа, курак қисми, сон-чаноқ, филе, бўйин қисми, тил);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
I категорияли бузоқ гўшти (сарпанжа, курак қисми, сон-чаноқ, филе, бўйин қисми, тил);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
I категорияли кам ёғли, суяксиз қўй гўшти;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
I категорияли товуқ, курка гўшти (сарпанжа, курак қисми, сон-чаноқ, филе, бўйин қисми), ҳафтасига 2 мартадан кўп берилмайди;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
I категорияли қуён гўшти (сарпанжа, курак қисми, сон-чаноқ, филе, бўйин қисми);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Балиқ: толстолобик, сазан, минтай, судак, сом;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Тухум: I категорияли товуқ тухуми, оғирлиги 55 граммдан кам бўлмаган;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Сут ва сут маҳсулотлари:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
сут (ёғлилик даражаси 2,5% ва 3,2%), пастеризацияланган, стерилизация қилинган, қуруқ сут;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
творог (ёғлилик даражаси 5% ва 2,5%) термик ишлов берилгандан сўнг;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ўткир таъмсиз қаттиқ пишлоқ;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
сметана (ёғлилик даражаси 10%, 15% ва 20%) -термик ишлов берилгандан сўнг;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
кичик идишдаги қатиқ, кефир (200, 250, 500 г., ҳажми 1 л дан ошмаган).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ёғлар:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
сариёғ (фақат сигир сутидан тайёрланган, ёғлик даражаси 82,5%);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ўсимлик мойи (тозаланган ва ҳидсизлантирилган кунгабоқар мойи), таом хамда пишириқлар учун ишлатиш мумкин;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Қандолат маҳсулотлари:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
корхонада ишлаб чиқарилган — джем, мураббо, повидло, табиий асал;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Сабзавотлар:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
картошка, оқ ва қизил бошли карам, гулкарам ва броколли, сабзи, лавлаги, бодринг, помидор, кабачка, бақлажон, патиссон, ошқовоқ, пиёз, петрушка, укроп, сельдер, томат пастаси, томат-пюре;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мева ва резаворлар: олма, нок, банан, олхўри; цитрус мевалар (апелсин, мандарин, лимон) — аллергик статусни ҳисобга олган ҳолда; қуруқ мевалар (туршак, қуритилган узум, қора олхўри, қуритилган олма, наъматак);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Дуккаклилар: нўхат, ловия, мош, ясмиқ (чечевица);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ичимликлар: табиий мева шарбатлари, кисель, кампот, наъматак дамламаси; какао, чой, қайнатилган сут.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Консервалар: мол гўштидан тайёрланган консерва (истисно тариқасида гўшт бўлмаган вақтда), яшил нўхат ва маккажўхори консерваси;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Нон, ёрмалар, макарон маҳсулотлари: барча турлари.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ўзбекистон Республикаси мактабгача таълим ташкилотларида тарбияланаётган болаларни хавфсиз ва сифатли овқатланишини ташкил этилишига оид гигиеник талабларга
12-ИЛОВА
Олдинги таҳрирга қаранг.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мактабгача таълим ташкилотларида юқумли касалликлар ҳамда овқатдан заҳарланиш ҳолатларини олдини олиш мақсадида фойдаланишга рухсат этилмайдиган озиқ-овқат маҳсулотлари рўйхати
(12-илованинг номи Ўзбекистон Республикаси Соғлиқни сақлаш вазирлиги ҳузуридаги Санитария-эпидемиологик осойишталик ва жамоат саломатлиги қўмитасининг 2023 йил 17 февралдаги 2-сонли қарори таҳририда)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
калла-пойча маҳсулотлари (буйрак, юрак, жигар, ўпка, елин);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
барча ёввойи ҳайвонларнинг гўшти;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ичи тозаланмаган парранда гўшти;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
2, 3, 4-категорияли гўшт, парранда, балиқ гўшти;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
гўштнинг ёғи ва шиллиқ пардаларининг миқдори 20 фоиздан кўп бўлиши;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
холодец, гўштнинг безли қисмлари, диафрагма, калла гўштидан рулет;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
дудланган маҳсулотлар, барча турдаги колбасалар, сосиска, сарделька;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
чарви ёғи, думба ёғи, маргарин ва бошқа гидрогенизацияланган ёғлар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ёғлилик даражаси 82,5 фоиздан кам бўлган сариёғ (сигир ёғи);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ўсимлик мойига сут қўшилган маҳсулотлар (спред);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
творог маҳсулотига қўшилган сметана, шоколад, мураббо ва ўсимлик мойи қўшиб тайёрланган музқаймоқ;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
қимиз ва этанол сақловчи ачитилган сут маҳсулотлари (0,5 фоиздан юқори);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
пастеризацияланмаган сутдан тайёрланган творог ва сметана, термик ишлов берилмаган, катта идишдаги творог ва сметана;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ошхона шароитида тайёрланган қатиқ;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
сувда сузувчи паррандаларни гўшти ва тухумлари (сальмонеллёз билан зарарланиш хавфи бўлгани сабабли);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
пўстлоғи ифлосланган, ёрилган ва сальмонеллёз учрайдиган хўжаликлардан келтирилган тухумлар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
барча турдаги уй шароитида тайёрланган консервалар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
герметик беркитилишида камчилиги бўлган, идиши эзилган, шишган (бомбаж), қопқоғи занглаган, ёрлиғи бўлмаган консерваланган маҳсулотлар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
омбор зараркунандалари ва майда чиқиндилар билан зарарланган ёрмалар, дуккаклилар, ун, макарон маҳсулотлари, қуруқ мевалар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
пестицид ва нитрат миқдори лабораторияда текширилмаган, моғорлаган, бузилган мева ва сабзавотлар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
уй шароитида тайёрланган ва ота-оналар томонидан уйдан олиб келинган, сифати ва хавфсизлигини тасдиқловчи ҳужжатлари бўлмаган таомлар ва озиқ-овқат маҳсулотлари (шу жумладан, байрамлар ва туғилган кунларни нишонлашда);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
кремли қандолат маҳсулотлари (пирожний ва тортлар), кремлар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
турли қўзиқоринлар ва улардан тайёрланган маҳсулотлар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
квас, морс, газли ичимликлар, сунъий ранг, маза, хид берувчи воситалар қўшилган таом ҳамда ичимликлар,
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ёғда қовурилган (фритюр) маҳсулотлар (гренка, чипслар, фри);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
майонез, мурч, хантал, хрен, сирка, қахва;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
барча турдаги карамеллар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
қуруқ концентратлар асосида тез тайёрланадиган 1 ва 2 таомлар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
бир кун олдинги ёки олдинги овқатдан қолган овқат қолдиқлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
бўлинмаган ёки майдаланган тухум билан макарон;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
қовурилган тухум, омлетдан ташқари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
тухум барак;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ўзбекистон Республикаси мактабгача таълим ташкилотларида тарбияланаётган болаларни хавфсиз ва сифатли овқатланишини ташкил этилишига оид гигиеник талабларга
13-ИЛОВА
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Сифатли озиқ-овқат маҳсулотларининг хусусиятлари
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Гўшт. Янги гўштнинг ранги қизил, ёрқин, ёғи юмшоқ, илиги суякни тўлиқ тўлдириб туради. Гўшт кесилганда тўқималари зич, таранг бўлиб, бармоқ билан босилганда тезда ўз ҳолатига қайтади. Янги гўштнинг ҳиди ушбу ҳайвоннинг гўшт ҳидига мос бўлади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Совутилган гўшт усти текис ва шудрингга ўхшаш бўлиб, бармоқ билан босилганда қизил доғ пайдо бўлади. Кесилганда кул ранг-пушти рангли. Ёғи оқ ёки сарғиш рангда. Пайлари зич, оқ рангли баъзида кул ранг.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Гўштнинг кесилган юзаси нам (ёпишқоқ эмас), гўштдан тиниқ қизил гўшт сели оқади. Консистенцияси эластик бўлмайди, бармоқ билан босиб кўрилганда чуқурча ҳосил бўлади. Ҳиди ҳар бир гўштнинг турига хосдир. Совутилган гўштнинг сифати қиздирилган пўлат пичоқни гўштга тиқилиб, тортиб олинганда пичоқда қолган гўшт селининг ҳиди орқали аниқланади. Гўштнинг янги эканлигини қопқоқли идишда қайнатилгандан сўнг ҳидини аниқлаш орқали баҳоланади. Бунда бульон тиниқ, ёғ заррачалари ялтироқ бўлиши керак. Нордон ва ёқимсиз ҳид аниқланганда гўшт ишлатилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Балиқ. Янги балиқларнинг тангачалари силлиқ, тиниқ, танага маҳкам ўрнашган бўлади, жабралари оч қизил ёки пушти рангли, кўзлари бўртиб ялтираб туради. Гўшти зич, таранг, суяклардан қийин ажралиши, бармоқ билан босганда чуқурча ҳосил бўлмайди, агар ҳосил бўлса, у тез ва тўлиқ йўқолади. Сувга ташланган балиқ гўшти тезда чўкиб кетади. Янги балиқ ҳидланмаган, ўзига хос бўлади. Совутилган сифатли балиқнинг тангачалари силлиқ, кўзлари бўртиқ ялтироқ, кўз косасида туради, эритилгандан кейин гўштнинг таранглиги сақланган, суякдан қийин ажралади, балиққа хос ҳиди сақланиб, бегона ҳидлар бўлмайди. Айниган балиқнинг кўзлари ичига кирган, тангачаларининг ялтироқлиги йўқолган, танаси хира ёпишқоқ шиллиқ билан қопланган, қорни шишган, анал тешиги бўртган, жабраларидан ифлос, сариқ рангли, жигар ранг қўланса ҳидли суюқлик ажралади. Гўшти титилиб, суяклардан осонгина ажралади. Тана юзасидаги ёғларнинг оксидланиши натижасида зангсимон доғлар пайдо бўлади. Иккиламчи музлатилган балиқларнинг танаси хиралашади, кўзлари ботиб кетади, кесилган гўштнинг ранги ўзгаради. Бундай балиқни озиқ-овқат учун ишлатиш мумкин эмас. Балиқнинг сифатини аниқлаш учун (айниқса музлатилган балиқни) пичоқ қайноқ сувда қиздирилиб бошнинг орқасидаги гўшти ичига киритилади ва ҳиди аниқланади. Бундан ташқари балиқни ёки унинг жабрасини сувда пишириш орқали ҳиди аниқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Сут ва сут маҳсулотлари. Янги соғилган сут бироз сарғиш оқ рангли (ёғсиз сут оқ-кўкимтир рангда бўлади), ҳиди ва таъми ёқимли, бироз ширин бўлади. Сифатли сутда чўкма, бегона модда ва ҳидлар бўлмаслиги керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Творог оқ ёки бироз сарғиш рангга эга, кўриниши бир хил, нозик консистенцияли, нордон сутнинг таъми ва ҳидига эга, бегона таъм ва ҳидсиз бўлади. Таълим ташкилотларида творогга фақат термик ишлов берилгандан сўнг ишлатилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Сметана қуюқ, бир хил консистенцияли, оқсил ва ёғ заррачаларисиз, оқ ёки оқ-сариқ рангли, ўзига хос таъм ва ҳидга эга, сезиларсиз нордон бўлади.Сметана фақат термик ишлов берилгандан кейин ишлатилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Сариёғнинг ранги оқ ёки оқ-сариқ бир текис, таъми ва ҳиди ўзига хос, бегона қўшимчаларсиз бўлади. Ёғ тарқатилишидан олдин оксидланиш маҳсулотлари бўлган сариқ четидан тозаланади, тозаланган ёғнинг бу қатлами ишлатилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Тухум. Таълим ташкилотларида фақат 1-категорияли оғирлиги 55 грамдан кам бўлмаган товуқ тухумидан фойдаланишга рухсат этилади. Бедана тухуми ҳам берилиши мумкин. Тухумнинг янги эканлиги уларни овоскоп орқали ёритиш ёки картондан ясалган труба ёрдамида аниқланади. Тухумни тузли эритмага (1 л сув учун 20 гр туз) ботириб кўриш усулидан ҳам фойдаланиш мумкин. Бунда тузли эритмадаги янги тухум чўкади, қуриган, узоқ вақт сақланган тухумлар тузли эритма юзасига чиқади.
Олдинги таҳрирга қаранг.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ўзбекистон Республикаси мактабгача таълим ташкилотларида тарбияланаётган болаларни хавфсиз ва сифатли овқатланишини ташкил этилишига оид гигиеник талабларга
14-ИЛОВА
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Ишлаб чиқувчилар рўйхати:

Р.Т. Камилова

—

Санитария-гигиена ва касб касалликлари илмий-тадқиқот институти директори в.в.б., т.ф.д., профессор;

Н.Ж. Эрматов

—

Тошкент тиббиёт академиясининг Болалар, ўсмирлар ва овқатланиш гигиенаси кафедраси мудири, т.ф.д., доцент;

Р.А. Касимов

—

Санитария-эпидемиологик осойишталик ва жамоат саломатлиги қўмитаси бош мутахассиси, т.ф.н.;

Л.И. Исакова

—

Санитария-гигиена ва касб касалликлари илмий-тадқиқот институтининг Болалар ва ўсмирлар гигиена лабораторияси катта илмий ходими, PhD;

А.Н. Шукуров

—

Санитария-эпидемиологик осойишталик ва жамоат саломатлиги қўмитасининг Санитария-гигиена бошқармаси бошлиғи, т.ф.н.;

Г.Ю. Мухамедова

—

Санитария-эпидемиологик осойишталик ва жамоат саломатлиги қўмитасининг Болалар ва ўсмирлар гигиенаси бўлими мудири;

У.Т. Мухиддинова

—

Мактабгача таълим агентлигининг Болалар саломатлиги, соғлом овқатлантиришни таъминлаш ва ихтисослаштирилган мактабгача таълим ташкилотларни фаолиятини мувофиқлаштириш бошқарма бошлиғи, т.ф.н.;

Г.У. Насирова

—

Мактабгача таълим агентлигининг Болалар саломатлиги, соғлом овқатлантиришни таъминлаш ва ихтисослаштирилган мактабгача таълим ташкилотларни фаолиятини мувофиқлаштириш бошқарма бош мутахассиси.

Тақризчилар рўйхати:

Қ.Т. Боқиев

—

Санитария-эпидемиологик осойишталик ва жамоат саломатлиги қўмитасининг Санитария-гигиена бошқармаси бош мутахассиси, т.ф.н.;

М.А. Хамракулова

—

Санитария-гигиена ва касб касалликлари илмий-тадқиқот институтининг Даволаш ишлари бўйича директор ўринбосари, т.ф.д., профессор

(14-илова Ўзбекистон Республикаси Соғлиқни сақлаш вазирлиги ҳузуридаги Санитария-эпидемиологик осойишталик ва жамоат саломатлиги қўмитасининг 2023 йил 17 февралдаги 2-сонли қарорига асосан киритилган)