11.09.2024 йилдаги 01/2-65-сон
02.06.2026
14.10.2024
Ko‘rinish
Рус
Ўзб
O’zb
Ўзб|Рус
ONLINE TRANSLATE
Ўзбекистон Республикаси қурилиш ва уй-жой коммунал хўжалиги вазирининг буйруғи, 11.09.2024 йилдаги 01/2-65-сон
Kuchga kirish sanasi
14.10.2024
02.06.2026
14.10.2024
Ko‘rinish
Рус
Ўзб
O’zb
Ўзб|Рус
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ўзбекистон Республикаси қурилиш ва уй-жой коммунал хўжалиги вазирининг
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
буйруғи
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ШНҚ 2.03.03-21 «Армоцемент конструкциялар» шаҳарсозлик нормалари ва қоидаларини тасдиқлаш тўғрисида
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
[Ўзбекистон Республикаси Адлия вазирлиги томонидан 2024 йил 14 октябрда ҳисобга олинди, ҳисоб рақами 303]
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1. ШНҚ 2.03.03-21 «Армоцемент конструкциялар» шаҳарсозлик нормалари ва қоидалари иловага мувофиқ тасдиқлансин.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2. Ўзбекистон Республикаси давлат архитектура ва қурилиш қўмитаси раисининг 1996 йил 25 октябрдаги 97-сон буйруғи билан тасдиқланган ҚМҚ 2.03.03-96 «Ўзакланган цемент конструкциялар» қурилиш меъёрлари ва қоидалари ўз кучи йўқотган деб топилсин:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3. Мазкур буйруқ Ўзбекистон Республикаси Фавқулодда вазиятлар вазирлиги, Экология, атроф-муҳитни муҳофаза қилиш ва иқлим ўзгариши вазирлиги ҳамда Соғлиқни сақлаш вазирлиги ҳузуридаги Санитария-эпидемиологик осойишталик ва жамоат саломатлиги қўмитаси билан келишилган.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4. Ушбу буйруқ расмий эълон қилинган кундан эътиборан кучга киради.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Вазир в.б. Ш. ХИДОЯТОВ
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Тошкент ш.,
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2024 йил 11 сентябрь,
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
01/2-65-сон
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Келишилди:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Санитария-эпидемиологик осойишталик ва жамоат саломатлиги қўмитаси раиси Б. ЮСУПАЛИЕВ
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2024 йил 27 август
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Фавқулодда вазиятлар вазири А. КУЛДАШЕВ
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2024 йил 28 август
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Экология, атроф-муҳитни муҳофаза қилиш ва иқлим ўзгариши вазири А. АБДУХАКИМОВ
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2024 йил 16 август
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ўзбекистон Республикаси қурилиш ва уй-жой коммунал хўжалиги вазирининг 2024 йил 11 сентябрдаги 01/2-65-сон буйруғига
ИЛОВА
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ШНҚ 2.03.03-21 «Армоцемент конструкциялар» шаҳарсозлик нормалари ва қоидалари
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Мазкур шаҳарсозлик нормалари ва қоидалари (бундан буён матнда ШНҚ деб юритилади) майда донадор бетондан тайёрланган юпқа деворли (қалинлиги 30 mm гача бўлган) ҳамда 50 °С дан юқори ва минус 40 °С дан паст бўлмаган ҳароратда ишлайдиган армоцемент конструкцияларни лойиҳалашга оид талабларни белгилайди.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ушбу ШНҚнинг талаблари композит материаллар (композит арматура) билан мустаҳкамланган конструкцияларни лойиҳалашга нисбатан татбиқ этилмайди.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1-боб. Шаҳарсозлик нормалари ва қоидалари ҳамда техник жиҳатдан тартибга солиш соҳасидаги норматив ҳужжатларга ҳаволалар
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1. Мазкур ШНҚда қуйидаги шаҳарсозлик нормалари ва қоидалари ҳамда техник жиҳатдан тартибга солиш соҳасидаги норматив ҳужжатларга ҳаволалар келтирилган:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ШНҚ 2.01.07-21 «Юклар ва таъсирлар»;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ШНҚ 2.03.01-24 «Бетон ва темир-бетон конструкциялар»;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ШНҚ 2.01.02-04 «Бино ва иншоотларнинг ёнғин хавфсизлиги»;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Oʻz DSt 9.306:1996 «Коррозия ва эскиришга қарши ҳимоя қилишнинг ягона тизими. Металл ва металл бўлмаган ноорганик қопламалар. Белгилар» (расмий манба: «Единая система защиты от коррозии и старения. Покрытия металлические и неметаллические, неорганические. Обозначения»);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ГОСТ 2715-75 «Металл симли тўрлар. Турлар, асосий параметрлари ва ўлчамлари» (расмий манба: «Сетки металлические проволочные. Типы, основные параметры и размеры»);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ГОСТ 3826-82 «Катаклари квадрат шаклида тўқилган сим тўрлар. Техник шартлар» (расмий манба: «Сетки проволочные тканые с квадратными ячейками. Технические условия»);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ГОСТ 34028-2016 «Темир-бетон конструкциялар учун арматура прокати. Техник шартлар» (расмий манба: «Прокат арматурный для железобетонных конструкций. Технические условия»);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ГОСТ 7348-81 «Олдиндан кучайтирилган темир-бетон конструкцияларни арматуралаш учун углеродли пўлатдан тайёрланган сим» (расмий манба: «Проволока из углеродистой стали для армирования предварительно напряженных железобетонных конструкций. Технические условия»);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ГОСТ 13015-2012 «Қурилиш учун бетон ва темир-бетон буюмлар. Умумий техник талаблар. Қабул қилиш, маркалаш, ташиш ва сақлаш қоидалари»(расмий манба: «Изделия бетонные и железобетонные для строительства. Общие технические требования. Правила приемки, маркировки, транспортирования и хранения»);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ГОСТ 13840-68 «17 пўлат арматурали канатлар. Техник шартлар» (расмий манба: «Канаты стальные арматурные 17. Технические условия»);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ГОСТ 14098-2014 «Темир-бетон конструкциялардаги арматура ва маҳкамлаш қисмлари (деталлари)нинг пайвандланадиган туташмалари. Туташмаларнинг турлари, конструкцияси ва ўлчамлари» (расмий манба: «Соединения сварные арматуры и закладных изделий железобетонных конструкций. Типы, конструкции и размеры»);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ГОСТ 19281-2014 «Юқори мустаҳкамликдаги прокат. Умумий техник шартлар» (расмий манба: «Прокат повышенной прочности. Общие технические условия»);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ГОСТ 24297-2013 «Харид қилинган маҳсулотларни текшириш. Назорат ўтказилишининг ташкил этилиши ва усуллари» (расмий манба: «Верификация закупленной продукции. Организация проведения и методы контроля»);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ГОСТ 25192-2012 «Бетонлар. Тасниф ва умумий техник талаблар» (расмий манба: «Бетоны. Классификация и общие технические требования»);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ГОСТ 26633-2015 «Оғир ва майда донали бетонлар. Техник шартлар» (расмий манба: «Бетоны тяжелые и мелкозернистые. Технические условия»);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ГОСТ 27751-2014 «Замин ва қурилиш конструкцияларининг ишончлилиги. Асосий қоидалар» (расмий манба: «Надежность строительных конструкций и оснований. Основные положения»);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ГОСТ 31384-2017 «Бетон ва темир-бетон конструкцияларни коррозиядан ҳимоя қилиш. Умумий техник талаблар» (расмий манба: «Защита бетонных и железобетонных конструкций от коррозии. Общие технические требования»);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ГОСТ Р 53772-2010 «Стабиллаштирилган етти симли пўлат арматурали канатлар. Техник шартлар» (расмий манба: «Канаты стальные арматурные семипроволочные стабилизированные. Технические условия»).
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2-боб. Атамалар ва таърифлар
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2. Ушбу ШНҚда қуйидаги атамалар ва уларнинг таърифлари қўлланилган:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
армоцемент — майда заррали бетон унинг массасида тўқилган ёки пайвандланган металл симли ёки металл бўлмаган тўрлар;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
армоцемент конструкциялар — пўлат сим ёки композит материаллардан майда тўқилган тўрлар билан арматураланган майда заррали бетондан тайёрланган юпқа деворли темир-бетон конструкциялар.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3-боб. Умумий қоидалар
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1-§. Асосий талаблар
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3. Армоцемент конструкцияларни лойиҳалаш учун ўзак (тўр, каркас) сифатида қуйидагилар қўлланилиши лозим:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
элементнинг кесим бўйича текис тарқалган, майда тўқилган ёки пайвандланган тўрлар;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
элемент кесими бўйича текис тарқалган, пайвандланган ёки тўқилган стерженли ёки симли тўрлар (қўш арматуралаш).
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4. Армоцемент конструкциялар чиғаноқлар ва бурмалар кўринишидаги қопламалар, деворлар учун элементларда осма шифтларда, санитария-техник воситалар элементларида, пардозлаш элементларда қўлланилиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Конструкцияларнинг геометрик тавсифлари ушбу ШНҚнинг 1-иловасида келтирилган.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
5. Арматуралаш бўйича армоцемент конструкциялар қуйидагиларга бўлиниши керак:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
элементнинг кесими бўйича текис тарқалган майда тўқилган ёки пайвандланган симли тўрлар билан арматуралашга;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
элементнинг кесими бўйича текис тарқалган майда тўқилган ёки пайвандланган симли тўрлар ва стерженли тўрлар билан қўш арматуралашга.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
6. Армоцемент конструкцияларни ҳисоблаш, элементларнинг ўлчамлари ва уларнинг ҳисоб-китоби орқали барча турдаги чегаравий ҳолатларнинг пайдо бўлишига қарши талаб қилинадиган ишончлиликни ШНҚ 2.03.01-24 талабларига мувофиқ таъминлаш зарур.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Конструкциялар учун тўқилган ва пайвандланган тўрларнинг сортаменти мазкур ШНҚнинг 2-иловасига мувофиқ бўлиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
7. Армоцемент конструкциялар агрессив бўлмаган муҳитда қўлланилиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
8. Тизимлар учун ҚМҚ 2.03.11-96да белгиланган талаблар бажарилган ҳолларда темир-бетон конструкцияларни нисбатан паст даражадаги агрессив таъсирга эга бўлган муҳитда қўллашга йўл қўйилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
9. Армоцемент конструкцияларни лойиҳавий ечимлар, уларнинг материал сарфи, меҳнат ва энергия сиғимлари қурилишнинг муайян шароитларида техник-иқтисодий жиҳатдан мақсадга мувофиқлигидан келиб чиққан ҳолда танланиши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
10. Армоцемент конструкцияларни бинолар ва иншоотларнинг элементларида қўллашда уларнинг оғирлиги камайтирилиши, ёриқларнинг кенгаймаслиги ва бетондан сув ўтмаслиги инобатга олиниши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
11. Конструктив ечимларни танлашда конструкцияларни тайёрлаш, монтаж ва фойдаланиш усуллари ҳисобга олиниши зарур.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
12. Элементларнинг шакли ва ўлчамлари армоцемент конструкцияларнинг хоссаларини, уларни заводларда тайёрлаш имкониятларини, конструкцияларни ташиш ва монтаж қилиш қулайликларини тўлиқ ҳисобга олган ҳолда белгиланиши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
13. Армоцемент конструкцияларни қуйма темир-бетон конструкциялар учун қолип сифатида қўллашга йўл қўйилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
14. Қуйма бетон ва армоцемент қолипнинг биргаликда ишлашини таъминлаш учун унинг сиртида эни 10 mm гача, чуқурлиги 5 mm гача, қадами 100 mm гача бўлган ўйиқлар бўлиши, шунингдек армоцемент қолипнинг сирти пўлат чўтка ва сиқилган ҳаво ёрдамида тозаланиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
15. Ечилмайдиган армоцемент қолипнинг арматурасини конструкциянинг асосий арматураси билан боғлаш учун қолипда тўрлар ва арматураларнинг охирги қисми чиқиб туриши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
16. Армоцемент конструкциялар ва уларнинг алоҳида элементлари уларни тайёрлаш, ташиш, монтаж ва фойдаланиш босқичларида зурур бўлган мустаҳкамлик, бикрлик, ёриқбардошлик, турғунликка эга бўлиши зарур.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
17. Йиғма тўсувчи конструкцияларнинг туташмалари (туташган жойлари) ва тугун (узел)лари ушбу конструкцияларга қўйиладиган махсус талабларга мувофиқ бўлиши (кучларнинг юк кўтарувчи конструкция элементларига узатилишини, иссиқлик-техник талабларнинг бажарилишини таъминлаши) лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
18. Армоцемент конструкцияларни тайёрлаш, тахлаш, ташиш ва монтаж қилиш жараёнида кўтариш ишлари бажарилаётганда уларда ёриқлар, дарзлар ва бошқа нуқсонлар ҳосил бўлишининг олдини олиш учун махсус кўтариш мосламалари қўлланилиши, бунда армоцемент конструкцияларни илмоқсиз кўтариш усулини қўллаб лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
19. Армоцемент конструкцияларнинг талаб қилинадиган оловбардошлигини таъминлаш учун уларни ёнғин таъсиридан, шунингдек, ҚМҚ 2.03.11-96, ГОСТ 31384-2017 ҳамда ШНҚ 2.01.02-04 талабларига мувофиқ конструктив ёнғиндан ҳимоя қилиш чораларини кўриш лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
20. В, ВР ва К синфлардаги арматура билан мустаҳкамланган ва такрорий юкламалар таъсири остида бўладиган олдиндан зўриқтирилган (12 m дан ортиқ бўлган) армоцемент конструкцияларни фақат махсус эксперементал асослаш билан лойиҳалашга йўл қўйилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2-§. Асосий ҳисобий талаблар
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
21. Армоцемент конструкциялар ГОСТ 27751-2014, ШНҚ 2.03.01-24 талабларига (1-гуруҳ чегаравий ҳолатлари) мувофиқ юк кўтариш қобилияти ва фойдаланишга яроқлилиги бўйича (2-гуруҳ чегаравий ҳолатлар) бўйича қуйидаги ҳисоблаш талабларини таъминлаши зарур:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
арматуралаш дисперслиги (арматуралашнинг тақсимланиши);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
конструкция деворининг юпқалиги;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
бетоннинг камайтирилган (энг кам) ҳимоя қатлами.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
22. Армоцемент конструкцияларнинг ҳисобини уларнинг оғирлиги ва ташқи юклардан юзага келадиган таъсирларнинг энг ноқулай уйғунлашишига нисбатан бажариш, бунда конструкциялар ишлашининг барча (тайёрлаш, ташиши, қуриш ва фойдаланиш) босқичларида ушбу таъсирларнинг давомийлиги инобатга олиниши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Конструкцияларни биринчи гуруҳ чегаравий ҳолатлар бўйича ҳисоблашда қуйидагилар ҳисобга олиниши керак:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ишончлилик;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
шакл ўзгармаслик (ингичка деворли тизимлар учун);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
турғунлик (ағдарилиш, сирпаниш, силжий).
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
23. Армоцемент конструкцияларнинг мустаҳкамлиги учун ҳисоб-китоблар уларнинг дастлабки кучланиш ҳолати (олдиндан кучланиш, ҳарорат ва бошқа таъсирлар)ни ва турли хил таъсирлар натижасида тизимларда ҳосил бўладиган ички кучлар, кучланишлар ва деформацияларни ҳисоб олиб амалга оширилиши зарур.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
24. Конструкция шаклининг ўзгармаслиги, шунингдек ҳолатининг турғунлиги учун қуйидаги минимал хавфсизлик олиниши керак:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
шакл ўзгармаслиги бўйича 3 гa тенг;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
юклама учун хавфсизлик омилларининг энг ноқулай қийматларида ағдарилиш учун 1,5 гa тенг.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
25. Конструкциянинг тури ва вазифасига боғлиқ ҳолда иншоотнинг ишлашини тўхтатиш зарур бўладиган ҳодисалар (ортиқча деформациялар, элементларнинг силжиши) билан боғлиқ чегаравий ҳолатлар учун ҳисоб-китоблар амалга оширилиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Конструкцияларни иккинчи гуруҳ чегаравий ҳолатлар бўйича ҳисоблашда қуйидагилар инобатга олиниши керак:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ёриқлар ҳосил бўлиши;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ёриқлар очилиши;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
деформация.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
26. Ёриқлар ҳосил бўлиши бўйича армоцемент конструкцияларнинг ҳисобини турли таъсирлар натижасида конструкцияларда юзага келадиган зўриқишлар, кучланишлар ёки деформацияларнинг тегишли чегаравий қийматлардан ошмаслигини талаб қилувчи шартлардан келиб чиққан ҳолда амалга ошириш лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
27. Ёриқларни очиш учун армоцемент конструкцияларини ҳисоблаш турли хил таъсирлар туфайли конструкцияда ёриқлар очилишининг кенглиги уларга белгиланган максимал йўл қўйилган қийматлардан ошмаслиги, бунда атроф-муҳитга таъсир ҳисобга олиниши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
28. Деформациялар бўйича армоцемент конструкцияларни ҳисоблашни конструкцияларнинг салқилиги, бурилиш бурчаклари, кўчишлари ва тебраниш амплитудалари тегишли чегаравий йўл қўйиладиган қийматлардан ошмаслиги лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
29. Ёриқлар бўлишига (ҳосил бўлишига) йўл қўйиб бўлмайдиган конструкциялар учун ёриқлар йўқлиги бўйича талаблар кўрсатилиши ва уларга риоя қилиниши зарур.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
30. Ёриқлар ҳосил бўлишига йўл қўйилиши мумкин бўлган бошқа конструкциялар учун ёриқлар очилиши бўйича уларни ҳисоблашни ёриқлар очилиши бўйича ҳисоблаш зарурлигини ва деформациялар бўйича ҳисоблашда ёриқларнинг инобатга олинишини аниқлаш учун амалга ошириш лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
31. Армоцемент конструкцияларнинг ҳисобини хусусий оғирлигидан тушадиган юклар ва ташқи юкларни энг ноқулай уйғунлаштирган ҳолда ушбу юкларнинг конструкциялар ишлашининг барча (тайёрлаш, ташиш, қуриш ва фойдаланиш) босқичларида таъсир қилиш давомийлигини инобатга олиб амалга ошириш керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
32. Юкланишлар ва таъсирлар қийматлари, юкланиш коэффициентлари, турли қўшилиш коэффициентлари, шунингдек юкланиши доимий ва мавсумийга (узоқ, қисқа муддат таъсир этадиган) ажратиш ШНҚ 2.01.07-21 ҳамда ШНҚ 2.03.01-24 талабларига мувофиқ қабул қилиниши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
33. Армоцемент конструкцияларни ёриқлар ҳосил бўлиши ва кенгайиши бўйича ҳисоблашда мазкур ШНҚнинг 25-банди ва деформациялар бўйича ҳисоблашда ШНҚ 2.03.01-24 талаблари инобатга олиниши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
34. Конструкциянинг ишлаш шароитларига ва қўлланиладиган арматуранинг турига боғлиқ ҳолда армоцемент конструкцияларнинг ёриқбардошлигига қуйидаги тоифалар бўйича талаблар қўйилади:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1-тоифа-ёрилишга йўл қўйилмайди;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2-тоифа-ёриқларнинг давом этмайдиган ва давомли очилишининг эни бўйича чекланган кенгайишга йўл қўйилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
35. Армоцемент конструкцияларнинг ишлаш шароити ва арматураларнинг турига боғлиқ бўлган ёрилишга бардошликка, шунингдек ёриқларнинг мумкин бўлган чегаравий қийматларига қўйилган талабларнинг тоифалари мазкур ШНҚнинг 3-иловасидаги 1-жадвалга мувофиқ бажарилиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
36. Армоцемент конструкцияларни ҳисоблашда ёриқлар пайдо бўлиши ва кенгайишини келтирадиган юкланишлар мазкур ШНҚнинг 3-иловасидаги 2-жадвалга асосан қабул қилиниши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
37. Бўйлама ёриқлар очилишига йўл қўймаслик учун тўрни мустаҳкам ўрнатиш лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
38. Биринчи ва иккинчи чегаравий ҳолатлар бўйича ҳисоблашда статик ноаниқ конструкцияларда юклар ва ҳарорат ўзгариши, бетон намлиги, таянчларнинг силжиши туфайли рўй берадиган мажбурий силжишлардан юзга келадиган зўриқишлар (ички кучлар)ни бетон ва арматуранинг ноэластик деформацияси ва ёриқлар мавжудлигини, шунингдек зарур бўлган ҳолларда алоҳида элементлар ва конструкцияларнинг деформацияланган ҳолатини инобатга олиб аниқлаш керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
39. Армоцементнинг ноэластик хоссаларини инобатга олган ҳолда ҳисоблаш усули ишлаб чиқилмаган конструкциялар учун статик ноаниқ конструкциялардаги зўриқишлар (ички кучлар)ни ночизиқли эластикликка эга бўлган конструкциялардек аниқлашга йўл қўйилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
40. Қобиқ ва бурмалар кўринишидаги армоцемент конструкцияларнинг статик ҳисобини фазовий юпқа деворли конструкцияларники каби бажариш керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
41. Сиқувчи бўйлама кучнинг армоцемент конструкцияларнинг мустаҳкамлигига таъсирини ҳисоблашда ШНҚ 2.03.01-24га мувофиқ тасодифий эксцентриситет ва кўндаланг букланиш ҳисобга олиниши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
42. Армоцемент конструкцияларнинг букилиши ушбу ШНҚнинг 108 — 116-бандлари ҳамда ШНҚ 2.03.01-24 талабларига биноан аниқланиши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
43. Букилишига олиб келиши мумкин бўлган чегаравий қийматлар ШНҚ 2.01.07-21 талабларига мувофиқ белгиланиши зарур.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
44. Армоцемент конструкцияларни ҳисоблашда майда донадор бетоннинг ўртача зичлигини 2300 kg/m3га тенг қилиб қабул қилиш керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Икки тўрли армоцементнинг ўртача зичлиги 2400 kg/m3, тўрлар сони кўп бўлганда, армоцементнинг ўртача зичлиги ҳар бир қўшимча тўр учун яна 50 kg/m3 га оширилиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Армоцемент ўртача зичлигининг қиймати берилмаган бўлса, у ҳолда бошқа қийматларни қабул қилишга йўл қўйилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
45. Армоцемент конструкцияларнинг ҳарорат таъсирида чўкадиган чоклари орасидаги масофа ШНҚ 2.03.01-24 талабларига, иқлим шароитларига, конструкциянинг ўзига хос хусусиятларига, ишларнинг кетма-кетлигига кўра ўрнатилиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3-§. Олдиндан зўриқтирилган конструкцияларни лойиҳалаш бўйича қўшимча талаблар
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
46. Олдиндан зўриқтирилган армоцемент конструкцияларни ШНҚ 2.03.01-24 ва ушбу ШНҚнинг 48 — 52-бандларидаги талабларини инобатга олган ҳолда лойиҳалаш лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Олдиндан зўриқтирилган армоцемент конструкциялардаги тўрлар зўриқиш схемасида зўриқмаган арматуралар каби ҳисобланиши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
47. Олдиндан кучланган элементларнинг зўриққан қисмлари фойдаланиш жараёнида сиқилган бўлса ва улар учун бўйлама ўққа нисбатан нормал бўлган ёриқ ҳосил бўлишининг ҳисоблари бўлмаса, ушбу чўзилган элементда тайёрлаш, ташиш ва қурилиш босқичларида ёриқ ҳосил бўлишининг камайиши ва улар қайишқоқлигининг ортиши ҳисобга олиниши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Кўп марта такрорланадиган юкланишлар таъсири остида бўладиган элементларда бундай ёриқлар пайдо бўлишига йўл қўйилмайди.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
48. Армоцемент конструкциялар учун арматуралар олдиндан кучланишининг йўқотилиши ШНҚ 2.03.01-24 талабларига мувофиқ аниқланиши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
49. Олдиндан сиқилиш босқичида сиқувчи зўриқишлар ШНҚ 2.03.01-24 да келтирилган қийматлардан бетоннинг узатиш мустаҳкамлиги қийматининг улушларда ошишига йўл қўйилмайди.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
қийматлари бетоннинг энг чекка сиқилган толаси даражасида ШНҚ 2.03.01-24 бўйича арматуранинг аввалдан зўриққанлигининг йўқотишилиши ва арматуранинг таранглашиш аниқлиги коэффициенти бирга тенглигини ҳисобга олиб аниқланиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
50. Армоцемент конструкцияларнинг олдиндан сиқилган қисмида тўрли ёки қўш арматурали зўриқмаган арматуранинг кесим сатҳи минимал бўлиши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Тўрлар зўриқтирилган арматурага нисбатан симметрик ҳолатда жойлашган бўлиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
51. Зулфинсиз (анкерсиз) арматуралар билан арматураланган олдиндан зўриққан армоцемент конструкциялар элементларнинг чекка қисмларига ёриққа бардошлик талаблари 2-тоифага асосан қўйилади ва ишончлилик коэффициенти ушбу ШНҚнинг 3-иловаси 2-жадвалига мувофиқ равишдақабул қилиниши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Уларда доимий, давомий ва қисқа муддатли юкланишларда зўриқишни узатиш масофаси чегарасида ёриқ ҳосил бўлишига йўл қўйилмайди.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4-боб. Армоцемент конструкциялар учун материаллар
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1-§. Майда донадор бетон
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
52. Армоцемент конструкцияларни тайёрлаш учун қўлланиладиган материаллар ГОСТ-24297-2013 га мувофиқ бўлиши керак, уларнинг таснифи ушбу ШНҚнинг 1-иловасида келтирилган.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
53. Армоцемент конструкцияларни лойиҳалашда ГОСТ 26633-2015 ҳамда ГОСТ 25192-2012 га мувофиқ доналарининг ўлчами 5 mm гача бўлган, ўртача зичлиги 2200 kg/m3 дан кам бўлмаган конструкцион майда донадор бетон қўлланилиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Бетоннинг сув ютиши 8 фоиздан юқори бўлиши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
54. Армоцемент конструкциянинг ишлаш шароити ва иш турига кўра олинадиган майда донадор бетон қуйидаги синфларда ва маркаларда бўлишига йўл қўйилади:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
сиқилишга мустаҳкамлик бўйича синфлар:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
А гуруҳли бетонлар (табиий қотадиган ёки йириклик модули 2.0 дан юқори бўлган қум билан тайёрланган ва атмосфера босимида иссиқлик таъсири остида ишлов берилган) — В20, В25, В30, В35 ва В40;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Б гуруҳли бетонлар (табиий қотадиган ёки модули 2.0 ва ундан кам бўлган қум билан тайёрланган ва атмосфера босимида иссиқлик таъсири остида ишлов берилган) — В20, В25 ва В30;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
В гуруҳли бетонлар (автоклавда ишлов берилган) — В20, В25, В30, В35, В40, В45, В50, В55, В60 (агар конструкциянинг техник-иқтисодий кўрсаткичлари пасаймаса, у ҳолда В25 ва В30-синфли бетонларнинг ўрнига уларни тежаш мақсадида оралиқ синфли В22,5 ва В27,5 бетонлардан фойдаланишга йўл қўйилади);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ўқ бўйлаб чўзилишга мустаҳкамлиги бўйича — Bt 0,8; Bt 1,2; Bt 1,6; Bt 2,0; Bt 2,4; Bt 2,8; Bt 3,2 синфлари;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
совуқга чидамлилик бўйича — F100, F150, F200, F300, F400 ва F500;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
сув ўтказмаслик бўйича — W6, W8, W10 ва W12 маркалар.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
55. Бетоннинг сиқилишга мустаҳкамлиги ва ўқ чўзилишга чидамлилиги конструкциянинг лойиҳадаги юкланиш муддати, таъсир этувчи омиллар ва бетоннинг қотиш шароитига боғлиқ бўлиши, лойиҳалаш даврида белгиланиши, бундай маълумотлар бўлмаганда, бетоннинг синфи 28 суткалик даврда ўрнатилиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
56. Йиғма конструкциялар элементларидаги бетоннинг мустаҳкамлиги ГОСТ 13015-2012 га асосан бўлиши зарур.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
57. Зўриқтирилган арматура жойлаштирилган армоцемент конструкциялар учун сиқилишга мустаҳкамлиги бўйича бетон синфи ШНҚ 2.03.01-24 да келтирилганидан кам бўлмаган ҳолда, зўриқтирилган арматуранинг кўриниши ва синфи унинг диаметри ҳамда зулфинли (анкерли) мосламаси мавжудлигига кўра қабул қилиниши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
58. Бетоннинг узатилиш мустаҳкамлиги ШНҚ 2.03.01-24 талабларига мувофиқ белгиланиши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Коррозияга чидамли ва зўриққан арматурали армоцемент конструкциялар учун ишлатиладиган бетон синфи В20 дан кам бўлишига йўл қўйилмайди.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
59. Армоцемент конструкцияларининг уланган жойларини жипслаштириш учун бирлаштириладиган элементларнинг ишлаш шароитларини ҳисобга олган ҳолда, бироқ бирлаштирилаётган элементлардаги бетон синфидан паст бўлмаган синфли бетон олиниши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
60. Армоцемент конструкциялар учун совуқга чидамлилик ва сув ўтказмаслик бўйича майда донадор бетоннинг энг паст маркалари уларнинг ишлаш шароитига кўра ШНҚ 2.03.01-24 ҳамда ҚМҚ 2.03.11-96 талабларига мувофиқ олиниши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
61. Фойдаланиш жараёнида ташқи муҳитнинг манфий ҳарорати таъсири остида бўладиган йиғма конструкция элементларини жипслаштириш учун бирлаштириладиган элементларда шу кўрсаткичлардан паст бўлмаган маркали бетон қўлланиши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2-§. Майда донадор бетоннинг норматив ва ҳисобий тавсифлари
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
62. Майда донадор бетоннинг норматив ва ҳисобий қаршиликлари, шунингдек иш шароитнинг коэффициентлари ШНҚ 2.03.01-24 талабларига мувофиқ қабул қилиниши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
63. Армоцемент конструкцияларнинг текширилаётган бўлаги икки ўқ бўйича (ҳар хил қийматли) зўриқган ҳолатда ишлаётган бўлса, майда донадор бетоннинг биринчи гуруҳ чегаравий ҳолат учун ҳисобий чўзилишга қаршилигини қўшимча иш шароитининг коэффициентига кўпайтириш керак. Бунда, у коэффициент ушбу ШНҚнинг 3-иловасидаги 3-жадвалда келтирилганидек кучланишлар нисбатиёки ларга боғлиқ бўлиши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
бу ерда:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ва ва — ўқлар бўйича нормал кучланишлар.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
64. В20 — В60 синфлардаги бетон учун майда донадор бетоннинг сиқилиш ва чўзилишдаги бошланғич қайишқоқлик модулининг қийматлари ШНҚ 2.03.01-24 талабларига мувофиқ белгиланиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
65. Цементнинг маркаси бетоннинг таркиби ҳамда тайёрлаш шароити ва бошқа маълумотлар мавжуд бўлса, нинг бошқа қийматларини қабул қилишга йўл қўйилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
66. Майда донадор бетоннинг чизиқли ҳароратли шакл ўзгариш (деформация) коэффициентиҳароратнинг минус 40 °Сдан плюс 50 °Сгача оралиғида деб қабул қилиниши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Бетон тўлдирувчиларининг маъданли таркиби, цемент сарфи, сувга тўйиниши, совуқга чидамлилиги тўғрисидаги ва бошқа маълумотлар бўлса, нинг бошқа қийматларини олишга йўл қўйилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
67. Бетоннинг кўндаланг йўналишида деформация коэффициентининг (Пуассон коэффициенти) бошланғич қиймати 0.2 га, майда донадор бетоннинг силжиш модули-0,4 га тенг деб қабул қилиниши керак. Бу қийматлар ШНҚ 2.03.01-24да келтирилган нинг қийматига мос бўлиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3-§. Арматура
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
68. Армоцемент конструкцияларни арматуралаш учун қуйидагилар қабул қилиниши зарур:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ГОСТ 3826-82 талаблари бўйича тўқилган тўрлар;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ГОСТ 2715-75 талаблари бўйича чирмаштирилиб тўқилган тўрлар;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
пайвандланган турлар;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
стерженли ва симли арматуралар;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
олдиндан зўриқтирилган конструкциялар учун ГОСТ 7348-81, симли арматура учун ГОСТ 13840-68 ҳамда ГОСТ 53772-2010 бўйича канатли арматуралар.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
69. Стерженли ва симли арматураларни танлашни конструкциянинг тури, бошланғич зўриқишнинг мавжудлиги, қуриш ва фойдаланиш шароитларига боғлиқ равишда ва қуйма деталлар учун пўлат турларини танлаш ШНҚ 2.03.01-24 талабларига мувофиқ амалга оширилиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4-§. Арматураларнинг норматив ва ҳисобий тавсифлари
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
70. Стерженли ва симли арматураларнинг норматив қаршиликлари, шунингдек арматуралар ишлаш шароитининг коэффициентлари ШНҚ 2.03.01-24 талабларига мувофиқ олиниши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1-гуруҳ чегаравий ҳолатдаги армоцемент конструкция ҳисобини бажариш учун стерженли ва симли арматураларнинг сиқилишга қаршилигининг ҳисобланган қийматлари га тенг, бироқ 390 МPа дан юқори бўлмаслиги, арматураларнинг чўзилишга қаршилиги бўйича ҳисобланган қиймати билан белгиланиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
71. Тўр симларининг норматив қаршилиги шартли оқиш чегарасининг кичик қиймати қабул қилиниши, У тўр симининг узилишга мавсумий қаршилигини 0.8 қисмига тенг ва қолдиқ нисбий чўзилишининг 0,2 фоизга тўғри келиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Тўқилган ва пайвандланган тўрларнинг норматив қаршилигини245 МPа (2500 kgf/cm2) га тенг деб қабул қилишга йўл қўйилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
72. 1 ва 2-гуруҳ чегаравий ҳолатлар учун тўрларнинг чўзилишга чидамлилигини ҳисоблашда норматив қаршилик қиймати 1-гуруҳ учун 1.15 га кўпайтирилиши ва 245 МPа (2500 kgf/cm2) дан юқори бўлмаслиги керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2-гуруҳ чегаравий ҳолатлар учун 1.0 тенг бўлган материалнинг хавфсизлик коэффициентига бўлиш йўли билан аниқланиши (топилиши) лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
73. 1-гуруҳ чегаравий ҳолатлар учун тўрларнинг чўзилишга қаршилигининг ҳисобий қийматлари ва ишлаш шароитининг коэффициенти1,15ни ҳисобга олган ҳолда сиқилишга қаршиликни ушбу ШНҚнинг 3-иловасидаги 4-жадвалдан олиниши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
74. 1-гуруҳ чегаравий ҳолатлар учун конструкцияларни ҳисоблашда қўлланиладиган тўрларнинг сиқилишга қаршилигининг ҳисобий қийматиушбу гуруҳ учун ҳисобланган чўзилишга қаршилик га тенг деб қабул қилиниши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
75. Ушбу ШНҚ нинг 3-иловасидаги 4-жадвалда келтирилган тўрларнинг сиқилишга қаршилигини қўшимча тўрларнинг иш шароити коэффициенти га кўпайтириш керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Бу коэффициент қийматларининг сиқилган элементни тўрли арматуралаш коэффициентига боғлиқлиги ушбу ШНҚ нинг 3-иловасидаги 5-жадвалда келтирилган.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
76. Кўп марта такрорланадиган юкланишлар таъсири остидаги элементлардаги тўрларнинг ҳисобий қаршиликлари ШНҚ 2.03.01-24 бўйича А300 синфдаги арматура учун белгиланган иш шароити коэффициенти билан қабул қилиниши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
77. Тўрларнинг эластиклик модули Em ни 150 000 МPа (1 500 000 kgf/cm2) га тенг деб, стерженли ва симли арматураларнинг эластиклик модулини эса ШНҚ 2.03.01-24 талабларига мувофиқ қабул қилиш зарур.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
78. Зулфинларга (анкерларга) эга бўлмаган зўриқтирилган арматуралар учун кучланиш узатилиш масофасининг узунлиги ШНҚ 2.03.01-24 талабларига мувофиқ аниқланиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
5-боб. Армоцемент конструкцияларни биринчи гуруҳ чегаравий ҳолатлар бўйича ҳисоблаш
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1-§. Асосий талаблар
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
79. Армоцемент конструкция элементларининг мустаҳкамлик бўйича ҳисобини бўйлама ўққа нормал бўлган кесимлар, шунингдек унга қия бўлган энг хавфли йўналишдаги кесимлар учун амалга оширилиши, бунда келтирилган элементларни маҳаллий юкланишлар таъсирига (эзилиш ва сиқилишга) ҳисоблаш лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
80. Армоцемент конструкциялар элементларининг юкланишлар маҳаллий таъсирига ҳисобини ШНҚ 2.03.01-24 талабларига мувофиқ бажариш керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
81. Армоцемент конструкцияларнинг мустаҳкамлигини ҳисоблашда тўрлар, шунингдек зўриққан ва зўриқмаган стерженли ёки симли арматураларни агар арматураларнинг ўқлари орасидаги масофа 10 t дан ошмаса (бу ерда t кўрилаётган кесимнинг қалинлиги) элементнинг кесими бўйича бир текис тарқалган деб қабул қилиш керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Бунда, қуйидаги формулалардаги арматуралашнинг келтирилган коэффициентларидан фойдаланиш керак:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
бу ерда:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— тўрли арматуралаш коэффициентлари, улар қуйидагиларга тенг бўлиши лозим:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
бу ерда:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— стерженли ва симли арматуралаш коэффициентлари, улар қуйидагиларга тенг бўлиши зарур:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
бу ерда:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
олдиндан зўриқтирилган арматуралар билан арматуралаш коэффициентлари қуйидагича бўлиши керак:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
бу ерда:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— тўрларнинг чўзилган ва сиқилган қисмларидаги узунлик бирлигига тўғри келадиган кесимлар юзаси;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— зўриқмаган стерженли арматуранинг тегишли равишда чўзилган ва сиқилган қисмлардаги элемент кўндаланг кесимининг юзаси;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— одатий ва олдиндан зўриқтирилган арматураларнинг чўзилишга ҳисобий қаршиликлари;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— зўриқтирилган арматуранинг тегишли равишда чўзилган ва сиқилган кесимлардаги кесим юзаси;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— одатий ва олдиндан сиқилган арматуранинг ҳисобий қаршиликлари;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— берилган майдондаги кўндаланг кесим юзаси;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— кесимнинг кўрилаётган қисмидаги элементнинг қалинлиги.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Арматура стерженлари орасидаги масофа 10 t дан ортиқ бўлган кесимнинг қисмларида кучланишлар стерженли ва симли арматураларнинг ҳар бир стержени учун алоҳида ҳисобланиш керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2-§. Элементнинг бўйлама ўқига нормал бўлган кесимларнинг мустаҳкамлигини ҳисоблаш
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
82. Элементнинг бўйлама ўқига нормал бўлган кесимдаги чегаравий кучланишлар қуйидаги дастлабки шартларга асосланиб аниқланиши лозим:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
бетоннинг чўзилишга қаршилиги нолга тенг деб қабул қилиниши орқали;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
бетоннинг сиқилишга қаршилиги бетоннинг сиқилган қисмида бир текисда тарқалган вага тенг бўлган кучланишлар орқали;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
бетоннинг сиқилган қисмида жойлашган арматураларнинг зўриқишлари доимий ва лардан катта бўлмаган ҳолда;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
арматурадаги чўзилишга боғлиқ зўриқиш кесимнинг чўзилган қисмининг баландлиги бўйича доимий лардан юқори эмас деб;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
83. Ташқи куч симметрия ўқининг таъсир қиладиган текисликда элементнинг бўйлама ўқига нормал бўлган кесимларнинг ҳисоби бетоннинг сиқилган қисмининг баландлигининг қийматига боғлиқ равишда бажарилиши зарур.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Бу баландлик бўлса, элементнинг чўзилган тўрли ва стерженли ёки симли арматураларда ҳисобланган қаршиликларга тенг бўлган кучланишларга эришиш билан бир вақтда чегаравий ҳолатда бетоннинг сиқилган қисмининг нисбий баландлигининг мувозанат ва чегаравий қийматлари шартларидан аниқланиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
84. нинг қиймати қуйидаги формула бўйича аниқланиши лозим:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(2)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
бу ерда:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
формуладан аниқланадиган майда донадор бетондан тайёрланган конструкциянинг кесилган қисмининг тавсифи:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(3)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— МPа ларда қабул қилинади;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— арматуралардаги кучланиш, МPа ларда қабул қилинади: тўрлар учун — ; стерженли ва симли арматуралаш учун:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
А240, А300, А400, Вр500 - ();
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
А600, А800, А1000, Вр1200 – Вр1500, К-7 ва К-19 - ();
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Вр1200 – Вр1500, К-7, К-19 -();
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— ШНҚ 2.03.01-24 бўйича қабул қилинадиган ва иш коэффициенти ҳисобга олинадиган стерженли ва симли арматураларнинг ҳисобий чўзилган қаршилиги;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— ШНҚ 2.03.01-24 талабларга мувофиқ коэффициент учун аниқланади;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Δ ва — ШНҚ 2.03.01-24 бўйича қабул қилинади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
85. Бетон билан илашган ва ташқи кучланишлар таъсирида қисилган зўриққан арматура учун арматуранинг сиқилишга қаршилигининг ҳисобланган қиймати Rsc ШНҚ 2.03.01-24 талабларига кучланиш гa алмаштирилган бўлиши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3-§. Тўғри бурчакли, таврли, қўштаврли ва халқасимон кесимларнинг эгиладиган элементлари
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
86. Арматуралари элементнинг кесими бўйича текис тақсимланган ҳолатга келтирилган, ташқи куч кесимнинг симметрия ўқи текислигида таъсир қиладиган ва (мазкур ШНҚнинг 3-иловасидаги 3-расмда келтирилган) бўлган ҳоллар учун тўғри бурчакли кесимларнинг ҳисоби қуйидаги шартлардан келиб чиққан ҳолда бажарилиши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(4)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Бунда, сиқилган қисмнинг баландлиги қуйидаги формуладан аниқланади:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(5)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
бу ерда:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(6)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— ушбу ШНҚнинг 81-бандига мувофиқ аниқланади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
87. Арматуралари элементнинг кўндаланг кесими бўйича текис тақсимланган ҳолатга келтирилган кесимнинг чўзилган ва сиқилган қирралари олдида стерженли ва симли арматурага эга бўлган кесимларнинг ҳисоби бўлганда қуйидаги шартлардан келиб чиққан ҳолда бажарилиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(7)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
бу ерда:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Бунда, бетоннинг сиқилган қисмининг баландлиги қуйидаги формуладан аниқланади:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(8)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
бу ерда:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— ушбу ШНҚнинг 81-бандига мувофиқ аниқланади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
88. бўлган ҳолда сиқилган қисмида токчага эга бўлган ва арматуралари тенг тақсимланган ҳолатга келтирилган қўштаврли кесимларнинг ҳисоби бетон сиқилган қисми чегарасининг жойлашишига боғлиқ ҳолда бажарилиши зарур:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
сиқилган қисмнинг чегараси токча ичидан ўтса (ушбу ШНҚнинг 3-иловасидаги 5-расм) қуйидаги шарт бажарилиши зарур:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(9)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ҳисоб қуйидаги формула бўйича амалга оширилиши керак:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(10)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
агар сиқилган қисмнинг чегараси қиррадан (мазкур ШНҚнинг 3-иловасидаги 6-расм) ўтадиган бўлса, мазкур ШНҚнинг 9-шарти бажарилмаса, ҳисоб қуйидаги формула бўйича бажарилиши лозим:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(11)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Сиқилган қисмнинг баландлиги қуйидаги шартдан аниқланиши керак:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(12)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ушбу ШНҚнинг 9 — 12-формулаларида:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Келтирилган арматуралаш коэффициентлари девор учун , сиқилган токча учун ва чўзилган токча учун ушбу ШНҚнинг 53-талабларига мувофиқ қабул қилиниши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
89. Сиқилган қисмида токчаси бўлган ёки арматуралари тенг тақсимланган ҳолатга келтирилган ҳамда чўзилган қисмида стерженли ва симли арматураси бўлган қўштаврли кесимларнинг ҳисоби бўлганда бетоннинг сиқилган қисмининг баландлигига боғлиқ равишда бажарилиш керак:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
агар сиқилган қисм токча чегарасида жойлашган бўлса қуйидаги шарт бажарилса
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(13)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кесимнинг мустаҳкамлиги қуйидаги шартдан аниқланади:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(14)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
агар сиқилган кесимнинг чегараси токча четидан чиқиб кетса мазкур ШНҚнинг 13-шарти бажарилмаса, кесимнинг мустаҳкамлиги қуйидаги шартдан аниқланиши керак:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(15)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Бунда, сиқилган қисмнинг баландлиги қуйидаги шартдан аниқланади:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(16)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Мазкур ШНҚнинг 13 — 16-формулаларида:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Келтирилган арматуралаш коэффициентлари ва лар мазкур ШНҚнинг 81-бандига мувофиқ белгиланиши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
90. Мазкур ШНҚнинг 88 ва 89-бандларига мувофиқ ҳисобга олинадиган таврли ва қўштаврли сиқилган токчаларнинг эни қирранинг ҳар бир томонида эркин осилманинг эни элемент оралиғининг 1/6 қисмидан ошмаслиги ва қуйидаги шартлардан келиб чиққан ҳолда белгиланиши лозим:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кўндаланг қирралар мавжудлигида бўйлама қирралар орасидаги масофанинг 1/2 қисмидан кўп бўлмаслиги;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
бўлганда кўндаланг қирралар бўлмаганда ёки улар орасидаги масофа бўйлама қирралар орасидаги масофадан кўп бўлмаганда, га тенг
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
бўлганда
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
бўлганда
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
91. Халқасимон кесимларнинг ҳисоби қуйидагича бажарилиши керак:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
бўлганда
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(17)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(18)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
бу ерда:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(19)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
rm — халқасимон элемент деворининг ўртадаги юзасининг радиуси
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(20)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— халқасимон кесим қирраларининг мос равишда ташқи ва ички радиуслари.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(21)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(22)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(23)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
шартдан келиб чиққан ҳолда ҳисоблаш бажарилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
92. Армоцемент конструкциялардаги эгиладиган элементларни мустаҳкамлик бўйича ҳисоблашдашарт бажарилиши керак. Агар шарт бажарилмасдан, конструктив режалар билан ёки иккинчи гуруҳ чегаравий ҳолатларни назарда тутиш туфайли чўзилган арматуранинг кесим юзасишарти бажарилгандагидан каттароқ бўлса, ни қабул қилган ҳолда ҳисоблашни мазкур ШНҚнинг 4, 7, 10, 11, 14 ҳамда 15-формулалари бўйича амалга ошириш зарур.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4-§. Тўғри бурчакли таврли, қўштаврли ва халқасимон кесимли номарказий сиқилган элементлар
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
93. Номарказий сиқилган элементларни ҳисоблашда мазкур ШНҚнинг 28-банди талабларига мувофиқ тасодифий бошланғич эксцентриситет ҳамда ШНҚ 2.03.01-24 талабларига мос равишда уларнинг юк кўтарувчи қобилиятига таъсир қилувчи эгилиш ҳисобга олиниши зарур.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
94. Кўндаланг кесими тўғри бурчак шаклида бўлган ва арматуралари тенг тақсимланган ҳолатга келтирилган номарказий сиқилган элементларнинг ҳисоби қуйидагича бажарилиши керак:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
бўлганда қуйидаги шартлардан келиб чиққан ҳолда:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(24)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Бунда, сиқилган қисмнинг баландлиги қуйидаги формула бўйича аниқланади:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(25)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ушбу ШНҚнинг 24 ва 25-формулаларида:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— бўйлама кучнинг қуйилиш нуқтасидан кесимнинг чўзилган қиррасигача бўлган масофа;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— кесимнинг мос равишда сиқилган ва чўзилган қисмларининг юзалари;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— бетон сиқилган қисмлари юзасининг кўндаланг куч нинг қуйилиш нуқтасига нисбатан статик моменти,
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— сиқилган келтирилган арматура юзасининг кўндаланг куч нинг қуйилиш нуқтасига нисбатан статик моменти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— чўзилган келтирилган арматура юзасининг кўндаланг куч нинг қуйилиш нуқтасига нисбатан статик моменти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
бўлганда қуйидаги шартлардан келиб чиққан ҳолда
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(26)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— марказий сиқилган элементнинг кўтариш қобилияти қуйидаги формула бўйича аниқланади:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(27)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
бу ерда:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— кесимнинг юк кўтариш қобилияти, бу кесимда сиқилган қисмнинг баландлиги га тенг қилиб қабул қилиниши ва қуйидаги формула бўйича аниқланиши керак:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(28)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— бўйлама кучнинг келтирилган кесим оғирлик марказига нисбатан эксцентриситети, бу эксцентриситет қуйидагига тенг:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— бўйлама ҳисобий куч нинг келтирилган кесим оғирлик марказига нисбатан эксцентриситети, бу эксцентриситет қуйидаги формула бўйича аниқланади:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(29)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
95. Арматуралари бир текис тақсимланган ҳолатга келтирилган таврли ва қўштавр кесимли номарказий сиқилган элементларнинг ҳисоби қуйидагича бажарилиши лозим:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
агар
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ва бўлса
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(30)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
шарти бажарилса, бетон сиқилган қисмининг баландлиги мазкур ШНҚнинг 25-формуласи бўйича ҳисобланиши керак;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
бўлганда
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(31)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
бу ерда сиқилган қисмнинг баландлиги ушбу ШНҚнинг 25-формуласидан аниқланади;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
бўлганда ушбу ШНҚнинг 26-формуласи бўйича ҳисобланади, бу ерда:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(32)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
бунда :
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
бўлганда
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(33)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
бўлганда
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(34)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(35)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
бу ерда:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— келтирилган кесимнинг оғирлик марказидан чўзилган ёки камроқ сиқилган қиррасигача масофа;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
бўлганда
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
бу ерда:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(36)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Элемент эгилишининг таъсири қиймати ШНҚ 2.03.01-24 бўйича ҳисобланадиган коэффициент га кўпайтириш йўли билан ҳисобга олиниши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Мазкур ШНҚнинг 30 — 34-формулаларида мазкур ШНҚнинг 88-бандидагидек белгилар қўлланилган.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
96. Кўндаланг кесими доира шаклида бўлган ва марказий сиқилган элементларнинг (арматуралар айлана узунлиги бўйича тенг тақсимланган) ҳисоби қуйидаги шартлардан келиб чиққан ҳолда амалга оширилиши лозим:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(37)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Бунда, бетон сиқилган қисмининг нисбий юзасининг қиймати қуйидаги формуладан аниқланиши лозим:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(38)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Агар ушбу ШНҚнинг 38-формуласидан олинган қиймат α<0.15 бўлса, 37-формулага нинг қуйидаги формула бўйича аниқланадиган қиймат қўйилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(39)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Мазкур ШНҚнинг 37-формуласидаги
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— нинг қиймати мазкур ШНҚнинг 81-бандига мувофиқ аниқланиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
97. Арматуралари келтирилган юза бўйича тенг тақсимланган ва кўндаланг кесими тўғри бурчакли тўртбурчак шаклида бўлган марказий чўзилган элементларнинг ҳисоби қуйидаги шартдан келиб чиққан ҳолда амалга оширилиши лозим:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(40)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
5-§. Номарказий чўзилган элементлар
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
98. Арматуралари келтирилган юза бўйича тенг тақсимланган ва кўндаланг кесими тўғри бурчакли тўртбурчак шаклида бўлган номарказий чўзилган элементлар қуйидагича ҳисобланиши лозим:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
агар бўйлама куч кесим марказининг чегараси ичига қўйилган бўлса, у ҳолда ҳисоб қуйидаги шарт бўйича бажарилиши керак:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(41)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
бу ерда:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— номарказий чўзилишда элементлар юк кўтариш қобилиятининг пасайиш коэффициенти 0.8 га тенг деб қабул қилинади;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
агар бўйлама куч кесим ядроси (маркази) ва кесимнинг ташқи чегараси орасига қўйилган бўлса, у ҳолда мазкур ШНҚнинг 41-шартига мувофиқ 0.6 га тенг қилиб қабул қилиниши керак;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
агар бўйлама куч кесим чегарасидан ташқарига қўйилган бўлса элементлар қуйидаги шарт бўйича ҳисобланиши керак:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(42)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
бунда, сиқилган кесимнинг баландлиги x қуйидаги формула бўйича аниқланиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(43)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— ушбу ШНҚнинг 25-формуласидаги белгилар билан бир хил.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
агар мазкур ШНҚнинг 43-формуласидан олинган қиймат , бўлса, у ҳолда ушбу ШНҚнинг 42-формуласига қиймати қўйилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
6-§. Элементнинг бўйлама ўқига қия бўлган кесимларнинг мустаҳкамлигини ҳисоблаш
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
99. Қия кесимларнинг мустаҳкамлигини ҳисоблаш қуйидаги тартибда амалга оширилиши керак:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
қия ёриқлар орасидаги сиқилган бетон бўйича;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кўндаланг куч таъсири остидаги қия ёриқ бўйича;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
эгувчи момент таъсири остидаги қия ёриқлар бўйича.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Кесими тўғри бурчакли бўлган армоцемент элементлар учун қия ёриқлар орасидаги сиқилган бетоннинг мустаҳкамлигини таъминловчи қуйидаги шартга риоя қилиниши зарур:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(44)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Тўрлардаги кўндаланг симларнинг таъсирини ҳисобга олувчи коэффициент , қуйидаги формула бўйича аниқланиши лозим:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(45)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
коэффициент қуйидаги формула бўйича аниқланиши керак:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(46)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
бу ерда, нинг қийматлари МPа ларда ўлчанади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
100. Армоцемент элементларнинг бўйлама ўқига (ушбу ШНҚнинг 3-иловасидаги 14-расм) қия бўлган кесимларнинг кўндаланг куч таъсирига мустаҳкамлиги қуйидаги шарт бўйича ҳисобланиши керак:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(47)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
бу ерда:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— қия кесимнинг бир томонида жойлашган ташқи юк билан аниқланадиган кўндаланг куч;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— тўрнинг қия ёриқ билан кесишадиган кўндаланг симлари орқали қабул қилинадиган кўндаланг куч;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— қия кесимнинг сиқилган қисмдаги бетон томонидан қабул қилинадиган кўндаланг куч.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
нинг қиймати қуйидаги формула бўйича аниқланиши керак:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(48)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
бу ерда:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— қия ёриқнинг проекцияси; ёриқнинг қиялик бурчаги 45º га тенг қилиб белгиланади;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— элементларни қия ёриқ чегарасида тўрларнинг кўндаланг симлари билан арматуралаш тиғислиги:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(49)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
бу ерда:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— элементни кўндаланг куч таъсирига ҳисоблашда элемент деворини келтирилган юза бўйича арматуралаш коэффициенти:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(50)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— тўрларнинг қия ёриқлар чегарасида жойлашган кўндаланг симлари кесимининг юзаси;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— қия ёриқлар чегарасида жойлашган кўндаланг стерженлар кесимининг юзаси;
— кўндаланг кучни қабул қилувчи элемент деворининг қалинлиги;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— тўрсимон элемент деворининг элемент кесимининг вертикал ўқига нисбатан қиялик бурчаги.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Эгиладиган ва номарказий сиқилган элементлар учун кўндаланг куч нинг қиймати қуйидаги формула бўйича аниқланади:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(51)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
бу ерда:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ва — элементнинг ҳисобланаётган кесимдаги (мос равишда) эни ва баландлиги.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Сиқилган кесимнинг чегараси токча чегарасида жойлашган ҳолда деб қабул қилинишига йўл қўйилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
101. Элементнинг бўйлама ўқига қия жойлашган кесимларни эгувчи момент таъсирига ҳисоблашни қуйидаги шарт бўйича амалга ошириш лозим:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(52)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
бу ерда:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— қия кесимнинг ўққа нисбатан бир томонида жойлашган барча ташқи кучлардан юзага келадиган момент, мазкур ўқ сиқилган қисмдаги тенг таъсир қилувчи ички кучлар қўйилган нуқтадан ўтади ва моментнинг таъсир текислигига перпендикуляр бўлиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Қия кесимдаги сиқилган қисмнинг баландлиги (элементнинг бўйлама ўқига нормал йўналган чизиқ бўйича ўлчанган) бетон ва арматуранинг қия кесимида юзага келадиган ички кучларнинг элемент бўйлама ўқидаги проекцияларининг мувозанат шартидан аниқланиши зарур.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Элементнинг нормал ёриқлар ҳосил бўлмайдиган ҳудудларда ушбу элементнинг чўзилган қирраларини кесиб ўтувчи қия кесимлар учун эгувчи моментнинг таъсири бўйича текшириш ўтказилмайди, ташқи кучлардан юзага келадиган момент М ёриқ ҳосил қилувчи моментдан кичик ёки унга тенг бўлса Rbt,ser ни Rbt га алмаштириш керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
6-боб. Армоцемент конструкцияларни иккинчи гуруҳ чегаравий ҳолатлар бўйича ҳисоблаш
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1-§. Армоцемент конструкцияларни ёриқлар ҳосил бўлиши ва очилиши бўйича ҳисоблаш
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
102. Армоцемент конструкциялар элементларининг бўйлама ўқига нормал ва қия йўналишда ёриқлар ҳосил бўйича ушу элементларнинг ҳисобини ШНҚ 2.03.01-24 талабларига мувофиқ майда донадор бетондан тайёрланган темир-бетон конструкцияларнинг ҳисоби каби амалга ошириш лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Бунда, ёриқларни ҳисобга олган ҳолда қаршилик моментининг қиймати Wpl ни ушбу ШНҚнинг 113-банди бўйича аниқлаш, Rbt,ser ни эса бетоннинг ишлаш шароитини ифодаловчи коэффициенти ни ҳисобга олмасдан қабул қилиш лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
103. Армоцемент конструкцияларнинг элементларини ёриқлар очилиши бўйича қуйидаги тартибда ҳисоблаш зарур:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
элемент бўйлама ўқига нормал йўналган ёриқларнинг очилиши бўйича;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
элемент бўйлама ўқига қия йўналган ёриқларнинг очилиши бўйича.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Армоцемент конструкциялар элементларини ёриқларни очилиши бўйича ҳисоблашни қуйидаги формула бўйича амалга ошириш лозим:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(53)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
бу ерда:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— ушбу ШНҚнинг 104 — 108-бандларига мувофиқ аниқланадиган ташқи юк таъсиридан ёриқларнинг очилиш кенглиги;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— ёриқларнинг чегаравий йўл қўйиладиган очилиш кенглиги.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ёриқларнинг очилишига йўл қўйиладиган армоцемент элементларни ҳисоблашни нормал ва қия ёриқларнинг давом этадиган ва давом этмайдиган очилиши бўйича амалга ошириш зарур.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ёриқларнинг давом этадиган очилиш кенглиги қуйидаги формула бўйича аниқланади:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(54)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ёриқларнинг давом этмайдиган очилиш кенглиги эса қуйидаги формула бўйича аниқланади:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(55)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
бу ерда:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— доимий ва вақтинчалик узоқ муддатли юкларнинг давом этадиган таъсиридан ёриқларнинг очилиш кенглиги;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— доимий ва вақтинчалик (узоқ ва қисқа муддатли) юкларнинг давом этмайдиган таъсиридан ёриқларнинг очилиш кенглиги;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— доимий ва вақтинчалик узоқ муддатли юкларнинг давом этмайдиган таъсиридан ёриқларнинг очилиш кенглиги.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2-§. Элементни унинг бўйлама ўқига нормал йўналган ёриқларнинг очилиши бўйича ҳисоблаш
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
104. Тўрли арматуралашда элементнинг бўйлама ўқига нормал йўналган ёриқларнинг очилиш кенглиги қуйидаги формула бўйича аниқланиши керак:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(56)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
бу ерда:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— тўрлар учун қабул қилинадиган коэффициент:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
пайвандланган тўрлар учун — 3;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
тўқилган тўрлар учун — 3,5;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— қуйидагиларга тенг қилиб қабул қилинадиган коэффициент:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
доимий ва узоқ муддатли юкларнинг қисқа муддатли ва давом этмайдиган таъсири ҳисобга олинганда — 1;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кўп марта такрорланадиган, шунингдек йириклик модули 2,0 — 1,5 дан юқори бўлган ҳамда йириклик модули 2 ва ундан паст бўлган қум асосидаги А гуруҳдаги бетонлар учун доимий ва узоқ муддатли юкларнинг узоқ давом этадиган таъсири ҳисобга олинганда — 1,7;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кўп марта такрорланадиган, шунингдек йириклик модули 2,0 — 1,5 дан юқори бўлган ҳамда йириклик модули 2 ва ундан паст бўлган қум асосидаги Б гуруҳдаги бетонлар учун доимий ва узоқ муддатли юкларнинг узоқ давом этадиган таъсири ҳисобга олинганда — 1,65;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— юклар таъсирида кесимнинг чўзилган қирраси олдидаги тўрларда ҳосил бўладиган ва мазкур ШНҚнинг 106-бандига мувофиқ аниқланадиган кучланиш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— тўрнинг мазкур ШНҚ 77-бандига мувофиқ қабул қилинадиган эластиклик модули;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— тўр катагининг ўлчами, mm.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
105. Конструкцияларни қўш арматуралашда элементнинг бўйлама ўқига нормал ёриқларнинг очилиш кенглиги (mm да) қуйидаги формула бўйича аниқланиши лозим:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(57)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
бу ерда:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— эгиладиган ва номарказий сиқилган элементлар учун — 1 га тенг, эгиладиган ва номарказий чўзилган элементлар учун — 1,2 га тенг қилиб қилинадиган коэффициент;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— ушбу ШНҚнинг 104-бандидагидек аниқланади;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— элемент чўзилган қисмининг келтирилган тўрли арматуралаш коэффициентининг катталигига боғлиқ бўлган коэффициент.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Бу коэффициент қуйидагича қабул қилиниши керак:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
бўлганда — 4,5;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
бўлганда — 3,0;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
бўлганда — 1,5;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— қуйидагиларга тенг қилиб қабул қилинадиган коэффициент:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
пайвандланадиган тўрлар учун — 0,8;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
тўқилган турлар учун — 1;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— ушбу ШНҚнинг 106-бандига мувофиқ қабул қилинади;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— чўзилган қисмнинг келтирилган арматуралашнинг коэффициенти, бу коэффициент 0.02 дан юқори бўлмаган қийматда қабул қилинади;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— стерженли ёки симли арматураларнинг диаметри, mm;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— арматуранинг келтирилган эластиклик модули, унинг қиймати қуйидаги формула бўйича аниқланади:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(58)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
106. Кучланиш қуйидагича аниқланиши лозим:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
марказий чўзилган элементларда қуйидаги формула бўйича
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(59)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
бу ерда:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— барча йўқотишларни ҳисобга олган ҳолда олдиндан зўриқиш (кучланиш)ни юзага келтирувчи кучлар;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— бетон кесимининг юзаси;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Эгиладиган, номарказий сиқилган ёки номарказий чўзилган элементлар учун кучланишни ҳисоблаш қайишқоқ жисмларнинг ҳисоби каби амалга оширилиши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ни ҳисоблашда бир хил (ягона) эластик тавсифга эга бўлган эквивалент пўлат кесимга келтирилган кесим кўриб чиқилиши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Чўзилган қисмда фақат кесими эквивалент юзага эга бўлган бўлган арматура пўлат кесимга келтирилади, сиқилган қисмда эса кесимлари эквивалент юзаларга эга бўлган арматура ва бетон (бетон — эластиклик модулларининг нисбатлари ҳисобга олинган ҳолда) пўлат кесимга келтирилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
нинг қийматлари:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
эгиладиган элементлар учун қуйидаги формула бўйича аниқланади:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(60)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
номарказий сиқилган ва номарказий чўзилган элементлар учун қуйидаги формула бўйича аниқланади:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(61)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ушбу ШНҚнинг 60-61-формулаларида:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— пўлат кесимга келтирилган элементдаги қаршилик моменти қуйидаги формула бўйича аниқланиши лозим:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(62)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
бу ерда:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— эквивалент пўлат кесимга келтирилган кесимнинг унинг оғирлик марказига нисбатан инерция моменти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— бўйлама куч ва олдиндан сиқиш кучланиши нинг тенг таъсир этувчиси.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— кучнинг элемент кесими оғирлик марказига нисбатан эксцентириситети;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— кучланишнинг элемент кесими оғирлик марказига нисбатан эксцентриситети;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— ядровий (марказий) нуқтадан кесимнинг сиқилган қиррасигача бўлган масофа.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ушбу ШНҚнинг 61-формуласидаги «минус» ишораси номарказий сиқилишни, «плюс» ишораси эса номарказий чўзилишни англатади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
107. Ёриқбардошлик бўйича 2-тоифа талаблари қўйиладиган элементлар учун ёриқларнинг давом этмайдиган очилиш кенглиги доимий ва узоқ муддатли юклардан ёриқларнинг очилиш кенгликлари ва қисқа муддатли юклар таъсиридан ёриқлар очилиш кенглиги ўсишининг йиғиндиси сифатида аниқланиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ёриқларнинг давом этадиган очилиш кенглиги доимий ва узоқ муддатли юкларнинг таъсир қилиш давомийлигига боғлиқ эканлиги инобатга олиниши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3-§. Элементни унинг бўйлама ўқига қия бўлган ёриқлар очилиши бўйича ҳисоблаш
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
108. Тўрли ва қўш (комбинациялашган) арматуралашда эгиладиган элементларнинг ўқига қия бўлган ёриқларнинг очилиш кенглиги қуйидаги формула бўйича аниқланиши зарур:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(63)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
бу ерда:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— ушбу ШНҚнинг 104-бандида келтирилган коэффициент;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— тўрлар учун қўлланиладиган коэффициент:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
тўқилган тўрларда —
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
пайвандланган тўрларда —
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— ушбу ШНҚнинг 105-бандида келтирилган коэффициент;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— ушбу ШНҚнинг 81-бандига мувофиқ қабул қилинадиган коэффициент;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— элементнинг бўйлама ўқига нормал (тик) йўналиш бўйича жойлашган тўрлардаги симларнинг диаметри:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(64)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
бу ерда:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— элемент узунлигининг қаралаётган ҳудудида таъсир қилувчи юклардан ҳосил бўладиган энг катта кўндаланг куч;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— элементда олдиндан сиқилишдан (олдиндан ўраб қисишдан) ҳосил бўладиган бўйлама куч.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4-§. Армоцемент конструкцияларнинг элементларини деформациялар бўйича ҳисоблаш
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
109. Армоцемент конструкцияларнинг элементларини деформациялар бўйича ҳисоблаш конструкцияларга қўйиладиган фойдаланиш талабларни инобатга олган ҳолда амалга оширилиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Армоцемент конструкцияларнинг элементларини деформациялар бўйича ҳисоблашни қуйидаги таъсирларга қарши амалга ошириш керак:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
деформациялар технологик ёки конструктив талаблар билан чекланганда доимий, вақтинчалик узоқ муддатли ва қисқа вақтли юклар;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
деформациялар эстетик талаблар билан чекланганда доимий ва вақтинчалик узоқ муддатли юклар;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Элементларда чегаравий йўл қўйиладиган деформацияларнинг қийматлари ШНҚ 2.01.07-21 талабларига мувофиқ олиниши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Армоцемент конструкциялар элементларининг деформацияси (салқилиги, бурилиш бурчаклари)ни ушбу ШНҚнинг 110 — 115-бандларига мувофиқ бикрлик ва эгрилик қийматларини аниқлаб қурилиш механикаси умумий қоидаларининг формулалари бўйича ҳисоблаш зарур.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Армоцемент конструкциялар элементларидаги эгрилик ва деформацияларнинг қийматлари уларнинг бошланғич ҳолатидан ҳисобланиши, агар ушбу элементларнинг арматуралари олдиндан зўриқтирилган бўлса, бунда элементлардаги эгрилик ва деформацияларнинг қийматлари уларни қисишгача бўлган ҳолатдан бошлаб ҳисобланиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Агар доимий, узоқ муддатли (давомий) ва қисқа вақтли юклар таъсирида ёриқлар ҳосил бўлмаса, бунда чўзилган қисмда элементлар ёки уларнинг қисмлари ёриқларсиз деб деб ҳисобланиши, юкларни ишончлилик коэффициенти тенг деб ҳисоблаш формулаларига киритиш керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
110. Юкларнинг қисқа вақтли таъсирида элементларнинг бикрлиги қуйидаги формула бўйича аниқланиши лозим:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(65)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
бу ерда:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— бетоннинг ШНҚ 2.03.01-24 талаблари бўйича белгиланадиган эластиклик модули;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— арматураланган (модулларнинг нисбатига мос равишда тўр билан арматуралаш коэффициентларини ҳисобга олиб элементнинг бетони бўйича келтирилган) кесимнинг инерция моменти.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Деформацияларни ҳисоблашда арматуралашнинг келтирилган коэффициентлари қуйидаги формулалар бўйича аниқланиши лозим:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(66)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
5-§. Элементлар чўзилган қисмининг ёриқларсиз қисмларидаги эгриликни аниқлаш
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
111. Эгиладиган, номарказий сиқилган ва номарказий чўзилган элементларнинг бўйлама ўқига нисбатан нормал (тик) ёки қия ёриқлар ҳосил бўлмайдиган қисмларидаги эгриликнинг тўлиқ қиймати қуйидаги формула бўйича аниқланиши лозим:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(67)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
бу ерда:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— қисқа вақтли юкларнинг давом этмайдиган таъсири ҳамда доимий ва узоқ муддатли вақтинчалик юкларнинг (Р кучни ҳисобга олмаган ҳолда) давом этадиган таъсиридан юзага келадиган эгрилик мос равишда қуйидаги формулалар бўйича аниқланади:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(68)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(69)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
бу ерда:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— ташқи юклардан момент таъсир қилувчи текисликка нормал (тик) йўналган ўққа нисбатан юзага келадиган ва келтирилган кесимнинг оғирлик марказидан ўтадиган момент;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— ушбу ШНҚнинг 65-формуласи бўйича аниқланади;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— бетоннинг силжувчанлигини ҳисобга олувчи коэффициент, унинг қиймати қуйидагиларга тенг қилиб қабул қилиниши керак:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
атроф муҳитдаги ҳавонинг намлиги 40 фоиз ва ундан юқори бўлганда — 2,6;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
буғлаш ёрдамида тайёрланган бетон учун — 3,0;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
атроф муҳитдаги ҳавонинг намлиги 40 фоиздан кам бўлганда — 3,9;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
буғлаш ёрдамида тайёрланган бетон учун — 4,5;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— юклар таъсирининг давомийлиги ҳисобга олинганда армоцемент конструкцияларнинг бикирлиги.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(70)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— олдиндан қисиш кучларининг давом этмайдиган таъсиридан элементнинг букилиши билан шарт-шароитланадиган эгрилик қуйидаги формула бўйича аниқланади:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(71)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
олдиндан қисиш кучлари таъсиридан бетоннинг силжиши (силжувчанлиги) ва чўкиши туфайли элементнинг букилиши билан шарт-шароитланадиган эгрилик, у қуйидаги формула бўйича аниқланади:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(72)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
бу ерда:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— олдиндан қисиш кучлари таъсири остида бетоннинг чўкиши ва силжиши (силжувчанлиги) туфайли бетонда юзага келадиган нисбий деформациялар.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Улар мос равишда кесимнинг чўзилган ва сиқилган қирралари сатҳида қуйидаги формулалар бўйича аниқланади:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(73)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(74)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
нинг қиймати ШНҚ 2.03.01-24 талаблари бўйича чўзилган қисмдаги арматура учун бетоннинг чўкиши ва силжувчанлиги туфайли арматуранинг олдиндан кучланишидан юзага келадиган йўқотишлар йиғиндисига сон жиҳатдан тенг қилиб қабул қилинади, нинг қиймати (агар арматура бетоннинг четки сиқилган толаси сатҳида бўлса) зўриқтирилган арматура учун худди шундай тарзда қабул қилинади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Олдиндан зўриқтирилмаган (кучлантирилмаган) элементлар учун ва эгриликларнинг қийматларини нолга тенг деб қабул қилишга йўл қўйилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
112. Бетоннинг сиқилган зонасидаги дастлабки ёриқларга эга бўлган бўлган қисмларида эгриликни аниқлашда лар қиймати 15 фоизга, нинг қиймати эса 25 фоизга оширилиши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
6-§. Элементларнинг чўзилган қисмида ёриқларга эга бўлган қисмларининг эгрилигини аниқлаш
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
113. Тўғри бурчак, тавр, қўштавр кесимли эгиладиган, номарказий сиқилган ва номарказий чўзилган элементларнинг бўйлама ўқига нормал (тик) йўналишда ёриқлар ҳосил бўладиган қисмлардаги эгриликнинг тўлиқ қиймати қуйидаги формула бўйича аниқланиши керак:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(75)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
бу ерда:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— деформациялар бўйича ҳисобланадиган бутун юкнинг давом этмайдиган таъсиридан юзага келадиган эгрилик, бунда мазкур ШНҚнинг 28-банди талаблари инобатга олиниши лозим;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— доимий ва узоқ муддатли юкларнинг давом этмайдиган таъсиридан юзага келадиган эгрилик;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— доимий ва узоқ муддатли юкларнинг давомли таъсиридан юзага келадиган эгрилик;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— мазкур ШНҚнинг 72-формуласидан аниқланадиган эгрилик.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
114. нинг қиймати қуйидаги формула бўйича аниқланиши керак:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(76)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
бу ерда
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— барча ташқи юклардан моментнинг таъсир қилиш текислигига нормал (тик) йўналган ва келтирилган кесимнинг оғирлик марказидан ўтувчи ўққа нисбатан олинган момент;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— ёриқлар ҳосил бўлаётганда элементнинг бўйлама ўқига нормал (тик) йўналишдаги кесим томонидан қабул қилинадиган момент;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— мазкур ШНҚнинг 65-формуласидан аниқланади;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— қуйидаги формуладан аниқланади:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(77)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
бу ерда:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— мазкур ШНҚнинг 3-иловасидаги 6-жадвал бўйича қабул қилинадиган ва элемент бикирлигининг пасайишини ҳисобга олувчи коэффициент.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
нинг қиймати қуйидаги формулалар бўйича аниқланади:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
арматуралари олдиндан зўриқтирилмаган элементлар учун
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(78)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
олдиндан зўриқтирилган элементлар учун
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(79)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
бу ерда:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— чўзилган бетоннинг ноэластик деформацияларини ҳисобга олган ҳолда кесимнинг четки чўзилган толаси учун қаршилик моменти. У қуйидаги формуладан аниқланади:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(80)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
бу ерда:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— кесимнинг сиқилган ва чўзилган қисмларининг инерция моментлари, ушбу моментлар кесимларнинг ушбу қисмида жойлашган тўрлар кесимлари юзаларининг нулли чизиғига нисбатан ҳисобланади;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— кесимнинг чўзилган қисмидаги бетоннинг нулли чизиғига нисбатан статик момент;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— кесимнинг нулли чизиғидан кесим четки чўзилган толасигача бўлган масофа.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Кесим нулли чизиғининг жойланиши қуйидаги шартдан аниқланади:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(81)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
бу ерда:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— мос равишда нулли чизиққа, бетон кесимининг сиқилган қисмига, кесимнинг чўзилган қисмида жойлашган тўрларнинг юзаларига нисбатан ҳисобланган статик моментлар;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— кесим баландлиги.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
нинг қиймати ушбу ШНҚдаги (79) шартга боғлиқ ҳолда қуйидаги формула бўйича аниқланиши лозим:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(82)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Мазкур ШНҚнинг (79) формуласидаги «плюс» ишора ва моментларининг йўналишлари қарама-қарши бўлганда, «минус» — ишора эса ушбу йўналишлар бир томонлама бўлганда қўлланилиши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ушбу ШНҚнинг 79-формуласида:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— ёрилишга чидамлилигини аниқлаш керак бўлган чўзилган қисмдан энг узоқ марказий (ядровий) нуқтадан ўтадиган ва нулли чизиққа паралел бўлган ўққа нисбатан кучдан олинган момент,нинг қийматини ШНҚ 2.03.01-24 бўйича (ни мазкур ШНҚнинг 114-бандига риоя қилган ҳолда) аниқлаш лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
115. — нинг қиймати қуйидаги формула бўйича аниқланиши керак:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(83)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
бу ерда:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— келтирилган кесимнинг оғирлик марказидан ўтувчи ва моментнинг таъсир қилиш текислигига нормал (тик) йўналган ўққа нисбатан доимий ва узоқ муддатли юклардан олинган момент;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— ушбу ШНҚнинг 77-формуласи бўйича аниқланиши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
116. нинг қиймати қуйидаги формула бўйича аниқланиши лозим:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(84)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
бу ерда
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— ушбу ШНҚнинг 115-бандида келтирилган;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
қуйидаги формулага асосан аниқланиши керак:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(85)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
бу ерда:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— мазкур ШНҚнинг 77-формуласига асосан олиниши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
7-§. Салқиликларни аниқлаш
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
117. Эгилиш деформацияларига боғлиқ бўлган салқиликлар
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(86)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
бу ерда: (79) шартга
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— элемент кўчишининг аниқланаётган йўналиши бўйича оралиқ узунлигидаги (салқилик аниқланган) кесимга қўйилган бирлик куч таъсиридан кесимда юзага келадиган эгувчи момент;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— юклардан (салқилик аниқланган) кесимда ҳосил бўлган салқиликнинг тўлиқ қиймати, нинг қиймати ушбу ШНҚнинг 67 ва 75-формулалари бўйича аниқланади, эгрилик ишораси эгри эпюрага (эгувчи момент эпюрасига) мувофиқ қабул қилиниши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Эгувчи моментнинг ишораси ўзгармайдиган ҳар бир қисмида ёриқларга эга бўлган ва доимий (ўзгармас) кесимли элементлар учун салқиликни энг зўриққан кесим бўйича ҳисоблаш лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Бундай қисмнинг қолган кесимлари учун эгриликни эгувчи моментларнинг қийматларига пропорционал равишда ўзгаради деб ҳисоблаш зарур.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Юкланишнинг энг кўп тарқалган ҳоллари учун доимий (ўзгармас) кесимли эгиладиган элементнинг салқилигини қуйидаги формула бўйича аниқлаш лозим:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(87)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
бу ерда
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— элементнинг таяниш шартлари ва юкланиш схемасига боғлиқ ҳолда қабул қилинадиган коэффициент;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— элементнинг юклардан олинган энг катта эгувчи моментига эга бўлган х (салқилик аниқланган) кесимининг салқилиги;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— элементнинг ҳисобланган оралиғи.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
7-боб. Конструктив талаблар
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1-§. Асосий талаблар
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
118. Пўлат тўрлар билан арматураланган армоцемент конструкцияларни лойиҳалашда уларни тайёрлаш шароитлари ва талаб этилган узоқ муддат хизмат қилиши, бетон ва арматуранинг биргаликда ишлашини таъминлаш учун мазкур бобдаги конструктив талаблар бажарилиши зарур.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
119. Композит тўрлар ва/ёки стерженли композит арматура билан арматураланган армоцемент конструкцияларни конструктив жиҳатдан лойиҳалаш махсус талабларга мувофиқ амалга оширилиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2-§. Элементлар кесимларининг энг кичик ўлчамлари
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
120. Армоцемент конструкциялар элементларининг биринчи ва иккинчи гуруҳ чегаравий ҳолатлар бўйича таъсир қилувчи кучларга ҳисоблаш натижаларидан аниқланадиган кесимининг минимал ўлчамлари бетон ҳимоя қатламининг қалинлигига қўйиладиган талабларни, арматураларнинг жойлашиши ва анкерланиши, арматуралаш ва кесимлар ўлчамларининг унификацияси, шунингдек конструкцияларни тайёрлаш технологиясини ҳисобга олиб белгиланиши зарур.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
121. Юк кўтарувчи армоцемент конструкциялар деворлари ва токчаларининг қалинлиги 15 mm дан кичик ва 30 mm дан катта бўлмаслиги лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Четки қирралар, бикрлик қирралари, диафрагмаларни 30 mm дан катта қалинликда (агар бу ҳисоблаш бўйича талаб қилинган ҳолда) тайёрлашга йўл қўйилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
40 mm дан юқори қалинлаштириш (четки қирралар, бикрлик қирралари, диафрагмалар) ШНҚ 2.03.01-24 талабларига мувофиқ тўрларсиз бажарилиши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3-§. Бетоннинг ҳимоя қатлами
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
122. Бетоннинг ҳимоя қатлами, элемент юзасидан арматуранинг сиртигача бўлган қатлам бетон ва арматуранинг биргаликда ишлашини, конструкцияларни тайёрлаш, монтаж ва фойдаланиш босқичларида арматуранинг коррозиядан ҳимоя қилинишини, конструкцияларнинг оловбардошлигини таъминлаш учун етарли бўлиши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Армоцемент конструкцияларда бетон ҳимоя қатламининг лойиҳа қалинлиги қуйидагилардан кам бўлмаслиги лозим:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
тўрлар учун — 4 mm дан;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
бетоннинг ҳимоя қатлами чегарасида стерженли ва симли тўрлар бўлганда — 8 mm дан кам.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Бетон ҳимоя қатламининг қалинлиги конструкцияларни тайёрлаш технологияси бўйича талабларни ҳисобга олган ҳолда белгиланиши зарур.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
123. Гидроизоляция қопламасига эга бўлмаган армоцемент конструкцияларда кучланиш узатиладиган узунлик чегарасида зўриққан арматуралар учун бетон ҳимоя қатламининг қалинлиги арматуранинг икки диаметридан кам бўлмаслиги, бироқ 15 mm дан ошмаслиги керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
124. Барча эгиладиган йиғма элементларда зўриқмаган бўйлама арматуралар учлари (охирги қисми) элемент четидан 5 mm дан кўп бўлмаган масофада бетон ичида жойлашиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Зўриққан арматураларни учлари (охирги қисми)ни, шунингдек зулфинлар (анкерлар)ни 5 mm дан кам бўлмаган қалинликда донадор бетон қоплами билан ҳимоялаш зарур.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
125. Лойиҳалашда тўрлар, стерженли ва симли арматураларнинг элемент кесимида лойиҳавий ҳолатда жойлашишини таъминлаш бўйича чора-тадбирлар (қистирмалар ва тагликлар, бетондан ишланган шайбалар назарда тутилиши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Бундай талабларни бажариш имкони бўлмаган ҳолларда рухланган арматура ва тўрлар қўлланилиши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4-§. Элементларни арматуралаш
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
126. Армоцемент конструкцияларнинг элементларида ҳарорат таъсирида чўкиш кучланишларининг тўрлар орқали қабул қилиниши учун уларни (тўрларни) элементлар сиртидан энг кичик (минимал) масофада мазкур ШНҚнинг 122-бандига мувофиқ жойлаштириш зарур.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Стерженли ва симли арматуранинг ўз-ўзидан зулфинланиш (анкерланиш) қисмида ҳосил бўладиган чўзилишни қабул қилиш учун зич тўқилган тўрларни ушбу арматура сиртидан энг кам (минимал) масофада жойлаштириш лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
127. Армоцемент конструкциялар элементларининг токча ёки деворлари чегарасида камида иккита тўр ўрта текисликка нисбатан симметрик равишда жойлаштирилиши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Тўғри бурчак кесимли эгиладиган элементлар чўзилган қисм бўйича бир ёки бир нечта тўрлар билан арматураланиши зарур.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Конструктив арматураланган армоцемент элементларни чўзилган қисм бўйича элемент кесимининг ўрта қисмида жойлашадиган битта тўр билан арматуралашга йўл қўйилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
128. Армоцемент конструкциялар элементларининг девор ва токчаларидаги зўриққан ёки зўриқмаган алоҳида арматураларни (кичик диаметрли арматураларни улар орасида 10 mm дан кам бўлмаган минимал оралиқ масофаларда ўрнатишни инобатга олган ҳолда) кесим бўйича бир текис (тенг тақсимланган ҳолда) жойлаштирилиши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
129. Конструкцияларни арматуралашда металл сарфи, арматураларнинг диаметри ва синфлари минимал бўлиши инобатга олиниши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
130. Арматураларни қабул қилинган технология бўйича қолипларга жойлаштиришда қуйидагилар инобатга олиниши керак:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
бетон ичига ўрнатиш учун тайёр боғламларда бўлиши;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
қолиплаш жараёнида алоҳида тўрлар кўринишида тайёрланган бўлиши.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
131. Армоцемент конструкциялардаги тешикларни қўшимча арматура билан ўраш (ҳошиялаш), бунда ушбу арматуранинг кесими тешик чегарасидаги ишчи арматура кесимидан (яхлит плитани ҳисоблаш бўйича талаб қилинадиган кесимдан) кичик бўлмаслиги зарур.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Плита четида тўпланган юклар бўлганда уни арматуралаш ва қалинлаштириш ҳисоблаш натижалари бўйича амалга оширилиши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
132. Армоцемент конструкциялардаги арматурали тўрлар девор ва токчаларнинг ўрта текисликлари кесишадиган чизиқ ортига (тўр катаги ўлчамидан камида уч марта катта бўлган ва 30 mm дан кичик бўлмаган узунликда) киритилган бўлиши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
5-§. Номарказий сиқилган элементларни арматуралашнинг ўзига хос жиҳатлари
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
133. Номарказий сиқилган элементларни сиқувчи кучларнинг таъсир қилиш йўналишида тўрлар билан арматуралаш коэффициенти 1,5 фоиздан кам бўлмаслиги керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
134. Номарказий сиқилган элементлардаги стерженли ва симли арматуранинг диаметри токча ёки девор қалинлигининг 1/2 қисмидан кам ва 8 mm дан катта бўлмаслиги лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Тўрларнинг букилган жойларига стержен (арматура кесма)лари ўрнатилиши зарур.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
135. Сиқилган элементларга ўрнатиладиган тўрларни ушбу элементларнинг бикрлигини ошириш мақсадида кесимнинг оғирлик марказига нисбатан четки ҳолатда жойлаштириш керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
6-§. Эгиладиган элементларни арматуралашнинг ўзига хос жиҳатлари
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
136. Кўндаланг кесимлари тавр, қўштавр шаклида бўлган (токчаси элементнинг чўзилган қисмида жойлашган) эгиладиган элементларда бўйлама стерженли ёки симли арматураларни кесимнинг чўзилган қисмига элементнинг вертикал ўқига нисбатан симметрик ҳолатда жойлаштириш зарур.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
137. Элементларни кўндаланг арматуралаш квадрат катакли тўрлар билан амалга оширилиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
138. Эгиладиган элементларнинг токчаларидаги кўндаланг арматуралар ушбу ШНҚнинг 132-бандига мувофиқ зулфинланиши (анкерланиши) керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
139. Цилиндр, бурма ва қутисимон элементларни узлуксиз тўрлар билан (ушбу тўрларнинг қирралар бўйлаб бириккан жойларини букиш билан) арматуралаш зарур.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
140. Эгиладиган элементлардаги стерженли ва симли арматураларнинг диаметри арматураларни деворнинг юпқа кесими ёки қалин қисмига жойлаштириш имконини таъминлаши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Диаметри 8 mm ва ундан катта бўлган стерженли ва симли арматураларни, шунингдек диаметри 6 mm дан катта бўлган симли арқон (канат)ларни фақат элементларнинг қирраларида қўллашга йўл қўйилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
7-§. Арматуралар орасидаги энг кам масофа
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
141. Зўриққан арматуралар орасидаги энг кам масофа (минимал) масофадан кам бўлмаслиги керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
бу ерда:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— стержен (сим арқон)нинг диаметри.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
142. Арматурали тўрларнинг алоҳида (тўрлар билан арматуралашда фиксатор ролини бажарувчи) стерженлари орасидаги масофа 15 cm дан ошмаслиги зарур.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
8-§. Зўриқтирилмаган арматураларни зулфинлаш (анкерлаш)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
143. Армоцемент конструкцияларни элементнинг бутун узунлиги бўйлаб бетон билан бириккан ҳолда ишлайдиган арматура назарда тутган ҳолда лойиҳалаш лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Зарурат бўлганда, зулфинлаш қисмини қисқартириш учун зулфин (анкерлар)ни қўллашга (ўрнатишга) йўл қўйилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
144. Эгиладиган ясси элементларнинг эркин таянчларида (ушбу таянчларгача етиб борадиган) тўрларнинг зулфинланиши (анкерланишини) таъминлаш учун қуйидаги талаблар бажарилиши зарур:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
плитанинг таяниш қисми узунлиги дан кам бўлмаслиги ва 40 mm дан ошмаслиги (бу ерда — — плита қалинлиги);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
арматуранинг таянчга илиниш (таяниш) узунлиги пайвандланадиган тўрлар учун — дан, тўқилган тўрлар учун — дан кам бўлмаслиги;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
қўш (комбинациялашган) арматуралашда — дан кам бўлмаслиги.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
145. Чўзилган ва сиқилган арматураларнинг бўйлама стерженлари элемент ўқига нормал (тик) бўлган охирги кесимдан чиқиб туриши, бунда ушбу арматуралар ШНҚ 2.03.01-24 талабларига мувофиқ аниқланадиган дан кичик бўлмаган узунликда тўлиқ ҳисобий қаршилик билан ҳисобга олиниши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
146. Мазкур ШНҚнинг 145-бандидаги талабларни бажаришнинг имкони бўлмаган ҳолларда бўйлама стерженларнинг қаралаётган кесимда тўлиқ ҳисобий қаршилик билан ишлашини таъминлаш учун ушбу стерженларни зулфинлаш (анкерлаш) бўйича қуйидаги чора-тадбирлар назарда тутилиши зарур:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
стерженларнинг учларига зулфинловчи (анкерловчи) пластина ёки маҳкамловчи деталларни пайвандлаш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
диаметрли айлана ёйи бўйича зулфинлаш (анкерлаш) стерженларини букиш, бунда зулфинланган қисмнинг бошидаги тўғри чизиқли бўлакнинг узунлиги дан кам бўлмаслиги, стерженнинг букилган бўлагида қўшимча тўр ўрнатилган бўлиши.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
147. Бўйлама чўзилган тўрлар элемент ўқига нормал (тик) бўлган кесимдан чиқарилиши, бунда уларнинг чиқарилиш узунлиги пайвандланган тўрлар учун ва тўқилган тўрлар учун дан кам бўлмаслиги зарур.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
9-§. Симли ва стерженли тўрларнинг туташган жойлари
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
148. Тўрларнинг туташтириб улашни (бундан буён матнда туташмалар деб юритилади) тўрларнинг охирги қисмларини бир-бирига киритиб (бундан буён матнда киритиб деб юритилади) амалга ошириш лозим, бунда эгиладиган ёки номарказий сиқилган элементларнинг чўзилган қисмидаги туташмаларни арматуранинг тўлиқ фойдаланилмайдиган жойларига жойлаштириш лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
149. Чўзилган тўрларнинг ишчи йўналишда киритиб бажариладиган туташмалари тўқилган тўрларда 100 mm дан ва пайвандланган тўрларда 60 mm дан кам бўлмаган узунликдаги чиқармаларга, сиқилган тўрлар эса мос равишда 50 ва 30 mm узунликдаги чиқармаларга эга бўлиши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Туташтириб уланган тўрларнинг битта жойдаги ёки киритиб уланган жойларидаги чўзилган тўрларнинг умумий кесимининг 50 фоиздан катта бўлмаслиги керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
150. Тўрларнинг ишчи йўналишда туташтирилган жойларида туташтириладиган тўрларнинг ҳар бирида киритилиб уланадиган узунлик бўйича пайвандланган тўрлар учун 4 тадан кам бўлмаган кўндаланг (тўрнинг барча бўйлама стерженларига пайвандланган) симлар бўлиши, тўқилган тўрлар учун 6 тадан кам бўлмаган кўндаланг симлар бўлиши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
151. Юпқа деворли армоцемент элементларда тўлиқ ҳисобий қаршиликка эга бўлган симли ва стерженли арматураларни киритиб туташтиришга йўл қўйилмайди.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
152. Номарказий сиқилган элементларда тўрларни кўндаланг йўналишда ўзаро бураб, қисиб ёки бошқа усуллар билан бирлаштириш (туташтириб улаш) керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
10-§. Маҳкамлашга мўлжалланган деталлар
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
153. Ўрнатилган қисмларнинг конструкциялари ШНҚ 2.03.01-24 ҳамда ГОСТ 14098-2014 талабларига мувофиқ бўлиши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Қистирма деталлар тарамли (рефённой) штампланган қалинлиги 5 mm дан кам бўлмаган пластиналардан тайёрланиб контакт электр пайвандлаш йўли билан арматурали буюмлар ва диаметри 3 — 6 mm ли (ушбу ШНҚнинг 17-расми) зулфинли ўқларга пайвандланиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
154. Пўлат қистирма деталлар коррозиядан ШНҚ 2.03.01-24 талабларига мос равишда ҳимояланган бўлиши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
11-§. Йиғма элементларни туташтириш
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
155. Туташган жойларда қистирма деталлар орқали кучланишлар узатилса, уларнинг материаллари зулфинли ўқлари уланаётган элементларни арматуралари билан бир хил мустаҳкамликка эга бўлиши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Йиғма элементларни туташтириш қуйидаги усулларнинг бири билан амалга оширилиши лозим:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
элементларнинг ён томони тўлдирувчи деталларни диафрагмалар ўрнатиб ва пўлат қистирма деталларни диафрагма туйнугидан ўтказилган устига пластиналари пайвандлаб туташган жойини монолитлаб қўйиш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
контурли қирралар ўрнатиб ўқли ва симли арматураларнинг чиқиб турган жойларини ёй билан пайвандлаб ва туташтирилаётган элемент ва қирраларни ёй билан пайвандлаб монолитлаш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
олдиндан зўриққан ўқлар ёрдамида элементларни улаб ва монолитлаб, шунингдек қуруқлигича эпоксидни ёнларига суркаб ва туташтириб;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
йиғма монолит конструкцияларда зўриққан ва зўриқмаган симлар ёрдамида туташтириб.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
156. Йиғма элементларнинг чокларини монолитлашда элементлар орасидаги чокларни майда донадор бетон билан тўлдириб амалга ошириш лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Чокнинг эни дан кўп ва 0.5 сm дан кам бўлмаслиги керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Эни 1 сm дан кам бўлган чокларни полимербетон ёрдамида монолитлашга йўл қўйилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
12-§. Олдиндан зўриққан элементларга қўшимча талаблар
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
157. Олдиндан зўриққан элементларнинг сиқилган қисм доирасида тўр армалашда ишлатилаётган тўрлар сони минимал, бироқ иккитадан кам бўлмаслиги керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
158. Зулфинлаш усулидан қатъий назар, ( арматуранинг катта диаметри) узунликдаги майдондаги зўриққан арматуранинг зулфинланган қисмида олдиндан зўриққан элементнинг учига ушбу арматурага нисбатан симметрик равишда иккитадан кам бўлмаган қўшимча тўр ўрнатилиши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
159. Зўриққан ўзакларни зулфинлаш учун 10 Г2С1 ГОСТ 19281-2014 бўйича маркали пўлатдан тайёрланган зулфинли шайбалар, ўқли ва симли арматураларнинг туширилган каллаларидан фойдаланиш керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Агар бетоннинг лойиҳадаги маркаси ва узатиш мустаҳкамлиги ШНҚ 2.03.01-24 да келтирилган қийматлардан юқори ва зўриққан арматуранинг бетон ҳимоя қатламининг қалинлиги мазкур ШНҚнинг 122-123-бандларининг талабларига мос келса зўриққан ўқли ва симли арматураларнинг учида зулфинли мосламаларни қўлламасликка йўл қўйилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ШНҚ 2.03.03-21 «Армоцемент конструкциялар» шаҳарсозлик нормалари ва қоидаларига
1-ИЛОВА
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Асосий ҳарфий белгилар
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

Элементнинг кўндаланг кесимидан ташқи юкланишлар ва таъсирлар ва олдиндан зўриққанлик туфайли кучланишлар

эгувчи момент моменти;

ёриқлар пайдо бўлиши пайтида элементнинг бўйлама ўқига нормал бўлган кесим томонидан қабул қилинган момент;

ноль чизиққа параллель бўлган атрофида ва кучланиш зонасидан энг узоққа жойлашган ядро нуқтасидан ўтувчи, чидамлилиги аниқланадиган  куч моменти;

доимий ва узоқ муддатли юкланган моментнинг ҳаракат текислигига нормал ўқ атрофидаги ва қисқартирилган қисмнинг оғирлик марказидан ўтувчи момент;

бўйлама куч;

олдинги сиқилишдан элементдаги куч;

барча йўқотишларни ҳисобга олган ҳолда бўйлама куч  ва олдиндан кучланиш кучининг натижаси ;

кўндаланг куч;

эгимли ёриқни кесиб ўтувчи тўрнинг кўндаланг симлари томонидан қабул қилинган кўндаланг куч;

қия кесимдаги сиқилган зонанинг бетон томонидан қабул қилинган кўндаланг куч;

барча йўқотишларни ўз ичига олган олдинги кучланиш кучи.

Материаллар таснифи

майда донадор бетоннинг тегишли равишда биринчи ва иккинчи гуруҳ чегаравий ҳолатлар учун сиқилишга ҳисобий қаршиликлари;

майда донадор бетоннинг тегишли равишда биринчи ва иккинчи гуруҳ чегаравий ҳолатлар учун чўзилишга ҳисобий қаршиликлари;

симли ва ўқли зўриқмаган ва зўриққан арматураларнинг ҳисобий қаршиликлари;

бетон кесимининг сиқилган қисми учун ҳисобий келтирилган қаршилик;

биринчи гуруҳ чегаравий ҳолатлар учун тўрларни чўзилишга ҳисобий қаршилиги;

қия кесимлардаги кўндаланг кучга ҳисобланган тўрларнинг чўзилишга ҳисобий қаршиликлари;

тўрларнинг сиқилишга ҳисобий қаршиликлари;

майда донадор бетоннинг сиқилиш ва чўзилишда бошланғич эластиклик модули;

тўрларнинг эластиклик модули;

арматуранинг келтирилган эластиклик модули;

тўрли арматуранинг қайишқоқлик модули  нинг бетонники  га нисбати, ўқли ва симли арматураларнинг қайишқоқлик модули;

юкнинг таъсиридан тўрнинг чўзилган юзидаги қираларидаги кучланиш;

симли ва ўқли арматуранинг эластиклик модули.

Геометрик тавсифлар

бетон кесимининг юзаси;

ҳалқа кесимининг майдони;

сиқилган ва чўзилган қисмлардаги узунлик бирлигига тўр симларининг кесим юзаси;

зўриққан ўқли арматуранинг сиқилган ва чўзилган қисмларидаги эн бирлигига тўғри келган кесим юзаси сиқилган ва чўзилган қисмлардаги узунлик бирлигига тўр симларининг кесим юзаси;

сиқилган қисмдаги бетоннинг кесим юзаси;

зўриқмаган ўқли арматуранинг сиқилган ва чўзилган қисмлардаги эн бирлигига тўғри келган кесим юзаси;

зўриққан ўқли арматуранинг сиқилган ва чўзилган қисмлардаги эн бирлигига тўғри келган кесим юзаси;

қия ёриқлар ичида жойлашган кўндаланг ўқларнинг кесим майдони;

чўзилган ва сиқилган кесим юзлари даражасида аниқланган, олдиндан сиқиш кучи таъсирида чўкиши ва силжиши натижасида юзага келган бетоннинг нисбий деформацияси;

чўзилган ва сиқилган қисмларда мос равишда узунлик бирлигига тўрларнинг кўндаланг кесими майдонларининг элемент қалинлигига нисбатан тенг бўлган тўрни армалаш коэффициенти;

чўзилган ва сиқилган қисмлар учун тегишли равишда тўрланганга келтирилган армаланиш коэффициентлари;

тегишли равишда зўриқмаган ва зўриққан қисмларнинг ўқли ва турли арматуралар ёрдамида армалаш коэффициентлари;

 Икки таврли кесимнинг тегишлича сиқилган ва чўзилган токчаларининг қалинлиги;

кесимнинг эни;

икки таврли кесимнинг тегишлича сиқилган ва чўзилган токчаларининг эни;

тўғри бурчакли, таврли ва икки таврли кесимларнинг баландлиги;

тупли сиқилган ва чўзилган  арматураларнинг тенг таъсир этувчисидан кесимнинг энг яқин томонигача масофа;

ташқи юклама туфайли ёриқнинг очилиш кенглиги;

максимал рухсат этилган ёриқ очилиш кенглиги;

доимий ва вақтинчалик узоқ муддатли юкламаларнинг узоқ муддатли таъсиридан ёриқлар очилишининг кенглиги;

доимий ва вақтинчалик ( узоқ муддатли ва қисқа муддатли) юкламаларнинг қисқа таъсиридан ёриқлар очилишининг кенглиги;

доимий ва вақтинчалик узоқ муддатли юкламаларнинг қисқа таъсиридан ёриқлар очилиши кенглиги;

мойиллик бурчаги 45º бўлган қия ёриқнинг проекцияси;

бетоннинг сиқилган қисмининг баландлиги;

бетоннинг сиқилган қисмининг нисбий баландлиги ;

бўйлама ҳисобий кучнинг эксцентриситетлиги ;

узунламаси қўйилган бўйлама кучнинг қўллаш жойидан чўзилган қирра кесимигача бўлган масофада;

келтирилган кесимнинг оғирлик марказига нисбатан бўйлама куч нинг эксцентриситети;

элемент кесимининг оғирлик марказига нисбат кучнинг қўлланиш  эксцентриситетлиги;

қисмнинг оғирлик марказига нисбатан куч эксцентриситетлиги ;

сиқувчи бўйлама куч таъсирида  бўладиган армаланган элементнинг ҳисобий узунлиги;

пайвандланган, тўқилган ва ўрилган тўр симларининг диаметри;

элемент оралиғи;

кесимнинг оғирлик марказига нисбатан элементнинг кўндаланг кесимининг инерция радиуси;

ҳалқасимон қисмнинг ташқи ва ички қирраларининг радиуси;

ҳалқали элемент деворининг ўрта юзаси радиуси;

ўқли ёки симли арматуранинг номинал диаметри;

бетонникига келтирилган кесимнинг оғирлик марказига нисбатан инерция  моменти;

пўлатникига келтирилган кесимнинг оғирлик  марказига  нисбатан инерция моменти;

марказий сиқилган  элементнинг  юк кўтариш қобилияти;

бетоннинг сиқилган қисмининг баландлиги деб қабул қилинган қисмининг юк кўтариш қобилияти;

 бўйламасига куч қўллаш нуқтасига нисбатан бетоннинг сиқилган қисми майдонининг статик моменти;

бўйлама куч  қўлланиши нуқтасига нисбатан сиқилган келтирилган армалаш майдонининг статик моменти;

бўйлама кучнинг қўлланиш нуқтасига нисбатан чўзилган келтирилган арматура майдонининг статик моменти ;

пўлатникига келтирилган чўзилган тоъланинг қаршилик моменти;

чўзилган бетоннинг ноэластик деформацияларини ҳисобга олган ҳолда кесимнинг ҳаддан ташқари чўзилган толаси учун қаршилик моменти;

армоцемент конструкциялар элементи учун қисқа муддатли  юкланиш таъсирида кесим  бикирлиги (жесткость);

юкланиш натижасида ёриқлар пайдо  бўладиган қисм учун армоцемент конструкция элементининг кесим бикирлиги;

фойдаланишдаги юкланишда армоцемент конструкция элементининг кесим бикирлиги;

оғирлик марказигача масофа;

барча йўқотишларни ҳисобга олган ҳолда арматураларда олдиндан зўриқтириш;

эксцентрик кучланиш учун юк кўтариш қобилиятини пасайтириш коэффициенти;

Қия ёриқ ичида кўндаланг тўр симлари билан элементни армалаш интенсивлиги;

кўндаланг кучни қабул этувчи девор қалинлиги;

қатламли элемент деворининг элементнинг кесимининг вертикал ўқига мойиллилик бурчаги;

тўр катагининг ўлчами.

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ШНҚ 2.03.03-21 «Армоцемент конструкциялар» шаҳарсозлик нормалари ва қоидаларига
2-ИЛОВА
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Армоцемент конструкциялар учун тўқилган ва пайвандланган тўрларнинг сортаменти
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

Тўрлар тури

Тўрлар рақами

Симли тўрнинг номинал диаметри, mm

Тўр катагининг  ёруғдаги ўлчами, mm

Битта симнинг кесим юзаси, сm2

Тўрнинг 1 m энига тўғри келадиган симлар сони, дона

1 m2 Тўрнинг массаси, kg

Элемент кесимининг1сm қалинликдаги тўғри келган тўрли армалаш коэффициенти, m

ГОСТ 3826-82 бўйича тўқилган тўрлар

6

0,7

6х6

0,00385

149

0,905

0,0058

7

0,7

7х7

0,00385

130

0,790

0,0050

8

0,7
1,2

8х8

0,00385
0,01131

115
109

0,699
2,032

0,0044
0,0123

9

1,0

9х9

0,00785

100

1,259

0,0078

10

1,0

10х10

0,00785

91

1,145

0,0071

12

1,2

12х12

0,01131

76

1,376

0,0086

Пайвандланган тўр

12,5

0,5
0,6

12,5х12,5

0,00196
0,00283

77
76

0,24
0,352

0,0015
0,0022

Изоҳлар. Тўр рақами тўр катагининг ёруғдаги ўлчамига тўғри келади.

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ШНҚ 2.03.03-21 «Армоцемент конструкциялар» шаҳарсозлик нормалари ва қоидаларига
3-ИЛОВА
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1-расм. Армоцемент конструкцияларни армалаштириш
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
а — турлар, б — бирлаштирилган, 1 — зич тўқилган матоли тўрлар, 2 — зич тўқилган ингичка пайвандли тўрлар, 3 — новдали ёки симли арматура
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ёриқлар очилишининг чегаравий йўл қўйиладиган кенглиги
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1-жадвал
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

Конструкция элементларининг ишлаш шароити

Армоцемент конструкцияларнинг ёриқбардошлигига қўйиладиган талаблар тоифаси ва арматуралашда ёриқларнинг очилиш кенглиги  ва  нинг йўл қўйилган чегаравий қийматлари, mm

Қўш арматуралаш

Тўрлар билан арматуралаш

Қўш арматуралаш

Тўрлар ва синфи A240, A300, A400 бўлган
ва стерженли арматура ҳамда синфи В500 ва Вр500 симли арматура билан арматуралаш

Рухланган тўрлар ва синфи Вр1200 дан Вр1500 гача  бўлган рухланган симли арматура, К-7 синфли канат билан арматуралаш

Тўрлар ва синфи А600, А800 бўлган стерженли арматура, синфи  Вр1200 дан Вр1500 гача бўлган, симларининг диаметри 4 mm ва ундан катта бўлган К-7 синфли канат билан арматуралаш  

Тўрлар ва синфи А1000 бўлган стерженли арматура, синфи Вр1200 дан Вр1500 гача бўлган симли арматура, симларининг диаметри 4 mm* дан кичик бўлган К-7 синфли канат билан арматуралаш

Элементлар

1.  Тўлиқ чўзилган ёки қисман сиқилган кесимли суюқлик ёки газ босими таъсирида бўладиган элементлар

2-тоифа

2-тоифа*

1-тоифа**

1-тоифа

1-тоифа

2. Нам ёки ҳўл режимдаги хоналарга эга бўлган ва иситиладиган биноларда, шунингдек очиқ ҳавода ва атмосфера ёғингарчиликлари билан намланадиган шароитларда иситилмайдиган биноларда фойдаланадиган

2-тоифа

2-тоифа

1-тоифа**

1-тоифа

1-тоифа

3. Хоналаридаги ички ҳавонинг нисбий намлиги 60 дан 75 фоизгача бўлган иситиладиган биноларда фойдаланадиган

2-тоифа

2-тоифа

2-тоифа

2-тоифа

1-тоифа

4. Хоналаридаги ички ҳавонинг нисбий намлиги 60 фоизгача бўлган ва конструкциялари мунтазам равишда намланмайдиган иситиладиган биноларда фойдаланадиган

2-тоифа

2-тоифа

2-тоифа

2-тоифа

2-тоифа

Изоҳ:

1. Ёриқбардошликка қўйиладиган талабларнинг тоифаси тўрлар ҳимоя  қатламининг қалинлиги Oʼz DSt 9.306:1996га мувофиқ 30 mkm бўлганда қабул қилинган.

2. Асосланган ҳолларда тўрлар билан арматуралашга йўл қўйилади.

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Юкламалар ва юкланиш бўйича ишончлилик коэффициенти
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2-жадвал
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

Армоцемент конструкцияларнинг ёриқбардошлигига қўйиладиган талаблар тоифаси

Қуйидаги ҳисобларда қабул қилинадиган юкланишлар ва юкланиш бўйича аниқланадиган ишончлилик коэффициенти

Ёриқлар ҳосил бўлишида.

Ёриқлар кенгашида

Қисқа муддатли

Узоқ муддатли

1-тоифа

 *бўлганда доимий, давомий ва қисқа муддатли

-

-

2-тоифа

 бўлганда доимий, давомий ва қисқа муддатли юкланишлар (ҳисоблар ёриқлар кенгайишини текшириш зарурати туғилганда бажарилади)

 бўлганда давомий ва қисқа муддатли юкланишлар

 бўлганда доимий ва давомий юкланишлар

Изоҳлар:

1. Юкланиш бўйича ишончлилик коэффициенти  мустаҳкамликни ҳисобланганидаги каби қабул қилинади.

2. Доимий ва қисқа муддатли юкланишлар ШНҚ 2.03.01-24да келтирилган талабларни ҳисобга олган ҳолда қабул қилинади.

3. Ёриқлар ҳосил бўлиши ҳисобларида махсус юкланишлар ёриқлар фавқулодда ҳолатлар (портлаш, ёнғин)га олиб келиши мумкин бўлганда бажарилади.

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Бетоннинг ишлаш шароити коэффициенти
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3-жадвал
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

Кучланиш нисбати (или)

Бетоннинг ишлаш шароити коэффициенти

±0

1

-0,5

0,9

-1

0,8

Изоҳ. Кучланишлар нисбатининг оралиқ қийматларига тўғри келадиган коэффициент чизиқли интерполяция усули билан аниқланади.

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1-гуруҳ чегаравий ҳолатлар учун тўрларнинг ҳисобий қаршиликлари
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4-жадвал
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

Тўрлар тури

Симларнинг   диаметри, mm

1-     Гуруҳ чегаравий ҳолатлар учун тўрларнинг ҳисобий қаршиликлари

чўзилишга

Сиқилиш  га

Қия кесимларни эгувчи момент  таъсирига ҳисоблашда бўйлама симлар, кўндаланг симларнинг  чўзилишига

Қия кесимларни кўндаланг куч таъсирига ҳисоблашда кўндаланг симларнинг чўзилишига

1. ГОСТ 3826-82 бўйича тўқилган тўр

0,7

1

1,1

1,2

 

245_

2500

 

206_

2100

 

245_

2500

2. Пайвандланган тўр

0,5

0,6

Изоҳ:Чизиқнинг устидаги қийматлар МPа, тагидагилар эса  kgf/сm2 да келтирилган.

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Тўрларнинг ишлаш шароитларининг коэффициентлари
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
5-жадвал
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

Кесимнинг сиқилган тўрли армалаш коэффициенти

Коэффициент

0,015 дан кам

1

0,015 — 0,025

0,75

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2-расм. Мустаҳкамлигини ҳисоблаш учун элементнинг бўйлама ўқига нормал йўналишда бўлган кесимдаги ички кучланишлар ва зўриқишлар эпюранинг схемаси 1 — турлар, 2 — элементнинг кесими бўйича текис тарқалган ўқли ёки симли арматуралар, 3 — жамланган ўқли ёки симли арматуралар
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3-расм. Тўғри бурчакли кесимларнинг эгиладиган арматуралардаги кучланишлар схемаси ва зўриқиш эпюраси
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
а) - ; б) - бўлган ҳолда, 1 — тўрлар, 2 — арматуранинг кесими бўйича бир текисда тарқалган ўқли ёки симли арматуралар ўзакли ёки симли арматураларнинг, элемент кесимида бир текис тақсимлангунга қадар қисқартирилади
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4-расм. Тўпланган ўқли ва симли арматураланган тўғри бурчакли кесимли эпюра элементлардаги кучланишлар схемаси ва зўриқиш эпюраси: 1 — тўр, 2 — элементнинг кесими бўйича бир текис тарқалган ўқли ёки симли арматуралар, 3 — тўпланган ўқли ёки симли арматуралар
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
5-расм. бўлганда икки таврли кесимларнинг эпюрадаги элементларидаги кучланишлар схемаси ва зўриқиш эпюраси 1 — тўр, 2 — элементли кесими бўйича бир текис тарқалган ўқли ёки симли арматуралар
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
6-расм. бўлганда икки таврли кесимларнинг эгиладиган элементларидаги кучланишлар схемаси ва зўриқиш эпюраси 1 — юпқа тўрлар, 2 — элементнинг кесими бўйича бир текис тарқалган ўқли ёки симли арматуралар
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
7-расм. сиқилган қисмнинг токчаси мавжуд бўлган таврли кесимнинг эгилган элементларида кечланишлар схемаси ва зўриқишлар эпюраси 1 — юпқа тўрлар, 2 — элементнинг кесими бўйича текис тарқалган ўқли ёки симли арматуралар ўзакли ёки симли арматура, 3 — тўпланган ўқли ёки симли арматуралар
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
8-расм. бўлганда сиқилган қисмида токчаси мавжуд бўлган таврли кесимнинг эгиладиган элементларида кучланишлар схемаси ва зўриқишлар эпюраси 1 — юпқа тўрлар, 2 — элементларнинг кесими бўйича бир текис тарқалган ўқли ёки симли арматуралар, 3 — тўпланган ўқли ёки симли арматуралар
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
9-расм. Армаланган цемент элементларнинг мустаҳкамлигини ҳисоблашда қабул қилинадиган ҳалқасимон кесимнинг схемаси
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
10-расм. бўлганда икки таврли кесимларнинг номарказий сиқилган элементлардаги кучланишлар схемаси ва зўриқишлар эпюраси 1 — юпқа тўрлар, 2 — элементнинг кесими бўйича тарқалган ўқли ёки симли арматуралар
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
11-расм. бўлганда икки таврли кесимларнинг номарказий сиқилган элементларнинг кучланишлар схемаси ва зўриқишлар эпюраси 1 — юпқа тўрлар, 2 — элементнинг кесими бўйича бир текис тарқалган ўқли ёки симли
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
12-расм. Кесим доирасида бўйлама куч таъсир қилган вақтда тўғри бурчакли номарказий чўзилган элементларнинг кучланишлари эпюраси 1 — тўр, 2 — ўқли ёки симли арматура
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
13-расм. Кесим чегарасидан ташқари бўйлама куч таъсир қилган вақтда тўғри бурчакли номарказий чўзилган элементлардаги кучланишлар эпюраси 1 — тўр, 2 — ўқли ёки симли арматура
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
14-расм. Кўндаланг куч таъсирига мустаҳкамликни ҳисоблашда бўйлама ўққа нисбатан қия жойлашган кесимдаги кучланишлар
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
15-расм. Армоцемент элементлар кесимининг пўлат кесимга келтириш схемаси а — армоцемент элементнинг кесими, б — пўлат кесимга келтирилган кесим
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Элемент бикрлигининг пасайишини ҳисобга олувчи коэффициент
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
6-жадвал
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

Кесимнинг чўзилган қисмини арматуралаш

Арматуралаш коэффициенти , фоизда

Элементлар учун k коэффициент

эгилган ва чўзилган элементлар

номарказий сиқилган элементлар

Тўрлар билан арматуралашда

тўқилган

1,5 дан катта эмас

0,08

0,16

1,5 дан 3 гача

0,16

0,32

пайвандланган

1,5 дан катта эмас

0,1

0,2

1,5 дан 3 гача

0,2

0,4

Қўшиб (комбинциялаб) арматуралашда

тўқилган

1,5 гача

0,08

0,16

пайвандланган

1,5 гача

0,1

0,2

тўқилган

1,5 дан 3 гача

0,1

0,22

пайвандланган

0,12

0,25

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
16-расм. Ясси эгилган элементларнинг эркин таяниш схемаси
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
17-расм. Ўқларнинг учига зулфинловчи пластина ёки тўлдирувчи деталларни пайвандлаш 1 — пластина (контакт пайвандлаш жойларида тармли, 2 — зўриқмаган арматураларнинг ишчи ўқлари, 3 — нуқтавий электр пайвандлаш жойи, 4 — тўрлар
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
18-расм. Тўрларнинг устма-уст уланган туташмалари а — чўзилган тўқилган тўрларнинг ишчи йўналишдаги тутуашмалари, б — чўзилган тўқилган тўрларнинг ишчи йўналишдаги конструктив туташмалари, в — пайвандланган тўрларнинг ишчи йўналишдаги тутуашмалари, г — пайвандланган тўрларнинг ишчи йўналишдаги конструктив туташмалари
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
19-расм. Номарказий сиқилиш ва кўндаланг куч таъсирида ишлайдиган тахланган йиғма армоцемент конструкцияларнинг туташмалари (туташган жойлари)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
а — контурли диафрагма ёрдамида пўлат деталлар ва арматураларнинг ортиғини пайвандлаб сўнг монолитлаб туташтирилган чок;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
б — арматуранинг чўзиб бажариладиган туташтирилган чок;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1 — тахланган элемент (элемент), 2 — диафрагма, 3 — пўлатдан тайёрланган устки пластина;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4 — қистирма деталлар, 5 — контурли диафрагма, 6 — арматуранинг чиққан жойи;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
7 — монолитлаш учун бетон, 8 — туташтирувчи зўриқтирилган арматура, 9 — бўйлама зўриқтирилган арматура, 10 — туташтирувчи ўқдаги зулфин, 11 — зулфинли қолип
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
20-расм. Зўриқтирилган арматурани зулфинлаш (анкерлаш) схемаси
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
а — шаклнинг таянчларида зулфинланган зўриқтирилган арматура;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
б — арматуранинг олдинги зўриқишини йўқотадиган элемент;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1 — симнинг учидаги чўктирилган каллача, 2 — тешик шайбали зулфин;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3 — қистирилган зулфинли таянч, 4 — оралиқ чўктирилган каллача;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
5 — сим, 6 — олдиндан зўриқтирилган элемент, 7 — асосий тўрлар, 8 — қўшимча тўрлар.
Markaz haqida
Sayt yangiliklari
Saytda reklama
RSS
© O‘zbekiston Respublikasi Adliya vazirligi qoshidagi “Adolat” milliy huquqiy axborot markazi davlat muassasasi