Oʻzbekiston Respublikasining Qonuni
Oʻzbekiston Respublikasining ayrim qonun hujjatlariga qoʻshimcha va oʻzgartirishlar kiritish toʻgʻrisida
Qonunchilik palatasi tomonidan 2026-yil 3-fevralda qabul qilingan
Senat tomonidan 2026-yil 18-mayda maʼqullangan
Senat tomonidan 2026-yil 18-mayda maʼqullangan
Keyingi yillarda mamlakatimizda aholining uy-joyga boʻlgan huquqlarini roʻyobga chiqarish uchun shart-sharoitlar yaratish, jismoniy va yuridik shaxslar tomonidan qurilgan koʻchmas mulk obyektlariga boʻlgan huquqlarni eʼtirof etish boʻyicha tizimli ishlar amalga oshirilmoqda.
Xususan, jismoniy va yuridik shaxslar tomonidan oʻzboshimchalik bilan egallab olingan yer uchastkalariga hamda ularda qurilgan binolar va inshootlarga nisbatan huquqlar “Oʻzboshimchalik bilan egallab olingan yer uchastkalariga hamda ularda qurilgan binolar va inshootlarga boʻlgan huquqlarni eʼtirof etish toʻgʻrisida”gi Oʻzbekiston Respublikasi Qonuniga asosan eʼtirof etilmoqda.
Shu bilan birga oʻzboshimchalik bilan egallab olingan yer uchastkalariga hamda ularda qurilgan binolar va inshootlarga nisbatan huquqlarni eʼtirof etish ishlarini yanada jadallashtirish, vakolatli tashkilotlarning masʼuliyatini oshirish, huquqni eʼtirof etishga toʻsqinlik qiluvchi ayrim mexanizmlarni soddalashtirish, fuqarolar uchun qoʻshimcha qulayliklar yaratish zaruriyati yuzaga kelmoqda.
Mazkur Qonun bilan “Oʻzboshimchalik bilan egallab olingan yer uchastkalariga hamda ularda qurilgan binolar va inshootlarga boʻlgan huquqlarni eʼtirof etish toʻgʻrisida”gi hamda “Koʻchmas mulkka boʻlgan huquqlarni davlat roʻyxatidan oʻtkazish toʻgʻrisida”gi Oʻzbekiston Respublikasi qonunlariga huquqlarni eʼtirof etish bilan bogʻliq boʻlgan hujjatlarni koʻrib chiqish muddatlarini qisqartirishga, fuqarolar uchun qoʻshimcha qulayliklar yaratish maqsadida soliq qarzdorligi tushunchasini aniqlashtirishga, yer uchastkasiga boʻlgan ijara huquqini eʼtirof etish uchun bir martalik toʻlovni boʻlib-boʻlib toʻlashni amalga oshirish tartibi va shartlarini belgilashga hamda huquqlarni eʼtirof etish ishlari bilan bogʻliq shikoyatlarni koʻrib chiqish mexanizmlarini takomillashtirishga qaratilgan oʻzgartirish va qoʻshimchalar kiritilmoqda.
Ushbu Qonun oʻzboshimchalik bilan egallab olingan yer uchastkalariga hamda ularda qurilgan binolar va inshootlarga nisbatan huquqlarni eʼtirof etish ishlarini yanada tezlashtirishga, jismoniy va yuridik shaxslarning koʻchmas mulk obyektlariga boʻlgan huquqlari eʼtirof etilishiga toʻsqinlik qiluvchi omillarni bartaraf etishga xizmat qiladi.
1-modda. Oʻzbekiston Respublikasining 2019-yil 30-dekabrda qabul qilingan OʻRQ-599-sonli Qonuni bilan yangi tahrirda tasdiqlangan Oʻzbekiston Respublikasining Soliq kodeksi (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2019-yil, 12-songa 1-ilova; 2020-yil, № 3, 198-modda, № 10, 593-modda, № 11, 652-modda, № 12, 690, 691-moddalar; 2021-yil, № 1, 6-modda, № 4, 294-modda, 4-songa ilova, № 8, 800-modda, № 9, 901-modda, № 10, 968, 969, 972, 973-moddalar, № 12, 1199-modda; 2022-yil, № 2, 79-modda, № 3, 215, 216-moddalar, № 5, 461, 464, 467-moddalar, № 6, 570-modda, № 7, 664, 666-moddalar, № 12, 1190-modda; 2023-yil, № 6, 444, 446-moddalar, № 7, 540-modda, № 12, 1011-modda; 2024-yil, № 2, 106, 110, 111-moddalar, № 4, 346-modda, № 5, 458, 459-moddalar, № 8, 822, 831-moddalar, № 9, 958-modda, № 10, 1076-modda, № 11, 1190-modda, № 12, 1283, 1284, 1296, 1297-moddalar; 2025-yil, № 2, 188, 194-moddalar, № 4, 519, 520, 521, 522-moddalar, № 5, 644, 645-moddalar, № 6, 729, 731-moddalar, № 8, 971-modda, № 10, 1153-modda, № 12, 1322, 1324, 1328, 1329-moddalar) 483-moddasi quyidagi mazmundagi bir yuz uchinchi qism bilan toʻldirilsin:
“Ushbu Kodeks 437-moddasining oʻninchi qismida nazarda tutilgan qoidalar 2020-yil 1-yanvardan 2024-yil 1-iyunga qadar boʻlgan davrda jismoniy shaxslarga nisbatan qoʻllanilmaydi”.
2-modda. Oʻzbekiston Respublikasining 2022-yil 28-noyabrda qabul qilingan “Koʻchmas mulkka boʻlgan huquqlarni davlat roʻyxatidan oʻtkazish toʻgʻrisida”gi OʻRQ-803-sonli Qonuni (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2022-yil, № 11, 1064-modda; 2024-yil, № 10, 1072-modda; 2025-yil, № 2, 188-modda) 43-moddasining birinchi qismidagi “ikki ish kuni” degan soʻzlar “oʻn kun” degan soʻzlar bilan almashtirilsin.
3-modda. Oʻzbekiston Respublikasining 2024-yil 5-avgustda qabul qilingan “Oʻzboshimchalik bilan egallab olingan yer uchastkalariga hamda ularda qurilgan binolar va inshootlarga boʻlgan huquqlarni eʼtirof etish toʻgʻrisida”gi OʻRQ-937-sonli Qonuniga (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2025-yil, № 8, 817-modda) quyidagi oʻzgartirish va qoʻshimchalar kiritilsin:
1) 1-modda ikkinchi qismining 2-bandidagi “hamda” degan soʻz “va (yoki)” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;
2) 2-modda:
quyidagi mazmundagi uchinchi xatboshi bilan toʻldirilsin:
“yer uchastkasi uchun yer soligʻi boʻyicha, unda qurilgan binolar va inshootlar uchun esa mol-mulk soligʻi boʻyicha qarzdorlik — ushbu Qonunga muvofiq huquqlar eʼtirof etiladigan koʻchmas mulk obyektlari uchun yer soligʻi va mol-mulk soligʻi boʻyicha bazaviy hisoblash miqdorining oʻttiz baravaridan oshadigan miqdordagi qarzdorlik”;
uchinchi va toʻrtinchi xatboshilari tegishincha toʻrtinchi va beshinchi xatboshilar deb hisoblansin;
3) 3-modda:
birinchi qismining ikkinchi jumlasi chiqarib tashlansin;
quyidagi mazmundagi uchinchi qism bilan toʻldirilsin:
“Ushbu Qonunga muvofiq yer uchastkasiga boʻlgan ijara huquqini eʼtirof etishda ijara muddati yakka tartibdagi uy-joylar egallagan yer uchastkalari uchun toʻqson toʻqqiz yil, boshqa yer uchastkalari uchun qirq toʻqqiz yil etib belgilanadi. Bunda ijara muddatining boshlanish sanasi yer uchastkasiga hamda unda qurilgan binolar va inshootlarga boʻlgan huquqlarni eʼtirof etish toʻgʻrisida Qoraqalpogʻiston Respublikasi Joʻqorgʻi Kengesi, xalq deputatlari viloyatlar va Toshkent shahar Kengashlari tomonidan qaror qabul qilingan kundan eʼtiboran hisoblanadi”;
uchinchi qismi toʻrtinchi qism deb hisoblansin;
4) 4-moddaning toʻrtinchi xatboshisidagi “mazkur” degan soʻz chiqarib tashlansin;
5) 5-modda:
nomidagi “hamda” degan soʻz “va (yoki)” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;
birinchi xatboshisidagi “hamda” degan soʻz “va (yoki)” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;
quyidagi mazmundagi oltinchi xatboshi bilan toʻldirilsin:
“qonunchilik hujjatlariga muvofiq ajratilgan hamda ortiqcha egallangan yer uchastkasining birgalikdagi umumiy chegarasidagi binolar va inshootlar ushbu moddada belgilangan muddatga qadar qurilgan boʻlsa”;
oltinchi xatboshisi yettinchi xatboshi deb hisoblansin;
yettinchi xatboshisidagi “mazkur” degan soʻz chiqarib tashlansin;
6) 7-moddaning yettinchi xatboshisidagi “mazkur” degan soʻz chiqarib tashlansin;
7) 8-moddaning beshinchi xatboshisidagi “mazkur” degan soʻz chiqarib tashlansin;
8) 9-moddaning:
birinchi xatboshisidagi “mablagʻlari hisobidan qurilgan” degan soʻzlar “mablagʻlari hisobidan ikki yil ichida qurilgan yoki qurilishi boshlangan” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;
beshinchi xatboshisidagi “mazkur” degan soʻz chiqarib tashlansin;
9) 10-moddaning beshinchi xatboshisidagi “mazkur” degan soʻz chiqarib tashlansin;
10) 11-moddaning beshinchi xatboshisidagi “mazkur” degan soʻz chiqarib tashlansin;
11) 12-modda uchinchi qismining:
1-bandidagi “1998-yil 1-iyulga” degan soʻzlar “1999-yil 1-yanvarga” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;
2-bandidagi “1998-yil 1-iyuldan” degan soʻzlar “1999-yil 1-yanvardan” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;
12) 13-moddaning ikkinchi va uchinchi qismlari quyidagi tahrirda bayon etilsin:
“Reja-jadval Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashining, viloyatlar va Toshkent shahar hokimlarining taklifiga koʻra Oʻzbekiston Respublikasi Urbanizatsiya va uy-joy bozorini barqaror rivojlantirish milliy qoʻmitasi huzuridagi Kadastr agentligi (bundan buyon matnda Kadastr agentligi deb yuritiladi) tomonidan keyingi yil uchun har yili 1-oktabrga qadar tasdiqlanadi va jamoatchilikka eʼlon qilinadi.
Xalq deputatlari tuman (shahar) Kengashlarining qarori bilan har bir mahalla boʻyicha tuman (shahar) hokimliklari, qurilish va uy-joy kommunal xoʻjaligi organlari, Kadastr agentligining Davlat kadastrlari palatasi tuman (shahar) filiallari vakillaridan, shuningdek fuqarolarning oʻzini oʻzi boshqarish organlari raislaridan iborat tarkibda jamoatchilik asosida ishlovchi ishchi guruhlar tashkil etiladi”;
13) 16-modda:
birinchi qismining birinchi xatboshisidagi “ikki oy” degan soʻzlar “yigirma kun” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;
toʻrtinchi xatboshisi quyidagi tahrirda bayon etilsin:
“ushbu Qonunning 13-moddasiga asosan tashkil etilgan ishchi guruhlar dalolatnomasiga koʻra mazkur Qonunning 5-moddasiga va 12-moddasi uchinchi qismiga muvofiq yer uchastkasi egallab olingan yil toʻgʻrisidagi”;
quyidagi mazmundagi beshinchi va oltinchi xatboshilar bilan toʻldirilsin:
“ushbu Qonunning 10-moddasiga muvofiq huquqlar eʼtirof etiladigan binolar va inshootlar, shu jumladan yakka tartibdagi uy-joylar xususiylashtirilganligi yoki xususiylashtirilmaganligi haqidagi;
tuzilmasida qurilish va uy-joy kommunal xoʻjaligi boʻlimlari mavjud boʻlgan hollarda — oʻzboshimchalik bilan qurilgan binolar va inshootlarning soni, turlari, ulardan foydalanilish maqsadlari, ularning qurilish taqiqlangan hududlarda joylashganligi yoki joylashmaganligi toʻgʻrisidagi”;
4-bandi “inshootlarning soni” degan soʻzlardan keyin “turlari” degan soʻz bilan toʻldirilsin;
5-bandi quyidagi tahrirda bayon etilsin:
“5) Oʻzbekiston Respublikasi Qurilish va uy-joy kommunal xoʻjaligi vazirligining, Transport vazirligining, Suv xoʻjaligi vazirligining, Raqamli texnologiyalar vazirligining, Togʻ-kon sanoati va geologiya vazirligining, Favqulodda vaziyatlar vazirligining, Ekologiya va iqlim oʻzgarishi milliy qoʻmitasining tegishli hududiy organlari (boʻlinmalari), tuman (shahar) hokimliklari huzuridagi obodonlashtirish boshqarmalari, Toshkent shahar hokimligi huzuridagi Toshkent shahar kanallardan foydalanish va ularga tutash hududlarni obodonlashtirish boshqarmasi, tegishli muhandislik-kommunikatsiya (elektr, aloqa, gaz, ichimlik suvi, kanalizatsiya) tarmoqlaridan foydalanuvchi tashkilotlar tomonidan — oʻzboshimchalik bilan qurilgan binolar va inshootlarning qurilishi qaysi hududda qonunchilik hujjatlariga hamda hududlarni shaharsozlik jihatidan rivojlantirish toʻgʻrisidagi hujjatlarga (mavjud boʻlsa) muvofiq taqiqlangan boʻlsa, tegishincha ularning oʻsha hududlarda joylashganligi yoki joylashmaganligi haqidagi”;
8-bandi quyidagi tahrirda bayon etilsin:
“8) Oʻzbekiston Respublikasi Raqamli texnologiyalar vazirligi huzuridagi Kosmik tadqiqotlar va texnologiyalar agentligi tomonidan:
tegishli kosmik suratlar mavjud boʻlgan taqdirda, binolar va inshootlar qurilgan davrning ushbu Qonunning 4 — 7-moddalarida va 9-moddasida nazarda tutilgan muddatlarga muvofiqligi yoki muvofiq emasligi toʻgʻrisidagi;
tegishli kosmik suratlar mavjud boʻlmagan taqdirda yoki mavjud kosmik suratlarda binolar va inshootlar qurilganligini aniqlashning texnik imkoniyati mavjud boʻlmagan taqdirda, ushbu Qonunning 4 — 7-moddalarida va 9-moddasida nazarda tutilgan muddatlardan keyin, biroq ikki yildan oshmagan davr ichida olingan birinchi kosmik suratga asosan binolar va inshootlar qurilgan davrning mazkur muddatlarga muvofiqligi haqidagi yoki muvofiq emasligi toʻgʻrisidagi”;
14) 17-moddaning ikkinchi qismidagi “bir oy” degan soʻzlar “oʻn kun” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;
15) 18-modda:
beshinchi qismi quyidagi tahrirda bayon etilsin:
“Qoraqalpogʻiston Respublikasi Adliya vazirligi, viloyatlar va Toshkent shahar adliya boshqarmalari tomonidan elektron yigʻmajild, maʼlumotlar va hujjatlar ushbu Qonun talablariga muvofiqlik jihatidan yigirma ish kuni ichida oʻrganiladi, shuningdek ushbu Qonunning 4 — 12-moddalarida belgilangan asoslarga hamda 15 va 16-moddalari talablariga muvofiq yer uchastkalariga hamda ularda qurilgan binolar va inshootlarga boʻlgan huquqlarni eʼtirof etish asosliligi toʻgʻrisida xulosa tayyorlanadi hamda avtomatlashtirilgan axborot tizimiga kiritiladi (biriktiriladi)”;
oltinchi qismi “belgilangan asoslarga” degan soʻzlardan keyin “hamda 15 va 16-moddalari talablariga” degan soʻzlar bilan toʻldirilsin;
quyidagi mazmundagi sakkizinchi — oʻn birinchi qismlar bilan toʻldirilsin:
“Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligiga kelib tushgan shikoyat yigirma ish kuni ichida oʻrganib chiqiladi va oʻrganish natijalariga koʻra, Qoraqalpogʻiston Respublikasi Adliya vazirligi, viloyatlar va Toshkent shahar adliya boshqarmalarining xulosasi bekor qilinishi yoki xulosa oʻzgarishsiz qoldirilishi mumkin hamda bu haqda tegishli shaxslar yozma ravishda xabardor qilinadi.
Agar shikoyatda koʻrsatilgan eʼtirozlar vakolatli tashkilotning avtomatlashtirilgan axborot tizimiga kiritilgan (biriktirilgan) maʼlumotiga va (yoki) hujjatiga taalluqli boʻlsa, Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligi tomonidan mazkur vakolatli tashkilotning eng yuqori turuvchi tashkilotiga ushbu holat yuzasidan munosabat bildirish uchun soʻrov xati yuboriladi.
Vakolatli tashkilotning eng yuqori turuvchi tashkiloti soʻrov xatida nazarda tutilgan masalani oʻn kun muddat ichida oʻrganib chiqib, axborot tizimiga kiritilgan (biriktirilgan) maʼlumotning va (yoki) hujjatning asosligi yoki asossizligi toʻgʻrisida Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligiga javob xati yuboradi. Bunda shikoyatda koʻrsatilgan eʼtirozlar asosli deb topilgan taqdirda, Qoraqalpogʻiston Respublikasi Adliya vazirligi, viloyatlar va Toshkent shahar adliya boshqarmalarining xulosasi Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligi tomonidan, vakolatli tashkilotning maʼlumoti va (yoki) hujjati esa mazkur vakolatli tashkilotning eng yuqori turuvchi tashkiloti tomonidan bekor qilinadi hamda tegishli koʻchmas mulk obyektiga nisbatan huquqlarni eʼtirof etish masalasi mazkur tashkilotlar tomonidan qayta koʻrib chiqiladi.
Qoraqalpogʻiston Respublikasi Adliya vazirligi, viloyatlar va Toshkent shahar adliya boshqarmalarining xulosasi sud tomonidan bekor qilingan yoki haqiqiy emas deb topilgan taqdirda, tegishli koʻchmas mulk obyektiga nisbatan huquqlarni eʼtirof etish masalasi ushbu Qonun talablariga muvofiq umumiy tartibda qayta koʻrib chiqiladi”;
16) quyidagi mazmundagi 181-modda bilan toʻldirilsin:
“181-modda. Maʼlumotlar va hujjatlarni qayta koʻrib chiqish
Oʻzboshimchalik bilan egallab olingan yer uchastkasining hamda unda qurilgan binolar va inshootlarning bir qismi qurilish taqiqlangan hududda joylashganligi toʻgʻrisidagi maʼlumotlar ushbu Qonun 16-moddasi ikkinchi qismining 2, 5 va 6-bandlarida koʻrsatilgan vakolatli tashkilotlar tomonidan avtomatlashtirilgan axborot tizimiga kiritilgan (biriktirilgan) taqdirda, Qoraqalpogʻiston Respublikasi Adliya vazirligi, viloyatlar va Toshkent shahar adliya boshqarmalari ushbu yer uchastkasining hamda unda qurilgan binolar va inshootlarning qurilish taqiqlangan hududdagi qismini chegirib tashlab, uning qolgan qismiga nisbatan huquqlarni eʼtirof etish masalasini qayta koʻrib chiqish uchun maʼlumotlarni tegishli vakolatli tashkilotlarga qaytaradi. Bunda tegishli vakolatli tashkilotlar besh ish kuni ichida ushbu maʼlumotlarni qayta koʻrib chiqib, yer uchastkasining joylashuv sxemasida qurilish taqiqlangan hududdagi chegirib tashlanadigan maydonni koʻrsatgan holda, uning qolgan qismiga nisbatan huquqlarni eʼtirof etish maqsadga muvofiqligi toʻgʻrisidagi yoki maqsadga muvofiq emasligi haqidagi huquqiy jihatdan asoslantirilgan maʼlumotlarni avtomatlashtirilgan axborot tizimiga kiritadi (biriktiradi).
Yer uchastkasining hamda unda qurilgan binolar va inshootlarning qurilish taqiqlangan hududdagi qismini chegirib tashlagan holda, uning qolgan qismiga nisbatan huquqlarni eʼtirof etish maqsadga muvofiqligi toʻgʻrisida tegishli vakolatli tashkilotlar tomonidan maʼlumotlar berilgan taqdirda, Kadastr agentligining Davlat kadastrlari palatasi tuman (shahar) filiallari mazkur koʻchmas mulk obyektining elektron yigʻmajild hujjatiga yigirma besh kun ichida tegishli oʻzgartirishlar kiritadi hamda uni koʻrib chiqish uchun Qoraqalpogʻiston Respublikasi Adliya vazirligiga, viloyatlar va Toshkent shahar adliya boshqarmalariga avtomatlashtirilgan axborot tizimi orqali yuboradi.
Oʻzboshimchalik bilan egallab olingan yer uchastkasining hamda unda qurilgan binolar va inshootlarning qurilish taqiqlangan hududdagi qismini chegirib tashlagan holda, uning qolgan qismiga nisbatan huquqlarni eʼtirof etish maqsadga muvofiq emasligi toʻgʻrisida tegishli vakolatli tashkilotlar tomonidan maʼlumotlar berilganligi ushbu yer uchastkasiga hamda unda qurilgan binolar va inshootlarga nisbatan huquqlarni eʼtirof etish asosli emasligi haqida xulosa chiqarish uchun Qoraqalpogʻiston Respublikasi Adliya vazirligiga, viloyatlar va Toshkent shahar adliya boshqarmalariga asos boʻladi”;
17) 19-moddaning:
birinchi qismidagi “shaxslarning telefon raqamiga ushbu Qonunning 23-moddasida belgilangan bir martalik toʻlovni yigirma ish kuni ichida toʻlash toʻgʻrisidagi xabarnoma avtomatlashtirilgan axborot tizimi orqali avtomatik ravishda yuboriladi” degan soʻzlar “shaxslar ushbu Qonunning 23-moddasida belgilangan bir martalik toʻlovni yigirma ish kuni ichida toʻliq toʻlash orqali chegirmaga ega boʻlishi va (yoki) bir martalik toʻlovni boʻlib-boʻlib toʻlashi hamda bir martalik toʻlovni toʻlashdan ozod qilinganligi toʻgʻrisida tegishli tarzda xabardor qilinadi” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;
ikkinchi qismidagi “muddatlarda toʻlanmagan taqdirda” degan soʻzlar “muddatlarda toʻliq toʻlanmagan taqdirda, ushbu Qonunning 231-moddasiga asosan bir martalik toʻlovni boʻlib-boʻlib toʻlash toʻgʻrisidagi shartnoma imzolanguniga qadar” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;
uchinchi qismidagi “toʻlov toʻlangan taqdirda” degan soʻzlar “toʻlov toʻliq toʻlangan va (yoki) bir martalik toʻlovni boʻlib-boʻlib toʻlash toʻgʻrisidagi shartnoma imzolangan taqdirda” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;
18) 20-modda:
uchinchi qismining 2-bandi “manzil, maydon” degan soʻzlardan keyin “yer uchastkasining ijara muddati” degan soʻzlar bilan toʻldirilsin;
quyidagi mazmundagi oltinchi qism bilan toʻldirilsin:
“Yer uchastkalariga hamda ularda qurilgan binolar va inshootlarga boʻlgan huquqlarni eʼtirof etish toʻgʻrisida Qoraqalpogʻiston Respublikasi Joʻqorgʻi Kengesi, xalq deputatlari viloyatlar va Toshkent shahar Kengashlari tomonidan qarorlar qabul qilinganidan keyin Kadastr agentligi tegishli shaxslarni yer uchastkasiga hamda unda qurilgan binolar va inshootlarga boʻlgan huquqlarni belgilangan tartibda davlat roʻyxatidan oʻtkazish lozimligi toʻgʻrisida avtomatlashtirilgan axborot tizimi orqali avtomatik ravishda xabardor qiladi”;
19) 23-moddaning:
birinchi qismining birinchi xatboshisidagi “ikkinchi qismining 1, 3, 5, 7, 8-bandlarida” degan soʻzlar “ikkinchi qismining 1, 2-bandlarida (bundan yashash uchun moʻljallanmagan joy obyektlari mustasno), 3, 5, 7, 8-bandlarida” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;
oltinchi qismi quyidagi tahrirda bayon etilsin:
“Ushbu Qonun 1-moddasi ikkinchi qismining 2-bandida (bundan yakka tartibdagi uy-joylar mustasno), 4, 6-bandlarida, 12-moddasining beshinchi qismida belgilangan asoslarga koʻra yer uchastkasiga boʻlgan ijara huquqini eʼtirof etish uchun bir martalik toʻlov foydalanish turiga muvofiq yer uchastkasiga boʻlgan ijara va mulk huquqining oʻrtacha bozor qiymati miqdorida undiriladi”;
20) quyidagi mazmundagi 231-modda bilan toʻldirilsin:
“231-modda. Yer uchastkasiga boʻlgan ijara huquqini eʼtirof etish uchun bir martalik toʻlovni amalga oshirish tartibi va shartlari
Ushbu Qonunga muvofiq yer uchastkasiga boʻlgan ijara huquqini eʼtirof etish uchun bir martalik toʻlov bir yoʻla yoki boʻlib-boʻlib toʻlanishi mumkin.
Yer uchastkasiga boʻlgan ijara huquqini eʼtirof etish uchun bir martalik toʻlovning ellik foizi ushbu Qonun 19-moddasining birinchi qismida belgilangan muddatda tegishli shaxslar tomonidan toʻlangan taqdirda, ular bir martalik toʻlovning qolgan qismini toʻlashdan ozod qilinadi.
Yer uchastkasiga boʻlgan ijara huquqini eʼtirof etish uchun bir martalik toʻlovni boʻlib-boʻlib toʻlash toʻgʻrisidagi shartnoma tuman (shahar) soliq inspeksiyalari va tegishli shaxslar oʻrtasida avtomatlashtirilgan axborot tizimi orqali imzolanadi hamda ushbu toʻlovning hisob-kitobi yuritiladi. Agar yer uchastkasiga boʻlgan ijara huquqi eʼtirof etilayotgan shaxs vafot etgan boʻlsa, mazkur shartnoma uning yaqin qarindoshlaridan biri tomonidan qogʻozda imzolanadi.
Yer uchastkasiga boʻlgan ijara huquqini eʼtirof etish uchun bir martalik toʻlov Qoraqalpogʻiston Respublikasi Joʻqorgʻi Kengesining, xalq deputatlari viloyatlar va Toshkent shahar Kengashlarining yer uchastkasiga boʻlgan ijara huquqini hamda unda qurilgan binolar va inshootlarga boʻlgan mulk huquqini eʼtirof etish toʻgʻrisidagi qarorlari qabul qilingan kundan eʼtiboran tegishli shaxslar tomonidan quyidagi muddatlarda boʻlib-boʻlib toʻlanishi mumkin:
ushbu Qonun 23-moddasining birinchi qismida belgilangan bir martalik toʻlov bir yil muddatda;
ushbu Qonun 23-moddasining oltinchi qismida belgilangan bir martalik toʻlov uch yil muddatda.
Yer uchastkasiga boʻlgan ijara huquqini eʼtirof etish uchun bir martalik toʻlov tegishli shartnomada belgilangan muddatlarda toʻlanmagan taqdirda, qarzdorlikni tuman (shahar) soliq inspeksiyalari tomonidan jarima va penya qoʻllanilmagan holda undirish choralari koʻriladi”;
21) 24-moddaning:
ikkinchi xatboshisi quyidagi mazmundagi ikkinchi va uchinchi xatboshilar bilan almashtirilsin:
“25 foizi — Kadastr agentligining Davlat kadastrlari palatasi hisobvaragʻiga;
5 foizi — tuman (shahar) soliq inspeksiyalarining budjetdan tashqari jamgʻarmalariga”;
uchinchi — oltinchi xatboshilari tegishincha toʻrtinchi — yettinchi xatboshilar deb hisoblansin;
ikkinchi xatboshisi quyidagi mazmundagi ikkinchi va uchinchi xatboshilar bilan almashtirilsin:
“10 foizi — Kadastr agentligining Davlat kadastrlari palatasi hisobvaragʻiga;
5 foizi — tuman (shahar) soliq inspeksiyalarining budjetdan tashqari jamgʻarmalariga”;
uchinchi, toʻrtinchi va beshinchi xatboshilari tegishincha toʻrtinchi, beshinchi va oltinchi xatboshilar deb hisoblansin;
22) 25-moddaning birinchi qismidagi “Ekologiya, atrof-muhitni muhofaza qilish va iqlim oʻzgarishi vazirligining” degan soʻzlar “Ekologiya va iqlim oʻzgarishi milliy qoʻmitasining” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;
23) 29-modda:
birinchi qismi quyidagi mazmundagi jumla bilan toʻldirilsin:
“Bunda ushbu Qonunga muvofiq yer uchastkasiga hamda unda qurilgan binolar va inshootlarga boʻlgan huquqlarni eʼtirof etish toʻgʻrisida Qoraqalpogʻiston Respublikasi Joʻqorgʻi Kengesi, xalq deputatlari viloyatlar va Toshkent shahar Kengashlari tomonidan qabul qilingan qarorlar yer uchastkasiga hamda unda qurilgan binolar va inshootlarga boʻlgan huquqlarni davlat roʻyxatidan oʻtkazish uchun asos boʻladi”;
quyidagi mazmundagi ikkinchi qism bilan toʻldirilsin:
“Agar ushbu Qonunga muvofiq huquqlar eʼtirof etilgan koʻchmas mulk obyektlari boʻyicha bir martalik toʻlovni boʻlib-boʻlib toʻlash toʻgʻrisida shartnoma tuzilgan boʻlsa, ushbu shartnomaga asosan bir martalik toʻlov toʻliq toʻlanguniga qadar tuman (shahar) soliq inspeksiyalari mazkur koʻchmas mulk obyektlarini boshqa shaxsga oʻtkazishga nisbatan belgilangan tartibda taqiq qoʻyadi”;
ikkinchi qismi uchinchi qism deb hisoblansin.
4-modda. Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligi, Urbanizatsiya va uy-joy bozorini barqaror rivojlantirish milliy qoʻmitasi huzuridagi Kadastr agentligi hamda boshqa manfaatdor tashkilotlar ushbu Qonunning ijrosini, ijrochilarga yetkazilishini hamda mohiyati va ahamiyati aholi oʻrtasida tushuntirilishini taʼminlasin.
5-modda. Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi:
hukumat qarorlarini ushbu Qonunga muvofiqlashtirsin;
respublika ijro etuvchi hokimiyat organlari ushbu Qonunga zid boʻlgan oʻz normativ-huquqiy hujjatlarini qayta koʻrib chiqishlari va bekor qilishlarini taʼminlasin.
6-modda. Ushbu Qonun rasmiy eʼlon qilingan kundan eʼtiboran kuchga kiradi.
Ushbu Qonun 1-moddasining qoidalari 2020-yil 1-yanvardan 2024-yil 1-iyunga qadar yuzaga kelgan munosabatlarga nisbatan tatbiq etiladi.
Ushbu Qonun 3-moddasi 1, 5 va 8-bandlarining, 13-bandi yettinchi, sakkizinchi, oʻn birinchi — oʻn oltinchi xatboshilarining, 16-bandining qoidalari hamda 23-bandi birinchi, ikkinchi va uchinchi xatboshilarining qoidalari 2024-yil 8-noyabrdan eʼtiboran yuzaga kelgan munosabatlarga nisbatan ham tatbiq etiladi.
Oʻzbekiston Respublikasining Prezidenti Sh. MIRZIYOYEV
Toshkent sh.,
2026-yil 15-iyun,
OʻRQ-1153-son
(Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 15.06.2026-y., 03/26/1153/0603-son)