O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining “O‘zbekiston Respublikasi Davlat budjeti xarajatlarining samaradorligini yanada oshirish va davlat moliyaviy nazorati organlari faoliyatini takomillashtirish to‘g‘risida” 2022-yil 14-fevraldagi PQ-128-son qarori hamda Vazirlar Mahkamasining “2025 — 2030-yillarda davlat moliyasini boshqarish tizimini takomillashtirish strategiyasini tasdiqlash to‘g‘risida” 2025-yil 8-apreldagi 210-son qarori ijrosini ta’minlash maqsadida Vazirlar Mahkamasi qaror qiladi:

1. Quyidagilarni nazarda tutuvchi Davlat organlari va tashkilotlari ichki audit xizmatlarining xodimlari malakasini sertifikatlash va ularni uzluksiz kasbiy rivojlantirish tartibi to‘g‘risidagi nizom 1-ilovaga muvofiq tasdiqlansin:

davlat organlari va tashkilotlarida ichki audit xizmatlarining xodimlari malakasini sertifikatlash tizimini takomillashtirish;

ichki audit xizmatlari xodimlari malakasini ikki bosqichda baholash tizimini joriy etish;

sertifikatga ega bo‘lgan shaxslarning bilim va malakasini doimiy rivojlantirishga qaratilgan uzluksiz kasbiy rivojlantirish tizimini joriy etish;

malaka imtihoniga an’anaviy va masofaviy tarzdagi tayyorlov kurslarini tashkil etish;

malaka imtihonlarida foydalaniladigan test topshiriqlari yo‘nalishlarini belgilash.

2. Belgilansinki, 2027-yil 1-iyuldan boshlab professional ichki auditor sertifikatiga ega bo‘lmagan shaxslarning ichki audit xizmatining bo‘lim boshlig‘i va undan yuqori lavozimlarida (ichki audit xizmati bir nafar shtatdan iborat bo‘lganda, ushbu shtatda) faoliyat yuritishiga yo‘l qo‘yilmaydi.

3. Vazirlar Mahkamasining “O‘zbekiston Respublikasi Bosh prokuraturasi huzuridagi Iqtisodiy jinoyatlarga qarshi kurashish departamentining Davlat moliyaviy nazorati inspeksiyasi hamda davlat organlari va tashkilotlarining ichki audit xizmatlari xodimlari malakasini sertifikatlash tartibi to‘g‘risidagi nizomni tasdiqlash haqida” 2023-yil 13-fevraldagi 62-son qaroriga 2-ilovaga muvofiq o‘zgartirish va qo‘shimchalar kiritilsin.

4. Ushbu qaror 2026-yil 1-iyuldan boshlab kuchga kiradi.

5. Ushbu qarorning bajarilishini nazorat qilish O‘zbekiston Respublikasi Bosh vazirining o‘rinbosari — iqtisodiyot va moliya vaziri J.A. Qo‘chqorov zimmasiga yuklansin.

1. Mazkur Nizom davlat organlari va tashkilotlari ichki audit xizmatlari (keyingi o‘rinlarda — ichki audit xizmati) xodimlarining malakasini sertifikatlash va malaka sertifikatiga (keyingi o‘rinlarda — sertifikat) ega bo‘lgan shaxslarni uzluksiz kasbiy rivojlantirish tartibini belgilaydi.

2. Mazkur Nizomda quyidagi asosiy tushunchalardan foydalaniladi:

davlat organlari va tashkilotlari — ichki audit xizmati tashkil etilgan respublika ijro etuvchi hokimiyat organlari, davlat maqsadli jamg‘armalari, Qoraqalpog‘iston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahri hokimliklari hamda boshqa budjet tashkilotlari;

ichki audit xizmati — davlat organlari va tashkilotlarida ichki audit faoliyatini amalga oshiruvchi hamda boshqa tarkibiy tuzilmalardan mustaqil tarkibiy bo‘linma;

malaka imtihoni — talabgorning bilim va malaka darajasi sertifikatni olish talablariga mos kelishini aniqlashga yo‘naltirilgan, axborot texnologiyalaridan foydalangan holda test sinovi shaklida o‘tkaziladigan imtihon;

malaka oshirish kursi — uzluksiz kasbiy rivojlantirish doirasida sertifikatga ega bo‘lgan shaxsning sertifikat olgan sanadan boshlab har ikki yilda o‘qishi majburiy bo‘lgan malaka oshirish kursi;

sertifikat — amaliyotchi ichki auditor sertifikati va (yoki) professional ichki auditor sertifikati;

tayyorlov kursi — talabgorga ixtiyoriy ravishda malaka imtihoniga tayyorgarlik ko‘rish imkonini beruvchi maxsus o‘qitish kursi;

talabgor — sertifikatni olishga nomzod bo‘lgan jismoniy shaxs;

uzluksiz kasbiy rivojlantirish — sertifikatga ega bo‘lgan shaxsning o‘z faoliyati davomida bilimi, ko‘nikmalari va malakasini saqlab qolish hamda oshirib borish jarayoni;

xalqaro sertifikat — ushbu Nizomga 1-ilovada keltirilgan xalqaro tashkilotlar tomonidan beriladigan sertifikatlar.

3. Sertifikat O‘zbekiston auditorlar palatasi (keyingi o‘rinlarda — Auditorlar palatasi) tomonidan malaka imtihonini muvaffaqiyatli topshirgan talabgorga beriladi.

Bunda malaka imtihoni O‘zbekiston Respublikasi Oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi huzuridagi Bilim va malakalarni baholash agentligi (keyingi o‘rinlarda — Agentlik) tomonidan o‘tkaziladi.

4. Amaliyotchi ichki auditor sertifikati shaxsning ichki audit bo‘yicha umumiy bilimi va malakasini tasdiqlaydi hamda unga ichki audit xizmatida bo‘lim boshlig‘i va undan yuqori lavozimlardan tashqari lavozimlarda faoliyat yuritish imkonini beradi.

5. Mazkur Nizom kuchga kirgunga qadar ichki audit milliy malaka sertifikatiga ega bo‘lgan shaxslarning ushbu sertifikat amal qilish muddati tugagunga qadar amaliyotchi ichki auditor sertifikatini olishi talab etilmaydi.

Bunda ichki audit milliy malaka sertifikatiga ega bo‘lgan shaxslar sertifikatning amal qilish muddati tugashidan bir oy avval Auditorlar palatasi tomonidan shaxsiy kabineti orqali xabardor qilinadi.

6. Ichki audit milliy malaka sertifikatiga ega bo‘lgan shaxslar mazkur Nizomda belgilangan tartibda uzluksiz kasbiy rivojlantirish talablarini bajarishi majburiy hisoblanadi.

7. Professional ichki auditor sertifikati ichki audit xizmati xodimiga ichki audit xizmatida, shuningdek, ichki audit xizmatida bo‘lim boshlig‘i va undan yuqori lavozimlarda (ichki audit xizmati bir nafar shtatdan iborat bo‘lganda, ushbu shtatda) faoliyat yuritish imkonini beradi.

Bunda mazkur Nizomda belgilangan malaka talablariga ega bo‘lgan talabgor amaliyotchi ichki auditor sertifikatini olmasdan ham professional ichki auditor sertifikati ega bo‘lishi mumkin.

Professional ichki auditor sertifikatini olgan ichki audit xizmati xodimlarini rag‘batlantirish choralari belgilangan tartibda moddiy mukofotlash (rag‘batlantirish), xizmat lavozimida o‘sish uchun ustuvorlik berish, malaka oshirish va kasbiy rivojlantirish imkoniyatlarini kengaytirish shakllarida qo‘llanishi mumkin.

8. Sertifikat malaka imtihonidan muvaffaqiyatli o‘tgan talabgorlarga muddatsiz davrga beriladi.

9. Sertifikat olish yuzasidan berilgan arizani ko‘rib chiqish uchun talabgordan ushbu Nizomda belgilangan miqdorda yig‘im undiriladi.

Yig‘im talabgor tomonidan Auditorlar palatasi hisobvarag‘iga o‘tkaziladi hamda yig‘imning 50 foizini Auditorlar palatasi Agentlikka o‘tkazib beradi.

Bunda yig‘imni to‘lash uchun bank rekvizitlari to‘g‘risidagi ma’lumotlar Auditorlar palatasining rasmiy veb-saytiga joylashtiriladi.

10. Sertifikat mazkur Nizomga 2-ilovada keltirilgan sxemaga muvofiq beriladi.

11. Tayyorlov kursi O‘zbekiston Respublikasi Iqtisodiyot va moliya vazirligi huzuridagi Moliya organlari hamda budjet tashkilotlarining moliya-hisob bo‘linmalari xodimlarini tayyorlash va qayta tayyorlash o‘quv markazi (keyingi o‘rinlarda — O‘quv markazi) tomonidan ushbu Nizomning 38 va 40-bandlarida belgilangan test topshiriqlari yo‘nalishlari asosida an’anaviy va masofaviy tarzda tashkil etiladi.

Bunda tegishli litsenziyaga ega bo‘lgan boshqa yuridik shaxslar tomonidan ham tayyorlov kursi tashkil etilishi mumkin.

Talabgorlar uchun tayyorlov kursida o‘qish majburiy hisoblanmaydi.

12. Tayyorlov kursi uchun to‘lov miqdori O‘quv markazi yoki xo‘jalik yurituvchi subyektlar tomonidan mustaqil belgilanadi.

13. O‘zbekiston Respublikasi Iqtisodiyot va moliya vazirligi (keyingi o‘rinlarda — Iqtisodiyot va moliya vazirligi) sertifikatlashni tashkil etishda:

sertifikatlash va uzluksiz kasbiy rivojlantirish jarayonlarini muvofiqlashtiradi va uslubiy jihatdan qo‘llab-quvvatlaydi;

sertifikatlar reyestrini yuritadi;

sertifikatlash jarayonida Agentlik va Auditorlar palatasi faoliyatida o‘zaro yuzaga keladigan masalalar hamda qonunchilik hujjatlariga nomuvofiq holatlarni ko‘rib chiqadi;

sertifikat berilishi nazarda tutilgan audit, ichki nazorat va xavflarni boshqarish, davlat moliyasini boshqarish, budjet hisobi yo‘nalishlarida mahalliy va xalqaro seminarlarni tashkil etadi.

14. Auditorlar palatasi:

malaka imtihonini topshirish, sertifikatni qayta rasmiylashtirish uchun berilgan arizani ko‘rib chiqadi va tegishli qaror qabul qiladi;

test topshiriqlari yo‘nalishlari bo‘yicha mavzularni, adabiyotlar, shuningdek, normativ-huquqiy hujjatlar ro‘yxatini, malaka imtihonini o‘tkazish sanasi, vaqti va joyi to‘g‘risidagi axborotni o‘zining rasmiy veb-saytiga joylashtiradi;

Agentlik tomonidan taqdim etilgan malaka imtihoni natijalari to‘g‘risidagi ma’lumot asosida malaka imtihonini muvaffaqiyatli topshirgan talabgorlarga belgilangan tartibda sertifikatni rasmiylashtiradi;

sertifikatni belgilangan tartibda bekor qilish to‘g‘risida qaror qabul qiladi.

15. Agentlik:

tegishli mutaxassislarni jalb qilgan holda, Iqtisodiyot va moliya vazirligi tomonidan taqdim etilgan mavzular bo‘yicha test topshiriqlarini tuzishni va ekspertizadan o‘tkazishni tashkil qiladi hamda test topshiriqlari bazasini shakllantiradi;

malaka imtihonini tashkil etadi va o‘tkazadi;

malaka imtihoni natijalari to‘g‘risidagi ma’lumotlarni Iqtisodiyot va moliya vazirligi hamda Auditorlar palatasiga taqdim etadi;

kamida 20 tadan namunaviy test topshiriqlarini (javob variantlari bilan) imtihon boshlanishidan kamida bir oy oldin o‘zining rasmiy veb-saytiga joylashtiradi;

apellyatsiya komissiyasini shakllantiradi va apellyatsiya jarayonlarini tashkil etadi.

16. O‘quv markazi:

malaka oshirish kurslarining o‘quv dasturini (keyingi o‘rinlarda — o‘quv dasturi) ishlab chiqadi hamda Iqtisodiyot va moliya vazirligi bilan kelishgan holda tasdiqlaydi;

tasdiqlangan o‘quv dasturi asosida tayyorlov (an’anaviy va masofaviy shaklda) va malaka oshirish kurslarini tashkil etadi;

malaka oshirish kurslarini muvaffaqiyatli tamomlagan tinglovchilarga malaka oshirganlik to‘g‘risida guvohnoma beradi.

17. Amaliyotchi ichki auditor sertifikatini olishga talabgor O‘zbekiston Respublikasidagi oliy ta’lim tashkilotlarining yoki qonunchilik hujjatlariga muvofiq O‘zbekiston Respublikasida belgilangan tartibda tan olingan xorijiy davlatlarda olingan oliy ta’lim to‘g‘risidagi hujjatga ega bo‘lishi lozim.

18. Professional ichki auditor sertifikatini olishga talabgor kamida uch yillik ish stajiga, shundan davlat auditi sohasida bir yillik ish stajiga ega bo‘lishi talab etiladi.

19. Talabgor xalqaro sertifikatga (belgilangan davriylikda xalqaro sertifikat doirasida malaka oshirganini tasdiqlovchi hujjat mavjud bo‘lganda) ega bo‘lganda hamda Davlat auditi oliy maktabida o‘quv davrida o‘zlashtirish ko‘rsatkichining o‘rtacha qiymati (GPA — Grade Point Average) kamida 4,0 bo‘lgan taqdirda, unga amaliyotchi ichki auditor sertifikati malaka imtihonini topshirmasdan beriladi.

20. Talabgor Auditorlar palatasining rasmiy veb-saytida ro‘yxatdan o‘tadi hamda o‘z shaxsiy kabineti orqali mazkur Nizomga 3-ilovada keltirilgan shakldagi arizani quyidagi hujjatlarni ilova qilgan holda elektron shaklda taqdim etadi:

biometrik pasport nusxasi yoki identifikatsiyalovchi ID-kartasi ma’lumotlari;

oliy ma’lumot to‘g‘risidagi diplomning yoxud chet davlatlarda olingan oliy ma’lumot to‘g‘risidagi hujjatni tan olish haqidagi vakolatli davlat organi tomonidan berilgan guvohnomaning nusxasi;

belgilangan davriylik bilan malaka oshirganini tasdiqlovchi hujjatlar ilova qilingan holda xalqaro sertifikat nusxasi (mavjud bo‘lgan taqdirda);

Davlat auditi oliy maktabida o‘quv davrida o‘zlashtirish ko‘rsatkichining o‘rtacha qiymati (GPA — Grade Point Average) aks etgan rasmiy hujjat nusxasi (mavjud bo‘lgan taqdirda);

mehnat daftarchasi nusxasi (o‘rindoshlik asosida ish staji mavjud bo‘lgan taqdirda, bu haqida tasdiqlovchi hujjat bo‘lishi lozim) yoki mehnat stajini tasdiqlovchi “Elektron mehnat daftarchasi” tizimidan ko‘chirma (professional ichki auditor sertifikatini olish uchun ariza berishda talab etiladi);

arizani ko‘rib chiqish uchun bazaviy hisoblash miqdorining ikki baravari miqdorida yig‘im to‘langani to‘g‘risidagi ma’lumotnomaning nusxasi.

Arizalar har oyning 1-sanasidan 10-sanasiga qadar (shu kuni ham) topshiriladi. Arizalar dam olish va bayram kunlaridan qat’i nazar, belgilangan muddatda 24 soat davomida yuborilishi mumkin.

Bunda arizalar ish vaqtidan keyin yoki dam olish va bayram kunlari kelib tushganda, navbatdagi ish kuni arizalar Auditorlar palatasiga tushgan va Auditorlar palatasi tomonidan qabul qilingan kun hisoblanadi.

21. Talabgordan mazkur Nizomning 20-bandida ko‘rsatilmagan ma’lumotlar va hujjatlarni talab qilish taqiqlanadi.

22. Arizalar Auditorlar palatasi tomonidan ular kelib tushgan kundan boshlab uch ish kuni ichida ko‘rib chiqiladi va malaka imtihonini topshirishga ruxsat berish yoki ruxsat berishni rad etish to‘g‘risida qaror qabul qilinadi.

23. Talabgor arizani ko‘rib chiqish yakunlangandan so‘ng bir ish kuni ichida taqdim qilingan arizaning natijasi haqida shaxsiy kabineti orqali xabardor qilinadi.

Malaka imtihonini topshirishga ruxsat berishni rad etish to‘g‘risida qaror qabul qilingan taqdirda, rad etish sabablari ko‘rsatiladi.

24. Quyidagi hollarda talabgorga malaka imtihonini topshirishga ruxsat berish rad etiladi:

sertifikat olish uchun taqdim etiladigan hujjatlar belgilangan tartibda, shuningdek, to‘liq holda taqdim etilmaganda;

ariza ma’lumotlari va unga ilova qilingan hujjatlar ma’lumotlarida nomuvofiqliklar kuzatilganda;

sertifikat bekor qilingan paytdan boshlab uch yil muddat mobaynida sertifikat berilishi cheklangan bo‘lib, ushbu davr mobaynida sertifikat olish uchun talabgor tomonidan murojaat qilinganda.

25. Talabgorning hujjatlari belgilangan tartibda rasmiylashtirilmagan yoki to‘liq holda taqdim etilmagani sababli malaka imtihonini topshirishga ruxsat berish rad etilganda, talabgorga kamchiliklarni bartaraf etish uchun bir ish kuni muddat beriladi.

Belgilangan muddatda kamchiliklar bartaraf etilgan holda qayta taqdim etilgan arizani ko‘rib chiqish uchun yig‘im undirilmaydi.

26. Rad etish uchun asos bo‘lgan kamchiliklar berilgan muddatda bartaraf etilmagan taqdirda, to‘langan yig‘im qaytarilmaydi.

Malaka imtihonini topshirish uchun ushbu Nizom asosida qaytadan ariza beriladi.

27. Malaka imtihonini topshirishga ruxsat berilgan talabgorlarning familiyasi, ismi va otasining ismi, jismoniy shaxsning shaxsiy identifikatsiya raqami (JSHSHIR) hamda malaka imtihonini topshirish manzili ko‘rsatilgan ro‘yxati Auditorlar palatasi tomonidan har oyning 20-sanasiga qadar Agentlikka taqdim etiladi, shuningdek, ushbu ro‘yxat Auditorlar palatasining rasmiy veb-saytida e’lon qilinadi.

28. Malaka imtihoni har oyda kamida bir marta oyning uchinchi o‘n kunligida talabgorlarning malaka imtihonini topshirish manzillarini inobatga olgan holda, Agentlikda va uning hududiy bo‘linmalarida o‘tkaziladi.

29. Agentlik malaka imtihoni o‘tkaziladigan sanadan kamida besh kun oldin imtihon o‘tkazish sanasi, vaqti va joyi to‘g‘risidagi ma’lumotni Auditorlar palatasiga yuboradi.

Bunda Auditorlar palatasi o‘zining rasmiy veb-saytiga bu haqida xabarnoma joylashtiradi hamda har bir talabgorni shaxsiy kabineti orqali xabardor qiladi.

Talabgorga o‘z shaxsiy kabinetidagi ma’lumotlar bilan tanishib borish majburiyati yuklanadi.

30. Talabgor malaka imtihoniga shaxsni tasdiqlovchi hujjat (fuqarolik pasporti, identifikatsiyalovchi ID-karta, fuqaroning xorijga chiqish biometrik pasporti yoki haydovchilik guvohnomasi) asosida kiritiladi.

Shaxsni tasdiqlovchi hujjatga ega bo‘lmagan yoki malaka imtihoniga belgilangan vaqtda kelmagan, shuningdek, qatnasha olmagan talabgor malaka imtihoniga kelmagan deb hisoblanadi va navbatdagi malaka imtihonidan o‘tadigan talabgorlar ro‘yxatiga kiritiladi.

Agar talabgor malaka imtihonini topshirishga ruxsat berilganidan so‘ng malaka imtihoniga ikki marta kelmasa, malaka imtihonini topshirish uchun unga uchinchi marta imkoniyat berilmaydi.

Bunda to‘langan yig‘im qaytarilmaydi va malaka imtihonida qatnashish uchun mazkur Nizom asosida qaytadan ariza topshiriladi.

31. Malaka imtihoni davlat tilida, test sinovi shaklida axborot texnologiyalaridan foydalanilgan holda o‘tkaziladi.

Talabgorga malaka imtihonini topshirish uchun uch soat vaqt beriladi hamda malaka imtihonining o‘tkazilishi davomida tanaffus berilmaydi.

32. Malaka imtihonining ochiqligi va xolisligini ta’minlash maqsadida malaka imtihoni jarayoni uzluksiz ravishda onlayn translyatsiya qilinadi, shuningdek, videoyozuvga tushiriladi. Ushbu videomateriallar Agentlik tomonidan kamida bir yil mobaynida saqlanadi.

33. Malaka imtihonini topshirish jarayonida talabgorlarga quyidagilar taqiqlanadi:

qonunchilik hujjatlari, yo‘riqnoma materiallari, test topshiriqlari bo‘yicha tayyorlangan ma’lumotlar, axborotnomalar va maxsus adabiyotlardan foydalanish;

malaka imtihoni o‘tkaziladigan hududga yoki binoga kirishda kalkulyator, lug‘at, jadval, kitob, mobil aloqa va boshqa aloqa vositalari, “aqlli” soat, quloqchin, kompyuter, telekommunikatsiya qurilmalari va boshqa vositalar, shpargalkalar olib kirish yoki ulardan malaka imtihoni davomida foydalanish;

boshqa talabgorlar bilan muloqot qilish (suhbatlashish);

malaka imtihoni o‘tkazilayotgan xonadan ruxsatsiz tashqariga chiqish (test sinovi o‘tayotgan xonadan ruxsatsiz tashqariga chiqqan shaxslar qayta test sinoviga kiritilmaydi).

Ushbu talablarni buzgan talabgorlar malaka imtihonidan chiqarib yuboriladi va malaka imtihonidan o‘tmagan deb hisoblanadi. Bunda malaka imtihonini topshirish uchun to‘langan yig‘im qaytarilmaydi.

34. Agentlik malaka imtihonini o‘tkazish maqsadida:

Auditorlar palatasi tomonidan taqdim etilgan ro‘yxat asosida talabgorlarning hududlar bo‘yicha taqsimotini amalga oshiradi hamda mazkur Nizomda belgilangan muddat ichida malaka imtihonlarini tashkil etadi;

malaka imtihonini o‘tkazish uchun tanlangan binoni (xona) zarur texnika vositalari (kompyuter, videokamera, internet aloqasi va boshqalar) bilan jihozlaydi;

malaka imtihonini o‘tkazish bilan bog‘liq bo‘lgan hujjatlar va materiallar saqlanishini ta’minlaydi;

malaka imtihonini o‘tkazish uchun zarur bo‘lgan boshqa harakatlarni amalga oshiradi.

35. Malaka imtihonida foydalaniladigan test topshiriqlari, shu jumladan, muammoli vaziyatlar asosidagi test topshiriqlari Agentlik tomonidan tegishli malakali va mustaqil ekspertlarni jalb qilgan holda tuziladi hamda ekspertizadan o‘tkaziladi.

Bunda malaka imtihonini tashkil etish va sertifikatni taqdim etish jarayonlarida ishtirok etuvchi tashkilotlar xodimlari test topshiriqlarini tuzishga jalb qilinmaydi.

Agentlik tomonidan test topshiriqlarini tuzish va ekspertiza jarayonining maxfiyligi ta’minlanishi lozim.

36. Amaliyotchi ichki auditor sertifikatini olish uchun malaka imtihoni bo‘yicha test sinovi Agentlik tomonidan tasdiqlangan test topshiriqlari bazasidan axborot texnologiyalari vositasida, har bir test topshiriqlari yo‘nalishi bo‘yicha belgilangan test topshiriqlari soni doirasida alohida tasodifiy tanlangan jami 100 ta test topshirig‘idan iborat bo‘ladi.

Test topshiriqlarining har bir to‘g‘ri javobi uchun bir balldan beriladi. Noto‘g‘ri javob berilgan yoki javob berilmagan test topshirig‘i uchun ball berilmaydi.

37. Test topshiriqlari faqat bitta to‘g‘ri javobni o‘z ichiga olgan 4 ta javob varianti keltirilgan shaklda tuziladi.

38. Amaliyotchi ichki auditor sertifikatini olish uchun malaka imtihonida quyidagi yo‘nalishlardagi test topshiriqlaridan foydalaniladi:

davlat organlari va tashkilotlarida ichki audit faoliyati bo‘yicha (50 ta);

davlat organlari va tashkilotlarida ichki nazorat tizimi va xavflarni boshqarish jarayonlari bo‘yicha (25 ta);

davlat moliyasini boshqarish bo‘yicha (10 ta);

budjet hisobi bo‘yicha (10 ta);

boshqa yo‘nalishlar (davlat xaridlari, korrupsiyaga qarshi kurash, odob-axloq qoidalari) (5 ta).

39. Professional ichki auditor sertifikatini olish uchun malaka imtihonidagi test sinovi Agentlik tomonidan tasdiqlangan test topshiriqlari, muammoli vaziyatlar asosidagi testlar bazasi tarkibidan axborot texnologiyalari vositasida, har bir test topshiriqlari yo‘nalishi bo‘yicha belgilangan test topshiriqlari soni doirasida alohida tasodifiy tanlangan 60 ta test topshirig‘idan iborat bo‘ladi.

Test topshiriqlari faqat bitta to‘g‘ri javobni o‘z ichiga olgan 4 ta javob varianti keltirilgan shaklda tuziladi.

Test topshiriqlarining har bir to‘g‘ri javobi uchun bir balldan beriladi. Noto‘g‘ri javob berilgan yoki javob berilmagan test topshirig‘i uchun ball berilmaydi.

40. Professional ichki auditor sertifikatini olish uchun malaka imtihonida quyidagi yo‘nalishlardagi test topshiriqlaridan foydalaniladi:

davlat organlari va tashkilotlarida ichki audit faoliyati bo‘yicha muammoli vaziyatlar asosidagi test topshiriqlari (24 ta);

davlat organlari va tashkilotlarida ichki nazorat tizimi va xavflarni boshqarish jarayoni bo‘yicha muammoli vaziyatlar asosidagi test topshiriqlari (18 ta);

davlat boshqaruvi asoslari bo‘yicha test topshiriqlari (6 ta);

axborot texnologiyalari bo‘yicha test topshiriqlari (6 ta);

budjet hisobi bo‘yicha test topshiriqlari (6 ta).

41. Test topshiriqlari bazasi kelgusi yil uchun yil yakuniga qadar kamida 30 foizga yangilanishi lozim.

42. Talabgorning to‘g‘ri javoblari malaka imtihonidagi test topshiriqlari umumiy sonining kamida 75 foizini tashkil etgan taqdirda, malaka imtihoni muvaffaqiyatli topshirilgan hisoblanadi.

43. Agentlik tomonidan malaka imtihoni natijalari qaydnomasi imtihon o‘tkazilgan kunning o‘zida rasmiylashtiriladi va tasdiqlanadi.

Bunda talabgorlar tomonidan test topshiriqlari mazmuni bo‘yicha e’tiroz bildirilgan taqdirda, e’tirozlar tegishli mutaxassislar tomonidan ko‘rib chiqilganidan so‘ng qaydnoma bir ish kuni ichida rasmiylashtiriladi va tasdiqlanadi.

44. Qaydnomada quyidagilar ko‘rsatiladi:

malaka imtihonida ishtirok etgan talabgorlarning familiyasi, ismi va otasining ismi hamda to‘plagan ballari;

belgilangan malaka imtihonida qatnashmagan talabgorlar ro‘yxati.

45. Malaka imtihoni natijalari to‘g‘risidagi ma’lumot malaka imtihoni o‘tkazilgan kundan keyin uch ish kuni ichida Iqtisodiyot va moliya vazirligi va Auditorlar palatasiga yuboriladi hamda Auditorlar palatasining rasmiy veb-saytida e’lon qilinadi.

46. Malaka imtihonini topshirishga ruxsat berilgan talabgorlar ro‘yxatida mavjud bo‘lmagan shaxslarning malaka imtihonida qatnashishiga ruxsat berilmaydi.

47. Malaka imtihonida qatnashmagan talabgorlar Auditorlar palatasi tomonidan keyingi malaka imtihonida qatnashuvchilar ro‘yxatiga kiritiladi.

Bunda malaka imtihonida ikki marta qatnashmagan talabgor mazkur Nizomda belgilangan tartibda malaka imtihoni topshirish uchun qayta ariza topshiradi.

48. Malaka imtihonini muvaffaqiyatli topshirmagan yoki malaka imtihoniga ikki marta kelmagan talabgorga to‘langan yig‘im qaytarilmaydi.

49. Malaka imtihonida ishtirok etish uchun talabgorlar tomonidan berilgan ariza va unga ilova qilingan hujjatlar hamda ma’lumotnomalar kamida besh yil mobaynida Auditorlar palatasida saqlanadi.

50. Malaka imtihoni natijasidan norozi bo‘lgan talabgor malaka imtihoni natijalari e’lon qilingan kundan boshlab besh ish kuni ichida Auditorlar palatasiga test topshiriqlari mazmuniga oid yozma apellyatsiya berish huquqiga ega.

Bunda malaka imtihonini muvaffaqiyatli topshirgan talabgor tomonidan berilgan apellyatsiya ko‘rib chiqilmaydi.

51. Auditorlar palatasi tomonidan talabgorlarning yozma apellyatsiyalari bir ish kuni ichida Agentlikka taqdim etiladi.

52. Apellyatsiyani ko‘rib chiqish uchun Agentlik tomonidan apellyatsiya komissiyasi shakllantiriladi.

Apellyatsiya komissiyasi toq sondan, shu jumladan, apellyatsiya komissiyasi raisi, uning o‘rinbosari va a’zolari hamda apellyatsiya komissiyasi kotibidan iborat tarkibda tuziladi hamda uning tarkibiga Iqtisodiyot va moliya vazirligi, Korrupsiyaga qarshi kurashish agentligi va Hisob palatasidan vakillar kiritiladi.

53. Agentlikning vakili apellyatsiya komissiyasi raisi, Iqtisodiyot va moliya vazirligining vakili apellyatsiya komissiyasi raisi o‘rinbosari hisoblanadi.

54. Apellyatsiya komissiyasi yig‘ilishi uning a’zolarining kamida uchdan ikki, shu jumladan, apellyatsiya komissiyasi raisi va (yoki) uning o‘rinbosari ishtirok etgan taqdirda, vakolatli hisoblanadi.

55. Agentlik apellyatsiya komissiyasining ishchi organi hisoblanadi.

56. Apellyatsiya komissiyasi talabgor tomonidan berilgan apellyatsiyani besh kun muddatda ko‘rib chiqadi va tegishli qaror qabul qiladi.

57. Apellyatsiya bo‘yicha qabul qilingan qaror Agentlik tomonidan bir ish kuni ichida Auditorlar palatasiga taqdim etiladi.

Bunda Auditorlar palatasi apellyatsiya bo‘yicha qaror kelib tushgan kundan boshlab bir ish kuni ichida bu haqida talabgorni shaxsiy kabineti orqali xabardor qiladi.

58. Apellyatsiyani ko‘rib chiqish natijalari bo‘yicha quyidagi qarorlardan biri qabul qilinadi:

malaka imtihoni natijalari bo‘yicha qarorni o‘zgarishsiz qoldirish va apellyatsiyani qanoatlantirishni rad etish;

malaka imtihoni natijalari bo‘yicha qarorga o‘zgartirish kiritish va apellyatsiyani qanoatlantirish.

59. Talabgor apellyatsiya komissiyasi qarori ustidan qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda yuqori turuvchi organlarga yoki sudga shikoyat qilishi mumkin.

60. Imtihon natijalari bo‘yicha apellyatsiyani qanoatlantirishni rad etish to‘g‘risidagi qaror quyidagi hollarda qabul qilinadi:

apellyatsiyada keltirilgan asoslar tasdiqlanmasa;

apellyatsiya belgilangan muddat mobaynida taqdim etilmagan bo‘lsa;

apellyatsiya ushbu Nizom talablariga nomuvofiq tarzda berilgan bo‘lsa.

61. Apellyatsiya komissiyasi tomonidan apellyatsiyani qanoatlantirish to‘g‘risida qaror qabul qilingan taqdirda, Agentlik tomonidan bu haqidagi ma’lumot Auditorlar palatasiga apellyatsiya yig‘ilishi bo‘lib o‘tgandan so‘ng uch ish kuni ichida yuboriladi.

Bunda Auditorlar palatasi tomonidan apellyatsiyani qanoatlantirish to‘g‘risida qarorga asoslangan holda, talabgorga sertifikat berish haqida qaror qabul qilinadi.

62. Apellyatsiya berish uchun talabgordan qo‘shimcha yig‘im undirilmaydi.

Takroriy apellyatsiyaga yo‘l qo‘yilmaydi.

63. Sertifikat Auditorlar palatasi tomonidan malaka imtihonini muvaffaqiyatli topshirgan, apellyatsiyasi qanoatlantirilgan yoki mazkur Nizomning 19-bandiga muvofiq xalqaro sertifikat va Davlat auditi oliy maktabida o‘quv davrida o‘zlashtirish ko‘rsatkichining o‘rtacha qiymatini aks ettiruvchi tegishli rasmiy hujjatga ega bo‘lgan talabgorga beriladi.

Bunda xalqaro sertifikat yoki Davlat auditi oliy maktabida o‘quv davrida o‘zlashtirish ko‘rsatkichining o‘rtacha qiymatini aks ettiruvchi tegishli rasmiy hujjatga ega bo‘lgan talabgorga faqat amaliyotchi ichki auditor sertifikati beriladi.

64. Xalqaro sertifikat va Davlat auditi oliy maktabida o‘quv davrida o‘zlashtirish ko‘rsatkichining o‘rtacha qiymatini aks ettiruvchi tegishli rasmiy hujjatga ega bo‘lgan talabgorga amaliyotchi ichki auditor sertifikatini malaka imtihonini topshirmasdan rasmiylashtirish va berish uchun yig‘im undirilmaydi.

65. Sertifikat Agentlikning malaka imtihoni natijalari bo‘yicha ma’lumot yoki apellyatsiyani qanoatlantirish to‘g‘risida qaror olingan kundan boshlab (xalqaro sertifikatga ega talabgorlar uchun ariza kelib tushgan kundan boshlab) uch ish kuni ichida rasmiylashtiriladi va Auditorlar palatasining QR-kodi bilan tasdiqlanadi hamda talabgorga shaxsiy kabineti orqali yuboriladi.

66. Auditorlar palatasi sertifikat rasmiylashtirilgan kundan boshlab uch ish kuni ichida sertifikatga oid ma’lumotlarni Iqtisodiyot va moliya vazirligiga taqdim etadi hamda ushbu ma’lumotlar Iqtisodiyot va moliya vazirligi tomonidan sertifikatlar reyestriga kiritiladi.

Bunda sertifikatlar reyestriga kiritilmagan sertifikat haqiqiy hisoblanmaydi.

67. Sertifikat shakli mazkur Nizomga 4-ilovaga muvofiq rasmiylashtiriladi va O‘zbekiston Respublikasi hududida amal qiladi.

68. Sertifikatga ega bo‘lgan shaxsning familiyasi, ismi, otasining ismi o‘zgargan taqdirda, u tegishli o‘zgartirishlarni tasdiqlovchi hujjatlar kuchga kirgan kundan boshlab bir oy muddatda sertifikatni qayta rasmiylashtirish yuzasidan Auditorlar palatasiga ushbu Nizomga 3-ilovada keltirilgan shaklda ariza berishi shart.

69. Sertifikatga ega bo‘lgan shaxsdan sertifikatni qayta rasmiylashtirish uchun yig‘im undirilmaydi.

70. Sertifikat ariza topshirilgan kundan boshlab uch ish kuni ichida ilgari berilgan sertifikat raqami bilan sertifikatga ega bo‘lgan shaxsga Auditorlar palatasi tomonidan qayta rasmiylashtiriladi va talabgorga uning shaxsiy kabineti orqali yuboriladi.

71. Auditorlar palatasi qayta rasmiylashtirilgan sertifikatga tegishli ma’lumotlarni sertifikatlar reyestriga o‘zgartirish kiritish uchun Iqtisodiyot va moliya vazirligiga u qayta rasmiylashtirilgan kundan boshlab besh ish kuni ichida yuborishi lozim.

72. Sertifikat quyidagi hollarda bekor qilinadi:

sertifikatga ega bo‘lgan shaxs tomonidan sertifikatni bekor qilish to‘g‘risida ariza taqdim etilganda;

sertifikatga ega bo‘lgan shaxs vafot etganda;

sertifikatga ega bo‘lgan shaxs sertifikat olgandan keyin belgilangan tartibda uzluksiz kasbiy rivojlantirish bo‘yicha talablarni bajarmaganda;

sertifikatga ega bo‘lgan shaxsni belgilangan tartibda muomalaga layoqatsiz yoki muomala layoqati cheklangan deb topish to‘g‘risidagi sud qarori qonuniy kuchga kirganda;

sertifikat berish to‘g‘risidagi qaror qonunchilik hujjatlariga xilof ekanligi aniqlanganda;

ichki audit xizmati xodimi faoliyatini davom ettirish imkoniyatini istisno etuvchi jazoga tortilganligiga doir sud hukmi qonuniy kuchga kirganda;

sertifikatning qalbaki hujjatlardan foydalangan holda olingani isbotlanganda;

sertifikatga ega bo‘lgan shaxs ichki audit xizmatidagi faoliyati mobaynida olingan himoyalangan ma’lumotlarni qonunchilik hujjatlariga xilof ravishda uchinchi shaxslarga taqdim etganda;

sertifikatga ega bo‘lgan shaxs faoliyatida korrupsiya holatlariga yo‘l qo‘yganligini tasdiqlashni nazarda tutuvchi sud hukmi qonuniy kuchga kirganda.

73. Sertifikat Auditorlar palatasining qarori bilan ushbu qaror qabul qilingan kundan e’tiboran bekor qilinadi.

74. Sertifikatni bekor qilish to‘g‘risidagi qaror haqida sertifikatga ega bo‘lgan shaxs bir ish kuni ichida yozma yoki elektron tarzda xabardor qilinadi, mazkur Nizomning 72-bandi uchinchi va beshinchi xatboshilari bundan mustasno.

75. Sertifikat ushbu Nizomning 72-bandi yettinchi — o‘ninchi xatboshilarida nazarda tutilgan asoslar bo‘yicha bekor qilingan taqdirda, talabgorga sertifikat bekor qilingan paytdan boshlab uch yil muddat mobaynida malaka imtihonlarida ishtirok etishga yo‘l qo‘yilmaydi.

76. Iqtisodiyot va moliya vazirligi ushbu Nizomning 72-bandi yettinchi — o‘ninchi xatboshilarida nazarda tutilgan asoslar bo‘yicha sertifikatni bekor qilish yuzasidan Auditorlar palatasiga taqdimnoma kiritish huquqiga ega.

77. Sertifikatga ega bo‘lgan shaxs sertifikatni bekor qilish haqidagi qaror ustidan qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda sudga shikoyat qilishi mumkin.

78. Auditorlar palatasi sertifikatni bekor qilish bo‘yicha qaror qabul qilingan kundan boshlab bir ish kuni mobaynida Iqtisodiyot va moliya vazirligini xabardor qiladi.

79. Sertifikatni bekor qilish to‘g‘risidagi qaror Auditorlar palatasining rasmiy veb-saytida e’lon qilinadi.

80. Iqtisodiyot va moliya vazirligi tomonidan sertifikatlar reyestri yuritiladi va unda quyidagi ma’lumotlar qayd etiladi:

sertifikatga ega bo‘lgan shaxsning familiyasi, ismi, otasining ismi;

sertifikat turi (amaldagi ichki audit milliy malaka sertifikati, amaliyotchi ichki auditor sertifikati yoki professional ichki auditor sertifikati), raqami va berilgan sanasi;

sertifikatga ega bo‘lgan shaxsning jismoniy shaxsning shaxsiy identifikatsiya raqami;

sertifikatga ega bo‘lgan shaxsning uzluksiz kasbiy rivojlantirish bo‘yicha talablarni bajarishi yuzasidan ma’lumotlar;

sertifikatning qayta rasmiylashtirilgani va bekor qilinganligi to‘g‘risidagi ma’lumotlar.

81. Iqtisodiyot va moliya vazirligining rasmiy veb-saytida sertifikatlar reyestrida mavjud quyidagi ma’lumotlar joylashtiriladi va jamoatchilikning tanishishi uchun ochiq hisoblanadi:

Sertifikatga ega bo‘lgan shaxsning familiyasi, ismi, otasining ismi;

sertifikat turi (amaldagi ichki audit milliy malaka sertifikati, amaliyotchi ichki auditor sertifikati yoki professional ichki auditor sertifikati), raqami va berilgan sanasi;

sertifikatga ega bo‘lgan shaxsning uzluksiz kasbiy rivojlantirish talablarini bajarish bo‘yicha ma’lumotlar;

sertifikatning qayta rasmiylashtirilgani va bekor qilingani to‘g‘risidagi ma’lumotlar.

82. Sertifikatlar reyestri “Davlat fuqarolik xizmati yagona elektron axborot-tahlil tizimi” dasturiy-apparat kompleksining ma’lumotlar bazasi bilan “Raqamli hukumat” tizimining Idoralararo integratsiyalashuv platformasi orqali integratsiya qilinadi. Bunda ichki audit xizmati xodimi lavozimiga ariza topshirishda sertifikat raqami kiritilishi majburiy etib belgilanadi.

83. Sertifikatga ega bo‘lgan shaxs har ikki yilda belgilangan tartibda 72 soatdan iborat bo‘lgan uzluksiz kasbiy rivojlantirish talablarini bajarishi majburiy hisoblanadi.

Bunda xalqaro sertifikatga ega bo‘lgan shaxs yoki Davlat auditi oliy maktabida o‘quv davrida o‘zlashtirish ko‘rsatkichining o‘rtacha qiymatini aks ettiruvchi tegishli rasmiy hujjatga bo‘lgan shaxslar ham uzluksiz kasbiy rivojlantirish bo‘yicha talablarini bajarishi shart hisoblanadi.

84. Uzluksiz kasbiy rivojlantirish talablari quyidagilarni o‘z ichiga oladi:

O‘quv markazida har ikki yilda bir marta an’anaviy tarzda tashkil etiladigan 36 soatdan iborat malaka oshirish kursida o‘qish va uni muvaffaqiyatli tamomlash;

audit, ichki nazorat va xavflarni boshqarish, davlat moliyasini boshqarish, axborot texnologiyalari, davlat boshqaruvi, budjet hisobi yo‘nalishlaridagi milliy va xalqaro seminarlarda ishtirok etilganini tasdiqlovchi ishtiroki uchun uzluksiz kasbiy rivojlantirish soatlari ko‘rsatilgan sertifikatga ega bo‘lish;

sohaga oid maqola e’lon qilish hamda pedagogik faoliyat bilan shug‘ullanish. Bunda bir maqolaga 2 soatdan hamda pedagogik faoliyatning har bir akademik soatiga 1 soatdan uzluksiz kasbiy rivojlantirish soatlari hisoblanadi.

85. Malaka oshirish kurslari grafik asosida O‘quv markazi tomonidan an’anaviy tarzda tinglovchilar soni kamida o‘n nafardan oshgan taqdirda, tashkil etiladi.

86. Davlat organlari va tashkilotlari malaka oshirish kursida qatnashishi rejalashtirilgan xodimlar ro‘yxatini har yili 20-yanvarga qadar O‘quv markaziga taqdim etadi.

Ichki audit xizmatida faoliyat ko‘rsatmaydigan sertifikatga ega bo‘lgan shaxs malaka oshirish kursida qatnashish uchun O‘quv markaziga murojaat qiladi. Bunda bazaviy hisoblash miqdorining to‘rt baravari miqdoridagi to‘lov ushbu shaxsning o‘z mablag‘i hisobidan to‘lanadi.

87. Ichki audit xizmati xodimlari har ikki yilda bir marta budjet mablag‘lari hisobidan malaka oshiradi.

88. O‘quv markazi malaka oshirish kurslarini muvaffaqiyatli tamomlagan tinglovchilarga belgilangan tartibda guvohnoma rasmiylashtiradi.

89. O‘quv markazi malaka oshirish kurslarida o‘qigan shaxslar to‘g‘risidagi oylik ma’lumotlarni keyingi oyning 10-sanasiga qadar Auditorlar palatasi va Iqtisodiyot va moliya vazirligiga taqdim etadi.

90. O‘quv markazi har yili yanvar oyining yakuniga qadar Iqtisodiyot va moliya vazirligi bilan kelishgan holda o‘zining veb-saytida audit, ichki nazorat va xavflarni boshqarish, davlat moliyasini boshqarish, axborot texnologiyalari, davlat boshqaruvi, budjet hisobi yo‘nalishlari bo‘yicha o‘tkaziladigan seminar, treninglar ro‘yxatini joylashtiradi.

Bunda seminar va treninglar ro‘yxati tegishli qonunchilikdagi o‘zgartirishlar hamda Iqtisodiyot va moliya vazirligi hamda sertifikatga ega bo‘lgan shaxslarning takliflaridan kelib chiqib, o‘zgartirilishi mumkin.

91. Seminar va treninglar an’anaviy va masofaviy shaklda o‘tkaziladi hamda ularda belgilangan vaqt davomida ishtirok etganlarga uzluksiz kasbiy rivojlantirish soatlari ko‘rsatilgan sertifikatlar topshiriladi.

Bunda sertifikatga ega bo‘lgan shaxslar O‘quv markazi tomonidan tashkil etiladigan seminar va treninglardan tashqari uzluksiz kasbiy rivojlantirish soatlari ko‘rsatilgan boshqa tegishli milliy va xalqaro seminar hamda treninglarda ishtirok etishlari mumkin.

92. Sertifikatga ega bo‘lgan shaxslar o‘z shaxsiy kabineti orqali milliy va xalqaro seminarlarda qatnashish hamda sohaga oid maqola e’lon qilish, pedagogik faoliyat bilan shug‘ullanishga oid ma’lumotlarini asoslantiruvchi hujjatlar bilan birga Auditorlar palatasiga taqdim etib boradi.

Bunda Auditorlar palatasi sertifikatga ega bo‘lgan har bir shaxsning uzluksiz kasbiy rivojlantirish ma’lumotlari hisobini yuritadi hamda ularning uzluksiz kasbiy rivojlantirish bo‘yicha ma’lumotlarini umumlashtirgan holda, har oyning 10-sanasiga qadar Iqtisodiyot va moliya vazirligiga taqdim etib boradi.

93. Auditorlar palatasi tomonidan sertifikatga ega bo‘lgan shaxsning sertifikat olgan sanadan boshlab har ikki yilda uzluksiz kasbiy rivojlantirish talablarini bajarishi monitoring qilib boriladi.

Monitoring davomida uzluksiz kasbiy rivojlantirish talablarini bajarmayotgan sertifikatga ega bo‘lgan shaxslar shaxsiy kabineti orqali ogohlantirib boriladi.

Uzluksiz kasbiy rivojlantirish talablarini bajarmagan sertifikatga ega bo‘lgan shaxsning sertifikati bekor qilinadi.

94. Mazkur Nizom talablariga rioya etilishi Iqtisodiyot va moliya vazirligi tomonidan nazorat qilinadi.

95. Ushbu Nizom talablari buzilishida aybdor bo‘lgan shaxslar qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda javob beradilar.

1. Ichki auditorlar institutining:

“Diplomli ichki auditor” (CIA) sertifikati;

“Xavf-xatarni boshqarishni baholash bo‘yicha diplomli mutaxassis” (CRMA) sertifikati;

“Ichki audit boshqaruvi malakasi” (QIAL) sertifikati;

“Amaliyotchi ichki audit xodimi” (Internal Audit Practitioner) sertifikati;

“Davlat auditi bo‘yicha sertifikatlangan mutaxassis” (CGAP) sertifikati.

2. Sertifikatlangan diplomli buxgalterlar assotsiatsiyasining (ACCA):

Audit bo‘yicha ACCA sertifikati;

Buxgalteriya hisobi va biznes bo‘yicha ACCA yuqori darajali diplomi;

ACCA strategik professional sertifikati.

3. Davlat moliyasi va buxgalteriya hisobi bo‘yicha diplomli institut (CIPFA) malakalari:

CIPFA professional buxgalteriya malakasi (PAD);

CIPFA professional malakasi (PQ);

CIPFA xalqaro davlat moliyasini boshqarish (IPFM) malakasi.

1. Nomi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

2. 2-band quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“2. Quyidagilarni nazarda tutuvchi O‘zbekiston Respublikasi Bosh prokuraturasi huzuridagi Iqtisodiy jinoyatlarga qarshi kurashish departamentining Davlat moliyaviy nazorati inspeksiyasi xodimlari malakasini sertifikatlash tartibi to‘g‘risidagi nizom ilovaga muvofiq tasdiqlansin”;

3. Ilova matni quyidagi tahrirda bayon etilsin:

1. Mazkur Nizom O‘zbekiston Respublikasi Bosh prokuraturasi huzuridagi Iqtisodiy jinoyatlarga qarshi kurashish departamentining Davlat moliyaviy nazorati inspeksiyasi (keyingi o‘rinlarda — Inspeksiya) xodimlarining malakasini sertifikatlash va moliyaviy nazorat bo‘yicha malaka sertifikatiga (keyingi o‘rinlarda — sertifikat) ega bo‘lgan shaxslar malakasini oshirish tartibini belgilaydi.

Ushbu Nizom qoidalari Inspeksiyaning moliyaviy nazorat funksiyasi yuklanmagan lavozimdagi xodimlariga nisbatan tatbiq etilmaydi.

2. Mazkur Nizomda quyidagi asosiy tushunchalardan foydalaniladi:

malaka imtihoni — talabgorning bilim darajasi sertifikatni olish talablariga mos kelishini tekshirishga yo‘naltirilgan, axborot texnologiyalaridan foydalangan holda test sinovi shaklida o‘tkaziladigan imtihon;

malaka oshirish kursi — sertifikatga ega bo‘lgan shaxs sertifikat olgan sanadan boshlab har ikki yilda o‘qishi majburiy bo‘lgan malaka oshirish kursi;

sertifikat — Inspeksiya xodimining moliyaviy nazorat bo‘yicha malakasini tasdiqlaydigan hamda unga Inspeksiyaning moliyaviy nazorat funksiyasi yuklangan lavozimlarda faoliyat yuritish imkonini beruvchi hujjat;

talabgor — sertifikatni olishga nomzod bo‘lgan jismoniy shaxs yoki lavozimga tayinlanganiga uch oydan oshmagan Inspeksiya xodimi;

xalqaro sertifikat — Xalqaro ichki auditorlar instituti tomonidan beriladigan “Diplomli ichki auditor” (CIA) sertifikati, “Xavf-xatarni boshqarishni baholash bo‘yicha diplomli mutaxassis” (CRMA) sertifikati, “Ichki audit boshqaruvi malakasi” (QIAL) sertifikati, “Ichki audit amaliyotchisi” (Internal Audit Practitioner) sertifikati, “Davlat auditi bo‘yicha sertifikatlangan mutaxassis” (CGAP) sertifikati, CFC (Chartered Financial Controller) sertifikati.

3. Sertifikat O‘zbekiston auditorlar palatasi (keyingi o‘rinlarda — Auditorlar palatasi) tomonidan malaka imtihonini muvaffaqiyatli topshirgan talabgorga beriladi.

Bunda malaka imtihoni O‘zbekiston Respublikasi Oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi huzuridagi Bilim va malakalarni baholash agentligi (keyingi o‘rinlarda — Agentlik) tomonidan o‘tkaziladi.

4. Sertifikat shaxsning moliyaviy nazorat bo‘yicha malakasi mavjudligini tasdiqlaydi hamda unga Inspeksiyaning moliyaviy nazorat funksiyasi yuklangan lavozimlarda faoliyat yuritish imkonini beradi.

Inspeksiya xodimlari lavozimga tayinlangandan so‘ng uch oy ichida sertifikat olishi shart, bunda xalqaro sertifikatga ega bo‘lgan xodimlarning sertifikat olishi talab etilmaydi.

5. Mazkur Nizom kuchga kirgan kundan boshlab ichki audit milliy malaka sertifikatiga ega bo‘lgan shaxslarni Inspeksiyaga ishga qabul qilish taqiqlanadi.

Bunda Inspeksiyada faoliyat yuritayotgan ichki audit milliy malaka sertifikatiga ega bo‘lgan shaxslar ushbu sertifikatning amal qilish muddati davomida faoliyat yuritishi mumkin.

6. Talabgor malaka imtihonida ishtirok etishi uchun O‘zbekiston Respublikasidagi oliy ta’lim tashkilotlarining yoki qonunchilik hujjatlariga muvofiq O‘zbekiston Respublikasida tan olinadigan chet davlatlar oliy ta’lim tashkilotlarining oliy ma’lumot to‘g‘risidagi hujjatiga ega bo‘lishi lozim.

7. Sertifikat malaka imtihonidan muvaffaqiyatli o‘tgan talabgorlarga muddatsiz davrga beriladi.

8. Sertifikat olish yuzasidan berilgan arizani ko‘rib chiqish uchun talabgordan ushbu Nizomda belgilangan miqdorda yig‘im undiriladi.

Yig‘im talabgor tomonidan Auditorlar palatasi hisobvarag‘iga o‘tkaziladi hamda yig‘imning 50 foizi Auditorlar palatasi Agentlikka o‘tkazib beriladi.

Bunda yig‘imni to‘lash uchun bank rekvizitlari to‘g‘risidagi ma’lumotlar Auditorlar palatasining rasmiy veb-saytiga joylashtiriladi.

9. Sertifikat ushbu Nizomga 1-ilovada keltirilgan sxemaga muvofiq beriladi.

10. O‘zbekiston Respublikasi Bosh prokuraturasi huzuridagi Iqtisodiy jinoyatlarga qarshi kurashish departamenti (keyingi o‘rinlarda — Departament) sertifikatlashni tashkil etishda:

malaka imtihoni uchun tuziladigan test topshiriqlari yo‘nalishlari va mavzularini belgilaydi hamda Agentlikka taqdim etib boradi;

moliyaviy nazorat bo‘yicha malaka sertifikatlari reyestrini (keyingi o‘rinlarda — sertifikatlar reyestri) yuritadi;

sertifikatlash jarayonidagi yuzaga keladigan masalalar hamda o‘zaro nomuvofiq holatlarni ko‘rib chiqadi.

11. Auditorlar palatasi:

Agentlik tomonidan yuborilgan ma’lumot asosida malaka imtihonini o‘tkazish sanasi, vaqti va joyi to‘g‘risidagi axborotni o‘zining rasmiy veb-saytiga joylashtiradi;

talabgor tomonidan malaka imtihonini topshirish, qayta rasmiylashtirish uchun berilgan arizani ko‘rib chiqadi va tegishli qaror qabul qiladi;

talabgorga malaka imtihonini topshirishga ruxsat berish yoki ruxsat berishni rad etish to‘g‘risida qaror qabul qiladi;

test topshiriqlari yo‘nalishlari bo‘yicha mavzularni, adabiyotlar, shuningdek, normativ-huquqiy hujjatlar ro‘yxatini o‘zining rasmiy veb-saytiga joylashtiradi;

Agentlik tomonidan taqdim etilgan malaka imtihoni natijalari to‘g‘risidagi ma’lumot asosida malaka imtihonini muvaffaqiyatli topshirgan talabgorga belgilangan tartibda sertifikatni rasmiylashtiradi va beradi;

sertifikatni belgilangan tartibda bekor qilish to‘g‘risida qaror qabul qiladi.

12. Agentlik:

tegishli mutaxassislarni jalb qilgan holda, Departament tomonidan taqdim etilgan test topshiriqlari yo‘nalishlari va mavzulari bo‘yicha test topshiriqlarini tuzishni va ekspertizadan o‘tkazishni tashkil qiladi hamda test topshiriqlari bazasini shakllantiradi;

malaka imtihonini tashkil etadi va o‘tkazadi;

malaka imtihoni natijalari to‘g‘risidagi ma’lumotlarni Departament hamda Auditorlar palatasiga taqdim etadi;

namunaviy test topshiriqlarini (javob variantlari bilan) o‘zining rasmiy veb-saytiga joylashtiradi;

apellyatsiya komissiyasini shakllantiradi va apellyatsiya jarayonlarini tashkil etadi.

13. Iqtisodiyot va moliya vazirligi huzuridagi Moliya organlari hamda budjet tashkilotlarining moliya-hisob bo‘linmalari xodimlarini tayyorlash va qayta tayyorlash o‘quv markazi (keyingi o‘rinlarda — O‘quv markazi):

malaka oshirish kurslarining o‘quv dasturini (keyingi o‘rinlarda — o‘quv dasturi) ishlab chiqadi hamda Departament bilan kelishgan holda tasdiqlaydi;

tasdiqlangan o‘quv dasturi asosida malaka oshirish kurslarini tashkil etadi;

malaka oshirish kurslarini muvaffaqiyatli tamomlagan tinglovchilarga malaka oshirganlik to‘g‘risida guvohnoma beradi.

14. Talabgor Auditorlar palatasining rasmiy veb-saytida ro‘yxatdan o‘tadi hamda o‘z shaxsiy kabineti orqali ushbu Nizomga 2-ilovada keltirilgan shakldagi arizani quyidagi hujjatlarni ilova qilgan holda elektron shaklda taqdim etadi:

biometrik pasport nusxasi yoki identifikatsiyalovchi ID-kartasi ma’lumotlari;

oliy ma’lumot to‘g‘risidagi diplomning yoxud chet davlatlarda olingan oliy ma’lumot to‘g‘risidagi hujjatni tan olish haqidagi vakolatli davlat organi tomonidan berilgan guvohnomaning nusxasi;

arizani ko‘rib chiqish uchun bazaviy hisoblash miqdorining ikki baravari miqdorida yig‘im to‘langani to‘g‘risidagi ma’lumotnomaning nusxasi.

15. Arizalar har oyning 1-sanasidan 10-sanasiga qadar (shu kuni ham) topshiriladi.

16. Talabgordan mazkur Nizomning 14-bandida nazarda tutilmagan hujjatlar talab qilinishiga yo‘l qo‘yilmaydi.

17. Arizalar Auditorlar palatasi tomonidan ular kelib tushgan kundan boshlab uch ish kuni ichida ko‘rib chiqiladi va malaka imtihonini topshirishga ruxsat berish yoki ruxsat berishni rad etish to‘g‘risida qaror qabul qilinadi.

18. Talabgor arizalarni ko‘rib chiqish yakunlangandan so‘ng bir ish kuni ichida taqdim qilingan arizaning natijasi haqida shaxsiy kabineti orqali xabardor qilinadi.

Malaka imtihonini topshirishga ruxsat berishni rad etish to‘g‘risida qaror qabul qilingan taqdirda, rad etish sabablari ko‘rsatiladi.

19. Quyidagi hollarda talabgorga malaka imtihonini topshirishga ruxsat berish rad etiladi:

ushbu Nizomning 14-bandi talablariga javob bermaganda;

sertifikat olish uchun taqdim etiladigan hujjatlar belgilangan tartibda, shuningdek, to‘liq holda taqdim etilmaganda;

sertifikat bekor qilingan paytdan boshlab uch yil muddat mobaynida sertifikat berilishi cheklangan bo‘lib, ushbu davr mobaynida sertifikat olish uchun talabgor tomonidan murojaat qilinganda.

20. Talabgorning hujjatlari belgilangan tartibda rasmiylashtirilmagan yoki to‘liq holda taqdim etilmagani sababli malaka imtihonini topshirishga ruxsat berish rad etilganda, talabgorga kamchiliklarni bartaraf etish uchun bir kun muddat beriladi.

Belgilangan muddatda kamchiliklar bartaraf etilgan holda qayta taqdim etilgan arizani ko‘rib chiqish uchun yig‘im undirilmaydi.

21. Rad etish uchun asos bo‘lgan kamchiliklar berilgan muddatda bartaraf etilmagan taqdirda, ariza rad etiladi va to‘langan yig‘im qaytarilmaydi.

Malaka imtihonini topshirish uchun ariza mazkur Nizom asosida qaytadan beriladi.

22. Malaka imtihonini topshirishga ruxsat berilgan talabgorlarning familiyasi, ismi va otasining ismi, jismoniy shaxsning shaxsiy identifikatsiya raqami (JSHSHIR) hamda malaka imtihonini topshirish manzili ko‘rsatilgan ro‘yxati Auditorlar palatasi tomonidan har oyning 20-sanasiga qadar Agentlikka taqdim etiladi, shuningdek, ushbu ro‘yxat Auditorlar palatasining rasmiy veb-saytida e’lon qilinadi.

23. Malaka imtihoni har oyda kamida bir marta oyning uchinchi o‘n kunligida talabgorlarning malaka imtihonini topshirish manzillarini inobatga olingan holda, Agentlikda va uning hududiy bo‘linmalarida o‘tkaziladi.

24. Agentlik malaka imtihoni o‘tkaziladigan sanadan kamida besh kun oldin imtihon o‘tkazish sanasi, vaqti va joyi to‘g‘risidagi ma’lumotni Auditorlar palatasiga yuboradi.

Bunda Auditorlar palatasi o‘zining rasmiy veb-saytiga bu haqida xabarnoma joylashtiradi hamda har bir talabgorni shaxsiy kabineti orqali xabardor qiladi.

Talabgorga o‘z shaxsiy kabinetidagi ma’lumotlar bilan tanishib borish majburiyati yuklanadi.

25. Talabgor malaka imtihoniga shaxsni tasdiqlovchi hujjat (fuqarolik pasporti, identifikatsiyalovchi ID-karta, fuqaroning xorijga chiqish biometrik pasporti yoki haydovchilik guvohnomasi) asosida kiritiladi.

Shaxsni tasdiqlovchi hujjatga ega bo‘lmagan yoki malaka imtihoniga belgilangan vaqtda kelmagan, shuningdek, qatnasha olmagan talabgor malaka imtihoniga kelmagan deb hisoblanadi va navbatdagi malaka imtihonidan o‘tadigan talabgorlar ro‘yxatiga kiritiladi.

Agar talabgor malaka imtihonini topshirishga ruxsat berilganidan so‘ng malaka imtihoniga ikki marta kelmasa, malaka imtihonini topshirish uchun unga uchinchi marta imkoniyat berilmaydi.

Bunda to‘langan yig‘im qaytarilmaydi va malaka imtihonida qatnashish uchun ariza ushbu Nizom asosida qaytadan topshiriladi.

26. Malaka imtihoni davlat tilida, test sinovi shaklida axborot texnologiyalaridan foydalanilgan holda o‘tkaziladi.

Talabgorga malaka imtihonini topshirish uchun uch soat vaqt beriladi hamda malaka imtihonining o‘tkazilishi davomida tanaffus berilmaydi.

27. Malaka imtihonining ochiqligi va xolisligini ta’minlash maqsadida malaka imtihoni jarayoni uzluksiz ravishda onlayn translyatsiya qilinadi, shuningdek, videoyozuvga tushiriladi. Ushbu videomateriallar Agentlik tomonidan kamida bir yil muddat mobaynida saqlanadi.

28. Malaka imtihonini topshirish jarayonida talabgorlarga quyidagilar taqiqlanadi:

qonunchilik hujjatlari, yo‘riqnoma materiallari, test topshiriqlari bo‘yicha tayyorlangan ma’lumotlar, axborotnomalar va maxsus adabiyotlardan foydalanish;

malaka imtihoni o‘tkaziladigan hududga yoki binoga kirishda kalkulyator, lug‘at, jadval, kitob, mobil aloqa va boshqa vositalar, “aqlli” soat, quloqchin, kompyuter, telekommunikatsiya qurilmalari va boshqa vositalar, shpargalkalar olib kirish yoki ulardan malaka imtihoni davomida foydalanish;

boshqa talabgorlar bilan muloqot qilish (suhbatlashish);

malaka imtihoni o‘tkazilayotgan xonadan ruxsatsiz tashqariga chiqish (test sinovi o‘tayotgan xonadan ruxsatsiz tashqariga chiqqan shaxslar qayta test sinoviga kiritilmaydi).

Ushbu talablarni buzgan talabgorlar malaka imtihonidan chiqarib yuboriladi va malaka imtihonidan o‘tmagan deb hisoblanadi. Bunda malaka imtihonini topshirish uchun to‘langan yig‘im qaytarilmaydi.

29. Agentlik malaka imtihonini o‘tkazish maqsadida:

Auditorlar palatasi tomonidan taqdim etilgan ro‘yxat asosida talabgorlarning hududlar bo‘yicha taqsimotini amalga oshiradi hamda mazkur Nizomda belgilangan muddat ichida malaka imtihonlarini tashkil etadi;

malaka imtihonini o‘tkazish uchun tanlangan binoni (xona) zaruriy texnika vositalari (kompyuter, videokamera, internet aloqasi va boshqalar) bilan jihozlashni ta’minlaydi;

malaka imtihonini o‘tkazish bilan bog‘liq bo‘lgan hujjatlar va materiallar saqlanishini ta’minlaydi;

malaka imtihonini o‘tkazish uchun zarur bo‘lgan boshqa harakatlarni amalga oshiradi.

30. Malaka imtihonida foydalaniladigan test topshiriqlari Agentlik tomonidan tegishli malakali va mustaqil ekspertlarni jalb qilgan holda tuziladi hamda ekspertizadan o‘tkaziladi.

Bunda malaka imtihonini tashkil etish va sertifikatni taqdim etish jarayonlarida ishtirok etuvchi tashkilotlar xodimlari test topshiriqlarini tuzishga jalb qilinmaydi.

Agentlik tomonidan test topshiriqlarini tuzish va ekspertiza jarayonining maxfiyligi ta’minlanishi lozim.

31. Test sinovi Agentlik tomonidan tasdiqlangan 100 ta test topshirig‘idan iborat bo‘ladi.

Test topshiriqlarining har bir to‘g‘ri javobi uchun bir balldan beriladi. Noto‘g‘ri javob berilgan yoki javob berilmagan test topshirig‘i uchun ball berilmaydi.

32. Test topshiriqlari faqat bir to‘g‘ri javobni o‘z ichiga olgan 4 ta javob varianti keltirilgan shaklda tuziladi.

33. Test topshiriqlari bazasi kelgusi yil uchun yil yakuniga qadar kamida 30 foizga yangilanishi lozim.

34. Talabgorning to‘g‘ri javoblari malaka imtihonidagi test topshiriqlari umumiy sonining kamida 75 foizini tashkil etgan taqdirda, malaka imtihoni muvaffaqiyatli topshirilgan hisoblanadi.

35. Agentlik tomonidan malaka imtihoni natijalari qaydnomasi imtihon o‘tkazilgan kunning o‘zida rasmiylashtiriladi va tasdiqlanadi.

Bunda talabgorlar tomonidan test topshiriqlari mazmuni bo‘yicha e’tiroz bildirilgan taqdirda, e’tirozlar tegishli mutaxassislar tomonidan ko‘rib chiqilganidan so‘ng qaydnoma bir ish kuni ichida rasmiylashtiriladi va tasdiqlanadi.

36. Qaydnomada quyidagilar ko‘rsatiladi:

malaka imtihonida ishtirok etgan talabgorlarning familiyasi, ismi va otasining ismi hamda to‘plagan ballari;

malaka imtihonida qatnashmagan talabgorlar ro‘yxati.

37. Malaka imtihoni natijalari to‘g‘risidagi ma’lumot malaka imtihoni o‘tkazilgan kundan keyin uch ish kuni ichida Departament va Auditorlar palatasiga yuboriladi hamda Auditorlar palatasining rasmiy veb-saytida e’lon qilinadi.

38. Malaka imtihonini topshirishga ruxsat berilgan talabgorlar ro‘yxatida mavjud bo‘lmagan shaxslarning malaka imtihonida qatnashishiga ruxsat berilmaydi.

39. Malaka imtihonida qatnashmagan talabgorlar Auditorlar palatasi tomonidan keyingi malaka imtihonida qatnashuvchilar ro‘yxatiga kiritiladi.

Bunda malaka imtihonida ikki marta qatnashmagan talabgor ushbu Nizomda belgilangan tartibda malaka imtihoni topshirish uchun qayta ariza topshiradi.

40. Malaka imtihonini muvaffaqiyatli topshirmagan yoki ikki marta kelmagan talabgorga to‘langan yig‘im qaytarilmaydi.

41. Malaka imtihonida ishtirok etish uchun talabgorlar tomonidan berilgan ariza va unga ilova qilingan hujjatlar hamda ma’lumotnomalar kamida besh yil mobaynida Auditorlar palatasida saqlanadi.

42. Malaka imtihoni natijasidan norozi bo‘lgan talabgor malaka imtihoni natijalari e’lon qilingan kundan boshlab besh ish kuni ichida Auditorlar palatasiga test topshiriqlari mazmuniga oid yozma apellyatsiya berish huquqiga ega.

Bunda malaka imtihonini muvaffaqiyatli topshirgan talabgor tomonidan berilgan apellyatsiya ko‘rib chiqilmaydi.

43. Auditorlar palatasi tomonidan talabgorlarning yozma apellyatsiyalarini bir ish kuni ichida Agentlikka taqdim etiladi.

44. Apellyatsiyani ko‘rib chiqish uchun Agentlik tomonidan apellyatsiya komissiyasi shakllantiriladi.

Apellyatsiya komissiyasi toq sondan, shu jumladan, apellyatsiya komissiyasi raisi, uning o‘rinbosari va a’zolari hamda apellyatsiya komissiyasi kotibidan iborat tarkibda tuziladi hamda uning tarkibiga Departamentdan vakillar kiritiladi.

45. Agentlik vakili apellyatsiya komissiyasi raisi, Departamentning vakili apellyatsiya komissiyasi raisi o‘rinbosari hisoblanadi.

46. Apellyatsiya komissiyasi yig‘ilishi uning a’zolarining kamida uchdan ikki, shu jumladan, apellyatsiya komissiyasi raisi va (yoki) uning o‘rinbosari ishtirok etgan taqdirda, vakolatli hisoblanadi.

47. Agentlik apellyatsiya komissiyasining ishchi organi hisoblanadi.

48. Apellyatsiya komissiyasi talabgor tomonidan berilgan apellyatsiyani besh kun muddatda ko‘rib chiqadi va tegishli qaror qabul qiladi.

49. Apellyatsiya bo‘yicha qabul qilingan qaror Agentlik tomonidan bir ish kuni ichida Auditorlar palatasiga taqdim etiladi.

Bunda Auditorlar palatasi apellyatsiya bo‘yicha qaror kelib tushgan kundan boshlab bir ish kuni ichida talabgorni shaxsiy kabineti orqali xabardor qiladi.

50. Apellyatsiyani ko‘rib chiqish natijalari bo‘yicha quyidagi qarorlardan biri qabul qilinadi:

malaka imtihoni natijalari bo‘yicha qarorni o‘zgarishsiz qoldirish va apellyatsiyani qanoatlantirishni rad etish;

malaka imtihoni natijalari bo‘yicha qarorga o‘zgartirish kiritish va apellyatsiyani qanoatlantirish.

51. Apellyatsiya komissiyasi qarori ustidan qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda sudga shikoyat qilinishi mumkin.

52. Imtihon natijalari bo‘yicha apellyatsiyani qanoatlantirishni rad etish to‘g‘risidagi qaror quyidagi hollarda qabul qilinadi:

apellyatsiyada keltirilgan asoslar tasdiqlanmasa;

apellyatsiya belgilangan muddat mobaynida taqdim etilmagan bo‘lsa;

apellyatsiya ushbu Nizom talablariga nomuvofiq tarzda berilgan bo‘lsa.

53. Apellyatsiya komissiyasi tomonidan apellyatsiyani qanoatlantirish to‘g‘risida qaror qabul qilingan taqdirda, Agentlik tomonidan bu haqida ma’lumot Auditorlar palatasiga apellyatsiya yig‘ilishi bo‘lib o‘tgandan so‘ng uch ish kuni ichida yuboriladi.

Bunda Auditorlar palatasi tomonidan apellyatsiyani qanoatlantirish to‘g‘risida qarorga asoslanib, talabgorga sertifikat berish to‘g‘risidagi qaror qabul qilinadi.

54. Apellyatsiya berish uchun talabgordan qo‘shimcha yig‘im undirilmaydi.

Takroriy apellyatsiyaga yo‘l qo‘yilmaydi.

55. Sertifikat Auditorlar palatasi tomonidan malaka imtihonini muvaffaqiyatli topshirgan talabgorga beriladi.

56. Sertifikat Agentlikning malaka imtihoni natijalari bo‘yicha ma’lumoti yoki apellyatsiyani qanoatlantirish to‘g‘risida qarori olingan kundan boshlab uch ish kuni ichida rasmiylashtiriladi va Auditorlar palatasining QR-kodi bilan tasdiqlanadi hamda talabgorga shaxsiy kabineti orqali yuboriladi.

57. Auditorlar palatasi sertifikat rasmiylashtirilgan kundan boshlab uch ish kuni ichida sertifikatga oid ma’lumotlarni Departamentga taqdim etadi va ushbu ma’lumotlar Departament tomonidan sertifikatlar reyestriga kiritiladi.

58. Sertifikatlar reyestriga kiritilmagan sertifikat haqiqiy hisoblanmaydi.

59. Sertifikat shakli mazkur Nizomga 3-ilovaga muvofiq rasmiylashtiriladi va O‘zbekiston Respublikasi hududida amal qiladi.

60. Sertifikatga ega bo‘lgan shaxsning familiyasi, ismi, otasining ismi o‘zgargan taqdirda, u tegishli o‘zgartirishlarni tasdiqlovchi hujjatlar kuchga kirgan kundan boshlab bir oy muddatda sertifikatni qayta rasmiylashtirish yuzasidan Auditorlar palatasiga ushbu Nizomga 2-ilovada keltirilgan shaklda ariza berishi shart.

61. Sertifikatga ega bo‘lgan shaxsdan sertifikatni qayta rasmiylashtirish uchun yig‘im undirilmaydi.

62. Sertifikat ariza topshirilgan kundan boshlab uch ish kuni ichida ilgari berilgan sertifikat raqami bilan sertifikatga ega bo‘lgan shaxsga qayta rasmiylashtiriladi, Auditorlar palatasining QR-kodi bilan tasdiqlanadi va talabgorga shaxsiy kabineti orqali yuboriladi.

63. Auditorlar palatasi qayta rasmiylashtirilgan sertifikatning tegishli ma’lumotlarini sertifikatlar reyestriga o‘zgartirish kiritish uchun Departamentga u qayta rasmiylashtirilgan kundan boshlab besh ish kuni ichida yuborishi lozim.

64. Sertifikat quyidagi hollarda bekor qilinadi:

sertifikatga ega bo‘lgan shaxs tomonidan sertifikatning amal qilishini tugatish to‘g‘risida ariza taqdim etilganda;

sertifikatga ega bo‘lgan shaxs vafot etganda;

sertifikatga ega bo‘lgan shaxs sertifikat olgandan keyin belgilangan tartibda malaka oshirmaganda;

sertifikatga ega bo‘lgan shaxsni belgilangan tartibda muomalaga layoqatsiz yoki muomala layoqati cheklangan deb topish to‘g‘risidagi sud qarori qonuniy kuchga kirganda;

sertifikat berish to‘g‘risidagi qaror qonunchilik hujjatlariga xilof ekanligi aniqlanganda;

Inspeksiya xodimi faoliyatini davom ettirish imkoniyatini istisno etuvchi jazoga tortilganligiga doir sud hukmi qonuniy kuchga kirganda;

sertifikatning qalbaki hujjatlardan foydalangan holda olingani isbotlanganda;

sertifikatga ega bo‘lgan shaxs Inspeksiyadagi faoliyati mobaynida olingan himoyalangan ma’lumotlarni qonunchilik hujjatlariga xilof ravishda uchinchi shaxslarga taqdim etganda;

sertifikatga ega bo‘lgan shaxs faoliyatida korrupsiyaviy holatlarga yo‘l qo‘yganini tasdiqlashni nazarda tutuvchi sud hukmi qonuniy kuchga kirganda.

65. Sertifikat Auditorlar palatasining qarori bilan bekor qilinadi.

66. Sertifikatni bekor qilish to‘g‘risidagi qaror haqida sertifikatga ega bo‘lgan shaxs bir ish kuni ichida yozma yoki elektron tarzda xabardor qilinadi, mazkur Nizomning 61-bandi uchinchi va beshinchi xatboshilari bundan mustasno.

67. Sertifikat ushbu Nizomning 64-bandi yettinchi — o‘ninchi xatboshilarida nazarda tutilgan asoslar bo‘yicha bekor qilingan taqdirda, talabgorga sertifikat bekor qilingan paytdan boshlab uch yil muddat mobaynida malaka imtihonlarida ishtirok etishga yo‘l qo‘yilmaydi.

68. Departament ushbu Nizomning 64-bandi yettinchi — o‘ninchi xatboshilarida nazarda tutilgan asoslar bo‘yicha sertifikatni bekor qilish yuzasidan Auditorlar palatasiga taqdimnoma kiritish huquqiga ega.

69. Sertifikatni bekor qilish haqidagi qaror ustidan qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda sudga shikoyat qilish mumkin.

70. Auditorlar palatasi sertifikatni bekor qilish bo‘yicha qaror qabul qilingan kundan boshlab bir ish kuni mobaynida Departamentni xabardor qiladi.

71. Sertifikatni bekor qilish to‘g‘risidagi qaror Auditorlar palatasining rasmiy veb-saytida e’lon qilinadi.

72. Departament tomonidan sertifikatlar reyestri yuritiladi va unda quyidagi ma’lumotlar qayd etiladi:

sertifikatga ega bo‘lgan shaxsning familiyasi, ismi, otasining ismi;

sertifikat raqami, berilgan sanasi va amal qilish muddati;

sertifikatga ega bo‘lgan shaxsning jismoniy shaxsning shaxsiy identifikatsiya raqami;

sertifikatga ega bo‘lgan shaxsning malaka oshirish kursini muvaffaqiyatli tamomlaganini tasdiqlovchi guvohnoma ma’lumotlari;

sertifikatning qayta rasmiylashtirilgani va bekor qilingani to‘g‘risidagi ma’lumotlar.

73. Sertifikatlar reyestrida mavjud quyidagi ma’lumotlar Departamentning rasmiy veb-saytiga joylashtiriladi va jamoatchilikning tanishishi uchun ochiq hisoblanadi:

sertifikat raqami, berilgan sanasi va amal qilish muddati;

sertifikatga ega bo‘lgan shaxsning malaka oshirish kursini tamomlaganini tasdiqlovchi guvohnoma ma’lumotlari;

sertifikatning qayta rasmiylashtirilgani va bekor qilingani to‘g‘risidagi ma’lumotlar.

74. Sertifikatga ega bo‘lgan shaxs sertifikatni olgan sanadan boshlab har ikki yilda, tasdiqlangan o‘quv dasturi asosida O‘quv markazi tomonidan tashkil etiladigan 36 soat hajmdagi malaka oshirish kursida o‘qishi shart.

75. Malaka oshirish kurslari grafik asosida O‘quv markazi tomonidan tashkil etiladi va o‘tkaziladi.

Bunda malaka oshirish kursi tinglovchilar soni kamida 10 nafardan oshgan taqdirda tashkil etiladi.

76. Inspeksiya malaka oshirish kursida qatnashishi rejalashtirilgan xodimlar ro‘yxatini har yili 20-yanvarga qadar O‘quv markaziga taqdim etadi.

Inspeksiyada faoliyat ko‘rsatmaydigan sertifikatga ega bo‘lgan shaxs malaka oshirish kursida qatnashish uchun O‘quv markaziga murojaat qiladi.

Bunda bazaviy hisoblash miqdorining to‘rt baravari miqdoridagi to‘lov ushbu shaxsning o‘z mablag‘i hisobidan to‘lanadi.

77. Inspeksiya xodimlari har ikki yilda bir marta budjet mablag‘lari hisobidan malaka oshiradi.

Malaka oshirish kursini muvaffaqiyatli tamomlagan tinglovchilarga belgilangan tartibda guvohnoma rasmiylashtiriladi.

78. O‘quv markazi malaka oshirish kurslarida o‘qigan shaxslar to‘g‘risidagi oylik ma’lumotlarni keyingi oyning 5-sanasiga qadar, yillik ma’lumotlarni keyingi yilning 10-yanvariga qadar Departamentga taqdim etadi.

79. Malaka oshirish kursini tamomlaganini tasdiqlovchi guvohnoma ma’lumotlari Departament tomonidan sertifikatlar reyestriga kiritiladi.

80. Mazkur Nizom talablariga rioya etilishi ustidan nazorat Departament tomonidan nazorat qilinadi.

81. Ushbu Nizom talablari buzilishida aybdor bo‘lgan shaxslar qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda javob beradilar.