Hujjatga taklif yuborish
Audioni tinglash
Hujjat elementidan havola olishOʻZBEKISTON RESPUBLIKASI QURILISH VA UY-JOY KOMMUNAL XOʻJALIGI VAZIRINING
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishBUYRUGʻI
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishSHNQ 2.06.03-21 “Sugʻorish tizimlari. Loyihalash talablari” shaharsozlik normalari va qoidalarini tasdiqlash toʻgʻrisida
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish[Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligi tomonidan 2026-yil 3-martda hisobga olindi, hisob raqami 388]
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishOʻzbekiston Respublikasining Shaharsozlik kodeksi, Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2020-yil 27-noyabrdagi PF-6119-son “Oʻzbekiston Respublikasi qurilish tarmogʻini modernizatsiya qilish, jadal va innovatsion rivojlantirishning 2021 — 2025-yillarga moʻljallangan strategiyasini tasdiqlash toʻgʻrisida”gi Farmoniga muvofiq buyuraman:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish1. SHNQ 2.06.03-21 “Sugʻorish tizimlari. Loyihalash talablari” shaharsozlik normalari va qoidalari ilovaga muvofiq tasdiqlansin.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish2. Oʻzbekiston Respublikasi Davlat arxitektura va qurilish qoʻmitasi raisining 2013-yil 9-yanvardagi 41-son buyrugʻi bilan tasdiqlangan SHNQ 2.06.03-12 “Sugʻorish tizimlari. Loyihalash normalari” shaharsozlik normalari va qoidalari oʻz kuchini yoʻqotgan deb topilsin.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish3. Mazkur buyruq Oʻzbekiston Respublikasi Suv xoʻjaligi vazirligi, Qishloq xoʻjaligi vazirligi, Energetika vazirligi, Favqulodda vaziyatlar vazirligi, Ekologiya va iqlim oʻzgarishi milliy qoʻmitasi hamda Sogʻliqni saqlash vazirligi huzuridagi Sanitariya-epidemiologik osoyishtalik va jamoat salomatligi qoʻmitasi bilan kelishilgan.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish4. Mazkur buyruq rasmiy eʼlon qilingan kundan eʼtiboran kuchga kiradi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishVazir Sh. XIDOYATOV
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishToshkent sh.,
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish2026-yil 30-yanvar,
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish01/2-5-son
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishKelishildi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishQishloq xoʻjaligi vaziri I. ABDURAXMONOV
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish2026-yil 12-yanvar
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishEnergetika vaziri J. MIRZAMAHMUDOV
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish2025-yil 30-dekabr
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishEkologiya va iqlim oʻzgarishi milliy qoʻmitasi raisi A. ABDUXAKIMOV
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish2025-yil 26-dekabr
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishSanitariya-epidemiologik osoyishtalik va jamoat salomatligi qoʻmitasi raisi B. YUSUPALIYEV
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish2025-yil 23-dekabr
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishFavqulodda vaziyatlar vaziri B. KUDRATXODJAYEV
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish2025-yil 20-dekabr
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishSuv xoʻjaligi vaziri Sh. XAMRAYEV
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish2025-yil 12-dekabr
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishOʻzbekiston Respublikasi qurilish va uy-joy kommunal xoʻjaligi vazirining 2026-yil 30-yanvardagi 01/2-5-son buyrugʻiga
ILOVA
ILOVA
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishSHNQ 2.06.03-21 “Sugʻorish tizimlari. Loyihalash talablari” shaharsozlik normalari va qoidalari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishMazkur shaharsozlik normalari va qoidalari (bundan buyon matnda SHNQ deb yuritiladi) sugʻorish tizimlari va ularning elementlarini (kanallar, kollektorlar, nasos stansiyalari, inspektorlik yoʻllari, yopiq quvurlar, koʻpriklar va suv toʻsuvchi dambalar) loyihalashga oid talablarni belgilaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish1-bob. Shaharsozlik normalari va qoidalariga havolalar
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish1. Mazkur SHNQda quyidagi shaharsozlik normalari va qoidalariga havolalar qoʻllanilgan:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishSHNQ 2.05.03-22 “Koʻpriklar va quvurlar”.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish2-bob. Atamalar va taʼriflar
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish2. Ushbu SHNQda quyidagi atamalar va ularning taʼriflari qoʻllanilgan:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishgidrotexnika inshootlari — suv omborlari toʻgʻonlari, daryolardagi, soylardagi, kanallardagi va kollektorlardagi toʻgʻonlar, daryolar oʻzanlaridagi toʻsuvchi inshootlar, suv olish, suv oʻtkazish, suv tashlash hamda qirgʻoqlarni himoya qilish inshootlari, gidroelektrostansiyalar, nasos stansiyalari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishkanallar — suv bilan manbadan suvdan foydalanuvchilarning chegarasiga qadar taʼminlash uchun moʻljallangan suv xoʻjaligi obyektlari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishsugʻorish tizimi — sugʻorish uchun suv yetkazib beradigan kanallar va inshootlar majmui;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishsugʻorish tarmogʻi — suvdan foydalanuvchilarning sugʻoriladigan maydonlariga, shuningdek boshqa obyektlarga kanallardan va boshqa suv obyektlaridan suv yetkazib beriladigan, suvdan foydalanuvchilarga maqsadli foydalanish uchun berilgan suv xoʻjaligi obyekti;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishvertikal zax qochirish — sizot suvlari sathini yoki yer osti suvlarining bosimini pasaytirish maqsadida ularni chiqarib tashlash uchun moʻljallangan vertikal quduqlar tizimi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishgorizontal zax qochirish — sugʻoriladigan maydonlarda sizot suvlarini kritik chuqurlik sathidan past darajaga tushirishni taʼminlash maqsadida ularni qabul qilish va chiqarib tashlash uchun moʻljallangan ochiq yoki yopiq turdagi zovurlar majmui.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish3-bob. Umumiy qoidalar
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish3. Sugʻorish tizimlari hamda ularning tarkibiy elementlarini loyihalash bosqichi SHNQ 1.03.03-23 talablariga muvofiq amalga oshirilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishSuv xoʻjaligi va meliorativ obyektlarni qurish yoki rekonstruksiya qilish boʻyicha loyihalar (ishchi loyihalar) tarkibi va mazmuni mazkur SHNQning 1-ilovasiga muvofiq belgilanishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish4. Suv keltirish va tashlash sxemalari, shuningdek asosiy gidrotexnika inshootlari konstruksiyalarining texnik yechimlari texnik-iqtisodiy koʻrsatkichlarni taqqoslash natijalariga asosan qabul qilinishi, bunda quyidagi talablar taʼminlanishi kerak:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishqishloq xoʻjaligi mahsulotlarining loyihaviy hosildorligiga erishish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishsuv, yer hamda yoqilgʻi-energetika resurslaridan samarali foydalanish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishyerlarning meliorativ holatini yaxshilash va suv resurslaridan oqilona foydalanish maqsadida samaradorligi yuqori boʻlgan suvni tejaydigan texnologiyalar va qishloq xoʻjaligi texnikalarini qoʻllash;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishtexnik-iqtisodiy hisoblashga asoslangan holda texnologik jarayonlarni kompleks avtomatlashtirish darajasini belgilash;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishatrof-muhitni muhofaza qilishda sanitariya-gigiyena talablariga rioya qilish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishsuvni tejaydigan texnologiyalarni qoʻllashda hududning grunt-iqlim sharoiti va ekin turini hisobga olgan holda maqbul suv isteʼmolini taʼminlash, shuningdek kompleks oʻgʻitlar va ximmeliorantlarni yetkazib berish imkoniyatini yaratish.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish5. Gidrotexnika inshootlari SHNQ 2.06.01-24, SHNQ 2.06.04-21, SHQN 2.06.08-21, SHNQ 2.06.11-04 hamda SHNQ 2.05.03-22 talablariga muvofiq loyihalashtirilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish4-bob. Sugʻorish tizimlari tarkibiga kiruvchi obyektlarni loyihalash
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish1-§. Umumiy qoidalar
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish6. Sugʻorish tizimining tarkibi mazkur SHNQning 2-ilovasi talablariga muvofiq belgilanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish7. Sugʻorish tizimi sugʻoriladigan yerlarda maqbul meliorativ rejimlarni yaratish uchun zarur sharoitlarni taʼminlash maqsadida sugʻoriladigan hududlar tashqarisiga oqova va zax qochirish suvlarining toʻsiqlarsiz chiqarib yuborilishini taʼminlashi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish8. Sugʻorish tizimlari tarkibiga kiruvchi gidrotexnika va meliorativ inshootlar sinfi ularga biriktirilgan sugʻoriladigan yer maydonlari yoki suv olish maydonlari koʻrsatkichlariga asosan belgilanishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishT/r | Sugʻoriladigan yerlarning maydoni (suv olish maydonlari), ming ha | Sinf |
1. | 150 ming ha dan ortiq | I sinf |
2. | 75 — 150 ming ha | II sinf |
3. | 30 — 75 ming ha | III sinf |
4. | 30 ming dan kam | IV sinf |
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish9. Yangi yerlarni sugʻorish hamda mavjud sugʻoriladigan yerlarni qayta qurishni loyihalashda qishloq xoʻjaligi ekinlarining suvga ehtiyoji har bir ekin turi va tabiiy-iqlim mintaqasi uchun hisob-kitob-balans usuli asosida aniqlanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish10. Tabiiy drenaj qobiliyati kuchsiz boʻlgan va yer osti suvlari sathini optimal quritish normasiga tushirish imkoni mavjud boʻlmagan yer maydonlarida qayta shoʻrlanishning oldini olish maqsadida “shoʻr yuvish” tartibini (rejimini) taʼminlash uchun hisobiy sugʻorish normasini 10 — 30 foizgacha oshirishga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish11. Sugʻorish va zax qochirish tizimlarining turini tanlashda, shuningdek yerdan foydalanish samaradorligini aniqlash uchun quyidagi koʻrsatkichlarni inobatga olish kerak:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olisha) yerdan foydalanish koeffitsiyenti (YEFK):
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishwnetto — “netto” maydoni (qishloq xoʻjalik ekinlari ekiladigan foydali maydon);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishwbrutto — kanallar, kollektorlar, yoʻllar va boshqa obyektlar ostidagi maydonlarga qoʻshilgan “netto” maydoni;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishb) yalpi maydondan foydalanish koeffitsiyenti (YAMFK):
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishYAMFK = wnetto/wyalpi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbu yerda, wyalpi — “qoʻshilgan” yerlar, koʻllar, suv ostidagi yerlar, botqoqlar, tepaliklar va boshqa foydalanish imkoniyati cheklangan hududlarni oʻz ichiga olgan umumiy yalpi maydon.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish12. Minerallashuvi yuqori boʻlgan suvlardan sugʻorish maqsadida foydalanish hajmlari suv-tuz balansi hisob-kitoblari asosida aniqlanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish13. Ekinlarning ildiz tizimi rivojlangan hisobiy grunt qatlamida davriy suv tanqisligi kuzatiladigan sharoitlarda sugʻorish tizimlari tarkibida qurgʻoqchilik davrida gruntni sunʼiy namlantirishni taʼminlovchi gidrotexnika va meliorativ inshootlar loyihalanishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishGidrotexnika va meliorativ inshootlarni qurishning maqsadga muvofiqligi texnik-iqtisodiy hisob-kitoblar hamda suv balansi hisob-kitoblari asosida asoslanishi zarur.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish2-§. Sugʻorish tarmogʻi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish14. Sugʻorish tarmoqlari joy relyefining yuqori belgilari boʻyicha joylashtirilishi va loyihalashtirilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish15. Sugʻorish tarmoqlarini kanallar yoki lotoklar koʻrinishida ochiq turda, shuningdek yer ostida joylashtirilgan quvurli suv oʻtkazgichlar koʻrinishida yopiq turda loyihalash lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish16. Ochiq kanallarni qiyaliklar va asosni mustahkamlovchi qoplamalar bilan mustahkamlangan holda yoki yer oʻzanida loyihalashga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishSugʻorish tarmoqlari konstruksiyasini tanlash suv resurslarini tejashni hisobga olgan holda turli variantlarni taqqoslash hamda texnik-iqtisodiy hisob-kitoblar natijalariga asosan amalga oshirilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish17. Ichki xoʻjalik sugʻorish tarmogʻining barcha kanallari hisobiy “brutto” suv sarfi asosida, sugʻorish tizimining foydali ish koeffitsiyenti (FIK)ni hisobga olgan holda loyihalashtirilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish18. Egatlab sugʻorish usuli qoʻllanilganda kanallarning normal (hisobiy) suv sarfi sugʻorish tizimining foydali ish koeffitsiyenti (FIK) va kanalga biriktirilgan sugʻoriladigan maydonlarni hisobga olgan holda maksimal gidromodul boʻyicha belgilanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish19. Bosh suv taqsimlash inshootining hisobiy suv sarfi suv aylanish hisob sxemasiga muvofiq, shuningdek inshootning foydali ish koeffitsiyenti (FIK)ni hisobga olgan holda belgilanishi, bunda bosh suv taqsimlash inshootining suv sarfi bir vaqtning oʻzida suv oladigan quyi darajali kanallarning hisobiy suv sarflari yigʻindisiga teng qilib qabul qilinishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish20. Kanalning foydali ish koeffitsiyenti (FIK) kanal orqali yetkazib beriladigan foydali suv sarfining kanalga kiritiladigan boshlangʻich suv sarfiga nisbati sifatida qabul qilinishi va quyidagi formula boʻyicha aniqlanishi kerak:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishFIK = Qnetto/Qyalpi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish21. Sugʻorish tarmoqlarining hisobiy suv sarfi maksimal gidromodul va sugʻorish uchastkasi maydoni koʻrsatkichlariga asosan aniqlanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish3-§. Qishloq xoʻjaligi ekinlarini anʼanaviy sugʻorish usullari va texnikasi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish22. Yetishtiriladigan ekinlar uchun maqbul agrotexnik va meliorativ sharoitlarni yaratish maqsadida ekinlar tomonidan sarflanadigan evapotranspiratsiya miqdorini qoplashni taʼminlovchi sunʼiy sugʻorish amalga oshirilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish23. Sugʻorish usuli va sugʻorish texnikasi turidan qatʼi nazar quyidagi talablarni taʼminlashi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishsugʻorish suvini sugʻorish dalasi uzunligi boʻylab hamda gruntning faol qatlami chuqurligi boʻyicha bir tekis taqsimlash;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishsugʻorish suvining gruntning faol qatlami ostki qismiga ortiqcha sizilishiga, meʼyordan ortiq bugʻlanishiga va tashlamalar orqali yoʻqotilishiga yoʻl qoʻymaslik;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishgruntning tabiiy donadorlik tuzilishini saqlash, gruntning botqoqlanishiga yoʻl qoʻymaslik, shuningdek sugʻorish jarayonini mexanizatsiyalash va avtomatlashtirish imkoniyatini taʼminlash hamda yuqori ish unumdorligi va sugʻorish sifatiga erishish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishqishloq xoʻjaligi ekinlaridan yuqori va barqaror hosil olish uchun zarur boʻlgan maqbul suv rejimini shakllantirish.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish24. Yetishtirilayotgan qishloq xoʻjaligi ekinlarini sugʻorishga sarflanadigan suvning miqdori ekinning barglaridan, tanasidan va grunt yuzasidan bugʻlangan suvning umumiy yigʻindisi sifatida aniqlanishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish25. Qishloq xoʻjaligi ekinlarining suv isteʼmoli miqdori ob-havo sharoiti, grunt yuzasiga tushayotgan issiqlik energiyasi miqdori, grunt namligi, yetishtirilayotgan ekin turi hamda hosildorlik koʻrsatkichlarini hisobga olgan holda aniqlash kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish26. Qishloq xoʻjaligi ekinlarining mavsumiy sugʻorish normasi joriy yilda rejalashtirilgan hosildorlikka erishishni taʼminlash maqsadida vegetatsiya davrida 1 ha sugʻoriladigan maydonga beriladigan umumiy suv miqdori sifatida qabul qilinishi lozim. Mavsumiy sugʻorish normasi m³/ha oʻlchov birligida belgilanishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish27. Mavsumiy sugʻorish normalarining miqdorlari ekin turlari hamda ekin yetishtiriladigan dalaning grunt sharoitlarini hisobga olgan holda aniqlanish kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishYer ustidan egatlab sugʻorish usuli uchun mavsumiy sugʻorish normalari quyidagi oraliqlarda belgilanishiga yoʻl qoʻyiladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishgʻoʻza uchun — 5 000 — 9 000 m3/ha;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishkoʻp yillik yem-xashak ekinlari uchun — 2 000 — 10 000 m3/ha;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishmakkajoʻxori uchun — 2 000 — 5 000 m3/ha;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishgʻalla (boshoqli don) uchun — 1 000 — 5 000 m3/ha;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishsabzavot-poliz ekinlari uchun — 2 000 — 8 000 m3/ha;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbogʻ va uzumzor uchun — 1 500 — 7 000 m3/ha.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishMuayyan ekinning mavsumiy sugʻorish normasi mavsum davomida amalga oshiriladigan bir martalik sugʻorish normalarining yigʻindisi sifatida aniqlanishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish4-§. Qishloq xoʻjaligi ekinlarini sugʻorish tartib (rejim)lari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish28. Qishloq xoʻjaligi ekinlarini sugʻorish tartibi (rejimi) ularning biologik xususiyatlari, tabiiy-iqlim va xoʻjalik sharoitlarini hisobga olgan holda sugʻorish normalari, muddatlari hamda sonini inobatga olgan holda belgilanishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishGruntning oʻsimliklarning normal oʻsishi va rivojlanishi uchun zarur boʻlgan namlik darajasi qabul qilingan sugʻorish tartibi (rejimi) asosida taʼminlanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish29. Sugʻorish tartibi (rejimi) ekinlarning suvga boʻlgan umumiy talabini aks ettiruvchi hisobiy-tashkiliy omil sifatida qabul qilinishi va quyidagi asosiy koʻrsatkichlarni oʻz ichiga olishi zarur:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishumumiy (mavsumiy) sugʻorish normasi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbir martalik sugʻorish normasi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishsugʻorishlar soni;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishsugʻorish muddatlari (sugʻorishlar oʻrtasidagi oraliq davrlar).
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish30. Qishloq xoʻjaligi ekinlarining sugʻorish tartib (rejim)larini belgilashda quyidagilar hisobga olinishi kerak:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishsugʻorish tartib (rejim)i ekinlarining rivojlanish fazalari va agrotexnika talablariga mos kelishi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishgruntning suv, ozuqa va issiqlik tartib (rejim)larining maqbul holatda boʻlishiga koʻmaklashishi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishgrunt unumdorligini oshirishiga xizmat qilishi, botqoqlanish, shoʻrlanish va grunt eroziyasiga yoʻl qoʻymasligi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish31. Qishloq xoʻjaligi ekinlarining sugʻorish tartibi (rejimi) quyidagi tabiiy va xoʻjalik omillari taʼsirida shakllantirilishi va asoslanishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishiqlim va ob-havo sharoitlari (havo harorati, atmosfera yogʻinlari miqdori va ularning yil davomida taqsimlanishi, havo namligi, bugʻlanish intensivligi hamda shamol tezligi koʻrsatkichlari);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishekin dalasining grunt sharoitlari (gruntining mexanik tarkibi, tuzilishi, suv-fizik xususiyatlari, shoʻrlanganlik darajasi);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishgidrogeologik sharoitlari (sizot suvlari sathi, mineralizatsiyasi va ularning vegetatsiya davrida oʻzgarish dinamikasi);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishiqtisodiy-xoʻjalik sharoitlari (ekinlarni yetishtirishning agrotexnikalari, grunt unumdorligi, hosildorlik).
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish32. Bir gektar maydonda joylashgan qishloq xoʻjaligi ekinini sugʻorish uchun sarflanadigan umumiy suv sarfi (E) bugʻlanish va transpiratsiya jarayonlariga sarflanadigan suv miqdorlarining yigʻindisi sifatida qabul qilinishi hamda quyidagi formula boʻyicha aniqlanishi kerak:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishE = Ebugʻ + Etrans = k·Y;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishEbugʻ — bugʻlanishga sarflanadigan suv miqdori, (m3/ha);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishEtrans — transpiratsiyaga sarflanadigan suv miqdori, (m3/ha);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishY — rejalashtirilgan hosildorlik, (t/ga yoki q/ga);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishk — bir birlik (tonna, sentner) hosilni yetishtirish uchun sarflanadigan suv miqdori (m3/t, m3/q).
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishMaʼlum miqdordagi bir martalik hosilni shakllantirish uchun zarur boʻladigan sugʻorish normasi (gʻoʻza uchun) quyidagi jadvalga asosan aniqlanishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishHosildorlik, q/ha | Suvning miqdori, m3/q |
20 | 190 — 280 |
30 | 140 — 240 |
40 | 130 — 200 |
50 | 120 — 175 |
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish33. Qishloq xoʻjaligi ekinlarini sugʻorish uchun zarur boʻlgan sugʻorish normasi hisobiy grunt qatlami uchun suv balansi tenglamasi asosida aniqlanishiga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishHisobiy grunt qatlami uchun suv balansi tenglamasi quyidagi formula boʻyicha aniqlanishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishM — sugʻorish normasi, (m3/ha);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishWss — sizot suvlari hisobiga mavsumning boshlanishida shakllangan namlikning miqdori, m3/ha;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishWvb — gruntdagi namlikning mavsum boshlanishidagi miqdori;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishWvo — gruntdagi namlikning mavsum oxiridagi miqdori;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishWqatosh — vegetatsiya davrida grunt faol qatlamining oshishi hisobiga yuzaga kelgan namlik miqdori.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish34. Sugʻorishni rejalashtirishda sugʻorish davrida dalaga yetkazib berilayotgan suvning maʼlum qismi filtratsiya, bugʻlanish, oqib ketish va boshqa texnologik yoʻqotishlar hisobiga yoʻqolishi hisobga olinishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishSugʻorish uchun qabul qilinadigan suvning ushbu yoʻqotishlar hisobga olingan umumiy miqdori brutto sugʻorish normasi quyidagi formula boʻyicha aniqlanishi kerak:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishMbrutto — brutto sugʻorish normasi, (m3/ha);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishMnetto — netto (sof) sugʻorish normasi, (m3/ha);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishKsfk — sugʻorishda suvdan foydalanish koeffitsiyenti, m3/ha.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish5-§. Qishloq xoʻjaligi ekinlarini egatlab sugʻorish texnikasi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish35. Gruntning faol qatlamida namlikning bir tekis taqsimlanishini taʼminlash maqsadida gruntning mexanik tarkibiga koʻra egatlarning kengligi belgilanishi, bunda ularning kengligi quyidagicha boʻlishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishyengil mexanik tarkibga ega qumoq gruntli dalalarda — 0,6-0,7 m;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishoʻrtacha ogʻirlikdagi soz gruntli dalalarda — 0,7-0,8 m;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishogʻir mexanik tarkibga ega soz gruntli dalalarda — 0,9 m.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish36. Nam toʻplash va ekinni ekishdan oldingi sugʻorishlarda agar dala kuzda shudgorlangan boʻlsa, egatlarning kengligi grunt xususiyatlarini hisobga olgan holda 0,7 m dan 1,0 m gacha qilib belgilanishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishBir yillik qishloq xoʻjaligi ekinlarini parvarishlash uchun qoʻllaniladigan egatlarning kengligi mazkur ekinlarni yetishtirishning oʻziga xos xususiyatlaridan kelib chiqqan holda 0,6-0,7 m qilib qabul qilinishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish37. Ekinlarni egatlab sugʻorish usuli tabiiy holda tekis boʻlgan yoki agrotexnik tadbirlar natijasida tekislangan hamda nishabligi 0,02 — 0,03 dan katta boʻlgan ekin maydonlarida qoʻllanilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish38. Egatlar ekin maydonining nishabligi, gruntning suv oʻtkazuvchanligi, ekin turi, qatorlar oraligʻiga (0,45 — 1,5 m) koʻra boshidan oxirigacha oʻzgarmas, uzunligi esa qisqa (50 — 60 m) yoki uzun (200 — 400 m) boʻlishiga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish39. Egatlab sugʻorishda bir egatga beriladigan suv sarfi 0,1 l/s dan 3,0 l/s gacha oraliqda qabul qilinishiga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishEgatlar arigʻining chuqurligiga koʻra quyidagi turlarga ajratilishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishkichik egatlar — 8 — 12 cm;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishoʻrta egatlar — 15 — 25 cm;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishchuqur egatlar — 30 — 40 cm.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish40. Arigʻi toʻldirib suv beriladigan egatlar quyidagi sharoitlarda qoʻllanilishi kerak:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishnishabsiz va nishabligi kichik (0,002 dan kam) boʻlgan ekin maydonlarida sugʻorishni katta miqdorlarda amalga oshirish zarur boʻlgan hollarda (nam toʻplovchi sugʻorishlar vaqtida), shuningdek keng qatorli qishloq xoʻjaligi ekinlarini sugʻorishda;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishmaydon qiyaligi katta (0,015 dan ortiq) va toʻldirilmaydigan ariqlar bilan sugʻorilganda grunt eroziyasi kuchli boʻladigan yerlarda;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishgruntning suv oʻtkazuvchanligi past boʻlgan maydonlarda sugʻorish suvini talab etilgan hajmda yetkazib berish hamda gruntning faol qatlamida namlikni taʼminlash maqsadida.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish41. Arigʻi toʻldirib sugʻoriladigan egatlar qiyalik yoʻnalishi boʻylab olinishi va ularning chuqurligi 20 — 30 cm, uzunligi esa 40 — 80 m qilib qabul qilinishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishEgatning butun uzunligi boʻylab gruntning bir tekis namlanishini taʼminlash maqsadida egatlar eng kichik qiyalik yoʻnalishi boʻylab joylashtirilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish42. Egatlab sugʻorish usulining samaradorligi 60 — 70 foizni tashkil qilishi, bunda sugʻorish jarayonida berilayotgan suvning kamida 60 — 70 foiz qismi ekinlar tomonidan oʻzlashtirilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish43. Egatlab sugʻorish usulida sugʻorishga berilgan suvning qolgan 30 — 40 foiz qismi bugʻlanish, gruntning faol qatlamidan pastga chuqur singish hamda egatlar oxiridan sarflanishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish44. Egatlar boʻyicha sugʻorish usuli joyning qiyaligi 0,05 gacha boʻlgan maydonlarda qoʻllanilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish45. Egatlar boʻyicha suv taqsimlash inshootlari mavjud boʻlgan va texnik-iqtisodiy hamda texnologik asoslanish taʼminlangan hollarda mazkur usulni joyning qiyaligi 0,1 gacha boʻlgan maydonlarda qoʻllashga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish46. Joyning relyefi hamda gruntning mexanik tarkibi va suvni shimish (singdirish) xususiyatlariga koʻra boʻylama yoki koʻndalang sugʻorish sxemalarini qoʻllash lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish47. Koʻndalang sugʻorish sxemasi boʻylama sugʻorishga nisbatan qoʻllanilishiga yoʻl qoʻyiladi, bunda egatlar uzunligi 250 — 300 m dan kam boʻlmasligi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish48. Koʻndalang sugʻorish sxemasida koʻndalang oʻqariqlar orasidagi masofa gruntning suvni singdirish qobiliyatiga bogʻliq holda 55 — 60 m dan ortiq boʻlmasligi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish49. Egatlar uzunligi va ulardagi suv sarfi yer yuzasining qiyaligi hamda gruntning suv-fizikaviy xususiyatlariga muvofiq qabul qilinishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish50. Egatlar boʻyicha sugʻorish texnikasi elementlarining maqbul qiymatlari mazkur SHNQning 3-ilovasi talablariga muvofiq hamda loyihani asoslash uchun bajarilgan izlanishlar natijalariga asosan tayinlanishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish51. Egatlar uzunligi, koʻndalang oʻqariqlar orasidagi masofa va egat uchun suv sarfi loyihada qoʻllaniladigan sugʻorish texnikasi va sugʻorish qurilmalari xususiyatlariga muvofiq moslashtirilishi zarur.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish52. Sugʻorish tizimlari orasidagi masofa boʻylama sugʻorish sxemasida sugʻorish uskunalarining uzunligiga koʻra, koʻndalang sugʻorish sxemasida esa egatlar uzunligiga asosida qabul qilinishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish53. Suv chiqarish uskunalari (gidrantlar) orasidagi masofa boʻylama sugʻorish sxemasida egat uzunligiga teng, koʻndalang sugʻorish sxemasida esa sugʻorish uskunasining uzunligiga teng qilib qabul qilinishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish54. Boʻylama sugʻorish sxemasida sugʻorish uchastkalari maydoni 8 — 12 ha, sugʻorish uchastkasi kengligi 200 — 250 m qilib qabul qilinishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishSugʻorish uchastkasi uzunligi egatlar uzunligiga karrali qilib belgilanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish55. Sugʻorish uchastkasi uzunligi 500 — 600 m qilib qabul qilinishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishKoʻndalang sugʻorish sxemasida sugʻorish uchastkasi kengligi egat uzunligiga teng qilib qabul qilinishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishKoʻndalang sugʻorish sxemasida sugʻorish uchastkalarining optimal maydoni 25 — 40 ha qilib qabul qilinishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish6-§. Ekin dalasini yoʻlaklarga (polosa) boʻlib sugʻorish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish56. Yoyib ekiladigan (urugʻi sepiladigan) ekinlarni, jumladan boshoqli don ekinlari, bir yillik va koʻp yillik oʻtlarni sugʻorishni tashkil qilish maqsadida ekin dalasi yoʻlaklarga (polosa) boʻlib chiqilishi va sugʻorish shu yoʻlaklar (polosa) boʻyicha amalga oshirilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish57. Ekin dalasini yoʻlaklarga (polosa) boʻlib sugʻorish uchun dalada har 3-4 m kenglikda grunt koʻtarmalari shakllantirilishi, bunda yoʻlakning (polosa) chetlaridagi grunt koʻtarmalari balandligi h = 0,1-0,2 m qilib qabul qilinishi va suv harakatini ikki tomondan chegaralab, uni bir yoʻnalishda harakatlantirish taʼminlanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish58. Yoʻlaklarga (polosa) yuborilgan suv yer yuzasi boʻylab harakatlanishi hamda yoʻlakning (polosa) butun yuzasini 2-3 cm qalinlikda qoplash kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish59. Ekin dalasini yoʻlaklarga (polosa) boʻlib sugʻorishda ularga suv berish quyidagi ikki usuldan biri boʻyicha amalga oshirilishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishsugʻoriladigan yoʻlakka (polosa) suv dalaning bosh tomonidan berilishi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishyoʻlakka (polosa) suv yon tomonda joylashgan boʻylama ariqdan berilishi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish60. Ekin dalasini yoʻlaklarga (polosa) boʻlib sugʻorishni tashkil etishda koʻndalang nishabligi mavjud boʻlmagan tur tanlanishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishKengligi 3,6 — 4,2 m boʻlgan yoʻlaklar (polosa) uchun koʻndalang nishablik 0,003 dan oshmasligi zarur.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish61. Ekin dalasi yoʻlaklarga (polosa) boʻlib sugʻorilganda bir martalik sugʻorish normasi 1000 — 1500 m³/ha oraligʻida belgilanishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishDalaning oxiridan suvning tashlanishining (oqib ketishini) oldini olish maqsadida sugʻorish vaqtida suv polosaning 3/4 qism uzunligini qoplashi bilan dalaga suv berish toʻxtatilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish62. Yoʻlaklarga (polosa) boʻlib sugʻorishda yoʻlaklar (polosa) kengligi qishloq xoʻjaligi texnikasining osma qurilmalari (agregatlar) parametrlarini hisobga olgan holda belgilanishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishYer yuzasining kichik qiyaliklariga ega maydonlarda yoʻlaklar (polosa) kengligini 8,0 m dan ortiq qilib qabul qilishga asoslantirishlar mavjud boʻlgan hollarda yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish7-§. Ekin dalasini pollarga boʻlib bostirib sugʻorish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish63. Ekin dalasini pollarga boʻlib bostirib sugʻorish usulini doimiy tarzda ham davriy ravishda ham qoʻllashga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish64. Pollarga boʻlib bostirib sugʻorish usuli sholi maydonlarini sugʻorishda va shoʻrlangan ekin maydonlarining shoʻrini yuvishda qoʻllanilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishUshbu usulni qoʻllash uchun dala maydoni oldindan 0,2 ha dan 0,5 ha gacha boʻlgan pollarga boʻlib chiqilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish65. Pollarning toʻrt tarafi balandligi 0,2-0,3 m boʻlgan grunt koʻtarmalari bilan oʻrab chiqilishi lozim. Pollar nishabliksiz tekis yuzali qilib tayyorlanishi lozim. Pol tubining nishabligi 0,0005 — 0,001 qiymatdan oshmasligi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish66. Sugʻorish vaqtida pol sugʻorish suvi bilan 10 — 20 cm qalinlikda toʻldirilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish67. Pollarga suv belgilangan muddatlarda berilishi va suv berish oraligʻi odatda 7-8 kun qilib qabul qilinishi kerak. Sholi kabi suvda oʻsadigan ekinlarni sugʻorishda polda doimiy ravishda 10 — 15 cm qalinlikdagi suv qatlami saqlanishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish8-§. Tomchilatib sugʻorish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish68. Tomchilatib sugʻorish tizimining hisobiy suv sarfi eng katta sugʻorish uchastkasidagi tomizgʻichlarning umumiy soni va bitta tomizgʻichning suv sarfi asosida quyidagi formula boʻyicha aniqlanishi kerak:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishQc — bir vaqtda sugʻoriladigan uchastkasining loyihaviy suv sarfi, l/s;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishNt — uchastkadagi tomizgʻichlarning umumiy soni, dona;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishqt — bitta tomizgʻichning bir soatdagi loyihaviy suv sarfi, l/h;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish3600 — oʻtish koeffitsiyenti.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishEng katta sugʻorish uchastkasining suv sarfi (Q) tomchilatib sugʻorish tizimining hisobiy suv sarfi (Qh) sifatida qabul qilinadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishQabul qilingan hisobiy suv sarfi va quvurdagi suv oqimining yoʻl qoʻyiladigan tezligi (V=1,2 — 1,8 m/s) asosida tarqatuvchi quvurning diametri tanlanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishTomchilatib sugʻorish tizimining loyihaviy suv sarfini belgilashda hisobiy suv sarfini 30 foizgacha oshirish nazarda tutilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishQabul qilingan loyihaviy suv sarfi asosida magistral quvur diametri, filtrlash qurilmalari va nasos uskunalarining texnik parametrlari belgilanishi zarur.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish69. Tomchilatib sugʻorish tizimida magistral quvurning bosh qismidagi suv bosimini aniqlash uchun magistral va tarqatuvchi quvurlar, shuningdek tizim tarkibiga kiruvchi barcha inshootlardagi bosim isroflari hisoblab chiqilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishMagistral va tarqatuvchi quvurdagi hisobiy bosim isrofi 
quyidagi formula boʻyicha aniqlanishi lozim:
quyidagi formula boʻyicha aniqlanishi lozim:Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishh — uzunligi 100 m boʻlgan quvurdagi bosimi isrofi, kg/sm2;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishL — quvurning haqiqiy uzunligi, m;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishN — dalaning quvur boʻylab nishabligi, m.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishMagistral va tarqatuvchi quvurdagi hisobiy bosim isrofi 
ni Shevelev jadvallari yordamida quyidagi tenglik asosida ham aniqlashga yoʻl qoʻyiladi:
ni Shevelev jadvallari yordamida quyidagi tenglik asosida ham aniqlashga yoʻl qoʻyiladi:Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish1000 — solishtirma bosim isrofi yoki uzunligi 1000 m boʻlgan quvurdagi bosim isrofi, m;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishL — magistral yoki tarqatuvchi quvurning uzunligi, km.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish70. Sugʻorish shlanglarining ishchi bosimi hamda tarqatuvchi va magistral quvurlardagi hisobiy bosim isroflari yigʻindisi tomchilatib sugʻorish tizimining hisobiy bosimi sifatida qabul qilinishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish71. Tomchilatib sugʻorish tizimining hisobiy bosimi quyidagi formula boʻyicha aniqlanishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishNtstx=hishchi+htqx+hmqx;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishNtstx — tomchilatib sugʻorish tizimining hisobiy bosimi, m;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishNishchi — tomchilatib sugʻorish tizimi sugʻorish shlanglarining ishchi bosimi, m;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishNtqx — tomchilatib sugʻorish tizimi tarqatuvchi quvurining hisobiy bosimi, m;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishNmqx — tomchilatib sugʻorish tizimi magistral quvurining hisobiy bosimi, m.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishTomchilatib sugʻorish tizimining hisobiy bosimini 10 foizga oshirish orqali sugʻorish tizimining loyihaviy bosimini belgilashga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish72. Tomchilatib sugʻorish tizimining bosh inshootlari, jumladan hovuz-tindirgich, nasos stansiyasi va filtrlash qurilmalarining texnik koʻrsatkichlari sugʻorish tizimining hisobiy suv sarfi, hisobiy bosimi hamda ishlatiladigan suvni tozalash darajasi talablariga muvofiq tanlanishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish73. Tomchilatib sugʻorish tizimini loyihalashda tizimning gidravlik hisobini quyidagi formulalarga asosan aniqlash lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olisha) tomizgʻichli sugʻorish shlangi (lenta)dagi tomizgʻichlarning oraliq masofasini aniqlash:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
mHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishXtir — tomizgʻichlar oraliq masofasi, m;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishQtir — tomizgʻichlar suv sarfi, l/h;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishItup — gruntning suvni singdirish tezligi, mm/h;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishb) tomizgʻichli sugʻorish shlangi (lenta)dagi tomizgʻichlar sonini aniqlash:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
donaHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishntir — tomizgʻichli sugʻorish shlangi (lenta)dagi tomizgʻichlar soni, dona;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishLlen — sugʻorish quvurining uzunligi, m;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishXtir — tomizgichlarning oraliq masofasi, m;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishv) tomizgʻichli sugʻorish shlang (lenta)dagi suv sarfini aniqlash:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
m3/hHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishQlen — tomizgʻichli sugʻorish shlang (lenta)dagi suv sarfi, m3/h;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishqtir — tomizgichlarning suv sarfi, l/h;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishg) tomizgʻichli sugʻorish shlang (lenta)larining maksimal oraliq masofasini aniqlash:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
mHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishxlen.maks — tomizgʻichli sugʻorish shlang (lenta)larining maksimal oraliq masofasi, m,
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishxlen.maks ≥ xlen — egat kengligiga moslashtiriladi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishd) tarqatuvchi quvurdagi tomizgʻichli sugʻorish shlang (lenta)lari sonini aniqlash:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishnlen — tarqatuvchi quvurdagi tomizgʻichli sugʻorish shlang (lenta)lar soni, dona;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishLtar — tarqatuvchi quvurning uzunligi, m;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishxlen — tomizgʻichli sugʻorish shlang (lenta)larni joylashtirish oraliq masofasi, m.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishe) tarqatuvchi quvurning suv sarfini aniqlash:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
m3/sHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishQtar — bitta tarqatuvchi quvurdagi suv sarfi, m3/s.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishyo) tizimdagi quvurlarning hisobiy diametrini aniqlash:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
mmHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— tarmoqdagi quvurlarning hisobiy diametri, mm,Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishv — quvurdagi suvning tezligi, m/s;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishj) tizimdagi quvurlarning hisobiy diametrini aniqlash:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
m/sHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— tarmoq quvurlaridagi suvning tezligi, m/s;Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishz) tizimdagi tarqatuvchi quvurlardagi va tomizgʻichli sugʻorish shlang (lenta)lardagi bosim yoʻqolishini aniqlash:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
mHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishNtar — tarqatuvchi quvurlardagi va tomizgʻichli sugʻorish shlang (lenta)lardagi bosim yoʻqolishi, m;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishAkv — quvurning solishtirma qarshiligi (F. Shevelev jadvalidan olinadi);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishKv — sarf moduli, kvadrat qarshilik sohasida 1 ga teng qabul qilingan;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishLtar — tarqatuvchi quvurning uzunligi, m;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishi) tizimdagi magistral quvurning suv sarfini aniqlash:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
m3/sHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— magistral quvur suv sarfi, m3/s;Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— tarqatuvchi quvurlar soni, dona;Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishy) tizimdagi magistral quvurning diametrini aniqlash:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
; mmHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— magistral quvur diametri, mm;Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishk) magistral quvurdagi tarqatuvchi quvurlar sonini aniqlash:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
; mHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— magistral quvurlarning hisobiy qismining uzunligi, m;Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— sugʻorish sektorlari soni, dona;Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— bitta sektordagi tarqatuvchi quvurlar soni, dona;Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishl) magistral quvurlardagi bosim yoʻqolishini aniqlash:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— magistral quvurlar hisobiy qismi boshi va oxiridagi bosimlar, m;Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— magistral quvurlarning hisobiy qismini boshi va oxiridagi geometrik sathlar, m;Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishƒ — ishqalanish koeffitsiyenti;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— quvur diametri, mm;Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— qarshilik koeffitsiyenti;Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— boshlangʻich tezlik koeffitsiyenti;Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— suvning zichligi.Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish74. Tomchilatib sugʻorish tizimini loyihalashda magistral quvurlar yer ostidan (0,7 — 1,0 m chuqurlikda) yoki yer ustidan joylashtirilishiga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish75. Tomchilatib sugʻorish tizimining tarqatuvchi quvurlari zarur hajmdagi suvni oʻtkazish va tekis taqsimlash uchun yetarli diametrga ega boʻlishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishTarqatuvchi quvurlarning diametrlari eng katta sugʻorish sektorining hisobiy suv sarfi (Q) va hisobiy bosimi (hishchi+htkh) asosida tanlanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish76. Tomchilatib sugʻorish tizimini loyihalashda kam nishabli maydonlar uchun tomizgʻichli shlang (lenta)larni suv sarfi, tomizgʻichlar orasidagi masofa va ularning diametridan kelib chiqib chegaraviy uzunliklarini quyidagi jadvalga asosan tanlash kerak:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishTomizgʻichlar orasidagi masofa, sm | Quvurning diametri Æ, mm | Suv sarfi, l/h | |||
1,4 | 1,6 | 2,0 | 4,0 | ||
Tomchilatib sugʻorish shlanglarining maqbul hisoblangan uzunligi, m | |||||
Tarqatuvchi quvurlarda taʼminlangan bosim 1,2 — 1,5 atm boʻlganda | |||||
20 | 16 | 75 | 70 | 60 | 40 |
18 | 95 | 85 | 75 | 45 | |
20 | 110 | 100 | 90 | 55 | |
22 | 130 | 120 | 100 | 65 | |
30 | 16 | 100 | 95 | 80 | 50 |
18 | 120 | 110 | 95 | 60 | |
20 | 145 | 135 | 115 | 70 | |
22 | 170 | 155 | 135 | 85 | |
40 | 16 | 120 | 110 | 95 | 60 |
18 | 145 | 135 | 115 | 75 | |
20 | 180 | 160 | 140 | 85 | |
22 | 210 | 190 | 160 | 100 | |
50 | 16 | 190 | 180 | 160 | 120 |
18 | 220 | 205 | 185 | 135 | |
20 | 255 | 240 | 205 | 150 | |
22 | 290 | 270 | 240 | 170 | |
Tizim quvurlarida taʼminlangan bosim 1,5 — 2,0 atm boʻlganda | |||||
20 | 16 | 105 | 95 | 80 | 50 |
18 | 130 | 120 | 100 | 60 | |
20 | 155 | 140 | 120 | 75 | |
22 | 175 | 160 | 135 | 90 | |
30 | 16 | 135 | 125 | 105 | 65 |
18 | 165 | 150 | 125 | 80 | |
20 | 195 | 180 | 155 | 95 | |
22 | 225 | 205 | 175 | 115 | |
40 | 16 | 160 | 150 | 130 | 80 |
18 | 195 | 180 | 155 | 95 | |
20 | 235 | 215 | 185 | 120 | |
22 | 275 | 250 | 215 | 135 | |
50 | 16 | 190 | 170 | 150 | 95 |
18 | 230 | 210 | 180 | 115 | |
20 | 270 | 250 | 215 | 130 | |
22 | 320 | 290 | 250 | 190 | |
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishIzoh. Tomizgʻichli sugʻorish shlang (lenta)lari uzunligini qabul qilishda ularda keltirilgan bosim taʼminlanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish9-§. Yomgʻirlatib sugʻorish tizimlari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish77. Yomgʻir tomchisining diametri 1,0 — 1,5 mm oraligʻida qabul qilinishiga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishYomgʻirlatish jadalligi 0,5 — 2,0 mm/min oraligʻida qabul qilinishi va mazkur qiymatlar gruntning suv oʻtkazuvchanligi hamda namlanish xususiyatlariga muvofiq tanlanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish78. Yomgʻirlatib sugʻorish tizimining ishchi loyihasini ishlab chiqish uchun tizim joriy etiladigan hudud boʻyicha quyidagi dastlabki maʼlumotlar toʻplanishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olisha) yer maydoni xaritasi va unga oid maʼlumotlar:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishjoylashgan oʻrni va relyefi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishsuv manbasi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishelektr taʼminoti tizimi (masofasi bilan);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishekin maydonining oʻlchamlari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishb) grunt maʼlumotlari:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishgruntning mexanik tarkibi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishgrunt shoʻrlanish darajasi va turi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishv) suv manbasi boʻyicha maʼlumotlar (suvning loyqalik darajasi va sifat koʻrsatkichi):
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishyer usti suv manbasining taʼminlanganlik darajasi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishyer osti suv manbasining suv chiqarish hajmi (debiti) va sifat koʻrsatkichlari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishg) yetishtiriladigan ekin boʻyicha maʼlumotlar:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishekin turi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishekinning suvga boʻlgan talabi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishekinni ekish sxemasi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish79. Yomgʻirlatib sugʻorish tizimining loyihasini ishlab chiqish quyidagi ketma-ketlikda amalga oshirilishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishuchastka xaritasida yomgʻirlatib sugʻorish tizimining umumiy sxemasini ishlab chiqish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishyomgʻirlatib sugʻorish tizimi joriy qilinadigan maydonni sugʻorish sektorlariga boʻlish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishyomgʻirlatib sugʻorish tizimi sxemasida (kontur xaritasida) tizimning bosh inshootlarini maqbul nuqtada joylashtirish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishyomgʻirlatib sugʻorish tizimi inshootlari, quvurlari va sugʻorish tizimlari koʻrsatkichlarini aniqlash (gidravlik hisoblar bajarish);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishyomgʻirlatib sugʻorish tizimi sxemasida (kontur xaritasida) tizimning magistral quvurlarini joylashtirish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishyomgʻirlatib sugʻorish tizimining loyihaviy smetasini ishlab chiqish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishyomgʻirlatib sugʻorish tizimi loyihasining tushuntirish xatini shakllantirish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishloyiha hujjatlarini jamlash va yagona loyiha hujjati shaklida rasmiylashtirish.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish80. Yomgʻirlatib sugʻorish tizimini loyihalashda mazkur SHNQning 81 — 100-bandlarida keltirilgan formulalar asosida quyidagi parametrlar hisoblab chiqilishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishsugʻorish sektorlari boʻyicha suv sarfi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishtarqatuvchi va magistral quvurlar diametri va uzunligi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishnasos agregatining hisobiy suv sarfi va ishchi parametrlari.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish81. Yomgʻirlatib sugʻorish normasi quyidagi formula asosida aniqlanishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
; mmHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— sugʻorish normasi, m3/ha;Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— chegaraviy dala nam sigʻimi, %;Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— oʻsimlik soʻlish namligi (namlikning quyi chegarasi), %;Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— gruntning hajm ogʻirligi, g/sm3;Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— hisobiy qatlam qalinligi, m;Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— sugʻorish rejimi, %;Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— bugʻlanishga ketadigan suv sarfi (shamol tezligi va haroratga bogʻliq 10 — 20 foiz).Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish82. Ekinning sugʻorish rejimi quyidagi formula boʻyicha aniqlanishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
%Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbu yerda, 
— ekinning oʻsishi va rivojlanishi fazalarida belgilangan sugʻorish tartib (rejim)i (chegaraviy dala nam sigʻimiga nisbatan 65÷85 foiz), %.
— ekinning oʻsishi va rivojlanishi fazalarida belgilangan sugʻorish tartib (rejim)i (chegaraviy dala nam sigʻimiga nisbatan 65÷85 foiz), %.Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish83. Yomgʻirlatib sugʻorish oraliq muddati quyidagi formulaga muvofiq aniqlanishi kerak:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
kunHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— hisobiy sugʻorish oraligʻi, d;Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— oʻsimlikning evapotranspiratsiyasi miqdori, mm/d.Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish84. Yomgʻirlatib sugʻorish davomiyligi quyidagi formulaga muvofiq aniqlanishi kerak:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
hHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— yomgʻirlatib sugʻorish davomiyligi, h;Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— bitta sprinklerning suv sarfi, l/h;Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— bir gektar maydondagi sprinklerlar soni, dona.Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish85. Sugʻorish uchastkasining maksimal soni quyidagi formulaga muvofiq aniqlanishi kerak:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— sugʻorish sektorining maksimal soni (butun son), sektor;Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— nasos stansiyasining sutkalik ish vaqti (max-20 h/d);Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish86. Sugʻorish tizimining yomgʻirlatish jadalligini quyidagi formulaga muvofiq hisoblash kerak:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
mm/hHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbu yerda, 
— yomgʻirlatish jadalligi, mm/h.
— yomgʻirlatish jadalligi, mm/h.Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish87. Sugʻorish sektori maydoni quyidagi formulaga muvofiq aniqlanishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
haHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— sugʻorish sektorining maydoni, ha;Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— yomgʻirlatib sugʻorish konturining umumiy maydoni, ha.Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish88. Sprinklerlar joylashgan bitta sugʻorish quvuri suv sarfini quyidagi formulaga muvofiq aniqlanishi kerak:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
m3/hHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— bitta sugʻorish quvuridagi suv sarfi, m3/h;Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— bitta sugʻorish quvuridagi sprinklerlar soni, dona.Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish89. Sprinklerlarning maksimal oraliq masofasini quyidagi formula orqali aniqlash lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
mHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— sprinklerlarning maksimal oraliq masofasi, m;Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— sprinklerning ishchi radiusi, m.Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish90. Sprinklerlar joylashgan sugʻorish quvurlarining maksimal oraliq masofasi quyidagi shartga muvofiq belgilanishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbu yerda, Xs.q. — sprinklerlar joylashgan sugʻorish quvurlarini joylashtirishning maksimal oraliq masofasi, m.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish91. Bitta tarqatuvchi quvurga (sprinklerlar oʻrnatilgan) sugʻorish quvurlari sonini quyidagi formulaga muvofiq aniqlash kerak:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
donaHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— tarqatuvchi quvurdagi tomizgichli sugʻorish quvurlari soni;Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— tarqatuvchi quvurning uzunligi, m.Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish92. Sprinklerlar oʻrnatilgan bitta sugʻorish quvuridagi suv sarfi quyidagi formulaga muvofiq aniqlanishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
m3/hHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbu yerda, Qs.s.q — sprinklerlar oʻrnatilgan bitta sugʻorish quvurdagi suv sarfi, m3/h.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish93. Bitta tarqatuvchi quvurdagi suv sarfi quyidagi formulaga muvofiq aniqlanishi kerak:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
m3/hHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbu yerda, Qtar — bitta tarqatuvchi quvurdagi suv sarfi, m3/s.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish94. Tarmoqdagi quvurlarning hisobiy diametri quyidagi formulaga muvofiq aniqlanishi kerak:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
mmHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— tarmoqdagi quvurlarning hisobiy diametri, mm;Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— quvurdagi suvning tezligi, m/s.Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish95. Tarmoq quvurlaridagi suvning tezligini aniqlash:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbu yerda, kv — tarmoq quvurlaridagi suvning tezligi, m/s.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish96. Tarqatuvchi va sugʻorish quvurlaridagi bosim yoʻqolishini quyidagi formulaga muvofiq aniqlash kerak:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
mHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— tarqatuvchi va sugʻorish quvurlaridagi bosim yoʻqolishi, m;Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— quvurning solishtirma qarshiligi, F. Shevelev jadvalidan olinadi;Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish — sarf moduli, kvadrat qarshilik sohasida 1 ga teng qabul qilingan.Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish97. Magistral quvur suv sarfi quyidagi formulaga muvofiq aniqlanishi kerak:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
m3/sHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish — magistral quvur suv sarfi, m3/s;Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish — tarqatuvchi quvurlar soni, dona.Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish98. Magistral quvur diametri quyidagi formulaga muvofiq aniqlanishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
mmHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbu yerda, 
— magistral quvur diametri, mm.
— magistral quvur diametri, mm.Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish99. Magistral quvurdagi tarqatuvchi quvurlar soni quyidagi formulaga muvofiq aniqlanishi kerak:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
donaHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— magistral quvurlar hisobiy qismining uzunligi, m;Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— sugʻorish sektorlari soni, dona;Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— bitta sektordagi tarqatuvchi quvurlar soni, dona.Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish100. Magistral quvurlardagi bosim yoʻqolishini quyidagi formulaga muvofiq aniqlash kerak:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish — magistral quvurlarning boshi va oxiridagi hisobiy bosimi, m;Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish — magistral quvurlarning boshi va oxiridagi hisobiy geometrik sathlari, m;Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishƒ — ishqalanish koeffitsiyenti;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish — quvur diametri, mm;Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish — qarshilik koeffitsiyenti;Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish — boshlangʻich tezlik koeffitsiyenti;Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish — suvning zichligi.Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish10-§. Diskret sugʻorish tizimi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish101. Diskret sugʻorish tizimi quyidagi turlarga boʻlinadi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishpast bosimli diskret sugʻorish tizimi (suv bosimi 0,1 Atm dan kam boʻlmasligi lozim);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishoʻrta bosimli diskret sugʻorish tizimi (suv bosimi 0,2 Atm dan kam boʻlmasligi kerak);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishyuqori bosimli diskret sugʻorish tizimi (suv bosimi 0,5 Atm dan kam boʻlmasligi lozim).
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish102. Diskret sugʻorish tizimini loyihalashda ekin maydonining suv taʼminoti holati, gruntning mexanik tarkibi hamda yer yuzasining nishabligi hisobga olinishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishPast bosimli diskret sugʻorish usuli ekin dalasiga suv novlar (lotok) yoki quvurlar tizimi orqali yetkazib beriladigan hamda ushbu suv oʻtkazgichlardagi ishchi bosim 0,1 Atm dan kam boʻlmagan sharoitlarda qoʻllanilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishPaxta maydonlarini diskret usulda sugʻorishda sugʻorish vaqtini qisqartirish va sugʻorish samaradorligini oshirish maqsadida egatlar uzunligini odatda qabul qilinadigan qiymatlarga nisbatan 50 foizgacha oshirishga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish103. Suv taqsimlovchi quvurlar teshikchalarining oraliq masofasi ekin turi va qator orasi kengligiga muvofiq qabul qilinishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishGʻoʻza va kuzgi boshoqli don ekinlari uchun teshikchalar oraliq masofasi qator orasiga mos ravishda 0,6 m (qator orasi 60 cm) yoki 0,9 m (qator orasi 90 cm) qilib qabul qilinishiga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishSabzavot ekinlari uchun teshikchalar oraliq masofasi 0,7 m (qator orasi 70 cm) qilib qabul qilinishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishEkin qator oralatib sugʻorilishi rejalashtirilgan holatlarda teshikchalar oraliq masofasini mos ravishda 1,2 m, 1,8 m yoki 1,4 m boʻlishiga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish104. Suv taqsimlovchi quvur teshiklarining diametri egat uzunligi, maydon nishabligi va egatga beriladigan hisobiy suv sarfiga bogʻliq holda belgilanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishQumoq va toshloq yerlarda, shuningdek egat nishabligi kichik boʻlgan maydonlarda teshik diametrini 20 — 30 mm qilib qabul qilishga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishYuqori nishablikli maydonlarda yoki suvning harakati tezlashishi ehtimoli yuqori boʻlgan sharoitlarda teshik diametrini 15 — 20 mm qilib qabul qilishga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishTeshik diametrini belgilashda tarmoqdagi suvning ishchi bosimi hisobga olinishi va ishchi bosim oʻzgarganda teshik diametri mos ravishda oʻzgartirilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish105. Turli mexanik tarkibga ega gruntlar va nishablikka ega maydonlarda diskret sugʻorish usulida egatga beriladigan suv sarflari quyidagi jadval koʻrsatkichlariga asosan belgilanishi lozim, l/s.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishDala tuprogʻining suv oʻtkazuvchanligi | Egatning nishabligi (oʻrtacha koʻrsatkichlar) | |||
0,00175 | 0,0025 | 0,005 | 0,0075 | |
yuqori, A | 1,6 | 1,5 | 1,1 | 0,7 |
oʻrta, B | 1,25 | 1,2 | 1,0 | 0,6 |
past, V | 1,0 | 0,95 | 0,8 | 0,5 |
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishGruntning suv oʻtkazuvchanligi, nishabligi, egat uzunligini hisobga olgan xolda suv sarfi, suv berish soni va muddati belgilanishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish11-§. Gruntning ichidan sugʻorish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish106. Grunt ostidan sugʻorishda qoʻllaniladigan quvurlar qattiq (mustahkam) boʻlishi va grunt ostidagi bosim taʼsirida ezilib qolmasligi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish107. Ildiz qatlamini yer osti namlantirgichlaridan kapillyar yoʻl bilan namlantirish imkonini yaratadigan gruntni ichidan sugʻorish tizimlarini qishloq xoʻjaligi ekinlarini sugʻorishda suv tanqisligi kuchli boʻlgan qirlarda, yarim choʻl va choʻl zonalarida qoʻllashga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish108. Gruntni ichidan sugʻorish tizimlarini qoʻllashda quyidagi shartlar taʼminlanishi kerak:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishhudud relyefining qiyaligi 0,01 dan oshmasligi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishgrunt shoʻrlanmagan boʻlishi, yengil, oʻrta yoki ogʻir mexanik tarkibga ega boʻlishi hamda kapillyar koʻtarilish tezligi 0,5 mm/min dan kam boʻlmasligi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish109. Gruntni ichidan sugʻorish tizimlarida suv tarqatuvchi tarmoq plastmassa yoki xrizotilsement quvurlardan tayyorlanishi va yer ostida oʻrnatilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish110. Namlantirgichlar tizimi loyihasida quyidagi shartlarga rioya qilinishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishnamlantirgichlar uzunligi davomida joyning qiyaligi 0,01 dan oshmasligi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishnamlantirgichlarni yer ostiga oʻrnatish chuqurligi 0,4 — 0,6 m oraligʻida qabul qilinishi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishnamlantirgichlarning maksimal uzunligi 250 m dan oshmasligi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishSepib (yoyib) ekiladigan ekinlar uchun namlantirgichlar orasidagi masofa gruntning granulometrik tarkibiga bogʻliq holda quyidagi qiymatlarda qabul qilinishiga yoʻl qoʻyiladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishyengil mexanik tarkibli gruntlarda — 1,0 m;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishoʻrta mexanik tarkibli gruntlarda — 1,5 m;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishogʻir mexanik tarkibli gruntlarda — 2,0 m.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish111. Yerga ishlov berish qatlamining quyi qismida suv tortish qobiliyati yuqori boʻlgan qumli-qumoq va yengil qumoq gruntlarda namlantirgichlarni kengligi 0,7 m boʻlgan polietilen qoplamali ekran ustiga yotqizishga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishPolietilen ekran qoʻllanilganda namlantirgichlar orasidagi masofani 2,0 m gacha uzaytirishga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish112. Bogʻ va uzumzorlar uchun namlantirgichlar orasidagi masofa ekin qatorlari orasidagi masofaga teng qilib qabul qilinishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishNamlantirgichlar suv chiqarish teshiklarining oʻlchamlari hisobiy bosimda namlantirgichning uzunligi boʻyicha talab etiladigan suv sarfini taʼminlashi zarur.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishTeshiklar parametrlari quyidagicha qabul qilinishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishaylana teshiklar diametri — 1-2 mm, qadami — 50 — 100 mm;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishboʻylama teshiklarda eni — 1-2 mm, uzunligi — 35 — 40 mm, qadami — 200 — 400 mm.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish113. Tizimni yuvish va boʻshatish uchun moʻljallangan suv chiqaruvchi quvurlarni loyihada xrizotilsement yoki plastmassa materialidan qabul qilib, yer ostiga 0,5 m dan kam boʻlmagan chuqurlikda yotqizish lozim. Suv tashlovchi quvurlarni kuzatish va boʻshatish quduqlari bilan taʼminlash kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish114. Namlantirgichlarning hisobiy suv sarfi gruntning suv tortish qobiliyati bilan bogʻlangan holda aniqlanishi kerak. Namlantirgich quvurining hisobiy suv sarfi Qₕ, m³/s, quyidagi formula boʻyicha aniqlanishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishqu — gruntning namlantirgichning 1 m uzunligida suv tortish qobiliyati, m²/s, maxsus izlanishlar va tahlillar asosida aniqlangan;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishlh — namlantirgichning uzunligi, m.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish115. Quvurli sugʻorish tizimlarida sugʻorish va namlantiruvchi quvurlardagi bosim farqi 30 foizdan oshmasligi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish12-§. Sholichilik sugʻorish tizimlari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish116. Sholichilik sugʻorish tizimidagi kichik tartibdagi tarmoqlar, shox ariq, karta sugʻorish tarmogʻi, sugʻorish tashlama tarmoqlar, suv taqsimoti va boshqaruvni avtomatlashtirish maqsadida nishabsiz va dambali qilib, qolganlari esa nishabli qilib loyihalanishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish117. Sholichilik sugʻorish tizimlarini loyihalashda quyidagi shartlar taʼminlanishi kerak:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishsholi cheklari va tashlamalardagi suv sathlari farqi 0,5 m dan kam boʻlmasligi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishsuv beruvchi tarmoqlarning ostki eni qoʻllaniladigan mexanizmlarning ishchi organlari oʻlchamlariga muvofiq ravishda 0,6; 0,8; 1,0; 1,2; 1,5; 2,5 m qiymatlarda qabul qilinishi, tashlama kanallarda esa ostki eni 1,0 m dan kam boʻlmasligi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishtarmoqlarning yon devorlari qiyalik koeffitsiyenti gruntning mexanik tarkibiga bogʻliq holda yengil gruntlarda ichki qiyalik 2 — 4, oʻrta gruntlarda 1,5 — 2, ogʻir gruntlarda 1 — 1,5, tashqi qiyalik esa 1 — 1,5 oraligʻida qabul qilinishi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishtarmoqlardagi eng baland suv sathi va damba usti sathi orasidagi erkin balandlik suv sarfiga bogʻliq holda 0,5 m³/s gacha boʻlganda 0,2 m, 0,5 — 2 m³/s hamda 0,3 m, 2 — 5 m³/s boʻlganda 0,4 m boʻlishi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishoʻzanlardagi suv tezligi yengil gruntlarda 0,5 m/s, oʻrta gruntlarda 0,7 m/s, ogʻir gruntlarda 1,0 m/s qiymatdan oshmasligi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish118. Shoʻrlangan gruntlarda tashkil etiladigan sholichilik sugʻorish tizimlarida oraligʻi 200 m dan kam boʻlmagan zovur tarmoqlarini ham loyihalashga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish119. Sholichilik sugʻorish tizimlaridan tashlangan suvlardan sugʻorish uchun qayta foydalanishga yoʻl qoʻyiladi. Bunda suv tarkibidagi erigan oʻgʻitlardan samaraliroq foydalanish, shuningdek sugʻorish manbasining taʼminlanganlik va ishonchlilik darajasini oshirish taʼminlanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish5-bob. Kanallar
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish120. Kanallar konstruksiyasi va ularning joy relyefida joylashuvi quyidagilarni taʼminlashi kerak:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishkanalda suv yoʻqotishlarini minimallashtirishni;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishquyi darajadagi kanallarda suv resurslarini oʻz-oʻzi oquvchanlik sharoitida hamda biriktirilgan sugʻoriladigan yerlarga nisbatan baland belgilari boʻyicha boshqarilishi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishkanal egallaydigan yer maydonini minimallashtirish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishkanalga tutash yerlarni saqlab qolish hamda ularning suv bosishiga yoʻl qoʻymaslik;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishzamonaviy avtomatlashtirish va boshqaruv tizimlari, shuningdek suvni onlayn hisobga olish va qayd etish vositalari bilan jihozlash imkoni.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish121. Bosh rejada va boshqa loyiha hujjatlarida magistral kanallar qisqartirilgan nomlari quyidagicha belgilanishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishmagistral kanalning oʻng tarmogʻi — MKOʻT;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishmagistral kanalning chap tarmogʻi — MKCHT.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishAgar magistral kanalga alohida nom berilgan boʻlsa, qisqartirilgan belgiga mazkur nomning birinchi harfi qoʻshilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishTaqsimlovchi kanallarni belgilash quyidagi tartibda qabul qilinishi kerak:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbirinchi tartibli taqsimlovchi kanallar — T-1; T-2; T-3;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishikkinchi tartibli taqsimlovchi kanallar — T-1-1; T-1-2.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish122. Aholi punktlaridan oʻtuvchi magistral kanallarni loyihalash va betonlashtirishda aholi zichligini hisobga olgan holda kanal devorlarida har 50 — 150 m da zinapoyalar va panduslar oʻrnatilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishTurar joylar hamda jamoat joylari (parklar, savdo va koʻngilochar markazlar, kafe va restoranlar) hududidan oʻtuvchi magistral kanallar boʻylab panjaralar oʻrnatilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishMagistral kanallarga tutash quvurlar hamda gidroelektrostansiyalarga yaqin shlyuzlar panjaralar bilan toʻsilgan boʻlishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishOdamlar gavjum boʻlgan kanal boʻylarida har 300 — 400 m da suvga tashlash uchun pufakli ballonlar va arqonlardan iborat “himoya paketlari” hamda chaqiruv tugmalari tashkil etilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishKanal tubiga ulangan quvurlar va shlyuzlarga yaqin xavfli zonalar berkitilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish123. Kanallarning rejali joylashuvi joy relyefi, yer osti sharoitlari, maʼmuriy birliklar chegaralari, yerdan foydalanuvchilar chegarasi, yoʻllar, kommunikatsiyalar va boshqa mahalliy sharoitlar bilan bogʻliq holda belgilanishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish124. Sugʻorish tarmoqlari joyning eng yuqori belgilari boʻyicha va minimal uzunlikda yoʻnaltirilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish125. Kanalni koʻtarmada joylashtirishga mahalliy pasayishlar mavjud boʻlgan hollarda hamda kanallarning suvni nasos yordamida koʻtaradigan kanal bilan kesishuvi sharoitida yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish126. Oxirgi qismda suv sarfi 5,0 m³/s dan ortiq boʻlgan magistral va xoʻjaliklararo kanallarning oxirida suv tashlash inshootlari nazarda tutilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishMuqobil yechim sifatida quyi tartibli kanallarda oxirgi tashlamalarni qurish mumkin.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish127. Soʻnggi suv tashlash inshootlaridan tashqari favqulodda suv tashlash inshootlari ham nazarda tutilishi, bunda ularning joylashuvi mavjud kollektor-suv tashlagichlar, koʻllar va boshqa qabul qiluvchi obyektlarga yaqin hududlarda qabul qilinishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishFavqulodda suv tashlash inshootlari favqulodda vaziyatlarda obyektlarni suv toshishidan himoya qilishni taʼminlashi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish128. Kanallar elektr uzatish tarmoqlari bilan kesishib oʻtgan hollarda kanal bermasi yoki dambasi sathidan elektr uzatish tarmogʻining eng pastki simigacha boʻlgan vertikal masofa quyidagi minimal qiymatlardan kam boʻlmasligi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish6 m — kuchlanishi 110 kV boʻlgan elektr uzatish tarmoqlari uchun;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish7 m — kuchlanishi 150 — 220 kV boʻlgan elektr uzatish tarmoqlari uchun;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish8 m — kuchlanishi 330 — 500 kV boʻlgan elektr uzatish tarmoqlari uchun;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishaloqa tarmoqlari uchun — 4,5 m.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish129. Elektr uzatish tarmoqlari kanal boʻylab oʻtgan hollarda kanal chetidan elektr uzatish ustunigacha boʻlgan gorizontal masofa ustunning umumiy balandligidan kam boʻlmasligi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish130. Sugʻorish qurilmalaridan foydalanilganda sugʻorish tizimining maksimal hisobiy suv sarfi bir vaqtning oʻzida ishlayotgan barcha sugʻorish qurilmalarining maksimal suv sarflari yigʻindisiga teng boʻlishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish131. Kanal trassasi togʻ yonbagʻiri boʻylab oʻtgan hollarda kanalning koʻndalang kesimi faqat qazilma (viemka) koʻrinishida qabul qilinishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish132. Agar hisobiy suv sathi chizigʻi togʻ yonbagʻirining pastki qismida yer yuzasi chizigʻini kesib oʻtsa, kanalning koʻndalang kesimini yarim qazilma, yarim koʻtarma koʻrinishida qabul qilishga yoʻl qoʻyiladi. Bunda dambaning asos bilan tutashish qismi ostona koʻrinishida loyihalashtirilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish133. Kanalni loyihalash uchun asosiy parametr sifatida suvning hisobiy sarfi olinishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish134. Hisoblab aniqlangan normal suv sarfi, maʼlum maydonga bogʻlangan kanallar uchun quyidagi bogʻlanish bilan aniqlanishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishQnorm — normal suv sarfi, m3/s;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishw — kanal tizimiga biriktirilgan hisoblab aniqlangan netto maydoni, h;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishQ — maksimal gidromodul ordinatasi, l/s. h;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishFIK — kanal tizimining foydali ish koeffitsiyenti.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish135. Kanal sarfini bir vaqtda ishlovchi barcha kanallardagi suv yoʻqotishlarini hisobga olgan holda quyi darajali taqsimlash kanallari sarflarining yigʻindisi boʻyicha aniqlashga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish136. Kanallarning jadallashtirilgan sarfi normal suv sarfiga jadallashtirish koeffitsiyenti (Kf)ga normativ koʻpaytirish orqali belgilanishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishJadallashtirish koeffitsiyentlari quyidagicha qabul qilinishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish1 — 10 m3/s miqdorda sarflanganda — Kf = 1,15 — 1,2;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish10 m3/s miqdordan ortiq sarflanganda — Kf = 1,05 — 1,1.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish137. Suvni nasos yordamida koʻtaradigan kanal va uning tarmoqlari uchun jadallashtirish koeffitsiyentlarini koʻrsatilgan qiymatlardan chetga chiqqan holda, tashlash inshootlari sarflari bilan bogʻliq holda qabul qilishga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish138. Magistral va xoʻjaliklararo kanallarning minimal sarfi normal suv sarfining kamida 40 foizi miqdorida qabul qilinishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish139. Yomgʻirlatib sugʻorishda sugʻorish tizimining minimal suv sarfi sugʻorish jadvaliga muvofiq undan bir vaqtda suv oladigan yomgʻirlatish qurilmalarining yoki sprinklerlarning minimal soni boʻyicha hisoblangan suv sarfiga teng qabul qilinishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish140. Uzluksiz harakatdagi kanallarning hisoblab aniqlangan suv sarflari loyihalashtirish va gidravlik hisoblarning ishonchliligini taʼminlash maqsadida katta qiymat tomonga quyidagi intervallarga muvofiq yaxlitlanishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishQ=1 — 10 m3/s suv sarfida 0,1 m3/s miqdorga;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishQ=10 — 50 m3/s suv sarfida 0,5 m3/s miqdorga;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishQ>50 m3/s suv sarfida 1,0 m3/s miqdorga.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish141. Favqulodda vaziyatlarda suvni chiqarib yuborish (tashlash) uchun moʻljallangan inshootlarning hisobiy suv sarfi kanalning favqulodda suv tashlash kesimidagi normal suv sarfining 50 foiz miqdoriga teng qilib qabul qilinishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish142. Kanalni boʻshatish funksiyasini bajaradigan soʻnggi suv tashlash inshootlarining hisobiy sarfi kanalning soʻnggi qismidagi normal suv sarfining 20 foizidan 50 foizigacha boʻlgan miqdorda qabul qilinishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish143. Magistral va xoʻjaliklararo kanallarning koʻndalang kesimi, gidravlik va konstruktiv talablarni hisobga olgan holda trapetsiyasimon shaklda loyihalashtirilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishKichik suv sarflariga ega kanallar uchun suv oqimining barqarorligini va konstruksiyaning iqtisodiy samaradorligini taʼminlash maqsadida kanal koʻndalang kesimini novsimon (paraboloid) shaklda qabul qilishga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishKanallarning toʻgʻri burchakli kesimi zich qurilgan hududlarda, muhandislik kommunikatsiyalari mavjud boʻlgan uchastkalarda yoki tabiiy sharoitlar kanalning boshqa shaklda joylashtirilishini cheklagan hollarda qoʻllanilishiga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishChuqurligi 4,0 m dan ortiq boʻlgan yirik kanallar uchun koʻndalang kesimni poligonal shaklda qabul qilishga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish144. Sugʻorish tarmoqlarining koʻndalang kesimi qaysi shaklda qabul qilinganligidan qatʼi nazar quyidagi shartlar bajarilishi kerak:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olisha) koʻndalang kesim yuzasining yuvilmaslik sharti quyidagicha qabul qilinishi kerak:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishVm˂Vadm, m/s;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishVadm = Vtab ˖ R⅓, m/s
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishVtab — gidravlik radius;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishR = 1m boʻlgandagi yoʻl qoʻyilgan oʻrtacha tezlik, gruntning mexanik tarkibi va foydalanish holatiga koʻra Vtab = (0,4 — 1,2) m/s boʻladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishAgar Vm > Vadm boʻlsa, unda kanal yuvilishiga yoʻl qoʻyilgan nishablik boʻyicha loyihalanadi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishyoki qoplama bilan jihozlanadi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishb) kanal osti oʻzaniga loyqa choʻkmasligi kerak:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
m/sHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
m/sHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
— loyqa choʻkmaydigan kritik tezlik, m/s;Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishA= 0,33 — 0,035 koeffitsiyent.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish145. Kanallar oʻzanlarining geometrik va gidravlik parametrlari quyidagi uchta hisobiy suv sarfi boʻyicha aniqlanishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishnormal suv sarfi boʻyicha — kanal oʻzanining asosiy gidravlik elementlarini, jumladan kanal kengligi, chuqurligi, koʻndalang kesim yuzasi, gidravlik radiusi va suv oqim tezligini aniqlash uchun;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishjadallashtirilgan suv sarfi boʻyicha — kanal dambalari, bermalarining jadallashtirilgan suv gorizontidan yuqori qismi balandligini belgilash, shuningdek kanal oʻzani va yon bagʻirlarining yuvilib ketmaslik shartini tekshirish uchun;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishminimal suv sarfi boʻyicha — kanal osti oʻzani loyqa bilan toʻkilmasligini taʼminlash va sugʻoriladigan maydonlar ustidagi loyiha boʻyicha suv sathini nazorat qilish maqsadida kanal va uning tarmoqlari boshqarish balandligi shartlarini tekshirish uchun.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish146. Kanallarning gidravlik hisob-kitoblari quyidagi Shezi formulasi boʻyicha tekis barqaror harakat uchun amalga oshirilishi kerak:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishV — kanaldagi talab etiladigan suv tezligi, m/s;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishC — Shezi koeffitsiyenti, m0.5/s;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishR — gidravlik radius, m;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishi — gidravlik nishablik.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishSuv sarfi quyidagi formula boʻyicha aniqlash kerak:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishω — kanalning joʻshqin (toʻlqinlanib turgan) kesimi maydoni, m2.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishShezi koeffitsiyentini quyidagi formulaga asosan aniqlash kerak:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbu yerda, n — notekislik koeffitsiyenti boʻlib, u mazkur SHNQning 4-ilovasi boʻyicha aniqlanishi kerak:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish147. Kanaldagi suvning hisoblab aniqlanadigan tezliklari kanal oʻzanining loyqalanmasligini va yuvilib ketmasligini taʼminlashi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish148. Kanallarni loyihalashda keyingi tartibdagi kanalning tubi belgisi yuqori tartibdagi kanalning tubi belgisiga nisbatan teng yoki past qilib qabul qilinishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish149. Kanal tubi boʻylab kengligining uni toʻldirish chuqurligiga nisbati qiymatlari quyidagi jadval boʻyicha belgilanishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishm | 1,0 | 1,5 | 2,0 | 2,5 |
β | 0,8 — 3,0 | 0,6 — 3,1 | 0,5 — 3,4 | 0,4 — 3,8 |
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishIzoh. Kanal yon bagʻirlarining qiyalik koeffitsiyenti > 2,5 boʻlganda, β kattaligi gidravlik hisob-kitoblar natijalari yoki amaldagi analog kanallar parametrlari asosida aniqlanishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish150. Kanallarni loyihalashda kanal oʻzani va yon bagʻirlarining yuvilib ketmasligini taʼminlash maqsadida suv oqimining yuvmaydigan tezliklari mazkur SHNQning 5-ilovasi boʻyicha qabul qilish lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish151. Kanal sifatida foydalaniladigan tabiiy oʻzanlarning gidravlik hisob-kitoblari suv harakatining oʻzgaruvchan xususiyatlarini hisobga olgan holda notekis harakat formulalari asosida amalga oshirilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishSuv sarfi 50 m³/s dan kam boʻlgan hollarda, shuningdek tabiiy oʻzanni oʻzgarmas qiyalikka (nishablikka) va bir xil koʻndalang kesimga ega alohida uchastkalarga boʻlish imkoniyati mavjud boʻlganda har bir uchastkaning gidravlik hisob-kitoblarini tekis barqaror harakat formulalari asosida amalga oshirishga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish152. Kanallarni loyihalashda kanal oʻzanida choʻkindi zarrachalarining choʻkib qolishini va oʻzanning loyqalanishining oldini olish maqsadida loyqalanmaslik hisob-kitoblari amalga oshirilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish153. Oqimning choʻkindilarni tashish qobiliyatlarini quyidagi formulalar boʻyicha aniqlashga yoʻl qoʻyiladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishŴ — choʻkindilarning oʻrtacha tortilgan gidravlik kattaligi, mm/s;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishρ — umumiy loyqalanish, kg/m3.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish154. Loyqalanmaslik uchun suv tezligini quyidagi formula boʻyicha aniqlashga yoʻl qoʻyiladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishV3 = 0,3 R1/4; m/s
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishyoki quyidagi formula boʻyicha aniqlashga yoʻl qoʻyiladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishV3 = AQ0.2; m/s
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishA-Ŵ<1,5 mm/s holatida — 0,33;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishŴ=1,5 — 3,5 mm/s holatida — 0,44; Ŵ>3,5 mm/s holatida — 0,55 ga teng koeffitsiyent.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish155. Choʻkindilar parchalarining gidravlik kattaligini aniqlash uchun quyidagi koʻrsatkichlardan foydalanish lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishd, mm | W, mm/s | d, mm | W, mm/s | d, mm | W, mm/s |
0.005 | 0.0175 | 0.06 | 2.49 | 0.150 | 15.6 |
0.1 | 0.0692 | 0.07 | 3.39 | 0.175 | 18.9 |
0.2 | 0.277 | 0.08 | 4.43 | 0.2 | 21.6 |
0.3 | 0.623 | 0.09 | 5.61 | 0.225 | 24.3 |
0.4 | 1.11 | 0.1 | 6.92 | 0.25 | 27.0 |
0.5 | 1.73 | 0.125 | 10.81 | 0.275 | 29.9 |
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish156. Trapetsiyasimon kesimli kanallarning yumaloqlanish radiuslarining kattaligi ularning suv kesimi boʻyicha kengligining besh baravaridan kam boʻlmasligi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishToʻgʻri toʻrtburchak kesimli kanallar uchun yumaloqlanish radiuslarini suv kesimi boʻyicha kengligining uch baravaridan kam boʻlmasligi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish157. Kanal burilish joylarida boʻrtma qirgʻoq boʻyidagi suv sathining oshishi quyidagi formula boʻyicha aniqlanishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish∆h = V2∙by/(g∙R3); m
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishV — oqimning oʻrtacha tezligi, m/s;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishR3 — burilish radiusi, m;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishby — suv sathi boʻyicha kengligi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish158. Kanallar oʻzanlari qiyaliklari (nishabliklari) tikligini mazkur SHNQning 6-ilovasi boʻyicha aniqlash lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish159. Kanallardagi dambalar, supachalar (bermalar)ning suvning jadallashtirilgan sathi ustidan balandligini quyidagi jadval asosida qabul qilish lozim (cm):
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishKanallardagi suv sarfi, m3/s | Yer oʻzanidagi kanallar | Qoplamali kanallar | |
qiyaliklar kritik qiyaliklardan kichik boʻlganda | qiyaliklar kritik qiyaliklardan katta boʻlganda | ||
10 gacha | 30 | 20 | 30 |
10 — 30 | 40 | 30 | 40 |
30 — 50 | 50 | 35 | 50 |
50 — 100 | 60 | 40 | 60 |
100 dan ortiq | hisob-kitob boʻyicha | ||
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishIzoh. 100m3/s miqdordan ortiq suv sarflarida “quruq zaxira” toʻlqinlar balandligini hisobga olgan holda aniqlanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish160. Kanallarning qurilish balandligini hisobiy qiymatdan katta tomonga 5 cm gacha yaxlitlashga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishYaxlitlash faqat katta tomonga amalga oshirilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish161. Koʻtarma kanallarda yoki yarim qazima-yarim koʻtarma kanallarda dambaning hisobiy kengligi kanalning barqarorligini taʼminlash va filtratsiya jarayonlarini hisobga olgan holda kanal ichidagi maksimal suv sathiga mos ravishda kritik gidravlik gradiyent grafigi asosida aniqlanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishDambaning kengligi quyidagi bogʻlanish asosida hisoblanishi kerak:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishX=a-(h*m)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishX — damba kengligi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishh — kanaldagi maksimal suv sathi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olisha — asos kengligi; a=h/ikr (mavjud grunt turiga koʻra ikr qiymati loy 0,3-0,35; qumli loy 0,25-0,29; loyli qum 0,22-0,24; qum 0,2-0,22)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishm — koʻtarmaning tashqi qiyalik koeffitsiyenti.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish162. Choʻkuvchi tarkibida suvda eruvchi tuzlar mavjud boʻlgan va loyroq gruntlarda oʻzanni suv bostirish ishlarini nazarda tutish lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish163. Yer oʻzanlaridagi uzluksiz harakatdagi kanallarda filtratsiya yoʻqotishlari hisob-kitobini quyidagi formula boʻyicha aniqlash lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishQf = 0,0116 (By + 2h) Kf, m3/s kanalning 1 km uzunligiga;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishyoki σ = 0,16 (By + 2h) Kf/ Qnetto, % kanalning 1 km uzunligiga.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishQf — kanalning 1 km uzunligiga nisbatan suvning filtratsiya uchun yoʻqotilishi, m3/s
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishBy — suv yuzasi boʻyicha oʻzan kengligi, m;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishh — kanaldagi suvning chuqurligi, m;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishKf — kanal oʻzanini tashkil etuvchi gruntning filtratsiya koeffitsiyenti, m/d;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishQnetto — suvning sarfi “netto”, m3/s.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish164. Filtratsiya koeffitsiyentlari tadqiqotlar yordamida aniqlanishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishOldindan hisob-kitob qilib olish uchun filtratsiya koeffitsiyentlarining quyidagi yaqinlashtirilgan qiymatlaridan foydalanish kerak:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishzich loylar | 0,01 m/d |
loy va ogʻir qumoq gruntlar | 0,01 — 0,05 m/d |
oʻrtacha qumoq gruntlar | 0,05 — 0,1 m/d |
yengil qumoq gruntlar | 0,1 — 0,4 m/d |
loyli qumlar | 0,4 — 0,6 m/d |
changsimon qumlar | 0,6 — 1,0 m/d |
mayda qumlar | 1,0 — 3,0 m/d |
qum-shagʻalli gruntlar | 3,0 — 5,0 m/d |
shagʻalsimon-mayda toshli gruntlar | 5,0 m/d dan katta |
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish165. Filtratsiya yoʻqotishlarni loyihaning texnik iqtisodiy hisob-kitob va texnik iqtisodiy asoslash bosqichlarida quyidagi formula boʻyicha aniqlashga yoʻl qoʻyiladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
kanalning 1 km uzunligiga nisbatanHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishSuv oʻtkazuvchanligi jihatidan ogʻir boʻlgan gruntlar uchun — A=0,7 va m=0,3;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishoʻrtacha gruntlar uchun — A = 1,9 va m=0,4;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishyengil gruntlar uchun — A = 3,4 va m=0,5.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishYer osti suvlari yer yuzasiga yaqin joylashganda (bosimli filtratsiya) filtratsiya yoʻqotishlarning olingan qiymatlarini quyidagi tuzatish koeffitsiyentlarini kiritish orqali aniqlash lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishKanaldagi suv sarfi m3/s | Yer osti suvlarining joylashish chuqurligi, m | |||||
2 — 2,5 | 3 | 5 | 7,5 | 10 | 15 | |
0,3 | 0,82 | - | - | - | - | - |
1,0 | 0,63 | 0,79 | - | - | - | - |
3,0 | 0,5 | 0,63 | 0,82 | - | - | - |
10,0 | 0,41 | 0,5 | 0,65 | 0,79 | 0,91 | - |
20,0 | 0,36 | 0,45 | 0,57 | 0,71 | 0,82 | - |
30, | 0,35 | 0,42 | 0,54 | 0,66 | 0,77 | 0,94 |
50,0 | 0,32 | 0,37 | 0,49 | 0,60 | 0,69 | 0,84 |
100 | 0,28 | 0,33 | 0,42 | 0,52 | 0,58 | 0,73 |
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish166. Kanallarni loyihalash va qurishda suvning gruntga sizib ketishini kamaytirish, kanalning gidravlik samaradorligini oshirish va konstruksiyaning xizmat muddatini uzaytirish maqsadida quyidagi filtratsiyaga qarshi muhofaza chora-tadbirlarni qoʻllashga yoʻl qoʻyiladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishkanal tagi va qiya yon bagʻirlarini quyma beton qoplama bilan qoplash;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishkanal tagi va yon bagʻirlarini yigʻma temir-beton plitalar bilan qoplash;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishkanal oʻzanini beton-plyonkali qoplama bilan muhofaza qilish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishkanal tagi va yon bagʻirlarini polimer plyonkalar bilan ekranlashtirish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishgrunt ekranlari (kam suv oʻtkazuvchanlikka ega grunt qatlamlari)ni tashkil etish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishkolmataj usulini qoʻllash;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishgruntni chuqur zichlashtirish orqali uning filtratsiya koeffitsiyentini pasaytirish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishkanal oʻzanini asfaltbeton qoplamalar bilan muhofaza qilish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishkanal tagi va yon bagʻirlarini suv oʻtkazmaydigan yupqa qatlam hosil qiluvchi kimyoviy materiallar (lateks va boshqa gidroizolyatsion moddalar) bilan ishlov berish.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish167. Filtratsiyaga qarshi chora-tadbirlar turini, shuningdek kanal tagi, qiya yon bagʻirlari va asoslarini qoplash (qoplama) turlarini tanlash kanal oʻzanini hosil qiluvchi gruntlarning suv-fizik xususiyatlari, muhandislik-geologik va gidrogeologik sharoitlar, suv sifati va choʻkindilarning tavsifi, kanalning oʻlchamlari hamda boshqa mahalliy shart-sharoitlarni hisobga olgan holda amalga oshirilishi zarur.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish168. Filtratsiyaga qarshi chora-tadbirlarning samaradorligi quyidagi koʻrsatkichlar boʻyicha aniqlanishi kerak:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishsuvning iqtisod qilingan hajmi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishkanalning ekspluatatsiya sharoitlarining yaxshilanishi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishfiltratsiyaga qarshi qoplamalarning xizmat muddati;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishyerlarning meliorativ holatini yaxshilashga taʼsiri;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishchora-tadbirlarning qiymati va iqtisodiy samaradorligi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish169. Filtratsiyaga qarshi qoplama xizmat muddatlarining taxminiy muddatlari quyidagicha olinishi kerak:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishquyma beton qoplama | |
(beton markasi va suv sifatiga bogʻliq) quyma temir-beton qoplama yigʻma temir-beton qoplama quyma beton-geosintetik ekran bilan yigʻma beton-geosintetik ekran bilan polimer plyonkali ekranlar loyli ekranlar asfaltbeton qoplama kimyoviy ishlov berilgan qoplamalar | 15 — 20 yil 20 — 25 yil 30 — 35 yil 20 — 25 yil 35 — 40 yil 8 — 10 yil 5 — 10 yil 7 — 10 yil 2 — 4 yil |
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish170. Filtratsiyaga qarshi chora-tadbirlarning filtratsiya yoʻqotishlarini kamaytirish darajasi quyidagi taxminiy qiymatlarda qabul qilinishiga yoʻl qoʻyiladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishquyma beton qoplama | 70 — 80 foizga |
yigʻma temir-beton qoplama | 65 — 70 foizga |
beton-geosintetik ekranli qoplama | 95 — 98 foizga |
polimer plyonkali ekranlar | 60 — 98 foizga |
loyli ekranlar | 60 — 70 foizga |
asfaltbeton qoplama | 75 — 85 foizga |
kimyoviy ishlov berish | 50 — 70 foizga |
sunʼiy kolmataj | 30 — 50 foizga |
kanal oʻzanini bogʻlovchi gruntlarda chuqur zichlash | 50 — 60 foizga |
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish171. Koʻtarmalardagi hamda yarim qazima-yarim koʻtarmalardagi kanallarda filtratsiyaga qarshi qoplamalar dambaning ustigacha uzluksiz holda koʻzda tutilishi zarur.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishChuqur qazilmali kanallarda taʼmirlash-tiklash ishlarini bajarishda mexanizmlarning harakatlanishini taʼminlash uchun eni kamida 5,0 m boʻlgan supachalar (bermalar) nazarda tutilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish172. Sugʻorish kanallarini loyihalashtirishda uyulgan koʻtarmalar va yumshoq gruntlarni zichlash tadbirlari amalga oshirilishi zarur.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishKoʻtarma hamda yarim qazilma-yarim koʻtarma kanallarni loyihalashda koʻtarma gruntini qavatma-qavat zichlash lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish173. Asosi bogʻlanuvchan gruntdan iborat boʻlgan kanallarni yigʻma temir-beton plitalar bilan qoplashda plitalarni asosga zich joylashtirishni taʼminlash uchun qumdan 10 cm gacha qalinlikda tekislash qatlami nazarda tutilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish174. Shagʻalsimon va mayda toshli gruntlar orqali oʻtgan kanallarda beton-plyonkali yoki plyonka ekranli qoplamalar qoʻllanilganda qoplama yaxlitligi va shikastlanmasligini taʼminlash maqsadida 10 — 15 cm qalinlikda qumoq gruntli tayyorgarlik qatlami nazarda tutilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishLoy yoki qumoq grunt ustiga plyonka yotqiziladigan hollarda plyonkani shikastlashi mumkin boʻlgan qattiq boʻlaklarni maydalash va yuzani birxillashtirish uchun shibbalash ishlari amalga oshirilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish175. Asfaltbeton qoplama qoʻllanilganda yoki kanal polietilen plyonka bilan ekranlashtirilganda kanal tagi va yon qiyaliklarda oʻsimlik oʻsishini cheklash maqsadida gerbitsidli ishlov berish tadbirlari amalga oshirilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish176. Qoplamali kanallarda beton va temir-beton qoplamalarni oʻrnatishda choklar va tutashish joylarida suv oʻtkazmaslikni taʼminlash maqsadida germetizatsiya tadbirlari amalga oshirilishi kerak. Bunda quyidagi germetizatsiya vositalari va materiallardan foydalanishga yoʻl qoʻyiladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishkoʻndalang rezina qistirmalar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishegiluvchan germetik materiallar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishgermetik oʻramli (rulon) materiallar.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish177. Qoplamali kanallar yon qiyaliklarining tikkaligi (qiyalikni qurish) quyidagilardan kam boʻlmagan holda qabul qilinishi kerak:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishquyma beton va temir-beton qoplamali kanallar uchun — 1:1,5;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishquyma beton geosintetik ekranli qoplamali kanallar uchun — 1:2,0 — 2,5;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishyigʻma temir-beton qoplamali kanallar uchun — 1:1,0.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishAgar yaxlit betonning asos bilan ishonchli birikishini taʼminlash maqsadida asos yuzasining gʻadir-budurligini oshirish tadbirlari nazarda tutilgan boʻlsa, quyma beton geosintetik ekranli qoplamalar uchun yon qiyalik tikkaligini 1:1,5 gacha kamaytirishga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishShuningdek, kanal qiyaligida quyma beton qoplamani barqaror holda joylashtirish va uning siljishini oldini olishga qaratilgan konstruktiv chora-tadbirlar nazarda tutilgan hollarda beton quyish texnologiyasi talablariga rioya qilingan holda asos grunti turini hisobga olib yon qiyalik tikkaligini 1:1,5 gacha qabul qilishga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish178. Quyma beton qoplamasining qalinligi kanaldagi suv chuqurligiga koʻra quyidagicha boʻlishi kerak:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishKanaldagi suv chuqurligi, m | Beton qoplamaning qalinligi, sm | |
Suv oqimining < 2 m/s tezligida | Suv oqimi tezligi 2 m/s dan ortiq boʻlganda | |
1 gacha | 8 — 10 | 10 |
1-2 | 10 — 12 | 12 |
2-3 | 12 | 15 |
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishSuv chuqurligi 3,0 m dan ortiq yoki suv sarfi 50 m³/s dan ortiq boʻlgan kanallarda beton qoplama qalinligi kanal konstruksiyasiga taʼsir etuvchi barcha yuklanishlar, jumladan muzlash, toʻlqin taʼsiri, gidrostatik bosim, grunt bosimi va ekspluatatsiya yuklanishlarini hisobga olgan holda gidravlik va konstruktiv hisob-kitoblar asosida aniqlanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish179. Beton qoplamani armaturalash kanal qoplamasining mustahkamligi va yuk koʻtarish qobiliyatini oshirish, yoriqlar hosil boʻlishining oldini olish, filtratsiya yoʻqotishlarini kamaytirish, asos deformatsiyalariga barqarorligini taʼminlash hamda konstruksiyaning xizmat muddatini oshirish maqsadida amalga oshirilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishBeton qoplamani armaturalash quyidagi hollarda qoʻllanilishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishkuchsiz, choʻkuvchan, koʻtarma va beqaror gruntlardan iborat asoslarda;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishasosning notekis deformatsiyalari yuzaga kelishi mumkin boʻlgan uchastkalarda;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishnamlanish, qurish sikllari taʼsiri kuzatiladigan sharoitlarda;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishharorat deformatsiyalari taʼsiri yuqori boʻlgan uchastkalarda.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishBeton qoplamani armaturalash uning qalinligi 20 cm gacha boʻlgan hollarda nazarda tutilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishBeton qoplama qalinligi 20 cm dan ortiq boʻlgan hollarda armaturalash zarurati konstruktiv hisob-kitoblar asosida aniqlanishi zarur.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishArmaturalash uchun quyidagi materiallarni qoʻllashga yoʻl qoʻyiladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishmetall armatura;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishnometall kompozit materiallar, jumladan bazalt va polimer sterjenlar, armatura toʻrlari va geotoʻrlar.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishSuv sarfi 10 m3/s gacha boʻlgan kanallar uchun uzilish mustahkamligi 50 kN/m dan kam boʻlmagan bazalt geotoʻrlardan foydalanishga yoʻl qoʻyiladi. Bunda beton qoplama qalinligi hisob-kitoblar asosida qabul qilinishi, biroq 10 cm dan kam boʻlmasligi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishMustahkamlash turi | Zamin turi | Qoplama qalinligi, sm. |
Bazalt geosetka | Mustahkam zamin | ≥ 10 |
Bazalt armosetka kompozit armatura | Kuchsiz yoki beqaror zamin | ≥ 10 — 15 |
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish180. Beton qoplamali kanallarning xizmat muddatini oshirish va filtratsiya yoʻqotishlarini kamaytirish maqsadida beton qoplama ostida geosintetik materiallardan (polietilen plyonka, geomembrana yoki boshqa suv oʻtkazmaydigan materiallar) tayyorlangan qarshi filtratsiya qatlami nazarda tutilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishQarshi filtratsiya qatlami quyidagi hollarda koʻzda tutilishi kerak:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishkoʻtarma kanallarda;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishsuv oʻtkazuvchanligi yuqori boʻlgan gruntlardan oʻtuvchi uchastkalarda;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishqiyaliklarda joylashgan kanallarda;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishsuv filtratsiyasiga yoʻl qoʻyilmaydigan sharoitlarda.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishGrunt suvlari sathi yuqori boʻlgan hollarda geosintetik qarshi filtratsiya qatlamini qoʻllash zarurati gidrostatik bosim hamda qoplamaning barqarorligini hisobga olgan holda hisob-kitoblar bilan asoslanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish181. Quyma beton va temir-beton qoplamalarda quyidagi choklar nazarda tutilishi zarur:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishhar 4 — 5 m da kirishish-choʻkish koʻndalang choklari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishhar 12 — 15 m da harorat koʻndalang choklari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishtag va yon qiyaliklar tutashish chizigʻi boʻyicha uzunasiga choklar.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish182. Beton-geosintetik va geosintetik (plyonkali) qoplamalar uchun qalinligi 0,2 mm dan kam boʻlmagan barqaror polietilen plyonkalar yoki tortish va teshishga qarshi yetarli darajada chidamli, suv oʻtkazmaydigan zamonaviy oʻramli (rulon) geosintetik materiallardan foydalanishga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish183. Geosintetik materiallarning tutashuv joylari payvandlanishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishGeosintetik ekranlar yoki polietilen plyonkalar qulflash usuli bilan yoki maxsus uskunalar orqali choklarni payvandlash yoʻli bilan ustma-ust joylashtirilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish184. Kanal yaqinida joylashgan yer osti inshootlari, yer osti yoʻllari (tunnellar) va boshqa obyektlarni filtratsiya suvlaridan ishonchli himoya qilish talab qilinganda ikki qavatli qoplamalardan foydalanishga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishIkki qavatli qoplamalar quyma betonli yoki temir-betonli boʻlishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishBetonning pastki qavati boʻyicha bitumli gidroizolyatsiya va polietilenli qoplama boʻlishiga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishPlyonka oʻrniga polimer yoki rezinalangan oʻramli (rulon) materiallarni qoʻllashga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishIkki qavatli qoplamada quyidagi qiymatlar taʼminlanishi zarur:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishpastki beton qavati qalinligi 8 — 10 cm;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishustki beton qavati armaturalangan boʻlib, qalinligi 12 — 20 cm.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishChoklarning gidroizolyatsiyasi koʻndalang rezina qistirmalar va germetiklar yordamida kuchaytirilgan boʻlishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish185. Polimer plyonkali ekranlar boʻsh grunt ustida qurilayotgan kanallarda choʻkish deformatsiyalari namoyon boʻlishi mumkin boʻlgan davr uchun vaqtinchalik chora sifatida qoʻllanilishi mumkin.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishPlyonkali ekranlarning faqat yopiq turi, gruntning himoya qavati bilan taʼminlangan konstruksiyasi nazarda tutilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish186. Yer osti suvlarining sathi kanal tagidan yuqori boʻlgan hollarda qumli grunt orqali oʻtuvchi yirik kanallarda sunʼiy kolmatajni qoʻllashga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish187. Sizot suvlari taʼsiri yuqori boʻlgan va tabiiy chashma-buloqlar mavjud joylarda beton qoplama orqali suvning muntazam chiqib turishini taʼminlash maqsadida teskari filtrlar qoʻyilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish188. Suv sarfi 1 m³/s gacha boʻlgan hollarda ichki xoʻjalik sugʻorish tarmogʻi uchun ochiq kanallar oʻrniga yopiq quvurli suv oʻtkazgich yechimlarini loyihalashtirishga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish189. Magistral kanal va uning tarmoqlari boʻylab ekspluatatsiya va taʼmirlash ishlarini taʼminlash uchun xizmat koʻrsatish yoʻllari, shuningdek ekin dalalarining chegaralari boʻylab dala yoʻllari nazarda tutilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish6-bob. Novli (lotok) sugʻorish tizimlari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish190. Novli (lotok) sugʻorish tizimlari quyidagi hollarda loyihalanilishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishmurakkab topografik va muhandislik-geologik sharoitlarda;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishkanal trassasi sunʼiy koʻtarmalar, tepaliklar yoki koʻtarma inshootlar orqali oʻtganda;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishqattiq jinsli, yuqori filtratsiya koeffitsiyentiga ega va choʻkishga moyil gruntlar tarqalgan hududlarda;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishgrunt surilishi xavfi mavjud boʻlgan togʻ yonbagʻirlari va barqaror boʻlmagan qiyaliklarda.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish191. Novli (lotok) kanalning foydali ish koeffitsiyenti (FIK) 0,95 dan kam boʻlmagan qiymatda qabul qilinishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish192. Novli (lotok) kanal tarmogʻini joyning eng yuqori belgilari boʻylab joylashtirish lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishNovlarning (lotok) konstruksiyasi topografik, muhandislik-geologik, gidrogeologik va iqlim sharoitlarini hisobga olgan holda texnik-iqtisodiy hisob-kitoblar asosida tanlanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish193. Turli chuqurlikdagi novlarni (lotok) birlashtirish qoʻshni novlarning (lotok) tublarini ulash orqali amalga oshirilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishNov (lotok) ustunlari tagining chuqurligi asosdagi grunt muzlashi chuqurligidan kam boʻlmasligi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish194. Novli (lotok) tizimda katta novdan (lotok) kichik novga (lotok) suv berish nuqtasida hisobiy suv sathlari quyidagi talablarga muvofiq qabul qilinishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishkatta novdan (lotok) kichik novga (lotok) suv berishda suv sathlari farqi suv chiqarish inshootidagi gidravlik yoʻqotishlardan kam boʻlmasligi, konstruktiv jihatdan bu farq 5 — 10 cm boʻlishi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishkichik novdagi (lotok) suv sathining yer yuzasiga nisbatan joylashuvi sugʻorish texnikasi, suv chiqarish qurilmalari turi, egatlar uzunligi va joyning hisobiy qiyaligi asosida talab etiladigan suv sarfini taʼminlashi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishnovli (lotok) kanallardan sugʻorish tarmoqlariga suv berishda suv sathlari farqi suv chiqarish qurilmalari orqali hisobiy suv sarfini taʼminlash uchun yetarli boʻlishi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishvaqtinchalik sugʻorish tarmoqlariga sifonli suv chiqarish qurilmalari orqali suv berishda suv sathlari farqi 0,5 m dan kam boʻlmasligi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishkoʻchma yoki doimiy (statsionar) egiluvchan va qattiq quvurlarga suv berishda novdagi (lotok) suv sathi farqi quvurlarda zarur gidravlik bosimni taʼminlashi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishnovlarda (lotok) suv oqimining maksimal tezligi 6 m/s dan oshmasligi, minimal tezligi esa choʻkindilarning toʻplanib qolmasligini taʼminlashi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish195. Novning (lotok) chuqurligi nov (lotok) yuqori chetining belgisi maksimal hisobiy suv sathidan kamida 10 cm yuqorida joylashish shartidan kelib chiqqan holda belgilanishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishAgar novli (lotok) tizimdagi suv sathlarini boshqarishda avtomat uskunalaridan foydalanilsa, uning chuqurligi Nl, cm quyidagi shartni bajarishi kerak:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishNl≥ dl + hf + a1;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishdl — hisobiy suv sarfini oʻtkazadigan novdagi (lotok) suv chuqurligi, sm;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishhf — hisobiy suv sarfini oʻtkazishda avtomat boshqaruv uskunalaridagi gidravlik yoʻqotish, sm;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olisha1 — nov (lotok) yuqori cheti sathining maksimal suv sathidan farqi 5 sm ga teng deb qabul qilinadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish196. Novli (lotok) kanallarning gidravlik hisobi mazkur SHNQning 7-ilovasiga muvofiq amalga oshirilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish197. Sugʻorish tizimlarida parabola shaklidagi LR4, LR6, LR8, LR10 turdagi navlardan (lotok) foydalanish lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish7-bob. Yopiq sugʻorish tarmoqlari (quvur)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish198. Yopiq sugʻorish tarmoqlari quyidagilarni taʼminlashi kerak:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishsuvning filtratsiya va bugʻlanish orqali yoʻqotishlarini kamaytirishni (sugʻorish tarmogʻining foydali ish koeffitsiyentini (FIK) 0,94 — 0,99 gacha oshirish hamda suv manbaining sugʻorish qobiliyatini oshirishni taʼminlashi);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishyerdan foydalanish koeffitsiyenti 0,97 dan yuqori boʻlishi va yopiq sugʻorish tarmoqlari qishloq xoʻjaligi texnikalari hamda zamonaviy sugʻorish texnologiyalariga xalaqit bermasligini;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishsugʻorish tarmoqlarini avtomatlashtirish ishlariga qulay boʻlishini;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishyerning qiya qismida tabiiy bosim hosil qilgan holda foydalanish imkoniyati yuzaga kelishini ( i=0,003-0,015).
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish199. Yer yuzasining nishabligi 0,003 dan katta boʻlsa, yer usti sugʻorish tizimlarida oʻz oqimi(gravitatsiya) rejimida ishlovchi quvurli sugʻorish tizimlarini qoʻllash lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishBunda nasos uskunalari yordamida suv berish faqat texnik-iqtisodiy hisoblar asosida asoslantirilgan holda qabul qilinishiga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish200. Quvurli sugʻorish tizimining hisobiy suv sarfi quyidagilarni hisobga olgan holda aniqlanishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishquvur materialining gidravlik xususiyatlari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishquvur devorining gʻadir-budurligi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishquvurdagi bosim yoʻqotishlari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishquvur uzunligi va diametri;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishsugʻorish qurilmalarining suvga boʻlgan ehtiyoji.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish201. Quvurli sugʻorish tizimida quvurning ichki diametri quyidagi shartlarni taʼminlaydigan holda qabul qilinishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishsugʻoruvchi quvurlar uchun — bitta yomgʻirlatish qurilmasi yoki sugʻorish qurilmasiga zarur boʻlgan hisobiy suv sarfini taʼminlash shartidan kelib chiqib;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishsuv tarqatuvchi quvurlar uchun — bir vaqtda ishlovchi bir nechta yomgʻirlatish yoki sugʻorish qurilmalariga suv yetkazib berish shartidan kelib chiqib;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishmagistral quvurlar uchun — bir vaqtda ishlovchi bir nechta suv tarqatuvchi quvurlarga hisobiy suv sarfini yetkazib berish shartidan kelib chiqib.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish202. Quvurli sugʻorish tizimida ishchi bosim sifatida sugʻorish qurilmalari, yomgʻirlatish qurilmasi va boshqa sugʻorish apparatlarining eng noqulay ekspluatatsiya sharoitlarda ishlashini taʼminlaydigan holda suv harakatining turgʻun rejimida hosil boʻladigan eng katta ichki bosim qabul qilinishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish203. Quvurli sugʻorish tizimlarini loyihalashda gidravlik zarba (gidravlik urilish) hosil boʻlish ehtimoli tekshirilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishGidravlik zarbani oldini olish maqsadida quyidagi himoya moslamalarini loyihalash kerak:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishteskari klapanlar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishgidravlik zatvorlar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbosimni barqarorlashtiruvchi suv ustunlari.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishHimoya moslamalarining turi va oʻrnatish joylari gidravlik hisoblar asosida aniqlanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishGidravlik zarba holatida hisobiy bosim sifatida suv harakatining turgʻun boʻlmagan rejimida yuzaga keladigan maksimal bosim qabul qilinishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish204. Quvurlarning mustahkamlik hisobini quyidagi yuklar taʼsirini hisobga olgan holda bajarish lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishgrunt va transport vositalarining suvdan boʻsh quvurga taʼsir etuvchi bosimi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishquvurdagi suvning ishchi bosimi, shuningdek grunt va transport yuklarining birgalikdagi taʼsiri;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishgidravlik zarba yoki vakuum holatida quvurda yuzaga keladigan bosimlar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishgrunt bosimi va tashqi yuklarning kompleks taʼsiri.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish205. Quvurli sugʻorish tizimlarida bosimli nometall quvurlardan (temir-beton, xrizotilsement va plastmassa quvurlar) foydalanilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish206. Poʻlat quvurlardan foydalanishga quyidagi hollarda yoʻl qoʻyiladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishhisobiy ichki bosimi 1,5 MPa (15 kgf/sm2) dan koʻp boʻlgan uchastkalarda;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishtemir va avtomobil yoʻllari tagidan, toʻsiqlar va jarliklar ostidan oʻtish uchastkalarida;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishquvurlarni avtomobil va shahar koʻpriklarida, estakadalarda, tunnellarda va oʻrnatishda.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish207. Poʻlat quvur devorining qalinligi mustahkamlik va bosimga chidamlilik hisoblari asosida aniqlanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish208. Quvurli sugʻorish tizimi quvurlari tabiiy relyef sharoitlarini hisobga olgan holda yer ostiga oʻrnatilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish209. Quvurni yer ostiga oʻrnatish chuqurligi quvur ustidan hisoblaganda 2,0 m dan oshmasligi kerak (bundan texnik va geologik sharoitlar asosida asoslangan hollar mustasno).
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish210. Manfiy harorat kuzatiladigan hududlarda quvur materiallari va ulanish elementlari muzlash taʼsiriga chidamli boʻlishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish211. Transport yuklari taʼsirida ishlaydigan quvurlar yer yuzasidan kamida 1,0 m chuqurlikda yotqizilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish212. Quvurlar tabiiy tuzilmasi buzilmagan gruntlarda yotqizilishi, bunda quvur yotqiziladigan transheya tubi oldindan tekislanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish213. Quvurlarni qattiq jinslar yoki harsangtoshlar aralashgan gruntlarda yotqizishda transheya tubiga qum, qumoq yoki qattiq qoʻshimchalardan holi grunt qatlami yotqizilishi, tekislanishi va zichlanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish214. Zichlangan grunt qalinligi 10 sm dan kam boʻlmasligi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish215. Yer osti quvurlarini loyihalashda quvur ustini toʻldirish uchun ishlatiladigan grunt qatlamlarini qatma-qat yotqizish va har bir qatlamni normativ zichlik darajasigacha zichlash lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish216. Quvurli sugʻorish tizimi quyidagi uskuna va moslamalar bilan jihozlanishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishsugʻorish va yomgʻirlatish texnikasini ulash uchun gidrantlar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishhar bir sugʻorish quvurining bosh qismida oʻrnatiladigan yopuvchi qurilmalar (zatvorlar);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishquvurlarni boʻshatish uchun suv tashlash zatvorlari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishquvurning eng yuqori nuqtalarida, bosh va oxirgi qismlarida gidravlik zarbaga qarshi himoya qurilmalari hamda havo kiritish va chiqarish klapanlari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishsuv tarqatuvchi quvurlarning oxirgi nuqtalarida bosim ortib ketishining oldini oluvchi suv tashlash qurilmalari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbosimni nazorat qilish va boshqarish uskunalari.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish217. Diametri 500 mm va undan katta boʻlgan quvurlarda, texnik-iqtisodiy hisob-kitoblar natijasiga koʻra, bir oʻlchamga kamroq zatvor oʻrnatishga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish218. Payvandlangan quvurlarda uskunalarni oʻrnatishda, shuningdek grunt choʻkishi ehtimoli mavjud boʻlgan uchastkalarda uskunalar montaj kompensatorlari orqali oʻrnatilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish219. Qish mavsumida quvurlardagi suv toʻliq boʻshatilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish220. Quvurlarni suvdan boʻshatish, suvning oʻz oqimi bilan tashkil qilinishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishQuvurning suv tashlash tomonga qarab qiyaligi 0,001 dan kam boʻlmasligi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishAgar suvni oʻz oqimi bilan boʻshatish imkoniyati mavjud boʻlmasa, suvni nasos yordamida boʻshatishga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish221. Poʻlat quvurlarni loyihalashda tashqi gidroizolyatsiya qatlamini nazarda tutish lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishGidroizolyatsiya turi quyidagi omillar asosida tanlanishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishgruntning agressivlik darajasi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishyer osti suvlari mavjudligi va mineralizatsiyasi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishkorroziya xavfi darajasi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish8-bob. Sugʻoriladigan yerlardan zax qochirish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish1-§. Zax qochirish tizimlari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish222. Yerning maqbul suv-tuz rejimini taʼminlovchi yer osti suvlarining loyihaviy chuqurlik sathi quyidagilar asosida belgilanishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishoʻxshash tabiiy-iqlim sharoitlari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishgeologik va gidrogeologik sharoitlar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishamaldagi zax qochirish tizimlarining ekspluatatsiya tajribasi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishgidrogeologik hisob-kitoblar natijalari.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish223. Quyidagi sharoitlarda vertikal zax qochirish quduqlarini loyihalash nazarda tutilishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishgruntning ikki qatlamli yoki koʻp qatlamli tuzilishi mavjud boʻlganda;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishyer osti suvlari bosimli gorizontlarga bogʻlangan boʻlganda;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishsuv oʻtkazuvchan qum, shagʻal yoki mayda tosh qatlamlari mavjud boʻlganda;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishgruntning suv berish qobiliyati 100 m/d va undan yuqori boʻlganda.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish224. Quyidagi hollarda aralash zax qochirish tizimlarini qoʻllash lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishgruntning ikki qatlamli yoki koʻp qatlamli tuzilishi mavjud boʻlganda;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishsuv oʻtkazuvchan qatlam ustini qoplab turgan suv oʻtkazuvchanligi past grunt qatlamining qalinligi 15 m ga yetganda.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish225. Sugʻoriladigan yerlarda zax qochirish tizimi butun ekspluatatsiya davri mobaynida muntazam ishlash sharti bilan loyihalashtirilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishVaqtinchalik zax qochirish tizimlarini quyidagi hollarda qoʻllashga yoʻl qoʻyiladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishshoʻrlangan yerlarni yuvish jarayonida;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishvaqtinchalik meliorativ tadbir sifatida;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishgorizontal ochiq zovurlar koʻrinishida.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish226. Zax qochirish zovurlarini loyihalashda zax qochirish suvlaridan qayta foydalanish imkoniyati koʻrib chiqilishi, bunda quyidagilar nazarda tutilishi kerak:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishzax qochirish suvlaridan sugʻorish maqsadlarida foydalanish imkoniyati;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishzax qochirish suvlaridan shoʻrlangan yerlarni yuvishda foydalanish imkoniyati;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishsuvning mineralizatsiyasi va sifati;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishiqtisodiy va texnik jihatdan maqsadga muvofiqligi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishAgar zax qochirish suvlaridan foydalanish imkoniyati mavjud boʻlmasa yoki maqsadga muvofiq boʻlmasa, bu holat texnik-iqtisodiy asoslar bilan asoslanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish2-§. Ochiq yotiq (gorizontal) zax qochirish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish227. Ochiq zax qochirish zovurlarining gidravlik hisob-kitoblari suv oqimining tekis harakat formulalari asosida amalga oshirilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishQuyidagi hollarda tekis harakat formulalaridan foydalanish lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishhisobiy suv sarfi 0,5 m³/s dan ortiq boʻlganda;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishkichik suv sarflarida quyidagi minimal qiyaliklar taʼminlangan hollarda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishqumli gruntlarda — 0,0005 dan katta;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishqumoq gruntlarda — 0,003 dan katta;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishgilli gruntlarda — 0,005 dan katta.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishOchiq loyihalanayotgan zovurlarning uzunligi 700 — 1500 m, nishabligi gil gruntlarda 0,0003 dan, qumloq gruntlarda 0,0005 dan katta hamda qumloq gruntlarda 0,003 dan, gil gruntlarda esa 0,005 dan kichik boʻlishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishOchiq zovurning hisobiy suv sarfi sifatida ushbu zovurga ulangan barcha drenalar, kollektorlar va zax qochirish tizimlaridan kelib tushayotgan suv sarflarining yigʻindi qiymati qabul qilinishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish228. Zax qochirish suvlarini oʻz oqimi bilan chiqarib yuborish imkoniyati mavjud boʻlmasa, loyihada meliorativ nasos stansiyalarini koʻzda tutish lozim. Bunda nasos stansiyalari quyidagilarni taʼminlashi kerak:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishzax qochirish suvlarini belgilangan qabul qiluvchi inshootga chiqarish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishtizimning uzluksiz ishlashini taʼminlash;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishhisobiy suv sarfini ishonchli ravishda oʻtkazish.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish229. Birlamchi drenaj tarmoqlari yopiq drenaj koʻrinishida loyihalanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishBirlamchi drenajlar quyidagi konstruksiyalarda qabul qilinishi mumkin:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishyer osti drenaj quvurlari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishfiltrli drenaj tizimlari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishperforatsiyalangan quvurlar asosidagi drenaj tizimlari.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish230. Birlamchi drenajlardan suvni qabul qiluvchi kollektorlar, agar mavjud nishabliklar va gidravlik sharoitlar kichik diametrli quvurlar orqali suvni oʻz oqimi bilan oʻtkazish imkonini bersa, yopiq holda loyihalanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish231. Kollektor-drenaj tarmogʻini joylashtirish sugʻorish tarmogʻi sxemasi bilan oʻzaro bogʻliq holda loyihalanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishKollektor va drenaj tarmoqlarini joylashtirishda quyidagi talablarga rioya qilinishi kerak:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishyerning tabiiy relyefi hisobga olinishi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishyerning eng past nuqtalari boʻylab joylashtirilishi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishsuvning oʻz oqimi bilan chiqib ketish sharoitini taʼminlash.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish232. Drenaj tarmoqlarini sugʻorish kanallari va sugʻorish ariqlariga parallel ravishda joylashtirishga yoʻl qoʻyiladi. Bunda drenajlar orasidagi masofa quyidagilar asosida belgilanishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishgruntning filtratsiya koeffitsiyenti;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishgruntning suv oʻtkazuvchanligi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishgruntning mexanik tarkibi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishyer osti suvlari sathi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishgidrogeologik hisob-kitoblar natijalari.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish233. Yigʻuvchi ochiq kollektor va drenajlar koʻndalang kesimlarini trapetsiyasimon shaklda loyihalash lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishSuv chuqurligining oʻzan tubi kengligiga yoʻl qoʻyiladigan nisbati 1:2 ni tashkil etishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishYon qiyaliklarning tikligi grunt va uning shoʻrligiga bogʻliq holda aniqlanishi zarur.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishGruntlarning nomlanishi | Yon qiyaliklarning tikligi | |
Shoʻrlanmagan va kam shoʻrlangan grunt | Oʻrta va oʻta shoʻr grunt | |
loy va ogʻir qumoq grunt | 1,0 | 1,0 — 1,25 |
oʻrta qumoq gruntlar | 1,25 — 1,5 | 1,5 — 1,75 |
yengil qumoq grunt va qumli grunt | 2,0 | 2,5 |
mayda donali qum | 2,5 | 2,5 |
changsimon va mayin qum | 2,5 — 3,0 | 3,0 — 3,5 |
shagʻal-mayda tosh | 1,0 — 1,25 | 1,0 — 1.25 |
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish234. Drenaj va kollektor tarmoqlarining hisobiy suv sarfi zax qochirish moduli, yer usti oqim moduli hamda zax qochiriladigan maydonning hisobiy oʻlchamlari asosida aniqlanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishNormativ suv sarfi zax qochirish oqimining oʻrtacha vegetatsiya davridagi moduli asosida qabul qilinishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish235. Shoʻrlangan va shoʻrlanishga moyil boʻlgan yerlarda zax qochirish tizimlarini loyihalashda quyidagilar hisobga olinishi kerak:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishyerlarni shoʻrdan tozalash (shoʻr yuvish) rejimi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishsuv-tuz balansi hisob-kitoblari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishgruntning meliorativ holatini yaxshilash talablari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishyer osti suvlari sathini maqbul hisobiy chuqurlikda ushlab turish shartlari.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish236. Yogʻingarchilik suvlarini qabul qiluvchi tabiiy pastliklarda joylashgan magistral kollektorlar va kollektorlarning hisobiy suv sarfi toshqin suvlarini hisobga olgan holda aniqlanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishBunda, hisobiy suv sarfi 10 foiz taʼminlanganlik ehtimoliga ega boʻlgan maksimal oqim sarfi asosida qabul qilinishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishHisob-kitoblar gidrologik maʼlumotlar, yogʻingarchilik intensivligi va suv yigʻilish havzasi parametrlari asosida amalga oshirilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish237. Sugʻorish natijasida hosil boʻladigan ortiqcha suvlarni ochiq kollektorlar va drenajlar orqali qabul qilishda, kollektor oʻzanlarining eroziyaga uchrashi va deformatsiyalanishining oldini olish uchun maxsus muhofaza inshootlari nazarda tutilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish238. Ochiq kollektorlar va drenajlar oʻzanlarining barqarorligini taʼminlash va ularni eroziya hamda deformatsiyadan muhofaza qilish maqsadida muhofaza zonalari belgilanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishMuhofaza zonalarining parametrlari quyidagilar asosida belgilanishi kerak:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishgruntning litologik tuzilishi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishgruntning suv taʼsiridagi fizik-mexanik xususiyatlari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishgruntning filtratsiya xususiyatlari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishgidrogeologik sharoitlar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishkanal va drenajlarning geometrik parametrlari.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishMuhofaza zonalari chegaralarida qishloq xoʻjaligi ekinlarini ekishga yoʻl qoʻyilmaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish3-§. Yopiq yotiq zax qochirish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish239. Yopiq yotiq zax qochirish drenajlarini tashkil etishda maxsus filtrlovchi elementlar bilan jihozlangan zovur quvurlaridan foydalanilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishYopiq gorizontal zax qochirish tizimlarida quyidagi talablarga javob beradigan nometall quvurlardan foydalanish kerak:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishgrunt bosimi taʼsiriga chidamli;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishqishloq xoʻjaligi texnikalari taʼsirida yuzaga keladigan vaqtinchalik yuklamalarni qabul qila oladigan;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishgrunt va sizot suvlarining agressiv taʼsiriga bardoshli.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish240. Yopiq yotiq zovur tarmoqlarini qurishda sopol, plastmassa, gʻovak beton, yogʻoch, asbestsement, beton va temir-beton hamda perforatsiyalangan silliq polietilen quvurlardan foydalanish lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishZovur quvurlari grunt bosimiga, qishloq xoʻjaligi texnikalarining vaqtinchalik bosimiga, grunt va sizot suvlari harorati va minerallashuvining oʻzgarishiga chidamli boʻlishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish241. Yopiq kollektorlar uchun filtrlovchi material bilan oʻralgan va quyi yarim perimetri boʻyicha sunʼiy perforatsiyalangan, ichki sirti silliq polietilen quvurlardan foydalanishga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish242. Quvurdagi umumiy perefaratsiyalangan yuza quvurning umumiy ustki yuzasining 0,8 — 1 foizdan kam boʻlmasligi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish243. Katta hisobiy suv sarfiga ega yopiq kollektorlarda quyi yarim perimetri perforatsiyalangan temir-beton quvurlardan foydalanishga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish244. Hisob-kitoblar asosida tanlanadigan maxsus fraksiyali tarkibga ega shagʻal-qum filtrlarini nazarda tutilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish245. Yopiq zax qochirish drenajlarining uzunligi 800 — 1000 m dan oshmasligi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish246. Yopiq zax qochirish drenaj quvurlari yoki kollektorlarning diametrlari gidravlik hisob-kitoblar bilan aniqlanishi, bunda yopiq yotiq zovurlarda qoʻllaniladigan quvurlarning oʻlchami D>50 mm, nishabligi i>0,003, quvurdagi suv tezligi V>0,3 m/s, hisobiy qism uzunligi esa L≤600 m boʻlishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish247. Drenaj va kollektorlarni yuvish va texnik xizmat koʻrsatishni taʼminlash maqsadida quyidagi joylarda kuzatuv quduqlari oʻrnatilishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishhar 200 — 250 m dan oshmagan toʻgʻri uchastkalarda;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishquvur yoʻnalishi oʻzgargan joylarda;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishquvur diametri oʻzgargan joylarda;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishnishablik oʻzgargan joylarda;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishkollektorlar ulangan nuqtalarda.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish248. Trubkasimon drenajlar uchun quyidagi jadvalda keltirilgan nishabliklarni qabul qilishga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishQuvur diametri, mm | Nishablik |
50 — 100 | 0,002 |
125 — 200 | 0,0015 |
200 dan ortiq | 0,001 |
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishFiltrlovchi material bilan oʻralgan, qum-shagʻal filtr qatlamiga yotqizilgan gofralangan zax qochirish quvurlaridan foydalanilganda, gidravlik va filtratsiya hisob-kitoblari bilan asoslangan holda, mazkur jadvalda belgilangan minimal nishablik qiymatlarini kamaytirishga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish249. Drenaj quvurlari va kollektorlarning birikishi quyidagi talablarga muvofiq amalga oshirilishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishyopiq drenajlar yopiq kollektorlar bilan kuzatuv quduqlari orqali biriktirilishi hamda drenaj quvuri tagining belgisi kollektor quvuri tagining belgisidan kollektor quvuri diametrining kamida 0,8 qismiga teng balandlikda yuqori joylashtirilishi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishyopiq drenajlar ochiq kollektorlar bilan maxsus quyilish inshootlari orqali biriktirilishi hamda quyilish quvuri tagining belgisi kollektordagi normal suv sathidan 0,2-0,3 m yuqori boʻlishi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishochiq drenajlarning ochiq kollektorlar bilan birikishida suv sathlari orasidagi farq 0,1 m dan kam boʻlmasligi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishdrena quvurlarida suv harakatining minimal tezligi 0,3 m/s dan kam boʻlmasligi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish250. Filtrlovchi material bilan oʻralgan, qum-shagʻal filtr qatlamiga yotqizilgan gofralangan zax qochirish quvurlaridan tashkil topgan yopiq drenaj tizimlarida oraliq kuzatuv quduqlarini koʻzda tutmaslikka yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish251. Yopiq zax qochirish drenaj tizimlari va zovurlari bir vaqtning oʻzida ham zax qochirish ham suv tashlash vazifasini bajarishiga yoʻl qoʻyilmaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish4-§. Vertikal zax qochirish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish252. Vertikal zax qochirish quduqlarining konstruksiyasi va parametrlari quyidagi omillar hisobga olingan holda belgilanishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishqatlamlarning geologik-litologik tuzilishi va mexanik tarkibi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishnam saqlaydigan qatlamlarning suv-fizik xususiyatlari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishfunksional talablar (maydonlardagi suv pasayishi, yer osti suv oqimini tutib olish, muayyan hududning suv sathi pasayishi).
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish253. Vertikal zax qochirish quduqlaridan suv chiqarish uchun nasos agregatlari sifatida elektr dvigatel bilan jihozlangan markazdan qochma nasoslar hamda hisob-kitoblar bilan asoslangan boshqa turdagi nasos agregatlaridan foydalanishga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish254. Quduqdan foydalanish samaradorligini taʼminlash uchun nasos agregatini tanlash quyidagilarni hisobga olgan holda amalga oshirilishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishquduqning hisobiy debiti;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishquduqdagi suvning dinamik sathi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishsuv sathining pasayishi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish255. Vertikal zax qochirish quduqlarini burgʻilash quyidagi usullar bilan amalga oshirilishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishorqaga qaytarish orqali toza suv bilan yuvishga asoslangan rotor burgʻilash usuli;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishzarbli-arqonli burgʻilash usuli.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish256. Maxsus texnik va geologik asoslanish mavjud boʻlganda, shagʻalli, mayda toshli va katta toshli gruntlarda oʻzidan-oʻzi parchalanadigan burgʻilash eritmalaridan foydalangan holda loyli eritma bilan burgʻilashga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish257. Ekspluatatsion ustunlar quduqlarning diametri va chuqurligiga koʻra choksiz poʻlat quvurlar yoki plastmassa quvurlardan boʻlishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishAsbestsementli quvurlardan texnik-iqtisodiy asoslantirilganda va uncha chuqur boʻlmagan quduqlar uchun foydalanishga yoʻl qoʻyiladi (20-25 m).
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishPlastmassa yoki boshqa nometall quvurlardan foydalanilganda, filtr qismi poʻlat quvurlardan bajarilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish258. Vertikal zax qochirish qudugʻining diametri 600 mm dan kam boʻlmasligi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishMayda donali gruntlarda quduqlarni burgʻilash diametri 1,0 m dan kam boʻlmasligi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishShagʻalli, mayda toshli va katta toshli gruntlarda burgʻilash diametri filtr atrofida himoya filtr qatlamini joylashtirish va mexanik suffoziyaning oldini olish talablaridan kelib chiqqan holda hisob-kitob bilan aniqlanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish259. Quduq filtrining konstruksiyasi va uning uzunligi quyidagi omillar hisobga olingan holda belgilanishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishsuv saqlovchi qatlamning litologik tuzilishi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishgranulometrik tarkibi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishfiltrlanuvchi qatlamning qalinligi va filtratsion xususiyatlari.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish260. Filtrning tirqishlar maydoni filtr quvurining umumiy tashqi yuzasiga nisbatan kamida 15 — 20 foizni tashkil qilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishFiltrning maqbul konstruksiyasi sifatida karkasli-oʻzakli filtr belgilanishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish261. Filtrning uzunligini quyidagi nisbatda belgilash lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish1f = 0,8 m
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish1f — filtr uzunligi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishm — kaptaj qilinadigan qatlamning nam saqlaydigan quvvati.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishFiltr uzunligi 25 — 30 m dan koʻp boʻlmasligi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishNam saqlaydigan qatlamning quvvati 10 m dan kam boʻlganda 1f = (0,9-0,95) m.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishFiltr uzunligini quyidagi bogʻliqlikda tekshirish lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishQ max — quduqning maksimal suv chiqarish hajmi (debiti);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishD skv — quduqni burgʻilash diametri;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishV k — suvning filtrga kirishning keskin (mumkin boʻlgan) tezligi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishV k= 65 3√K
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbu yerda, K — nam saqlaydigan qatlamning filtrlanish koeffitsiyenti, m/h.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish262. Filtrli sepma hisobiy yiriklikdagi fraksiya tarkibiga ega boʻlgan mayda toshli-qumli materialdan tayyorlangan, bir qatlamli qilib qabul qilinishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishFiltr tarkibi (fraksiyasi) har bir loyiha va har bir quduq uchun alohida, gidrogeologik va granulometrik maʼlumotlarga asoslangan holda tanlanishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish263. Mayda toshli-qumli material quduqning butun chuqurligi boʻylab, quyilish joyigacha joylashtirilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishQurilish davrida quduqni suvdan tortib olish vaqtida hamda foydalanishning birinchi kunlarida filtr materialining yoʻqotishlarini qoplash maqsadida material zaxirasi qoʻshimcha ravishda nazarda tutilishi, bunda qoʻshimcha zaxira umumiy hisobiy hajmning 10 foizigacha miqdorda qabul qilinishiga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish264. Qurilish davrida suv tortish va kompressorlar soni quduqning hisobiy debiti hamda kaptaj qilinadigan qatlam grunt turiga muvofiq belgilanishi lozim. Bunda qurilish davridagi suv tortish ishlarining davomiyligi 15 sutkadan oshmasligi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish265. Bir quduqning bir nechta nam saqlaydigan gorizontlarni kaptaj qilishiga yoʻl qoʻyiladi. Bunda, har bir kaptaj qilinayotgan qatlam uchun alohida filtr qismlari (yoki alohida filtr intervallari) nazarda tutilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish266. Vertikal zax qochirish quduqlarini 70 m dan chuqurroq loyihalashga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishTindirgichning uzunligi 5,0 m dan katta boʻlmasligi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish267. Quduqlarda maydonchalarning oʻlchamlari 150 m2 dan oshmasligi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishMaydoncha tepasining balandligi yer sathidan 0,5 m dan oshmasligi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishMaydoncha mayda toshli yoki qora mayda toshli qoplamaga ega boʻlishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish268. Nasos-kuchli uskunalarni boshqarish stansiyasi hamda suv oʻlchash qurilmasi maxsus uycha (shkaf/pavilyon)da joylashtirilgan boʻlishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish269. Vertikal zax qochirish quduqlarida nasos agregatlarining ish rejimi quduqdagi suv sathiga muvofiq avtomatlashtirilgan boshqaruv tizimi orqali taʼminlanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish270. Suv chiqarish tarmogʻi yopiq quvurlarda, yopiq novlarda (lotok) yoki qoplangan kanallarda bajarilishi mumkin.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishQuduqlardan suv chiqarish va tashlashlarni gruntli (qoplamasiz) oʻzanlarda loyihalashga yoʻl qoʻyilmaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish271. Transformator podstansiyasi maxsus toʻsiq (himoya panjarasi) bilan oʻralgan boʻlishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish272. Vertikal zax qochirishni qurish loyihasi hujjatlarida alohida boʻlim (yoki boʻlimlar) nazarda tutilishi, unda quduqlarning yoʻl qoʻyiladigan ish rejimlari, ekspluatatsiya parametrlari hamda rejimlarni tuzatish (regulirovka) boʻyicha koʻrsatmalar hisob-kitoblar bilan asoslangan holda keltirilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish5-§. Aralash zax qochirish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish273. Aralash zovur suv qabul qilgichlar — kollektorlar yoki drenajlar va vertikal kuchaytiruvchi quduqlardan iborat boʻlishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish274. Kuchaytirgich-quduqlarning suv qabul qilish qismi birinchi bosimli nam saqlaydigan qatlam doirasida joylashtirilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish275. Kuchaytirgich-quduqlarni burgʻilash diametri 250 — 300 mm oraligʻida qabul qilinishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishFoydalaniladigan ekspluatatsiya ustun (quvur) diametri 120 — 150 mm dan oshmasligi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish276. Kuchaytirgich-quduqlarni loyli eritma bilan burgʻilashga yoʻl qoʻyilmaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish277. Shagʻalli gruntda kuchaytirgich-quduqlarni shagʻalli-qumli filtrsiz qurishga yoʻl qoʻyiladi. Bunda burgʻilash diametri foydalanadigan ustun diametriga teng boʻlishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish6-§. Xoʻjaliklararo va magistral kollektorlar
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish278. Kollektorlar toshqin suvlarini qabul qiladigan hollarda, toshqin sarflari 10 foiz taʼminlanganlik boʻyicha qabul qilinishi lozim. Bunda toshqin oqimining vaqt boʻyicha kechikishi va uzoqlashish (marshrut) boʻyicha transformatsiyasi taʼsiri hisobga olinishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish279. Kollektor oʻzanlarining gidravlik hisobi kanallarni hisoblashga qoʻyiladigan talablar asosida bajarilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishKollektordagi hisobiy oqim tezliklari oʻzanning yuvilib ketmasligi va balchiqlanmasligini taʼminlashi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish280. Kollektor oʻzanlarining koʻndalang kesimlari trapetsiyasimon shaklda qabul qilinishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish281. Yirik magistral suv tashlash kollektorlarida koʻndalang kesimni poligonal shaklda qabul qilinishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishSuv sarfiga koʻra oqim chuqurligi (h)ning tub boʻyicha oʻzan kengligi (b)ga yoʻl qoʻyiladigan nisbati quyidagicha qabul qilinishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishQ ≤ 5,0 m³/s boʻlganda: h:b = 1:2 — 1:3
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishQ ≤ 10,0 m³/s boʻlganda: h:b = 1:3 — 1:4
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishQ > 10,0 m³/s boʻlgan hollarda ushbu nisbat qatʼiy belgilanmaydi. Bunda tub boʻyicha oʻzan kengligi oqim tezliklari asosida, kollektor oʻzanining balchiqlanmasligi va yuvilib ketmasligi shartlarini taʼminlaydigan qilib belgilanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish282. Yon qiyaliklarning tikkaligi oʻzan gruntining turiga va xossalariga koʻra quyidagi jadvalga asosan qabul qilinishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishGrunt nomlanishi | “m” qiyaligining joylanishi | |
suv ostidagi | suv ustidagi | |
yarim qoyali | 0,5 | 0,5 |
shagʻalli | 1,25 — 1,5 | 1,0 |
loy, ogʻir qumoq gruntlar | 1,0 — 1,5 | 1,0 — 1,5 |
oʻrtacha qumoq gruntlar | 1,25 — 1,5 | 1,5 |
yengil qumoq gruntlar, qumloq gruntlar | 2,0 — 2,5 | 2,0 |
mayda donali qum | 2,0 — 2,5 | 2,0 |
changsimon va barxanli qum | 3,0 — 3,5 | 2,5 |
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish283. Yangi kollektorlarning trassasini loyihalashtirishda quyidagi talablarga rioya qilinishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishkollektor trassasi joy relyefining eng past belgilaridan oʻtkazilishi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishyoʻnalish imkon qadar toʻgʻri chiziqli boʻlishi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishtrassa imkoniyat darajasida toʻgʻri chiziqli boʻlishi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishkollektor uzunligi minimal boʻlishi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishLoyihalash jarayonida kollektor trassasining bir nechta variantlari ishlab chiqilishi va ular orasidagi tanlov solishtirma texnik-iqtisodiy hisoblar asosida amalga oshirilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishAholi punktlari hududidan oʻtuvchi kollektorlarning oʻzan tubi va yon qiyaliklarini betonlashga quyidagi shartlar bajarilgan taqdirda yoʻl qoʻyiladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishkollektorning asosiy vazifasi boʻlgan filtratsiya oqimlarini qabul qilish imkoniyati saqlanishi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishfiltratsiya bosimini pasaytirish va yer osti suvlarini qabul qilish funksiyasiga salbiy taʼsir koʻrsatmasligi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish284. Kollektorlarni vertikal yassilikda biriktirish faqat suv sathlari boʻyicha amalga oshirilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishQabul qiluvchi kollektordagi suv sathi, suv qabul qilish qurilmasidagi suv sathidan 0,1-0,2 m past boʻlishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish9-bob. Suv toʻplash-chiqarish tarmogʻi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish285. Suv toʻplash-chiqarish tarmogʻi sugʻoriladigan hududlar chegaralarida joylashtirilishi va sugʻorish jarayonida hosil boʻladigan tashlama suvlarni qabul qilish, ularni kollektor-zax qochirish tarmoqlariga, drenaj tizimlariga yoki sugʻorish kanallariga xavfsiz va boshqariladigan tarzda burishni taʼminlashi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish286. Kollektor-zax qochirish tarmoqlari mavjud boʻlmagan va tabiiy zax qochirish sharoiti yetarli darajada taʼminlangan hududlarda, sugʻorish natijasida hosil boʻladigan tashlama suvlarni chiqarish maqsadida maxsus suv tashlash kanallarini loyihalashtirish lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish287. Suv tashlash kanallari yomgʻir va qor suvlarini ham qabul qilish va chiqarish imkoniyatini taʼminlaydigan qilib loyihalashtirilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish288. Suv toʻplash-chiqarish tarmogʻini faqat ochiq holda loyihalashtirish lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish289. Birlamchi suv qabul qilish inshootlari sugʻoriladigan hududlarning relyef boʻyicha eng past belgilarida joylashtirilishi lozim. Bunda bitta suv olish inshooti bir nechta sugʻorish uchastkalaridan kelib tushayotgan tashlama suvlarni qabul qilish imkoniyatini taʼminlashi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish290. Katta nishablikka ega boʻlgan uchastkalarda suv tashlash inshootlarini loyihalashtirishda yigʻma temir-beton tarnovlardan foydalanishga yoʻl qoʻyilmaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishSuv tashlash joylarini temir-beton qoplamalar bilan loyihalash lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish291. Sugʻoriladigan hududlardan tashlanadigan suvlarning hisobiy sarfi yer yuzasi nishabligi, sugʻorish usuli va gidravlik sharoitlarni hisobga olgan holda aniqlanishi, bunda tashlama suv sarfi sugʻorish uchun beriladigan umumiy suv sarfining 5 foizidan 30 foizigacha boʻlgan qismi miqdorida qabul qilinishiga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish292. Suv tashlash kanallarining hisobiy suv sarfi suv yigʻuvchi maydonning gidrologik tavsifi, yomgʻir va toshqin suvlarining ehtimoliy hajmi hamda 10 foiz taʼminlanganlik darajasiga mos keluvchi gidrologik hisoblar asosida aniqlanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish293. Suv tashlash kanallarini kollektor va drenaj tarmoqlariga ulash joylarida oqimning yuvish taʼsirini oldini olish, oʻzanning deformatsiyalanishiga yoʻl qoʻymaslik va gidravlik rejimning barqarorligini taʼminlash maqsadida maxsus tutashtiruvchi inshootlar nazarda tutilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish294. Tutashtiruvchi suv tashlash inshootlari kollektor va drenajlarning oʻzanlarini tozalash vaqtida qurilish texnikasining harakatini taʼminlash uchun quvurli boʻlishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish295. Suv tashlash kanallarining gidravlik hisoblari sugʻorish kanallarini hisoblash uchun qabul qilingan gidravlik formulalar va hisoblash usullariga muvofiq holda, suv sarfi, oqim tezligi, gidravlik radius va oʻzan barqarorligi shartlarini hisobga olgan holda bajarilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish10-bob. Sugʻorish kanallari va kollektorlardagi gidrotexnika inshootlari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish296. Sugʻorish kanallari va kollektorlarda joylashtiriladigan gidrotexnika inshootlarini loyihalashtirishda quyidagilar inobatga olinishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishsugʻoriladigan yerlarning suvga boʻlgan ehtiyojlarini hisobga olgan holda, sugʻorish jadvaliga muvofiq muddatlarda va zarur miqdorda suv yetkazib berish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishinshootlar va ularning konstruktiv elementlarining mustahkamligi, barqarorligi va hisobiy yuklanishlarga chidamliligini taʼminlash;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishinshootlarning ekspluatatsiya jarayonida ishonchliligi, uzluksiz ishlashi va texnik xizmat koʻrsatish uchun qulayligini taʼminlash;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishsuv taqsimlash inshootlarida suv sarfini aniq hisobga olish va nazorat qilish imkoniyatini taʼminlovchi suv oʻlchash vositalarini nazarda tutish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishasosi grunt boʻlgan kanallarda filtratsiyaga qarshi barqarorlikni taʼminlash;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishinshootlarni rekonstruksiya qilish, taʼmirlash va modernizatsiya qilish imkoniyatini taʼminlash;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishqurilish ishlarini industriallashtirish darajasini oshirish va yigʻma konstruksiyalardan samarali foydalanish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishqurilish materiallaridan oqilona va tejamkor foydalanish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishmahalliy qurilish materiallaridan texnik-iqtisodiy jihatdan asoslangan holda keng foydalanish.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish297. Suv chiqarish va suv taqsimlash inshootlarining konstruksiyasi kanal boʻylab suv oqimining erkin harakatlanishini taʼminlashi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish298. Hisobiy suv sarfi 10 m³/s gacha boʻlgan gidrotexnika inshootlarini loyihalashtirishda namunaviy loyihalardan foydalanish lozim. Bunda, muhandislik-geologik, gidrogeologik va gidravlik sharoitlar, inshootlarning ishlash rejimi, yigʻma temir-beton konstruksiyalar xususiyatlari hamda mahalliy sharoitlar hisobga olingan holda loyihaga asoslangan oʻzgartirishlar kiritilishiga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishKirish va chiqish joylarida maxsus (yigʻma yoki monolit) beton qurilmalarni (ogolovki) qoʻllash lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishQuvurlar ostida monolit poydevorlarni qoʻllash uchun maxsus asos boʻlishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish299. Akveduk ustunlari suv oqimining yuvish taʼsiri va muz taʼsiridan himoya qilingan boʻlishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishUstunlarning poydevor chuqurligi oʻzanning hisobiy maksimal yuvilish chuqurligini hisobga olgan holda gidravlik va geotexnik hisoblar asosida aniqlanishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish300. Dyukerlarning gidravlik hisobini bajarishda quvur ichidagi suv oqimi, tezligi kanal oʻzanidagi suv tezligidan kam boʻlmasligi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish301. Dyukerning koʻndalang kesimi oʻlchamlari uni ekspluatatsiya qilish, texnik xizmat koʻrsatish va tozalash texnologiyasini hisobga olgan holda tanlanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish302. Sugʻorish kanallarida joylashtiriladigan suv tashlash va suv taqsimlash inshootlari avtomatik boshqaruv tizimlari bilan jihozlangan boʻlishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish303. Bosim va suv sarfini tartibga solish maqsadida sugʻorish va yomgʻirlatish qurilmalariga suv yetkazib beruvchi quvurlarda gidrantlar, suv chiqarish moslamalari va boshqaruvchi armaturalar oʻrnatilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish304. Quvurli sugʻorish tizimlarida quvurlarni suvdan boʻshatish va yuvish imkoniyatini taʼminlash maqsadida suv chiqaruvchi moslamalar quvur trassasining past nuqtalarida, shuningdek quvurning oxirgi nuqtalarida oʻrnatilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish305. Quvurlar avtomobil va temir yoʻllar ostida oʻtgan hollarda quvur ustidagi grunt qoplamasining qalinligi transport yuklanishlari va grunt xususiyatlarini hisobga olgan holda mustahkamlik hisob-kitoblari asosida belgilanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish11-bob. Nasos stansiyalari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish306. Suv keltirishning ishonchliligi boʻyicha nasos stansiyalar quyidagi uchta toifaga boʻlinadi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish1-toifa — ishdan chiqishi yoki toʻxtab qolishi insonlar hayoti va sogʻligʻiga xavf tugʻdirishi, shuningdek qishloq xoʻjaligi, sanoat yoki boshqa sohalarga katta iqtisodiy zarar yetkazishi mumkin boʻlgan nasos stansiyalari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish2-toifa — yakka tartibdagi yoki kaskad tizimida ishlovchi nasos stansiyalari (ularning vaqtincha ishdan chiqishiga 2 sutkadan ortiq boʻlmagan muddat davomida yoʻl qoʻyiladi);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish3-toifa — vaqtincha ishdan chiqishiga 5 sutka va undan ortiq muddat davomida yoʻl qoʻyilishi mumkin boʻlgan nasos stansiyalari.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish307. Nasos stansiyasining hisobiy suv sarfi sugʻoriladigan maydonlarda yetishtirilayotgan qishloq xoʻjaligi ekinlarining maksimal suv isteʼmoli ordinatasiga muvofiq ravishda, suv xoʻjaligi hisob-kitoblari asosida, jadallashtirish koeffitsiyenti hisobga olingan holda aniqlanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish308. Ekinlar tarkibi, ekish sxemasi yoki qayta ekishlar oʻzgargan hollarda nasos stansiyasining hisobiy suv sarfi qayta hisoblab chiqilishi va tegishli tuzatishlar kiritilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish309. Nasos agregatlarining turi va soni nasos stansiyasining hisobiy suv sarfini ishonchli taʼminlash shartidan kelib chiqqan holda tanlanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish310. Bir nechta variantlar mavjud boʻlgan hollarda nasos agregatlari va ularning joylashuvi nasos stansiyasi binosining minimal oʻlchamlarini taʼminlaydigan va texnik-iqtisodiy jihatdan eng maqbul boʻlgan variant asosida qabul qilinishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish311. Nasos agregatlarining yakuniy tanlovi qurilish qiymati, uskunalar qiymati, ekspluatatsiya va texnik xizmat koʻrsatish xarajatlari hamda energetik samaradorlik koʻrsatkichlarini hisobga olgan holda solishtirma texnik-iqtisodiy hisob-kitoblar asosida amalga oshirilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish312. Zaxira nasos agregatlarining soni nasos stansiyasining ishonchlilik toifasiga muvofiq quyidagi tartibda qabul qilinishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish1-toifa nasos stansiyalarida har 6 ta ishchi nasos agregatiga kamida 1 ta zaxira nasos agregati;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish2-toifa nasos stansiyalarida har 8 ta ishchi nasos agregatiga kamida 1 ta zaxira nasos agregati;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish3-toifa nasos stansiyalarida zaxira nasos agregatini oʻrnatmaslikka yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish2 va 3-toifa nasos stansiyalarida zaxira nasos agregatlarini nasos stansiyasi hududidagi omborxonalarda saqlashga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishNasos agregatlari ogʻir ekspluatatsiya sharoitlarida ishlaganda, jumladan suv tarkibida abraziv zarrachalar miqdori yuqori boʻlgan, uzluksiz ish rejimida ishlaydigan yoki boshqa ogʻir sharoitlarda, zaxira nasos agregatlari sonini texnik-iqtisodiy asoslanishga muvofiq oshirishga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish313. Nasos stansiyasi majmuasi uning funksional vazifasi, ishlash sharoiti va konstruktiv yechimlariga muvofiq ravishda quyidagi asosiy bino va inshootlardan tashkil topishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishsuv olish inshooti;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishsuv keltiruvchi kanal yoki quvur;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishavankameralar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishqabul qiluvchi kameralar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishsoʻruvchi quvurlar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishnasos stansiyasi binosining yer osti qismi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishnasos stansiyasining binosi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishchiqindini ushlab qoluvchi inshootlar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishyordamchi xonalar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbosimli quvur;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishsuv chiqaruvchi inshoot;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishtransformator podstansiyasi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishnasos stansiyasi hududini ekspluatatsiya qilish uchun moʻljallangan obodonlashtirilgan maydoncha.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishNasos stansiyasining funksional maqsadi, joylashuvi, suv taʼminoti sxemasi va texnik xususiyatlariga qarab, nasos stansiyasi majmuasida ayrim bino va inshootlarni nazarda tutmaslikka texnik-iqtisodiy asoslanish asosida yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishBunda nasos stansiyasining ishonchliligi, xavfsizligi va funksional vazifalarini toʻliq bajarish imkoniyati taʼminlanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish314. Suv omborlari va daryolardan suv olishda minimal hisobiy suv sathlari nasos stansiyasining ishonchlilik toifasiga muvofiq quyidagi taʼminlanganlik darajalarida qabul qilinishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish1-toifa nasos stansiyalari uchun — 97 %;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish2-toifa nasos stansiyalari uchun — 95 %;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish3-toifa nasos stansiyalari uchun — 90 %.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish315. Suv manbasida loyqalik darajasi yuqori boʻlgan, shuningdek suv osti choʻkindilari va muallaq zarrachalar mavjud boʻlgan hollarda suv olish inshootlari va tindirgichlarning maxsus konstruksiyalari nazarda tutilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish316. Baliqchilik ahamiyatiga ega boʻlgan suv manbalaridan suv olishda baliqlarni muhofaza qilishni taʼminlovchi maxsus muhofaza qurilmalari (baliq muhofaza panjaralari, ekranlar va boshqa qurilmalar) nazarda tutilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish317. Suv keltiruvchi kanalning gidravlik parametrlari suv manbasidagi minimal suv sathlari sharoitida ham nasos stansiyasining maksimal hisobiy suv sarfini uzluksiz va ishonchli oʻtkazish imkoniyatini taʼminlashi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish318. Avankamera konstruksiyasi suv oqimining barqaror gidravlik rejimini taʼminlashi, choʻkindilarning soʻrib oluvchi quvurlarga tushishining oldini olishi va barcha nasos agregatlariga suvning bir tekis taqsimlanishini taʼminlashi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish319. Avankamerada har bir soʻrib oluvchi quvur oldida chiqindilarni ushlab qoluvchi mexanizatsiyalashtirilgan tozalash imkoniyatiga ega boʻlgan muhofaza panjaralari nazarda tutilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishPanjaralarning ish rejimi suv tarkibidagi chiqindilar va muallaq zarrachalarning toʻplanish intensivligiga muvofiq loyihada asoslanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish320. Soʻrib oluvchi quvurlarni poʻlat quvurlardan loyihalashga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishHar bir nasos agregatida alohida soʻrib oluvchi quvur boʻlishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishSoʻrib oluvchi quvur diametri nasos agregatining kirish patrubogi diametridan kam boʻlmasligi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishSoʻrib oladigan quvurlarda suv oqimi tezligi quyidagicha boʻlishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish|
Quvur diametri, mm |
Suv oqimi tezligi, m/s |
|
300 — 500 |
1 — 1,5 |
|
500 — 800 |
1,5 — 1,9 |
|
800 dan ortiq |
2,0 dan oshmasligi lozim |
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishOʻrta va yirik nasos stansiyalari uchun suv oqimi tezligi gidravlik hisob-kitoblar asosida aniqlanishi va oqim barqarorligi asoslanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish321. Soʻrib oluvchi quvurlar konstruksiyasi toʻgʻri oqimli yoki sifonli turda qabul qilinishiga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishSifonli soʻrib oluvchi quvurlar qoʻllanilganda quyidagilar taʼminlanishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishnasoslarni ishga tushirishni yengillashtirish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishyopish armaturalari sonini kamaytirish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishnasos stansiyasi binosining oʻlchamlarini optimallashtirish.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishSoʻrib olish turini tanlash texnik va texnik-iqtisodiy hisob-kitoblar asosida amalga oshirilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish322. Soʻrib oluvchi quvurlar konstruksiyasi suv oqimiga havo kirishining oldini oluvchi toʻliq germetiklikni taʼminlashi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish323. Suv filtratsiyasining oldini olish maqsadida soʻrib oluvchi quvurlar nasos stansiyasining yer osti qismi devorlaridan oʻtadigan joylarda filtratsiyaga qarshi maxsus diafragmalar nazarda tutilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish324. Nasos stansiyasining yerosti qismi tashqi devorlarida zamonaviy gidroizolyatsiya materiallaridan foydalangan holda kuchaytirilgan gidroizolyatsiya nazarda tutilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish325. Nasos stansiyasi binosi uskunalarni joylashtirish, ekspluatatsiya qilish va texnik xizmat koʻrsatish uchun qulay sharoitlarni taʼminlashi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish326. Nasos stansiyasi binosining yer osti qismi hajmi yer usti qismi hajmidan kichik boʻlishiga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishMontaj maydonchalari va yordamchi texnologik uskunalarni yer usti qismida joylashtirish lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish327. Nasos stansiyasi binosida texnologik jihozlarning ishlashini taʼminlash maqsadida ventilyatsiya, isitish va mikroklimatni taʼminlovchi tizimlar nazarda tutilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish328. Nasos stansiyasida uskunalarni montaj qilish va xizmat koʻrsatish uchun koʻtarma-transport uskunalari quyidagi tartibda qabul qilinishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishmontaj qilinadigan yuk massasi 5 t gacha boʻlganda — qoʻlda boshqariladigan tal yoki osma kran-balka;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishyuk massasi 5 t dan ortiq boʻlganda — qoʻlda boshqariladigan koʻpriksimon kran;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishyukni koʻtarish balandligi 6 m dan ortiq boʻlganda yoki kran yoʻli uzunligi 18 m dan ortiq boʻlganda — elektr bilan boshqariladigan koʻpriksimon kran.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish329. Bosimli quvurlar hisobiy manometrik bosim va gidravlik zarba taʼsirlariga chidamli boʻlgan materiallardan tayyorlangan quvurlardan loyihalashtirilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish330. Quvurlar ulanish joylarining mustahkamligi quvur materialining mustahkamligidan kam boʻlmasligi va toʻliq germetiklikni taʼminlashi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish331. Gaz taʼminoti sohasida foydalanilgan poʻlat quvurlardan texnik holati va mustahkamligi tekshirilgan taqdirda foydalanishga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish332. Bosimli quvurlar soni va ularning diametrlari quyidagilar asosida belgilanishi kerak:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishgidravlik hisob-kitob natijalari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishquvurlarning mavjudligi va taʼminot imkoniyatlari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishtexnik-iqtisodiy hisob-kitoblar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishnasos uskunalarini ishlab chiqaruvchi zavodlarning texnik talablari.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish333. Bosimli quvurlar joyning relyefi, gidrogeologik sharoitlari, quvur materiallari va texnik-iqtisodiy asoslanishga muvofiq yer osti yoki yer usti usulida joylashtirilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish334. Suv chiqarish inshootlari konstruksiyasi suv oqimining energiyasini inshoot chegarasida toʻliq soʻndirish va gidravlik taʼsirlarning xavfsiz darajada tarqalishini taʼminlashi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish335. Suvni yopish va oʻtkazish armaturasi quyidagi talablarni taʼminlashi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishnasos agregatlari toʻxtaganda qaytish oqimining oldini olish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishquvur tizimiga havo kirish va chiqishini taʼminlash;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishvakuum hosil boʻlishining oldini olish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishquvurlarni tez va xavfsiz oʻchirish imkoniyatini taʼminlash;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishgidravlik zarba xavfini kamaytirish.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish12-bob. Sugʻorish tizimlari va sugʻoriladigan yerlarni rekonstruksiya qilish hamda kanallar va drenaj tizimlarida taʼmirlash-tiklash ishlarini olib borish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish336. Sugʻoriladigan yerlarni rekonstruksiya qilish ishlarini meliorativ holati noqulay boʻlgan, shoʻrlangan, botqoqlashgan, sizot suvlari sathi yuqori joylashgan, suv taʼminoti va zax qochirish sharoitlari qoniqarsiz boʻlgan yer uchastkalaridan boshlash lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish337. Tizimlarning qayta tiklanishini xoʻjaliklararo kanallardan boshlash kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish338. Sugʻoriladigan yerlarni kompleks ravishda qayta tiklashda ishlar tarkibi quyidagilarni oʻz ichiga olishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishsugʻorish maydonlarini toʻgʻri geometrik shaklga keltirish, ularning oʻlchamlarini maqbul qiymatlargacha optimallashtirish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishsugʻorish tizimini qayta tiklash (rekonstruksiya qilish va taʼmirlash-tiklash ishlarini bajarish);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishzax qochirish quvvatini oshirgan holda uni qayta tiklash;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishichki xoʻjalik yoʻl tarmogʻini qayta tiklash;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishshoʻrlangan yerlarni yuvish.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish339. Sugʻoriladigan yerlarni qayta tiklash bilan bogʻliq boʻlgan asosiy ishlarni vegetatsiya boʻlmagan davrida tashkillashtirish lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish13-bob. Sugʻoriladigan yerlarning meliorativ holatini yaxshilash
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish340. Sugʻoriladigan yerlarning meliorativ holatini yaxshilash boʻyicha tadbirlar sugʻoriladigan yerlarni qayta tiklash loyihalari tarkibida nazarda tutilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishMavjud sugʻorish tarmogʻi oʻsimliklarning normal oʻsishi va rivojlanishi, shuningdek profilaktik yuvish ishlarini amalga oshirish uchun zarur boʻlgan suv taʼminotini kafolatlashi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishMazkur talab taʼminlanmagan hollarda, melioratsiya tadbirlari tarkibida kamida sugʻorish tarmogʻining qisman rekonstruksiya qilinishi nazarda tutilishi, past samaradorlik aniqlanganda esa sugʻorish tarmogʻini takomillashtirish boʻyicha chora-tadbirlar koʻzda tutilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish341. Sugʻoriladigan yerlarning meliorativ holatini yaxshilash boʻyicha chora-tadbirlar quyidagilarni oʻz ichiga olishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishmavjud zax qochirish tizimlarini qayta tiklash;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishzax qochirish quvvatini oshirish.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish342. Meliorativ holatni yaxshilash boʻyicha chora-tadbirlar maxsus grunt-meliorativ hamda gidrogeologik izlanishlar natijalari asosida belgilanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish343. Zax qochirish turi muhandislik-geologik va gidrogeologik sharoitlar inobatga olingan holda, qiyosiy texnik-iqtisodiy hisoblar asosida, keltirilgan eng kam sarf-xarajatlar mezoni boʻyicha tanlanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish344. Shoʻrlangan yerlarda yerlarning meliorativ holatini yaxshilash loyihalarida mukammal yuvib tozalash ishlarini oʻtkazish nazarda tutilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish345. Sugʻoriladigan yerlarning meliorativ holatini yaxshilash loyihalari tarkibida kuzatuv quduqlari tarmogʻini nazarda tutish lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish14-bob. Sugʻorish tizimlaridagi inspektorlik yoʻllari va ularning inshootlari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish1-§. Inspektorlik yoʻllari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish346. Kanallar boʻylab joylashtiriladigan inspektorlik yoʻllarining joylashuvi transport vositalarining harakati vaqtida kanallar, kollektorlar va inshootlarni vizual koʻrikdan oʻtkazish imkoniyatini taʼminlashi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish347. Inspektorlik yoʻllarining konstruksiyasi va geometrik parametrlari transport vositalarining harakat tezligida xavfsiz harakatlanishini taʼminlaydigan holda loyihalashtirilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish348. Inspektorlik yoʻllarini loyihalashtirishda ulardagi yer koʻtarmalarining hajmi kanallar, kollektorlar va inshootlarni qurish jarayonida hosil boʻladigan yer massasi balansida hisobga olinishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish349. Inspektorlik yoʻllarining joylashuvi kanallar, kollektorlar va boshqa inshootlar uchun ajratilgan yer polosasining minimal kengligini taʼminlaydigan holda qabul qilinishi, bunda inspektorlik yoʻllarini dambalar ustida yoki ularga yaqin joylashtirishga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish350. Inspektorlik yoʻllarining koʻndalang kesimi quyidagi asosiy parametrlarga muvofiq qabul qilinishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishyer koʻtarmasi kengligi — 6,5 m;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishyuriladigan qism kengligi — 3,5 m;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishyoʻl yoqasi kengligi — 1,5 m;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishyoʻl yoqasining birikma qismi kengligi — 0,5 m.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish351. Inspektorlik yoʻllarida yoʻl qoplamasi sifatida qalinligi kamida 0,15 m boʻlgan qum-shagʻal aralashmasi qatlamini koʻzda tutish lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish352. Yoʻl qoplamasining qalinligi va konstruksiyasi quyidagi omillarni hisobga olgan holda texnik-iqtisodiy va muhandislik hisob-kitoblari asosida belgilanishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishyer koʻtarmasi gruntining fizik-mexanik xususiyatlari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishyer koʻtarmasining balandligi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishgruntning shoʻrlanganlik darajasi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishtransport harakatining intensivligi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishkanallarni taʼmirlash va tiklash ishlarida qoʻllaniladigan qurilish texnikasi va mexanizmlarining turi va yuklanishi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishYirik magistral kanallar boʻylab joylashgan inspektorlik yoʻllarida yuriladigan qism qoplamasini qora shagʻal yoki unga teng mustahkamlikka ega materiallardan bajarishga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish353. Balandligi 2,0 m dan ortiq boʻlgan koʻtarmalarda joylashgan inspektorlik yoʻllarida, shuningdek egri uchastkalarda, boshqa yoʻllar bilan kesishish yoki tutashish joylarida harakat xavfsizligini taʼminlash maqsadida signal ustunchalarini oʻrnatish lozim. Signal ustunchalari orasidagi masofa 10 m dan oshmasligi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish2-§. Koʻpriklar va quvurlar
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish354. Yoʻllarning kanallar, kollektorlar va boshqa ochiq suv oqimlari, shuningdek jarliklar va suvsiz vodiylar bilan kesishib oʻtadigan joylarida oʻtish inshootlarining turi va konstruksiyasi texnik-iqtisodiy hisob-kitoblar asosida tanlanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish355. Quvurli oʻtish inshootlari qoʻllaniladigan hollarda diametri 1,4 m va undan katta quvurlardan foydalanishga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish356. Yoʻllarning suv sarfi 0,3 m³/s dan kam boʻlgan birlamchi yer osti zax qochirish tarmoqlari (kanal yoki quvur), kollektorlar hamda uncha katta boʻlmagan sugʻorish kanallari bilan kesishish joylarida hisob-kitob asosida kichik diametrli quvurli oʻtish inshootlarini qoʻllashga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishYer osti zax qochirish tarmoqlari va kollektorlarida diametri 1,0 m dan kichik boʻlgan quvurlardan foydalanishga yoʻl qoʻyilmaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish15-bob. Atrof-muhit muhofazasi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish357. Barcha suv xoʻjaligi va meliorativ qurilish obyektlarini loyihalashda atrof-muhit muhofazasi boʻyicha maxsus boʻlimlar ishlab chiqilishi va loyiha hujjatlari tarkibiga kiritilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish358. Atrof-muhit muhofazasi boʻlimida loyihalanadigan obyektlarning qurilishi va ekspluatatsiyasi quyidagi tabiiy komponentlarga ehtimoliy taʼsiri har tomonlama baholanishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishyer yuzasi va yer osti suvlari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishyer resurslari va gruntlar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishatmosfera havosi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishoʻsimlik dunyosi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishhayvonot dunyosi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishtabiiy ekotizimlar.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishAtrof-muhitga zararli taʼsir ehtimoli mavjud boʻlgan hollarda, mazkur taʼsirlarning oldini olish, kamaytirish va ularning oqibatlarini bartaraf etish boʻyicha texnik va tashkiliy chora-tadbirlar loyihada asoslanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish359. Suv xoʻjaligi va meliorativ obyektlarni loyihalashda quyidagi tabiatni muhofaza qilish chora-tadbirlari nazarda tutilishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olisha) asosiy kanallar uchun:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishfiltratsiya oqimlarining pastda joylashgan yerlarga salbiy taʼsirining oldini olish boʻyicha chora-tadbirlar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbaliqchilik ahamiyatiga ega boʻlgan suv manbalaridan suv olishda baliq muhofaza qurilmalarini nazarda tutish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishqirgʻoqboʻyi muhofaza yoʻlaklari va suvni muhofaza qilish zonalarini ajratish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishvaqtinchalik foydalanilgan yerlarni rekultivatsiya qilish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishb) kollektorlar va zax qochirish tizimlari uchun:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishyer yuzasi suv manbalarini ifloslanishdan muhofaza qilish boʻyicha chora-tadbirlar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishqirgʻoqboʻyi muhofaza yoʻlaklari va suvni muhofaza qilish zonalarini belgilash;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishv) nasos stansiyalari uchun:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbaliqchilik ahamiyatiga ega boʻlgan suv obyektlaridan suv olishda baliq muhofaza qurilmalarini oʻrnatish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishvaqtinchalik qurilish ishlari uchun foydalanilgan yerlarni rekultivatsiya qilish.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishSHNQ 2.06.03-21 “Sugʻorish tizimlari. Loyihalash talablari” shaharsozlik normalari va qoidalariga
1-ILOVA
1-ILOVA
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishSuv xoʻjaligi va meliorativ obyektlarni qurish (rekonstruksiya qilish) loyihalari (ishchi loyihalari) tarkibi va mazmuni
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish1. Loyiha hujjatlarining tarkibi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishtushuntirish xati;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishqurilishni tashkil qilish boʻlimi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishmuhandislik-geologik va gidrogeologik sharoitlar boʻlimi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishgrunt-meliorativ sharoitlar boʻlimi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishgidrologik sharoitlar boʻlimi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishgrafik materiallar (chizmalar);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishsmeta hujjatlari.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishKichik hajmli va texnik jihatdan sodda obyektlar uchun tabiiy sharoitlar boʻyicha maʼlumotlarni alohida shaklda emas, balki tushuntirish xati tarkibida keltirishga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish2. Tushuntirish xatining tarkibi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish1) kirish qismi (loyihani ishlab chiqish uchun asos boʻlgan hujjatlar, loyihaning maqsadi va vazifalari);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish2) obyektning joylashgan oʻrni;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish3) tabiiy sharoitlar, (iqlim, muhandislik-geologiya va gidrogeologik, gidrologik va grunt-meliorativ sharoitlar);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish4) mavjud qishloq xoʻjaligi ishlab chiqarishi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish5) texnik yechimlar (bosh reja boʻyicha qabul qilingan yechimlar, suv xoʻjaligi hisob-kitoblari, konstruksiyalar va ularning elementlari boʻyicha texnik yechimlar, qabul qilingan texnik yechimlarning asoslanishi va variantlarni taqqoslash natijalari).
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish6) ish hajmi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish7) qurilishni tashkil qilish boʻlimi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish8) obyektni ekspluatatsiya qilishni tashkil etish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish9) atrof-muhit muhofazasi boʻlimi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish10) iqtisodiy samaradorlik boʻlimi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish3. Ilovalar:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish1) loyihalash uchun texnik topshiriq;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish2) nuqson dalolatnomasi (rekonstruksiya obyektlari uchun).
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishObyektning xususiyati va texnik murakkabligiga qarab, ayrim boʻlimlarni loyiha tarkibiga kiritmaslikka texnik jihatdan asoslangan hollarda yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishSHNQ 2.06.03-21 “Sugʻorish tizimlari. Loyihalash talablari” shaharsozlik normalari va qoidalariga
2-ILOVA
2-ILOVA
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishSugʻorish tizimi tarkibi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishSugʻorish tizimi tarkibiga quyidagi asosiy inshootlar, tarmoqlar va muhandislik-texnik elementlar kiritilishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbosh suv olish inshootlari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishmagistral kanallar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishxoʻjaliklararo sugʻorish tarmoqlari (kanallar);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishichki xoʻjalik sugʻorish tarmoqlari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishnov (lotok) tarmoqlari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishmagistral va xoʻjaliklararo kollektorlar hamda suv tashlash inshootlari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishsuv va sel-suv omborlari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishkanallardagi suv tindirgichlar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishnasos stansiyalari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishsuv olib ketuvchi kanallar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishkanallar va kollektorlarning kommunikatsiya va yoʻllar bilan kesishib oʻtgan joylaridagi gidrotexnika inshootlari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishboshqaruv va avtomatika tizimlari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishsuv tejovchi sugʻorish texnologiyalari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishsugʻorish quduqlari va meliorativ kuzatuv quduqlari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishkuzatish quduqlari tizimi (yer osti sizot suvlari yopiq-yotiq drenaj suvlarini kuzatish uchun);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishhimoya qiluvchi va oʻrab turuvchi dambalar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishaloqa vositalari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishelektr taʼminoti vositalari va elektr uskunalari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishinspektorlik va shoxobcha avtoyoʻllar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishxizmat koʻrsatuvchilar uchun ishlab chiqarish binolari va inshootlar.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishSHNQ 2.06.03-21 “Sugʻorish tizimlari. Loyihalash talablari” shaharsozlik normalari va qoidalariga
3-ILOVA
3-ILOVA
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishEgat tortib sugʻorish yuzasidan yoʻl qoʻyiladigan parametrlar
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishGruntning suv oʻtkazuvchanlik darajasi | Koʻrsatkichlar | Sugʻorish ariqlarining nishabligi | |||||
0.05 — 0.025 | 0.025 — 0.0075 | 0.0075 — 0.0025 | 0.0025 — 0.001 | 0.001-0 | Katta nishabliklar 0.05 — 0.1 | ||
Baland | L | 40 | 105 | 180 | 200 | 150 | |
Q | 0.1 | 0.5 | 0.75 | 1.5 | 1 | ||
T | 8 | 3.2 | 3.5 | 2 | 2 | ||
Oshirilgan | L | 75 | 130 | 250 | 300 | 250 | 60 |
Q | 0.1 | 0.25 | 0.75 | 1 | 0.75 | 0.075 — 0.035 | |
T | 14 | 9.4 | 5.9 | 5.2 | 5.8 | 19.4 | |
Oʻrta | L | 100 | 175 | 300 | 300 | 350 | 100 |
Q | 0.1 | 025 | 0.5 | 0.5 | 0.5 | 0.075 — 0.035 | |
T | 23 | 16 | 13 | 12.5 | 14 | 38.5 | |
Pasaytirilgan | L | 150 | 200 | 325 | 400 | 600 | 125 |
Q | 0.1 | 0.1 | 0.25 | 0.25 | 0.5 | 0.05 — 0.025 | |
T | 41.5 | 47 | 36 | 37 | 21 | 70 | |
Past | L | 125 | 150 | 250 | 300 | 600 | |
Q | 0.05 | 0.05 | 0.1 | 0.1 | 0.25 | ||
T | 90 | 87.5 | 75 | 75 | 55 | ||
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishl — ariq uzunligi, m
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishq — ariqqa ketadigan suv sarfi, ℓ/s
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olisht — sugʻorish vaqti, h
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishSHNQ 2.06.03-21 “Sugʻorish tizimlari. Loyihalash talablari” shaharsozlik normalari va qoidalariga
4-ILOVA
4-ILOVA
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishKanallar va tabiiy ochiq suv oqimlarining “n” notekislik koeffitsiyenti
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish1-jadval | ||
Kanalda suv sarfi m3/s | Sugʻorish kanallarining oʻzanida “n” notekislik koeffitsiyenti | |
Ravon va qumli gruntda | Shagʻal va tosh-shagʻal yerda | |
25 dan ortiq | 0,0200 | 0,0225 |
1 — 25 | 0,0225 | 0,0250 |
1 dan kam | 0,0250 | - |
vaqti-vaqti bilan foydalaniladigan kanallar | 0,0275 | - |
ariqlar | 0,0300 | - |
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishIzohlar:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish1. Suv oluvchi-oqova suvlar tarmoqlari kanallari uchun “n” notekislik koeffitsiyenti qiymati sugʻorish kanallariga nisbatan 10 foizga oshirilgan holda qabul qilinishi va jadvalda keltirilgan qiymatlar sathigacha yaxlitlanishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish2. Portlash usulida barpo etilgan kanallar uchun “n” notekislik koeffitsiyenti qiymati kanalning koʻndalang kesimiga qoʻshimcha ishlov berish hajmi va darajasiga qarab 10 — 20 foizga oshirilgan holda qabul qilinishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish2-jadval | |
Kanal oʻzani yuzasining xususiyatlari | Qoyalardagi kanallarning “n” notekislik koeffitsiyenti |
yaxshi ishlov berilgan yuza uchun | 0,02 — 0,025 |
oʻrtacha ishlov berilgan, turtib chiqqan joylari yoʻq yuza uchun | 0,03 — 0,35 |
oʻrtacha ishlov berilgan, turtib chiqqan joylari mavjud yuza uchun | 0,04 — 0,045 |
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish3-jadval | |
Qoplama | Qoplamali kanallarning “n” notekislik koeffitsiyenti |
yaxshi ishlov berilgan beton qoplama uchun | 0,012 — 0,014 |
ishlov berilmagan (yirik gʻadir-budur) beton qoplama uchun | 0,015 — 0,017 |
yigʻma temir-beton novlar (lotoklar) uchun | 0,012 — 0,015 |
asfalt-bitum materiallardan qoplama uchun | 0,013 — 0,016 |
chim bostirilgan (oʻt qoplamali) oʻzan uchun | 0,03 — 0,035 |
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish4-jadval | |||
Oʻzanning xususiyatlari | Tabiiy ochiq suv oqimlarining “n” notekislik koeffitsiyenti | Oʻzanning xususiyatlari | Tabiiy ochiq suv oqimlarining “n” notekislik koeffitsiyenti |
qulay sharoitlardagi tabiiy oʻzan (toza, tekis, ifloslanmagan, erkin oqadigan) | 0,025 — 0,033 | daryolarning oʻtlar bilan qoplangan, oʻta sekin oqimli va chuqur oʻyiqlarga ega uchastkalari | 0,05 — 0,08 |
qulay sharoitlardagi tabiiy oʻzan (toshli) | 0,03 — 0,04 | daryolarning oʻtlar bilan qoplangan botqoq uchastkalari (chakalakzorlar, doʻngliklar, koʻp joylarda deyarli oqmaydigan suvlar va boshqalar) | 0,075 — 0,15 |
yuzasi va oʻzani shakli yaxshi holatdagi davriy oqimlar (katta va kichik) | 0,033 | nisbatan ishlov berilgan, oʻt-oʻlanlar bilan qoplangan (oʻtlar, changalzorlar) katta va oʻrtacha daryolarning qayirlari | 0,05 |
nisbatan yaxshi sharoitlardagi quruq jarliklar oʻzani | 0,04 | sekin oqadigan va katta chuqur jarliklari bor, oʻtlar bilan qoplangan daryo qayirlari | 0,08 |
davriy ochiq suv oqimlari oʻzani, toshqin paytida yirik shagʻal choʻkindilarini oqizib keladi yoki suv oʻtlari bilan qoplangan, davriy suv oqimlari, juda ifloslangan va ilon iziga ega | 0,05 | sekin oqadigan va katta chuqur jarliklari bor, notoʻgʻri egri — bugri oqimli va katta qoʻltiqli va boshqalar | 0,1 |
toza, ilon izili oʻzan, kichik jarliklar va sayozliklari bilan | 0,033 — 0,045 | serdaraxt, katta boʻm — boʻsh kengliklar, mahalliy oʻpirilgan joylar, koʻllar va boshqalarga ega qayirlar | 0,133 |
toza, ilon izili oʻzan, kichik jarliklar va sayozliklari bilan, faqat ozroq oʻtlar bilan qoplangan va toshlari bor | 0,035 — 0,05 | ovloq qayirlar, oʻsimliklar bilan qoplangan (oʻrmon, tayga tipidagi) | 0,2 |
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishSHNQ 2.06.03-21 “Sugʻorish tizimlari. Loyihalash talablari” shaharsozlik normalari va qoidalariga
5-ILOVA
5-ILOVA
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishSuv oqimining yuvmaydigan tezliklari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish1-jadval | |||||||||
Grunt zarrachalarining oʻrtacha oʻlchami, mm | Tarkibida loy 0,1 kg/m3, oqim chuqurligi, m boʻlgan bir jinsli ravon grunt uchun oqimning yoʻl qoʻyiladigan yuvib ketmaydigan oʻrtacha tezliklari m/s | Grunt zarrachalarining oʻrtacha oʻlchami, mm | Tarkibida loy 0,1 kg/m3, oqim chuqurligi, m boʻlgan bir jinsli ravon grunt uchun oqimning yoʻl qoʻyiladigan yuvib ketmaydigan oʻrtacha tezliklari, m/s | ||||||
0,5 | 1 | 3 | 5 | 0,5 | 1 | 3 | 5 | ||
0,05 | 0.52 | 0.55 | 0.60 | 0.62 | 10.00 | 1.10 | 1.23 | 1.42 | 1.51 |
0,15 | 0.36 | 0.38 | 0.42 | 0.44 | 14.00 | 1.26 | 1.42 | 1.65 | 1.76 |
0,25 | 0.37 | 0.39 | 0.41 | 0.45 | 20.00 | 1.37 | 1.55 | 1.84 | 1.96 |
0,37 | 0.38 | 0.41 | 0.46 | 0.48 | 25.00 | 1.46 | 1.65 | 1.93 | 2.12 |
0.50 | 0.41 | 0.44 | 0.50 | 0.52 | 30.00 | 1.56 | 1.76 | 2.10 | 2.26 |
0.75 | 0.47 | 0.51 | 0.57 | 0.59 | 40.00 | 1.68 | 1.93 | 2.32 | 2.50 |
1.00 | 0.51 | 0.55 | 0.62 | 0.65 | 75.00 | 2.01 | 2.35 | 2.89 | 3.14 |
2.00 | 0.64 | 0.70 | 0.79 | 0.83 | 100.00 | 2.15 | 2.54 | 3.14 | 3.46 |
2.50 | 0.69 | 0.75 | 0.86 | 0.90 | 150.00 | 2.35 | 2.84 | 3.62 | 3.96 |
3.00 | 0.73 | 0.80 | 0.91 | 0.96 | 200.00 | 2.47 | 3.03 | 3.92 | 4.31 |
5.00 | 0.87 | 0.96 | 1.10 | 1.17 | 300.00 | 2.90 | 3.32 | 4.40 | 4.94 |
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishIzoh. Jadvalda oqimning yoʻl qoʻyiladigan yuvib ketmaydigan tezliklari, zichligi 2650 kg/m3 boʻlgan grunt uchun keltirilgan.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishGrunt zichligi past boʻlganda yoʻl qoʻyiladigan yuvib ketmaydigan tezlikni 10 foizga kamaytirish kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish2-jadval | ||||||||||||||||
Grunt zarrachalarining oʻrtacha oʻlchami, mm | Kanal toʻlaligining 5 foizgacha oʻyilib ketgan chuqurliklar va kanal oʻzaniga choʻkkan loyning bir jinslilik koeffitsiyenti Ku boʻlgan bir jinsli ravon grunt uchun oqimning yoʻl qoʻyiladigan yuvib ketmaydigan tezliklari, m/s | |||||||||||||||
Ky -0,5 | Ky -0,3 | Ky -0,2 | Ky -0,15 | |||||||||||||
Oqim chuqurligi, m | ||||||||||||||||
0,5 | 1 | 3 | 5 | 0,5 | 1 | 3 | 5 | 0,5 | 1 | 3 | 5 | 0,5 | 1 | 3 | 5 | |
0.25 | 0.44 | 0.47 | 0.52 | 0.55 | 0.53 | 0.58 | 0.64 | 0.68 | 0.62 | 0.67 | 0.76 | 0.80 | 0.65 | 0.75 | 0.85 | 0.89 |
0.37 | 0.48 | 0.47 | 0.58 | 0.61 | 0.59 | 0.64 | 0.72 | 0.75 | 0.65 | 0.75 | 0.84 | 0.89 | 0.66 | 0,83 | 0,94 | 1,00 |
0.50 | 0.53 | 0.52 | 0.64 | 0.67 | 0.63 | 0.70 | 0.79 | 0.83 | 0.67 | 0.81 | 0.92 | 0.97 | 0.66 | 0,86 | 1,03 | 1,09 |
0.75 | 0.59 | 0.57 | 0.73 | 0.77 | 0.68 | 0.79 | 0.89 | 0.94 | 0.70 | 0.87 | 1.05 | 1.11 | 0.66 | 0,88 | 1,17 | 1,24 |
1.00 | 0.63 | 0.65 | 0.79 | 0.86 | 0.71 | 0.83 | 0.96 | 1.02 | 0.70 | 0.89 | 1.13 | 1.20 | 0.66 | 0,91 | 1,26 | 1,34 |
2.00 | 0.79 | 0.70 | 1.04 | 1.10 | 0.83 | 1.01 | 1.26 | 1.34 | 0.76 | 0.99 | 1.41 | 1.56 | 0.70 | 0,93 | 1,44 | 1,72 |
2.50 | 0.84 | 0.89 | 1.13 | 1.20 | 0.87 | 1.06 | 1.36 | 1.46 | 0.78 | 1.02 | 1.48 | 1.70 | 0,71 | 0,94 | 1,48 | 1,79 |
3.00 | 0.88 | 0.96 | 1.21 | 1.28 | 0.90 | 1.11 | 1.4 | 1.56 | 0.80 | 1.04 | 1.54 | 1.78 | 0,73 | 0,96 | 1,51 | 1,84 |
5.00 | 1.01 | 1.02 | 1.45 | 1.56 | 0.98 | 1.23 | 1.67 | 1.86 | 0.86 | 1.11 | 1.68 | 1.98 | 0,78 | 1,01 | 1,58 | 1,95 |
10.00 | 1.19 | 1.42 | 1.82 | 2.00 | 1.00 | 1.38 | 1.97 | 2.26 | 0.95 | 1.21 | 1.86 | 2.22 | 0,86 | 1,10 | 1,67 | 2,07 |
14.00 | 1.29 | 1.57 | 2.05 | 2.28 | 1.17 | 1.48 | 2.13 | 2.48 | 1.02 | 1.29 | 1.92 | 2.34 | 0,93 | 1,17 | 1,74 | 2,14 |
20.00 | 1.38 | 1.68 | 2.22 | 2.48 | 1.23 | 1.55 | 1.55 | 2.24 | 2.64 | 1.07 | 1.35 | 1.99 | 0,98 | 1,23 | 1,80 | 2,20 |
25.00 | 1.44 | 1.76 | 2.36 | 2.65 | 1.28 | 1.61 | 2.33 | 2.75 | 1.11 | 1.40 | 2.05 | 2.48 | 1,01 | 1,27 | 1,85 | 2,25 |
30.00 | 1.50 | 1.83 | 2.47 | 2.79 | 1.32 | 1.66 | 2.40 | 2.84 | 1.15 | 1.44 | 2.10 | 2.54 | 1,04 | 1,31 | 1,90 | 2,30 |
40.00 | 1.59 | 1.95 | 2.64 | 3.01 | 1.39 | 1.74 | 2.52 | 2.99 | 1.20 | 2.52 | 2.19 | 2.63 | 1,07 | 1,38 | 1,99 | 2,38 |
75.00 | 1.79 | 2.22 | 3.05 | 3.51 | 1.51 | 1.94 | 2.79 | 3.31 | 1.28 | 1.68 | 2.43 | 2.88 | 1,13 | 1,51 | 2,20 | 2,62 |
100.00 | 1.87 | 2.35 | 3.24 | 3.75 | 1.56 | 2.02 | 2.93 | 3.48 | 1.30 | 1.74 | 2.55 | 3.02 | - | - | - | - |
150.00 | 1.98 | 2.52 | 3.54 | 4.09 | 1.60 | 2.14 | 3.14 | 3.71 | - | - | - | - | - | - | - | - |
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishIzoh:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish1. Ku=dm/d 95 %;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish2. 1-jadvalning izohida keltirilgan.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish3-jadval | |||||||||
Hisoblangan solishtirma ilashish 105/Pa | Oson eruvchan tuzlar tarkibi grunt massasining 0,2 foizdan kam miqdorini tashkil qilganda, bogʻlovchi gruntlar uchun oqim chuqurligi (m) da yuvmaydigan oqimning oʻrtacha joiz tezliklari, m/s | Hisoblangan solishtirma ilashish 105/Pa | Oson eruvchan tuzlar tarkibi grunt massasining 0,2 foizdan kam miqdorini tashkil qilganda, bogʻlovchi gruntlar uchun oqim chuqurligi (m) da yuvmaydigan oqimning oʻrtacha joiz tezliklari, m/s | ||||||
0.5 | 1 | 3 | 5 | 0.5 | 1 | 3 | 5 | ||
0.005 | 0.39 | 0.43 | 0.49 | 0.52 | 0.175 | 1.21 | 1.33 | 1.52 | 1.60 |
0.01 | 0.44 | 0.48 | 0.55 | 0.58 | 0.20 | 1.28 | 1.40 | 1.60 | 1.69 |
0.02 | 0.52 | 0.57 | 0.65 | 0.69 | 0.225 | 1.36 | 1.48 | 1.70 | 1.80 |
0.03 | 0.59 | 0.64 | 0.74 | 0.78 | 0.25 | 1.42 | 1.55 | 1.78 | 1.88 |
0.04 | 0.65 | 0.71 | 0.81 | 0.86 | 0.30 | 1.54 | 1.69 | 1.94 | 2.04 |
0.05 | 0.71 | 0.77 | 0.89 | 0.98 | 0.35 | 1.67 | 1.83 | 2.09 | 2.21 |
0.075 | 0.83 | 0.91 | 1.04 | 1.10 | 0.40 | 1.79 | 1.96 | 2.25 | 2.38 |
0.10 | 0.96 | 1.04 | 1.20 | 1.27 | 0.45 | 1.88 | 2.06 | 2.35 | 2.49 |
0.125 | 1.03 | 1.13 | 1.30 | 1.37 | 0.50 | 1.99 | 2.17 | 2.05 | 2.63 |
0.15 | 1.13 | 1.23 | 1.41 | 1.49 | 0.60 | 2.16 | 2.38 | 2.72 | 2.83 |
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishIzohlar:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish1. 1-jadvalning izohida keltirilgan.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish2. Hisoblangan solishtirma ilashish normativ solishtirma ilashishning ushbu gruntning bir jinslilik koeffitsiyentiga koʻpaytmasi sifatida aniqlanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishSinovlar maʼlumotlari boʻyicha olingan oʻrtacha ilashish qiymati normativ solishtirma ilashish sifatida qabul qilinishi kerak (eng kamida 25).
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishLoy gruntning bir jinslilik koeffitsiyenti quyidagi formula boʻyicha aniqlanadi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishBu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishα — minimal ilashish ehtimolini tavsiflaydigan koeffitsiyent va magistral kanallar uchun — 2.65; birinchi tartib taqsimlagichlari uchun — 2.5; keyingi tartiblar taqsimlagichlari uchun — 2.0 ga teng;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishσ — taqsimlash egri chizigʻining standarti (oʻrtacha kvadratli xato);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishC — gruntning normativ solishtirma ilashishi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish4-jadval | |||||||||
Moʻljallangan solishtirma ilashish 105/Pa | Oson eruvchan tuzlar tarkibi grunt massasining 0,2-0,3 % dan kam miqdorini tashkil qilgan taqdirda, bogʻlovchi shoʻrlagan gruntlar uchun oqim chuqurligi m da yuvmaydigan oqimning oʻrtacha tezliklari, m/s | Moʻljallangan solishtirma ilashish 105/Pa | Oson eruvchan tuzlar tarkibi grunt massasining 0,2-0,3 %dan kam miqdorini tashkil qilgan taqdirda, bogʻlovchi shoʻrlagan gruntlar uchun oqim chuqurligi m da yuvmaydigan oqimning oʻrtacha tezliklari, m/s | ||||||
0.5 | 1 | 3 | 5 | 0.5 | 1 | 3 | 5 | ||
0.005 | 0.36 | 0.40 | 0.46 | 0.49 | 0.18 | 0.70 | 0.77 | 0.89 | 0.94 |
0.01 | 0.39 | 0.43 | 0.49 | 0.52 | 0.20 | 0.75 | 0.82 | 0.93 | 1.00 |
0.02 | 0.41 | 0.45 | 0.52 | 0.55 | 0.23 | 0.80 | 0.88 | 1.00 | 1.07 |
0.03 | 0.43 | 0.48 | 0.55 | 0.59 | 0.25 | 0.82 | 0.91 | 1.04 | 1.10 |
0.04 | 0.46 | 0.51 | 0.58 | 0.62 | 0.30 | 0.90 | 0.99 | 1.12 | 1.20 |
0.05 | 0.48 | 0.53 | 0.61 | 0.65 | 0.35 | 0.97 | 1.06 | 1.22 | 1.30 |
0.075 | 0.51 | 0.56 | 0.64 | 0.69 | 0.40 | 1.03 | 1.15 | 1.31 | 1.40 |
0.10 | 0.55 | 0.61 | 0.70 | 0.75 | 0.45 | 1.09 | 1.20 | 1.39 | 1.46 |
0.125 | 0.60 | 0.67 | 0.76 | 0.81 | 0.50 | 1.26 | 1.28 | 1.46 | 1.56 |
0.15 | 0.65 | 0.72 | 0.82 | 0.88 | 0.60 | 1.27 | 1.38 | 1.60 | 1.70 |
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishIzohlar:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish1. Bogʻlovchi gruntlar tarkibida oson eruvchan tuzlar miqdori 0,3 % dan yuqori boʻlgan taqdirda, yuvmaydigan oqimning tezliklari maxsus tadqiqotlar asosida belgilanishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish2. 1-jadvalning izohida keltirilgan.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish5-jadval | ||||
Qoplama betonning mustahkamlik boʻyicha sinfi | Yigʻma temir-beton va asfalt-beton qoplamali yaxlit (monolit) betonlarga ega kanallar uchun oqim chuqurligi m da oqimning ruxsat etilgan tezliklari, m/s | |||
0.5 m | 1.0 m | 3.0 m | 5.0 m | |
V 7,5 | 12.5 m/s | 13.8 m/s | 16.0 m/s | 17.0 m/s |
V 10, V 12,5 | 14.0 m/s | 14.6 m/s | 18.0 m/s | 19.1 m/s |
V 15 | 14.6 m/s | 17.3 m/s | 20.0 m/s | 21.2 m/s |
V 25 | 19.2 m/s | 21.2 m/s | 24.6 m/s | 26.1 m/s |
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish6-jadval | |||
Kanal oʻzani grunti | Oqimda loy zarralari tarkibi 0.1 kg/m3 va undan yuqori miqdorda boʻlgan taqdirda, bogʻlovchi va bogʻlovchi boʻlmagan gruntli kanallar uchun Ks ishlash shart-sharoitlari koeffitsiyenti | ||
magistral kanallar va ularning tarmoqlari uchun | yuqori tartiblar taqsimlagichlari uchun | quyi tartiblar taqsimlagichlari uchun | |
Qum: | |||
mayda va oʻrtacha kattalik | 1.3 | 1.4 | 1.5 |
yirik va shagʻalli | 1.5 | 1.6 | 1.7 |
Shagʻal: | |||
mayda | 1.5 | 1.6 | 1.7 |
oʻrtacha | 1.4 | 1.5 | 1.7 |
yirik | 1.2 | 1.3 | 1.4 |
Mayda tosh: | 1.1 | 1.2 | 1.3 |
loy gruntlar, quyidagilar mavjudligida: | |||
kolloid holatdagi choʻkindilar | 1.3 | 1.4 | 1.6 |
tubidagi korroziyalaydigan choʻkindilar | 0.75 | 0.8 | 0.85 |
tubi va qiyaliklari oʻsimlik bilan qoplangan | 1.1 | 1.15 | 1.2 |
yetarli darajada yogʻingarchilik boʻlmaydigan hududlar uchun kanallar ishidagi uzoq muddatli tanaffuslarda | 0.2 | 0.22 | 0.25 |
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishIzohlar:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish1. Gruntlarning yuvilib ketishga qarshiligini pasaytirishga olib keladigan qurib qolishi (qaqrab ketishi) yuz beradigan tanaffus uzoq muddatli hisoblanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish2. Ishlash davomiyligi hisobga olinmaydi va joiz tezliklar yuvilib ketish normativ ekspluatatsiyaga toʻsqinlik qilmaydigan kanallar (suv olish-tashlash tarmogʻi kanallari, kamdan-kam ishlaydigan tashlashlar) uchun kamaytiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishSHNQ 2.06.03-21 “Sugʻorish tizimlari. Loyihalash talablari” shaharsozlik normalari va qoidalariga
6-ILOVA
6-ILOVA
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishKanallarning qiyalik miqdori koeffitsiyentlari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishGrunt | Qoʻshiluvchi oʻzan gruntga qarab, kanallar qiyaligi (nishabligi)ning “m” miqdori koeffitsiyentlari | Grunt | Qoʻshiluvchi oʻzan gruntga qarab, kanallar qiyaligi (nishabligi)ning “m” miqdori koeffitsiyentlari | ||
qiyaliklar | qiyaliklar | ||||
suv ostidagi | suv ustidagi | suv ostidagi | suv ustidagi | ||
qoya toshli | 0.00 — 0.50 | 0.00 — 0.25 | mayda qum | 1.50 — 2.50 | 1.00 — 2.00 |
yarim qoya toshli | 0.50 — 1.00 | 0.50 | changsimon qum | 3.00 — 3.50 | 2.50 |
shagʻal bosgan va qumli shagʻal | 1.25 — 1.50 | 1.00 | |||
loy grunt, ogʻir va oʻrtacha qumoq gruntli yer | 1.00 — 1.50 | 0.50 — 1.00 | |||
yengil qumoq gruntli yer, qumloq grunt | 1.25 — 2.00 | 1.00 — 1.50 | |||
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishGrunt | Uymalar yoki yarim uymalar hosil qiladigan kanallar dambalari tashqi qiyaliklari (nishabliklari)ning “m” miqdori koeffitsiyentlari | Grunt | Uymalar yoki yarim uymalar hosil qiladigan kanallar dambalari tashqi qiyaliklari (nishabliklari)ning “m” miqdori koeffitsiyentlari |
loy grunt, ogʻir va oʻrtacha qumoq gruntli yer | 0.75 — 1.0 | qumoq grunt | 1.0 — 1.5 |
yengil qumoq gruntli yer | 1.0 — 1.25 | qum | 1.25 — 2.0 |
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishIzohlar:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish1. Birinchi raqam suv sarfi 0,5 m3/s kam boʻlgan, ikkinchisi — suv sarfi 10 m3/s ortiq boʻlgan kanallar uchun qiyaliklarning miqdorlari.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish2. Qurilish ishlarini amalga oshirishning ilgʻor usullarini qoʻllash shart-sharoitlari boʻyicha zarur boʻlgan taqdirda, kanallar ichki va tashqi qiyaliklarining miqdorlari jadvalda koʻrsatilgan qiymatlarga nisbatan oshishiga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishSHNQ 2.06.03-21 “Sugʻorish tizimlari. Loyihalash talablari” shaharsozlik normalari va qoidalariga
7-ILOVA
7-ILOVA
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishSugʻorish kanallari koʻndalang kesimining koʻrinishlari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish1-§. Trapetsiya shaklidagi koʻndalang kesim
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishTrapetsiya shaklidagi koʻndalang kesim uchun kanal asosiy oʻlchamlari tagining kengligini suv toʻlish balandligiga nisbati bilan bogʻliq ravishda (β — kanal tagining nisbiy kengligi), suv sarfi Q va qiyalik m boʻyicha quyidagi empirik formula bilan hisoblanadi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(1)Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishb — kanal tagining kengligi, m;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishh — kanaldagi suv chuqurligi, m;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishQ — kanaldagi suv sarfi, m3/s;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishm — qiyalik koeffitsiyenti (m=ctgθ; θ — qiyalik burchagi) yoki ushbu ilovaning 1-jadvalida keltirilgan qiymatlar bilan.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishKanal tagi kengligining suv chuqurligiga nisbati qiymatlari m ˃2.5 boʻlganda β qiymati hisob bilan yoki oʻxshash holatlar maʼlumoti boʻyicha olinadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish1-jadval | ||||
m | 1,0 | 1,5 | 2,0 | 2,5 |
β | 0,8 — 3 | 0,6 — 3,1 | 0,5 — 3,4 | 0,4 — 3,8 |
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishKoʻndalang kesim elementlari oʻlchamlarini aniqlash formulalari 2-jadvalda keltirilgan.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish2-jadval | ||
Koʻndalang kesim elementlari | Hisoblash formulalari | Formula raqami |
1 | 2 | 3 |
kanal yuqori kengligi | B=b+2mh=h(β+2m) | (2) |
oʻrtacha kenglik | bm=b+mh=h(β+m) | (3) |
bm=m(1+σ)R/σ | (4) | |
oʻrtacha chuqurlik | hm=ω/B=(β+m)h/( β+2m ) | (5) |
koʻndalang kesim maydoni | ω =(b+mh)h=(β+m)h2 | (6) |
ω=m(1+σ)2 R2 /σ=mh2 /σ | (7) | |
hoʻllangan perimetr | h=b+2h = h(β+2 | (8) |
gidravlik radius | R=(b+mh)h/(b+2h = (β+m)h/(β+2 | (9) |
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishIzoh. b — kanal tagi kengligi, m; h — kanalda suv chuqurligi, m; β — kanal tagi kengligining nisbiy qiymati (β=b/h); m — qiyalik koeffitsiyenti (m=ctg θ, θ — qiyalik burchagi).
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishSugʻorish kanalining trapetsiya shaklidagi koʻndalang kesimi koʻrinishi ushbu ilovaning 1-chizmasida keltirilgan.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish1-chizma. Kanalning trapetsiya shaklidagi koʻndalang kesim koʻrinishi
B — yuqori kenglik, b — kanal tagi kengligi, h — kanalda suv chuqurligi, m — qiyalik koeffitsiyenti (m=ctgθ, θ — qiyalik burchagi)
B — yuqori kenglik, b — kanal tagi kengligi, h — kanalda suv chuqurligi, m — qiyalik koeffitsiyenti (m=ctgθ, θ — qiyalik burchagi)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish2-§. Toʻgʻri burchakli koʻndalang kesim
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishToʻgʻri burchakli koʻndalang kesimda qiyalik koeffitsiyenti m=0 ga teng boʻladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishToʻgʻri burchakli koʻndalang kesim elementi oʻlchamlarini hisoblash formulalari mazkur ilovaning 3-jadvalida keltirilgan.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish3-jadval | ||
Koʻndalang kesim elementlari | Hisoblash formulalari | Formula raqami |
1 | 2 | 3 |
yuqori kenglik | B=b | (10) |
koʻndalang kesim maydoni | ꞷ=bh | (11) |
hoʻllangan perimetr | χ=b+2h | (12) |
gidravlik radius |
| (13) |
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishIzoh. b — kanal tagi kengligi, m; h — kanalda suv chuqurligi, m.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishSugʻorish kanalining toʻgʻri burchakli koʻndalang kesimi koʻrinishi ushbu ilovaning 2-chizmasida keltirilgan.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish2-chizma. Toʻgʻri burchakli kanal koʻndalang kesimi koʻrinishi
b — kanal tagi kengligi, h — kanalda suv chuqurligi
b — kanal tagi kengligi, h — kanalda suv chuqurligi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish3-§. Parabolik koʻndalang kesim
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishParabolik koʻndalang kesim uchun kanal shakli quyidagi formula bilan aniqlanadi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
(14)Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishh — kanal chuqurligi, m;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbh — h chuqurlikdagi kanal kengligi, m.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishParabolik koʻndalang kesim elementi oʻlchamlarini hisoblash formulalari ushbu ilovaning 4-jadvalida keltirilgan.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish4-jadval | ||
Koʻndalang kesim elementlari | Hisoblash formulalari | Formula raqami |
1 | 2 | 3 |
yuqori kenglik |
| (15) |
oʻrtacha chuqurlik | Nm = 2h/3 | (16) |
koʻndalang kesim maydoni |
| (17) |
| (18) | |
hoʻllangan perimetr |
| (19) |
gidravlik radius |
| (20) |
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishIzoh:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishh — kanaldagi suv chuqurligi, m; r — parabola parametri; 
— parabolik kesim funksiyasi.
— parabolik kesim funksiyasi.Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishParabolik kesimlar uchun qiyalik qiymati suv sathida beriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishNov (lotok) chuqurligi nov (lotok) ustining maksimal suv sathidan 10 sm yuqorida boʻlish sharti bilan tayinlanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishSugʻorish kanalining parabolik koʻndalang kesimi koʻrinishi ushbu ilovaning 3-chizmasida keltirilgan.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish3-chizma. Parabolik kanal koʻndalang kesimi koʻrinishi
B — yuqori kenglik, h — kanaldagi suv chuqurligi
B — yuqori kenglik, h — kanaldagi suv chuqurligi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish4-§. Doiraviy (segmentli) koʻndalang kesim
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishOʻzanning doiraviy koʻndalang kesimi sugʻorish kanalining radiusi bilan shakllantiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishDoiraviy koʻndalang kesim elementi oʻlchamlarini hisoblash formulalari mazkur ilovaning 5-jadvalida keltirilgan.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish5-jadval | ||
Koʻndalang kesim elementlari | Hisoblash formulalari | Formula raqami |
1 | 2 | 3 |
yuqori kenglik |
| (21) |
chuqurlik |
| (22) |
oʻrtacha chuqurlik |
| (23) |
koʻndalang kesim maydoni |
| (24) |
hoʻllangan perimetr |
| (25) |
gidravlik radius |
| (26) |
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishIzoh:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishh — kanaldagi suv chuqurligi, m; p — koʻndalang kesim radiusi, m;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishSugʻorish kanalining doiraviy koʻndalang kesimi koʻrinishi ushbu ilovaning 4-chizmasida keltirilgan.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish4-chizma. Doiraviy kanal koʻndalang kesimi koʻrinishi
B — yuqori kenglik, h — kanaldagi suv chuqurligi, r — koʻndalang kesim radiusi, φ — koʻndalang kesim markaziy burchagi
B — yuqori kenglik, h — kanaldagi suv chuqurligi, r — koʻndalang kesim radiusi, φ — koʻndalang kesim markaziy burchagi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish5-§. Poligonal koʻndalang kesim
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishPoligonal koʻndalang kesim kanal tubi kengligi (b) va bir necha qavat simmetrik qiyaliklarga (m1 m2 m3) ega boʻlgan trapetsiya shakldagi kesimlardan iborat boʻladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishKesimning yuqorigi qismi m1 va h1, oʻrta qismi m2 va h2, quyi qismi m3 va h3 bilan belgilanishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishKanal koʻndalang kesimining barcha parametrlari, yuqori qismining chuqurligi h1 qiymati orqali berilgan (qirgʻoqning suv sathidan balandligini hisobga olmagan holda)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish5-chizma. Poligonal kanal koʻndalang kesimi koʻrinishi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishb — kanal tubi kengligi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishB — yuqori kenglik;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishB1 — yuqori qiyaliklardagi kanal kengligi, m;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishB2 — oʻrta qiyaliklardagi kanal kengligi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishh1 — qirgʻoqning suv sathidan balandligini hisobga olmagan holda kanal yuqori qismining chuqurligi, m;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishh2 — kanalning oʻrta qismi chuqurligi, m;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishm1 — yuqori qiyalik qiymati;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishm2 — oʻrta qiyalik qiymati;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishm3 — quyi qiyalik qiymati.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishPoligonal koʻndalang kesim elementi oʻlchamlarini hisoblash formulalari mazkur ilovaning 6-jadvalida keltirilgan.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish6-jadval | ||
Koʻndalang kesim elementlari | Hisoblash formulalari | Formula raqami |
1 | 2 | 3 |
yuqori kenglik | B=b+2(m1h1+ m2h2+ m3h3) | (27) |
nisbiy kenglik |
| (28) |
oʻrta qism nisbiy chuqurligi |
| (29) |
quyi qism nisbiy chuqurligi |
| (30) |
oʻrta qism chuqurligi |
| (31) |
quyi qism chuqurligi |
| (32) |
koʻndalang kesim maydoni |
| (33) |
| (34) | |
hoʻllangan perimetr |
| (35) |
Gidravlik radius |
| (36) |
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishb — kanal tubi kengligi, m; h — kanaldagi suv chuqurligi, m;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishβ — kanal tubi nisbiy kengligi (β=b/h1);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishm — qiyalik koeffitsiyenti qiymati (m=ctg θ, θ — qiyalik burchagi);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishB1 — yuqori qiyalikdagi kanal kengligi, m;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishh1 — qirgʻoqning suv sathidan balandligini hisobga olmagan holda kanal yuqori qismining chuqurligi, m;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishh2 — kanal oʻrta qismi chuqurligi, m; h3 — kanal quyi qismi chuqurligi, m;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishm1 — yuqori qiyalik qiymati; m2 — oʻrta qiyalik qiymati;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishm3 — kanal quyi qismi qiyalik qiymati.