15.05.2025 yildagi 9-son
Ko‘rinish
Рус
Ўзб
O’zb
O‘zb|Рус
ONLINE TRANSLATE
Oʻzbekiston Respublikasi Sogʻliqni saqlash vazirligi huzuridagi Sanitariya-epidemiologik osoyishtalik va jamoat salomatligi qoʻmitasining qarori, 15.05.2025 yildagi 9-son
Kuchga kirish sanasi
06.09.2025
Ko‘rinish
Рус
Ўзб
O’zb
O‘zb|Рус
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
OʻZBEKISTON RESPUBLIKASI SOGʻLIQNI SAQLASH VAZIRLIGI HUZURIDAGI SANITARIYA-EPIDEMIOLOGIK OSOYISHTALIK VA JAMOAT SALOMATLIGI QOʻMITASINING
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
QARORI
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Umumiy oʻrta va oʻrta maxsus, kasbiy taʼlim tashkilotlari uchun elektron oʻquv adabiyotlariga qoʻyiladigan sanitariya qoidalari, normalari va gigiyena normativlarini (0091-25-son SanQvaN) tasdiqlash toʻgʻrisida
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
[Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligi tomonidan 2025-yil 5-iyunda hisobga olindi, hisob raqami 351]
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Oʻzbekiston Respublikasining “Aholining sanitariya-epidemiologik osoyishtaligi toʻgʻrisida”gi Qonuni va Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2020-yil 25-iyuldagi PF-6035-son “Koronavirus pandemiyasini yumshatish, aholining sanitariya-epidemiologik osoyishtaligi va salomatligini saqlash tizimini tubdan takomillashtirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida”gi Farmoniga muvofiq Oʻzbekiston Respublikasi Sogʻliqni saqlash vazirligi huzuridagi Sanitariya-epidemiologik osoyishtalik va jamoat salomatligi qoʻmitasi qaror qiladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1. Umumiy oʻrta va oʻrta maxsus, kasbiy taʼlim tashkilotlari uchun elektron oʻquv adabiyotlariga qoʻyiladigan sanitariya qoidalari, normalari va gigiyena normativlari (0091-25-son SanQvaN) ilovaga muvofiq tasdiqlansin.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2. Oʻzbekiston Respublikasi Bosh davlat sanitariya vrachi tomonidan 2009-yil 6-fevralda tasdiqlangan “Umumiy oʻrta va oʻrta maxsus, kasb-hunar taʼlimi uchun elektron taʼlim resurslariga qoʻyiladigan umumiy sanitariya-gigiyena talablari” 0261-09-son SanQvaM oʻz kuchini yoʻqotgan deb topilsin.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3. Mazkur qaror Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi Tadbirkorlik subyektlarining huquqlari va manfaatlarini himoya qilish boʻyicha vakil, Maktabgacha va maktab taʼlimi vazirligi, Oliy taʼlim, fan va innovatsiyalar vazirligi, Sogʻliqni saqlash vazirligi, Sport vazirligi, Raqamli texnologiyalar vazirligi, Vazirlar Mahkamasi huzuridagi Yoshlar ishlari agentligi hamda Savdo-sanoat palatasi bilan kelishilgan.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4. Mazkur qaror rasmiy eʼlon qilingan kundan uch oy oʻtgach kuchga kiradi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Rais B. YUSUPALIYEV
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Toshkent sh.,
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2025-yil 15-may,
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
9-son
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Kelishildi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Raqamli texnologiyalar vaziri Sh. SHERMATOV
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2025-yil 13-may
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Maktabgacha va maktab taʼlimi vaziri X. UMAROVA
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2025-yil 3-may
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Oliy taʼlim, fan va innovatsiyalar vaziri K. SHARIPOV
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2025-yil 30-aprel
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Yoshlar ishlari agentligi direktori A. SAʼDULLAYEV
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2025-yil 24-aprel
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Savdo-sanoat palatasi raisi D. VAXABOV
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2025-yil 21-aprel
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Sogʻliqni saqlash vaziri A. XUDAYAROV
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2025-yil 21-aprel
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Sport vaziri A. IKRAMOV
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2025-yil 18-aprel
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Tadbirkorlik subyektlarining huquqlari va manfaatlarini himoya qilish boʻyicha vakil oʻrinbosari J. URUNOV
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2025-yil 18-aprel
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Oʻzbekiston Respublikasi Sogʻliqni saqlash vazirligi huzuridagi Sanitariya-epidemiologik osoyishtalik va jamoat salomatligi qoʻmitasining 2025-yil 15-maydagi 9-son qaroriga
ILOVA
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Umumiy oʻrta va oʻrta maxsus, kasbiy taʼlim tashkilotlari uchun elektron oʻquv adabiyotlariga qoʻyiladigan sanitariya qoidalari, normalari va gigiyena normativlari (0091-25-son SanQvaN)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Mazkur sanitariya qoidalari, normalari va gigiyena normativlari (bundan buyon matnda sanitariya qoidalari deb yuritiladi) umumiy oʻrta va oʻrta maxsus, kasbiy taʼlim tashkilotlari uchun elektron oʻquv adabiyotlarini (bundan buyon matnda elektron oʻquv adabiyotlari deb yuritiladi) tayyorlashga hamda ularning shriftiga, ranglariga, multimedia resurslariga, interfeysiga va tovushli elektron oʻquv adabiyotlariga qoʻyiladigan sanitariya-gigiyena talablarini belgilaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ushbu sanitariya qoidalarining talablari jismoniy, aqliy, sensor (sezgi) yoki ruhiy nuqsonlari boʻlgan bolalar uchun moʻljallangan elektron oʻquv adabiyotlariga nisbatan tatbiq etilmaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1-bob. Umumiy qoidalar
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1. Mazkur sanitariya qoidalarida quyidagi tushunchalardan foydalaniladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
elektron oʻquv adabiyotlari — axborot-kommunikatsiya texnologiyalari asosida maʼlumotlarni jamlash, tasvirlash, yangilash, saqlash, bilimlarni interfaol va vizual usulda taqdim etish hamda tahlil qilish imkoniyatlariga ega boʻlgan manba;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
multimedia resurslari — vizual, interfaol, video va audio resurslarni oʻzida aks ettiradigan dasturiy mahsulot (matn, rasm, grafika, audio, video, animatsiya);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
interfeys — foydalanuvchiga dastur bilan muloqot qilish imkonini beruvchi vositalar toʻplami.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2-bob. Elektron oʻquv adabiyotlarini tayyorlashga qoʻyiladigan sanitariya-gigiyena talablari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2. Elektron oʻquv adabiyotlarni tayyorlashda oʻquv adabiyotlarining dizayni fan predmetiga mos boʻlishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3. Elektron oʻquv adabiyotlarini tayyorlashda quyidagilar inobatga olinishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
matnda aniq ibora va atamalardan foydalanilishi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
matn sarlavhalari bir xil shaklda rasmiylashtirilgan boʻlishi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
foydalanishda oson boʻlishi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
sahifalarni varaqlamasdan, matnni toʻliqligicha bitta ekranda koʻrish imkoniyatining mavjudligi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
qulay interfeysga va boshqaruv imkoniyatiga ega boʻlishi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
turli qurilmalar va platformalar, kompyuter, planshet va smartfonlarga moslashuvchan shaklda boʻlishi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
tasvirlarni masshtablash imkoniyatining mavjudligi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4. Elektron oʻquv adabiyotlarini tayyorlashda quyidagilarga yoʻl qoʻyilmaydi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
imloviy va uslubiy xatolarga;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
noaniq talqin qilinishiga olib kelishi mumkin boʻlgan tasvirlar va audio elementlardan foydalanishga;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
chalgʻituvchi elementlardan (murakkab shriftlar, haddan tashqari grafikali fonlar, animatsiyalangan va video obyektlar) foydalanishga;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
grafik resurslarda geometrik xatolik, past tiniqlik (tasvirdagi muhim detallarning yoʻqolishi), hajmini kichraytirish (kompresslash) natijasida chalgʻituvchi belgilarning paydo boʻlishiga.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
5. Matndagi sarlavha va formulalarda shrift kattaligi, qator tushirish, oraliq va chetki maydon qoidalariga rioya qilinishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3-bob. Elektron oʻquv adabiyotlarining shriftiga qoʻyiladigan sanitariya-gigiyena talablari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
6. Elektron oʻquv adabiyotlarining shrifti quyidagicha boʻlishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
asosiy matn — 12 — 14 pt;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
sarlavhalar — 16 — 20 pt.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
7. Elektron oʻquv adabiyotlarini qulay oʻqish uchun quyidagilar boʻlishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ekranning tiniqlik darajasi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
matn bilan fon (orqa fon) oʻrtasidagi rang farqi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
8. Elektron oʻquv adabiyotlarining asosiy matn qismida zarurat tugʻilganda, sarlavhalar va qisqa izohlar uchun qirqim shriftning turli koʻrinishlari (qiyshaytirilgan, yarim qalin yoki oraliqli)dan foydalanish lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
9. Shrift oʻlchami qancha kichik boʻlsa, harflar oraligʻi shuncha keng boʻlishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
10. Elektron oʻquv adabiyotlarida uchdan ortiq shrift turlaridan foydalanishga yoʻl qoʻyilmaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
11. Elektron oʻquv adabiyotlarining shriftiga qoʻyiladigan talablar mazkur sanitariya qoidalarining 1-ilovasiga muvofiq boʻlishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4-bob. Elektron oʻquv adabiyotlarida foydalaniladigan ranglarga qoʻyiladigan sanitariya-gigiyena talablari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
12. Elektron oʻquv adabiyotlarida foydalaniladigan fon rangi koʻzni ogʻritmasligi yoki idrok etishga taʼsir etmasligi, shuningdek uning element ranglari bilan uygʻun boʻlishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
13. Elektron oʻquv adabiyotlarida matn va fon ranglari toʻgʻri tanlanishi, ular orasidagi rang muvozanati buzilmasligi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
14. Elektron oʻquv adabiyotlarida matn va fon ranglarini tanlashda spektrda bir-biriga yaqin ranglardan foydalanishga yoʻl qoʻyilmaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
15. Qora yoki rangli fonlarda matn joylashtirilganda, oq rangdan faqat kichik hajmdagi matnlar uchun foydalanishga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
16. Katta hajmdagi matnlarda zarurat boʻlganda va matnning quyidagi ayrim qismlarini ajratib koʻrsatish uchun foydalanishga yoʻl qoʻyiladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
sarlavhalar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
xatboshilar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
grafika va tasvirlar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
yoritilgan maydonlar (sariq, och yashil, och pushti va boshqa och ranglar bilan ajratish);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
giperhavolalar.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
17. Elektron oʻquv adabiyotlarida foydalaniladigan rang va matn foni bir-biriga mos kelishi uchun quyidagicha boʻlishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
oq rang uchun qora fon;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
yashil rang uchun qora fon;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
sariq rang uchun qora va koʻk fon.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
18. Koʻk fon uchun qizil rangdan, qora fon uchun koʻk va qizil rangdan foydalanishga hamda bir vaqtning oʻzida toʻrttadan ortiq rangdan foydalanishga yoʻl qoʻyilmaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
19. Elektron oʻquv adabiyotlarida axromatik fonda qoʻllaniladigan ranglar foydalanuvchilar tomonidan qabul qilinishiga qoʻyiladigan talablar mazkur sanitariya qoidalarining 2-ilovasiga, rangli fonda qoʻllaniladigan ranglarga esa 3-ilovasiga muvofiq boʻlishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
5-bob. Elektron oʻquv adabiyotlarining multimedia resurslariga qoʻyiladigan sanitariya-gigiyena talablari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
20. Elektron oʻquv adabiyotlarining multimedia resurslari (matn, rasm, grafika, audio, video, animatsiya) sifatli, tushunarli hamda matn mazmuni bilan oʻzaro bogʻliq boʻlishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
21. Multimedia resurslari quyidagi talablarga javob berishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
mazmuniy yuklamaga;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
tuzilmali boʻlishiga;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
foydalanuvchi tomonidan oson ochilishi (faollashishi) va yopilishiga;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
tasvir aniq koʻrinishiga;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
masshtabni oʻzgartirish imkoniyatlarini oʻz ichiga olishiga.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
22. Multimedia resurslarini tayyorlashda quyidagilarga yoʻl qoʻyilmaydi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
mazmun bilan bogʻliq boʻlmagan tasvirlardan bezak sifatida foydalanishga;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
grafikalar nisbatining buzilishiga;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ranglar muvozanatining buzilishiga;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
tasvirdagi piksellar koʻrinishi pasayishiga;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
nuqsonlarga ega tasvirlarga.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
23. Grafika hajmi matn maydonining yarmidan koʻpini egallamasligi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
24. Grafikalarning rangi umumiy uslubiy bezakdan keskin farqlanmasligi zarur.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
25. Grafika materiallari *.bmp, *.tif, *psd, *.gif, *.png, *.jpg, *.wmf, *.eps, *.cdr, *.ai kabi formatlarda boʻlishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
26. Barcha grafikalar matnning grafikaga tegishli maʼlumot berilgan qismida joylashtirilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
27. Murakkab tasvirlar yoki sxemalarga izohlar berilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
28. Sxema va diagrammalardagi barcha bogʻlanishlar aniq koʻrsatilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
29. Grafikalarda ikkitadan ortiq ustundan foydalanishga yoʻl qoʻyilmaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
30. Jadvallarda matn gorizontal joylashtirilishi, sarlavhalar markazga, asosiy matn esa chap tomonga joylashtirilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
31. Elektron oʻquv adabiyotlarining ustun va satrlari mazkur sanitariya qoidalarining 4-ilovasiga muvofiq boʻlishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
6-bob. Elektron oʻquv adabiyotlarining interfeysiga qoʻyiladigan sanitariya-gigiyena talablari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
32. Elektron oʻquv adabiyotlarining interfeysi foydalanishga oson qilib tuzilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
33. Elektron oʻquv adabiyotlarining interfeysi boshqaruv elementlarining (vaqt parametrlarini oʻzgartirish, slayd-shou yaratish, ovozni yoqish, pasaytirish, koʻtarish va oʻchirish, musiqa fonini tanlash kabilar) oʻlchamlari bolalarning yoshiga mos boʻlishi va ekranning faol qismida osonlik bilan topilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
34. Interfeysning boshqaruv elementlarida matnli koʻrsatmalar boʻlishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
35. Kerakli sahifa, boʻlim yoki qismga tezkor oʻtish uchun matn ichida giperhavolalar boʻlishi zarur.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
36. Interfeysning masshtabi juda kichik yoki katta boʻlmasligi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
7-bob. Tovushli elektron oʻquv adabiyotlariga qoʻyiladigan sanitariya-gigiyena talablari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
37. Tovushli elektron oʻquv adabiyotlarini tayyorlashda quyidagilarga rioya qilinishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
nutq fonogrammasi aniq, ravshan boʻlishi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
har bir soʻz alohida va tushunarli talaffuz etilishi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
qurilmalarda xotira hajmi cheklanganligi hisobga olinishi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
38. Tovushli elektron oʻquv adabiyotlarida quyidagilarga yoʻl qoʻyilmaydi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
takrorlashlarga, jargon soʻzlar va iboralarga (agar oʻqitish maqsadi bilan bogʻliq boʻlmasa), chet tilidagi atamalarga (agar oʻzbek tilida analoglari mavjud boʻlmasa);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
fondagi shovqin, yot tovushlarga;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
qayta ishlash va yozish jarayonidagi xatolar natijasida signalning paydo boʻlishiga;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
yakuniy yozuvning past yoki baland chastotalarga ega boʻlishiga;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
diktorlik nutqida bevosita nuqsonlar (duduqlanish, tovushlarning notoʻgʻri talaffuz qilinishi) paydo boʻlishiga;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
keng dinamik diapazon, nutq fragmentidagi past va baland tovush darajalari oʻrtasida katta farqning mavjud boʻlishiga.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Agar audio resurslarda musiqa boʻlsa, u audio resursga mos boʻlishi, bunda musiqa juda baland boʻlmasligi va asosiy yoki qoʻshimcha nutqni boʻgʻib qoʻymasligi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
39. Tovushli elektron oʻquv adabiyotlaridagi nutq sifatli yozilishi va taʼlim maqsadlariga mos kelishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
40. Tovushli elektron oʻquv adabiyotlaridagi ovoz va his-hayajon gaplarga ega boʻlishi va muhim elementlarga urgʻu berilishi, ritorik savollar hamda foydalanuvchilarga murojaatlarni oʻz ichiga olishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
41. Tovushli elektron oʻquv adabiyotlaridagi tovush chastotasi 20 — 22000 Gs oraligʻida boʻlishi zarur.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
42. Tovush yozib olish chastotasi (diskretlash yoki namunalash chastotasi) 16 bit — 44,1 kGs dan kam boʻlmasligi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
43. Tovush WAV yoki MP3 formatida boʻlishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Bunda, MP3 formatidagi tovushning bitreyti 128 kbit/s (nutq uchun) dan, WAV formatidagi tovushning bitreyti 1411 kbit/s (CD uchun) dan kam boʻlmasligi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
44. Tovushli elektron oʻquv adabiyotlari mazkur sanitariya qoidalarining 5-ilovasiga muvofiq boʻlishi zarur.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
45. Mazkur sanitariya qoidalarini ishlab chiquvchilar roʻyxati ushbu sanitariya qoidalarining 6-ilovasida keltirilgan.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Umumiy oʻrta va oʻrta maxsus, kasbiy taʼlim tashkilotlari uchun elektron oʻquv adabiyotlariga qoʻyiladigan sanitariya qoidalari, normalari va gigiyena normativlariga (0091-25-son SanQvaN)
1-ILOVA
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Elektron oʻquv adabiyotlarining shriftiga qoʻyiladigan sanitariya-gigiyena talablari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

Oʻquvchilar toifasi

Oʻlchami, pt

Shrift

Shakli

Oraligʻi

Satrlararo oraliq

1-sinf

kamida 18

Arial

oddiy

oddiy

ikki hissa

2-sinf

kamida 16

Arial

oddiy

oddiy

ikki hissa

3 — 5-sinflar

kamida 14*

Arial, Courier, Verdana

oddiy

oddiy

ikki hissa

6 va undan yuqori sinflar

kamida 12

Arial, Courier, Verdana

oddiy

oddiy

ikki hissa

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
* Izohlar:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
qoʻshimcha matn va matnli jadvallar uchun 12 pt oʻlchamidagi shriftdan foydalanishga yoʻl qoʻyiladi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
rangli fon ishlatilganda, shrift oʻlchamini 2 pt ga kattalashtirish zarur.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Umumiy oʻrta va oʻrta maxsus, kasbiy taʼlim tashkilotlari uchun elektron oʻquv adabiyotlariga qoʻyiladigan sanitariya qoidalari, normalari va gigiyena normativlariga (0091-25-son SanQvaN)
2-ILOVA
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Elektron oʻquv adabiyotlarida axromatik fonda foydalaniladigan ranglarni foydalanuvchilar tomonidan qabul qilinishiga qoʻyiladigan sanitariya-gigiyena talablari*
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

Elektron oʻquv adabiyotlarida foydalaniladigan rang turi

Fon rangi*

qora

kulrang

oq

Qizil

0

2

1

Koʻk

0

0

1

Yashil

2

0

0

Zangori

2

0

0

Toʻq pushti

2

0

2

Sariq

1

2

0

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
* Izohlar:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
0 — yomon;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1 — yaxshi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2 — aʼlo darajada.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Umumiy oʻrta va oʻrta maxsus, kasbiy taʼlim tashkilotlari uchun elektron oʻquv adabiyotlariga qoʻyiladigan sanitariya qoidalari, normalari va gigiyena normativlariga (0091-25-son SanQvaN)
3-ILOVA
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Elektron oʻquv adabiyotlarida rangli fonda foydalaniladigan ranglarning foydalanuvchilar tomonidan qabul qilinishiga qoʻyiladigan sanitariya-gigiyena talablari*
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

Elektron oʻquv adabiyotlarida foydalaniladigan rang turi

Fon rangi*

qizil

koʻk

yashil

zangori

toʻq pushti

sariq

Qizil

koʻrinmaydi

0

2

1

0

1

Koʻk

0

koʻrinmaydi

2

1

1

1

Yashil

0

2

koʻrinmaydi

2

2

2

Zangori

2

2

0

koʻrinmaydi

2

2

Toʻq pushti

0

2

2

2

koʻrinmaydi

1

Sariq

2

1

2

2

2

koʻrinmaydi

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
* Izohlar:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
0 — yomon;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1 — yaxshi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2 — aʼlo darajada.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Umumiy oʻrta va oʻrta maxsus, kasbiy taʼlim tashkilotlari uchun elektron oʻquv adabiyotlariga qoʻyiladigan sanitariya qoidalari, normalari va gigiyena normativlariga (0091-25-son SanQvaN)
4-ILOVA
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Elektron oʻquv adabiyotlarining ustun va satrlariga qoʻyiladigan sanitariya-gigiyena talablari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

Oʻquvchilar toifasi

Ustunlar soni

Satr uzunligi (belgilar soni)

Zichlik

Satrlararo oraliq

6 yoshdan 10 yoshgacha

1

65

oddiy

ikki hissa

11 yoshdan 18 yoshgacha

kamida 2

20

oddiy

ikki hissa

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Umumiy oʻrta va oʻrta maxsus, kasbiy taʼlim tashkilotlari uchun elektron oʻquv adabiyotlariga qoʻyiladigan sanitariya qoidalari, normalari va gigiyena normativlariga (0091-25-son SanQvaN)
5-ILOVA
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Tovushli elektron oʻquv adabiyotlariga qoʻyiladigan sanitariya-gigiyena talablari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

Yosh guruhi

Tovushli elektron oʻquv adabiyot turi

Tili

Foydalanish davomiyligi

7-8 yosh

oʻqishni, qiziqishni va ijodkorlikni ragʻbatlantiruvchi

boshlangʻich sinf uchun mos soʻz va iboralar

5 — 10 min

9 — 12 yosh

tanqidiy fikrlashni rivojlantiruvchi oʻquv materiali

oshirilgan murakkab, xilma-xil lugʻat

10 — 15 min

13 — 15 yosh

mustaqil oʻrganish va tadqiqotlarni ragʻbatlantiruvchi materiallar

maxsus, fanga oid lugʻat

15 — 20 min

16 — 18 yosh

kasbiy rivojlanish

murakkab, ilmiy til

20 — 30 min

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Umumiy oʻrta va oʻrta maxsus, kasbiy taʼlim tashkilotlari uchun elektron oʻquv adabiyotlariga qoʻyiladigan sanitariya qoidalari, normalari va gigiyena normativlariga (0091-25-son SanQvaN)
6-ILOVA
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

Ishlab chiquvchilar roʻyxati:

R.T. Kamilova

Sanitariya, gigiyena va kasb kasalliklari ilmiy-tadqiqot instituti direktori oʻrinbosari, t.f.d., professor;

G.A. Tashpulatova

Sanitariya, gigiyena va kasb kasalliklari ilmiy-tadqiqot instituti, “Fizik omillar” laboratoriyasi mudiri, t.f.d., k.i.x.;

L.I. Isakova

Sanitariya, gigiyena va kasb kasalliklari ilmiy-tadqiqot instituti, “Bolalar va oʻsmirlar gigiyenasi” laboratoriyasi katta ilmiy xodimi, PhD;

G.Y. Muxamedova

Oʻzbekiston Respublikasi Sogʻliqni saqlash vazirligi huzuridagi Sanitariya-epidemiologik osoyishtalik va jamoat salomatligi qoʻmitasining Sanitariya-gigiyena boshqarmasi bosh mutaxassisi;

A.J. Kurbanbayeva

Sanitariya, gigiyena va kasb kasalliklari ilmiy-tadqiqot instituti, “Fizik omillar” laboratoriyasi katta ilmiy xodimi;

A.N. Krasavin

Oʻzbekiston Respublikasi Sogʻliqni saqlash vazirligi huzuridagi Sanitariya-epidemiologik osoyishtalik va jamoat salomatligi qoʻmitasining Toshkent shahar boshqarmasi “Fizik omillar” laboratoriyasi sanitariya vrachi.

Taqrizchilar:

M.A. Xamrakulova

Sanitariya, gigiyena va kasb kasalliklari ilmiy-tadqiqot instituti direktori v.b, t.f.d., professor;

D.A. Zaredinov

Tibbiyot xodimlarining kasbiy malakasini rivojlantirish markazi, “Gigiyena va radiatsiya xavfsizligi” kafedrasi mudiri, t.f.d., professor;

M.P. Magay

Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasi huzuridagi Tibbiyot bosh boshqarmasi Sanitariya-epidemiologiya nazorati boshqarmasi Radiatsiyaviy xavfsizlik boʻlimi sanitariya vrachi, t.f.n., k.i.x.

Markaz haqida
Sayt yangiliklari
Saytda reklama
RSS
© O‘zbekiston Respublikasi Adliya vazirligi qoshidagi “Adolat” milliy huquqiy axborot markazi davlat muassasasi