Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Qonunchilik palatasi Kengashining va Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Senati Kengashining 2024-yil 17-sentabrdagi 4841-IV/KQ-815-IV-sonli Qoʻshma qarori bilan tasdiqlangan Fuqarolik jamiyati institutlari faoliyatini qoʻllab-quvvatlash, ijtimoiy foydali dasturlar samaradorligini oshirish uchun qoʻshimcha shart-sharoitlar yaratish boʻyicha “yoʻl xaritasi” 8-bandini inobatga olib, “Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Senatining Reglamenti toʻgʻrisida”gi Oʻzbekiston Respublikasi Qonunining 6-moddasiga muvofiq Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Senatining Kengashi qaror qiladi:

1. Xalq deputatlari viloyat, tuman va shahar Kengashi huzuridagi ekspert guruhi toʻgʻrisidagi namunaviy nizom ilovaga muvofiq tasdiqlansin.

2. Xalq deputatlari viloyat, Toshkent shahar, tuman (shahar) Kengashiga bir oy muddatda:

oʻz vakolatiga kiradigan vazifalarni samarali amalga oshirishga koʻmaklashuvi fuqarolik jamiyati institutlari vakillaridan iborat boʻlgan ekspert guruhi faoliyatini jamoatchilik asosida tashkil qilish;

Xalq deputatlari viloyat, tuman va shahar Kengashi huzuridagi ekspert guruhi toʻgʻrisidagi namunaviy nizomni oʻz sessiyalarida koʻrib chiqish va uning asosida tegishli nizomni tasdiqlash tavsiya etilsin.

3. Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Senati devonining Hududiy vakillik organlari faoliyatini oʻrganish markazi (Q. Muqumov) ekspert guruhi faoliyatini yoʻlga qoʻyish boʻyicha xalq deputatlari mahalliy Kengashlariga tashkiliy, uslubiy va maslahat yordamini koʻrsatsin.

4. Mazkur Qarorning ijrosini nazorat qilish Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Senatining Mahalliy hokimiyat vakillik organlari faoliyatini kuchaytirishga koʻmaklashuvchi komissiyasi (A. Tuychiyev) zimmasiga yuklansin.

5. Ushbu Qaror qabul qilingan kundan eʼtiboran kuchga kiradi.

1. Xalq deputatlari viloyat, tuman va shahar Kengashi huzuridagi ekspert guruhi toʻgʻrisidagi namunaviy nizom (bundan buyon matnda Nizom deb yuritiladi) Xalq deputatlari viloyat, tuman va shahar Kengashi huzuridagi ekspert guruhi (bundan buyon matnda Ekspert guruhi deb yuritiladi) faoliyatini tartibga soladi.

2. Ekspert guruhi xalq deputatlari viloyat, tuman va shahar Kengashi (bundan buyon matnda mahalliy Kengash deb yuritiladi) va uning doimiy komissiyalari faoliyatini ekspert va axborot-maslahat jihatidan taʼminlash, ularning norma ijodkorligi faoliyati hamda nazorat-tahlil tadbirlarini tayyorlash va oʻtkazishga koʻmaklashish uchun tuzilgan, oʻz ishini jamoatchilik asosida olib boradigan maslahat organi hisoblanadi.

3. Ekspert guruhi mahalliy Kengash qarori bilan tashkil etiladi.

4. Ekspert guruhining xulosalari tavsiyaviy xususiyatga ega.

5. Ekspert guruhi oʻz faoliyatida Oʻzbekiston Respublikasining Konstitutsiyasi va qonunlariga, Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining qarorlariga, Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining farmonlari, qarorlari va farmoyishlariga, Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarorlari va farmoyishlariga, tegishli mahalliy Kengash qarorlariga, mazkur Nizomga hamda boshqa qonunchilik hujjatlariga amal qiladi.

6. Quyidagilar Ekspert guruhining asosiy vazifalari hisoblanadi:

mahalliy Kengash sessiyasi kun tartibiga kiritilgan masalalarni doimiy komissiyada dastlabki tarzda koʻrib chiqishda ishtirok etish;

mahalliy Kengash qarorlari loyihalari Oʻzbekiston Respublikasi Konstitutsiyasi va qonunlariga, qonunchilik hujjatlariga, mamlakatimizda amalga oshirilayotgan islohotlarning maqsad va vazifalariga mosligi nuqtai nazaridan oʻrganib chiqish va tavsiyalar berish;

qonunlarni ularda korrupsiyaga, gender tenglik buzilishiga, boshqa huquqbuzarliklarni sodir etishga shart-sharoit yaratuvchi, shuningdek, tadbirkorlik subyektlari uchun ortiqcha maʼmuriy va boshqa cheklovlarni joriy etuvchi qoidalar va normalarni aniqlash nuqtai nazaridan tahlil etish;

mahalliy Kengashlar, uning doimiy komissiyalari faoliyatini tashkil qilish boʻyicha xalqaro tajribani oʻrganish va zarur hollarda ularni vakillik organlari faoliyatida qoʻllash boʻyicha takliflar tayyorlash;

mahalliy Kengash qarorlari loyihalarini ishlab chiqishda doimiy komissiyalarga koʻmaklashish;

mahalliy Kengash, uning doimiy komissiyalariga nazorat-tahlil tadbirlarini tayyorlash va oʻtkazishda koʻmaklashish;

mahalliy Kengash, uning doimiy komissiyalari va deputatlarining fuqarolar, nodavlat notijorat tashkilotlari va fuqarolik jamiyatining boshqa institutlari bilan oʻzaro hamkorligini tahlil qilish, ular oʻrtasida hamkorlikni takomillashtirish yuzasidan takliflar ishlab chiqish;

fuqarolarning huquqlari, erkinliklari va qonuniy manfaatlariga daxl qiluvchi eng muhim masalalar yuzasidan mahalliy Kengashning faoliyati haqidagi jamoatchilik fikrini oʻrganish va har tomonlama tahlil qilish;

mahalliy Kengash deputatlari tomonidan aholi bilan oʻtkaziladigan uchrashuv va sayyor qabullar, tushuntirish ishlari va maʼnaviy-maʼrifiy tadbirlarda ishtirok etish, ularning samaradorligini oshirish yuzasidan takliflar ishlab chiqish;

davlat va hududiy dasturlar loyihalarini, tadbirlar rejalarini va davlat organi faoliyatiga taalluqli, shu jumladan korrupsiyaga qarshi kurashish toʻgʻrisidagi boshqa hujjatlarni ishlab chiqish yuzasidan takliflar tayyorlash, qabul qilingan dasturlarni amalga oshirishda vakolatlari doirasida ishtirok etish, bajarilgan ishlarning samaradorligini tahlil qilish, shuningdek, yoʻl qoʻyilgan xato va kamchiliklarni bartaraf etish yuzasidan takliflar ishlab chiqish;

davlat organi rahbarlari va xodimlarining fuqarolar bilan uchrashuvlarini, shuningdek, jismoniy va yuridik shaxslar murojaatlarini koʻrib chiqish bilan bogʻliq ishlarni tashkil etishda qatnashish, ularning amalga oshirilishi ustidan monitoring oʻtkazish;

mahalliy Kengash, uning doimiy komissiyalari va deputatlari tomonidan oʻtkaziladigan konferensiya, seminar, “davra suhbatlari”ni tashkil etishda koʻmaklashish va ularda ishtirok etish.

7. Ekspert guruhi zimmasiga yuklatilgan vazifalarni bajarish uchun:

mahalliy Kengash, uning doimiy komissiyalaridan oʻz faoliyatini amalga oshirish uchun zarur boʻlgan axborotni soʻrash va olish;

mahalliy Kengash, uning doimiy komissiyalari tomonidan tashkil etiladigan majlislar va boshqa tadbirlar toʻgʻrisidagi axborotni oldindan olish hamda mazkur tadbirlarda belgilangan tartibga qatʼiy rioya etgan holda ishtirok etish;

mahalliy Kengash, uning doimiy komissiyalari ishchi guruhlari tarkibida davlat organlari va boshqa tashkilotlarga borish;

mahalliy Kengashga Ekspert guruhi zimmasiga yuklangan vazifalar yuzasidan takliflar kiritish;

mahalliy Kengashning tegishli doimiy komissiyasi majlisida ishtirok etish va unda koʻrib chiqilayotgan masala yuzasidan fikr bildirish;

mahalliy Kengash hamda uning doimiy komissiyasi faoliyati samaradorligini oshirish boʻyicha takliflar va tavsiyalarni ishlab chiqish hamda amalga oshirish uchun zarur boʻlgan davlat organining axborotlari, statistika va boshqa materiallarini belgilangan tartibda olish;

mahalliy Kengash raisining ruxsati bilan ommaviy axborot vositalarida Ekspert guruhi nomidan chiqishlar qilish huquqiga ega.

Ekspert guruhi qonunchilik hujjatlariga muvofiq boshqa huquqlarga ham ega boʻlishi mumkin.

8. Ekspert guruhi oʻz faoliyatini amalga oshirishda:

qonunchilik hujjatlari talablariga qatʼiy rioya qilishi;

mahalliy Kengash faoliyati bilan bogʻliq qonunchilik hujjatlarida belgilangan cheklovlarga amal qilishi;

mahalliy Kengash yoki boshqa davlat organlarining oʻz vakolatlari doirasida amalga oshiradigan faoliyatiga aralashmasligi;

mahalliy Kengash, uning doimiy komissiyalari va kotibiyati faoliyat koʻrsatishi uchun toʻsqinlik qilmasligi;

fuqarolarning or-nomusi va qadr-qimmatini tahqirlashga, ularning shaxsiy hayotiga aralashishga yoʻl qoʻymasligi;

oʻz faoliyati davomida olingan axborotning, agar bunday axborotni tarqatish qonun bilan cheklangan boʻlsa, maxfiyligiga rioya qilishi shart.

Ekspert guruhining zimmasida qonun hujjatlariga muvofiq boshqa majburiyatlar ham boʻlishi mumkin.

9. Ekspert guruhining tarkibiga rais, rais oʻrinbosari, kotib va aʼzolari kiradi.

10. Ekspert guruhi aʼzoligiga, qoida tariqasida, mahalliy Kengash deputatlari, mahalliy Kengash kotibiyati xodimlari, faxriy deputatlar, ilmiy va taʼlim muassasalarining malakali mutaxassislari, jamoatchilik faoliyati sohalarida katta amaliy tajribaga ega obroʻ-eʼtiborli fuqarolar, shuningdek, nodavlat notijorat tashkilotlari, ommaviy axborot vositalari va fuqarolik jamiyatining boshqa institutlari vakillari qabul qilinadi.

Ekspert guruhi tarkibi, qoida tariqasida:

xalq deputatlari viloyat va Toshkent shahar Kengashi huzurida tashkil qilinganda — 20 kishidan;

xalq deputatlari tuman (shahar) Kengashi huzurida tashkil qilinganda — 10 kishidan oshmasligi lozim.

11. Ekspert guruhining tarkibi mahalliy Kengash qarori bilan har yili tasdiqlanadi.

Ekspert guruhining faoliyatiga rahbarlik mahalliy Kengash raisi, Ekspert guruhiga masʼul kotiblik mahalliy Kengash kotibiyati masʼul xodimlaridan biri tomonidan amalga oshiriladi.

12. Quyidagi holatlarda Ekspert guruhining aʼzolari uning tarkibidan chiqariladi:

ular tomonidan Ekspert guruhi tarkibidan chiqish toʻgʻrisida ariza berilganda;

Ekspert guruhining majlislarida muntazam ravishda ishtirok etmaganda;

mazkur Nizomda belgilangan majburiyatlarni, shuningdek Nizom talablarini bir-necha bor buzganda;

ularga nisbatan chiqarilgan sudning ayblov hukmi qonuniy kuchga kirganda;

vafot etganda, shuningdek, sudning qonuniy kuchga kirgan hal qiluv qarori asosida ular muomalaga layoqatsiz, bedarak yoʻqolgan yoki vafot etgan deb topilganda.

13. Ekspert guruhining tasdiqlangan aʼzolari haqidagi maʼlumotlar, shuningdek, ularning aloqa maʼlumotlari mahalliy Kengashning rasmiy veb-saytida (E-kengash elektron platformasida) eʼlon qilinishi mumkin.

14. Ekspert guruhining raisi:

Ekspert guruhining faoliyatini tashkil qiladi va unga umumiy rahbarlik qiladi;

Ekspert guruhining majlislarini chaqiradi va kun tartibini belgilaydi;

Ekspert guruhining majlislarida raislik qiladi;

Ekspert guruhining ish rejasini, majlisi bayonnomasini va boshqa hujjatlarini tasdiqlaydi;

Ekspert guruhi aʼzolarining zimmasiga yuklatilgan vazifalarni bajarilishini muvofiqlashtiradi;

Ekspert guruhining samarali ishini taʼminlash boʻyicha boshqa vakolatlarni amalga oshiradi.

15. Ekspert guruhining raisi boʻlmagan taqdirda, uning vakolatlari va majburiyatlarini rais oʻrinbosari bajaradi.

16. Ekspert guruhi raisining oʻrinbosari rais yoʻqligida Ekspert guruhining majlislarida raislik qiladi, Ekspert guruhining faoliyatini samarali tashkil qilish boʻyicha boshqa vakolatlarni amalga oshiradi.

17. Ekspert guruhining kotibi:

Ekspert guruhining faoliyatini uslubiy, tashkiliy-huquqiy va tashkiliy-texnik jihatdan taʼminlash masalalarini hal qiladi;

Ekspert guruhining navbatdagi majlisiga barcha zarur materiallar oʻz vaqtida tayyorlanishini taʼminlaydi;

kun tartibiga muvofiq Ekspert guruhi majlislari oʻtkazilishini tashkil etadi;

Ekspert guruhi majlisi oʻtkaziladigan sana, joy va taklif etiladigan shaxslar roʻyxatini Ekspert guruhining raisi bilan kelishadi;

Ekspert guruhining aʼzolarini va taklif etilgan shaxslarni Ekspert guruhi majlisi oʻtkaziladigan joy, sana va vaqt haqida xabardor qiladi;

Ekspert guruhi tomonidan tayyorlanadigan yakuniy hujjatlarning loyihalarini tayyorlaydi;

Ekspert guruhi aʼzolarining fikr-mulohazalari, takliflarini umumlashtiradi;

Ekspert guruhi xulosalarining koʻrib chiqilishi natijalarini monitoring qiladi va uning natijalarini Ekspert guruhi majlisida koʻrib chiqish boʻyicha takliflar kiritadi;

Ekspert guruhi majlisining bayonnomasini rasmiylashtiradi va tasdiqlangan bayonnomaning Ekspert guruhi aʼzolari hamda boshqa manfaatdor shaxslarga joʻnatilishini taʼminlaydi.

Ekspert guruhining faoliyatini samarali tashkil qilish boʻyicha boshqa vakolatlarni amalga oshiradi.

18. Ekspert guruhining aʼzolari oʻz majlislarida koʻrib chiqiladigan masalalarni muhokama qilish va hal qilishda oʻz vakolatini boshqalarga oʻtkazish huquqiga ega emas.

Ekspert guruhining majlisida ishtirok etish imkoni boʻlmagan holatlarda, uning aʼzosi majlis kun tartibidagi masalalar boʻyicha oʻz fikrini yozma shaklda yuborishi mumkin. Bunda uning fikri majlisda koʻrib chiqiladi va ovoz berishda hisobga olinadi.

Ekspert guruhining aʼzolari:

oʻz zimmalariga yuklatilgan vazifalarni bajarish uchun mahalliy Kengash sessiyalarida, uning doimiy komissiyalari tomonidan tashkil etiladigan majlislarda va boshqa ommaviy tadbirlarda ishtirok etadi;

Ekspert guruhi ish rejalarining loyihasi yuzasidan takliflar tayyorlaydi, ularni Ekspert guruhi majlisida koʻrib chiqish uchun kiritadi va tasdiqlangan ish rejalar bajarilishini taʼminlaydi;

mahalliy Kengash, uning doimiy komissiyalari faoliyatining samaradorligini oshirish boʻyicha takliflar va tavsiyalarni ishlab chiqishda hamda amalga oshirishda qatnashadi;

Ekspert guruhining kun tartibiga kiritilgan masalalar yuzasidan tahliliy va boshqa materiallar tayyorlaydi;

Ekspert guruhining zimmasiga yuklangan vazifalarga muvofiq boshqa vakolatlarni amalga oshiradi.

19. Ekspert guruhi faoliyatining asosiy masalalari uning majlisida koʻrib chiqiladi. Ekspert guruhining majlisi uning ish rejalari asosida, qoida tariqasida, har oyda kamida bir marta chaqiriladi.

Ekspert guruhining raisi Ekspert guruhi aʼzolarining uchdan bir qismining yozma murojaati asosida uning navbatdan tashqari majlisini chaqirishi mumkin.

Ekspert guruhining yigʻilishlari va kun tartibidagi masalalar mahalliy Kengashning rasmiy veb-saytida (E-kengash elektron platformasida) eʼlon qilinishi mumkin.

20. Ekspert guruhining majlislariga davlat organlari va tashkilotlari, nodavlat notijorat tashkilotlari va fuqarolik jamiyati institutlarining vakillari taklif etilishi mumkin.

21. Ekspert guruhi majlisi kun tartibining loyihasi Ekspert guruhi kotibi tomonidan Ekspert guruhi raisi va aʼzolarining takliflari asosida shakllantiriladi.

22. Ekspert guruhining majlisini uning raisi olib boradi. Rais ishtirok eta olmagan holatlarda, majlisni uning oʻrinbosari olib boradi.

Ekspert guruhining majlislarida mahalliy Kengash deputatlari va kotibiyat xodimlari ishtirok etishi mumkin.

23. Ekspert guruhining majlisi, agar unda Ekspert guruhi aʼzolarining kamida yarmi (kvorum) ishtirok etgan taqdirda vakolatli hisoblanadi.

24. Ekspert guruhining xulosasi majlisda ishtirok etayotgan Ekspert guruhi aʼzolarining oddiy koʻpchilik ovozi bilan qabul qilinadi.

25. Ekspert guruhining har bir aʼzosi qabul qilinayotgan xulosalar boʻyicha oʻzining fikrini yozma shaklda ifodalashga haqli. Bu holatda uning fikri Ekspert guruhi majlisining bayonnomasiga majburiy tartibda qoʻshib qoʻyiladi.

26. Ekspert guruhining majlisida qabul qilingan xulosasi bayonnoma bilan rasmiylashtiriladi. Ekspert guruhi majlisining bayonnomasi kotib tomonidan imzolanadi, majlisga raislik qiluvchi tomonidan tasdiqlanadi va uch kun muddatda mahalliy Kengashga, Ekspert guruhi aʼzolariga va manfaatdor shaxslarga yuboriladi.

27. Ekspert guruhining kotibi Ekspert guruhi aʼzolari koʻmagida Ekspert guruhi xulosalari koʻrib chiqilishini oʻrganadi, zarur boʻlgan hollarda, Ekspert guruhining raisiga tegishli takliflar kiritadi.

28. Mahalliy Kengash, uning doimiy komissiyalari va Ekspert guruhining majlislarida doimiy ravishda ishtirok etib, mahalliy Kengash hujjatlarini koʻrib chiqish va muhokama qilishda oʻz takliflari bilan faol qatnashgan, mahalliy Kengash uchun tavsiyalar, tahliliy materiallar ishlab chiqish, nazorat-tahlil tadbirlarini oʻtkazishga koʻmaklashish va ishtirok etish, qabul qilingan qonunchilik hujjatlarining mazmun-mohiyatini tushuntirishda jonbozlik koʻrsatgan Ekspert guruhi aʼzolari ragʻbatlantirilishi mumkin.

29. Ragʻbatlantirish mahalliy Kengash raisi, mahalliy Kengash doimiy komissiyasi tashabbusi bilan tashakkurnoma eʼlon qilish, turli mukofotlarga tavsiya qilish, yilda bir martalik pul mukofoti yoki qimmatbaho sovgʻa berish tarzida amalga oshiriladi.

30. Ekspert guruhining faoliyatini moddiy-texnik jihatdan taʼminlash mahalliy Kengash tomonidan, shuningdek, qonun hujjatlarida taqiqlanmagan boshqa manbalar hisobidan amalga oshiriladi.

31. Ekspert guruhining faoliyati uning nizomiga va Oʻzbekiston Respublikasining qonunchilik hujjatlariga muvofiq ekanligini nazorat qilish mahalliy Kengash raisi tomonidan amalga oshiriladi.

Korxonalar, muassasalar va tashkilotlarning rahbarlari Ekspert guruhi aʼzosining mahalliy Kengash va uning organlari faoliyatidagi ishtiroki davomida uning ish joyini (lavozimini) saqlagan holda, ishdan ozod qilishlari shart hamda bu vaqtda deputatning oʻrtacha ish haqi saqlanib qolinadi.

32. Ekspert guruhining va mahalliy Kengash raisining Ekspert guruhi faoliyati bilan bogʻliq hujjatlari ustidan belgilangan tartibda shikoyat qilinishi mumkin.

33. Ekspert guruhi toʻgʻrisidagi nizom va unga kiritiladigan oʻzgartirish hamda qoʻshimchalar mahalliy Kengashning qarori bilan tasdiqlanadi.