09.10.2024 yildagi 652-son
ONLINE TRANSLATE
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
qarori
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Taqsimlash elektr tarmoqlaridan foydalanish qoidalarini tasdiqlash to‘g‘risida
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining “Energetika sohasini isloh qilishning navbatdagi bosqichini amalga oshirish chora-tadbirlari to‘g‘risida” 2023-yil 28-sentabrdagi PF-166-son Farmoni ijrosini ta’minlash hamda elektr energiyasining ulgurji va chakana bozori mexanizmlarini bosqichma-bosqich joriy etish, elektr energiyasini taqsimlash tizimining xavfsiz va samarali ishlashini tashkil etish hamda iste’molchilarning elektr ta’minoti barqarorligini oshirish maqsadida Vazirlar Mahkamasi qaror qiladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1. Quyidagilarni nazarda tutuvchi Taqsimlash elektr tarmoqlaridan foydalanish qoidalari ilovaga muvofiq tasdiqlansin:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
taqsimlash tizimi operatorlarining vazifa va majburiyatlarini belgilash orqali taqsimlash tizimlarini ishonchli va barqaror ishlashini ta’minlash;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
iste’molchilar va kichik quvvatdagi elektr energiyasini ishlab chiqaruvchilarni taqsimlash elektr tarmoqlariga ulash;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
elektr energiyasi sifatini va iste’molchilarining elektr ta’minoti barqarorligini oshirish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
taqsimlash tizimlaridan samarali va xavfsiz foydalanishni tashkil etish hamda barcha foydalanuvchilar uchun teng shart-sharoitlarni yaratish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
taqsimlash elektr tarmoqlaridan oqilona va shaffof foydalanish shartlarini belgilash orqali elektr energiyasining ulgurji va chakana bozorida faoliyat yurituvchi tomonlar uchun umumiy texnik talablarni o‘rnatish.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

2. Ushbu qaror rasmiy e’lon qilingan kundan e’tiboran uch oy o‘tgach kuchga kiradi.

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3. Mazkur qarorning bajarilishini nazorat qilish O‘zbekiston Respublikasi energetika vaziri J.T. Mirzamahmudov hamda Energetika bozorini rivojlantirish va tartibga solish agentligi direktori Sh.X. Xodjayev zimmasiga yuklansin.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
O‘zbekiston Respublikasining Bosh vaziri A. ARIPOV
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Toshkent sh.,
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2024-yil 9-oktabr,
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
652-son
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

Vazirlar Mahkamasining 2024-yil 9-oktabrdagi 652-son qaroriga

ILOVA

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Taqsimlash elektr tarmoqlaridan foydalanish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

QOIDALARI

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
I bo‘lim. Umumiy qoidalar
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1. Mazkur Qoidalar taqsimlash elektr tarmoqlaridan oqilona va shaffof foydalanish orqali barcha ishtirokchilarga teng shart-sharoitlar yaratish, uni xavfsiz va ishonchli ekspluatatsiya qilish, taqsimlash tizimini rivojlantirish, shuningdek, iste’molchilarga elektr energiyasini ishonchli, xavfsiz va samarali yetkazib berishdagi munosabatlarni tartibga soladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2. Mazkur Qoidalarda maishiy iste’molchilarga faqatgina generatsiyalovchi modullarni o‘rnatgan yoki ulardan foydalanganda generatsiya modullariga nisbatan qo‘yilgan talab va majburiyatlar qo‘llaniladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3. Ushbu Qoidalarda quyidagi asosiy tushunchalar qo‘llaniladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
barqaror rejim — tizim chastotasi, kuchlanish, uzatish tarmog‘i va uskunalarning yuklamasi normal ish chegaralarida va operativ rentabellik yetarli bo‘lgan hamda tizim konfiguratsiyasi har qanday qisqa tutashuv tokini to‘xtatish, shuningdek, nosoz uskunalar (qurilma) tarmoqdan ajratilgan tizimning ishchi holati;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
generatsiyalovchi modul — elektr energiyasini sinxron yoki sinxron bo‘lmagan holda generatsiya qiluvchi (ishlab chiqaruvchi) qurilma yoki qurilmalar majmuasi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
iste’molchilarga xizmat ko‘rsatish — Taqsimlash tizimi operatori va uning iste’molchilari o‘rtasidagi kundalik operatsiyalar, jumladan, to‘lovlar, ulanish so‘rovlari va iste’molchilarning shikoyatlari, shuningdek, Taqsimlash tizimi operatori ushbu operatsiyalarning samaradorligini oshirish uchun o‘z zimmasiga oladigan har qanday faoliyat;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ihotalangan tarmoq — tarmoqning qolgan qismidan ajratilgan, lekin ihotalangan hududda elektr energiyasi ishlab chiqarish va iste’molchilarni barqaror elektr energiyasi bilan ta’minlash imkoniyatiga ega elektr stansiya yoki generatsiyalovchi modullar jamlanmasi hamda ular bilan bog‘liq yuklama.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ihotalash — yagona elektr energetikasi tizimning bir qismini yoki komponentini, ushbu qism yoki komponentga xizmat ko‘rsatish lozim bo‘lganda xavfsizlikni ta’minlash yoki elektr ta’minoti talab etilmaganida elektr tarmog‘idan alohida ajratish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
muhim hodisa — taqsimlash tizimi va (yoki) Foydalanuvchi tizimiga sezilarli va keng tarqalgan ta’sir ko‘rsatadigan taqsimlash tizimi yoki Foydalanuvchi tizimida yuz bergan vaziyat (nosozlik);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Nazorat qiluvchi organ — elektr energetika sohasida qonunchilik hujjatlari hamda texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlar talablariga rioya qilinishi ustidan davlat nazoratini amalga oshiruvchi organ — Elektr energiyasi, neft mahsulotlari va gazdan foydalanishni nazorat qilish inspeksiyasi yoki qonun hujjatlarga muvofiq belgilanishi mumkin bo‘lgan boshqa tashkilot;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
past kuchlanish — 1000 V dan oshmaydigan kuchlanish darajasi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
taqsimlash tizimi — uzatish tizimidan yoki ishlab chiqaruvchilardan to yakuniy iste’molchilarning ulanish nuqtasigacha kuchlanishi 35 kV va undan past bo‘lgan elektr tarmog‘i xo‘jaligi obyektlari majmui (35 kV kuchlanishli fiderlar va ushbu fiderga ulangan taqsimlash qurilmalari va transformatorlar ham taqsimlash tizimi hisoblanadi);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Taqsimlash tizimi operatori — Energetika bozorini rivojlantirish va tartibga solish agentligi (keyingi o‘rinlarda — Energetika bozori regulatori) tomonidan berilgan litsenziya asosida O‘zbekiston Respublikasining muayyan hududida elektr energiyasini taqsimlash bo‘yicha faoliyatni amalga oshirish vakolati berilgan yuridik shaxs;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ta’minotchi — elektr energiyasini iste’molchilarga yetkazib berish (sotish) bilan shug‘ullanadigan korxona;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Tizim operatori — elektr energiyasiga bo‘lgan talab va taklifga ta’sir qiluvchi omillarni hisobga olgan holda tezkor-dispetcherlik boshqaruvini amalga oshiruvchi yuridik shaxs;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Uzatish tizimi operatori — O‘zbekiston Respublikasida uzatish tizimlarini ekspluatatsiya qilish va rivojlantirish bo‘yicha faoliyatni amalga oshirish vakolatiga ega bo‘lgan yuridik shaxs;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
uzish — iste’molchini elektr energiyasi yetkazishni to‘xtatish, shuningdek, bir vaqtning o‘zida bir nechta elektr uzatish tarmoqlari orqali elektr energiyasini qabul qiluvchi iste’molchilar uchun elektr energiyasi iste’molini cheklamasdan bir yoki bir nechta elektr ta’minoti tarmoqlarini uzish, avtomatik himoya vositalarining muvaffaqiyatli ishlashi natijasida yuzaga kelgan uzilishlar bundan mustasno;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ulanish nuqtasi — ulanish shartnomasida ko‘rsatilgan, Foydalanuvchining tizimini taqsimlash tizimiga jismoniy ulash joyi(joylari);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ulanish shartnomasi — Foydalanuvchi va Taqsimlash tizimi operatori o‘rtasida Foydalanuvchi uskuna va qurilmalarini taqsimlash tizimiga (yangi ulanish nuqtasiga) ulash shartlarini belgilovchi shartnoma;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
o‘tkinchi kuchlanish — qisqa muddatli kuchlanish tebranishlaridan qisqaroq vaqtdagi yuqori chastotali o‘ta kuchlanishlar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
o‘rta kuchlanish — 1 kV dan 35 kV gacha bo‘lgan kuchlanish darajasi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
o‘chirgich — barqaror sharoitlarda elektr zanjirini uzish, ulash va o‘tkazish uchun hamda qisqa tutashuv kabi avariya holatlarida elektr zanjirlarini uzish va ma’lum muddatda ulash imkoniyatiga ega bo‘lgan mexanik kommutatsiya uskunasi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
o‘chirish — elektr energetika tizimining tarkibiy qismi ushbu komponent bilan bevosita bog‘liq bo‘lgan ba’zi bir hodisa sababli o‘z vazifasini bajara olmaydigan holat. Uchirish iste’molchilarning elektr ta’minotidan uzilishiga yoki uzilmasligiga olib kelishi mumkin. Chaqmoq chaqishi, kondensator batareyalari yoki kabelni almashlab ulash, tokning uzilishi, yerga tutashuv yoyi, ferrorezonans va boshqa shunga o‘xshash hodisalar natijasida yuzaga kelgan yuqori chastotali o‘ta kuchlanish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

flikerlar — miltillash, elektr tarmog‘ida yuklamaning tez yoki tez-tez o‘zgarishi yoxud boshqa sabablarga ko‘ra kuchlanishning tebranishi natijasida yuzaga keladigan holat. Bu holat yorug‘likning miltillashiga olib keladi yoki sezgir uskunalarning ishlashiga ta’sir qiladi;

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Foydalanuvchi — o‘z tarmoqlari orqali taqsimlash tizimiga ulangan yoki ulanishi rejalashtirilgan iste’molchi va elektr energiyasini ishlab chiqaruvchi (taqsimlash tizimidan foydalanish huquqiga ega bo‘lgan jismoniy yoki yuridik shaxs);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
xavfsizlik — elektr energetika tizimining barqaror holatda uzluksiz ishlashi, tizimning ba’zi qismlari yoki komponentlari o‘chirilgan holatida ham yakuniy iste’molchilarni xavfsiz va yetarli darajada elektr energiyasi bilan ta’minlash;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
hodisa — qisqa tutashuv, uskunaning ishdan chiqishi, noqulay ob-havo sharoiti yoki tabiiy hodisa tufayli tizimidagi favqulodda o‘zgarish yoki uzilishning rejadan tashqari yoki rejalashtirilmagan holda sodir bo‘lishi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
cheklash — shartnomada nazarda tutilgan tadbirlarni amalga oshirish oqibatida muayyan vaqt oralig‘i davomida, shuningdek, Taqsimlash tizimi operatorining elektr tarmoqlarida fors-major holatlar tufayli paydo bo‘lgan avariya rejimlari vaqtida iste’molchiga shartnomada belgilangan elektr energiyasini yetkazib berish miqdorining kamayishi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Elektr stansiyasi operatori — Elektr stansiyalariga yoki generatsiyalovchi modullarga ega bo‘lgan jismoniy yoki yuridik shaxs, jumladan generatsiyalovchi modul operatori deb ham yuritiladi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
elektr sxemasi — uskunalar yoki elektr energetika tizimining tarkibiy qismlarini bir-biriga yoki tashqi tizimlarga ulashni ko‘rsatadigan sohaga oid belgilardan foydalangan sxematik chizma (diagramma);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
elektr energiyasi sifati — elektr energiyasi parametrlarining milliy standartlari bo‘yicha belgilangan talablarga muvofiqligi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
elektr energiyasi ta’minotidagi tanaffus — iste’molchiga elektr energiyasi yetkazib berishni to‘xtatish, avtomatika qurilmalarining muvaffaqiyatli ishlashi tufayli yoki elektr energiyasi iste’mol qilishning cheklanishiga olib kelmaydigan, bir vaqtning o‘zida bir nechta liniyalar bo‘yicha elektr energiyasini oluvchi iste’molchilar uchun bitta yoki bir nechta elektr energiyasi yetkazib berish liniyalarining uzib qo‘yilishi tufayli sodir bo‘ladigan tanaffuslar bundan mustasno;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
yuqori kuchlanish — 110 kV dan 500 kV gacha bo‘lgan kuchlanish darajasi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4. Yuqori va o‘rta kuchlanishli podstansiyalar Uzatish tizimi operatori tomonidan, 0,4 — 10 kV kuchlanishli elektr tarmog‘i xo‘jaligi obyektlari va 35 kV kuchlanishli fiderlar (ushbu fiderga ulangan taqsimlash qurilmalari va transformatorlar) Taqsimlash tizimi operatorlari tomonidan ekspluatatsiya qilinadi hamda uzatish va taqsimlash tizimlari o‘rtasidagi mansublik chegarasi o‘rta kuchlanishli podstansiyaning yacheykalarida (fiderlarning chiqish nuqtasida) belgilanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
II bo‘lim. Elektr ta’minoti me’yorlari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1-bob. Elektr energiyasi sifati me’yorlari (talablari)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1-§ Elektr energiyasi sifati buzilishi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
5. Elektr energiyasining sifati texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlar bilan belgilanadi va sifat ko‘rsatkichlarining ushbu hujjatlarda belgilangan chegaralardan chetga chiqishi (og‘ishi) elektr energiyasining sifati buzilishiga olib keladi. Elektr energiyasining sifati yagona elektr energetikasi tizimini ishonchli va samarali ishlashini ta’minlash hamda iste’molchilarning elektr ta’minotidagi asosiy ko‘rsatkich hisoblanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
6. Elektr energiyasining sifati kuchlanish va chastota darajalari hamda ularni tashkil etuvchilarning to‘lqin shakli buzilishi bilan o‘lchanadi. Quyidagilardan kamida bittasi mavjud bo‘lib, u taqsimlash tizimining barqaror ishlashiga sezilarli ta’sir ko‘rsatsa, elektr energiyasi sifati buzilgan hisoblanadi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
chastotaning 50 Nz nominal qiymatdan og‘ishi ruxsat etilgan diapazondan oshganda;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
kuchlanish belgilangan nominal qiymatdan og‘ganda;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
kuchlanish tebranishi ruxsat etilgan diapazondan oshganda;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
kuchlanish nomutanosibligida (nosimmetriyalik yoki nosinusoidallik);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
tizimda garmonik chastotalar mavjud bo‘lganda;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
kuchlanish tebranishlari intensivligi ruxsat etilgan chegaralardan tashqariga chiquvchi flikerlar (miltillash)ga olib kelganda;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
taqsimlash tizimida yuqori chastotali o‘ta kuchlanishlar mavjud bo‘lganda.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2-§. Chastota tebranishlari (og‘ishi)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
7. Taqsimlash tizimida nominal chastota 50 Nz ga teng bo‘lishi shart. Taqsimlash tizimi chastotasining nominal qiymatdan og‘ishi (ko‘tarilishi yoki tushishi) chastota tebranishi (og‘ishi) hisoblanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Bir hafta davomida 95 foiz vaqt oralig‘ida ±0,2 Nz dan va 100 foiz vaqt oralig‘ida ±0,4 Nz dan oshishi elektr energiyasining sifatini buzilishi hisoblanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
8. Taqsimlash tizimi operatori o‘z tizimini Tizim operatoriga yagona elektr energetikasi tizimida texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlar talablariga muvofiq asosiy chastotani saqlab turishga yordam beradigan tarzda loyihalashtirishi va ekspluatatsiya qilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
9. Barqaror ekspluatatsiya sharoitlari texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlarga (Texnik jihozlarning elektromagnit mosligi, Umumiy maqsadlar uchun elektr ta’minoti tizimlarida elektr energiyasi sifati standartlari) mos bo‘lishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3-§. Kuchlanish tebranishi (og‘ishi), nosimmetriyaligi va o‘tkinchi kuchlanishlar
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
10. Kuchlanishi tebranishi (og‘ishi) kuchlanishning o‘rtacha kvadratik og‘ishining foizlarda ifodalangan nominal qiymatidan chetga chiqishi sifatida aniqlanadi. Barqaror ekspluatatsiya rejimlarida kuchlanish o‘zgarishi ±10 foizdan oshmasligi shart. Kuchlanish tebranishlari qisqa yoki uzoq muddatli bo‘lishi mumkin.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
11. Kuchlanishning qisqa muddatli tebranishi nominal chastotaning yarim siklidan (10 millisoniya) ortiq, lekin bir daqiqadan ko‘p bo‘lmagan vaqt davomida kuchlanish o‘rtacha kvadratik qiymatining nominal qiymatidan og‘ishi sifatida aniqlanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Kuchlanishning o‘rtacha kvadratik qiymati nominal qiymatning:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
110 foizdan 180 foizgacha oshsa kuchlanishning qisqa muddatli tebranishi kuchlanishning sakrashi (lahzada ko‘tarilishi);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
90 foizidan 10 foizigacha kamaysa kuchlanishning qisqa muddatli tebranishi kuchlanishning qisqa vaqtli pasayishi (yoki lahzada pasayishi) hisoblanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
12. Kuchlanishning uzoq muddatli tebranishlari kuchlanish o‘rtacha kvadratik qiymatining nominal qiymatdan bir daqiqadan ortiq vaqt davomida og‘ishi sifatida aniqlanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Kuchlanishning o‘rtacha kvadratik qiymati nominal qiymatning:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
90 foiz miqdoriga teng yoki undan kamni tashkil etsa kuchlanishning uzoq muddatli o‘zgarishi — past kuchlanish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
110 foiz miqdoriga teng yoki undan yuqori bo‘lsa kuchlanishning uzoq muddatli o‘zgarishi — o‘ta kuchlanish hisoblanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
13. Taqsimlash tizimi operatorlari barqaror ekspluatatsiya sharoitida Foydalanuvchining taqsimlash tizimiga ulanish nuqtasida kuchlanishning pasayishi yoki o‘ta kuchlanish yuzaga kelmasligini ta’minlashi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
14. Taqsimlash tizimi operatori katta quvvatli asinxron dvigatellarni ishga tushirish vaqtidagi kuchlanish pasayishlari boshqa Foydalanuvchilar qurilmalari yoki jihozlariga salbiy ta’sir ko‘rsatmasligini ta’minlash uchun taqsimlash tizimining yetarli quvvat o‘tkazuvchanlikka ega bo‘lishini ta’minlashi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
15. Kuchlanish nosimmetriyaligi faza kuchlanishi o‘rtacha qiymatining uch fazali kuchlanishning o‘rtacha qiymatidan maksimal og‘ishi hisoblanadi. Kuchlanish nosimmetriyaligi faza kuchlanishini uch fazali kuchlanishning o‘rtacha qiymatiga nisbati bilan (foizlarda) aniqlanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
16. Barqaror ekspluatatsiya sharoitlarida Foydalanuvchining ulanish nuqtasida maksimal kuchlanish nosimmetriyaligi (nomutanosibligi) elektr energiyasi sifati ko‘rsatkichlarida belgilangan qiymatdan oshmasligi shart. Bunda 10 daqiqaning 95 foizi davomida 2 foiz, 100 foizi davomida esa 4 foizdan oshmasligi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4-§. Garmonikalar va flikerlar (miltillash) intensivligi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
17. Garmonikalar kuchlanish va tokning sinusoidaligi chastotasining asosiy chastota butun soni karrasiga tengligi bilan aniqlanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
18. Jami garmonik buzilish individual garmonikalar amplitudalari kvadratlari yig‘indisining o‘rtacha kvadratik qiymatining asosiy to‘lqin chastotasining o‘rtacha kvadratik qiymatiga nisbati bilan aniqlanadi va bu garmonik tashkil etuvchilarning umumiy koeffitsiyenti deb yuritiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
19. Maksimal yuklamadagi umumiy garmonik buzilish maksimal yuklamadagi tokning garmonik buzilishlari o‘rtacha kvadrat qiymatining (15 yoki 30 daqiqa davomida) joriy maksimal iste’mol tok kuchining ulushi sifatida foizlarda aniqlanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
20. Kuchlanishning garmonik tashkil etuvchilarining umumiy koeffitsiyenti qiymatlari quyidagicha:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1000 V kuchlanishgacha — 12,0;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
6 — 10 kV kuchlanishlarda — 8,0;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
35 kV kuchlanishda — 6,0.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
21. Flikerlar (miltillash) ta’sirini baholashda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
qisqa davrli flikerlar intensivligi ularni keltirib chiqaruvchi manbadan kelib chiqadigan ta’sir 10 daqiqalik davr uchun aniqlanadi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
uzoq muddatli va o‘zgaruvchan davriylik (sikl)dagi flikerlar intensivligi ularni keltirib chiqargan manbadan kelib chiqadigan qisqa muddatli flikerlar intensivligi bilan aniqlanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Uzoq muddatli flikerlar intensivligi ikki soatlik vaqt mobaynida ketma-ket 12 qisqa muddatli flikerlar intensivligini o‘lchashdan olingan qiymat bilan o‘lchanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Qisqa muddatli flikerlar intensivligi 10 daqiqa vaqt davomida miltillashni hisoblash uskunasi ko‘rsatkichlaridagi vaqt oraliqlarida aniqlangan miltillashning vizual intensivligi darajasi bilan o‘lchanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
22. Foydalanuvchilarning ulanish nuqtasida flikerlar intensivligi texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlarda belgilangan qiymatdan oshmasligi lozim, bunda mos ravishda qisqa davr uchun 1,38 birlikdan va uzoq muddat davomida 1,0 birlikdan oshmasligi talab etiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

2-bob. Elektr ta’minoti ishonchliligi ko‘rsatkichlari

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1-§. Taqsimlash tizimining ishonchlilik ko‘rsatkichlarini belgilash mezonlari va hisobotlarini yuritish tartibi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
23. Energetika vazirligi taqsimlash tizimining ishonchlilik ko‘rsatkichlarini o‘rnatish, hisobga (ro‘yxatga) olish va hisobot yuritishning yagona tizimini joriy etadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
24. Taqsimlash tizimi operatorlari uchun bir xil ishonchlilik ko‘rsatkichlari (yoki maqsadli ko‘rsatkichlar) qo‘llaniladi. Bunda ko‘rsatkichlar darajalari har bir taqsimlash tizimiga xos bo‘lishi va dastlab uning o‘tgan davrlardagi ko‘rsatkichlariga asoslangan bo‘lishi talab etiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
25. Taqsimlash tizimi operatorlari yuklama zichligi, taqsimlash (sotish) tuzilmasi, xizmat ko‘rsatish narxi, ishchi kuchlanishi va Energetika vazirligining mos deb hisoblaydigan boshqa texnik ko‘rsatkichlar kabi xususiyatlar asosida turli toifalarga guruhlanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
26. Taqsimlash tizimi operatorlari Energetika vazirligi tomonidan har yili ularning haqiqiy ko‘rsatkichlari, jumladan ishonchlilik va samaradorlikning amaldagi ko‘rsatkichlari bilan maqsadli ko‘rsatkichlarini solishtirish orqali baholab boriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
27. Taqsimlash tizimi operatori har chorakda Energetika vazirligiga o‘z taqsimlash tizimining ishi, sodir bo‘lgan uzilishlar ularning sabablari to‘g‘risida oylar kesimida hisobot taqdim etib boradi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Yil yakuni bilan umumlashtirilgan batafsil hisobot va yuz bergan muhim hodisalar tavsifi Energetika vazirligiga taqdim etiladi. Energetika vazirligi har bir Taqsimlash tizimi operatorini baholaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Energetika vazirligi baholash natijalari, yil yakuni bilan O‘zbekiston Respublikasi taqsimlash tizimi bo‘yicha umumlashtirilgan yillik hisobotni hamda tegishli takliflarni har yili 1-fevralga qadar Energetika bozori regulatoriga kiritadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

Baholash hujjatlari va umumlashtirilgan hisobotda Taqsimlash tizimi operatorlari tomonidan yo‘l qo‘yilgan kamchiliklar, normativ-huquqiy hujjatlar talablari buzilishi va boshqa faktlar ko‘rsatib o‘tilishi kerak.

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
28. Energetika vazirligi eshituvlar va muhokamalardan so‘ng har yili 1-dekabrga qadar har bir taqsimlash tizimi uchun kelgusi yilga samaradorlik va ishonchlilikning maqsadli ko‘rsatkichlarini ishlab chiqadi va tasdiqlaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2-§. Taqsimlash tizimining ishonchlilik ko‘rsatkichlari (indekslari)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
29. Taqsimlash tizimi operatorlari uchun taqsimlash tizimining ishonchliligi bo‘yicha quyidagi ko‘rsatkichlar belgilanadi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
taqsimlash tizimi ishida uzilishlarning o‘rtacha chastotasi indeksi (SAIFI);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
taqsimlash tizimi ishida uzilishlarning o‘rtacha davomiyligi indeksi (SAIDI);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
iste’molchilar uchun o‘rtacha uzilishlar muddati indeksi (CAIDI);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
iste’molchilar elektr ta’minotidagi lahzalik uzilishlarining o‘rtacha chastotasi indeksi (MAIFI).
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
30. Taqsimlash tizimi ishida uzilishlarning o‘rtacha chastotasi indeksi (SAIFI) o‘rtacha iste’molchi uchun belgilangan vaqt oralig‘ida elektr energiyasi ta’minotidagi uzilishlar sodir bo‘lishi doimiyligini (chastotasini) ko‘rsatib beradi. Ushbu ko‘rsatkich Foydalanuvchida (iste’molchi) ma’lum vaqt davomida o‘rtacha uzilishlar sonini ifodalaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
SAIFI ma’lum vaqt oralig‘ida taqsimlash tizimida sodir bo‘lgan umumiy uzilishlar sonining taqimlash tizimining jami Foydalanuvchilari (iste’molchi) soniga nisbati bilan aniqlanadi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

SAIFI

=

ni = 1Ni

Nf

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
bu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
i — uzilishlar soni;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ni — elektr ta’minotida uzilish bo‘lgan Foydalanuvchilar soni;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Nf — taqsimlash tizimidagi jami Foydalanuvchilar soni.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
31. Taqsimlash tizimi ishida uzilishlarning o‘rtacha davomiyligi indeksi (SAIDI) o‘rtacha Foydalanuvchi (iste’molchi) uchun belgilangan vaqt oralig‘ida sodir bo‘lgan uzilishlarning umumiy davomiyligini ko‘rsatib beradi. Ushbu ko‘rsatkich foydalanuvchida (iste’molchi) ma’lum vaqt davomida uzilishlarning o‘rtacha davomiyligini daqiqalar yoki soatlarda ifodalaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
SAIDI ma’lum vaqt oralig‘ida barcha uzilishlar davomiyligi yig‘indisining taqsimlash tizimi Foydalanuvchilarining umumiy soniga nisbati bilan aniqlanadi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

SAIDI

=

ni = 1(Ni × ti)

Nf

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
bu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ti — har bir alohida o‘chishning davomiyligi (daqiqa yoki soatlarda);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ni — elektr ta’minotida uzilish bo‘lgan Foydalanuvchilar soni;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

Nf — taqsimlash tizimidagi jami Foydalanuvchilar soni.

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
32. Iste’molchilar uchun o‘rtacha uzilishlar muddati indeksi (CAIDI) elektr ta’minotini (xizmat ko‘rsatish) tiklash uchun zarur bo‘lgan o‘rtacha vaqtni ifodalaydi. Ushbu indeks uzilishdan keyin elektr ta’minotini tiklash uchun talab etilgan o‘rtacha vaqtni ifodalaydi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

CAIDI

=

SAIDI

SAIFI

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
33. Iste’molchilar elektr ta’minotidagi lahzalik uzilishlarining o‘rtacha chastotasi indeksi (MAIFI) lahzalik uzilishlarining o‘rtacha chastotasini ko‘rsatib beradi. Ushbu indeks ma’lum vaqt ichida o‘rtacha qisqa muddatli uzilishlarning qanchalik tez-tez sodir bo‘lishi chastotasini ifodalaydi va kuyidagi formula orqali aniqlanadi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

MAIFI

=

Di

Nf

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
bu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Di — ma’lum vaqt oraligida sodir bo‘lgan qisqa muddatli uzilishlarning umumiy soni;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Nf — taqsimlash tizimi Foydalanuvchilarining umumiy soni.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3-§. Elektr ta’minotida tanaffuslar kiritish, uzilishlar va istisno holatlar
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
34. Elektr ta’minotidagi uzilishlar qisqa tutashuvlar, birlamchi taqsimlash tarmoqlari va (yoki) transformatorlardagi nosozliklar vaqtida himoya vositalarining ishlashi natijasida podstansiyadan taqsimlash transformatorigacha bo‘lgan har qanday uzilishlarni o‘z ichiga oladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
35. Ishonchlilik ko‘rsatkichlarini (indekslarini) hisoblashda quyidagi hodisalar istisno qilinadi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
taqsimlash tizimining transformator punktidan iste’molchilarga qadar bo‘lgan tarmoqlaridagi uzilishlar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
uzatish tizimi tarmoqlari yoki podstansiyalari va generatsiya obyektlaridagi uzilishlar yoki favqulodda o‘chishlar natijasida yuzaga kelgan uzilishlar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
elektr ta’minoti uzilishi haqida Foydalanuvchilarni uzilishdan kamida uch kun oldin xabardor qilingan rejali o‘chirishlar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Foydalanuvchining yoki ularning vakolatli vakili talabiga binoan amalga oshirilgan uzilishlar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Tizim operatori ko‘rsatmasiga binoan, yagona elektr energetikasi tizimining loyihaviy va (yoki) me’yoriy ekspluatatsiya chegarasidan tashqaridagi ish rejimlariga olib kelgan yirik hodisalar sodir bo‘lgan vaqtdagi yoki yagona elektr energetikasi tizimi obyektlarining ishdan chiqishi natijasida amalga oshirilgan o‘chirishlar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

Taqsimlash tizimi operatorining xizmat ko‘rsatish hududida favqulodda holat e’lon qilingandagi yoki shunday holat e’lon qilinishiga olib keladigan fors-major holatlari natijasida yuzaga kelgan uzilishlar;

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Energetika vazirligi tomonidan muhokamalardan so‘ng tasdiqlangan va tegishli xabarnomalar orqali bildirilgan muhim hodisalar, shu jumladan yirik hodisa sababli uzilishlar.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
36. Yagona elektr energetikasi tizimining loyihaviy va (yoki) me’yoriy ekspluatatsiya chegarasidan tashqaridagi ish rejimlariga olib kelgan yirik hodisalar kamida bir kuni mobaynida davom etsa muhim hodisa hisoblanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Muhim hodisa kuni iste’molchilarga xizmat ko‘rsatishdagi kunlik SAIDI indeksining qiymati chegara qiymatidan oshib ketgan kun.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Kundalik SAIDI indeksini hisoblash uchun bir kalendar kundan ortiq davom etadigan har qanday elektr ta’minotida uzilishlar boshlangan kunga hisoblanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

Kunlik SAIDI indeksi muhim hodisa kunidan oshib ketgan kunlar taqsimlash tizimi odatdagidan (kutilganidan) ko‘proq yuklamalar bilan ishlaydigan kunlar hisoblanadi.

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Taqsimlash tizimi operatorlari tomonidan muhim hodisalar sodir bo‘lgandagi harakatlar qayd etib boriladi va Energetika vazirligiga taqdim etiladi. Energetika vazirligi tomonidan ushbu qaydlar alohida tahlil qilinadi va hisoboti yuritiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
37. Fors-major holatlari tomonlarning xohish-irodasi va faoliyatiga bog‘liq bo‘lmagan tabiat hodisalari yoki ijtimoiy-iqtisodiy holatlar (ommaviy noroziliklar, urush holati, qamal, davlat manfaatlarini ko‘zlab import va eksportni taqiqlash, xalqaro sanksiyalarning joriy etilishi va boshqalar), obyektiv to‘sqinlik qiluvchi holatlar (epidemiya, pandemiya, karantin), texnogen ofatlar (yong‘inlar, portlashlar va boshqalar), favqulodda va keng miqyosdagi kutilmagan avariyalar, uzilishlar sababli yuzaga kelgan sharoitlarda taraflarga qabul qilingan majburiyatlarni bajarish imkonini bermaydigan favqulodda, oldini olib bo‘lmaydigan va kutilmagan holatlar natijasida mazkur Qoidalar shartlarining bajarilmasligiga olib keluvchi hodisalar, xususan:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti tomonidan e’lon qilingan favqulodda holatlar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
respublika yoki mahalliy ijro etuvchi hokimiyat organlari tomonidan e’lon qilingan favqulodda vaziyatlar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

elektr energetika tizimida Energetika vazirligi yoki Energetika bozori regulatori tomonidan e’lon qilingan fors-major holatlarning alohida vaziyatlari;

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Taqsimlash tizimi operatorining tizimi ishiga sezilarli ta’sir ko‘rsatadigan va tegishli ravishda yuqorida ta’riflangan fors-major holatlarga olib keladigan bog‘liq tizimlardagi (uzatish tizimi, qo‘shni taqsimlash tizimlari yoki elektr stansiyalar) yirik hodisalar.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3-bob. Taqsimlash tizimining samaradorlik mezonlari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1-§. Taqsimlash tizimidagi yo‘qotishlar tasnifi va me’yorlari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
38. Taqsimlash tizimiga qabul qilingan elektr energiyasi va yakuniy Foydalanuvchilarga yetkazib beriladigan elektr energiyasi o‘rtasidagi farq taqsimlash tizimining yo‘qotishlari hisoblanadi. Taqsimlash tizimi obyektlarining o‘z ehtiyojlari uchun sarflagan elektr energiyasi miqdori yo‘qotishlar hisoblanmaydi va yo‘qotishlar tarkibiga kiritilmaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
39. Taqsimlash tizimida elektr energiyasi yo‘qotishlari texnik va texnik bo‘lmagan (iqtisodiy) toifalarga bo‘linadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
40. Texnik yo‘qotishlar taqsimlash elektr tarmoqlaridagi va uskunalaridagi fizik jarayonlar (transformatorlar chulg‘amlaridagi) natijasida va o‘lchash vositalaridagi texnik xatolar sababli kelib chiqadigan har qanday yo‘qotishlarni o‘z ichiga oladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

41. Texnik bo‘lmagan (iqtisodiy) yo‘qotishlar o‘g‘irlik, elektr energiyasi hisoblagichlari ko‘rsatkichlarini yozib olishdagi xatoliklar, elektr energiyasi hisoblagichlarini ulash sxemasi o‘zgartirish, elektr energiyasi hisoblagichlariga tashqi aralashuv (ta’sir), shuningdek, elektr energetika tizimining jismoniy xususiyatlari va funksiyalari bilan bog‘liq bo‘lmagan boshqa yo‘qotishlar natijasida yo‘qotilgan elektr energiyasining yig‘indisini anglatadi.

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
42. Taqsimlash tizimi operatorlari belgilangan tartibga ko‘ra o‘z taqsimlash tizimidagi texnik va texnik bo‘lmagan (iqtisodiy) yo‘qotishlar me’yorlarini ishlab chiqib, birlamchi ma’lumotlar va asoslantiruvchi hisob-kitoblar bilan Nazorat qiluvchi organ hamda Energetika vazirligiga kelishish uchun kiritadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
43. Nazorat qiluvchi organ birlamchi ma’lumotlar (transformatorlar soni, elektr tarmoqlari uzunligi), hisob-kitoblarni tekshiradi va kelishib beradi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Birlamchi ma’lumotlar tegishli hujjatlar va (yoki) joyiga chiqqan holda Nazorat qiluvchi organning tegishli bo‘linmalari tomonidan tekshiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Nazorat qiluvchi organ tomonidan birlamchi ma’lumotlar va hisob-kitoblarda noaniqliklar yoki kamchiliklar aniqlangan taqdirda ularni bayon qilgan holda Taqsimlash tizimi operatoriga qaytaradi. Taqsimlash tizimi operatori e’tirozlarni qabul qilgandan so‘ng besh ish kuni davomida texnik yo‘qotishlar bo‘yicha barcha hujjatlarni ularga qayta kiritadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
44. Nazorat qiluvchi organ ko‘rib chiqib, kelishganidan so‘ng, Energetika vazirligi bilan kelishiladi va tasdiqlash uchun Energetika bozori regulatoriga kiritiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

Bunda Energetika vazirligi mazkur texnik yo‘qotish me’yorlarini normativ-huquqiy hujjatlar asosida ishlab chiqilganligini hamda elektr energiyasi ishlab chiqarish va iste’mol balansiga muvofiqligini tekshiradi.

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
45. Energetika bozori regulatori belgilangan tartibda taqsimlash tizimida yuzaga keladigan texnologik yo‘qotishlarning ruxsat etilgan me’yorlarini tasdiqlaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2-§. Taqsimlash tizimi operatorining o‘z ehtiyojlari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
46. Taqsimlash tizimi operatorining o‘z ehtiyojlari taqsimlash tizimining barqaror ishlashi uchun zarur bo‘lgan elektr energiyasi miqdorini o‘z ichiga oladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
47. Taqsimlash tizimi operatori o‘z ehtiyojlari uchun zarur bo‘ladigan elektr energiyasi miqdorlarini tasdiqlash uchun asosli hisob-kitoblar bilan Energetika vazirligiga kiritadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

Energetika vazirligi Taqsimlash tizimi operatori buyurtmasi asosida, taqsimlash tizimining strukturasi va yuklanganlik darajasidan kelib chiqib uning o‘z ehtiyoji uchun sarflanishi mumkin bo‘lgan elektr energiyasi miqdorini belgilaydi.

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
48. Taqsimlash tizimi operatorining o‘z ehtiyoji uchun haqiqiy iste’moli ekspluatatsiya va texnik xizmat ko‘rsatish xarajatlarining bir qismi sifatida qabul qilinadi hamda uning xizmat ko‘rsatish xarajatlariga kiritiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3-§. Ulanish nuqtasida quvvat koeffitsiyenti
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
49. Taqsimlash tizimining Foydalanuvchilari ulanish nuqtasida kuchlanish darajasiga muvofiq kamida quyidagi quvvat koeffitsiyentini ta’minlashlari (saqlab turishlari) shart:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
0,4 kV kuchlanish uchun — 0,97;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
6 — 10 kV kuchlanish uchun — 0,90 — 0,95 oralig‘ida (aniq qiymat ulanish shartnomasida belgilanadi).
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

50. Foydalanuvchilarga belgilangan maqsadli darajadan past bo‘lgan quvvat koeffitsiyenti uchun, shuningdek, maqsadli darajadan oshib ketgan quvvat koeffitsiyenti uchun belgilangan tartibda choralar qo‘llanadi.

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Quvvat koeffitsiyentining belgilangan qiymatdan pasayishi yoki ortishi yuzasidan choralar Vazirlar Mahkamasi tomonidan belgilangan tartibda yoki elektr ta’minoti shartnomasiga muvofiq amalga oshiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
51. Taqsimlash tizimi operatori fiderlar va podstansiya shinalaridagi reaktiv quvvat iste’molini podstansiya va fiderlarda yo‘qotishlarni iqtisodiy jihatdan eng maqbul darajaga qadar qisqartirish imkonini beradigan hajmga moslashtirishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

4-bob. Foydalanuvchilarga xizmat ko‘rsatish talablari va me’yorlari

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1-§. Foydalanuvchilarga xizmat ko‘rsatish talablari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
52. Taqsimlash tizimi operatori yoki Ta’minotchining o‘z iste’molchilari bilan o‘zaro hamkorligining samaradorligini belgilaydigan, iste’molchilar ehtiyojlarini to‘liq qondirish uchun mo‘ljallangan talablar xizmat ko‘rsatish talablari hisoblanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Foydalanuvchilarga (iste’molchilarga) xizmat ko‘rsatish talablari kafolatlangan va umumiy talablardan iborat.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

53. Iste’molchilarga xizmat ko‘rsatishda kafolatlangan talablar ko‘rsatkichlariga rioya etilmaganligi yoki ularning belgilangan maqsadli qiymatlariga erishilmaganligi uchun Taqsimlash tizimi operatori yoki ta’minotchilarga jarimalar qo‘llaniladigan talablardir. Bunday talablarni buzilishi natijasida jabrlangan iste’molchining zarari Taqsimlash tizimi operatorlari yoki Ta’minotchilar tomonidan qoplab beriladi.

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
54. Umumiy talablar iste’molchilarga xizmat ko‘rsatishda kafolat berish muhim ahamiyatga ega bo‘lmagan (talab etilmaydigan) jihatlarga taalluqli bo‘lib, iste’molchilar Taqsimlash tizimi operatoridan (Ta’minotchidan) oqilona darajada xizmat ko‘rsatilishini kutishga haqli.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2-§. Foydalanuvchilarga (iste’molchilarga) xizmat ko‘rsatish samaradorligini baholash
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
55. Taqsimlash tizimi operatorining (Ta’minotchi) iste’molchilarga xizmat ko‘rsatish samaradorligini baholash direktiv yondashuv va iste’molchilarning xizmatlardan qoniqishini baholash bilan aniqlanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
56. Direktiv yondashuvda Taqsimlash tizimi operatori (yoki Ta’minotchi) iste’molchilarga xizmat ko‘rsatish dasturiga asosan amaldagi samaradorlik ko‘rsatkichlari yoki maqsadli ko‘rsatkichlarni baholash uchun Energetika vazirligiga kiritadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
57. Iste’molchilarning xizmatlardan qoniqishini baholash bo‘yicha o‘rganish usulidan foydalanilganida Taqsimlash tizimi operatori (yoki Ta’minotchi) Energetika vazirligi tomonidan vakolat berilgan mustaqil tashkilot tomonidan iste’molchilarga ko‘rsatilgan xizmatlarni baholash bo‘yicha buyurtma yuboradi hamda baholash ushbu tashkilot tomonidan amalga oshiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
58. Taqsimlash tizimi operatorlari uchun iste’molchilarga xizmat ko‘rsatish maqsadli ko‘rsatkichlari mazkur Qoidalarga 1-ilovaga muvofiq, Ta’minotchilar uchun iste’molchilarga xizmat ko‘rsatish maqsadli ko‘rsatkichlari mazkur Qoidalarga 2-ilovaga muvofiq namunaviy shakllarda tayyorlanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

Taqsimlash tizimi operatori va Ta’minotchilar ushbu maqsadli ko‘rsatkichlarni Energetika vazirligiga tasdiqlash uchun taqdim etadi.

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
59. Taqsimlash tizimi operatori va Ta’minotchilarning har yillik haqiqiy (amaldagi) ishonchlilik, samaradorlik va maqsadli ko‘rsatkichlari Energetika vazirligi tomonidan tasdiqlangan ko‘rsatkichlarga nisbatan baholashdan o‘tkazib boriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
5-bob. Taqsimlash tizimi operatorlari va Ta’minotchilar uchun xavfsizlik texnikasi va mehnat muhofazasi talablari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
60. Taqsimlash tizimi operatori o‘zining taqsimlash tizimini xavfsizlik talablariga muvofiq tarzda ishlab chiqishi (loyihalashtirishi va qurishi), ekspluatatsiya qilishi va texnik xizmat ko‘rsatishi hamda o‘z xodimlari uchun har doim xavfsiz ish muhitini yaratishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
61. Taqsimlash tizimi va Foydalanuvchilar tizimlarida qonunchilik hujjatlariga muvofiq xavfsizlik tizimi joriy qilinadi va Nazorat qiluvchi organ bilan kelishiladi. Xavfsizlik texnikasi qoidalarga rioya etilishi barcha tomonlar uchun majburiydir.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
62. Mehnat xavfsizligi va mehnatni muhofaza qilish qoidalari hayot va sog‘liq uchun xavfsiz mehnat sharoitlari bilan ta’minlash, jarohatlar, kasalliklar va o‘limlarning oldini olishga qaratilgan bo‘lishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
63. Mehnat xavfsizligi va mehnat muhofazasi qoidalari xodimlar xavfsizligi ko‘rsatkichlarini o‘lchash tartibini belgilaydi va Taqsimlash tizimi operatorlariga nisbatan kuyidagi ko‘rsatkichlarni o‘z ichiga oladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ishlab chiqarish bilan bog‘liq jarohatlar ko‘rsatkichi har bir korxona xodimlari yoki hisobot birligidagi xodimlarning ishlagan umumiy soatlar soniga nisbati bilan o‘lchanadi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ishlab chiqarish bilan bog‘liq jarohatlar darajasi ko‘rsatkichi har bir xodimga to‘g‘ri kelgan haqiqatda (amalda) ish soatlardan foydalangan holda aniqlanadi. Haqiqiy ish soatlari mavjud bo‘lmasa, hisob kitoblarga asoslangan taxminiy soatlardan foydalanishga yo‘l qo‘yiladi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ishga yaroqsizlikka (nogironlikka) olib keladigan jarohatlar darajasi ko‘rsatkichi hisob-kitob davrida sodir bo‘lgan o‘limlarning umumiy soni, doimiy to‘liq, doimiy qisman va vaqtinchalik to‘liq mehnatga layoqatsizlik soni asosida hisoblanadi. Ko‘rsatkich jarohatlar/kasalliklar sonini ma’lum bir davrda ishlagan kishi-soatlari soniga bog‘laydi va bunday jarohatlarning darajasini million kishi-soatiga nisbati birligida ifodalaydi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
nogironlikka olib kelishi mumkin bo‘lgan jarohatlar/kasallikning og‘irligi darajasi ko‘rsatkichi barcha o‘limlar, doimiy to‘liq va qisman mehnatga layoqatsizlik va hisob-kitob davrida sodir bo‘lgan vaqtinchalik mehnatga layoqatsizlik kunlarining umumiy sonidan kelib chiqqan barcha yo‘qotilgan ish soatlarining yig‘indisiga asoslanadi. Ko‘rsatkich yo‘qotilgan soatlar sonini davr mobaynida ishlagan kishi-soatlari soniga bog‘laydi va yo‘qotishni million kishi-soatlarida ifodalaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
64. Taqsimlash tizimi operatori xavfsizlik texnikasi, mehnat xavfsizligi va mehnat muhofazasi qoidalariga muvofiq jurnallar va hisobotlarning nusxalarini Nazorat qiluvchi organga taqdim etadi. Hisobotlar mazkur Qoidalarning 63-bandida keltirilgan ko‘rsatkichlarni o‘z ichiga olishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
III bo‘lim. Taqsimlash tizimiga ulanish qoidalari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1-bob. Ulanish qoidalarining maqsadi va qo‘llanish sohasi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
65. Tarmoqqa ulanish bo‘yicha talablarning maqsadi quyidagilardan iborat:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Foydalanuvchilar ulanish nuqtasida texnik, konstruktiv (loyihalash) va ekspluatatsiya mezonlarni belgilash;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

taqsimlash tizimiga ulanish barcha Foydalanuvchilar uchun adolatli bo‘lishi va kamsitilishiga yo‘l qo‘yilmasligini ta’minlash;

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Foydalanuvchilar tomonidan Taqsimlash tizimi operatoriga va aksincha Taqsimlash tizimi operatori tomonidan Foydalanuvchilarga taqdim etilishi zarur bo‘lgan ma’lumotlarni ko‘rsatib o‘tish hamda ulanish tartibini ommaviy foydalanish uchun ochiqlash.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2-bob. Taqsimlash tizimining texnik, konstruktiv (loyihalash) va ekspluatatsiya mezonlari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
66. Taqsimlash tizimi operatorlari taqsimlash tizimining istalgan ulanish nuqtasida elektr ta’minoti me’yorlari, jumladan elektr energiyasi sifati ko‘rsatkichlari va ularga nisbatan qo‘yilgan talablarni bajarilishini ta’minlashi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Taqsimlash tizimini loyihalashtirish, modernizatsiya (rekonstruksiya) yoki kengaytirish va ekspluatatsiya jarayonlarida ushbu talablar bajarilishi birinchi navbatda ta’minlanishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
67. Foydalanuvchilar va taqsimlash tizimiga ulanishni yoki mavjud ulanishni o‘zgartirishni rejalashtirgan potensial Foydalanuvchilar barqaror ekspluatatsiya sharoitlarda o‘zlarining uskunalarini (qurilmalarini) elektr ta’minoti me’yorlarini saqlagan holda ishonchli va xavfsiz ishlashi ta’minlashlari shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Mavjud ulanishni o‘zgartirish yoki yangi ulanishni loyihalashtirishda ushbu shartlar bajarilishi birinchi navbatda ta’minlanishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
68. Taqsimlash tizimida chastota bir lahzada (keskin) 1 Nz ga og‘sa, Tizim operatoriga ushbu holatni bartaraf etish choralarini ko‘rishga imkon berish uchun taqsimlash tizimiga ulangan barcha generatsiyalovchi modullar kamida 5 soniya davomida tarmoq bilan sinxron holatda qolishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
69. Taqsimlash tizimi operatorlari taqsimlash tizimida uskunalar va ularni himoya tizimlarini tanlash hamda loyihalashda avariya (favqulodda) vaziyatlarida yuzaga kelishi mumkin bo‘lgan chastotaning maksimal tebranishlari (og‘ishi)ni hisobga olishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
70. Taqsimlash tizimi operatori taqsimlash uskunasining kuchlanish nominallarini tanlashda maksimal hisoblangan o‘ta kuchlanishlarni hisobga olishi va taqsimlash tizimining har qanday kengayishi yoki yangi ulanish loyihalarini taqsimlash tizimida kuchlanish tebranishlariga salbiy ta’sir ko‘rsatmaydigan tarzda ishlab chiqishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
71. Taqsimlash tizimi operatori va Foydalanuvchilar o‘zlarining tizimlarini o‘tkinchi kuchlanishlarning bir-birlarining tizimlariga ta’sirini yumshatishga yordam beradigan qurilmalarni o‘z ichiga olgan holda loyihalashtiradi va ekspluatatsiya qiladilar.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Taqsimlash tizimi operatori va Foydalanuvchi elektr uskunalarining izolyatsiyasini tanlashda elektr tarmoqlarida o‘tkinchi jarayonlarning ta’sirini hisobga olishlari kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

72. Foydalanuvchi o‘z tizimini taqsimlash tizimida garmonik buzilishlar va flikerlar intensivligining belgilangan chegaralardan oshib ketishiga olib kelmasligini ta’minlash uchun javobgardir.

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
73. Taqsimlash tizimi operatori taqsimlash tizimini loyihalashtirish va ekspluatatsiya qilishda xavfsizlikni ta’minlash hamda Foydalanuvchilarga xizmat ko‘rsatishda uzilishlar chastotasi va davomiyligini (SAIFI va SAIDI) cheklash uchun yetarli darajada himoya tizimlari joriy etilishini ta’minlashi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
74. Foydalanuvchi o‘z tizimini loyihalashtirish va ekspluatatsiya qilishni Elektr uskunalarining tuzilishi qoidalari hamda Iste’molchilar elektr qurilmalarini texnik ekspluatatsiya qilish qoidalari va Iste’molchilar elektr qurilmalarini ekspluatatsiya qilishda xavfsizlik texnikasi qoidalari hamda texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlar talablariga muvofiq amalga oshirishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
75. Ulanish nuqtasidagi himoya tizimiga qo‘yiladigan talablar Taqsimlash tizimi operatori va Foydalanuvchi tomonidan ulanish yoki mavjud ulanishni o‘zgartirishni ko‘rib chiqish vaqtida kelishiladi hamda kelgusida Foydalanuvchining roziligi bilan Taqsimlash tizimi operatori tomonidan vaqti-vaqti bilan qayta ko‘rib chiqiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
76. Foydalanuvchi o‘z tizimini loyihalash va ekspluatatsiya qilishda Taqsimlash tizimi operatorining talablariga muvofiq himoya vositalari bilan ta’minlash choralarini ko‘radi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Bunda Taqsimlash tizimi operatori tomonidan talablarni belgilashda normativ-huquqiy hujjatlar va texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlar talablaridan chetga chiqishiga yo‘l qo‘yilmaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
77. Qisqa tutashuvda o‘chirish vaqti taqsimlash tizimida joriy etilgan himoya siyosatiga muvofiq Taqsimlash tizimi operatori tomonidan belgilangan chegaralar doirasida bo‘lishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
78. Taqsimlash tizimi operatori Foydalanuvchilar o‘z himoya tizimlarini loyihalash va ishga tushirishda hisobga olishlari uchun taqsimlash tizimdagi avtomatik qayta ulash yoki ketma-ket qayta ulash funksiyalari haqida batafsil ma’lumotlarni Foydalanuvchiga taqdim etishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
79. Foydalanuvchi himoya tizimini loyihalashda nosozliklar (qisqa tutashuv) sodir bo‘lganda faqat bitta yoki ikkita faza o‘chishi mumkin bo‘lgan vaziyatlarni hisobga olishi hamda o‘z tizimini kuzatilishi mumkin bo‘lgan shikastlanishlardan himoya qilish imkoniyatlarini ta’minlashi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

80. Taqsimlash tizimi operatori Foydalanuvchilarni taqsimlash tizimining ulanish nuqtasida qisqa tutashuv tokining loyihaviy va haqiqiy qiymatlari to‘g‘risida xabardor qiladi.

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Foydalanuvchilar o‘z tizimini loyihalash va ekspluatatsiya qilishda ulanish nuqtasidagi qisqa tutashuv tokining loyihaviy va haqiqiy qiymatlarini hisobga olishlari shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
81. Taqsimlash tizimi operatori Foydalanuvchilarni taqsimlash tizimida qo‘llaniladigan yerga ulash usuli haqida xabardor qiladi. Taqsimlash uskunasining tuzilmasida yerga tutashuv vaqtida uskunaga ta’sir ko‘rsatishi mumkin bo‘lgan kuchlanishning maksimal sakrashini hisobga olishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Foydalanuvchilar tizimidagi yerga ulash usuli Taqsimlash tizimi operatorining yerga ulash shartlari va texnik xususiyatlariga mos kelishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
82. Bir nechta ta’minot manbalari mavjud bo‘lgan Foydalanuvchilar aylanma toklarning yerga ulangan neytralga ta’sirini oldini olish yoki yumshatishni ta’minlash choralarini ko‘rishlari kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

83. Taqsimlash tizimi operatori va Foydalanuvchi monitoring qilish va boshqaruv rejimini kelishib oladilar.

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Foydalanuvchi Taqsimlash tizimi operatori tomonidan uning tizimidagi kommutatsiya qurilmalarini boshqarishiga rozi bo‘lsa, Foydalanuvchi Taqsimlash tizimi operatoriga zarur bo‘lgan kommutatsiya qurilmalarini masofadan boshqarish tizimi va interfeysini o‘rnatadi va ularga texnik xizmat ko‘rsatadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

3-bob. Ulanish va mavjud ulanishni o‘zgartirish tartibi

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1-§. Ulanishning umumiy shartlari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
84. Foydalanuvchi yangi obyektlarini loyihalash va ekspluatatsiyaga kiritishdan yoki mavjud ulanishni o‘zgartirishdan oldin Taqsimlash tizimi operatorining tizimiga yangi yoki qo‘shimcha elektr qurilmalarini ulash uchun texnik shartlar olishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
85. Foydalanuvchi Taqsimlash tizimi operatoriga o‘z obyektini taqsimlash tizimiga ulashga yoki mavjud ulanishni o‘zgartirish uchun tegishli talabnoma yuboradi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Talabnoma so‘ralgan ulanishni baholash uchun Taqsimlash tizimi operatoriga zarur bo‘lgan ma’lumotlarni o‘z ichiga olishi va Taqsimlash tizimi operatorining veb-saytida e’lon qilingan shaklda taqdim etilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

86. Foydalanuvchilarga texnik shartlar berish qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda yagona interaktiv davlat xizmatlari portali, Davlat xizmatlari markazlari yoki “ELEKTR” dasturiy ta’minoti orqali amalga oshiriladi.

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Foydalanuvchilarning ixtiyoriga ko‘ra taqsimlash tizimiga ulash bo‘yicha loyihalashtirish, qurilish-montaj va sozlash-ishga tushirish ishlari Taqsimlash tizimi operatorlari tomonidan “tayyor holda” topshirish shartnomasi asosida amalga oshirilishi mumkin.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2-§. Yangi ulanishlar tartibi va ulanish shartnomasi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
87. Taqsimlash tizimiga yangi ulanmoqchi bo‘lgan Foydalanuvchi, texnik shart berilganidan so‘ng Taqsimlash tizimi operatori bilan tegishli ulanish shartnomasini tuzadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
88. Ulanish shartnomasi ma’lumot va hisobotlarni taqdim etish tartibini, xavfsizlik qoidalarini, sinov va sozlash-ishga tushirish dasturlarini, elektr sxemalarini, ulanishga tayyorlik hamda ulanishga ruxsat berish to‘g‘risidagi dalolatnomani va boshqa shartlarni o‘z ichiga oladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
89. Yangi ulanish uchun texnik shartlar taqsimlash tizimining eng yaqin elementiga (elektr tarmoqlari yoki taqsimlash uskunalariga), ularning amaldagi ishchi va loyihaviy yuklamasini hisobga olgan holda beriladi va quyidagilarni ko‘rsatadi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ulanish uchun ruxsat etilgan yangi yoki qo‘shimcha elektr qurilmalarining quvvatini;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ulanish nuqtalari (elektr stansiyalari, podstansiyalar yoki elektr tarmoqlari), ta’minot obyekti, havo yoki kabel tarmoqlarining zarur kuchlanishi va zaruratga ko‘ra tashqi elektr ta’minoti variantlarini;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
yangi iste’molchi paydo bo‘lishi munosabati bilan mavjud elektr tarmog‘ini mustahkamlash bo‘yicha asoslantirilgan talablar (o‘tkazgichlar kesimini oshirish, transformatorlarni almashtirish yoki quvvatini oshirish, zaxira yacheykalarini qurish va boshqalar);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
qisqa tutashuv toklarining hisoblangan qiymatlari, rele himoyasiga, avtomatikaga, aloqaga, izolyatsiya va o‘ta kuchlanishdan himoyaga talablar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ruxsat etilgan quvvati 50 kW va undan yuqori bo‘lgan iste’molchilar uchun reaktiv quvvat kompensatsiyasiga qo‘yiladigan talablar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

elektr energiyasini hisobga olishga qo‘yiladigan talablar;

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlarga muvofiq qabul qiluvchilarda barqarorlashtiruvchi qurilmalar va elektr energiyasi sifatini nazorat qilish moslamalarini o‘rnatish uchun maxsus talablar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
iste’molchining kunlik yuklama jadvalini tartibga solish talablari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
elektr qurilmalari uchun namunaviy loyihalardan foydalanish bo‘yicha tavsiyalar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
taqsimlash tizimiga ulangan iste’molchilarning elektr qurilmalariga qo‘yiladigan maxsus talablar (zaxira elektr ta’minotiga bo‘lgan ehtiyoj, kirishlarda avtomatik himoya, ta’minlovchi tarmoqlarining parallel ishlashiga ruxsat berilishi, ajratish uchun taqsimlash. Yagona elektr energetika tizimida elektr quvvati tanqisligi bo‘lgan taqdirda muhim yuklamalarni elektr energiyasi bilan ta’minlash uchun ularni zaxira tarmoqlariga taqsimlash va boshqalar);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
loyihada (ishchi loyihada) korxona va bino elektr qurilmalarini ekspluatatsiya qilishni tashkillashtirish uchun loyiha yechimlarining mavjudligiga qo‘yiladigan talablar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

iste’molchining elektr tarmog‘iga ulangan subiste’molchilarning ro‘yxati, ularning yuklamalari va elektr energiyasi iste’moli bo‘yicha asosiy dastlabki ma’lumotlar;

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
texnik shartlar amal qilish muddati.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3-§. Mavjud ulanishni o‘zgartirish shartnomasi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
90. Taqsimlash tarmog‘ida mavjud ulanishni o‘zgartirishdan oldin Foydalanuvchi Taqsimlash tizimi operatori bilan ulanish shartnomasini tegishli ravishda o‘zgartiradi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
91. Ulanishni o‘zgartirish to‘g‘risidagi shartnoma Taqsimlash tizimi operatori tomonidan talab qilinadigan va Energetika vazirligi tomonidan belgilangan qo‘shimcha ma’lumotlarni taqdim etish talablarini o‘z ichiga oladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4-§. Ulanish yoki mavjud ulanishni o‘zgartirish uchun talabnoma kiritish va uni ko‘rib chiqish tartibi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
92. Taqsimlash tizimiga ulanish yoki mavjud ulanishni o‘zgartirish uchun buyurtma bergan Foydalanuvchi mazkur Qoidalarning 85-bandida belgilangan talabnomani Taqsimlash tizimi operatoriga yuboradi. Talabnomada quyidagi ma’lumotlar bo‘lishi shart:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
loyiha va uning rejalashtirish ma’lumotlari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
foydalanuvchi tomonidan taklif qilingan ulanishni (qurilish-montaj ishlarini) tugatish sanasi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
93. Foydalanuvchi rejalashtirish ma’lumotlarini uchta bosqichda taqdim etadi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
loyihaning dastlabki ma’lumotlari — ulanish shartnomasi yoki mavjud ulanishni o‘zgartirish shartnomasi uchun talabnoma topshirish vaqtida taklif etilayotgan Foydalanuvchining loyiha ma’lumotlari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
loyihaning rejalashtirilgan ma’lumotlari — ulanish shartnomasi yoki mavjud ulanishni o‘zgartirish shartnomasi bo‘yicha taklif qabul qilingandan so‘ng, Foydalanuvchi rivojlanishiga tegishli ma’lumotlar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

loyihaning ulanishdan keyingi rejalashtirish ma’lumotlari — prognozlarning yangilangan, kelajak uchun hisob-kitoblari va ma’lumotlari.

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
94. Taqsimlash tizimi operatori taqsimlash tizimiga ulanish yoki mavjud ulanishni o‘zgartirish uchun talabnomani ko‘rib chiqish tartibini belgilashi va rasmiy veb-saytida e’lon qilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
95. Taqsimlash tizimi operatori talabnoma topshirilganidan keyin uch ish kunida buyurtmani ko‘rib chiqadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
96. Taqsimlash tizimi operatori taklif etilayotgan yangi Foydalanuvchining taqsimlash tizimiga ta’sirini baholaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
97. Foydalanuvchi tomonidan taqdim etilgan talabnomani ko‘rib chiqilganidan so‘ng, Taqsimlash tizimi operatori va Foydalanuvchi ulanish yoki mavjud ulanishni o‘zgartirish to‘g‘risida shartnoma imzolaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

98. Taqsimlash tizimi operatori tomonidan taklif etilayotgan ulanish yoki mavjud ulanishni o‘zgartirish bo‘yicha kelishuvga erishilmasa, tomonlardan biri ushbu masalani ko‘rib chiqish uchun Energetika vazirligiga yuborishi mumkin.

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
99. Ulanish yoki mavjud ulanishni o‘zgartirish shartnomasi imzolangan bo‘lsa, Foydalanuvchi imzolangan kundan boshlab o‘n ish kunida yoki tomonlar o‘rtasida kelishilgan boshqa muddatda Taqsimlash tizimi operatoriga batafsil rejalashtirish ma’lumotlarini taqdim etadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
5-§. Taqsimlash tizimiga ta’sirni o‘rganish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
100. Taqsimlash tizimiga ulanish yoki mavjud ulanishni o‘zgartirish maqsadida murojaat qilgan Foydalanuvchi taklif etilayotgan ulanish yoki mavjud ulanishni o‘zgartirish tarmoqda salbiy oqibatlarga olib kelmasligini ta’minlash uchun barcha zarur choralarni ko‘radi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
101. Taklif etilayotgan ulanish yoki mavjud ulanishni o‘zgartirish oqibatlari va uning natijasida yuzaga kelishi mumkin bo‘lgan muhim hodisalarni o‘rganish va baholash qonunchilikda belgilangan tartibda amalga oshiriladi. Baholash quyidagilarni o‘z ichiga olishi shart:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
barqaror sharoitlarda hamda avariya vaziyatlarida taqsimlash tizimidagi quvvat oqimlari to‘g‘ri taqsimlanishini (generatsiyalovchi modullardan iste’molchiga xavfsiz tarzda taqsimlanishini ta’minlashga ishonch hosil qilishni);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
kuchlanishni belgilangan chegaralarda saqlab turishni ta’minlash uchun kuchlanishni boshqarish tadqiqoti;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
qisqa tutashuv tokining ruxsat etilgan chegaralardan oshib ketmaganligini tekshirish hamda uning taqsimlash tizimi va Foydalanuvchi tizimiga ta’sirini baholash;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

himoya tizimini (rele himoyasi va avariyaga qarshi avtomatika) belgilash va muvofiqlashtirish;

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
taklif qilinayotgan Foydalanuvchining ulanishi yoki kengayishini elektr energiyasi sifatiga ta’sirini o‘rganishni.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
102. O‘rta va undan yuqori quvvatli generatsiyalovchi modullar mavjud bo‘lgan holatda Taqsimlash tizimi operatori ulanishga talabnoma va Foydalanuvchi tomonidan taqdim etilgan boshqa ma’lumotlarni Tizim operatoriga taqdim etadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Tizim operatori talabnomani ko‘rib chiqadi va Taqsimlash tizimi operatoriga quyidagilar haqida xabar beradi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
elektr stansiyasini ulash mumkinligi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
aniq ko‘rsatilishi va asoslanishi kerak bo‘lgan muayyan shartlar yoki maxsus talablar bajarilgan taqdirdagina, taklif etilayotgan elektr stansiyasini ulash imkoniyati. Bunda shartlar va talablar ilova qilinadi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
sabablarini aniq ko‘rsatgan holda, taklif etilayotgan elektr stansiyasini ulashni rad etilishini.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

Ulanishga muayyan shartlar yoki maxsus talablar asosida ruxsat berilsa, Tizim operatori obyekt ishga tushirish vaqtida ushbu shartlar va talablarning bajarilishini tekshirishga haqli.

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ulanishga ruxsat berilgan holatlarda, Tizim operatori tegishli tartibda Taqsimlash tizimi operatorini generatsiyalovchi modulning to‘liq quvvatini yetkazib berishga ta’sir ko‘rsatishi mumkin bo‘lgan tarmoq yoki tizimdagi cheklash yoki o‘ta yuklanishlar to‘g‘risida xabardor qilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
103. Boshqa ulangan iste’molchilari bo‘lgan mavjud o‘rta kuchlanishli fiderga ulanadigan kichik va o‘rta quvvatli generatsiyalovchi modullar ulanishiga buyurtma qilinganda quyidagi qoidalar qo‘llaniladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
kichik yoki o‘rta quvvatli generatsiyalovchi modullarning umumiy o‘rnatilgan quvvati, shuningdek, ushbu fiderga ulangan boshqa barcha generatsiyalovchi modullarning umumiy quvvati ularning turidan qat’iy nazar fiderning belgilangan maksimal yuklanish darajasidan oshmasligi shart;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

ulanishi ko‘rib chiqilayotgan kichik yoki o‘rta quvvatli generatsiyalovchi modullarning umumiy o‘rnatilgan quvvati, shuningdek, o‘rta kuchlanishli fider ulangan podstansiyaga ulangan boshqa generatsiyalovchi modullarning umumiy quvvati podstansiyadagi transformatorning o‘rtacha minimal yuklamasidan oshishiga yo‘l qo‘yilmaydi. O‘rtacha minimal yuklama avvalgi yillar davomida qayd etilgan kunlik minimal yuklamalarning o‘rtacha arifmetik qiymati bo‘lib, bunday minimal yuklama uchun belgilangan qiymatlar qayd etilmagan bo‘lmasa, uning qiymati transformator maksimal quvvatining 25 foizi miqdorida qabul qilinadi.

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
kichik yoki o‘rta quvvatli generatsiyalovchi modullar kommutatsiyalash natijasida ulanish nuqtasida kuchlanishning maksimal o‘zgarishi nominal kuchlanishning 2 foizidan oshmasligi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
104. Faqat bitta Foydalanuvchi (iste’molchi yoki generatsiyalovchi modul) uchun ishlatiladigan fider (o‘z fideri) orqali podstansiyaga ulangan o‘rta quvvatli generatsiyalovchi modullarning umumiy o‘rnatilgan quvvati, shuningdek, podstansiyaga ulangan generatsiyalovchi modullarning umumiy quvvati podstansiyadagi transformatorning o‘rtacha minimal yuklamasidan oshmasligi ta’minlanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Bunday minimal yuklama qiymatlari qayd etilmagan bo‘lsa, uning qiymati transformator maksimal quvvatining 25 foizi miqdorida qabul qilinadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
105. Kichik quvvatli generatsiyalovchi modullar uchun buyurtma qilingan ulanish uchun quyidagi talablar qo‘llaniladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
boshqa ulangan iste’molchilari bo‘lgan mavjud past kuchlanishli fiderga ulanadigan kichik quvvatli generatsiyalovchi modulning umumiy o‘rnatilgan quvvati, shuningdek, ushbu fiderga ulangan barcha generatsiyalovchi modullarning umumiy quvvati fiderning belgilangan nominal quvvatining 25 foizdan oshmasligi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

buyurtma qilingan kichik quvvatli generatsiyalovchi modulning umumiy o‘rnatilgan quvvati, shuningdek, podstansiyaning bitta shinasiga ulangan barcha generatsiyalovchi modullarning umumiy quvvati transformatorning maksimal quvvatining uchdan bir qismidan oshmasligi;

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
kichik yoki o‘rta quvvatli generatsiyalovchi modullarni kommutatsiyalash natijasida ulanish nuqtasida kuchlanishning maksimal o‘zgarishi nominal kuchlanishning 2 foizidan oshmasligi talab etiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
106. Mazkur Qoidalarning 100 — 105-bandlari qo‘llanilishi mumkin bo‘lmagan yoki ushbu bandlarda ko‘rsatilgan shartlar bajarilmagan taqdirda, Taqsimlash tizimi operatori so‘ralgan ulanishga ruxsat berish yoki rad etish to‘g‘risida qaror qabul qilish maqsadida qo‘shimcha o‘rganish o‘tkazadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Bunday holda, Taqsimlash tizimi operatori buyurtma qilingan generatsiyalovchi modulni taqsimlash tizimiga ulash imkoniyatini ta’minlash uchun mazkur Qoidalarning 113 — 152-bandlarida belgilangan talablardan farqli boshqa shartlarni belgilashga haqli. Bunda Taqsimlash tizimi operatori ushbu shartlarni asoslab berishi talab etiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
107. Mikro elektr stansiyalarni ulash uchun soddalashtirilgan ulanish tadqiqotlari o‘tkaziladi va ushbu tadqiqotlar quyidagilarni aniqlashga qaratiladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ulanishi rejalashtirilgan mikro elektr stansiya Taqsimlash tizimi operatori tomonidan namunaviy sinovi va muvofiqlik sinashlaridan o‘tkazilganligi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

past kuchlanishli fiderga ulangan mikro generatsiyalovchi modullarning umumiy quvvati past kuchlanishli fiderning ruxsat etilgan yuklamasidan oshmasligi.

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
108. Buyurtma qilinayotgan yangi ulanish yoki mavjud ulanishni o‘zgartirish ta’sirini o‘rganish natijalari taqsimlash tizimi uchun salbiy oqibatlarga olib kelishini aniqlasa, Taqsimlash tizimi operatori taqsimlash tizimiga ulanishni yoki mavjud ulanishni o‘zgartirish to‘g‘risidagi talabnomani rad etishi mumkin.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
6-§. Taqsimlash tizimiga ulash va uskunalarni ekspluatatsiyaga kiritish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
109. Foydalanuvchi qurilmalarini ekspluatatsiyaga kiritish sanasidan oldin ulanish shartnomasida ko‘rsatilgan shartlar va jadvallarga muvofiq Taqsimlash tizimi operatoriga quyidagilarni taqdim etadi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
talab etilgan rejalashtirish va batafsil rejalashtirish ma’lumotlariga kiritilmagan asosiy uskunalarning texnik xususiyatlarini;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
generatsiyalovchi modullar uchun mazkur Qoidalar hamda boshqa normativ-huquqiy hujjatlarda talab etilgan himoya tizimlari, ularning sozlamalari va aloqa liniyalari sozlamalari tafsilotlarini;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
aktivlarni belgilovchi hujjatni tayyorlash imkonini beruvchi ma’lumotlarni;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ulanish nuqtasida Foydalanuvchi uskunasining elektr sxemalarini;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ulanish nuqtasi chizmalarini tayyorlash imkonini beruvchi ma’lumotlarni;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Foydalanuvchi uskunasiga tegishli xavfsizlik qoidalari, ichki xavfsizlik yo‘riqnomalarining nusxalari hamda xavfsizlik koordinatorlarn ro‘yxatini;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
vakolatli vakillarning ismlari va telefon raqamlari ro‘yxati, shu jumladan muhim hodisalar yuz berganda Foydalanuvchi nomidan qarorlar qabul qilishga to‘liq vakolat berilganligini tasdiqlash va tasdiqlash hujjatlarni;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

tavsiya etilgan texnik xizmat ko‘rsatish dasturini;

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ulanish nuqtasida sinashlarni o‘tkazish va ishga tushirish dasturi va Foydalanuvchining rivojlanish loyihasini.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
110. Foydalanuvchi qurilish ishlarini, shu jumladan ulanish nuqtasidagi barcha ishlarni tugatgandan so‘ng, ulanish nuqtasidagi uskunalar va Foydalanuvchi tizimi sinovdan o‘tkaziladi va Nazorat qiluvchi organga qurilish-montaj va sozlash-ishga tushirish ishlari hamda elektr qurilmalarini texnik ko‘rikdan o‘tkazish bo‘yicha dalolatnomani (keyingi o‘rinlarda — texnik ko‘rikdan o‘tkazish bo‘yicha dalolatnoma) olish uchun so‘rovnoma yuboradi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

111. Foydalanuvchi Taqsimlash tizimi operatoriga texnik ko‘rikdan o‘tkazish bo‘yicha dalolatnomani hamda sinov natijalari va ekspluatatsiyaga kiritishga ruxsat berish to‘g‘risida buyurtmani taqdim etadi.

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
112. Foydalanuvchining ulanishga tayyorligi to‘g‘risidagi dalolatnoma rasmiylashtirilganidan so‘ng, Taqsimlash tizimi operatori bir ish kunida ulab beradi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

4-bob. Elektr energiyasini ishlab chiqaruvchilar uchun ulanish shartlari

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1-§. Elektr energiyasini ishlab chiqaruvchilar uchun umumiy talablar
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
113. Mazkur Qoidalarni tatbiq etishda elektr stansiyalar (generatsiyalovchi modullar) o‘zining xususiyatlari va o‘rnatilgan quvvatiga ko‘ra quyidagi toifalardan biriga tasniflanadi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
o‘rta — o‘rnatilgan quvvati 1 MW va undan yuqori, lekin 2 MW dan past bo‘lgan elektr stansiyalar (generatsiyalovchi modullar);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
kichik — o‘rnatilgan quvvati 500 kW va undan yuqori, lekin 1 MW dan past bo‘lgan elektr stansiyalar (generatsiyalovchi modullar);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
mikro — o‘rnatilgan quvvati 500 kW dan past generatsiyalovchi modullar.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
114. Elektr stansiyalari (generatsiyalovchi modullar) taqsimlash tizimiga ta’sirni o‘rganish asosida Taqsimlash tizimi operatori bilan kelishilgan kuchlanish darajasidagi taqsimlash tizimi elementiga ulanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

115. Ulanish nuqtasida yuzaga kelishi mumkin bo‘lgan maksimal qisqa tutashuv tokini o‘chirish imkoniyatiga ega avtomatik o‘chirgich ulanish nuqtasida o‘rnatilishi shart.

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Avtomatik o‘chirgichga texnik xizmat ko‘rsatish maqsadida ajratish uchun ajratkichlar yoki boshqa izolyatsiyalash vositalari bilan ta’minlanadi va o‘rnatiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
116. Ulanish nuqtasida generatsiyalovchi modul tomonidan hosil qilinishi mumkin bo‘lgan maksimal uzoq muddatli flikerlar, generatsiyalovchi modul quvvatini mazkur ulanish nuqtasiga ulangan boshqa barcha ta’sir qiluvchi manbalarining umumiy quvvati nisbatiga taqsimlash tizimida ruxsat etilgan maksimal uzoq muddatli flikerlar qiymatiga ko‘paytmasiga teng bo‘ladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
117. Ulanishi rejalashtirilgan generatsiyalovchi modul tomonidan hosil qilinishi mumkin bo‘lgan garmonik buzilishlar ulanish nuqtasidagi maksimal ruxsat etilgan garmonik buzilishlarning ulushi sifatida, generatsiyalovchi modul o‘rnatilgan quvvatining ulanish nuqtasiga ulangan boshqa barcha garmonik buzilishlar manbalarning umumiy quvvati nisbatining taqsimlash tizimida ruxsat etilgan jami garmonik buzilishlar qiymatiga ko‘paytmasiga teng.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
118. Generatsiyalovchi modulning ulanish nuqtasida kuchlanish tebranishlari quyidagi ruxsat etilgan chegaralarga mos kelishi kerak:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
vaqti-vaqti bilan davriy sodir bo‘lishi mumkin bo‘lgan pog‘onaviy o‘zgarishlar uchun kuchlanish tebranishlari chegarasi 1 foizni;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

pog‘onaviy o‘zgarishlaridan tashqari tasodifiy tebranishlar uchun kuchlanish tebranishlari chegarasi 3 foizni tashkil etadi.

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ushbu chegaralar har qanday kommutatsiyalash (kondensator batareyalari, generatsiyalovchi modullarni ishga tushishi/to‘xtashi, generatsiyalovchi modullarni almashlab ulash va boshqalar) natijasida sodir bo‘ladigan kuchlanish tebranishlari va (yoki) qayta tiklanuvchi energiya manbalari qurilmalaridagi birlamchi energiyaning har qanday tebranishlariga nisbatan qo‘llaniladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
119. Generatsiyalovchi modul operatori Taqsimlash tizimi operatoriga uning elektr qurilmalari mazkur Qoidalarning 116 — 118-bandlari talablariga muvofiqligini qurilmalarni ishlab chiqaruvchi tomonidan berilgan muvofiqlik hujjatlari (sertifikatlar) orqali uning generatsiyalovchi moduli vakolatli organlarning laboratoriyalarda sinovdan o‘tganligi va sertifikatlanganligi hamda belgilangan talablarga muvofiqligini ko‘rsatadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Laboratoriya sertifikatining nusxasi Taqsimlash tizimi operatoriga taqdim etiladi (talabnomaga ilova qilinadi), bunday sertifikatlar mavjud bo‘lmasa muvofiqlikni baholash uchun belgilangan tartibda maxsus sinashlar o‘tkaziladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2-§. Noldan ishga tushirish va tezkor ishga tushirish imkoniyati
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
120. Generatsiyalovchi modullar operatorlari ulanish yoki mavjud ulanishni o‘zgartirish to‘g‘risidagi talabnomada o‘zlarining generatsiyalovchi modullari quyidagi imkoniyatlarga egaligi yoki bunday imkoniyat mavjud emasligini ko‘rsatishlari kerak:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
noldan ishga tushirish — tashqi quvvat manbaisiz ishga tushirish va tarmoqqa sinxronlash qobiliyati;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
tezkor ishga tushish-ishga tushirishga ko‘rsatma berilganidan so‘ng 15 daqiqa ichida ishga tushish va tarmoqqa sinxronlash qobiliyati.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
121. Noldan ishga tushirish bo‘yicha qo‘shimcha xizmatlar ko‘rsatuvchi generatsiyalovchi modul mazkur Qoidalarning 328 — 331-bandlariga muvofiq noldan ishga tushirishni amalga oshiradi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
122. Tezkor ishga tushirish bo‘yicha qo‘shimcha xizmatlar ko‘rsatuvchi generatsiyalovchi modul chastotaning 49 Nz dan 51 Nz gacha bo‘lgan diapazonida chastota relesi signallariga javoban avtomatik ravishda ishga tushishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3-§. Generatsiyalovchi modullarning chiqishdagi quvvati
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
123. Urta va kichik quvvatli generatsiyalovchi modullar chastotaning 49,5 Nz dan 50,5 Nz gacha bo‘lgan diapazonida doimiy ravishda aktiv quvvat ishlab chiqarish imkoniyatiga ega bo‘lishi talab etiladi. Qayta tiklanuvchi energiya manbalari qurilmalari holatida bu birlamchi energiya manbasi mavjudligiga bog‘liq bo‘ladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
124. O‘rta va kichik quvvatli generatsiyalovchi modul barqaror ish sharoitida ulanish nuqtasida kuchlanishning ±5 foiz oralig‘ida o‘zgarishida tarmoqqa ulangan holatda qolish hamda aktiv quvvat yetkazib berish va reaktiv quvvatni rostlash (kompensatsiya qilish) imkoniyatiga ega bo‘lishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Kuchlanish ushbu diapazondan tashqariga chiqsa va kuchlanish o‘zgarishi nominal kuchlanishga nisbatan ±10 foizga yetsa aktiv quvvatni pasaytirishga ruxsat beriladi. Bunda ulanish nuqtasidagi quvvat koeffitsiyenti mazkur Qoidalarning 133-bandida belgilangan chegaralarda qolishi sharti bilan ruxsat beriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
125. Kichik va mikro generatsiyalovchi modullar uchun barqaror ish sharoitida ulanish nuqtasida kuchlanishning ±10 foiz oraligida o‘zgarishida tarmoqda qolishning o‘zi yetarli hisoblanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4-§. Generatsiyalovchi modullarning chastota o‘zgarishidagi turg‘unligi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
126. Yagona elektr energetikasi tizimida chastotaning 48,5 Nz dan 51,5 Nz gacha bo‘lgan diapazonida har qanday o‘zgarishi o‘rta va kichik quvvatli generatsiyalovchi modullarni o‘chirishga olib kelmasligi talab etiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
127. Urta va kichik quvvatli generatsiyalovchi modullar chastota 51,5 Nz dan 52,0 Nz gacha oshgan diapazonida va 48,5 Nz dan 48,0 Nz gacha pasaygan diapazonda hamda bunda tarmoqdagi kuchlanish nominal kuchlanishning ±10 foizida bo‘lganda kamida 5 daqiqa ishlash imkoniyatiga ega bo‘lishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
128. O‘rta va kichik quvvatli ishlab chiqaruvchilar o‘z generatsiyalovchi modullarini yagona elektr energetikasi tizimi chastotasining 48,0 Nz va 52,0 Nz diapazonidan tashqaridagi og‘ishlari natijasida shikastlanishdan himoya qilishlari, bunda tegishli himoya tizimlarini o‘rnatishlari kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

Bunda chastotaning bir lahzada 48,0 Nz dan pasayishida o‘rta quvvatli generatsiyalovchi modullar kamida 5 soniya davomida tarmoqqa ulangan holatda qolishi sharti bajarilishi talab etiladi.

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Yagona elektr energetikasi tizimida chastota 52,0 Nz dan oshsa, o‘rta va kichik quvvatli ishlab chiqaruvchilar o‘z elektr stansiyasini va (yoki) alohida generatsiyalovchi modullarini tarmoqdan uzilishini (o‘chishini) ta’minlaydigan himoya tizimlarini o‘rnatishlari kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
129. O‘rta va kichik quvvatli generatsiyalovchi modullar chastota 500 millisoniyada o‘lchanishi sharti bilan, chastotaning soniyasiga ±1 Nz gacha o‘zgarishi tezligida tarmoqda sinxron holatda qolishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Kuchlanishning pasayishi qisqa vaqt ichida chastotani soniyasiga 1 Nz dan ortiq o‘zgarishiga olib kelishi mumkinligi sababli, o‘rta va kichik quvvatli ishlab chiqaruvchilari mazkur Qoidalarning 134-135-bandlarida belgilangan chegaralar doirasida ulanish nuqtasida kuchlanish pasayganda tarmoqda sinxron holatda qolishi talab etiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
130. O‘rta va kichik quvvatli generatsiyalovchi modullar uchun turli chastota diapazonlari uchun quyidagi talablar bajarilishi kerak:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
f < 48,0 Nz — 5 soniya tarmoqda qolishi va undan keyin avtomatik o‘chishi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
48,0 < f < 48,5 Nz — 5 daqiqa davomida tarmoqda qolishi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
48,5 < f < 51,5 Nz — uzluksiz ishlashi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

51,5 < f < 52,0 Nz — 5 daqiqa davomida tarmoqda qolishi;

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
f > 52,0 Nz — avtomatik o‘chishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
131. Yagona elektr energetikasi tizimidagi chastotaning har qanday kichik diapazondagi o‘zgarishi kichik quvvatli generatsiyalovchi modullarni o‘chirishga olib kelmasligi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

5-§. Aktiv va reaktiv quvvatni boshqarishga talablar

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
132. Urta quvvatli generatsiyalovchi modullar yagona elektr energetikasi tizimi chastotasi 51,0 Nz dan oshganda aktiv quvvatni pasaytirish imkoniyatiga ega bo‘lgan aktiv quvvatni boshqarish tizimi bilan jihozlangan bo‘lishi kerak. Aktiv quvvatni zarur miqdorgacha kamaytirish quyidagi formula bo‘yicha hisoblanadi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

∆P

=

45 Pm

(

51.0fn

)

50

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
bu yerda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
∆P — chiqish aktiv quvvatining o‘zgarishi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Pm — rostlash boshlanishidan oldingi boshlang‘ich aktiv quvvat;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
fn — tarmoq chastotasi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

Aktiv quvvatni kamaytirish o‘rta quvvatli generatsiyalovchi modulning ishlab chiqaruvchi zavodi tomonidan belgilangan texnik imkoniyatlarini hisobga olgan holda eng yuqori gradiyent bilan amalga oshiriladi.

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Har qanday o‘rta quvvatli generatsiyalovchi modulning aktiv quvvati minimal texnik yuklamasidan pastga tushsa, uni o‘chirishga ruxsat beriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

133. O‘rta va kichik quvvatli generatsiyalovchi modul operatori Taqsimlash tizimi operatori bilan ulanish yoki mavjud ulanishni o‘zgartirish shartnomasida boshqa ko‘rsatkichlarni kelishmagan bo‘lsa, ulanish nuqtasida quvvat koeffitsiyenti induktiv xarakterda 0,95 hamda sig‘im xarakterda 0,95 gacha saqlab turish imkoniyatiga ega bo‘lishi kerak.

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ulanish yoki mavjud ulanishni o‘zgartirish shartnomasida boshqa shartlar (ko‘rsatkichlar) kelishilishi mumkin.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
6-§. Generatsiyalovchi modullarning tizimda barqaror ish rejimi buzilgan vaqtda ishlashi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
134. Taqsimlash tizimidagi qisqa tutashuvlar yoki tarmoqdagi nosozliklar natijasida ulanish nuqtasida kuchlanish pasayishida generatsiyalovchi modullar mazkur Qoidalarga 3-ilovaga muvofiq belgilangan chegaralarda ishlashi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Generatsiyalovchi modullar operatori Taqsimlash tizimi operatori va Tizim operatoriga o‘z generatsiyalovchi modullari yuqoridagi chegaralarda ishlashga qodirligini quyidagi hujjatlarni taqdim etish orqali ko‘rsatib beradi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
generatsiyalovchi modulni ishlab chiqaruvchi zavod tomonidan berilgan, mazkur qurilma vakolatli (nufuzli) laboratoriyalarda sinovdan o‘tganligi va sertifikatlanganligi hamda buyurtma qilingan talablarga mosligi tasdiqlovchi sertifikat;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

qayta tiklanuvchi energiya manbalarining operatori va (yoki) uning “tayyor holda topshirish” tamoyili asosida ishlarni bajaruvchi pudratchisi (YERS-pudratchi) tomonidan o‘rta va kichik quvvatli generatsiyalovchi modullar to‘plamining o‘rnatilgan himoya tizimi va uning sozlamalari muvofiqligini ko‘rsatib beruvchi hujjat.

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Mazkur hujjatlar nusxasi ulanish yoki ulanishni o‘zgartirish shartnomasiga ilova qilinadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
135. Generatsiyalovchi modullar qisqa tutashuv yoki tarmoqdagi nosozliklar sababli ulanish nuqtasida kuchlanish pasayishida quyidagi diapazonlarida o‘chib qolmasdan, tarmoqda qolish imkoniyatini ta’minlashi kerak:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
U < 0,3 Unom — 0,15 soniya;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
U = 0,3 Unom — 0,625 soniya;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
0,3 Unom < U < 0,9 Unom — nominal kuchlanishning 30 foizida 0,625 soniya, nominal kuchlanishning 90 foizida 3,0 soniya oraligida chiziqli interpolyatsiya;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
0,9 Unom < U < 1,1 Unom — uzluksiz ishlashi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

1,1 Unom < U < 1,2 Unom 1 soniya;

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
U > 1,2 Unom — 0,16 soniya.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
7-§. Generatsiyalovchi modullarning himoya tizimlariga talablar
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
136. Generatsiyalovchi modullar qurilmalari, uskunalari va ularning taqsimlash tizimiga ulanishlari uchun himoya tizimlari avariyaviy o‘chishlar va taqsimlash tizimiga salbiy ta’sirni minimallashtirishda selektivlikni va sezgirlikni, tezlikning zarur darajasiga erishishni hisobga olgan holda loyihalashtiriladi, muvofiqlashtiriladi va sinovdan o‘tkaziladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
137. Taqsimlash tizimi operatori bilan boshqa shartlar kelishilmagan va ulanish shartnomasida ko‘rsatib o‘tilmagan bo‘lsa, o‘rta va kichik quvvatli generatsiyalovchi modullar ushbu modullar ulangan taqsimlash tizimining har qanday qismida biror hodisa sodir bo‘lganda uni taqsimlash tizimidan o‘chiruvchi va ajratuvchi himoya tizimiga ega bo‘lishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
138. Taqsimlash tizimi operatori va generatsiyalovchi modullar operatori ulanish nuqtasining o‘zlariga tegishli tomonlarida elektr uskunalari va obyektlari himoya tizimi uchun shaxsiy javobgardirlar.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

139. Generatsiyalovchi modullar operatorlari ularning generatsiyalovchi modullari ish jarayonida yoki tarmoqqa ulangan holda turganligidan qat’iy nazar taqsimlash tizimida ekspluatatsiyaning barcha sharoitlarida (bir fazali ta’minot, nosozliklar, qisqa tutashuvlar, noodatiy kuchlanish va chastotalar, chaqmoq va kommutatsiya impulslari kuzatilganda) o‘z obyektini tegishli himoyasini ta’minlash uchun javobgar hisoblanadi.

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
140. Generatsiyalovchi modullar operatorlari Taqsimlash tizimi operatori bilan birga generatsiyalovchi modulini taqsimlash tizimiga sinxronlashtirish uchun sinxronlash moslamalari bilan ta’minlashi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Sinxronlashtirishni kuzatish va boshqarish uchun avtomatik sinxronlash qurilmalari o‘rnatiladi. Taqsimlash tizimi operatori sinxronlash usulini ko‘rib chiqadi, tasdiqlaydi va tekshiradi. Avtomatik sinxronizatsiya sozlamalari Taqsimlash tizimi operatorining roziligisiz o‘zgartirilmaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Sinxronlash parametrlarining namunaviy chegaralari quyidagicha:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
maksimal chastota farqi — ∆f = 0,3 Nz;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

maksimal kuchlanish farqi — ∆U = 10%;

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
maksimal fazalar burchagi farqi — ∆F = 20 gradus;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
141. Generatsiyalovchi modul operatori uning generatsiyalovchi moduli ulangan taqsimlash tizimining qismi (seksiyasi yoki taqsimlash uskunasi) asosiy taqsimlash tizimidan ajralib ketganligini (ihotalangan) aniqlash va ushbu holat aniqlanganda qayta ulashni oldini oluvchi hamda ushbu holat aniqlanishi bilan 2 soniya ichida generatsiyalovchi modulni tarmoqdan uzish uskunasi bilan jihozlangan bo‘lishini ta’minlashi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Kichik yoki mikro generatsiyalovchi modul tizimining ish rejimi barqarorlashganidan 10 daqiqa o‘tguniga qadar tarmoqqa qayta ulanmasligi va ihotalangan holda hamda taqsimlash tizimiga obyektni qayta ulanishdan bloklash orqali himoya qilinishini ta’minlashi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
142. Generatsiyalovchi modullarni yerga ulash sxemasi taqsimlash tizimiga ulangan uskunaning nominal qiymatidan oshib ketadigan o‘ta yuklanishni keltirib chiqarmasligi va taqsimlash tizimida yerga tutashuvdan himoyani muvofiqlashtirishga to‘sqinlik qilmasligi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Barcha uskuna va tizimlar texnik ekspluatatsiya qilish qoidalari talablariga muvofiq yerga ulangan bo‘lishi talab etiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

143. Generatsiyalovchi modullar operatorlari Taqsimlash tizimi operatoriga ko‘rib chiqish va kelishish uchun taklif etilayotgan saqlagichlar turi va (yoki) relelarning sozlamalarini taqdim etishi kerak.

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Relelar yoki saqlagichlarni har qanday keyingi almashtirilishi yoki sozlamalari o‘zgartirilishi Taqsimlash tizimi operatori bilan kelishilgan holda amalga oshirilishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
144. Xavfsizlikni ta’minlashni hisobga olgan holda, kichik va mikro elektr stansiyalarini taqsimlash tizimidan alohidalash (izolyatsiyalash) va texnik xizmat ko‘rsatish maqsadida o‘chirilishida Taqsimlash tizimi operatori foydalanishi uchun ko‘rinadigan ajratish qurilmasi bilan jihozlangan bo‘lishi talab etiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ajratish qurilmasi Taqsimlash tizimi operatori xodimlari jismonan foydalana oladigan holatda ulanish nuqtasidan kamida 3 metrdan uzoq bo‘lmagan masofada joylashgan bo‘lishi shart. Buning imkoniyati mavjud bo‘lmasa o‘chirish qurilmasi kichik quvvatli elektr stansiyasi va ulanish nuqtasi orasida o‘rnatiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

Ajratish qurilmasi blokirovka qiluvchi kontakt holatining vizual ko‘rsatkichiga ega bo‘lishi hamda har doim Taqsimlash tizimi operatori xodimlari uchun foydalanishga qulay bo‘lishi ta’minlanadi.

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Korxona hududida o‘rnatilgan generatsiyalovchi modul haqida Taqsimlash tizimi operatori xodimlarini xabardor qilish uchun ulanish nuqtasida ogohlantiruvchi belgilar, plakatlar va belgilar o‘rnatiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
145. Ko‘zda tutilmagan sharoitlarda tegishli avtomatik o‘chirgichni uzish uchun himoya relelari o‘rnatilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Mikro va kichik quvvatli generatsiyalovchi modullarning himoya tizimiga mazkur Qoidalarga 4-ilovadagi talablar qo‘yiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
146. Yagona elektr energetikasi tizimi yoki uning bir qismi bo‘lgan taqsimlash tizimi to‘liq o‘chganda, kichik yoki mikro elektr stansiyasi taqsimlash tizimidan darhol uzilishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Avtomatik qayta ulash moslamasi bo‘lgan taqsimlash tizimi uchun kichik yoki mikro elektr stansiyasi taqsimlash tizimi bilan qayta sinxronlashishdan oldin kichik yoki mikro elektr stansiyasi ulangan taqsimlash tizimi qismini qayta ulash moslamasi barqaror holatga keltirguniga qadar 10 daqiqa kutishi talab etiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

147. Taqsimlash tizimi operatori o‘z tizimi uchun transformatorni ulash va yerga ulash tartibini belgilaydi va barchani ushbu tartib bilan xabardor qiladi.

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
148. Bir nechta ta’minot manbalari mavjud bo‘lganda, generatsiyalovchi modul aylanma toklarning yerga ulangan neytralga ta’sirini oldini olish yoki yumshatish imkoniyatiga ega bo‘lishi talab etiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
8-§. Axborot almashinuviga talablar
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
149. Taqsimlash tizimi operatori ulanishni o‘rganish (baholash) natijasiga ko‘ra, o‘rta va kichik quvvatli generatsiyalovchi modullar operatori va Taqsimlash tizimi operatori o‘rtasida barqaror ish sharoitlari va avariya vaziyatlarida generatsiyalovchi modullar va ulanish nuqtasidagi boshqaruv (kommutatsiya) qurilmalarini boshqarish hamda monitoring qilish uchun aloqa tizimiga zaruriyatni aniqlaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
150. Bunday aloqa tizimi zarur deb hisoblansa, o‘rta va kichik quvvatli generatsiyalovchi modullar operatori Taqsimlash tizimi operatori boshqaruv markazi bilan generatsiyalovchi modullar va ulanish nuqtalarini boshqaruv (kommutatsiya) hamda monitoring qilish uchun zarur aloqa tizimini o‘rnatadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

151. Aloqa, masofadan monitoring qilish va boshqarish tizimlariga talablar texnik shartda ko‘rsatilishi lozim.

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
152. Taqsimlash tizimi operatoriga taqdim etiladigan ma’lumotlar o‘rta va kichik quvvatli generatsiyalovchi modullar operatori va Taqsimlash tizimi operatori bilan o‘zaro kelishilgan bo‘lishi hamda ulanish yoki mavjud ulanishni o‘zgartirish shartnomasida aks ettirilgan bo‘lishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
5-bob. Foydalanuvchilar uchun ulanish shartlari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
153. Foydalanuvchi uskunasi taqsimlash tizimiga ta’sirni o‘rganish natijasi asosida Taqsimlash tizimi operatori tomonidan berilgan texnik shartga binoan kelishilgan kuchlanish darajasidagi taqsimlash tizimi elementiga ulanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
154. Past kuchlanishli taqsimlash tizimi elementlariga ulanishlar uchun ulanish nuqtasi odatda Foydalanuvchi tomonidagi hisobga olish uskunasining klemmasida bo‘ladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

155. O‘rta kuchlanishli tarmoqqa ulanish uchun ulanish nuqtasining joylashuvi Foydalanuvchi tomonidagi hisobga olish uskunasining klemmasida bo‘lishi shart.

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hisobga olish uskunasining klemmasida ulanish imkoni bo‘lmasa, ulanish nuqtasining joylashuvi Taqsimlash tizimi operatori va Foydalanuvchi o‘rtasida kelishiladi hamda ulanish shartnomasida ko‘rsatiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
156. Ulanish nuqtasi ushbu nuqtada yuzaga kelishi mumkin bo‘lgan maksimal qisqa tutashuv tokini o‘chirishga qodir bo‘lgan avtomatik o‘chirgich tomonidan boshqariladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Texnik xizmat ko‘rsatish maqsadida avtomatik o‘chirgichni ajratish (izolyatsiyalash) uchun ajratkich va boshqa izolyatsiyalovchi vositalar bilan ta’minlanadi va o‘rnatiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
157. Foydalanuvchining ulanish nuqtasidagi qurilmalari, himoya tizimi avariyaviy o‘chishlar va taqsimlash tizimiga salbiy ta’sirni minimallashtirishda selektivlikni va sezgirlikni, tezlikning zarur darajasiga erishishni hisobga olgan holda loyihalashtiriladi, muvofiqlashtiriladi va sinovdan o‘tkaziladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
158. Taqsimlash tizimi operatori va Foydalanuvchi ulanish nuqtasining tegishli tomonlarida elektr uskunalari va obyektlari himoya tizimi uchun shaxsiy javobgardir.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

Foydalanuvchining so‘roviga binoan Taqsimlash tizimi operatori uning himoya tizimini loyihalashi uchun zarur bo‘lgan ulanish nuqtasidagi himoya tizimining texnik ma’lumotlarini taqdim etadi.

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
159. Taqsimlash tizimi operatori ma’lum Foydalanuvchilardan taqsimlash tizimining barqaror ishlashidagi buzilishlar xavfi va (yoki) oqibatlarini minimallashtirish maqsadida loyihalashtirilgan va ishlab chiqilgan boshqa himoya sxemalarini taqdim etishni talab qilishi mumkin. Ushbu talab Taqsimlash tizimi operatori tomonidan yetarli darajada asoslantirilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
160. Foydalanuvchilar Taqsimlash tizimi operatori tomonidan Ulanish yoki mavjud ulanishni o‘zgartirish shartnomasiga muvofiq yuklamani avtomatik tushirishi uchun iste’molini megavattlardagi diskret blok (birlik)lariga bo‘linish va past chastotali releni faollashtirish usulini belgilashi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
161. Yuklamani avtomatik tushirishda foydalaniladigan past chastotali rele to‘liq raqamlashtirilgan va quyidagi xususiyat (xarakteristika)larga ega bo‘lishi kerak:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
chastotani sozlash diapazoni — 0,1 Nz qadamlar (afzalrog‘i 0,05 Nz) bilan 48,0 Nz dan 52,0 Nz gacha;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
sozlanishi mumkin bo‘lgan kechikish vaqti — 0,1 soniyalik qadamlar bilan 0 dan 60 soniyagacha;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
chastotani o‘zgartirish tezligini — 0,1 Nz/s qadamlar bilan 0 dan ±10 Nz/s gacha;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ishga tushish vaqti — 0,1 soniyadan kam;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
kuchlanish blokirovkasi — nominal kuchlanishning 55 foizidan 90 foizi gacha oralig‘ida tanlanadi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

ishlash pog‘onalari — kamida ikki pog‘onali ishlash rejimi;

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
chiqish kontaktlari: har bir pog‘onada kamida uchta chiqish.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
162. Past chastotali rele nominal kuchlanishi 230 V bo‘lgan o‘zgaruvchan tokda ishlash uchun mos bo‘lishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Past chastotali relening elektr ta’minoti ushbu relening chiqish chastotasi asosiy tizimdagi chastota bilan bir xil bo‘lishini kafolatlash maqsadida asosiy tizimdagi ta’minot nuqtasi orqali amalga oshiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
163. O‘chirish funksiyasi quyidagi ishonchlilik mezonlariga muvofiq loyihalashtiriladi va muvofiqlashtiriladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

ishonchlilik — yuklamaning har qanday ma’lum nuqtaga tushishida o‘chirishning imkonsizligi funksiyaning (sxemaning) umumiy ishiga zarar yetkazmasligi kerak. Funksiyaning umumiy ishonchliligi kamida 96 foiz bo‘lishi kerak;

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
uzilishlar — uskunani o‘chirish yoki unga texnik xizmat ko‘rsatish yuklamani nazorat qilishga yoki iste’molni o‘chirish sezilarli ta’sir ko‘rsatmasligi talab etiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
6-bob. Aktivlarni belgilash hujjatiga talablar
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
164. Har qanday ulanish nuqtasi uchun aktivlarni belgilash bo‘yicha hujjatlar quyidagi ma’lumotlarni o‘z ichiga olishi va Taqsimlash tizimi operatori va Foydalanuvchining ekspluatatsiyaga doir majburiyatlarini belgilashi kerak:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
yuqori/o‘rta kuchlanishli uskunalar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
past kuchlanishli uskunalar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
aloqa va hisobga olish uskunalari.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

165. Aktivlarni belgilash to‘g‘risidagi hujjatlar ulanish nuqtasini to‘g‘ri aks ettirishi va quyidagilarni ko‘rsatishi shart:

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
uskuna va uning egasi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
xavfsizlik qoidalari va tartiblari, shu jumladan ichki xavfsizlik yo‘riqnomalari va xavfsizlik koordinator(lar)i yoki xavfsizlik uchun mas’ul bo‘lgan boshqa shaxslar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ekspluatatsiya tartib-qoidalari hamda ekspluatatsiya va nazorat uchun mas’ul tomonni;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

texnik xizmat ko‘rsatish talablari va texnik xizmat ko‘rsatish uchun mas’ul bo‘lgan tomonni;

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
favqulodda vaziyatlarga oid har qanday kelishuv.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
166. Aktivlarni belgilash to‘g‘risidagi hujjatlar doimo Taqsimlash tizimi operatorining operativ xodimlari va foydalanuvchiga foydalanish uchun mavjud holatda bo‘lishi ta’minlanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
167. Taqsimlash tizimi operatori aktivlarni belgilash to‘g‘risidagi hujjatlarni tayyorlash va undan foydalanish tartibini belgilaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
168. Foydalanuvchi Taqsimlash tizimi operatoriga ulanish yoki mavjud ulanishni o‘zgartirish shartnomasida ko‘rsatilgan jadvalga muvofiq aktivlarni belgilash to‘g‘risidagi hujjatni tayyorlashga imkon beradigan ma’lumotlarni taqdim etishga majburdir.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

169. Taqsimlash tizimi operatori ulanish nuqtasi uchun aktivlarni belgilash to‘g‘risidagi hujjatni ulanish sanasidan kamida ikki hafta oldin tayyorlaydi.

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
170. Ulanish nuqtasidagi uskunaning aktivlarni belgilash to‘g‘risidagi hujjati Taqsimlash tizimi operatori va Foydalanuvchi tomondan chiquvchi tarmoqlar yoki kabellar tafsilotlarini o‘z ichiga oladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
171. Aktivlarni belgilash to‘g‘risidagi hujjatning har bir sahifasida sana va hujjat raqami ko‘rsatiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
172. Aktivlarni belgilash to‘g‘risidagi hujjatni imzolashdan oldin, Taqsimlash tizimi operatori o‘zgartirishlar kiritish yoki uning to‘g‘riligini tasdiqlash uchun Foydalanuvchiga aktivlarni belgilash to‘g‘risida tayyorlangan hujjatning nusxasini yuboradi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
173. Imzolangandan so‘ng, lekin ulanish sanasidan kamida ikki hafta oldin, Taqsimlash tizimi operatori Foydalanuvchiga hujjatning sanasi va raqami hamda kuchga kirish sanasini ko‘rsatilgan xabarnoma bilan ikki nusxada aktivlarni belgilash to‘g‘risidagi hujjatni taqdim etadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

174. Foydalanuvchi aktivlarni belgilash to‘g‘risidagi hujjatga o‘zgartirishlar kiritish kerakligini aniqlasa, u Taqsimlash tizimi operatorini xabardor qiladi.

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Taqsimlash tizimi operatori qayta ko‘rib chiqilgan aktivlarni belgilash to‘g‘risidagi hujjatni shakllantiradi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
175. Taqsimlash tizimi operatori yoki Foydalanuvchi aktivlarni belgilash to‘g‘risidagi hujjatni avariya holatini aks ettirish uchun o‘zgartirish lozim deb topsa, Taqsimlash tizimi operatori yoki Foydalanuvchi sharoitga ko‘ra darhol ikkinchi tomonni xabardor qiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

Taqsimlash tizimi operatori yoki Foydalanuvchi aktivlarni belgilash to‘g‘risidagi hujjatga kiritilishi lozim bo‘lgan o‘zgarishlarni muhokama qilish va o‘zgarish vaqtinchalik yoki doimiy xarakterga ega ekanligi to‘g‘risida qaror qabul qilish maqsadida muhokama o‘tkazishi mumkin.

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Taqsimlash tizimi operatori va Foydalanuvchi o‘rtasidagi muhokamadan so‘ng yetti kun ichida Taqsimlash tizimi operatori Foydalanuvchiga qayta ko‘rib chiqilgan aktivlarni belgilash to‘g‘risidagi hujjatni taqdim etadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
7-bob. Elektr sxemalariga talablar
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
176. Taqsimlash tizimi operatori har qanday ulanish nuqtasi uchun elektr sxemalarini tayyorlash tartibi va formatini belgilaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
177. Foydalanuvchi Taqsimlash tizimi operatoriga ulanish yoki mavjud ulanishni o‘zgartirish shartnomasida belgilangan jadvalga muvofiq Foydalanuvchi tomonidagi ulanish nuqtasidan boshlab barcha uskunalarning elektr sxemasini tayyorlash va taqdim etish majburiyatini oladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
178. Taqsimlash tizimi operatori Foydalanuvchiga ulanish yoki mavjud ulanishni o‘zgartirish shartnomasida belgilangan jadvalga muvofiq ulanish nuqtasidan o‘zi tomonidagi barcha uskunalarning elektr sxemalarini taqdim etishga majburdir.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
179. Ulanish nuqtasi Foydalanuvchining hududida joylashgan bo‘lsa, Foydalanuvchi ulanish nuqtasining har ikki tomonini biriktiruvchi (tashkil etuvchi) elektr sxemasini tayyorlaydi va taqdim etadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

180. Elektr sxemalari sxemani biriktiruvchi va joylashuv nuqtalari, uskunalarning nomlanishi hamda texnik tavsiflari, shuningdek, ulanish nuqtasidagi tegishli uskuna va qurilmalar haqida aniq ma’lumotlardan iborat bo‘lishi kerak.

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
181. Imkoniyatga ko‘ra, ulanish nuqtasidagi barcha uskunalar bitta elektr sxemasida ko‘rsatiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Bittadan ortiq elektr sxemasi zarur bo‘lsa, bir xil ma’lumotlarning takrorlanishi minimumga keltiriladi. Elektr sxemalari uskunaning jismoniy joylashuvi va elektr ulanishlarini imkon qadar aniq ko‘rsatib berishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
182. Elektr sxemalari obyekt joylashuvi va uskunalarning belgilaridan (identifikatsiyasi) foydalangan holda tuziladi. Uskunalarning joriy holati sxemada ko‘rsatiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
183. Elektr sxemasining sarlavhali yozuvi mas’ul shaxslarning familiyasi, ismi va otasining ismi, shuningdek, tahrirlar, sanalar va imzolar haqidagi ma’lumotlarni o‘z ichiga oladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
184. Taqsimlash tizimi operatori yoki Foydalanuvchi yangi uskunani qo‘shishga yoki mavjud uskunaning identifikatsiyani o‘zgartirishga qaror qilsa, Taqsimlash tizimi operatori yoki Foydalanuvchi o‘zgartirishdan kamida bir oy oldin boshqa tomonga qayta ko‘rib chiqilgan elektr sxemasini taklif etilayotgan qo‘shimcha va o‘zgartirishlar bilan taqdim etadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

185. O‘zgartirish mavjud uskunani almashtirishni nazarda tutsa, qayta ko‘rib chiqilgan elektr sxemasi mavjud ulanishni o‘zgartirish shartnomasida ko‘rsatilgan jadvalga muvofiq boshqa tomonga taqdim etilishi shart.

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
186. Tarkibiy elektr sxemasining aniqligi bilan bog‘liq nizo yuzaga kelsa, nizoni hal etish uchun imkon qadar qisqa muddatda Taqsimlash tizimi operatori va Foydalanuvchi o‘rtasida muhokama o‘tkaziladi va maqbul yechim qabul qilinadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
8-bob. Ulanish nuqtalari chizmalariga talablar
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
187. Taqsimlash tizimi operatori har qanday ulanish nuqtasi uchun ulanish nuqtasi chizmasini tayyorlashda rioya etilish zarar bo‘lgan tartib va talabni belgilaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
188. Foydalanuvchi ulanish yoki mavjud ulanishni o‘zgartirish shartnomasida belgilangan jadvalga muvofiq Foydalanuvchi tomonidagi ulanish nuqtasi chizmasini tayyorlash va Taqsimlash tizimi operatoriga taqdim etish majburiyatini oladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
189. Taqsimlash tizimi operatori Foydalanuvchiga ulanish yoki mavjud ulanish o‘zgartirish shartnomasida belgilangan jadvalga muvofiq Taqsimlash tizimi operatori tarafidagi ulanish nuqtasining chizmasini taqdim etishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
190. Ulanish nuqtasi Foydalanuvchining hududida joylashgan bo‘lsa, Foydalanuvchi ulanish nuqtasining har ikki tomonining tarkibiy chizmasini tayyorlaydi va taqdim etadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
191. Ulanish nuqtasining chizmasi ulanish birikmalari va joylashuv nuqtalari, uskunalarning nomlanishi hamda texnik tavsiflari, shuningdek, ulanish nuqtasidagi tegishli uskuna va qurilmalar haqida aniq ma’lumotlardan iborat bo‘ladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

192. Ulanish nuqtasi chizmasida uskunaning joylashishi, umumiy himoya tizimini, shuningdek, boshqaruv va yordamchi qurilmalar ko‘rsatib beriladi.

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ulanish nuqtasi chizmasi uskunaning jismoniy joylashuvi va ulanishlarini imkon qadar aniq ko‘rsatib berishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
193. Ulanish nuqtasining chizmasi obyekt joylashuvi va uskunalarning belgilaridan (identifikatsiyasi) foydalangan holda tuziladi hamda bunda uskunaning joriy holati ko‘rsatiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
194. Ulanish nuqtasi chizmasining sarlavhali yozuvi mas’ul shaxslarning familiyasi, ismi va otasining ismi, shuningdek, tahrirlar, sanalar va imzolar haqidagi ma’lumotlarni o‘z ichiga oladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
195. Taqsimlash tizimi operatori yoki Foydalanuvchi yangi uskunani qo‘shishga yoki mavjud uskunaning identifikatsiyani o‘zgartirishga qaror qilsa, Taqsimlash tizimi operatori yoki Foydalanuvchi taklif etilgan vaqtdan kamida bir oy oldin boshqa tomonga qayta ko‘rib chiqilgan ulanish nuqtasi chizmasini taklif etilayotgan qo‘shimcha va o‘zgartirishlar bilan taqdim etiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
196. O‘zgartirish mavjud uskunani almashtirishni nazarda tutsa, qayta ko‘rib chiqilgan ulanish nuqtasi chizmasi mavjud ulanishni o‘zgartirish shartnomasida ko‘rsatilgan jadvalga muvofiq boshqa tomonga taqdim etilishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
197. Qayta ko‘rib chiqilgan ulanish nuqtasi chizmasi yangi uskunalarni qo‘shish, mavjud uskunalarni almashtirish yoki uskunaning identifikatsiyasini o‘zgartirishni o‘z ichiga oladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

198. Taqsimlash tizimi operatori va Foydalanuvchi bularni yozma ravishda amalga oshirishga kelishsa, ulanish yoki mavjud ulanishni o‘zgartirish shartnomasida belgilangan jadvalga muvofiq kelishilgan o‘zgarishlarni aks ettirish uchun ulanish nuqtasi chizmalarining tegishli nusxalariga o‘zgartirishlar kiritadi.

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
199. Taqsimlash tizimi operatori va Foydalanuvchi tomonidan tayyorlangan ulanish nuqtasining to‘liq chizmasi ulanish nuqtasi bilan bog‘liq bo‘lgan barcha ekspluatatsiya va rejalashtirish jarayonlari uchun foydalaniladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
200. Ulanish nuqtasi tarkibiy chizmasi aniqligi bilan bog‘liq nizo yuzaga kelsa, nizoni hal qilish uchun imkon qadar qisqa muddatda Taqsimlash tizimi operatori va Foydalanuvchi o‘rtasida muhokama o‘tkaziladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
9-bob. Taqsimlash tizimida ma’lumot almashish va ularni ro‘yxatga olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
201. Foydalanuvchi Taqsimlash tizimi operatoriga taqdim etadigan ulanish nuqtasi va xususiyatlariga oid ma’lumotlar quyidagi ma’lumotlar toifalariga ko‘ra ro‘yxatga olinadi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Elektr energiyasidan foydalanish qoidalarida ko‘rsatib o‘tilgan prognoz ma’lumotlari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
uskuna ma’lumotlari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
uskunaning ro‘yxatga olingan ma’lumotlari.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
202. Prognoz ma’lumotlari, Foydalanuvchining kelgusi besh yil uchun jami iste’mol va aktiv energiya iste’molini hisobga olgan holdagi aniq prognozini ko‘rsatib beradi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
203. Uskuna ma’lumotlari Foydalanuvchining kelgusi besh yil uchun uskunaning parametr qiymatlari va uskuna ma’lumotlarining eng aniq bahosini o‘z ichiga oladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
204. Foydalanuvchi tomonidan Taqsimlash tizimi operatoriga taqdim etiladigan uskunaning ro‘yxatga olish ma’lumotlari tasdiqlangan haqiqiy parametr qiymatlarini va ulanish sanasidagi uskuna to‘g‘risidagi ma’lumotlardan tashkil topadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ro‘yxatga olingan uskuna ma’lumotlari ulanishdan keyingi rejalashtirilgan loyiha ma’lumotlarini (dastlabki rejalashtirish loyiha ma’lumotlari va ro‘yxatga olingan rejalashtirish loyiha ma’lumotlari), uskuna to‘g‘risida va o‘rnatilgan parametr qiymatlari to‘g‘risidagi ma’lumotlardan iborat bo‘ladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
205. Ulanish yoki mavjud ulanishni o‘zgartirish uchun ariza bergan Foydalanuvchi tomonidan taqdim etilgan ulanish nuqtasi va yangi Foydalanuvchi bilan bog‘liq ma’lumotlar uch bosqichda ro‘yxatga olinadi va mos ravishda quyidagicha tasniflanadi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
dastlabki rejalashtirish ma’lumotlari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

ro‘yxatga olingan rejalashtirish ma’lumotlari;

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ulanishdan keyingi rejalashtirish ma’lumotlari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
206. Ulanish yoki mavjud ulanishni o‘zgartirish uchun ariza berish vaqtida taqdim etilgan ma’lumotlar dastlabki rejalashtirish ma’lumotlari hisoblanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ulanish yoki mavjud ulanish shartnomasini o‘zgartirishda ko‘rsatilgan jadvaldan oldinroq ushbu ma’lumotlar talab qilinsa, u holda ushbu ma’lumotlar rejalashtirish ma’lumotlari va batafsil rejalashtirish ma’lumotlarini o‘z ichiga oladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
207. Ulanish yoki mavjud ulanishni o‘zgartirish shartnomasi imzolanganidan so‘ng, dastlabki rejalashtirish ma’lumotlari taqsimlash tizimini rivojlantirish rejasini tayyorlash va taqsimlash tizimga ulanishga buyurtmalarni baholash uchun foydalaniladigan ro‘yxatga olingan rejalashtirish ma’lumotlari sifatida qabul qilinadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

208. Uskunaning hisoblangan ma’lumotlari ulanishdan keyingi rejalashtirish ma’lumotlari sifatida qabul qilinganidan so‘ng, tekshirilishi, yangilanishi va ulanish vaqtida tasdiqlangan haqiqiy parametr qiymatlari va uskuna ma’lumotlari bilan almashtirilishi kerak.

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
209. Taqsimlash tizimi operatori ulanish yoki mavjud ulanishni o‘zgartirish buyurtmasiga muvofiq zarur barcha ma’lumotlarni taqdim etish tartibini ishlab chiqadi va o‘z rasmiy veb-saytida e’lon qiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
IV bo‘lim. Taqsimlash tizimini rejalashtirish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1-bob. Taqsimlash tizimini rejalashtirish tartibi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1-§. Taqsimlash tizimini rejalashtirish bo‘yicha majburiyatlar
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
210. Taqsimlash tizimini rejalashtirishda Taqsimlash tizimi operatori quyidagilarga javobgar hisoblanadi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
yangi obyektlar ulanishini taqsimlash tizimi va uning Foydalanuvchilariga ta’sirini tahlil qilish, jumladan, generatsiyalovchi modullar, iste’molchilar, taqsimlash elektr tarmoqlari yoki podstansiyalar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
prognozlashtirilgan iste’mol talabini qondirish va yangi generatsiyalovchi modullarni ulashni ta’minlash uchun taqsimlash tizimini kengaytirishni rejalashtirish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

taqsimlash tizimidagi elektr energiyasi sifat ko‘rsatkichlari, yo‘qotishlar va tizimning ishonchliligi bilan bog‘liq muammolarini aniqlash va ularni bartaraf etish.

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
211. Foydalanuvchilar, shu jumladan taqsimlash tizimiga ulangan ishlab chiqaruvchilar rejalashtirish ma’lumotlarini taqdim etadilar va rejalashtirish jarayonida Taqsimlash tizimi operatori bilan hamkorlik qiladilar.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2-§. Rejalashtirish ma’lumotlarini taqdim etish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
212. Taqsimlash tizimiga ulanish yoki mavjud ulanishni o‘zgartirish uchun murojaat qilgan Foydalanuvchi ulanishda talab etiladigan hamda tegishli rejalashtirish va batafsil rejalashtirish ma’lumotlarini taqdim etadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
213. Foydalanuvchi har yili 1-iyuniga qadar Taqsimlash tizimi operatoriga:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
o‘tgan yil uchun tegishli rejalashtirish ma’lumotlarini va uning ijrosini;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
keyingi besh yil uchun prognoz qilinayotgan rejalashtirish ma’lumotlarini taqdim etish majburiyatini oladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ushbu ma’lumotlar yangilangan rejalashtirish va batafsil rejalashtirish ma’lumotlarini o‘z ichiga olishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
214. Rejalashtirish ma’lumotlari Taqsimlash tizimi operatoriga Foydalanuvchining rivojlanishini (kengayishini) taqsimlash tizimiga ko‘rsatadigan ta’sirini baholash uchun zarur bo‘lgan ma’lumotlardan iborat bo‘lishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
215. Taqsimlash tizimini rejalashtirishda yanada aniqroq tadqiqotlarni o‘tkazish maqsadida batafsil rejalashtirish ma’lumotlari talab etiladi. Ushbu batafsil rejalashtirish ma’lumotlari zarur bo‘lgan qo‘shimcha ma’lumotlarni o‘z ichiga oladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

Ushbu ma’lumotlar bevosita taqsimlash tizimiga ulangan yoki unga ta’sir ko‘rsatishi mumkin bo‘lgan zanjirlar, kommutatsiya qurilmalari ularning va himoya tizimlari parametrlaridan tashkil topadi.

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ma’lumotlar Taqsimlash tizimi operatori uchun ulanish nuqtalari bilan bog‘liq har qanday ta’sirlarni baholash uchun yetarli bo‘lishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
216. Uskunaning qayd etilgan ma’lumotlari tasdiqlangan haqiqiy parametr qiymatlari va Foydalanuvchi uskunasi haqidagi to‘liq ma’lumotlarni o‘z ichiga olishi kerak va ushbu ma’lumotlar ulanish vaqtida Foydalanuvchi tomonidan Taqsimlash tizimi operatoriga loyihaviy ma’lumotlarning bir qismi sifatida taqdim etiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

217. Rejalashtirish ma’lumotlaridagi har qanday o‘zgarishlar Foydalanuvchi tomonidan bir ish kuni ichida Taqsimlash tizimi operatorini ushbu o‘zgarish haqida xabardor qilinishi shart. Xabarnomada o‘zgartirish amalga oshiriladigan yoki vaziyatdan kelib chiqib o‘zgartirilishi kutilayotgan vaqt va sana ko‘rsatiladi.

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
O‘zgartirish vaqtinchalik bo‘lsa, xabarnomada ko‘rsatkichlar avval qayd etilgan qiymatga qaytishi kutilayotgan vaqt va sana ham ko‘rsatib o‘tiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3-§. Taklif etilayotgan ulanishni baholash
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
218. Taqsimlash tizimi operatori Foydalanuvchi tomonidan taklif etilayotgan yangi ulanish yoki uning ulanishni o‘zgartirish va (yoki) rivojlantirishni taqsimlash tizimiga va uning boshqa Foydalanuvchilari tizimlariga ta’sirini baholash bo‘yicha tadqiqot o‘tkazadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

Taqsimlash tizimiga ta’sirni o‘rganish natijalari to‘g‘risida Foydalanuvchini xabardor qilish shart.

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
219. Taqsimlash tizimi operatori, shuningdek, Foydalanuvchi tizimiga ta’sir qilishi mumkin bo‘lgan taqsimlash tizimidagi har qanday rejalashtirilgan o‘zgarishlar haqida xabar berib boradi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4-§.Taqsimlash tizimini rivojlantirish rejasini tayyorlash
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
220. Taqsimlash tizimi operatori Foydalanuvchilar tomonidan taqdim etilgan rejalashtirish ma’lumotlarini umumlashtiradi va ulardan foydalangan holda taqsimlash tizimini rivojlantirish rejasini ishlab chiqadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
221. Taqsimlash tizimi operatori taqsimlash tizimini rivojlantirish rejasining yangilangan nashrini Uzatish tizimi operatori va Energetika vazirligiga taqdim etib boradi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Taqsimlash tizimining rivojlantirish rejasining nusxasi Energetika bozori regulatoriga ham kiritib boriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
222. Taqsimlash tizimini rivojlantirish rejasi quyidagilarni o‘z ichiga oladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Elektr energiyasidan foydalanish qoidalarida ko‘rsatib o‘tilgan prognoz ma’lumotlari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Magistral elektr tarmoqlaridan foydalanish qoidalarida talab etilgan rejalashtirish ma’lumotlarini;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
uzatish tizimidan quyida (taqsimlash tizimida) quvvat o‘tkazuvchanlikni oshirish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
taqsimlash tarmoqlarining (fiderlarning) joylashuvi va texnik tavsiflari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
reaktiv quvvat kompensatsiya qilish rejasi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

taqsimlash tizimini mustahkamlash bo‘yicha boshqa rejalar;

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
taqsimlash tizimini rivojlantirish rejasining texnik va iqtisodiy tahlili.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
223. Foydalanuvchi Taqsimlash tizimi operatori tomonidan tayyorlangan rivojlantirish rejasi uning rejalari va takliflarini to‘liq aks ettirmagan deb hisoblasa, u bu to‘g‘risida Taqsimlash tizimi operatoriga uch ish kunida xabar berishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2-bob. Taqsimlash tizimini rejalashtirish tadqiqoti
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
224. Taqsimlash tizimi operatori quyidagi hollarda taqsimlash tizimining xavfsiz va ishonchli ishlashini ta’minlash maqsadida taqsimlash tizimini rejalashtirish uchun tadqiqot (keyingi o‘rinlarda — tadqiqot) o‘tkazadi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
har yili Energetika vazirligiga taqdim etiladigan Taqsimlash tizimini rivojlantirish dasturini tayyorlash;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
taqsimlash tizimini rivojlantirish loyihalarini baholash;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ulanish yoki mavjud ulanishni o‘zgartirish to‘g‘risidagi arizaga muvofiq Foydalanuvchi tomonidan taqdim etilgan har qanday taklifni baholash.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
225. Taqsimlash tizimini rejalashtirish bo‘yicha tadqiqotlar taqsimlash tizimiga yoki Foydalanuvchi tizimidagi har qanday uskunaning, Foydalanuvchi iste’molning o‘zgarishidagi ta’sirni baholash uchun hamda taqsimlash tizimida yoki foydalanuvi tizimidagi kamchiliklarni bartaraf etish bo‘yicha zarur choralarni ko‘rish uchun o‘tkaziladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
226. Tadqiqotlarni o‘tkazishda ushbu bobda bayon etilgan texnik tadqiqotlar hamda rejalashtirish va batafsil rejalashtirish ma’lumotlaridan foydalaniladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
227. Taqsimlash tizimi operatori quyidagilarni o‘z ichiga olgan taqsimlash tizimini rejalashtirish tahlilini o‘tkazishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
fiderlarni rivojlanishining optimal sxemalarini aniqlash;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
reaktiv quvvat kompensatsiyasining optimal dasturlarini ishlab chiqish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
taqsimlovchi fiderlarni boshqarish vositalari va fiderlarning maqbul konfiguratsiyalarini ishlab chiqish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
taqsimlovchi podstansiyalar ehtiyoj, ularni qurishning maqbul joylashuvi va hajmi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
228. Tadqiqotlar hayotiy jarayonlarni baholash usullaridan foydalangan holda amalga oshirilishi lozim, bunda foydalaniladigan kapital qiymat va diskont stavkalar Energetika bozori regulatori tomonidan belgilanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
229. Kuchlanishning qisqa vaqtli pasayishini o‘rganish, mavjud taqsimlash tizimining rejalashtirilgan iste’moli va har qanday rejalashtirilgan kengaytirish, mustahkamlash yoki rivojlantirish uchun ulanish nuqtalarida kuchlanishni aniqlash maqsadida o‘tkaziladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
230. Yangi generatsiyalovchi modullarni, iste’molchilarni yoki berk taqsimlash tarmoqlarini ulashning ta’sirini baholash uchun kuchlanishning qisqa vaqtli pasayishi bo‘yicha tadqiqotlar o‘tkaziladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
231. Qisqa tutashuvlarni o‘rganish, taqsimlash tizimi uskunalariga yuklamani oshiradigan yangi elektr stansiyalari va boshqa obyektlarni qo‘shish natijasida taqsimlash tizimi uskunalariga ta’sirni baholash uchun o‘tkaziladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ushbu tadqiqotlar qisqa tutashuv toki chegarasidan oshib ketishi natijasida shikastlanishi mumkin bo‘lgan uskunani aniqlab beradi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
232. Uch fazali qisqa tutashuv o‘rganishlari taqsimlash tizimining barcha tugunlari uchun tarmoqda elektr energiyasi ishlab chiqarishning maksimal va minimal ssenariylari va taqsimlash tizimi zanjirining turli konfiguratsiyalari uchun o‘tkaziladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Yerga yakka tutashuvni o‘rganish taqsimlash tizimining shikastlanishga moyil tugunlari uchun amalga oshirilishi kerak. Ushbu o‘rganishlar davomida taqsimlash tizimi uskunalari ekspluatatsiya davomida har qanday og‘ir sharoitga chidamligi aniqlanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
233. Taqsimlash tizimi operatori va Foydalanuvchi ulanish nuqtasida favqulodda avariya ta’minoti darajalari yuzasidan ma’lumot almashadi. Ma’lumot almashinuvi quyidagilarni o‘z ichiga oladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
uch fazali tutashuv va yerga tutashuvning maksimal va minimal toklari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
qisqa tutashuv sharoitida qarshilik koeffitsiyenti;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
o‘zaro bog‘langan tizimlar bo‘lgan taqdirda, qisqa tutashuvlarni hisoblash uchun maqbul ekvivalent tarmoqni modellashtirish.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
234. Mavjud uskunada qisqa tutashuv tokini kamaytirish uchun zanjirlarning muqobil konfiguratsiyalari o‘rganilishi mumkin.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Qisqa tutashuv toklari uskunaning loyiha spetsifikatsiyalari doirasida bo‘lsa va tavsiya etilgan taqsimlash tizimining konfiguratsiyasi moslashuvchan va xavfsiz ishlash uchun mos bo‘lsa, natijalar qoniqarli deb hisoblanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
235. Taqsimlash tizimidagi yo‘qotishlarni tasniflash va miqdorini baholash uchun taqsimlash tizimidagi yo‘qotishlar o‘rganiladi hamda tahlil qilinadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Foydalanuvchi tizimi va taqsimlash tizimidagi o‘zgarishlarning taqsimlash tizimi ishining samaradorligiga ta’sirini aniqlash uchun yo‘qotishlarni aniqlash yuzasidan o‘rganishlar o‘tkazilishi talab etiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
236. Taqsimlash tizimidagi iste’molchilarning elektr ta’minotidagi uzilishlar chastotasi va davomiyligini aniqlash uchun elektr ta’minoti ishonchliligi bo‘yicha o‘rganishlar o‘tkaziladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
237. Taqsimlash tizimining ishonchlilik ko‘rsatkichlari elektr ta’minotidagi uzilishlar haqidagi ma’lumotlar asosida aniqlanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3-bob. Rejalashtirish ma’lumotlari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1-§. Elektr energiyasini ishlab chiqarish va iste’mol qilish prognozi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
238. Foydalanuvchi keyingi besh yil uchun har bir ulanish nuqtasida o‘zining ishlab chiqarish va (yoki) iste’mol qilish prognozlarini Taqsimlash tizimi operatoriga taqdim etadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Bunda, birinchi yil uchun prognoz ma’lumotlari oylar kesimida, qolgan to‘rt yil uchun faqat yillik prognoz ma’lumotlarini o‘z ichiga oladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
239. Foydalanuvchilar o‘zlari elektr energiyasi ishlab chiqarsa (o‘z generatsiyalovchi modullariga ega bo‘lsa) va iste’mol qilsa, belgilangan davr uchun prognoz ma’lumotlarida jami (to‘liq) iste’mol va ishlab chiqarish hajmlarini hamda jami iste’moldan o‘zining ishlab chiqarishini chegirib tashlagandagi tarmoqdan qabul qiladigan iste’mol hajmlarini alohida ko‘rsatishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
240. Taqsimlash tizimi operatori va Foydalanuvchi iste’molni prognoz qilishda quyidagi omillarni hisobga olishi talab etiladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
o‘tgan davr iste’mol ma’lumotlari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
iste’mol (talab) tendensiyalari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
muhim hodisalar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Foydalanuvchilar generatsiyalovchi modullari ma’lumotlari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
iste’mol grafigi o‘zgarishi, almashtirilishi yoki vaqti o‘zgartirilishi (kunduzgi vaqtdan tungi vaqtga, tig‘iz bo‘lmagan soatlardan tig‘iz soatlarga o‘tkazilishi va hokazo);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
qo‘shni taqsimlash tizimlari bilan o‘zaro bog‘lanishlar.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2-§. Generatsiyalovchi modullar ma’lumotlari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
241. Elektr stansiyasi operatori (generatsiyalovchi modullarga egalik qiluvchilar) o‘zining generatsiyalovchi modullariga tegishli ma’lumotlarni Taqsimlash tizimi operatoriga taqdim etadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
242. An’anaviy generatsiyalovchi modullarga egalik qiluvchilar quyidagi ma’lumotlarni taqdim etadi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
generatsiyalovchi modullarning nominal quvvati (MVA va MW);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
nominal kuchlanish (V);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
generatsiyalovchi modulning turi va uning ish rejimlari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
to‘g‘ri o‘q bo‘yicha o‘ta o‘tkazuvchan reaktiv qarshilik (foiz);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
generatsiyalovchi modulda kuchaytiruvchi transformatorning nominal quvvati, kuchlanishi va to‘liq qarshiligi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
243. Shamol generatorlari uchun quyidagi ma’lumotlar taqdim etiladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
shamol elektr stansiyasining nomi va joylashgan joyi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
umumiy o‘rnatilgan quvvati (MVA va MW);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
qayta tiklanuvchi energiya manbalarining jami o‘rnatilgan quvvati(MUA va MW);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
shamol turbinalari soni va birlik o‘lchamlari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
shamol turbinalarining turi (belgilangan tezlik/o‘zgaruvchan tezlik);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
shamol turbinasini ishlab chiqaruvchisi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
har bir shamol turbinasining nominal quvvati (kW);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
to‘liq nominal quvvat (kVA);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
nominal chastotasi (Nz);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
shamolning nominal tezligi (m/s);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
shamolning minimal tezligi (m/s);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
shamolning maksimal tezligi (m/s);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
nominal kuchlanish (V).
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
244. Quyosh fotoelektr stansiyalari (panellari) bo‘yicha quyidagi ma’lumotlar taqdim etiladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
fotoelektr stansiyasining nomi va joylashgan joyi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
umumiy o‘rnatilgan quvvat (kW);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
panellar soni;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
invertorning nominal quvvati (kW);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
invertor modeli;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
quyosh paneli texnologiyasi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
fotoelektr stansiyasi transformatoriga tegishli ma’lumotlar (transformatorning o‘zgartirish koeffitsiyenti, qarshiligi, chulg‘amlar ulanishi, almashlab ulash sozlamalari).
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
245. Generatsiyalovchi modullar ulanish nuqtasida taqsimlash tizimiga alohida seksiyalarda ishlaydigan yoki ishlashi mumkin bo‘lgan shinalar tizimi orqali ulangan bo‘lsa, har bir generatsiyalovchi modul va (yoki) blok qaysi shinalar tizimiga (seksiyaga) ulanganligi ko‘rsatilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3-§. Foydalanuvchi tizimi ma’lumotlari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
246. Past kuchlanishli tarmoqlarga ulangan Foydalanuvchilar Taqsimlash tizimi operatoriga ulangan yuklama quvvati va maksimal iste’mol bo‘yicha ma’lumotlarni taqdim etadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
247. O‘rta kuchlanishli tarmoqlarga ulangan Foydalanuvchilar Taqsimlash tizimi operatoriga quyidagi ma’lumotlarni taqdim etadi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
a) barcha turdagi yuklamalar:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ulangan yuklama, shu jumladan turi va boshqaruv mexanizmlari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
maksimal iste’mol;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
b) o‘zgaruvchan (tebranuvchan) va siklik yuklamalar:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
iste’molning o‘zgarish tezligi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
almashlab ulash oralig‘i;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
eng katta qadam o‘zgarishining kattaligi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
248. Foydalanuvchilar mazkur Qoidalarning 176 — 200-bandlarida nazarda tutilgan, o‘z tizimining elektr sxemalari va ulanish nuqtasining chizmalarini taqdim etilishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Sxemalar va chizmalar quyidagilarning soni, nominal va ishchi parametrlarini ko‘rsatib berishi kerak:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
uskunalar (generatsiyalovchi modul, kuch transformatori va o‘chirgichlar);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
elektr uzatish tarmoqlari (havo yoki kabel);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
podstansiya shinasi qurilmasi va sxemasi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
yerga ulash qurilmasi va sxemasi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
taqsimlash qurilmasi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
249. Foydalanuvchi podstansiyasidan taqsimlash tizimidagi ulanish nuqtasigacha havo tarmoqlari va (yoki) yer osti kabellarining quyidagi parametrlarining taqdim etadi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
nominal va ishchi kuchlanish (V);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
to‘g‘ri ketma-ketlikdagi qarshilik va reaktiv qarshilik (Ω);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
to‘g‘ri ketma-ketlikdagi parallel reaktiv o‘tkazuvchanlik;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
nol ketma-ketlikdagi qarshilik va reaktiv qarshilik (Ω);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
nol ketma-ketlikdagi reaktiv o‘tkazuvchanlik.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
250. Foydalanuvchi tizimi taqsimlash tizimiga transformator orqali ulangan bo‘lsa, kuch transformatorlari uchun quyidagi ma’lumotlar taqdim etiladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
nominal quvvati (MVA);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
nominal kuchlanishi (V);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
chulg‘am ulanishi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
to‘g‘ri ketma-ketlikdagi qarshilik va reaktiv qarshilik;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
uch o‘zakli transformator uchun nol ketma-ketlikdagi reaktiv quvvat;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
kuchlanishni rostlash moslamalari diapazoni, qadam o‘lchami va turi (yuklama ostida yoki yuklamasiz);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
chaqmoq impulslarining asosiy izolyatsiyasi darajasi (kV).
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
251. Foydalanuvchi taqsimlash qurilmasi bo‘yicha quyidagi ma’lumotlarni, jumladan foydalanuvchi podstansiyasi va ulanish nuqtasidagi ajratkichlar va yuklamani o‘chirgichlar, avtomatik o‘chirgichlar to‘g‘risida ma’lumotlarni taqdim etadi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
nominal kuchlanish (V);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
nominal tok (A);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
nominal nosimmetrik o‘rta kvadratik qisqa tutashuv toki (kA);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
chaqmoq impulslarining asosiy izolyatsiyasi darajasi (kV).
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
252. Foydalanuvchi o‘zining obyektlaridagi yerga ulash tizimi bo‘yicha batafsil ma’lumotlar (yerga ulanish uskunasining nominal quvvati va to‘liq qarshiligi)ni taqdim etadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
253. Foydalanuvchi ulanish nuqtasida va Foydalanuvchi podstansiyasida mustaqil boshqariladigan (o‘z-o‘zidan ulanadigan) reaktiv quvvat kompensatsiyasi uskunasi to‘g‘risidagi ma’lumotlarni taqdim etadi. Ushbu ma’lumotlar quyidagilarni o‘z ichiga olishi kerak:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
nominal quvvat (MVAr);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
nominal kuchlanish (V);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
kompensatsiya uskunasi turi (shuntlovchi reaktori, shuntlovchi kondensator, reaktiv quvvat statik kompensatori);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ekspluatatsiya qilish va boshqarish tafsilotlari.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
254. Foydalanuvchi iste’molining asosiy qismi muqobil ulanish nuqtasidan ta’minlanishi mumkin bo‘lsa, iste’molni almashlab ulash imkoniyati to‘g‘risida tegishli ma’lumot Foydalanuvchi tomonidan taqdim etiladi, jumladan:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
muqobil ulanish nuqtasi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
muqobil ulanish nuqtasidagi odatiy (normal) iste’mol;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
muqobil ulanish nuqtasida yoki almashlab ulash mumkin bo‘lgan iste’mol;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
almashlab ulashni boshqarish mexanizmlari (qo‘lda yoki avtomatik), shu jumladan uzilishlar va rejalashtirilgan texnik xizmat ko‘rsatish vaqtida uzatishni amalga oshirish uchun zarur bo‘lgan vaqt.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
255. Foydalanuvchi generatsiyalovchi modul va (yoki) yuqori quvvatli dvigatellarga ega bo‘lsa, u ulanish nuqtasidagi qisqa tutashuv toki to‘g‘risidagi ma’lumotlarni taqdim etishi kerak. Qisqa tutashuv toki texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlarga muvofiq hisoblanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4-bob. Batafsil rejalashtirish ma’lumotlari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1-§. Ishlab chiqaruvchilar tomonidan taqdim etiladigan batafsil ma’lumotlar
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
256. O‘rta quvvatli generatsiyalovchi modul uchun quyidagi qo‘shimcha ma’lumotlar taqdim etiladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
nominal quvvat (MVA)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
nominal chastota (Nz);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
nominal kuchlanish (kV);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
quvvat koeffitsiyenti;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
to‘g‘ri ketma-ketlikdagi reaktiv qarshilik;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
to‘g‘ri ketma-ketlikdagi qarshilik (maksimal, minimal va nominal);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
nol ketma-ketlikdagi reaktiv qarshilik;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
kuchlanishni rostlash diapazoni;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
kuchlanishni rostlashning qadam o‘lchami;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
kuchlanishni rostlash turi: yuklama ostida yoki yuklamasiz.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
257. O‘rta quvvatli an’anaviy generatsiyalovchi modul uchun quyidagi qo‘shimcha ma’lumotlar taqdim etiladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
har oylik amaldagi quvvat (MW);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
generatsiyalovchi modullarning buyurtma qilingan quvvatidan yuqori haqiqiy qo‘shimcha quvvati (MW);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
minimal barqaror yuklama (MW);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
reaktiv quvvat egri chizig‘i;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
stator yakorining qarshiligi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
to‘g‘ri o‘qning sinxron, o‘tkinchi va o‘ta o‘tkinchi reaktiv qarshiligi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ko‘ndalang o‘qning sinxron, o‘tkinchi va o‘ta o‘tkinchi reaktiv qarshiligi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
to‘g‘ri o‘qning o‘tkinchi va o‘ta o‘tkinchi vaqt konstantalari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ko‘ndalang o‘qning o‘tkinchi va o‘ta o‘tkinchi vaqt konstantalari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
turbinalar va generator qurilmalarining inersiya konstantasi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
klemmalardagi nominal qo‘zg‘atish toki (A);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
qisqa tutashuv va ochiq zanjirning o‘ziga xos egri chiziqlari.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
258. O‘rta quvvatli qayta tiklanuvchi energiya manbalari bo‘yicha quyidagi qo‘shimcha ma’lumotlar taqdim etiladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
shamol stansiyasining dinamik modeli;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
reaktiv quvvat kompensatsiyasi, jumladan, quvvat koeffitsiyentining ishchi diapazonida reaktiv quvvat kompensatsiya haqida batafsil ma’lumot;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
transformatorga tegishli ma’lumotlar (qarshilik, o‘zgartirish koeffitsiyenti, chulg‘amning ulanishi, kuchlanishni rostlash sozlamalari).
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
259. An’anaviy oraliq isitilmaydigan bug‘, gaz turbinalari, geotermal va gidroelektrostansiyalar uchun kuyidagi tezlik ko‘rsatkichlari taqdim etiladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
rostlagichning o‘rtacha kuchaytirilishi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
tezlik dvigatelining sozlash diapazoni;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
tezlik pasayishi egri chizig‘ining xarakteristikasi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
bug‘, yonilg‘ini yoki suv bosimi inersiyasini rostlash vaqti konstantasi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
rostlash klapanining ochilish chegaralari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
rostlash klapanining tezligi chegaralari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
turbinaning vaqt konstantasi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
260. Har bir generatsiyalovchi modulning harakatchanligi (manevrlik) darajasini belgilovchi quyidagi ma’lumotlar taqdim etiladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
dam olish kunlari o‘chirilganidan keyingi ishga tushirish tezligi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
tunda to‘xtatilgandan keyin ishga tushirish tezligi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
sinxronizatsiyadan so‘nggi blok-yuklama;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
nominal quvvat (MW) dan yuklamani pasaytirish tezligi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
rostlash diapazoni;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
sinxronlashgan va elektr energiyasini yetkazib berish imkoniyatini saqlagan holda yuklamani og‘ish qobiliyati.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
261. Elektr stansiyasi yoki generatsiyalovchi modulning o‘z ehtiyoji uchun iste’moli, shuningdek, o‘z ehtiyoji uchun tarmoqdan sotib olinadigan elektr energiyasi hajmi to‘g‘risidagi ma’lumotlar taqdim etilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2-§. Foydalanuvchi tomonidan taqdim etiladigan batafsil rejalashtirish ma’lumotlari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
262. Taqsimlash tizimiga ulangan iste’molchilar (maishiy iste’molchilar bundan mustasno) Taqsimlash tizimi operatoriga yuklamaga tegishli quyidagi xarakteristikalarni taqdim etadi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
cho‘qqi (o‘ta yuqori) yuklama sharoitida har bir fazadagi maksimal iste’mol;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
kuchlanish nomutanosibligi (nosimmetriyasi);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
garmonik tashkil etuvchi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
263. Taqsimlash tizimi operatori va Foydalanuvchi taqsimlash tizimi yoki Foydalanuvchi tizimidagi o‘tkinchi o‘ta kuchlanishlar samaradorligini baholash uchun zarur bo‘lgan ma’lumotlarni, jumladan tizimlarning fizik va elektr sxemalari, parametrlari, tavsiflari va himoyasiga tegishli batafsil ma’lumotlar bilan o‘zaro almashishadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
V bo‘lim. Taqsimlash tizimini ekspluatatsiya qilish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1-bob. Ekspluatatsiya qilishning umumiy shartlari va tomonlarning ekspluatatsiya majburiyatlari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1-§. Ekspluatatsiya qilishning maqsadli yo‘nalishlari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
264. Taqsimlash tizimini ekspluatatsiya qilishning maqsadli yo‘nalishlari quyidagilar:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Taqsimlash tizimi operatori va taqsimlash tizimining barcha Foydalanuvchilarining ekspluatatsiya qilish bo‘yicha majburiyatlarini taqsimlash;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Taqsimlash tizimi operatorlari o‘rtasida o‘zaro yordam, uskunalar va zaxiralardan birgalikda foydalanish, shuningdek, birgalikda xarid qilish bo‘yicha operativ mexanizmlarni belgilash;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Taqsimlash tizimi operatori, ta’minotchilar va Foydalanuvchilar o‘rtasida yuboriladigan xabarnomalar va aloqaga vositalariga qo‘yiladigan talablarni belgilash;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
taqsimlash tizimi obyektlari va uskunalarga texnik xizmat ko‘rsatish dasturlarini ishlab chiqish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
taqsimlash tizimida chastotasini nazorat qilish uchun qo‘llaniladigan iste’molni boshqarish va kuchlanishni nazorat qilish uchun ishlatiladigan usullarni belgilash;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
favqulodda vaziyatlarda Taqsimlash tizimi operatori va Foydalanuvchilar tomonidan amalga oshirilishi kerak bo‘lgan harakatlar tartibini belgilash;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
taqsimlash tizimi yoki Foydalanuvchi tizimida ishlarni bajarish va sinovlar o‘tkazish jarayonida xavfsizlik choralarini belgilash hamda ularni muvofiqlashtirish va bekor qilish tartiblarini o‘rnatish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
taqsimlash va Foydalanuvchi tizimiga yetkazib beriladigan elektr energiyasi sifatini sinovdan o‘tkazish va nazorat qilish tartiblarini belgilash;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
taqsimlash yoki foydalanuvchi tizimiga ta’sir ko‘rsatishi mumkin favqulodda yoki g‘ayri oddiy sharoitlarni modellashtirish va nazorat ostida qo‘llashni o‘z ichiga olgan tizim sinovlarini o‘tkazish tartib-tamoyillarini belgilash;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
generatsiyalovchi modulning ro‘yxatdan o‘tgan parametrlariga va qo‘shimcha xizmatlarni ko‘rsatish qobiliyatiga mos kelishini tekshirish uchun amalga oshirilishi kerak bo‘lgan sinovlar va tartiblarni belgilash;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ulanish nuqtasida qurilmalarni (uskunalarni) identifikatsiyalash talablarini belgilash.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2-§. Taqsimlash tizimi operatorining ekspluatatsiya bo‘yicha majburiyatlari va javobgarligi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
265. Taqsimlash tizimi operatori mazkur Qoidalarning III bo‘lim 2-bobi talablariga binoan taqsimlash tizimini barqaror sharoitlarda ekspluatatsiya qilish va elektr energiyasi sifat ko‘rsatkichlarini ta’minlash, shuningdek, elektr energiyasi sifat ko‘rsatkichlari bilan bog‘liq muammolarni hal etish majburiyatini oladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
266. Taqsimlash tizimi operatori o‘z qurilmalari (uskunalari) va obyektiga texnik xizmat ko‘rsatish uchun taqsimlash tizimiga texnik xizmat ko‘rsatish dasturini tayyorlash hamda uning ijrosi uchun mas’uldir.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
267. Taqsimlash tizimi operatori ekspluatatsiya talablari bo‘yicha quyidagilar uchun javobgardir:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
o‘zining barcha taqsimlash uskunalarini (qurilmalarini) ishonchli ishlashini ta’minlash va ularga xizmat ko‘rsatish hamda Foydalanuvchilarga uzluksiz sifatli elektr energiyasini yetkazib berish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
nosozliklar kuzatilgan uskunalar va obyektlarni o‘z vaqtida o‘chirilishini ta’minlovchi taqsimlash tizimi himoyasini loyihalashtirish, o‘rnatish va ularga xizmat ko‘rsatish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
xavfsiz va tejamkor taqsimlash ishchi tartib-qoidalarga doimiy rioya etilishini ta’minlash;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Tizim operatori bilan kelishilgan maqsadlarga erishish uchun zarur vaqtlarda yuklamani avtomatik ravishda rostlash sxemasiga xizmat ko‘rsatish.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3-§. Foydalanuvchilarning ekspluatatsiya bo‘yicha majburiyatlari va javobgarligi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
268. Foydalanuvchilar taqsimlash tizimidagi barqaror ish rejimlarida elektr energiyasi sifat ko‘rsatkichlarini saqlash bo‘yicha Taqsimlash tizimi operatoriga yordam beradilar. Bunda o‘zlarining uskunalarida (qurilmalari) elektr energiyasi sifat ko‘rsatkichlarini buzilishiga olib keladigan holatlarni oldini olish va (yoki) zudlik bilan shunday holatlarni bartaraf etish uchun javobgardirlar.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
269. Foydalanuvchi o‘z tizimining (qurilmalari) taqsimlash tizimi ish rejimlarini buzishiga, nosozliklarni keltirib chiqarmasligi va salbiy oqibatlarga olib kelmasligini ta’minlash majburiyatini oladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Foydalanuvchi o‘zining tizimi tomonidan taqsimlash tizimiga yetkazilgan har qanday zararni bartaraf etish uchun barcha zarur choralarni ko‘rish uchun javobgar hisoblanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
270. Foydalanuvchi favqulodda yoki avariya vaziyatlarida Taqsimlash tizimi operatorining barcha ko‘rsatmalariga rioya etishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4-§. Elektr energiyasini ishlab chiqaruvchilarning ekspluatatsiya bo‘yicha majburiyatlari va javobgarligi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
271. Taqsimlash tizimiga ulangan elektr energiyasini ishlab chiqaruvchilar Magistral elektr tarmoqlaridan foydalanish qoidalari va Elektr stansiyalari va tarmoqlarini texnik ekspluatatsiya qilish qoidalariga rioya qilishlari shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
272. Elektr energiyasini ishlab chiqaruvchilar quyidagilar uchun javobgardir:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
doimiy ravishda o‘zining generatsiyalovchi modullarini ulanish yoki mavjud ulanishni o‘zgartirish shartnomasida ko‘rsatilgan operativ (texnik) ko‘rsatkichlari va parametrlariga muvofiqligini ta’minlash;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Taqsimlash tizimi operatoriga o‘z vaqtida rejalashtirish va ekspluatatsiyaga doir ma’lumotlarni taqdim etish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Taqsimlash tizimi operatori va (yoki) Tizim operatorining barqaror, avariya va favqulodda vaziyatlardagi ko‘rsatmalariga rioya qilish.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
273. Elektr energiyasini ishlab chiqaruvchilar barqaror ishlash rejimi buzilganda o‘zlarining generatsiyalovchi modullari tarmoqdan o‘chirilmasligini ta’minlashi kerak. Kuyidagi holatlar bundan mustasno:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
chastota yoki kuchlanishning o‘zgarishi generatsiyalovchi modul yoki uning yordamchi uskunalariga zarar yetkazishi mumkin bo‘lsa;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
chastota yoki kuchlanishning o‘zgarishi belgilangan chegarasidan tashqariga chiqsa;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Tizim operatori yoki Taqsimlash tizimi operatorining ruxsati (ko‘rsatmasi) bilan o‘chirilsa.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
274. Barqaror rejimda o‘rta va kichik quvvatli qayta tiklanuvchi energiya manbalari qurilmalari erkin aktiv quvvat ishlab chiqarish rejimida yoki boshqa har qanday rejimda ishlashi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Tizim operatori qayta tiklanuvchi energiya manbalari qurilmalarini erkin aktiv quvvat ishlab chiqarish rejimida ishlashini ta’minlash bo‘yicha barcha sa’y-harakatlarni amalga oshiradi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
275. Favqulodda, avariya vaziyatlari, noodatiy ish rejimlari yoki qayta tiklash sharoitida Tizim operatori yoki Taqsimlash tizimi operatorlari kichik va o‘rta quvvatli generatsiyalovchi modullar operatorlariga ularning obyektlarining ishlashi bo‘yicha ko‘rsatmalar beradi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ushbu ko‘rsatmalar kichik va o‘rta quvvatli generatsiyalovchi modullarni tarmoqdan darhol uzib qo‘yishni o‘z ichiga olishi mumkin.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
276. Ulanish yoki mavjud ulanishni o‘zgartirish shartnomasida o‘rta quvvatli qayta tiklanuvchi energiya manbalari qurilmalarini masofadan turib to‘g‘ridan-to‘g‘ri boshqarish tizimi interfeyslarini o‘rnatish nazarda tutilmagan bo‘lsa, qayta tiklanuvchi energiya manbalari operatori Tizim operatori yoki Taqsimlash tizimi operatori ko‘rsatmalarini bajaruvchi operativ xodimlarni doimo xizmat doirasida bo‘lishini ta’minlashi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
277. O‘rta quvvatli generatsiyalovchi modullar operatorlari Tizim operatori yoki Taqsimlash tizimi operatorining ko‘rsatmalarini va shu ko‘rsatmalar asosida o‘z tizimida amalga oshirilishi kerak bo‘lgan harakatlarni hech bir kechiktirishsiz zudlik bilan bajarishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
5-§. Operativ chora-tadbirlar
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
278. Energetika vazirligi Energetika bozori regulatori, Uzatish tizimi operatori, Tizim operatori va Nazorat qiluvchi organ bilan birgalikda Taqsimlash tizimi operatorlariga:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
favqulodda vaziyatlarda harakatlar tartibini, shu jumladan Taqsimlash tizimi operatorlari uchun o‘zaro yordam dasturini;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
uskunalar va materiallardan hamkorlikda foydalanish tartibini, shu jumladan Taqsimlash tizimi operatorlari uchun uskunalar va materiallardan hamkorlikda foydalanish dasturini;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
qo‘shma xaridlarni tashkil etish tartibini, shu jumladan Taqsimlash tizimi operatorlari uchun qo‘shma xaridlar dasturini ishlab chiqadi va (yoki) tavsiyalar beradi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
279. Taqsimlash tizimi operatorlari:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
favqulodda vaziyatlarda o‘zaro yordam ko‘rsatish va muvofiqlashtirilgan tezkor chora-tadbirlarni ko‘rish bo‘yicha tartiblarni belgilaydilar va hamkorlik qiladilar.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
uskunalar va materiallardan hamkorlikda foydalanish tartib-qoidalarini ishlab chiqish hamda xaridlar uchun xarajatlarni minimallashtirish maqsadida hamkorlikda foydalanish dasturini amalga oshirilishini ta’minlashda hamkorlik qiladilar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
qo‘shma xaridlarni tashkil etish tartib-qoidalarini o‘rnatish hamda uskunalar va materiallarni xarid qilishda samaradorlikka erishish maqsadida qo‘shma xaridlar dasturini hamkorlikda amalga oshiradi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2-bob. Aloqa vositalariga talablar, hisobotlarni yuritish, xabarnomalar va bildirgilarni taqdim etish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1-§. Taqsimlash tizimida tezkor aloqa
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
280. Taqsimlash tizimi operatori va Foydalanuvchi o‘zaro og‘zaki aloqani ta’minlash, elektr energiyasini hisob-kitobi (sotish) va boshqa ekspluatatsiyaga taalluqli ishlar uchun zarur bo‘lgan ma’lumotlar almashinuvini ta’minlash maqsadida aloqa kanalini o‘rnatadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Aloqa kanali Taqsimlash tizimi operatori, Foydalanuvchilar va ta’minotchilar o‘rtasida imkon qadar to‘g‘ridan-to‘g‘ri bo‘lishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
281. Taqsimlash tizimi operatori taqsimlash tizimi va Foydalanuvchi tizimlarining xavfsiz ishlashi uchun zaxira yoki muqobil aloqa yo‘nalishi va (yoki) favqulodda aloqa zarur deb hisoblasa, ular o‘rtasida qo‘shimcha aloqa vositalari o‘zaro kelishilgan holda joriy etiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
282. Taqsimlash tizimi operatori va Foydalanuvchi nazorat va boshqaruv faoliyatini samarali ta’minlash hamda muvofiqlashtirish uchun tegishli ravishda vakolat berilgan xodimlar ro‘yxatini va ularning telefon raqamlarini almashishadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2-§. Operativ xabarnomalar
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
283. Taqsimlash yoki Foydalanuvchi tizimida muhim hodisa sodir bo‘lsa, Taqsimlash tizimi operatori yoki Foydalanuvchi muhim hodisa to‘g‘risida boshqa tomonga tegishli xabarnoma beradi, tegishli bo‘lsa ta’minotchiga ham xabarnoma nusxasi taqdim etiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Xabarnoma muhim hodisa sodir bo‘lganidan keyin 15 daqiqa ichida e’lon qilinishi kerak va uning taqsimlash tizimiga va (yoki) boshqa Foydalanuvchilar tizimlariga potensial ta’siri, shuningdek, vaziyatga ko‘ra Taqsimlash tizimi operatori yoki Foydalanuvchi tomonidan amalga oshirilgan dastlabki tiklash (tuzatish) harakatlari bayon etilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
284. Rejalashtirilgan texnik tadbirlar to‘g‘risidagi bildirgi Foydalanuvchi tomonidan Taqsimlash tizimi operatoriga va tegishli bo‘lsa ta’minotchiga tadbir boshlanishidan kamida uch kun oldin yuboriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3-§. Taqsimlash tizimini ekspluatatsiya qilish yuzasidan hisobotlar
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
285. Taqsimlash tizimi operatori o‘zining taqsimlash tizimini ekspluatatsiya qilish yuzasidan har oylik hisobotlarni tayyorlaydi va Energetika vazirligi hamda Nazorat qiluvchi organga taqdim etadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ushbu hisobotlar oy davomida taqsimlash tizimida sodir bo‘lgan hodisalar va boshqa muammolarni baholashni, ularni bartaraf etish bo‘yicha Taqsimlash tizimi operatori amalga oshirgan chora-tadbirlarni va kelgusida bu kabi holatlarning takrorlanishini oldini olish bo‘yicha tavsiyalarni o‘z ichiga olishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
286. Taqsimlash tizimi operatori mazkur Qoidalarning 322 — 325-bandlariga muvofiq muhim hodisalar to‘g‘risidagi hisobotlarni Energetika vazirligi va Nazorat qiluvchi organga yuboradi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
287. Taqsimlash tizimi operatori ekspluatatsiya bo‘yicha yillik hisobotni tayyorlaydi va Energetika vazirligi hamda Nazorat qiluvchi organga taqdim etadi. Ushbu hisobot taqsimlash tizimidagi yoki Foydalanuvchining tizimiga sezilarli ta’sir ko‘rsatgan muhim hodisalarni o‘z ichiga olishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3-bob Taqsimlash tizimiga texnik xizmat ko‘rsatish dasturi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1-§. Texnik xizmat ko‘rsatish dasturini tayyorlash
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
288. Taqsimlash tizimi operatori rejalashtirilgan (prognoz qilinayotgan) iste’mol, Foydalanuvchilarning o‘z tizimlariga texnik xizmat ko‘rsatish bo‘yicha dastlabki dasturlari va texnik xizmat ko‘rsatish grafiklari bo‘yicha so‘rovlar asosida taqsimlash tizimiga xizmat ko‘rsatish yuzasidan oylik, yillik va uch yillik dasturlarni tayyorlaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
289. Oylik texnik xizmat ko‘rsatish dasturlari Magistral elektr tarmoqlaridan foydalanish qoidalarida ko‘zda tutilgan operativ rejalashtirish dasturini tayyorlash uchun Tizim operatoriga zarur bo‘lgan ma’lumotlarni o‘z ichiga oladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Yillik texnik xizmat ko‘rsatish dasturi uch yillik dasturning birinchi yili uchun texnik xizmat ko‘rsatish jadvali asosida ishlab chiqiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Uch yillik texnik xizmat ko‘rsatish dasturi kelgusi uch yil uchun ishlab chiqiladi va har yili yangilab boriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
290. Texnik xizmat ko‘rsatish dasturi kuyidagi omillarni hisobga olgan holda ishlab chiqiladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
iste’mol prognozi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
texnik xizmat ko‘rsatish dasturi ijrosi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Foydalanuvchilarning texnik xizmat ko‘rsatish jadvallarini o‘zgartirish haqidagi so‘rovlari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
tizimga (tarmoqqa) texnik xizmat ko‘rsatish talablari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
texnik xizmat ko‘rsatishning umumiy xarajatlarini minimallashtirish zaruriyati;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
boshqa tegishli omillar.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2-§. Texnik xizmat ko‘rsatish dasturini tasdiqlash
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
291. Foydalanuvchilar har yil 1-iyunga qadar Taqsimlash tizimi operatoriga keyingi uch yil uchun texnik xizmat ko‘rsatishning dastlabki dasturini taqdim etadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Foydalanuvchining texnik xizmat ko‘rsatish bo‘yicha dastlabki dasturini taqdim etganda, shuningdek, Foydalanuvchi tizimi yoki uskunasiga texnik xizmat ko‘rsatish jadvaliga so‘rov berganda ular quyidagilarni o‘z ichiga olishi kerak:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ta’sirga uchraydigan uskunalar identifikatsiyasi va quvvati ma’lumotlari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
texnik xizmat ko‘rsatish sabablari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
texnik xizmat ko‘rsatish ishlarining kutilayotgan davomiyligi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
texnik xizmat ko‘rsatish ishlarini boshlash va ishlarni yakunlash sanasi. Sanalarda moslashuvchanlik mavjud bo‘lsa, ishlarni eng erta boshlanish sanasi va eng kech tugatish sanasi inobatga olinadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
292. Taqsimlash tizimi operatori har yili 1-iyulga qadar Tizim operatoriga Magistral elektr tarmoqlaridan foydalanish qoidalarida nazarda tutilgan keyingi uch yil uchun texnik xizmat ko‘rsatishning dastlabki dasturini taqdim etishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
293. Generatsiyalovchi modullar operatorlari tomonidan rejalashtirilgan ishlab chiqaruvchi (generatsiyalovchi) modullar uchun taqdim etilgan texnik xizmat ko‘rsatish dasturi har yili 1-iyulga qadar Taqsimlash tizimi operatori tomonidan Tizim operatoriga taqdim etiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
294. Texnik xizmat ko‘rsatish dasturini tayyorlashda Taqsimlash tizimi operatori Foydalanuvchining texnik xizmat ko‘rsatish dasturida belgilangan sanalarda so‘rovlarini imkon qadar qondirishga harakat qiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
295. Taqsimlash tizimi operatori Foydalanuvchiga ularning texnik xizmat ko‘rsatish dasturining tasdiqlangan yozma nusxasini taqdim etadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
296. Foydalanuvchi o‘z uskunalariga yoki tizimiga texnik xizmat ko‘rsatish jadvalidan qoniqmasa, e’tirozlarini batafsil tushuntirgan holda Taqsimlash tizimi operatorini xabardor qilishi va texnik xizmat ko‘rsatish dasturiga o‘zgartirishlar bo‘yicha taklif kiritishga haqli.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
297. Taqsimlash tizimi operatori va Foydalanuvchi e’tirozlarni o‘zaro muhokama qiladilar va hal etish choralarini ko‘radilar.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
298. Taqsimlash tizimi operatori tomonidan Foydalanuvchining e’tirozlarini inobatga olgan holda texnik xizmat ko‘rsatish dasturi qayta ko‘rib chiqiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4-bob. Kuchlanish va yuklamani (iste’molni) boshqarish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1-§. Yuklamani boshqarishni muvofiqlashtirish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
299. Tizim operatori yagona elektr energetikasi tizimidagi ishlab chiqarish (generatsiya) taqchilligi kuzatilganda yoki elektr tarmog‘ining alohidalangan rejimga o‘tishiga olib keladigan kutilmagan uzilish holatlaridan ogohlantirish berganda, Taqsimlash tizimi operatori yuklamani boshqarishni amalga oshiradi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Taqsimlash tizimi operatori Tizim operatori tomonidan tarmoq xavfsizligi uchun yuklamani boshqarishni amalga oshirish bo‘yicha ko‘rsatma bergan zahoti ko‘rsatmani bajarishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
300. Taqsimlash tizimi operatori tomonidan amalga oshiriladigan yuklamani boshqarish quyidagilarni o‘z ichiga oladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
yuklamani avtomatik o‘chirish (tushirish);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
yuklamani qo‘lda o‘chirish (tushirish);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Foydalanuvchi tashabbusi bilan o‘chirishlar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
yuklamani ixtiyoriy ravishda pasaytirish.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
301. Taqsimlash tizimi operatori o‘zining taqsimlash tizimini himoya qilish uchun yuklamani boshqarishni amalga oshirishi talab etilsa, u tegishli Foydalanuvchilar va Ta’minotchilar bilan yuklamani boshqarishni muvofiqlashtiradi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
302. Taqsimlash tizimi operatori Tizim operatorining iste’molni tiklash bo‘yicha ko‘rsatmalariga rioya etishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Tiklash imkon qadar qisqa muddatlarda amalga oshirilishi kerak va tiklash jarayoni Tizim operatoridan ko‘rsatma olinganidan keyin ikki daqiqa ichida boshlanishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
303. Foydalanuvchi yuklamani boshqarish sababli o‘chirilgan bo‘lsa, u Taqsimlash tizimi operatori yoki Tizim operatoridan ko‘rsatma olmagunicha o‘z tizimini tarmoqqa qayta ulashi taqiqlanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2-§. Yuklamani avtomatik boshqarish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
304. Tizim operatori ishlab chiqarish (generatsiya)ning yirik yo‘qotishlarini (o‘chishlarni) oldini olish maqsadida yuklamani avtomatik ravishda kamaytirishni talab etilgan darajalarini belgilaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Tizim operatori maqsadli ko‘rsatkichlarni asoslashi va (yoki) zaruriyatga ko‘ra moslashtirish uchun tegishli tadqiqotlar o‘tkazadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
305. Taqsimlash tizimi operatori o‘zining yuklamani avtomatik boshqarish dasturini Tizim operatori bilan kelishilgan holda tayyorlaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Yuklamani avtomatik ravishda kamaytirish amal qiladigan Taqsimlash tizimi operatori iste’moli aylanuvchi (veyer) usulidagi diskret bloklarga bo‘linadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Tizim operatori Taqsimlash tizimi operatori bilan birgalikda bloklar sonini va har bir blok uchun chastota pasayishi sozlamalarini belgilaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
306. Chastota pasayganida o‘chirish sxemasi ustuvor yuklamalarni va butun taqsimlash tizimi bo‘ylab har qanday ekspluatatsiya talablarini hisobga olgan holda iste’molni bir maromda pasaytirishni ta’minlash imkoniyatini inobatga olgan holda ishlab chiqiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
307. Chastotaning kelgusida pasayishi yuklamani avtomatik ravishda kamaytirish orqali saqlab turilishini kafolatlash uchun, Taqsimlash tizimi operatori yuklamani avtomatik ravishda tushirish natijasida o‘chirilgan yuklamalar qayta ulanishini ta’minlash maqsadida qo‘shimcha ravishda yuklamani kamaytirishni amalga oshirishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
308. Taqsimlash tizimi operatori yuklamani avtomatik ravishda kamaytirish dasturiga kiritilgan muhim obyektlarni darhol qayta tiklash uchun barcha sa’y-harakatlarni amalga oshirishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
309. Yuklamani avtomatik ravishda kamaytirish ta’siriga tushgan Foydalanuvchi o‘chirilgan fiderni Taqsimlash tizimi operatorining ruxsatisiz qayta ulashga haqli emas.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Taqsimlash tizimi operatori Tizim operatori ko‘rsatmasiga asosan qayta ishga tushirish ko‘rsatmasini beradi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3-§. Yuklamani qo‘lda boshqarish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
310. Taqsimlash tizimi operatori Tizim operatori tomonidan yuklamani qo‘lda kamaytirish ko‘rsatmasi berilgandan so‘ng darhol o‘z iste’molchilarini uzib qo‘yish imkonini beruvchi choralarni ko‘rishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
311. Taqsimlash tizimi operatori Tizim operatori bilan kelishilgan holda yuklamani teng ravishda taqsimlash asosida yuklamani qo‘lda kamaytirishning ustuvor sxemasini o‘rnatadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
312. Taqsimlash tizimi operatori Foydalanuvchining tizimini uzib qo‘ygan bo‘lsa, Foydalanuvchi Taqsimlash tizimi operatori tomonidan ko‘rsatma berilmaguncha o‘z tizimini qayta ulamasligi talab etiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4-§. Foydalanuvchi tashabbusi bilan iste’molni (yuklamani) boshqarish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
313. Foydalanuvchi keyingi kun uchun ulanish nuqtasida yuklamani o‘chirish orqali iste’molni boshqarmoqchi bo‘lsa, u bozor qoidalarida belgilangan soatda Taqsimlash tizimi operatorini soatlik ish jadvali haqida xabardor qiladi. Xabarnoma quyidagi ma’lumotlarni o‘z ichiga oladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
iste’molni o‘chirishning taxminiy (oldindan ogohlantirilganda) va haqiqiy (keyin xabardor qilinganida) sanasi, vaqti va davomiyligi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
iste’molni uzilishi hisobiga kutilayotgan talabni kamayish hajmi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
314. Iste’molni boshqarish sanoat korxonalarida ishlab chiqarish zanjirini o‘chirishni talab qilsa, iste’molni ixtiyoriy ravishda pasaytiruvchi yoki shunga o‘xshash Foydalanuvchilar hafta kunlari bo‘yicha yuklamani ixtiyoriy ravishda pasaytirish guruhlariga bo‘lingan sxema orqali amalga oshiriladi (dushanba guruhi, seshanba guruhi va boshqalar).
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Yuklamani ixtiyoriy ravishda pasaytirishda ishtirok etuvchi iste’molchilar ishlab chiqarish (generatsiya) tanqisligi darajasiga qarab ma’lum vaqt davomida tegishli yuklamalarni ixtiyoriy ravishda pasaytirishlari talab etiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Yuklamani ixtiyoriy ravishda pasaytirish sxemasida ishtirok etayotgan sanoat iste’molchilari Taqsimlash tizimi operatoriga yuklamani ixtiyoriy ravishda pasaytirish sxemasidan foydalangan holda iste’molning haqiqiy pasayishi miqdori to‘g‘risida ma’lumot berib borishlari kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
5-§. Kuchlanish nazorati
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
315. Taqsimlash tizimidagi reaktiv quvvatni boshqarish orqali kuchlanishni boshqarish amalga oshiriladi. Bu quyidagi uskunalarni boshqarish orqali amalga oshiriladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
generatsiyalovchi modullar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
sinxron kondensatorlar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
statik reaktiv quvvat kompensatorlari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
shunt reaktorlari va kondensatorlar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
yuklama ostida kuchlanishni rostlovchi transformatorlar.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
316. Kuchlanishni boshqarishni amalga oshirish uchun Taqsimlash tizimi operatori Foydalanuvchilarga (generatsiyalovchi modullar operatorlariga) manbaga qarab reaktiv quvvat ishlab chiqarishni nazarda tutuvchi ko‘rsatmalarni beradi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
5-bob. Avariya vaziyatlarida harakatlar tartibi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1-§. Taqsimlash tizimida avariya vaziyatlariga tayyorgarlik
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
317. Taqsimlash tizimi operatori Foydalanuvchiga tabiiy ofat, ommaviy tartibsizliklar hamda muhim hodisalar natijasida yuzaga kelgan elektr ta’minotidagi uzilish oqibatlarini yumshatish bo‘yicha ko‘rsatmalar beradi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
318. Foydalanuvchi Taqsimlash tizimi operatoriga muhim hodisa sodir bo‘lganida qaror qabul qilish huquqiga ega bo‘lgan shaxslarning aloqa raqamlarini yozma ravishda taqdim etishi shart. Bunda ushbu ma’lumotlarning nusxalari Ta’minotchiga ham yuboriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
319. Taqsimlash tizimi operatori avariya vaziyatlarida harakatlanish tartib-qoidalarini ishlab chiqishi va boshqarishi kerak. Ushbu tartib-qoidalarda ogohlantirilishi kerak bo‘lgan barcha tomonlar, ularning ish va uy telefon raqamlari ko‘rsatilishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
320. Avariya va favqulodda vaziyatlar uchun mas’ul bo‘lgan barcha xodimlarni malakasini oshirish maqsadida yiliga kamida bir marta taktik o‘quv-mashg‘ulotlar o‘tkazilib boriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
O‘quv-mashg‘ulotlari haqiqiy avariya vaziyatlarini modellashtirishi talab etiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
O‘quv-mashg‘ulotlari yakuni bilan baholanishi, kamchiliklar aniqlanishi va bartaraf etilishi ta’minlanishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
321. Foydalanuvchilar Taqsimlash tizimi operatori tomonidan tashkil etilgan barcha o‘quv-mashg‘ulotlarida qatnashishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2-§. Muhim hodisa sodir bo‘lgandagi harakatlar tartibi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
322. Muhim hodisa haqida Taqsimlash tizimi operatori yoki Foydalanuvchi tomonidan xabar berilganda, Foydalanuvchi muhim hodisa yuzasidan qo‘shma tekshiruv o‘tkazish to‘g‘risida Taqsimlash tizimi operatoriga yozma so‘rov yuborishi mumkin.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Bir nechta muhim hodisa sodir bo‘lgan bo‘lsa, qo‘shma tekshiruvlar o‘tkaziladi va u barcha muhim hodisalarni o‘z ichiga oladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
323. Muhim hodisa bo‘yicha qo‘shma tekshiruv faqat Taqsimlash tizimi operatori va Foydalanuvchi o‘rtasida qo‘shma tekshiruv o‘tkazishga kelishuvga erishilganda amalga oshiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
324. Taqsimlash tizimi operatori Nazorat qiluvchi organ va Energetika vazirligiga muhim hodisa bo‘yicha barcha ma’lumotlar, xulosalar va tavsiyalar haqida yozma hisobot taqdim etadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
325. Muhim hodisa bo‘yicha qo‘shma tekshiruvdan so‘ng yozma hisobot kamida quyidagi ma’lumotlarni o‘z ichiga olishi kerak:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
muhim hodisa vaqti va sanasi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
muhim hodisa sodir bo‘lgan joy;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
muhim hodisadan ta’sirga uchragan va bevosita ishtirok etgan uskunalar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
muhim hodisa tavsifi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
uzilgan iste’mol va ishlab chiqarish hajmi hamda uzilish davomiyligi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3-§. Ihotalangan tarmoq holatida generatsiyalovchi modulning ishlashi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
326. Generatsiyalovchi modul ulangan taqsimlash tizimining qismi yagona elektr energetikasi tizimidan ihotalangan bo‘lsa, Taqsimlash tizimi operatori generatsiyalovchi modul operatori bilan generatsiyalovchi modulni ishlatishni davom ettirish maqsadga muvofiqligini yoki muvofiq emasligini kelishib oladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
327. Ihotalangan tarmoqning yagona elektr energetikasi tizimining qolgan qismi bilan keyinchalik qayta sinxronlash imkoniyati mavjud bo‘lmasa, Taqsimlash tizimi operatori generatsiyalovchi modul operatoriga ihotalangan tarmoqni taqsimlash tizimining qolgan qismiga qayta ulanishi uchun generatsiyalovchi modulni o‘chirish bo‘yicha ko‘rsatma berishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4-§. Noldan ishga tushirish va qayta sinxronlash tartibi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
328. Muhim hodisa tizimning to‘liq yoki qisman ishdan chiqishiga olib kelgan va ihotalangan taqsimlash tizimida noldan ishga tushirish qobiliyatiga ega generatsiyalovchi modullar mavjud bo‘lsa, Taqsimlash tizimi operatori Tizim operatorining ko‘rsatmasiga asosan noldan ishga tushirish jarayonini boshlaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
329. Tizim operatori Magistral elektr tarmoqlaridan foydalanish qoidalariga muvofiq noldan ishga tushirish amalga oshirilganidan so‘ng yoki muhim hodisa natijasida tarmoq bo‘linishidan keyin ihotalangan tarmoqlarni qayta sinxronlash uchun javobgardir.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
330. Tizim to‘liq yoki qisman o‘chganidan so‘ng va to‘liq tiklash jarayonida o‘rta quvvatli generatsiyalovchi modullar Tizim operatori va Taqsimlash tizimi operatorining ko‘rsatmalariga qat’iy rioya etishlari shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Tizim operatori yoki Taqsimlash tizimi operatorlarining ko‘rsatmalari yoki ruxsatisiz ular tarmoqqa qayta ulanishi taqiqlanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
331. Kichik va mikro quvvatli generatsiyalovchi modullar yagona elektr energetikasi tizimiga elektr ta’minoti berilganidan so‘ng kamida 10 daqiqadan keyin tarmoqqa qayta ulanish huquqiga ega.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
6-bob. Xavfsizlikni muvofiqlashtirish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1-§. Xavfsizlikni muvofiqlashtirish tartiblari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
332. Taqsimlash tizimi operatori va Foydalanuvchi o‘rta kuchlanishli uskunalarda xavfsizlik choralarini amalga oshirish uchun xavfsizlik texnikasi qoidalarini joriy etadilar va xavfsizlik texnikasi yo‘riqnomalari to‘plamini tasdiqlaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Taqsimlash tizimi operatori va Foydalanuvchining tegishli xavfsizlik texnikasi qoidalari va ichki xavfsizlik yo‘riqnomalari taqsimlash va Foydalanuvchi tizimlarida har qanday ish yoki sinovlarni tartibga soladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
333. Taqsimlash tizimi operatori Foydalanuvchiga o‘zining o‘rta kuchlanishli uskunalariga taalluqli xavfsizlik texnikasi qoidalari va xavfsizlik yo‘riqnomalarining nusxasini taqdim etadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Foydalanuvchi Taqsimlash tizimi operatoriga o‘zining o‘rta kuchlanishli uskunalaridagi xavfsizlik choralariga oid xavfsizlik texnikasi qoidalari va xavfsizlik yo‘riqnomalarining nusxasini taqdim etadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
334. Ichki xavfsizlik yo‘riqnomalariga o‘zgartirish kiritmoqchi bo‘lgan har qanday tomon boshqa tomonga o‘zgarishlarning yozma nusxasini yuboradi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
335. Taqsimlash yoki Foydalanuvchi tizimi ish davomida yoki sinov vaqtida o‘rta kuchlanishli uskunalar uchun xavfsizlik choralarini muvofiqlashtirish, o‘rnatish, nazorat qilish va bekor qilish uchun xavfsizlik texnikasini muvofiqlashtirish tartibi belgilanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
336. Ulanish nuqtasidagi har qanday uskunadagi ishlar yoki sinovlar faqat Taqsimlash tizimi operatori va Foydalanuvchining vakillari ishtirokida amalga oshiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
337. Foydalanuvchi Taqsimlash tizimi operatorining obyektiga kirishda, Taqsimlash tizimi operatoridan va aksincha Taqsimlash tizimi operatori Foydalanuvchi obyektlariga kirishda Foydalanuvchidan ruxsat olishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
338. Taqsimlash tizimida bir nechta Foydalanuvchilarning o‘rta kuchlanishli uskunalari uchun xavfsizlik choralarini talab qiladigan ish yoki sinov amalga oshirilishi lozim bo‘lsa, Taqsimlash tizimi operatori taqsimlash tizimida va ishtirok etuvchi Foydalanuvchi tizimida xavfsizlik choralarini muvofiqlashtirilishini va xavfsizlik texnikasi talablariga rioya etilishini ta’minlaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Bunda Taqsimlash tizimi operatori barcha ta’sirga uchraydigan Foydalanuvchilarni olib boriladigan ishlar yoki sinovlar hamda ularning tizimlarida ko‘rilishi zarur bo‘lgan xavfsizlik choralari to‘g‘risida xabardor qiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Taqsimlash tizimi operatori taqsimlash tizimi va ta’sirga uchragan Foydalanuvchilar tizimlarida xavfsizlik choralarini muvofiqlashtirishi va amalga oshirilishini ta’minlashi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2-§. Xavfsizlik koordinatori
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
339. Taqsimlash tizimi operatori va Foydalanuvchi ulanish nuqtasining tegishli tomonlarida o‘rta kuchlanishli qurilmalarda xavfsizlik choralarini muvofiqlashtirish uchun mas’ul bo‘lgan xavfsizlik koordinatorini tayinlaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Xavfsizlik koordinatorini o‘zgartirmoqchi bo‘lgan tomon boshqa tomonni o‘zgartirish haqida xabardor qiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
340. Xavfsizlikni muvofiqlashtirish maqsadida boshqa tomonning tizimida xavfsizlik choralarini qo‘llashni so‘ragan xavfsizlik koordinatori so‘rov yuboruvchi xavfsizlik koordinatori, so‘ralayotgan xavfsizlik choralarini amalga oshiradigan xavfsizlik koordinatori esa amalga oshiruvchi xavfsizlik koordinatori deb ataladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
341. Foydalanuvchi tizimining (yoki taqsimlash tizimining) o‘rta kuchlanishli uskunalarida xavfsizlik choralariga rioya qilishni talab qiladigan taqsimlash tizimida (yoki Foydalanuvchi tizimida) ish yoki sinov bajarilishi kerak bo‘lsa, so‘rov yuboruvchi xavfsizlik koordinatori xavfsizlik choralarini amalga oshiruvchi xavfsizlik koordinatoriga xavfsizlik choralarini muvofiqlashtirish yuzasidan murojaat yuboradi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
So‘rovda ko‘rsatilmagan boshqa Foydalanuvchilarning o‘rta kuchlanishli uskunalari uchun xavfsizlik choralari talab etilsa, xavfsizlik choralarini amalga oshiruvchi xavfsizlik koordinatori darhol so‘rov yuboruvchi xavfsizlik koordinatoriga xabar beradi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
342. Xavfsizlik choralari samarasiz bo‘lib qolsa, tegishli xavfsizlik koordinatori xavfsizlik choralari samarasizligining sabablarini ko‘rsatgan holda boshqa xavfsizlik koordinatorlarini darhol xabardor qiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3-§. Xavfsizlik jurnallari va tizimlar aro xavfsizlik choralarini qayd etish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
343. Taqsimlash tizimi operatori va Foydalanuvchi xavfsizlikni muvofiqlashtirish bilan bog‘liq xabarlarni xronologik tartibda qayd etish uchun xavfsizlik jurnallarini yuritadi, xavfsizlik jurnallari kamida bir yil davomida saqlanishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
344. Taqsimlash tizimi operatori o‘rta kuchlanishli uskunalarda xavfsizlik choralarini muvofiqlashtirishda so‘rov yuboruvchi va xavfsizlik choralarini amalga oshiruvchi xavfsizlik koordinatorlari foydalanishi uchun tizimlar aro xavfsizlik choralarini qayd etish jurnalini yuritadi. Tizimlar aro xavfsizlik choralarini qayd etish jurnali quyidagi ma’lumotlarni o‘z ichiga oladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
xavfsizlik choralari ko‘rilishi yoki o‘rnatilishi kerak bo‘lgan uskunalar joyi va identifikatsiyasi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
xavfsizlik choralarini qo‘llash joyi va usullari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
xavfsizlik koordinatori tomonidan xavfsizlik choralari ko‘rilganligining tasdiqlanganligi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
xavfsizlik koordinatori tomonidan xavfsizlik choralari endi zarur emasligi va olib tashlanganligining tasdiqlanganligi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4-§. Xavfsizlik choralarini qo‘llash joylari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
345. Foydalanuvchi tizimida (yoki taqsimlash tizimida) ishlab va sinashlar bajarilishida taqsimlash tizimida (yoki Foydalanuvchi tizimida) xavfsizlik choralarini ko‘rishni talab etilsa, so‘rov yuboruvchi xavfsizlik koordinatori xavfsizlik choralarini amalga oshiruvchi xavfsizlik koordinatoriga xavfsizlik choralari amalga oshirilishi lozim bo‘lgan joyni kelishish haqida murojaat etadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
So‘rov yuboruvchi xavfsizlik koordinatori ihotalash va yoki yerga ulash amalga oshirilishi tavsiya etiladigan joylarni ko‘rsatadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
346. Ihotalanishi kerak bo‘lgan holatda xavfsizlik choralarini amalga oshiruvchi xavfsizlik koordinatori so‘rov yuboruvchi xavfsizlik koordinatorini quyidagilar haqida xabardor qiladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
joy va uskunani identifikatsiyasidan foydalangan holda har bir ihotalash nuqtasi identifikatsiyasi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
o‘tilgan ihotalashni amalga oshirish vositalari.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
347. Yerga ulash amalga oshirilgan taqdirda, xavfsizlik choralarini amalga oshiruvchi xavfsizlik koordinatori darhol so‘rov yuboruvchi xavfsizlik koordinatoriga kuyidagilar haqida xabar beradi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
joy va uskunani identifikatsiyasidan foydalangan holda har bir yerga ulash nuqtasi identifikatsiyasi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
yerga ulashni amalga oshirish vositalari.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
348. So‘rov yuboruvchi xavfsizlik koordinatori va xavfsizlik choralarini amalga oshiruvchi xavfsizlik koordinatori choralarni amalga oshirish joyi bo‘yicha kelishuvga erishmasa, yerga ulagich o‘rta kuchlanishli uskunalar chiqishidagi eng yaqin o‘rnatish mumkin bo‘lgan nuqtaga o‘rnatiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
5-§. Xavfsizlik choralarini amalga oshirish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
349. Ihotalash va yerga ulash joylari kelishilganidan so‘ng, xavfsizlik choralarini amalga oshiruvchi xavfsizlik koordinatori ihotalashni amalga oshirilishini ta’minlaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
350. Ihotalash quyidagi usullardan biri bilan amalga oshiriladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Taqsimlash tizimi operatori yoki Foydalanuvchining ichki xavfsizlik yo‘riqnomalariga asosan, holatga ko‘ra ochiq holatda qulflanadigan va xavfsizlik belgilari biriktirilgan yoki boshqa usulda mustahkamlangan ihotalash vositalari yoki o‘chirgich;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Taqsimlash tizimi operatori yoki Foydalanuvchining ichki xavfsizlik yo‘riqnomalariga muvofiq, tegishli jismoniy ajratish (yerga ulagichlar).
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Qayta ulash nuqtalarida xavfsizlik belgilari o‘rnatilishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
351. Xavfsizlik choralarini amalga oshiruvchi xavfsizlik koordinatori o‘z tizimining barcha joylarida talab qilingan ihotalashni amalga oshirganidan so‘ng, so‘rov yuboruvchi xavfsizlik koordinatorini talab qilingan ihotalash tugaganligi haqida xabardor qiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
352. Ihotalash tasdiqlangandan so‘ng, so‘rov yuboruvchi xavfsizlik koordinatori talab etilgan ihotalash amalga oshirilganligi haqida xabar beradi hamda zarur bo‘lsa yerga ulashni bajarishni so‘raydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
353. Xavfsizlik choralarini amalga oshiruvchi xavfsizlik koordinatori yerga ulashni bajarishi va so‘rov yuboruvchi xavfsizlik koordinatorini uning tizimida yerga ulash bajarilganligi haqida xabar beradi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
354. Yerga ulash quyidagi usullar yoki kommutatsiya vositalaridan biri bilan bajariladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Taqsimlash tizimi operatori yoki Foydalanuvchining ichki xavfsizlik yo‘riqnomalariga asosan, holatga ko‘ra yopiq holatda qulflanadigan va xavfsizlik belgilari biriktirilgan yoki boshqa usulda mustahkamlangan yerga ulovchi o‘chirgich;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Taqsimlash tizimi operatori yoki foydalanuvchining ichki xavfsizlik yo‘riqnomalariga muvofiq, tegishli jismoniy ajratish (yerga ulagichlar).
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Bundan tashqari, xavfsizlik belgisi ulanish nuqtasida va barcha tegishli bog‘liq qayta ulash nuqtalarida o‘rnatilishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
355. Ajratkich yoki yerga ulagich o‘zining qulflash mexanizmi yoki blokirovkasi bilan qulflangan bo‘lsa, kalitlar maxsus shkafda saqlanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
6-§. Sinov o‘tkazishga ruxsat berish va xavfsizlik choralarini bekor qilish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
356. So‘rov yuboruvchi xavfsizlik koordinatori o‘rta kuchlanishli uskunalarni sinovdan o‘tkazishga faqat quyidagi talablarni bajarganidan so‘ng ruxsat beradi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
xavfsizlik choralarini amalga oshiruvchi xavfsizlik koordinatoridan ihotalangan uning tizimidagi biror bir joyida ishlash yoki sinov o‘tkazishga ruxsat berilmaganligi va hech kim ishlamayotganligi yoki sinov o‘tkazmayotganligi to‘g‘risida tasdiqnoma olingan;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
joriy xavfsizlik choralaridan tashqari barcha xavfsizlik choralari bekor qilingan;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Xavfsizlik choralarini amalga oshiruvchi xavfsizlik koordinator tizimning ushbu qismida sinovlarni o‘tkazishni so‘rov yuboruvchi xavfsizlik koordinatori bilan kelishadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
357. So‘rov yuboruvchi xavfsizlik koordinatori xavfsizlik choralari talab qilinmaydi deb hisoblasa, xavfsizlik choralarini amalga oshiruvchi xavfsizlik koordinatori bilan bog‘lanishi va unga xavfsizlik choralari talab etilmasligi haqida xabar beradi hamda ikkala xavfsizlik koordinatori xavfsizlik choralarini bekor qiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
7-bob. Taqsimlash tizimini sinovdan o‘tkazish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1-§. Sinov o‘tkazish talablari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
358. Taqsimlash tizimi operatori vaqti-vaqti bilan taqsimlash tizimining turli nuqtalarida elektr energiyasi sifati ko‘rsatkichlarini sinovdan o‘tkazish va (yoki) monitoring qilish zarurligini belgilaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
359. Taqsimlash tizimi operatori tomonidan maxsus sinov o‘tkazish va (yoki) monitoring qilish uchun asos bo‘lib, taqsimlash tizimidagi elektr energiyasi sifat ko‘rsatkichlari yuzasidan shikoyatlar hisoblanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
360. Muayyan holatlarda Taqsimlash tizimi operatori foydalanuvchi vakilining kuzatuvi ostida Foydalanuvchining ulanish nuqtasida sinov o‘tkazish va (yoki) monitoring qilishni talab etish huquqiga ega.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
361. Ulanish nuqtasida sinov o‘tkazish va (yoki) monitoring qilish zarur bo‘lsa, Taqsimlash tizimi operatori Foydalanuvchini xabardor qiladi va Foydalanuvchiga bunday sinovlar natijalarini taqdim etadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
362. Foydalanuvchining talabiga binoan takroriy sinovlar o‘tkazilishi mumkin. Bunda xarajatlar Foydalanuvchi tomonidan qoplanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
363. Sinov natijalari Foydalanuvchining texnik parametrlari elektr energiyasi sifati me’yorlari chegaralaridan tashqarida ekanligini ko‘rsatsa, Foydalanuvchi bu haqida xabardor qilinadi. Foydalanuvchi Taqsimlash tizimi operatori bilan kelishilgan muddatda vaziyatni tuzatishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Foydalanuvchi vaziyatni to‘g‘rilay olmasa, Taqsimlash tizimi operatori ulanish yoki mavjud ulanishni o‘zgartirish shartnomasiga muvofiq Foydalanuvchini taqsimlash tizimidan uzib qo‘yishi mumkin.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2-§. Foydalanuvchining taqsimlash tizimiga ta’sirini monitoring qilish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
364. Taqsimlash tizimi operatori vaqti-vaqti bilan Foydalanuvchi tizimining taqsimlash tizimiga ta’sirini kuzatib boradi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Monitoring odatda ulanish nuqtasi orqali uzatiladigan aktiv va reaktiv quvvat miqdori bilan bog‘liq bo‘ladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
365. Foydalanuvchi taqsimlash tizimidan ulanish shartnomasida ko‘rsatilganidan ortiq hajmni qabul qilgan (uzatgan) yoki ulanishni o‘zgartirgan taqdirda, Taqsimlash tizimi operatori Foydalanuvchini bu haqida xabardor qiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Foydalanuvchining so‘roviga binoan Taqsimlash tizimi operatori bunday monitoring natijalarini taqdim etishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
366. Foydalanuvchi monitoring qilish usuli haqida texnik ma’lumot so‘rashi va kerak bo‘lsa, Taqsimlash tizimi operatori uchun maqbul bo‘lgan boshqa usulni so‘rash huquqiga ega.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
367. Foydalanuvchi mazkur Qoidalarning 66 — 83-bandalarida belgilangan chegaralardan tashqarida ishlayotgan bo‘lsa, foydalanuvchi darhol ulanish yoki mavjud ulanishni o‘zgartirish shartnomasida ko‘rsatilgan qiymatgacha elektr energiyasi uzatishni cheklashi talab etiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Cheklov yangi o‘zgartirilgan ulanish shartnomasi imzolanmaguncha va ulanish nuqtasiga kerakli o‘zgartirishlar kiritilgunga qadar amal qiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
368. Foydalanuvchining iste’moli ulanish nuqtasining nominal quvvatidan oshsa, Foydalanuvchi ulanish yoki mavjud ulanishni o‘zgartirish shartnomasida ko‘rsatilgan qiymatgacha quvvat uzatishni cheklashi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3-§. Tizim sinovlariga talablar
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
369. Taqsimlash tizimiga yoki Foydalanuvchi tizimiga ta’sir ko‘rsatishi mumkin bo‘lgan har qanday noodatiy yoki ekstremal sharoitlarni modellashtirish yoki boshqaruv ostida qo‘llanilishini o‘z ichiga olgan tizim sinovlari xodimlar yoki jamoatchilikka xavf tug‘dirmaydigan tarzda o‘tkaziladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
370. Taqsimlash tizimini yoki Foydalanuvchi tizimini tizimli sinovdan o‘tkazishda asbob-uskunalar, taqsimlash tizimi va foydalanuvchi tizimlarining shikastlanish ehtimoli minimallashtirilishi talab etiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4-§.Tizim sinovlarini o‘tkazish bo‘yicha so‘rov yuborish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
371. Foydalanuvchi o‘z tizimida sinovlar o‘tkazishni rejalashtirilgan bo‘lsa, u holda Taqsimlash tizimi operatoriga quyidagilarni o‘z ichiga olgan tizim sinovlarini o‘tkazish bo‘yicha so‘rov yuboradi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
rejalashtirilgan tizim sinovining maqsadi va tavsiflari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
tegishli uskunalarning quvvati va holati;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
almashlab ulash ketma-ketligi va vaqtini belgilovchi tizim sinovining rejalashtirilgan tartibi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
372. Tizim sinovi tashabbuskori Taqsimlash tizimi operatoriga taklif etilayotgan tizim sinovini rejalashtirish uchun yetarli vaqt berishi lozim. Taqsimlash tizimi operatori tizim sinovining har bir turi uchun zarur bo‘lgan vaqtni belgilaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
373. So‘rovda mavjud bo‘lgan ma’lumotlar yetarli bo‘lmasa yoki tavsiya etilgan sinov tartibi xodimlarning xavfsizligi va taqsimlash tizimining ishonchliligini ta’minlay olmasa, taklif etilgan tizim sinovini tasdiqlashdan oldin Taqsimlash tizimi operatori qo‘shimcha ma’lumot so‘raydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
374. Taqsimlash tizimi operatori taklif etilayotgan tizim sinovi ta’sir etishi mumkin bo‘lgan tizim sinovi tashabbuskoridan tashqari boshqa Foydalanuvchilarni aniqlaydi va xabardor qiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
375. Taqsimlash tizimi operatori tizim sinovlari taqsimlash tizimining xavfsizligi va ishonchliligini ta’minlash uchun zarur deb hisoblasa, tizimni sinovdan o‘tkazishni boshlaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
5-§. Tizim sinovlarini o‘tkazish guruhi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
376. Taqsimlash tizimi operatori tizim sinovlarining tashabbuskori bo‘lsa, u barcha sinovlar ta’sir etishi mumkin bo‘lgan Foydalanuvchilarni rejalashtirilgan sinovlar haqida xabardor qiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Taqsimlash tizimi operatori tizim sinovlari tashabbuskori bo‘lmasa, u tizim sinovlarini o‘tkazish bo‘yicha so‘rov qabul qilingan kundan boshlab bir oy ichida rejalashtirilgan sinov tashabbuskorini va sinovlar ta’sir etishi mumkin bo‘lgan Foydalanuvchilarni xabardor qilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
377. Xabarnoma quyidagilarni o‘z ichiga oladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
taklif etilayotgan tizim sinovlarining maqsadi, sinov o‘tkaziladigan uskunaning hajmi va holati, tizim sinovi tashabbuskori va sinovlar ta’sir etishi mumkin bo‘lgan Foydalanuvchilarni;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
taklif etilayotgan tizim sinovini muvofiqlashtirish uchun tashkil etiladigan tizim sinovlari guruhiga vakillarni tayinlash taklifni;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
tizim sinovi o‘rta kuchlanishli uskunalarda ish yoki sinovdan o‘tkazishni nazarda tutsa, xavfsizlik tartibini.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
378. Taqsimlash tizimi operatori, tizim sinovi tashabbuskori va sinovlar ta’sir etishi mumkin bo‘lgan Foydalanuvchilar Taqsimlash tizimi operatoridan xabarnoma olingan kundan boshlab bir oy ichida tizim sinovi guruhiga o‘z vakillarini tayinlaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ushbu muddat ichida sinovlar ta’sir etishi mumkin bo‘lgan Foydalanuvchilar xabarnomaga javob bermasa, Taqsimlash tizimi operatori rejalashtirilgan tizim sinovlarini o‘tkazishni boshlaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
379. Taqsimlash tizimi operatori tizim sinovlarini o‘tkazish guruhini tashkil etishi va guruh rahbari vazifasini bajaruvchi tizim sinovi koordinatorini tayinlaydi. Tizim sinovi koordinatori Taqsimlash tizimi operatorining xodimi yoki tizimni sinovdan o‘tkazish tashabbuskori bo‘ladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
380. Tizim sinovlarini o‘tkazish guruhi a’zolari guruh tuzilganidan keyin bir oy ichida yig‘iladi. Tizim sinovlarini o‘tkazish guruhi yig‘ilishining kun tartibi quyidagilarni o‘z ichiga oladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
o‘tkazilayotgan tizim sinovlarining maqsadi va tavsifi, shuningdek, tizim sinovi so‘roviga kiritilgan boshqa masalalar tafsilotlari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
tashabbuskor tomonidan taqdim etilgan tizimni sinovdan o‘tkazish tartibini baholash va tizim sinovlarining yakuniy tartibini ishlab chiqish uchun zarur o‘zgartirishlarni kiritish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
taklif etilayotgan tizim sinovini taqsimlash tizimi yoki Foydalanuvchi tizimlariga texnik xizmat ko‘rsatish dasturlari doirasida yuzaga kelishi mumkin bo‘lgan har qanday boshqa uskuna sinovlari va texnik xizmat ko‘rsatish bilan bir vaqtda o‘tkazish imkoniyati;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
taqsimlash tizimi, boshqa foydalanuvchilar tizimlari va generatsiyalovchi modulni dispetcherlash va rejalashtirish uchun tavsiya etilgan sinovlarning iqtisodiy va ekspluatatsiya qilish oqibatlari va xavflari.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
381. Taqsimlash tizimi operatori, tizimni sinovdan o‘tkazish tashabbuskori (Taqsimlash tizimi operatori bo‘lmasa) va sinovlar ta’sir etishi mumkin bo‘lgan Foydalanuvchilar (jumladan, tizim sinov guruhida bo‘lmaganlar) tizim sinov guruhiga so‘rov bo‘yicha sinovlarni o‘tkazish uchun zarur bo‘ladigan har qanday batafsil ma’lumotni taqdim etadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
6-§. Tizim sinovlari dasturi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
382. Birinchi yig‘ilishdan keyin ikki oy ichida va rejalashtirilgan tizim sinovi sanasidan kamida bir oy oldin, tizim sinovi guruhi Taqsimlash tizimi operatoriga, sinov tashabbuskoriga (Taqsimlash tizimi operatori bo‘lmasa) va sinovlar ta’sir etishi mumkin bo‘lgan Foydalanuvchilarga quyidagilarni o‘z ichiga olishi kerak bo‘lgan rejalashtirilgan tizim sinovi dasturini taqdim etadi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
tizim sinovlarini o‘tkazish rejasi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
tizim sinovlarini o‘tkazish tartibi va sinovlarni nazorat qilish usuli;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
tizim sinovlarini o‘tkazishda ishtirok etadigan mas’ul shaxslar, shu jumladan tegishli ravishda xavfsizlik koordinatorlari ro‘yxati;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
tizim sinovlari xarajatlarini ishtirokchilar o‘rtasidagi taqsimoti;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
tomonlar rahbariyatining roziligi bilan tizim sinovi guruhi tegishli va zarur deb hisoblaydigan boshqa masalalar.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
383. Taklif etilayotgan tizim sinovi dasturi Taqsimlash tizimi operatori, tashabbuskor va sinovlar ta’sir etishi mumkin bo‘lgan Foydalanuvchilar uchun ma’qul bo‘lsa, tizim sinovining yakuniy dasturi tasdiqlanadi va unga muvofiq sinovlar o‘tkaziladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Aks holda, tizim sinovi guruhi tizim sinovi dasturini qayta ko‘rib chiqadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
384. Tizim sinov guruhi sinov dasturini ishlab chiqa olmasa yoki uni amalga oshirishni kelisha olmasa, Taqsimlash tizimi operatori taqsimlash tizimining xavfsizligi va ishonchliligini ta’minlash maqsadida tizim sinovlarini o‘tkazish zarurligiga nisbatan qaror qabul qiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
385. Tizim sinovi koordinatori sinovlar o‘tkazish sanasidan oldin tizim sinovi dasturiga taklif qilingan har qanday qayta ko‘rib chiqish yoki o‘zgartirish to‘g‘risida imkon qadar qisqa muddatda yozma ravishda xabardor qilinishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Tizim sinovi koordinatori taklif etilayotgan qayta ko‘rib chiqish yoki o‘zgartirishni ko‘rib chiqishga loyiq deb hisoblasa, u Taqsimlash tizimi operatorini, sinov tashabbuskorini va sinovlar ta’sir etishi mumkin bo‘lgan Foydalanuvchilarni taklif etilgan o‘zgartirishlarni kiritish uchun tegishli harakatlarni amalga oshirishlari haqida xabardor qiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Tizim sinovi koordinatoriga e’tirozlar kelib tushmasa, tizim sinovi dasturi o‘zgartirishlar yoki tuzatishlar bilan davom ettiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
386. Rejalashtirilgan tizim sinovi kunida tizim holati barqaror bo‘lmasa, tizim sinov koordinatori sinovni keyinga qoldirishni tavsiya etadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
7-§. Tizim sinovlari hisoboti
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
387. Tizim sinovi tugagandan so‘ng ikki oy ichida sinov tashabbuskori tizim sinovi hisobotini tayyorlaydi va uni Taqsimlash tizimi operatoriga, sinovlar ta’sir etgan Foydalanuvchilarga va guruh a’zolariga taqdim etadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
388. Tizim sinovi hisoboti topshirilgandan so‘ng tizim sinov guruhi faoliyati avtomatik ravishda to‘xtatiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
389. Taqsimlash tizimi operatori tizim sinovi hisobotini ko‘rib chiqish va tavsiyalar berish uchun Nazorat qiluvchi organga taqdim etadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
8-bob. Generatsiyalovchi modullar sinovi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
390. Quvvat sinovlari o‘rta quvvatli generatsiyalovchi modullarning qayd etilgan quvvat ishlab chiqarishi mazkur Qoidalarning III bo‘limi 2 va 4-boblari talablariga muvofiqligini ko‘rsatib berishi talab etiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
O‘lchangan qiymatlar Tizim operatori tomonidan Taqsimlash tizimi operatori orqali qayd etilgan quvvatning ±5 foizi atrofida bo‘lsa, generatsiyalovchi modul sinovdan o‘tgan deb hisoblanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
391. Chastotaga chidamlilik sinovi o‘rta quvvatli generatsiyalovchi modullarni mazkur Qoidalarning 126 — 131-bandlarda ko‘rsatilgan vaqt davomida tarmoq bilan sinxron holatda qolish imkoniyatiga ega ekanligini ko‘rsatishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Yagona elektr energetikasi tizimi chastotasi ruxsat etilgan qiymatlar chegarasida bo‘lganida generator yuqorida ko‘rsatilgan talablarga mos kelmasa, ushbu generator sinovdan o‘tkaziladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
392. Aktiv quvvatni boshqarish sinovi o‘rta quvvatli generatsiyalovchi modullarni aktiv quvvatni rostlashni ta’minlash imkoniyatiga ega ekanligini ko‘rsatib beradi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
O‘lchangan ko‘rsatkich MW/Nz da besh soniya ichida talab etilgan ko‘rsatkichning ±5 foizi chegarasida bo‘lsa, generatsiyalovchi modul sinovdan o‘tgan deb hisoblanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
393. Reaktiv quvvatni boshqarish sinovlari o‘rta quvvatli generatsiyalovchi modullarining ulanish nuqtasida reaktiv quvvatni boshqarish imkoniyatiga ega ekanligini ko‘rsatib beradi. Generatsiyalovchi modul quyidagi holatlarda sinovdan o‘tgan deb hisoblanadi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
kuchlanishni boshqarish rejimida ulanish nuqtasidagi kuchlanishni maksimal 0,01 n.b. ga qadar boshqarish imkoniyatiga ega bo‘lganda;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
quvvat koeffitsiyentini boshqarish rejimida ulanish nuqtasida 0,01 n.b dan ortiq bo‘lmagan qadamlarda belgilangan quvvat koeffitsiyenti bilan zarur reaktiv quvvat oraligida quvvat koeffitsiyenti boshqarishga qodir bo‘lganda.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
394. Tez ishga tushirish sinovlari generatsiyalovchi modulning avtomatik ravishda ishga tushish, taqsimlash tizimi orqali tarmoq bilan sinxronlash va mazkur Qoidalarning 122-bandida ko‘rsatib o‘tilganidek o‘rnatilgan quvvatgacha yuklanish imkoniyatini ko‘rsatib berishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
395. Noldan ishga tushirish sinovi noldan ishga tushirish imkoniyatiga ega generatsiyalovchi modul mazkur Qoidalarning 120-121-bandlariga muvofiq, noldan ishga tushirish jarayonini amalga oshirish imkoniyatini ko‘rsatadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Generatsiyalovchi modul noldan ishga tushirilsa, taqsimlash tizimi orqali tarmoq bilan sinxronlashsa va tashqi ta’minot manbaisiz belgilangan quvvatga erishsa, sinovlar muvaffaqiyatli o‘tgan hisoblanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
396. O‘rta quvvatli generatsiyalovchi modulning o‘rnatilgan (loyihaviy) tavsiflarining sinovlari generatsiyalovchi modulni buyurtma qilingan parametrlarga muvofiq elektr energetikasi rejimlari rejasiga kiritish mumkinligini ko‘rsatib beradi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
397. O‘rta quvvatli generatsiyalovchi modullarni dispetcherlashning aniqligi bo‘yicha sinovlar, generatsiyalovchi modulning ishchi parametrlari rejalashtirish va dispetcherlash parametrlariga mos kelishini ko‘rsatib beradi. Generatsiyalovchi modul kuyidagi holatlarda sinovdan o‘tgan deb hisoblanadi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
sinxronlash holatida jarayon belgilangan sinxronlash vaqtidan ±5 daqiqa oralig‘ida sodir bo‘lganda;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
sinxronlashgan generatsiya holatida (rejalashtirish va dispetcherlash parametrlari sifatida qayd etilgan bo‘lsa) erishilgan sinxronlashgan generatsiya o‘rnatilgan quvvatning 2,5 foiz ekvivalentiga teng xatolik darajasida ishlaganda;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
o‘zgarish tezligi belgilangan ko‘rsatkichning ±10 foizi doirasida bo‘lganda;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
yuklamani pasaytirish tezligi belgilangan ko‘rsatkichning ±10 foizi oralig‘ida bo‘lganda.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
boshqa barcha rejalashtirish va dispetcherlash parametrlari uchun qiymatlar belgilangan ko‘rsatkichlarning ±1,5 foizi oralig‘ida bo‘lganda.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
398. Dispetcherlik boshqaruvi va ma’lumotlarni yig‘ish dasturiy-apparat kompleksi (SCADA) hamda aloqa tizimlari sinovlari o‘rta va kichik quvvatli generatsiyalovchi modulning quyidagi imkoniyatlarini ko‘rsatib beradi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ulanish yoki mavjud ulanishni o‘zgartirish shartnomasida ko‘rsatib o‘tilgan Taqsimlash tizimi operatori yoki Tizim operatorining SCADA tizimidan aktiv quvvatning yoki kuchlanish belgilangan qiymatini va (yoki) o‘chirish signallarini qabul qilishni;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Taqsimlash tizimi operatoriga ulanish yoki mavjud ulanishni o‘zgartirish shartnomasida ko‘rsatilgan signallarni yuborishni;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
399. Himoya tizimlarini sinovdan o‘tkazishda barcha himoya vositalari (uskunalari) Taqsimlash tizimi operatori bilan kelishilgan, talab etilgan sozlamalar va selektivlik (tanlovchanlik) bilan ishlashini ko‘rsatib berishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ushbu sinovlar elektr ta’minoti uzilgan taqdirda generatsiyalovchi modul taqsimlash tizimidan o‘chirilishini ko‘rsatib berishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
400. Qo‘shimcha xizmatlar ko‘rsatishni sinovdan o‘tkazish, ko‘rsatilayotgan xizmatlarning miqdori va hajmi, xizmatlarning o‘z vaqtida ko‘rsatilayotganligi hamda boshqa ekspluatatsiya talablariga maqbulligini ko‘rsatadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Shu bilan birga, Tizim operatori yoki Taqsimlash tizimi operatori tomonidan tizimdan olingan ma’lumotlarga asosan, qo‘shimcha xizmatlar ko‘rsatish sifati yuzasidan nazorat olib boriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
401. Energetika vazirligi bir yoki bir nechta muhim hodisalar yoki Tizim operatori va Taqsimlash tizimi operatori e’tirozlari tahlili asosida generatsiyalovchi modul mazkur Qoidalar talablariga javob bermaydi deb hisoblasa, o‘rta va kichik quvvatli generatsiyalovchi modullar uchun quyidagi sinovlar o‘tkaziladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
elektr energiyasi sifat ko‘rsatkichlari sinovi generatsiyalovchi modulni mazkur Qoidalarning II bo‘limi 1-bob va III bo‘limi 4-boblarida ko‘rsatib o‘tilgan talablarga javob berishini ko‘rsatadi. Ulanish nuqtasida o‘lchangan ko‘rsatkichlar belgilangan qiymatlarning ±5 foizi chegarasida bo‘lsa, generatsiyalovchi modul sinovdan o‘tgan hisoblanadi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
tarmoqning barqaror rejimlari buzilgan holatlardagi sinovlar, generatsiyalovchi modul mazkur Qoidalarning 134-135-bandlarida belgilangan kuchlanish pasayishiga bardosh bera olishini ko‘rsatadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
402. Kichik va mikro quvvatli generatsiyalovchi modullarning muvofiqligini ko‘rsatish uchun kelishilgan tartibda quyidagi sinovlar amalga oshiriladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
reaktiv quvvat sinovi — kichik va mikro quvvatli generatsiyalovchi modul taqsimlash tizimiga ulanishi, aktiv quvvat ishlab chiqarishi va reaktiv quvvatni kompensatsiya qilishi mumkinligini ko‘rsatib beradi. Bunda quvvat koeffitsiyenti induktiv xarakterda 0,95 hamda sig‘im xarakterda 0,95 gacha bo‘lsa, generatsiyalovchi modul sinovdan o‘tgan deb hisoblanadi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
himoya tizimlari sinovi — talab etilgan sozlamalar va himoyaning selektivlik (tanlovchanlik) bilan ishlashini ko‘rsatib berishi hamda elektr energiyasi ta’minoti uzilgan taqdirda generatsiyalovchi modul taqsimlash tizimidan o‘chirilishini ko‘rsatib berishi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
qayta ulanish vaqtini tekshirish (blokirovkani sinash) — elektr energiyasi ta’minoti yo‘qolishidan himoya ishga tushganidan so‘ng, generatsiyalovchi modul blokirovka holatida qolishini va tarmoqda ta’minot tiklanganidan so‘ng kamida 10 daqiqa davomida avtomatik ravishda qayta ulash amalga oshirilmasligini ko‘rsatib berishi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
sinxronlash sinovlari — generatsiyalovchi modulning taqsimlash tizimi bilan avtomatik ravishda sinxronlash qobiliyatiga ega ekanligini ko‘rsatishi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
aloqa vositalari sinovlari — Taqsimlash tizimi operatori talabiga asosan, SCADA va aloqa vositalari o‘rnatilgan kichik quvvatli generatsiyalovchi modullar Taqsimlash tizimi operatoriga ulanish yoki mavjud ulanishni o‘zgartirish shartnomasida ko‘rsatib o‘tilgan signallarni uzatish imkoniyatiga ega ekanligini ko‘rsatib berishi talab etiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
403. Barcha sinovlar Taqsimlash tizimi operatori, elektr energiyasi ishlab chiqaruvchisi va (yoki) Foydalanuvchining vakolatli vakillari tomonidan tasdiqlanadi va qayd etiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
404. Generatsiyalovchi modullar sinovdan o‘ta olmasa, generatsiyalovchi modul operatori tegishli qayd etilgan parametrlarga erishish uchun kelishilgan muddat ichida kamchiliklarni bartaraf etadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
405. Generatsiyalovchi modulning ma’lum sinovlardan o‘tmaganligi bilan bog‘liq nizo yuzaga kelsa, Taqsimlash tizimi operatori, generatsiyalovchi modul operatori va (yoki) Foydalanuvchi nizoni o‘zaro hal etishga harakat qiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Bunda nizoni hal etishning imkoniyati bo‘lmasa, tomonlardan biri ushbu masala yuzasidan Energetika vazirligiga murojaat qiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
406. Generatsiyalovchi modullar operatorlari Taqsimlash tizimi operatorining talabiga binoan, generatsiyalovchi modulning muayyan modeli ushbu Qoidalar talablariga muvofiqligi yuzasidan sinovdan o‘tganligini tasdiqlovchi ushbu modullarni ishlab chiqaruvchisi tomonidan berilgan sinov hisobotini taqdim etishi mumkin.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hisobotda sinovdan o‘tgan generatsiyalovchi modulning modeli, sinov shartlari va qayd etilgan natijalar batafsil tavsiflanadi hamda ushbu ma’lumotlarning barchasi sinov hisobotiga kiritiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
9-bob. Obyekt va uskunani identifikatsiyalash
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
407. Taqsimlash tizimi operatori barcha elektr sxemalarida, ulanish nuqtasi chizmalarida, ekspluatatsiya qilish bo‘yicha yo‘riqnomalarda, xabarnomalarda va boshqa hujjatlarda har qanday obyekt yoki uskunani aniqlash uchun foydalaniladigan belgilangan obyekt va uskunalarni identifikatsiyalash tizimini ishlab chiqadi va joriy etadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Obyekt va uskunalarni identifikatsiyalash tizimi texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlar talablariga muvofiq bo‘lishi talab etiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
408. Obyektning identifikatsiya raqami ulanish nuqtasi, podstansiya va taqsimlovchi qurilmaning nomini o‘z ichiga olishi hamda har bir obyekt uchun yagona bo‘lishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
409. Uskunaning identifikatsiya raqami har bir transformator, taqsimlash tarmog‘i, shina, o‘chirgich, ajratkich, yerga ulagich, kondensator batareyasi, reaktor, yashindan himoyalagich (razryadnik), aloqa kondensatori va ulanish nuqtasidagi boshqa o‘rta kuchlanishli uskunalar uchun yagona bo‘lishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
410. Taqsimlash tizimi operatori obyektlar va uskunalarni identifikatsiyalash uchun belgilar o‘lchami va rangi, yorliqlar o‘lchami va rangini o‘z ichiga olgan standart markirovkalash (belgi) tizimini ishlab chiqadi va joriy etadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
411. Taqsimlash tizimi operatori yoki Foydalanuvchi o‘z tizimidagi har bir obyekt va uskunani identifikatsiyalashda aniq va bexato belgilarni ishlab chiqish va ularni o‘rnatish uchun javobgardir.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
VI bo‘lim. Elektr energiyasini hisobga olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1-bob. Hisobga olish uskunalariga qo‘yiladigan talablar
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
412. Elektr energiyasi sarfi hajmini hisobga olishda hisobga olish tizimi qonunchilik, shu jumladan texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlar talablari asosida joriy etilishi va quyidagi tarkibiy qismlarni o‘z ichiga olishi mumkin:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
elektr energiyasi sarfi hajmini hisobga olish uskunasi (keyingi o‘rinlarda — hisoblagich) va unga qo‘shimcha ravishda o‘rnatilgan impulsni qayd etish moslamasi, vaqt manbai va batareyasi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
o‘lchov transformatorlari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ulash kabellari va tegishli qurilmalar, shuningdek, sinash bloki yoki o‘chirib-yoqish qurilmasi, yuklama rezistorlari, hisoblagich shkafi, xavfsizlik muhrlari va qulflari.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
413. Hisobga olish nuqtasi (hisob-kitob nuqtasi) Foydalanuvchilarning taqsimlash tizimiga ulanish nuqtasida joylashgan bo‘lishi lozim. Hisoblagichni o‘rnatish texnik tomondan murakkab, iqtisodiy jihatdan samarasiz va maqsadga muvofiq emas deb topilgan holatlar bundan mustasno.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
414. Hisob-kitob nuqtasini ma’lum asosli sabablarga ko‘ra ulanish nuqtasiga joylashtirish imkoniyati bo‘lmasa, hisoblagich o‘zaro kelishuv yoki Ta’minotchining taklifiga muvofiq boshqa joyda o‘rnatiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Bunda hisob-kitob qilinadigan miqdorni aniqlashda Taqsimlash tizimi operatori tomonidan yetkazib beriladigan yoki iste’molchi tomonidan iste’mol qilinadigan elektr energiyasi hisoblagich ko‘rsatkichlariga kelishilgan hisob-kitob nuqtasi va ulanish nuqtasi orasidagi yo‘qotishlarni hisobga olgan holda tuzatishlar kiritiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
415. Taqsimlash tizimi operatorining majburiyatlari quyidagilardan iborat:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
hisobga olish tizimining yaxlitligi va aniqligini ta’minlash uchun hisobga olish tizimi va uning tarkibiy qismlarini loyihalash, o‘rnatish, ishlatish va texnik xizmat ko‘rsatish uchun javobgar bo‘lish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ushbu bobga muvofiq hisobga olish tizimini o‘rnatish, ekspluatatsiya qilish, texnik xizmat ko‘rsatish va sinovdan o‘tkazilishini ta’minlash;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ta’minotchi tomonidan belgilangan yoki elektr ta’minoti shartnomasida ko‘rsatilgan joyda hisobga olish tizimini o‘rnatish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
hisobga olish tizimining barqaror ishlashini ta’minlash;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
hisob-kitoblarni amalga oshirish uchun hisoblagich ko‘rsatkichlarini qayd etish, jamlash, tekshirish va yuborish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
hisobga olish tizimini, ma’lumotlarni yig‘ish uskunalari va unga tegishli uskunalarni muhrlash.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
416. Taqsimlash tizimi operatori va Foydalanuvchilar mazkur bob talablariga muvofiq vakolatli shaxslarning hisobga olish uskunalarini to‘sqinliksiz borib ko‘rish imkoniyatini yaratishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
417. Hisoblagichlarni yetkazib berish bo‘yicha javobgarlik va boshqa majburiyatlar Foydalanuvchi va Taqsimlash tizimi operatori o‘rtasida tuzilgan shartnomaga muvofiq belgilanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
418. Ulanish shartnomasi va elektr ta’minoti shartnomasiga muvofiq Foydalanuvchining barcha ulanish nuqtalarida taqsimlash tizimidan qabul qilingan va (yoki) unga uzatilgan aktiv va reaktiv elektr energiyasi hajmi hamda quvvati hisobga olinadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ulanish nuqtasi hisoblash, qayd etish va tekshirish uchun ochiq bo‘lishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
419. Hisobga olish tizimi reaktiv energiya uzatilishi va iste’molini hisobga olish vositalari bilan ta’minlanishi hamda reaktiv energiya oqimlarini o‘lchashi talab etiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
420. O‘lchov (kuchlanish, tok) transformatorlariga quyidagi talablar qo‘yiladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
aniqlik sinfi texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlarida belgilangan ko‘rsatkichlar doirasidan oshmasligi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ishlab chiqaruvchining texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlariga muvofiqligini tasdiqlovchi hujjat mavjudligi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
minimal yoki maksimal doimiy ikkilamchi ishchi ko‘rsatkichlar (kuchlanish, tok va fazalar ketma ketligi belgilangan diapazonga mos bo‘lishi) hisoblagichning aniqligiga yoki ishlashiga ta’sir qilmasligi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ikkilamchi klemma qutisidan hisobga olish tizimi shkafigacha bo‘lgan oraliqdagi barcha o‘tkazgichlar qattiq metall o‘tkazgich orqali o‘tkazilgan bo‘lishi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
421. Hisobga olish tizimlari tashqi ta’sirdan va elektr energiyasini noto‘g‘ri hisoblashga olib keluvchi harakatlardan himoyalangan bo‘lishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hisobga olish tizimlari maxsus shkafga joylashtirilgan bo‘lishi va tashqi aralashuvning oldini olish maqsadida muhr va qulf bilan himoyalangan bo‘lishi hamda ko‘rsatkichlarni qayd etish va nazorat uchun qulay bo‘lishi talab etiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Taqsimlash tizimi operatori vaqti-vaqti bilan xavfsizlik qulflari va muhrlarini butligini tekshiradi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
422. Taqsimlash tizimi operatori va Foydalanuvchilar o‘zlarining obyektlaridagi mavjud hisobga olish tizimining yaroqli holda saqlanishi uchun javobgardir.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
423. Taqsimlash tizimi operatori (yoki uning vakolatli shaxsi), Ta’minotchi, Nazorat qiluvchi organning vakolatli vakillari va Foydalanuvchi ishtirokida hisobga olish tizimi muhrlanadi. Hisobga olish tizimiga o‘rnatilgan yoki undan olib tashlangan barcha muhrlar ro‘yxatdan o‘tkaziladi hamda tuzilgan dalolatnomalar ikkala tomon va Ta’minotchi vakili tomonidan imzolanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
424. Hisobga olish tizimining butunligi buzilganligi (qulflar va plombalarning ruxsatsiz ochilganligi) haqida aniqlagan tomon boshqa tomonni va Nazorat qiluvchi organni xabardor qilishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
425. Taqsimlash tizimi operatori har qanday butunlikni buzilishi haqidagi xabarni ushbu buzilishni hisobga olish tizimiga, elektr energiyasi hajmini hisoblashga ta’sirini aniqlash maqsadida o‘rganib chiqadi hamda o‘rganish natijalari yuzasidan xulosalar Nazorat qiluvchi organ, Ta’minotchi va Foydalanuvchiga taqdim etiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2-bob. Hisobga olish tizimini ekspluatatsiyaga kiritish, sinash va xizmat ko‘rsatishga qo‘yiladigan talablar
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
426. Hisobga olish tizimlari quyidagi shartlar bajarilgan taqdirda tijorat hisobga olishga tayyor deb hisoblanadi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
o‘lchov transformatorlari ularning pasport ma’lumotlari (yorliqlari) va ishlab chiqaruvchi korxonada o‘tkazilgan sinash hisobotlarining talablarga muvofiqligi tekshirilgan hamda ko‘rsatkichlari mosligi tasdiqlanganda;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
hisoblagichlar texnik talablarga mosligi tasdiqlanganda;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
hisobga olish tizimi ushbu bo‘lim talablariga muvofiq o‘rnatilgan, ulangan va sinashdan o‘tkazilganda.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
427. Taqsimlash tizimi operatori yoki akkreditatsiyalangan sinov laboratoriyasi tomonidan sinashdan o‘tkazilmagan va muvofiqlikni tasdiqlovchi hujjatlari mavjud bo‘lmagan o‘lchov transformatorining o‘rnatilishi va ekspluatatsiyaga kiritilishi taqiqlanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
428. O‘lchov transformatorlarini sinashdan o‘tkazish Taqsimlash tizimi operatori va Foydalanuvchining vakolatli vakili ishtirokida sinovlar va ekspluatatsiyaga kiritish bosqichida, shuningdek, ushbu transformatorning aniqlik darajasini ko‘rib chiqish zaruriyati tugilganda qonunchilikda belgilangan tartibda amalga oshiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
429. Ekspluatatsiyaga kiritishdan oldin o‘lchov transformatorlari quyidagi ko‘rsatkichlar bo‘yicha sinashdan o‘tkaziladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
birlamchi chulg‘amga beriladigan kuchlanish va tokning belgilangan yuklamasida faza xatoligi va koeffitsiyenti;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
izolyatsiyaning yaxlitligi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
yuklamani tekshirish.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
430. Hisoblagichlarni qiyoslashdan o‘tkazish qonunchilikda belgilangan tartibda amalga oshiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
431. Foydalanuvchi va Ta’minotchi o‘rtasida hisoblagichning to‘g‘ri ishlashi bo‘yicha kelishuvga erishilmasa yoki hisobga olish bo‘yicha nizolar yuzaga kelsa, bu masalaga Taqsimlash tizimi operatori ham jalb etiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
432. Taqsimlash tizimi operatori hisobga olish tizimlariga belgilangan tartibda xizmat ko‘rsatishi, shu bilan birga barcha qiyoslash va sinash natijalari, texnik xizmat ko‘rsatish dasturlari va muhrlash yozuvlarini saqlashi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ma’lumotlar, qiyoslash va sinash natijalari Taqsimlash tizimi operatori tomonidan Foydalanuvchining so‘roviga binoan taqdim etiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
433. Hisobga olish tizimlari hisoblagichlarni sinash va texnik xizmat ko‘rsatish bo‘yicha qonunchilik, shu jumladan texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlar talablariga muvofiq ekspluatatsiya qilinishi va texnik xizmat ko‘rsatilishi kerak. Muntazam texnik xizmat ko‘rsatish quyidagilarni o‘z ichiga oladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
hisobga olish tizimini aniqligini davriy qiyoslash, sinash hamda tekshirish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
vaqti-vaqti bilan hisoblagich soatini O‘zbekiston Respublikasining Muvofiqlashtirilgan universal vaqtidan og‘ishini tekshirish.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
434. Xabar qilingan nosozlik yoki hisobga olish tizimining ishdan chiqishi, shuningdek, hisobga olish ma’lumotlaridagi noaniqliklar Taqsimlash tizimi operatori tomonidan tekshiriladi va bartaraf etiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hisoblagich ishdan chiqishi yoki noto‘g‘ri ishlashi tasdiqlansa, Taqsimlash tizimi operatori tomonidan nosozliklar bartaraf etilguniga qadar hisoblagich ma’lumotlariga tuzatishlar yoki o‘zgartirishlar kiritiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3-bob. Hisoblagich ko‘rsatkichlarni yozib olish va hisobga olish ma’lumotlari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
435. Hisoblagichlar ko‘rsatkichlari Taqsimlash tizimi operatorining vakolatli vakili tomonidan Ta’minotchi va Foydalanuvchining vakolatli vakili ishtirokida elektr ta’minoti shartnomasida belgilangan sanada yozib olinadi (qayd etiladi).
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
436. To‘lov hujjatlarini taqdim etish uchun asos bo‘ladigan hisoblagich ko‘rsatkichlari Taqsimlash tizimi operatori tomonidan hisoblagichidan olingan ma’lumotlarining yaxlitligi va xavfsizligini ta’minlaydigan dasturiy ta’minot orqali yig‘ilishi (olinishi) shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hisoblagichning qabul qilingan ma’lumotlari Taqsimlash tizimi operatori tomonidan quyidagi manzillarga yetkaziladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
elektr ta’minoti shartnomasi va chakana bozor qoidalariga muvofiq to‘lov hujjatlarini shakllantirish uchun Ta’minotchiga;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
shartnomaga muvofiq Foydalanuvchilarga;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
qonunchilikka muvofiq boshqa vakolatli tomonlarga.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
437. Hisobga olish ma’lumotlarini tekshirish qonunchilikda belgilangan usullar, jarayonlar va mezonlarga muvofiq amalga oshiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
438. Hisoblagich yoki o‘lchash ma’lumotlari bo‘lmagan holatda Taqsimlash tizimi operatori ma’lumotlarni tekshirish va arifmetik usullaridan foydalangan holda o‘rta qiymatni hisoblaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
439. Taqsimlash tizimi operatori hisoblagichlarning hisobga olingan va tuzatishlar kiritilgan ma’lumotlarini alohida boshqariladigan saqlash tizimlarida kamida besh yil davomida saqlashi hamda vakolatli tomonlar nizolarni hal etish va boshqa qonuniy maqsadlarda ma’lumot sifatida foydalanish uchun taqdim etadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ma’lumotlar bazasida saqlangan hisobga olish ma’lumotlarini o‘zgartirishga yo‘l qo‘yilmaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
440. Hisoblagich ma’lumotlariga kiritilgan tuzatishlar yuzasidan hujjatlashtirilgan yozuvlar Taqsimlash tizimi operatorlarida va Foydalanuvchilarda, shuningdek tuzatishlar kiritishda Nazorat qiluvchi organ ishtirok etganda Nazorat qiluvchi organda saqlanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
441. Hisobga olish ma’lumotlariga konfidensial ma’lumot sifatida qaraladi va ulardan faqat quyidagi vakolatli shaxslar foydalanishlari mumkin:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
hisob-kitoblar va monitoringni amalga oshirish maqsadida Taqsimlash tizimi operatori;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
hisob-kitoblarni amalga oshirish va to‘lov hujjatlarini shakllantirish maqsadida Ta’minotchi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
hisob-kitob uchun Foydalanuvchi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
qonunchilikka muvofiq boshqa vakolatli tomonlar.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
VII bo‘lim. Taqsimlash elektr tarmoqlaridan foydalanish qoidalarini tatbiq etish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
442. Mazkur Qoidalar doirasida Energetika vazirligi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
mazkur Qoidalar ijrosini nazorat qiladi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
taqsimlash tizimlarini ishonchlilik ko‘rsatkichlari va samaradorlik mezonlarini baholaydi va tavsiyalar beradi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
taqsimlash tizimlarini rivojlantirish, texnik xizmat ko‘rsatish, ekspluatatsiya qilish dasturlari hamda ulanishga taalluqli me’yorlar va talablarni bajarilishini tahlil qiladi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
taqsimlash tizimlari ishi va mazkur Qoidalar bo‘yicha zaruratga ko‘ra maxsus hisobotlarni tayyorlaydi hamda Vazirlar Mahkamasi va Energetika bozori regulatoriga kiritib boradi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
443. Mazkur qoidalarning har qanday talablarini talqin qilish va (yoki) qo‘llash bilan bog‘liq savollar Energetika vazirligi tomonidan quyidagi tartibda ko‘rib chiqiladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
tomon yozma ravishda mazkur Qoidalarning ko‘rib chiqilayotgan shartlari va talablarini aniq ko‘rsatgan holda murojaat qiladi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
so‘rov keltirilgan vajlar asosida qonunchilik hujjatlariga muvofiq ko‘rib chiqiladi. Energetika vazirligi mazkur masalani ko‘rib chiqish uchun tegishli texnik ishchi guruh tuzishi va joyida o‘rganish o‘tkazishi mumkin;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
texnik ishchi guruhi so‘rovning mohiyatini muhokama qilish va kerak bo‘lsa, tasdiqlovchi hujjatlarni to‘plash uchun tegishli tomonlarni jalb etadi va muhokama o‘tkazadi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
amalga oshirilgan ishlar, so‘rovga javob va texnik ishchi guruhining har qanday tavsiyalari rasmiylashtiriladi hamda Energetika vazirligiga taqdim etiladi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Energetika vazirligi so‘rovga rasmiy javobni, shu jumladan tushuntirishlar va tavsiyalarni murojaatchiga hamda nusxasi Taqsimlash tizimi operatoriga taqdim etadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
444. Mazkur Qoidalarda ko‘zda tutilmagan holatlar yuzaga kelsa, Taqsimlash tizimi operatori imkon qadar qisqa muddatda barcha jalb etilgan Foydalanuvchilar bilan ko‘zda tutilmagan holatlarni bartaraf etish bo‘yicha kelgusi harakatlar yuzasidan muzokara o‘tkazadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
445. Mazkur Qoidalarda nazarda tutilmagan favqulodda vaziyatlarda Taqsimlash tizimi operatori zarur deb hisoblagan har qanday choralarni ko‘rishi shart. Amalga oshirilgan harakatlar, natijalar va baholash to‘g‘risidagi hisobotlar hujjatlarni rasmiylashtirish va hisobini yuritish uchun Energetika vazirligiga, jalb qilingan Foydalanuvchilar va Ta’minotchilarga taqdim etiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
446. Taqsimlash tizimi operatori Foydalanuvchiga nisbatan asossiz bir tomonlama xatti-harakatlari yoki ko‘rilgan choralari uchun javobgardir.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
447. Taqsimlash tizimi operatori har chorakdan keyingi oyning oxirigacha Energetika vazirligiga hisobot taqdim etib boradi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
448. Ko‘zda tutilmagan holatlar va favqulodda vaziyatlarda tomonlar o‘rtasida kelishuvga erishilgan taqdirda, ushbu masala Energetika vazirligi tomonidan ko‘rib chiqiladi va tegishli tavsiyalar beriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
449. Taqsimlash tizimiga ta’sir ko‘rsatishi mumkin bo‘lgan yangi texnologiyalar va noan’anaviy uskunalardan foydalanadigan generatsiyalovchi modullar uchun qo‘shimcha talablar Energetika vazirligi tomonidan belgilanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
450. Taqsimlash tizimi operatorlari yoki Foydalanuvchilar mazkur Qoidalarning bir yoki bir nechta bandlari talablariga doir yengillik berilishini so‘rashlari mumkin. Bunda quyidagilarni o‘z ichiga so‘rovnoma Energetika vazirligiga taqdim etiladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
yengillik berilishi so‘ralayotgan tizimning (joyning) batafsil tavsifi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
yengillik so‘ralayotgan mazkur Qoidalarning talablariga havolalar va so‘ralayotgan yengillikning batafsil tavsifi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
tegishli tasdiqlovchi hujjatlar bilan asoslab berish va xarajat va foydaning tahlili;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
so‘ralayotgan yengillikning boshqa tomonlarga salbiy ta’sir ko‘rsatmasligining isboti.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
451. Energetika vazirligi mazkur Qoidalarning bir yoki bir nechta bandlari talablarini yengilroq yoki tatbiq etmaslik bo‘yicha istisnolarni taqdim etishni ko‘rib chiqadi va berish mumkin deb topsa, o‘z xulosasi bilan Vazirlar Mahkamasiga taklif kiritadi. Bunda yengillik berish mezonlari Vazirlik tomonidan asoslantirilishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Yengilliklar faqatgina taqsimlash tizimini rivojlantirish, uni barqarorligi va ishonchli ishlashini ta’minlash hamda iste’molchilar elektr ta’minoti ishonchliligini oshirish maqsadida ushbu tizimning cheklangan qismlarini (zaif nuqtalari) rivojlantirish maqsadida, ishonchlilik mezonlari buzilmasligi hamda iqtisodiy jihatdan maqsadga muvofiq bo‘lmagan hollarda taqdim etiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
452. Ushbu Qoidalar talablari tasdiqlangan kundan olti oydan so‘ng Taqsimlash tizimi operatori tizimida amalga oshiriladigan modernizatsiya (rekonstruksiya) va yangi qurilishlarda hamda barcha yangi ulanishlar (mavjud ulanishni o‘zgartirishlar) uchun to‘liq tatbiq etiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
453. Taqsimlash tizimi operatorlari va Foydalanuvchilar mazkur Qoidalar kuchga kirguniga qadar mavjud bo‘lgan, ammo ushbu Qoidalar talablariga javob bermaydigan, ekspluatatsiyaga kiritish vaqtda amalda bo‘lgan talablarga to‘liq javob beradigan uskunalardan foydalanishlari mumkin.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Bunda tomonlar imkon qadar o‘z tizimlarini mazkur Qoidalar talablariga javob beradigan tarzda o‘zgartirishni rejalashtirishlari va bu haqida Energetika vazirligiga batafsil axborot kiritishlari lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
454. Mazkur Qoidalar talablarini Qoidalar tasdiqlanguniga qadar amalda ekspluatatsiyada bo‘lgan uskunalarga ko‘llash uchun Vazirlar Mahkamasi bilan kelishilgan holda Energetika vazirligi tomonidan aniq muddatlar belgilanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Taqsimlash tizimining biron qismida olib boriladigan modernizatsiya (rekonstruksiya) jarayonlarida ushbu qismga bog‘liq Foydalanuvchilar ham ulanish nuqtasidagi qurilmalarini mazkur Qoidalar talablariga moslashtirishlari kerak. Taqsimlash tizimi operatori modernizatsiya jarayoni yuzasidan muddatlar va texnik loyihaviy ko‘rsatkichlar bo‘yicha tegishli Foydalanuvchilarni kamida olti oy oldin ogohlantirishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
VIII bo‘lim. Yakuniy qoidalar
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
455. Tomonlarning mazkur Qoidalar talablarini bajarmaslik harakatlaridan norozi bo‘lgan yoki buzayotganligi to‘g‘risida dalillarga ega bo‘lgan boshqa tomon qonunchilikka muvofiq Energetika bozori regulatoriga da’vo yo‘llashi mumkin.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Energetika bozori regulatori da’voni belgilangan tartibga ko‘ra ko‘rib chiqadi va aybdor tomonning litsenziyasini to‘xtatish yoki bekor qilish bo‘yicha tegishli qaror qabul qiladi. Energetika bozori regulatori qo‘shimcha ma’lumotlar so‘rasa, da’voni ko‘rib chiqish muddati yana ikki oyga uzaytirilishi mumkin. Energetika bozori regulatorining qarori sud tartibida bekor qilinmagunicha majburiy kuchga egadir.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
456. Qoidalar talablarini yoki o‘z majburiyatlarini bajarmaslik bilan bog‘liq nizolar qonunchilikda belgilangan tartibida hal etiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
457. Mazkur Qoidalar talablarining buzilishida aybdor bo‘lgan shaxslar qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda javob beradilar.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Taqsimlash elektr tarmoqlaridan foydalanish qoidalariga
1-ILOVA
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Taqsimlash tizimi operatorlari uchun iste’molchilarga xizmat ko‘rsatish maqsadli ko‘rsatkichlarining namunaviy shakli
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

Iste’molchilarga ko‘rsatiladigan xizmatlar

Samaradorlik ko‘rsatkichlari

1. Xarajatlar smetasini hisobga olgan holda buyurtma (ariza)larni ko‘rib chiqish.

Hujjatlar to‘liq taqdim etilganidan keyin ____ kun ichida.

2. Ulanish.

Vakolatli tomonlar va Taqsimlash tizimi operatorining barcha talablari bajarilgandan keyin ____ kun ichida.

3. Ikkilamchi tomonda elektr ta’minoti uzilishidan keyin xizmat ko‘rsatishni tiklash, shu jumladan xizmat ko‘rsatishning to‘xtatilishi / ikki tomonlama o‘chishi (uzilish)

100% tiklanishgacha bo‘lgan soatlar soni.

4. Elektr energiyasi sifati bo‘yicha shikoyatlar.

a) shikoyatni olgandan keyin ____ ish kuni ichida joyiga chiqish yoki ____ kun ichida asosli javob berish;

b) ____ oy ichida elektr energiyasi sifati bo‘yicha muammolarni bartaraf etish.

5. Iste’molchilarni elektr ta’minotidan uzilishlar jadvali haqida xabardor qilish.

Rejalashtirilgan uzilishlardan ____ kun oldin xabarnoma berish (xabardor qilish).

6. Favqulodda qo‘ng‘iroqlarga javob berish.

Qo‘ng‘iroqdan keyin ____ soat ichida.

7. Hisob-kitoblarga oid savollar va shikoyatlar.

a) savollarga ____ soat ichida javob berish;

b) Hisob-kitoblardagi xatolarni ____ soat (yoki kun) ichida tuzatish.

8. To‘lovlar bo‘yicha savollar va shikoyatlar.

a) ____ soat ichida savollarga javob berish;

b) ____ soat (yoki kun) ichida to‘lovlardagi xatolarni tuzatish.

9. Hisoblagichlarning ishlashi yuzasidan shikoyatlar.

a) shikoyatni olgandan keyin 3 ish kuni ichida joyiga chiqish yoki 10 kun ichida asosli javob berish;

b) ____ hafta ichida hisoblagichlar bilan bog‘liq muammolarni bartaraf etish.

10. Elektr ta’minotini tiklash.

Belgilangan to‘lov muddati tugagunga qadar to‘lov amalga oshirilgan, qarz to‘liq to‘langanidan keyin soat ichida.

11. Iste’molchilarni qabul qilish vaqtini belgilash va qabul qilish.

a) iste’molchini qabul qilishning aniq vaqti belgilanadi;

b) belgilangan vaqtda iste’molchini qabul qilish.

12. Foydalanuvchilarning murojaatlariga javob berish

____ ish kuni ichida.

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Izoh.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Xizmat ko‘rsatish maqsadli ko‘rsatkichlariga vakolatli organlar (Energetika vazirligi, Energetika bozorini rivojlantirish va tartibga solish agentligi) tomonidan Vazirlar Mahkamasi bilan kelishilgan holda o‘zgartirish va qo‘shimchalar kiritilishi mumkin.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Taqsimlash elektr tarmoqlaridan foydalanish qoidalariga
2-ILOVA
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ta’minotchilar uchun iste’molchilarga xizmat ko‘rsatish maqsadli ko‘rsatkichlarining namunaviy shakli
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

Iste’molchilarga ko‘rsatiladigan xizmatlar

Samaradorlik ko‘rsatkichlari

1. Elektr energiyasini sotish va hisobga olish bo‘yicha xizmatlar ko‘rsatish.

Elektr energiyasini yetkazib berish bo‘yicha shartnoma tuzilgandan keyin ____ kun ichida.

2. Hisob-kitoblarga oid savollar va shikoyatlar.

a) ____ soat ichida savollarga javob berish;

b) hisob-kitoblardagi xatolarni ____ soat (yoki kun) ichida tuzatish.

3. To‘lovlar bo‘yicha savollar va shikoyatlar.

a) ____ soat ichida savollarga javob berish;

b) ____ soat (yoki kun) ichida to‘lov tizimidagi xatolarni tuzatish.

4. Hisoblagichlarning ishlashi yuzasidan shikoyatlar.

a) shikoyatni olgandan keyin ____ ish kuni ichida joyiga chiqish yoki ____ kun ichida asosli javob berish;

b) ____ hafta ichida hisoblagichlar bilan bog‘liq muammolarni bartaraf etish.

5. Elektr ta’minotini tiklash.

Belgilangan to‘lov muddati tugagunga qadar to‘lov amalga oshirilgan, qarz to‘liq to‘langanidan keyin ____ soat ichida qayta ulanish.

6. Iste’molchilarni qabul qilish vaqtini belgilash va qabul qilish.

a) iste’molchini qabul qilishning aniq vaqti belgilanadi;

b) belgilangan vaqtda iste’molchini qabul qilish.

7. Iste’molchilarning murojaatlariga javob berish.

____ ish kuni ichida.

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Izoh.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Xizmat ko‘rsatish maqsadli ko‘rsatkichlariga vakolatli organlar (Energetika vazirligi, Energetika bozorini rivojlantirish va tartibga solish agentligi) tomonidan Vazirlar Mahkamasi bilan kelishilgan holda o‘zgartirish va qo‘shimchalar kiritilishi mumkin.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Taqsimlash elektr tarmoqlaridan foydalanish qoidalariga
3-ILOVA
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Kuchlanish pasayishida generatsiyalovchi modullarning ishlash chegaralari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Taqsimlash elektr tarmoqlaridan foydalanish qoidalariga
4-ILOVA
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Mikro va kichik quvvatli generatsiyalovchi modullarning himoya tizimiga qo‘yiladigan talablar
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

Himoya uskunasi

Qurilma

Generatsiyalovchi modul quvvati

<20 kVt

>20 kVt

Asinxron generatorlar uchun

Kuchlanish pasayishi relesi

27

+

+

Kuchlanishni boshqarish relesi

27 Gen

+

+

O‘ta kuchlanish relesi

59

+

Chastota relesi

81/O — 81/U

+

Seksiyalanishdan (ixotalanishdan) himoya relesi (faza siljishi yoki RoCoF)

+

+

Sinxron generatorlar uchun

Sinxronizatsiyani boshqarish relesi

25

+

+

Kuchlanish pasayishi relesi

27

+

+

Maksimal tok relesi

51B

+

O‘ta kuchlanish relesi

59

+

Chastota relesi

81/O — 81/U

+

Invertorlar uchun

Kuchlanish pasayishi relesi

27

+

+

O‘ta kuchlanish relesi

59

+

+

Chastota relesi

81/O — 81/U

+

+

Seksiyalanishdan (ixotalanishdan) himoya relesi (faza siljishi yoki RoCoF)

+

+

(Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi, 10.10.2024-y., 09/24/652/0801-son)