Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг
қарори
Ўзбекистон Республикаси Камбағалликни қисқартириш ва бандлик вазирлиги ҳамда Бандликка кўмаклашиш давлат жамғармаси маблағларини шакллантириш ва улардан фойдаланиш тартиби тўғрисидаги низомларни тасдиқлаш ҳақида
Ўзбекистон Республикаси Президентининг «Камбағалликни қисқартириш ва бандлик соҳасида давлат сиёсатини такомиллаштириш ва самарадорликни ошириш чора-тадбирлари тўғрисида» 2024 йил 4 октябрдаги ПҚ-347-сон қарори ижросини таъминлаш мақсадида Вазирлар Маҳкамаси қарор қилади:
1. Қуйидагилар:
Ўзбекистон Республикаси Камбағалликни қисқартириш ва бандлик вазирлиги тўғрисидаги низом 1-иловага мувофиқ;
Ўзбекистон Республикаси Бандликка кўмаклашиш давлат жамғармаси маблағларини шакллантириш ва улардан фойдаланиш тартиби тўғрисидаги низом 2-иловага мувофиқ тасдиқлансин.
2. Белгилансинки, Ўзбекистон Республикаси Камбағалликни қисқартириш ва бандлик вазирлиги ходимларининг малакасини ошириш маркази ходимларига олий таълим муассасалари учун белгиланган меҳнатга ҳақ тўлаш миқдорлари татбиқ этилади.
3. Ўзбекистон Республикаси Ҳукуматининг 3-иловага мувофиқ айрим қарорлари ўз кучини йўқотган деб ҳисоблансин.
4. Ўзбекистон Республикаси Камбағалликни қисқартириш ва бандлик вазирлиги манфаатдор вазирлик ва идоралар билан биргаликда бир ой муддатда ўзлари қабул қилган норматив-ҳуқуқий ҳужжатларни ушбу қарорга мувофиқлаштирсин.
5. Ушбу қарорнинг бажарилишини назорат қилиш Ўзбекистон Республикаси Бош вазирининг ўринбосари — иқтисодиёт ва молия вазири Ж.А. Қўчқоров ҳамда Ўзбекистон Республикаси камбағалликни қисқартириш ва бандлик вазири Б.Э. Захидов зиммасига юклансин.
Ўзбекистон Республикасининг Бош вазири А. АРИПОВ
Тошкент ш.,
2025 йил 7 ноябрь,
706-сон
Вазирлар Маҳкамасининг 2025 йил 7 ноябрдаги 706-сон қарорига
1-ИЛОВА
1-ИЛОВА
Ўзбекистон Республикаси Камбағалликни қисқартириш ва бандлик вазирлиги тўғрисида
НИЗОМ
1-боб. Умумий қоидалар
1. Ушбу Низом Ўзбекистон Республикаси Камбағалликни қисқартириш ва бандлик вазирлигининг (кейинги ўринларда — Вазирлик) мақоми, асосий вазифалари, функциялари, ҳуқуқлари ва жавобгарлиги, фаолиятини ташкил этиш тартиби, шунингдек, раҳбарларининг ҳуқуқлари, функционал вазифалари ва жавобгарлигини белгилайди.
2. Вазирлик камбағалликни қисқартириш, аҳоли бандлиги ва меҳнат муносабатлари соҳасида ягона сиёсат юритувчи республика ижро этувчи ҳокимият органи ҳисобланади.
Вазирлик ўз фаолиятида Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасига бўйсунади.
3. Вазирлик ўз фаолиятида Ўзбекистон Республикаси Конституцияси ва қонунлари, Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси палаталарининг қарорлари, Ўзбекистон Республикаси Президентининг фармонлари, қарорлари ва фармойишлари, Вазирлар Маҳкамасининг қарорлари, ушбу Низом ҳамда бошқа қонунчилик ҳужжатларига амал қилади.
4. Вазирликнинг ўз ваколатлари доирасида қабул қилган қарорлари республика ва маҳаллий ижро этувчи ҳокимият органлари ҳамда бошқа ташкилотлар, шунингдек, фуқаролар томонидан бажарилиши мажбурийдир.
5. Вазирлик ҳамда унинг ҳудудий бўлинмалари юридик шахс ҳисобланади, Ўзбекистон Республикасининг Давлат герби тасвири туширилган, ўз номи давлат тилида ёзилган муҳрга ва бланкаларга, мустақил балансга, Ўзбекистон Республикаси Иқтисодиёт ва молия вазирлиги ҳузуридаги Ғазначилик хизмати қўмитасининг тегишли бўлинмаларида шахсий ғазна ҳисобварақларига, шу жумладан, чет эл валютасидаги шахсий ғазна ҳисобварақларига эга бўлади.
Вазирлик ҳузуридаги жамғармаларнинг маблағлари Ўзбекистон Республикаси Иқтисодиёт ва молия вазирлиги ҳузуридаги Ғазначилик хизмати қўмитасида очилган шахсий ғазна ҳисобварақларида жамланади ҳамда Қорақалпоғистон Республикаси Ғазначилик хизмати қўмитаси, вилоятлар ва Тошкент шаҳри Ғазначилик хизмати бошқармалари томонидан Қорақалпоғистон Республикаси Камбағалликни қисқартириш ва бандлик вазирлиги, вилоятлар ва Тошкент шаҳри камбағалликни қисқартириш ва бандлик бошқармалари учун очиладиган шахсий ғазна ҳисобварақларига ўтказиб берилади.
6. Вазирликнинг расмий номи:
1) давлат тилида:
тўлиқ номи — Ўзбекистон Республикаси Камбағалликни қисқартириш ва бандлик вазирлиги;
қисқартирилган номи — Бандлик вазирлиги;
2) рус тилида:
тўлиқ номи — Министерство занятости и сокращение бедности Республики Узбекистан;
қисқартирилган номи — Минзанятости.
3) инглиз тилида:
тўлиқ номи — Ministry of employment and poverty reduction of the Republic of Uzbekistan;
қисқартирилган номи — Ministry of employment;
7. Вазирликнинг жойлашган манзили (почта манзили): 100031, Тошкент шаҳри, Нукус кўчаси, 8-уй.
2-боб. Вазирлик тузилмаси
8. Вазирлик тизимига қуйидагилар киради:
Вазирлик марказий аппарати;
Қорақалпоғистон Республикаси Камбағалликни қисқартириш ва бандлик вазирлиги, вилоятлар ва Тошкент шаҳри камбағалликни қисқартириш ва бандлик бошқармалари;
туман (шаҳар) камбағалликни қисқартириш ва бандликка кўмаклашиш бўлимлари;
Камбағалликни қисқартириш ва бандлик вазирлиги ходимларининг малакасини ошириш маркази (кейинги ўринларда — Марказ);
малакани баҳолаш марказлари;
Камбағаллик ва меҳнат бозори тадқиқотлари институти;
Миллий техник малакани баҳолаш ва малака ошириш маркази;
«Ягона миллий меҳнат тизими» идоралараро дастурий-аппарат комплексини бошқариш дирекцияси;
Бандликка кўмаклашиш давлат жамғармаси (кейинги ўринларда — Бандлик жамғармаси);
Ҳоким ёрдамчилари фаолиятини қўллаб-қувватлаш жамғармаси;
Янги иш ўринлари ташкил этишни рағбатлантириш ҳудудий жамғармалари;
«Камбағаллик ва меҳнат соҳасидаги лойиҳаларни бошқариш маркази» МЧЖ (кейинги ўринларда — Лойиҳаларни бошқариш маркази);
Тошкент шаҳридаги ходимларни бошқариш ва меҳнатни муҳофаза қилиш коллежи.
Қорақалпоғистон Республикаси Камбағалликни қисқартириш ва бандлик вазирлиги, вилоятлар ва Тошкент шаҳри камбағалликни қисқартириш ва бандлик бошқармалари, туман (шаҳар) камбағалликни қисқартириш ва бандликка кўмаклашиш бўлимлари Вазирликка ва тегишли равишда Қорақалпоғистон Республикаси Вазирлар Кенгашига, вилоятлар ва Тошкент шаҳри, шунингдек, туманлар (шаҳарлар) ҳокимликларига бўйсунади ва ҳисоб беради.
9. Вазирлик ўз вазифалари ва функцияларини бажаришда республика ва маҳаллий ижро этувчи ҳокимият органлари ва бошқа ташкилотлар билан ҳамкорлик қилади.
3-боб. Камбағалликни қисқартириш ва бандлик вазирлиги, Қорақалпоғистон Республикаси Камбағалликни қисқартириш ва бандлик вазирлиги, вилоятлар ва Тошкент шаҳри камбағалликни қисқартириш ва бандлик бошқармалари, туман (шаҳар) камбағалликни қисқартириш ва бандликка кўмаклашиш бўлимларининг вазифалари ва функциялари
1-§. Вазирликнинг вазифалари ва функциялари
10. Қуйидагилар Вазирликнинг асосий вазифалари ҳисобланади:
меҳнат бозорини, банд ва ишсиз аҳолини таркибий таҳлил қилиш, ишсизларни манзилли аниқлаш ва уларнинг ҳисобини юритиш;
аҳоли бандлигини таъминлаш дастурларини шакллантириш, бўш иш ўринлари ҳисобини юритиш, ишсизларни ишга жойлаштириш;
камбағалликни қисқартириш;
маҳаллаларда тадбиркорликни ривожлантириш, аҳоли бандлигини таъминлаш ва камбағалликни қисқартириш масалалари бўйича туман (шаҳар) ҳокимининг ёрдамчилари фаолиятини мувофиқлаштириш;
касбий стандартларни ишлаб чиқиш, ваучер ва буюртмалар асосида касб-ҳунар ва хорижий тилларга ўқитиш, малакани баҳолаш;
муносиб меҳнат шароитларини яратиш, меҳнат меъёрларига риоя этилишини ўрганиш, меҳнат ҳуқуқини таъминлаш ҳамда меҳнатни муҳофаза қилиш;
меҳнатга ҳақ тўлашни нормалаштириш, меҳнат стандартларини жорий этиш ва меҳнат муносабатларини такомиллаштириш;
томорқа ерлари ва деҳқон хўжаликлари ер майдонларидан самарали фойдаланиш, соҳага замонавий бошқарув тизимини жорий этиш, маҳаллаларнинг ихтисослашувидан келиб чиққан ҳолда юқори даромадли ва экспортбоп маҳсулотлар етиштиришни ташкил қилиш;
қонунчиликда белгиланган бошқа вазифалар.
11. Вазирлик ўзига юкланган вазифаларга мувофиқ қуйидаги функцияларни бажаради:
1) меҳнат бозорини, банд ва ишсиз аҳолини таркибий таҳлил қилиш, ишсизларни манзилли аниқлаш ва уларнинг ҳисобини юритиш йўналишида:
меҳнат бозорини таҳлил қилиш ва ишсизларнинг ҳисобини манзилли (номма-ном) юритади;
иқтисодиётнинг ривожланиб келаётган тармоқ ва соҳаларида меҳнат ресурсларига бўлган талабни прогноз қилади;
меҳнат бозоридаги таркибий муаммоларни аниқлаш ва номутаносибликларнинг олдини олади;
Халқаро меҳнат ташкилоти билан ҳамкорликни амалга ошириш ва Халқаро меҳнат ташкилоти конвенциялари ҳамда тавсияларини миллий қонунчиликка имплементация қилади;
республикада демографик ўзгаришлар, меҳнат бозорида юзага келаётган тенденциялар, ихтисосликлар бўйича меҳнат ресурсларига нисбатан талаб ва эҳтиёжлар ҳамда камбағалликни қисқартириш бўйича ҳар чоракда камида бир марта тадқиқотлар ўтказади;
меҳнат бозоридаги ўзгаришларни таркибий таҳлил қилиш орқали бандлик ва ишсизлик даражаси ва тузилмасига таъсир қилувчи омиллар ва тенденцияларни ўрганади;
республикада амалга ошириладиган ислоҳотларнинг мақсадлари ва устуворликларидан келиб чиқиб, замонавий бозор механизмлари ва воситалари асосида аҳоли бандлигини ва меҳнат бозори барқарор ривожланишини таъминлашга доир стратегик дастурларни ишлаб чиқишда республика ва маҳаллий ижро этувчи ҳокимият, хўжалик бирлашмалари, илмий-тадқиқот институтлари ишларини ташкил этади ва мувофиқлаштиради;
Ўзбекистон Республикасининг меҳнат ресурслари балансини ишлаб чиқади;
республика ва ҳудудларни демографик ва иқтисодий ривожлантириш прогнозларидан келиб чиқиб, меҳнат ресурслари балансларининг асослантирилган прогноз параметрларини, шунингдек, аҳоли бандлигини таъминлашга доир самарали комплекс чора-тадбирларни ишлаб чиқади;
меҳнат бозорини таҳлил қилади, ишсизлар ва ишга жойлашишга муҳтож аҳоли ҳисобини юритади;
меҳнат ва бандлик масалалари юзасидан Халқаро меҳнат ташкилоти ва бошқа халқаро ташкилотлар билан белгиланган тартибда ҳамкорлик қилади ва Ўзбекистон Республикасининг манфаатлари бўйича иш кўради;
Халқаро меҳнат ташкилотининг Ўзбекистон Республикаси томонидан ратификация қилинган конвенцияларининг, меҳнат ва бандлик масалалари бўйича тузилган бошқа халқаро шартномалар бажарилиши мониторинги юритилишини ташкил этади, белгиланган тартибда тегишли ҳисобот ва маърузаларни тайёрлайди ҳамда тақдим этади;
манфаатдор вазирлик ва идоралар билан биргаликда меҳнат ҳуқуқларига риоя этиш масалалари бўйича халқаро ташкилотлар миссияси ишини ташкил этади;
аҳолини иш билан таъминлаш ва меҳнатни муҳофаза қилишга кўмаклашиш мақсадларига йўналтириладиган хорижий донорлар ва кредит ташкилотлари маблағларининг белгиланган тартибда жалб қилинишини ва улардан фойдаланишни ташкил этади;
камбағалликни қисқартириш ва бандлик ҳамда меҳнат муносабатлари соҳасида халқаро шартномалар тузиш тўғрисида таклифлар киритади;
Ўзбекистон Республикаси Ҳукумати, манфаатдор вазирлик ва идоралар ҳамда иш берувчилар ва ходимларнинг республика бирлашмалари ўртасида республика даражасидаги уч томонлама ижтимоий шерикликда, шунингдек, уч томонлама маслаҳатлашувларда халқаро меҳнат стандартларини қўллашга кўмаклашиш мақсадида иштирок этади;
чет давлатларнинг тузилмалари ва халқаро ташкилотлар билан Вазирлик ваколатига кирадиган масалалар юзасидан ҳамкорлик қилади;
халқаро рейтинг ва индексларда Ўзбекистон Республикасининг бандлик соҳасига оид кўрсаткичларида дунё мамлакатлари орасида юқори ўринларни эгаллашига тўсқинлик қилаётган муаммоларни аниқлайди ҳамда бартараф этиш чора-тадбирларини ишлаб чиқади ва амалга оширади;
меҳнат бозорини тартибга солиш, бандлик, камбағалликни қисқартириш, меҳнат муносабатлари, меҳнатни муҳофаза қилиш, касб ва меҳнат стандартлари, банд бўлмаган аҳолини касбга тайёрлаш ва қайта тайёрлаш, ишсизларни ижтимоий ҳимоя қилиш соҳасида бозор шарт-шароитларига мос келадиган норматив-ҳуқуқий ҳужжатлар лойиҳаларини ишлаб чиқади;
2) аҳоли бандлигини таъминлаш дастурларини шакллантириш, бўш иш ўринлари ҳисобини юритиш, ишсизларни ишга жойлаштириш йўналишида:
ҳар йил учун ҳудудлар, тармоқ ва соҳалар кесимида аҳоли бандлигини таъминлаш дастурини ишлаб чиқади ва унинг амалга оширилишини мувофиқлаштиради;
мавжуд бўш иш ўринлари ҳисобини юритади ва мониторинг қилади, ишсиз фуқароларни ишга жойлаштиришни ташкил этади ва иш берувчилар билан ҳамкорлик қилади;
талаб юқори бўлган касблар ва мутахассисликларни аниқлаш, таклиф этилаётган иш ҳақи, талаб қилинадиган малака талаблари, меҳнат шароитлари, иш вақти режими ва бошқа маълумотларни ўз ичига олган платформани шакллантиради, юритади ва доимий такомиллаштириб боради;
манфаатдор давлат органлари ва бошқа ташкилотлар билан биргаликда оилавий тадбиркорлик ва ҳунармандчилик фаолияти билан шуғулланаётган, томорқа ва деҳқон хўжаликларида меҳнат шартномаси ёки фуқаролик-ҳуқуқий шартномани расмийлаштирмай чорвачилик, деҳқончилик, паррандачилик, балиқчилик ҳамда томорқа ва деҳқон хўжаликларида бошқа турдаги қишлоқ хўжалиги фаолияти билан шуғулланувчи фуқароларнинг ҳисобга олинишини ташкил этади;
республика ва маъмурий-ҳудудий тузилмалар меҳнат ресурслари сони ва таркибини мунтазам равишда таҳлил қилади, уни такомиллаштириш юзасидан таклифлар ишлаб чиқади;
илмий-тадқиқот ташкилотлари билан биргаликда ёшлар ва банд бўлмаган аҳоли қайси касбни маъқул кўришини ва меҳнат йўналишини аниқлаш учун мунтазам равишда ижтимоий тадқиқотлар ўтказади;
меҳнат бозорида тенг шартлар асосида рақобатлаша олмайдиган шахсларни ишга жойлаштириш учун иш ўринларининг энг кам сонини (квота) белгилаш бўйича маҳаллий ижро этувчи ҳокимият органлари фаолиятини мувофиқлаштиради ҳамда уларни ишга жойлаштириш учун иш берувчилар томонидан белгиланган миқдорда иш ўринлари ажратилишини назорат қилади;
ташкилотларда энг кам иш ўринларини ажратиш ва уларга иш излашда муайян қийинчиликларга дуч келаётган ва тенг шартлар асосида меҳнат бозорида рақобатлаша олмайдиган айрим тоифадаги шахсларни қабул қилиш масалаларини мунтазам равишда ўрганади ва таҳлил қилади, бундай шахсларни ишга жойлаштириш юзасидан ташкилотлар учун квоталар белгилашга доир таклифлар ишлаб чиқади;
аҳоли бандлиги даражасини ва таркибини тўлиқ ва холис баҳолаш, меҳнат бозоридаги таркибий мавжуд номутаносибликларни ва уларнинг келиб чиқиш сабабларини аниқлаш, ишга жойлаштирилиши зарур шахсларни аниқлаш мақсадида меҳнат бозори ривожини мунтазам равишда таҳлил қилади ва шу асосда тармоқлар ва ҳудудлар бўйича янги иш ўринларини ташкил этиш учун йиллик буюртмаларни шакллантиради;
ички меҳнат бозорини ҳимоя қилиш, шунингдек, Ўзбекистон Республикасида меҳнат қилаётган хорижий фуқаролар ҳисобини юритиш мақсадида хорижий фуқароларга Ўзбекистон Республикаси ҳудудида меҳнат фаолиятини амалга ошириш ҳуқуқини берувчи тасдиқномани беради;
иш берувчилар томонидан тақдим этилаётган бўш (вакант) иш ўринлари ҳисобини юритади, таҳлил қилади ва такомиллаштиради;
иш ўринларини ташкил этиш, аҳолини ишга жойлаштириш жараёнлари ва меҳнат бозори ҳолатини мунтазам мониторинг қилади ҳамда уларни таҳлил қилади ва шу асосда аҳоли бандлигини ошириш бўйича самарали чора-тадбирларни ишлаб чиқади;
ишсизлик ва норасмий бандлик даражасини ва таркибини мунтазам равишда, шу жумладан, аҳоли бандлигини аҳоли ўртасида сўровлар ўтказиш орқали таҳлил қилади;
аҳоли, шу жумладан, ёшлар, хотин-қизлар, ногиронлиги бўлган шахслар, ишдан бўшатилган шахслар ва бошқа тоифадаги шахслар бандлиги ва уларни ишга жойлаштириш бўйича ахборотни шакллантиришни ва комплекс таҳлил қилишни ташкил этади;
манфаатдор вазирлик ва идоралар, шунингдек, маҳаллий ижро этувчи ҳокимият органлари билан биргаликда аҳоли бандлигини таъминлаш, бандликнинг самарали шаклларини ривожлантириш ҳудудий ва тармоқ дастурларини ишлаб чиқиш ва амалга оширишнинг тизимли мувофиқлаштириб борилишини таъминлайди;
Ўзбекистон Республикаси Иқтисодиёт ва молия вазирлиги билан биргаликда иш ўринлари ташкил этиш бўйича давлат буюртмаларини иқтисодиётни тузилмавий ислоҳ ва диверсификация қилиш бўйича дастурлар, ҳудудларни ижтимоий-иқтисодий ривожлантиришга доир комплекс дастурларни узвий боғлаган ҳолда, қисқа муддатли (бир йил), ўрта муддатли (икки, уч йил) ва узоқ муддатли (уч йилдан ортиқ) даврлар учун шакллантиради;
маҳаллий ижро этувчи ҳокимият органлари билан биргаликда ихтисослаштирилган бўш иш ўринлари ярмаркаларини ташкил этади ва ўтказади, меҳнат органлари томонидан аҳолига ва иш берувчиларга кўрсатилаётган хизматлар сифатини ошириш ва улардан қулай фойдаланишни таъминлаш орқали ишсизларни, биринчи навбатда, ёшларни, профессионал ва олий таълим ташкилотларининг битирувчиларини ҳамда аҳолининг бошқа ижтимоий эҳтиёжманд тоифаларини ишга жойлаштириш дастурларини ишлаб чиқади ва тасдиқлайди;
Ўзбекистон Республикаси Иқтисодиёт ва молия вазирлиги ҳамда Олий таълим, фан ва инновациялар вазирлиги билан биргаликда меҳнат ресурслари балансининг прогноз параметрлари асосида ҳудудлар ва иқтисодиёт тармоқлари бўйича олий ва профессионал таълим йўналишлари учун мутахассислар тайёрлаш юзасидан давлат буюртмаларини шакллантиради;
меҳнат бозорида вазият танг бўлган минтақаларда иш ўринларини ташкил этиш бўйича мақсадли дастурларни ишлаб чиқишни мувофиқлаштиради ҳамда манфаатдор вазирлик ва идоралар ҳамда маҳаллий ижро этувчи ҳокимият органлари билан биргаликда уларни ишлаб чиқишда иштирок этади;
иқтисодиётни ислоҳ қилиш ва таркибий қайта ўзгартириш давомида, шунингдек, ташкилотлар қайта ташкил этилганда, тўловга қобилиятсиз бўлиши ва тугатилиши натижасида ишдан бўшатиладиган ходимларни иш билан таъминлаш ва ижтимоий муҳофаза қилишга доир мақсадли минтақавий дастурлар ишлаб чиқилишини мувофиқлаштиради;
бандлик ва иш ўринларини ташкил этиш ҳудудий дастурларини ишлаб чиқишда маҳаллий ижро этувчи ҳокимият органларига методик ва амалий ёрдам кўрсатади;
манфаатдор вазирлик ва идоралар, маҳаллий ижро этувчи ҳокимият органлари, тижорат банклари билан биргаликда ўз бизнесини бошламоқчи бўлган фуқароларни, шу жумладан, касбий таълим ташкилотларининг битирувчиларини иқтисодий жиҳатдан қўллаб-қувватлаш ва рағбатлантириш бўйича мақсадли дастурларни ишлаб чиқади ва амалга оширади;
туман (шаҳар) камбағалликни қисқартириш ва бандликка кўмаклашиш бўлимларига иш излаб мурожаат қилган фуқароларнинг ишга жойлаштирилишига кўмаклашади;
Вазирликнинг янги иш ўринлари ташкил этишни рағбатлантириш ҳудудий жамғармалари ҳамда тадбиркорлик субъектлари билан биргаликда, шу жумладан, давлат-хусусий шериклик шартлари асосида фаолиятни янги иш ўринларини ташкил этишга ва аҳолини иш билан таъминлашга қаратилган ижтимоий йўналтирилган лойиҳаларни амалга оширади;
Бандлик жамғармаси маблағлари ҳисобидан ишсизларни моддий қўллаб-қувватлашни таъминлашни белгиланган тартибда ташкил этади;
касаначиликни, оилавий тадбиркорликни, ҳунармандчилик фаолиятини ва аҳолининг ўзини ўзи банд қилишнинг бошқа шаклларини рағбатлантириш ва ривожланишини қўллаб-қувватлаш бўйича таклифлар тайёрлайди;
касаначилик фаолиятини кенгайтириш, шу жумладан, йирик корхоналар ва фуқаролар ўртасидаги ҳамкорликни ривожлантириш, шунингдек, оилавий тадбиркорлик ва ҳунармандчиликни ривожлантириш асосида кенгайтириш масалаларида республика ва маҳаллий ижро этувчи ҳокимият органлари ҳамда бошқа ташкилотларга кўмаклашади;
ногиронлиги бўлган шахслар учун иш ўринлари яратишда ва уларни ишга жойлаштиришда нодавлат нотижорат ташкилотларига ва бошқа ташкилотларга кўмаклашади;
ногиронлиги бўлган шахслар меҳнатидан фойдаланиш, касаначилик турларини ва ногиронлиги бўлган шахсларни иш билан таъминлашнинг бошқа шаклларини ривожлантириш бўйича ихтисослаштирилган корхоналарни ташкил этиш ва ривожлантиришга кўмаклашади;
бандликнинг янги шаклларини жорий этишга ва анъанавий шаклларини кенгайтиришга қаратилган аҳоли бандлигини кенгайтиришнинг услубий ва норматив-ҳуқуқий асосларини ишлаб чиқади;
ижтимоий шериклик доирасида аҳоли бандлигини таъминлаш чора-тадбирларини ишлаб чиқиш ва амалга оширишга ҳамда меҳнат ва бандлик масалалари бўйича қабул қилинган норматив-ҳуқуқий ҳужжатларнинг амалда бажарилиши юзасидан жамоат назоратини такомиллаштиришга иш берувчиларни жалб этишга кўмаклашади;
«Ягона миллий меҳнат тизими» идоралараро дастурий-аппарат комплексига кирувчи Бўш (вакант) иш ўринлари миллий базасини шакллантиради ва мунтазам янгилаб боради ҳамда аҳолининг интерактив режимда ундан фойдаланишини таъминлайди;
меҳнат ва аҳолини иш билан таъминлаш масалалари бўйича ахборот-маълумотнома тизимлари ва интерактив хизматларнинг янада ривожланишини таъминлайди;
ишга жойлаштириш ва аҳолини иш билан таъминлаш соҳасида аҳолига хизмат кўрсатишда нодавлат секторни ривожлантиришга ва унинг ролини кучайтиришга қаратилган қонунчилик ҳужжатларини такомиллаштириш ва комплекс чора-тадбирларни амалга ошириш бўйича таклифлар ишлаб чиқади;
ишга жойлаштириш ва бандликка кўмаклашиш бўйича хизматлар соҳасига ахборот-коммуникация хизматлари кенг жорий этилишини, фуқароларга ишга жойлашиш жараёнларини енгиллаштирувчи ҳамма учун очиқ маълумотлар базалари ташкил этилишини таъминлайди;
ўзини ўзи банд қилган шахсларга рағбатлантирувчи имтиёзлар бериш чораларини кўради;
меҳнат органларига мурожаат қилган ишсизларнинг ишга жойлаштирилишини таъминлашда, биринчи навбатда, йирик инвестиция лойиҳаларини амалга ошириш, йўл ва уй-жой коммунал инфратузилма объектларини қуриш, таъмирлаш ва реконструкция қилиш, шаҳар ва туманларни обод қилиш, мавсумий қишлоқ хўжалиги ишларини ташкил этиш соҳаларига жалб қилади;
3) камбағалликни қисқартириш йўналишида:
камбағаллик динамикаси ва таркибини таҳлил қилади, камбағаллик сабаблари ва омилларини бартараф этиш бўйича хорижий тажрибани ҳамда жойлардаги ҳолатни, шу жумладан, илмий-тадқиқот муассасаларини жалб этган ҳолда мунтазам ўрганиб боради;
Олдинги таҳрирга қаранг.
Ижтимоий реестрга киритилган оилаларнинг ишлаб чиқилишини ташкил этади ва ижросини мувофиқлаштиради, шу жумладан, ушбу режаларнинг тўғри, мақсадли, манзилли тузилгани ва натижадорлигини ҳамда энг оғир аҳволдаги маҳаллаларнинг инфратузилмасини яхшилаш бўйича ишларнинг ўз вақтида ва сифатли амалга оширилишини таҳлил қилади ва такомиллаштириш юзасидан таклифлар тайёрлайди;
(11-банд 3-кичик бандининг учинчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2026 йил 29 январдаги 35-сонли қарори таҳририда — Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 02.02.2026 й., 09/26/35/0101-сон)
аҳолини камбағалликдан чиқариш бўйича амалга оширилган ишларни жойларга чиққан ҳолда ўрганиш ҳамда натижаси бўйича «Камбағалликдан фаровонлик сари» дастурини амалга ошириш бўйича республика комиссиясига ҳар ойда маълумот киритиб боради;
индивидуал режаларнинг ижросини мувофиқлаштиради, зарур ҳолларда уларга тегишли ўзгартиришлар киритиш орқали самарали натижага эришилишини таъминлайди;
индивидуал режаларни амалга оширишда аниқланган муаммоларни мутасадди ташкилотлар билан биргаликда ҳал қилади ҳамда тизимли муаммолар ечими бўйича таклифларни «Камбағалликдан фаровонлик сари» дастурини амалга ошириш бўйича республика комиссиясига киритиб боради;
Олдинги таҳрирга қаранг.
Ижтимоий реестрнинг «камбағал оила» тоифасидаги оилаларга ва энг оғир аҳволдаги маҳаллаларга бириктирилган ташкилотлар раҳбариятининг фаолияти самарадорлигини мониторинг қилади;
(11-банд 3-кичик бандининг еттинчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2026 йил 29 январдаги 35-сонли қарори таҳририда — Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 02.02.2026 й., 09/26/35/0101-сон)
Вазирлик ҳудудий бўлинмаларининг камбағалликни қисқартириш ва касб-ҳунарга ўқитиш йўналишлари бўйича фаолиятини лойиҳавий ёндашув тамойили асосида ташкил этади;
Олдинги таҳрирга қаранг.
маҳаллаларда аниқланган, Ижтимоий реестрга киритилган оилаларни мазкур реестрдан чиқаришга қаратилган чораларни кўради;
(11-банд 3-кичик бандининг тўққизинчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2026 йил 29 январдаги 35-сонли қарори таҳририда — Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 02.02.2026 й., 09/26/35/0101-сон)
камбағаллик даражаси юқори бўлган туман (шаҳар) ёки маҳалла бўйича аниқ чора-тадбирлардан иборат лойиҳавий бошқарув тизимини жорий этади. Бунда энг оғир аҳволдаги маҳаллалар инфратузилмасини яхшилаш, шу жумладан, томорқаларни суғоришга, маҳаллаларни электр энергияси ва интернет билан узлуксиз таъминлашга маблағлар ажратилиши учун аниқ лойиҳалар ишлаб чиқади ва белгиланган тартибда Вазирлар Маҳкамасига киритади;
камбағалликни қисқартириш, тадбиркорликни ривожлантириш соҳасида халқаро ва давлатлараро ҳамкорликни йўлга қўйиш ва ривожлантиришда иштирок этади;
4) маҳаллаларда тадбиркорликни ривожлантириш, аҳоли бандлигини таъминлаш ва камбағалликни қисқартириш масалалари бўйича туман (шаҳар) ҳокимининг ёрдамчилари фаолиятини мувофиқлаштириш йўналишида:
маҳаллада тадбиркорликни ривожлантириш, аҳоли бандлигини таъминлаш ва камбағалликни қисқартириш масалалари бўйича туман (шаҳар) ҳокимининг ёрдамчиси фаолиятини услубий жиҳатдан қўллаб-қувватлайди;
истиқболли лойиҳалар билан ишлаш кўникмаси ва малакасини ошириб боришни доимий таҳлил қилади;
энг муҳим самарадорлик кўрсаткичларини ишлаб чиқади ва баҳолайди;
фаолиятида аниқланган тизимли муаммоларни бартараф этиш бўйича таклифлар ишлаб чиқади;
республика ва маҳаллий ижро этувчи ҳокимият органлари, хўжалик бирлашмалари ва бошқа ташкилотлар, шунингдек, ҳоким ёрдамчилари ишини самарали ташкил этиш бўйича таклифлар ишлаб чиқади;
маҳаллабай ишлаш ва тадбиркорликни ривожлантириш соҳасида юқори натижаларга эришиб келаётган, ижобий тажрибага эга бўлган ҳоким ёрдамчилари орасидан танлаб олинган «лойиҳа менежерлари» ва ҳоким ёрдамчилари фаолиятини мувофиқлаштиради;
тадбиркорликни ва иқтисодий ривожлантириш борасида республика ва маҳаллий ижро этувчи ҳокимият органлари, хўжалик бирлашмалари ва бошқа ташкилотларга амалий кўмаклашади;
тадбиркорликни ва маҳаллаларни иқтисодий ривожлантириш бўйича асосий йўналишлар юзасидан таклифлар ишлаб чиқади;
ҳудудларнинг хусусиятлари ва салоҳиятидан келиб чиқиб, тадбиркорликни ривожлантириш йўналишларини аниқлайди ва ривожлантириш бўйича таклифлар ишлаб чиқади;
камбағалликни қисқартиришга қаратилган воситаларни жорий этишга оид илғор хорижий тажрибани ўрганади ҳамда амалиётга татбиқ этиш бўйича таклифлар ишлаб чиқади;
ҳудудларда маҳаллабай ишлаш асосида оилавий тадбиркорликни, етакчи тадбиркорлик субъектлари ва аҳоли ўртасида иқтисодий кооперацияни ривожлантириш чораларини кўради;
республика ва маҳаллий ижро этувчи ҳокимият органлари ҳамда бошқа ташкилотлар билан биргаликда маҳаллаларнинг «ўсиш нуқталари»ни аниқлаш, мавжуд муаммоларни ҳал этиш орқали аҳолини касб-ҳунарга ўқитиш, бандлигини таъминлаш ва тадбиркорликка жалб этиш, «драйвер» лойиҳаларни амалга ошириш бўйича янги йўналишларнинг ишлаб чиқилишида иштирок этади;
ҳудудларда тадбиркорликни ривожлантириш бўйича давлат ва ҳудудий дастурлар бажарилишини мувофиқлаштиради, тадбиркорликни ривожлантириш дастурларининг амалдаги ижросини таъминлашга қаратилган комплекс чора-тадбирлар ишлаб чиқади, уларнинг бажарилиши устидан самарали мониторинг юритади;
маҳаллабай ишлаш ва тадбиркорликни ривожлантиришга салбий таъсир кўрсатувчи омилларнинг сабаб ва шарт-шароитларини аниқлайди ҳамда бартараф этишга қаратилган чора-тадбирларни амалга оширади;
ишбилармонлик муҳитини яхшилаш, тадбиркорлик соҳасида мавжуд талаблар ва тартиб-таомилларни соддалаштириш бўйича мунтазам равишда ўрганишлар ўтказади, муаммоларни чуқур ўрганиш ва аниқланган бюрократик тўсиқлар, ғовларни бартараф этиш бўйича таклифлар ишлаб чиқади;
тадбиркорликни қўллаб-қувватлаш лойиҳаларини амалга оширишда, шунингдек, вазирликка юкланган вазифаларни амалга ошириш учун халқаро молия институтлари, хорижий ҳукумат молия ташкилотларининг грантлари, кредитлари ва техник кўмагини жалб этиш юзасидан ҳамкорликни йўлга қўяди;
маҳаллабай ишлашнинг вертикал тизими асосида маҳалладаги иқтисодий ҳолатни, хонадонбай ўрганишни, жумладан, аҳолининг бандлик даражасини, оилаларнинг даромад манбаларини, томорқа ерларидан фойдаланиш ҳолатларини ҳамда даромадли меҳнатга бўлган эҳтиёжларни таҳлил қилиш ишларини ташкил қилади ва мувофиқлаштиради;
аҳолини тадбиркорликка жалб қилиш ва ўзини ўзи банд қилиш фаолиятига йўналтириш учун белгиланган тартибда субсидия ажратилишини ташкил этади;
аҳолининг даромадли меҳнат билан бандлигини таъминлаш, уларни тадбиркорликка жалб қилиш ва ўқитиш ҳамда ўзини ўзи банд қилишнинг бошқа шаклларини рағбатлантириш ва ривожлантиришни қўллаб-қувватлаш бўйича таклифлар тайёрлайди;
аҳолида тадбиркорлик соҳасида зарур кўникмаларни шакллантиришга қаратилган ўқитиш жараёнига нодавлат нотижорат ташкилотлари ва нодавлат таълим ташкилотларини кенг жалб қилади;
ҳудудлар кесимида аҳолини касб-ҳунар ва тадбиркорликка ўқитиш дастурларида иштирок этувчи нодавлат таълим ташкилотларининг электрон реестрини шакллантиради ва назорат қилиб боради;
5) касбий стандартларни ишлаб чиқиш, касб-ҳунар ва хорижий тилларга ўқитиш, малакани баҳолаш йўналишида:
халқаро тан олинган касб стандартларини ишлаб чиқиш учун юқори малакали хорижий ва маҳаллий экспертларни шартнома асосида жалб этади;
талаб юқори бўлган касб ва хорижий тилларга ўқитиш бўйича давлат буюртмасини шакллантиради;
стандартлар асосида малакани баҳолаш хизматлари бозорини тартибга солади, соҳага хусусий секторни кенг жалб қилади;
иш берувчилар талабига мослашувчан ўқитиш муддати ва вақтини назарда тутувчи ваучер ва буюртмалар асосида тезкор курсларни йўлга қўяди;
амалий касбий кўникмаларни бевосита иш жойида шакллантириш имконини берувчи тизимни жорий этади;
малакани баҳолаш марказларида халқаро баҳолаш ташкилотлари орқали хорижда тан олинадиган сертификатлар (малака паспортлари) берилишини таъминлайди;
етакчи хорижий ташкилотни жалб қилган ҳолда, Халқаро стандартлар бўйича касбий малакани баҳоловчи марказни ташкил қилади ва хорижий давлатларда тан олинадиган малака сертификати беришни йўлга қўяди;
халқаро тан олинган касб стандартларини ишлаб чиқиш учун юқори малакали хорижий ва маҳаллий экспертларни шартнома асосида жалб этади;
талаб юқори бўлган касб ва хорижий тиллар рўйхати ҳамда ушбу жараёнга жалб этиладиган хусусий ўқув марказларининг реестрини шакллантиради;
касблар ва хорижий тилларга ўқитиш учун Бандлик жамғармаси ҳисобидан ажратиладиган грантлар қийматини белгилайди;
меҳнат ресурсларини касблар бўйича таҳлил қилади, шунингдек, меҳнат унумдорлиги, меҳнат муносабатлари ва меҳнатга ҳақ тўлаш ҳамда рағбатлантириш тизимини такомиллаштириш бўйича таклифлар ишлаб чиқади;
меҳнат ва касбий фаолиятнинг ёрдамчи тармоқлараро турлари соҳасида касбий малакаларни ривожлантириш бўйича тармоқ кенгаши фаолиятига оид тадқиқотларни амалга оширади ва тегишли таклифларни ишлаб чиқади;
меҳнатга лаёқатли аҳоли, айниқса, банд бўлмаган ёшларга касбий билим, малака ва кўникмалар олиши учун шарт-шароит яратади;
меҳнат ва касбий фаолиятнинг ёрдамчи тармоқлараро турлари соҳасида касбий малакаларни ривожлантириш бўйича тармоқ кенгаши фаолиятига оид тадқиқотларни амалга оширади ва тегишли таклифларни ишлаб чиқади;
меҳнатга лаёқатли аҳоли, айниқса банд бўлмаган ёшларга касбий билим, малака ва кўникмалар олиши учун шарт-шароит яратади;
ишсизларни «уста-шогирд» усулида касбга якка тартибда қайта тайёрлашни ташкил этади;
меҳнат бозорида тенг шартлар асосида рақобатлаша олмайдиган ишсиз фуқаролар, ногиронлиги бўлган шахслар ва аҳолининг бошқа тоифаларини касбга ўқитиш ва уларнинг малакасини оширишнинг самарали тизимини ташкил этишда иштирок этади;
ишсизларни ва меҳнат бозорида тенг шароитлар асосида рақобатлаша олмайдиган шахсларни касбга ўқитишни ташкил этиш масалаларида давлат-хусусий шерикликнинг самарали механизмларини шакллантиришда кўмаклашади;
меҳнат бозорига илк бор кириб келувчи, ўз бизнесини ташкил этишни хоҳлаётган ёшларни рағбатлантириш ва уларнинг тадбиркорлик ташаббусларини қўллаб-қувватлаш бўйича таклифлар ишлаб чиқиш ва киритиш, ишга муҳтож банд бўлмаган аҳоли манфаатларини кўзлаб касбга тайёрлаш ва қайта тайёрлаш самарали тизимини яратиш мақсадида Бандлик жамғармасидан ушбу мақсадларга ажратиладиган маблағларни мутаносиб тарзда йўналтиради;
Олдинги таҳрирга қаранг.
туман (шаҳар) камбағалликни қисқартириш ва бандликка кўмаклашиш бўлимларида рўйхатга олинган ишсиз фуқароларни, айниқса, Ижтимоий реестрга киритилган оилаларнинг аъзоси бўлган хотин-қизларни касбга ўқитишга сарфланадиган харажатларни молиялаштириш учун Бандлик жамғармасидан профессионал таълим ташкилотларига грантлар ажратади;
(11-банд 5-кичик бандининг йигирма биринчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2026 йил 29 январдаги 35-сонли қарори таҳририда — Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 02.02.2026 й., 09/26/35/0101-сон)
туман (шаҳар) камбағалликни қисқартириш ва бандликка кўмаклашиш бўлимларида рўйхатга олинган ишсиз ва иш қидираётган фуқароларни касбга ўқитишга сарфланадиган харажатларни молиялаштириш учун Бандлик жамғармасидан нодавлат таълим муассасаларга грантлар ажратади;
туман (шаҳар) камбағалликни қисқартириш ва бандликка кўмаклашиш бўлимлари йўлланмаси бўйича ишга қабул қилинган аҳолининг ижтимоий эҳтиёжманд тоифаларига мансуб ходимларни, шу жумладан, ногиронлиги бўлган шахсларни касбга ўқитиш ва уларнинг малакасини ошириш учун сарфланадиган харажатларни молиялаштириш учун иш берувчиларга бир марталик субсидиялар беради;
манфаатдор вазирлик ва идоралар билан биргаликда умумтаълим мактаблари, олий ва ўрта махсус, профессионал таълим ташкилотлари битирувчилари бандлигини ўрганади ва ўрганиш натижалари асосида олий ва ўрта махсус, профессионал таълим ташкилотларида ишчи кадрлар ва мутахассисларни касбга тайёрлаш йўналишларини такомиллаштириш юзасидан таклифлар ишлаб чиқади;
келгусида меҳнат фаолияти йўналишларини танлаш ҳамда меҳнат бозори ва бандликни ривожлантириш истиқболларига мутаносиб касбий режаларни шакллантириш масалалари бўйича ёшлар ўртасида тарғибот ишларини ва касбга йўналтириш ишларини мувофиқлаштиради;
меҳнат бозорида кадрларга бўлган, шу жумладан, янги касбларга бўлган эҳтиёжларни ва ишчи кучи таклифини аниқлаш ҳамда баҳолаш услубиётини ишлаб чиқади;
6) муносиб меҳнат шароитларини яратиш, меҳнат меъёрларига риоя этилишини ўрганиш, меҳнат ҳуқуқини таъминлаш ҳамда меҳнатни муҳофаза қилиш йўналишида:
муносиб меҳнат тамойиллари ва халқаро стандартларни жорий этади;
меҳнат муносабатларини тартибга солишнинг самарали механизмларини ишлаб чиқади;
меҳнат ҳуқуқларини ҳимоя қилади;
фуқароларнинг хавфсизлик ва гигиена талабларига жавоб берадиган қулай меҳнат шароитларида ишлаш бўйича ҳуқуқларини ҳимоя қилади;
ташкилотлар буюртмаларига биноан шартнома асосида меҳнатни меъёрлаш бўйича ҳужжатларни ишлаб чиқади, экспертизадан ўтказади ва амалга оширади;
меҳнатни меъёрлаш бўйича норматив ҳужжатларни ишлаб чиқувчилар билан ўзаро ҳамкорлик қилади;
меҳнат меъёрларига оид ҳужжатлар лойиҳаларини тайёрлашда тегишли норматив-ҳуқуқий ҳужжатларни, илмий-услубий кўрсатмаларни ишлаб чиқади;
манфаатдор вазирлик ва идоралар билан биргаликда меҳнат ва меҳнатни муҳофаза қилиш тўғрисидаги қонунчилик ҳужжатларини амалга ошириш мақсадида норматив-ҳуқуқий ҳужжатлар ва бошқа ҳужжатлар лойиҳаларини ишлаб чиқади;
меҳнат муносабатлари ва меҳнатни муҳофаза қилиш соҳасида давлат дастурлари, норматив-ҳуқуқий ҳужжатлар ва бошқа ҳужжатлар, шунингдек, фуқароларнинг хавфсизлик ва гигиена талабларига жавоб берадиган қулай меҳнат шароитларида ишлаш бўйича ҳуқуқларини таъминлашга қаратилган таклифлар ҳамда чора-тадбирларни ишлаб чиқиш ва амалга оширишда иштирок этади;
меҳнат ва бандлик масалаларини тартибга солувчи норматив-ҳуқуқий базани комплекс ва тизимли таҳлил қилиш асосида аҳоли бандлиги ошишини таъминлаш учун мавжуд тўсиқ ва ғовларни аниқлайди ҳамда уларни енгиб ўтиш чораларини белгилайди;
манфаатдор вазирлик ва идоралар ҳамда жамоат ташкилотлари билан биргаликда мажбурий меҳнатнинг олдини олиш ва унга тўлиқ барҳам бериш, шу жумладан, айбдор мансабдор шахсларни қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ жавобгарликка тортиш бўйича чоралар кўради;
манфаатдор вазирлик ва идоралар билан биргаликда хавфсизлик ва гигиена талабларига жавоб берадиган меҳнат шароитларини таъминлаш учун қонунчилик базасини яратиш мақсадида меҳнат хавфсизлиги масалалари юзасидан техник жиҳатдан тартибга солиш соҳасида норматив ҳужжатлар ишлаб чиқилишини, қайта кўрилишини, келишилишини ва тасдиқланишини ташкил этади;
ўз ваколатлари доирасида юридик ва жисмоний шахсларга меҳнат ва меҳнатни муҳофаза қилиш қонунчилигини қўллаш масалалари бўйича тушунтиришлар беради;
меҳнат, меҳнатни муҳофаза қилиш ва иш берувчининг фуқаролик жавобгарлигини мажбурий суғурта қилиш тўғрисидаги қонунчилик ҳужжатларига риоя этилиши юзасидан белгиланган тартибда текширувлар ўтказади;
меҳнат ҳуқуқлари ва меҳнатни муҳофаза қилиш, иш берувчининг фуқаролик жавобгарлигини мажбурий суғурта қилиш, аҳоли бандлиги тўғрисидаги қонунчилик ҳужжатларига риоя этилиши бўйича камерал назорат ўтказади;
меҳнат ҳуқуқлари ва меҳнатни муҳофаза қилиш тўғрисидаги қонунчиликни бузган, Давлат меҳнат инспекцияси ва унинг ҳудудий бўлинмалари мансабдор шахсларининг қонуний фаолиятига аралашган, тўсқинлик қилган ёки таъсир ўтказган шахсларга нисбатан жавобгарлик белгиланиши ташаббуси билан чиқади;
«Шаффоф қурилиш» миллий ахборот тизими маълумотларидан фойдаланган ҳолда Давлат бюджети маблағлари ҳисобидан қурилаётган, таъмирланаётган ёки реконструкция қилинаётган объектлардаги ишчилар сонининг лойиҳа-смета ҳужжатлари ҳамда пудрат ишлари ҳажмига мувофиқлиги юзасидан назорат тадбирларини ўтказади;
меҳнат фаолияти билан боғлиқ бахтсиз ҳодисаларнинг олдини олиш ҳамда хавфсиз меҳнат шароитларини таъминлаш мақсадида меҳнат хавфсизлиги стандартларини ишлаб чиқади ва жорий қилади;
ходимлар вакиллик органлари аъзолари учун қўшимча меҳнат кафолатлари тақдим этишга, иш берувчи томонидан бирор-бир тарзда таъқиб қилишдан ҳимоя қилишга, интизомий жазолар беришга, вакиллик органлари таркибига сайланган ва ишлаб чиқариш ишларидан озод этилмаган ходимлар билан иш берувчининг ташаббусига кўра меҳнат шартномасини тугатишга, шунингдек, маҳаллий меҳнат органининг олдиндан розилигисиз ўз сайлов ваколатлари тугагандан кейин икки йил ичида вакиллик органлари таркибига сайланган ходимлар билан иш берувчининг ташаббусига кўра меҳнат муносабатларини тугатишга риоя этилишини давлат томонидан назорат қилади;
мулкчилик ва ташкилий-ҳуқуқий шаклидан қатъи назар, ташкилотлар томонидан меҳнат тўғрисидаги қонунчилик ҳужжатларига ва меҳнатни муҳофаза қилиш талабларига риоя этилишини, иш берувчининг фуқаролик жавобгарлиги мажбурий суғурта қилинишини, шу жумладан, ноқулай ва ўзига хос меҳнат шароитларидаги ишларда банд бўлган ходимларга имтиёзлар ва компенсациялар тўғри ва ўз вақтида берилишини назорат қилади;
ходимларнинг кафолатланган меҳнат ҳуқуқларини таъминлаш, бирор-бир шаклда мажбурий меҳнатдан фойдаланиш эҳтимолларини ўз вақтида аниқлаш ва бартараф этиш бўйича қонунчилик ҳужжатлари нормалари амалга оширилишини назорат қилади;
қишлоқ хўжалиги ишлари вақтида ходимлар ҳуқуқлари ва манфаатларига риоя этиш бўйича давлат органлари, шу жумладан, маҳаллий давлат органлари фаолиятининг тизимли мониторингини юритади;
мониторинг якунлари бўйича фуқаролик жамияти институтларини жалб қилган ҳолда оммавий эшитувларни, шу жумладан, ҳудудларда ўтказади, эшитувларда мажбурий меҳнатдан фойдаланилган ҳар бир ҳолатни танқидий ўрганиб чиқади;
корхоналар, муассасалар, ишлар ва касблар, лавозимлар ҳамда имтиёзли шартлар асосида пенсия, қўшимча таътил, қисқартирилган иш куни олиш ҳуқуқини берувчи кўрсаткичлар рўйхатларидаги ўзгаришлар тўғрисида республика ва маҳаллий ижро этувчи ҳокимият органлари, хўжалик бирлашмаларининг таклифлари бўйича хулосалар беради;
имтиёзли шартларда пенсияга чиқиш ҳуқуқини берувчи ишлаб чиқаришлар, муассасалар, ишлар, касблар, лавозимлар ва кўрсаткичлар, қўшимча меҳнат таътил ҳамда иш вақтининг чекланган давомийлигининг амалдаги рўйхатларига ўзгартириш ва қўшимчалар киритиш тўғрисида Вазирлар Маҳкамасига таклифлар киритади;
камбағалликни қисқартириш, меҳнат, меҳнатни муҳофаза қилиш ва аҳоли бандлиги тўғрисидаги қонунчилик ҳужжатларида назарда тутилган меҳнат муносабатлари субъектлари ҳуқуқлари доимий мониторинги ва ҳимоясини амалга оширади;
меҳнат, аҳоли бандлиги тўғрисидаги битимлар ва иш берувчиларнинг меҳнат ҳақидаги бошқа ҳуқуқий ҳужжатларининг қонунчилик ҳужжатларига мувофиқлигини тизимли таҳлил қилади;
жамоа шартномалари ва меҳнат ҳақидаги бошқа ҳуқуқий ҳужжатларда назарда тутилган мажбуриятларнинг бажарилиши юзасидан давлат назоратини амалга оширади;
фуқароларнинг хавфсизлик ва гигиена талабларига жавоб берадиган қулай меҳнат шароитларида ишлашга доир ҳуқуқларини таъминлаш ва ходимларнинг ҳуқуқий ҳимояланганлигини кучайтириш бўйича таклифлар ва чора-тадбирлар ишлаб чиқади;
меҳнатни муҳофаза қилиш соҳасидаги давлат дастурлари ва бошқа дастурларни ишлаб чиқиш ҳамда амалга оширишда иштирок этади;
иш ўринларини меҳнат шароитлари ва асбоб-ускунанинг жароҳат етказиш хавфи юзасидан аттестациядан ўтказиш сифати устидан давлат назоратини ва экспертизадан ўтказилишини амалга оширади ҳамда услубий ёрдам беради;
меҳнат ва меҳнатни муҳофаза қилиш тўғрисидаги қонунчилик ҳужжатларини қўллаш ва уларга риоя қилиш масалалари бўйича ходимлар ва иш берувчиларга, шу жумладан, тадбиркорлик субъектларига маслаҳат ва методологик ёрдам беради, меҳнат фаолияти билан боғлиқ бахтсиз ҳодисаларнинг олдини олиш юзасидан амалий ишларни бажаради;
республика ва маҳаллий ижро этувчи ҳокимият органлари ҳамда бошқа ташкилотлар билан меҳнатни муҳофаза қилиш масалалари бўйича ҳамкорлик қилади ва уларнинг бу борадаги фаолиятини мувофиқлаштиради;
меҳнат фаолияти билан боғлиқ бахтсиз ҳодисаларнинг махсус текшируви ўтказилишини ва ҳисобга олинишини таъминлайди;
меҳнат шароитлари экспертизадан ўтказилишини ва тегишли хулоса берилишини таъминлайди;
меҳнатни муҳофаза қилиш соҳасида хизматлар бозорининг профессионал иштирокчилари фаолияти юзасидан қонунчилик ҳужжатларида белгиланган тартибда мониторинг ўтказади;
ташкилотларда меҳнатни муҳофаза қилиш ҳолати бўйича мониторинг юритади;
меҳнат фаолияти билан боғлиқ бахтсиз ҳодисалар сабабларини таҳлил қилади, республика ва маҳаллий ижро этувчи ҳокимият органлари, хўжалик бирлашмалари, юридик ва жисмоний шахсларга уларнинг олдини олиш бўйича таклифлар киритади;
иш берувчилар томонидан Ўзбекистон Республикасида хорижий ишчи кучидан фойдаланишни тартибга солувчи норматив-ҳуқуқий ҳужжатларга риоя этилишини назорат қилади;
ходимларнинг меҳнат ҳуқуқларини ҳимоя қилиш ва меҳнатни муҳофаза қилишни кучайтириш, иш берувчилар билан ходимлар ўртасидаги мувозанатли меҳнат муносабатларини янада қўллаб-қувватлаш ҳамда меҳнат соҳасидаги низоларни ҳал этишни медиация усулида, шу жумладан, видеоконференцалоқа шаклида амалга оширади;
мулкчилик ва ташкилий-ҳуқуқий шаклидан қатъи назар, барча ташкилотларда меҳнат ҳуқуқлари ва меҳнатни муҳофаза қилишни таъминланганлик ҳолатини онлайн рейтинг асосида баҳолайди;
манфаатдор республика ижро этувчи ҳокимият органлари, хўжалик бирлашмалари билан биргаликда энг муҳим ижтимоий-меҳнат нормалари ва нормативларининг рўйхатини аниқлайди ва уларнинг ишлаб чиқилишини мувофиқлаштиради;
манфаатдор вазирлик ва идоралар иштирокида меҳнат ва бандлик соҳасига оид норматив-ҳуқуқий ҳужжатлар ва бошқа ҳужжатларнинг лойиҳаларини ишлаб чиқади, меҳнат соҳасида ходимларнинг ижтимоий ҳимояланганлигини кучайтириш бўйича таклифлар ишлаб чиқади;
ходимларнинг меҳнат соҳасида ижтимоий ҳимоясини кучайтириш бўйича таклифлар ишлаб чиқади;
7) меҳнатга ҳақ тўлашни нормалаштириш, меҳнат стандартларини жорий этиш ва меҳнат муносабатларини такомиллаштириш йўналишида:
белгиланган тартибда хизматчиларнинг асосий лавозимлари ва ишчи касблар рўйхати, тармоқлараро характерга эга бўлган алоҳида лавозимлар ва касблар бўйича касбий-малакавий таснифларни ишлаб чиқади;
хизматчиларнинг асосий лавозимлари ва ишчи касблар рўйхатида кўрсатилган ишчи касблари ва хизматчилар лавозимлари номларининг илгари норматив-ҳуқуқий ва бошқа ҳужжатларда ишлатилган касблар ва лавозимларга айнанлигини ва мутаносиблигини белгилайди;
республика ва маҳаллий ижро этувчи ҳокимият органларига ҳамда бошқа ташкилотларга меҳнатни нормалаштириш, замонавий меҳнат стандартларини жорий этиш, меҳнатга ҳақ тўлашни ташкил этиш, ишлар, касблар ва лавозимларнинг тариф-малака маълумотномаларида акс эттирилмаган лавозимлар ва ишларни тариф сеткасининг тегишли разрядларига киритиш масалаларида амалий ва услубий ёрдам беради;
давлат органлари ва ташкилотлари ҳамда давлат улуши 50 фоиз ва ундан юқори бўлган хўжалик жамиятларининг инсон ресурслари билан ишлашга масъул таркибий тузилмаларининг раҳбар ва ходимларини ҳар уч йилда камида бир марта меҳнат муносабатларини ташкил этиш бўйича Камбағалликни қисқартириш ва бандлик вазирлиги ходимларининг малакасини ошириш марказида шартнома асосида малакаси ошириб борилишини таъминлайди;
Ўзбекистон Республикаси Иқтисодиёт ва молия вазирлиги ҳамда бошқа манфаатдор вазирлик ва идоралар билан биргаликда иқтисодиётнинг алоҳида тармоқлари ҳамда секторлари учун ходимлар сонининг ва меҳнатга ҳақ тўлаш фондининг минимал нормативларини ишлаб чиқади ва тасдиқлайди;
манфаатдор республика ва маҳаллий ижро этувчи ҳокимият органлари билан биргаликда ушбу органлар учун лавозимлар киритиш ва бошқарув ходимлари, хизмат кўрсатувчи ва техник ходимлар сонининг нормативларини белгилаш шартларини ишлаб чиқишда қатнашади;
Ўзбекистон Республикаси Иқтисодиёт ва молия вазирлиги ҳамда манфаатдор вазирлик ва идоралар билан биргаликда иш ҳақи, пенсиялар, нафақалар ва стипендияларнинг энг кам миқдорини белгилаш бўйича таклифлар тайёрлайди;
Ўзбекистон Республикаси Иқтисодиёт ва молия вазирлиги ҳамда Солиқ қўмитаси билан биргаликда аҳоли даромадларини давлат томонидан тартибга солиш механизмини такомиллаштириш юзасидан таклифлар тайёрлашда иштирок этади;
меҳнатни моддий рағбатлантириш механизмларини ва меҳнатга ҳақ тўлашни тартибга солиш усулларини такомиллаштириш чора-тадбирларини ишлаб чиқишда иштирок этади;
меҳнатга ҳақ тўлаш тизимини, ягона тариф сеткасини такомиллаштириш, иш ҳақини туман бўйича тартибга солиш юзасидан таклифлар ишлаб чиқади;
меҳнат шартномаларини, шу жумладан, электрон шаклда (масофавий) тузиладиган меҳнат шартномаларини тузишнинг шаклларини ишлаб чиқади ва жорий этади;
иш вақтини ярим йиллик, чораклар ва ойларга бўлиб чиққан ҳолда, календарь йилга мўлжалланган иш вақти нормаси ҳисоб-китобларини ҳар йили ишлаб чиқади ва тасдиқлайди;
иш вақтини ҳисобга олиш масалаларида ташкилотларга услубий ёрдам беради;
фуқароларнинг меҳнат ҳуқуқларига риоя қилиш ва хавфсиз меҳнат шарт-шароитларини яратиш ва меҳнатни муҳофаза қилиш зарурлиги тўғрисида жисмоний ва юридик шахслар ўртасида кенг ахборот-тушунтириш ишларини амалга оширади;
камбағалликни қисқартириш, меҳнат, бандлик ва меҳнатни муҳофаза қилиш соҳасидаги қонунчилик ҳужжатларининг мазмун-моҳиятини изоҳловчи материаллар тайёрлайди ва аҳоли ўртасида, шу жумладан, оммавий ахборот воситалари ва интернет тармоқлари орқали тарқатади;
Олдинги таҳрирга қаранг.
Ижтимоий реестрга киритилган оилаларни мазкур реестрдан чиқариш, оилавий тадбиркорликка ва ҳунармандчиликка жалб қилиш, шунингдек, ўзини ўзи банд қилишнинг турли шаклларини ривожлантиришни рағбатлантириш бўйича якка тартибдаги дастурларни маҳаллий ижро этувчи ҳокимият органлари, фуқароларининг ўзини ўзи бошқариш органлари, тижорат банклари, аҳолини ижтимоий ҳимоя қилувчи ва унга ёрдам кўрсатувчи бошқа давлат органлари, шу жумладан, нодавлат нотижорат ташкилотлари билан ҳамкорликда ишлаб чиқади ва амалга оширади;
(7-банднинг ўн еттинчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2026 йил 29 январдаги 35-сонли қарори таҳририда — Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 02.02.2026 й., 09/26/35/0101-сон)
ташкилотларда меҳнатни муҳофаза қилиш бўйича ишларни ҳамда меҳнатни муҳофаза қилиш хизмати фаолиятини мувофиқлаштиради, улар бажараётган ишлар ҳолатини ўрганади, қонунчилик ҳужжатлари талаблари бузилган ҳолатларни бартараф этади, шунингдек, айбдор шахсларни қонун ҳужжатларида назарда тутилган жавобгарликка тортиш чораларини кўради;
давлат органлари ва муассасаларининг меҳнатни муҳофаза қилиш хизматлари раҳбарлари ва ходимларини лавозимга тайинлашда ва лавозимдан озод этишда иштирок этади;
ташкилотларнинг меҳнатни муҳофаза қилиш хизматлари ходимларини лавозимга тайинлаш ва лавозимдан озод қилиш масаласини меҳнат органлари билан келишиш тартибини белгилайди;
ташкилотларнинг меҳнатни муҳофаза қилиш хизматлари фаолиятини услубий жиҳатдан таъминлайди;
8) томорқа ерлари ва деҳқон хўжаликлари ер майдонларидан самарали фойдаланиш, соҳага замонавий бошқарув тизимини жорий этиш, маҳаллаларнинг ихтисослашувидан келиб чиққан ҳолда юқори даромадли ва экспортбоп маҳсулотлар етиштиришни ташкил қилиш йўналишида:
аҳоли томорқалари ва деҳқон хўжаликларидаги ер майдонларини тўлиқ хатловдан ўтказади ва уларда етиштирилаётган қишлоқ хўжалиги маҳсулотлари ҳисобини юритади ҳамда «Online mahalla» платформасида аниқ ва батафсил маълумотлар базасини шакллантиради;
ҳудудларнинг ихтисослашув бўйича салоҳият ва имкониятларидан келиб чиқиб, томорқаларда юқори даромадли маҳсулотлар етиштиришни «яшил» ва инновацион ёндашувлар асосида ташкил этиш орқали аҳолининг юқори даромадли меҳнат билан бандлигини таъминлайди ва уларни камбағалликдан чиқаради;
маҳаллаларда ҳар бир аҳоли томорқасидан мақсадли ва самарали фойдаланиш, жумладан, ерни тайёрлаш, уруғ, кўчат ва дарахтлар экиш, иссиқхоналар қуриш ишларини ташкил этиш ва юзага келаётган муаммо ва камчиликларни аниқлаш ҳамда уларни бартараф этиш бўйича вазифалар ва чора-тадбирларнинг ижроси устидан қатъий назорат қилиш тизимини йўлга қўяди;
сув таъминоти оғир бўлган маҳаллаларда суғориш тизимини яхшилаш ҳамда етакчи экспорт қилувчи тадбиркорларни жалб қилиш орқали аҳоли томорқаларида бир хил тур ва стандартдаги экспортбоп маҳсулотлар етиштиришни таъминлайди;
томорқалар ва узоқ муддатга ижарага берилган экин ер майдонларидан фойдаланишда аҳоли ва етакчи тадбиркорларнинг кўп йиллик тажрибаси ва кўникмалари ҳамда ҳудуднинг табиий ва иқлим шароитидан келиб чиқиб, ташқи ва ички бозорлар учун харидоргир маҳсулотлар етиштириш бўйича ихтисослашувни чуқурлаштиради;
етакчи экспортчи тадбиркорлар салоҳиятидан томорқаларда юқори даромадли ва экспортбоп маҳсулотларни етиштириш билан бирга аҳолининг тадбиркорлик кўникмасини шакллантириш ва банк мижозига айланишига кўмаклашиш мақсадларида ҳам фойдаланиш амалиётини кенгайтиради;
аҳоли томорқаларида энерготежамкор, яшил ёндашувлар асосидаги иссиқхоналар қуриш, кичик интенсив боғлар барпо этиш ва инновацион суғориш технологияларидан фойдаланишни кенгайтиради;
9) бошқа вазифалар доирасида:
ишга муҳтож шахсларни, айниқса, банд бўлмаган ёшларни иқтисодиёт тармоқлари ва меҳнат бозорининг реал эҳтиёжларидан келиб чиқиб, касбга тайёрлаш, қайта тайёрлаш ва уларнинг малакасини ошириш бўйича таклифлар ишлаб чиқади;
республика ва маҳаллий ижро этувчи ҳокимият органлари, хўжалик бирлашмалари билан биргаликда умумтаълим мактаблари, олий ва ўрта махсус таълим ташкилотлари битирувчиларини эгаллаган мутахассисликларига мувофиқ ишга жойлаштириш чораларини кўради;
жисмоний ва юридик шахслар мурожаатларини кўриб чиқади, шунингдек, Вазирлик ваколатига кирадиган масалалар бўйича қонунчилик ҳужжатлари бузилишини бартараф этиш юзасидан зарур хатти-ҳаракатларни амалга оширади;
бандлик ва ишга жойлаштириш муаммоларини ҳал қилиш бўйича фуқароларнинг ва иш берувчиларнинг фикрлари, таклифлари ва қонуний талабларини ўрганади ҳамда таҳлил қилади ва шу асосда уларни ҳал қилишга қаратилган амалий чора-тадбирлар юзасидан таклифлар ишлаб чиқилишини таъминлайди;
манфаатдор вазирликлар ҳамда идоралар билан биргаликда меҳнат органларининг юридик ва жисмоний шахслар мурожаатлари билан ишлашини такомиллаштириш бўйича амалий чора-тадбирлар ва таклифлар ишлаб чиқади;
Бандлик жамғармаси фаолиятини, шу жумладан, маблағларни сарфлаш самарадорлиги ва натижадорлигини назорат қилади;
кадрларнинг қайта тайёрланишини ва малакаси оширилишини ташкил этади, Вазирлик ва идора бўйсунувидаги ташкилотлар раҳбарлари ҳамда мутахассисларини аттестациядан ўтказади;
ўз вазифа ва функциялари доирасида электрон ҳукумат соҳасида ахборот тизимлари ва ахборот ресурсларининг, шунингдек, электрон давлат хизматларининг жорий этилишини, ривожлантирилишини ҳамда интеграциялашувини таъминлайди, электрон давлат хизматларини кўрсатиш учун зарур бўлган маълумотларни ўз ичига олган ахборот тизимлари ва ахборот ресурсларининг узлуксиз ишлашини таъминлайди;
Ўзбекистон Республикаси Иқтисодиёт ва молия вазирлиги, бошқа вазирликлар, идоралар ва илмий-тадқиқот ташкилотлари билан биргаликда аҳоли турмуш даражаси ва фаровонлигини ўрганишда ҳамда уни янада ошириш бўйича таклифлар ишлаб чиқишда иштирок этади;
меҳнат жараёнида тазйиқ ва зўравонликка йўл қўймаслик ҳамда уни ҳар қандай шаклда намоён бўлишининг олдини олади;
хорижий ва халқаро ташкилотларда меҳнат масалалари бўйича Ўзбекистон вакилининг функцияси, ваколат ва вазифаларини белгилаб беради;
Вазирлик ва уларнинг бўлинмалари фаолиятига оид муҳим ва кенг қамровли маълумотларни даврий равишда нашр этиб боради;
чет эл фуқароларининг Ўзбекистон ҳудудида ишлаши учун уларнинг малака талабларига мослигини баҳолаш тизимини йўлга қўяди;
Тасдиқланган малакага эга бўлган шахсларнинг миллий реестрини, Касбий стандартларнинг миллий регистрини, Меҳнатни муҳофаза қилиш соҳасидаги хизматлар бозори профессионал иштирокчиларининг ягона реестрини, Аккредитация қилинган малакани баҳолаш марказларининг регистрини шакллантиради ва юритади;
меҳнат бозорининг ҳолати, касблар ва мутахассисликларга бўлган талаб ва таклиф динамикаси, меҳнатни муҳофаза қилиш, шу жумладан, меҳнат жараёнида тазйиқ ва зўравонликка йўл қўймаслик ва унинг ҳар қандай шаклда намоён бўлишига йўл қўймаслик бўйича ҳар чоракда амалга оширилган ишлар ҳисобини юритади.
12. Вазирлик ўзига юкланган вазифа ва функцияларни бевосита, шунингдек, ҳудудий бўлинмалар ва унинг бўйсунувидаги бошқа ташкилотлар орқали амалга оширади.
Вазирлик қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ бошқа функцияларни ҳам бажариши мумкин.
2-§. Вазирлик марказий аппаратининг вазифалари ва функциялари
13. Қуйидагилар Вазирлик марказий аппаратининг вазифалари ҳисобланади:
1) ҳудудий бўлинмалар ва тизимига кирадиган ташкилотлар билан биргаликда Вазирликка юкланган вазифалар ва функцияларнинг самарали бажарилишини таъминлаш;
2) мамлакат меҳнат бозорининг амалдаги ҳолатини пухта таҳлил қилиш асосида аҳолини иш билан таъминлашга доир ҳудудий ва тармоқ дастурларини амалга оширишни мувофиқлаштириш, ишга муҳтож фуқароларни касбга тайёрлаш, қайта тайёрлаш ва уларнинг малакасини ошириш тизимини такомиллаштириш;
3) камбағалликни қисқартириш, меҳнат бозорини тартибга солиш, бандлик, меҳнат муносабатлари, меҳнатни муҳофаза қилиш, касб ва меҳнат стандартлари соҳасида норматив-ҳуқуқий ҳужжатларни ишлаб чиқиш ва амалга ошириш, шунингдек, улар юзасидан назоратни амалга ошириш;
4) илғор ахборот технологияларини камбағалликни қисқартириш ва ишга жойлаштириш жараёнларига жорий этиш;
5) камбағалликни қисқартириш, меҳнат, меҳнатни муҳофаза қилиш, иш берувчининг фуқаролик жавобгарлигини мажбурий суғурта қилиш, касбга ўқитиш ва бандлик соҳасидаги қонунчилик ҳужжатлари талабларига риоя этилишини назорат қилиш, меҳнат шароитлари экспертизасини амалга ошириш, меҳнат муносабатларини, меҳнатни моддий рағбатлантириш механизмларини янада такомиллаштириш бўйича аниқ чора-тадбирларни амалга ошириш;
6) меҳнатга ҳақ тўлашни нормалаштириш, меҳнат стандартларини жорий этиш ва меҳнат муносабатларини такомиллаштириш;
7) меҳнат ва меҳнатни муҳофаза қилиш соҳасида халқаро ҳамкорликни йўлга қўйиш ва мустаҳкамлаш;
8) меҳнат, ҳуқуқлари, меҳнат хавфсизлиги ҳамда меҳнатни муҳофаза қилиш ҳамда иш берувчининг фуқаролик жавобгарлигини мажбурий суғурта қилиш бўйича аҳоли ва иш берувчилар ўртасида кенг ахборот-тушунтириш ишларини амалга ошириш;
9) ташкилотларнинг меҳнатни муҳофаза қилиш хизматлари фаолиятини мувофиқлаштириш ҳамда услубий таъминлаш;
10) ҳудудий бўлинмалар ва тизимига кирадиган ташкилотларда кадрлар билан таъминлашни мувофиқлаштириш;
11) ишга жойлаштириш, ўқитиш ва малака ошириш бўйича хизматларга бўлган давлат буюртмасини молиялаштириш, ишсизларни ва банд бўлмаган аҳолини ўқитишда ваучер ва буюртмалар асосида ҳақ тўлаш;
12) ишга жойлаштириш, ўқитиш ва малака ошириш бўйича хизматларга бўлган давлат буюртмасини бажариш бўйича Вазирликнинг ҳудудий бўлинмалари ва идоравий бўйсунувидаги ташкилотлар фаолияти назорат ва таҳлил қилинишини таъминлаш;
13) тизимига кирадиган ташкилотлар ривожланишига кўмаклашиш, уларни ривожлантириш концепциялари ва истиқболларини белгилаш;
14) Қорақалпоғистон Республикаси Камбағалликни қисқартириш ва бандлик вазирлиги, вилоятлар ва Тошкент шаҳри камбағалликни қисқартириш ва бандлик бошқармалари, туман (шаҳар) камбағалликни қисқартириш ва бандликка кўмаклашиш бўлимлари ва ҳоким ёрдамчилари фаолиятининг самарадорлиги ва натижадорлигини танқидий таҳлил қилиш, таҳлил натижаларига кўра зарур чоралар кўриш.
14. Вазирликнинг марказий аппарати ўзига юкланган асосий вазифаларга мувофиқ қуйидаги функцияларни бажаради:
1) Вазирлик ва унинг раҳбарияти фаолиятини ташкилий ҳамда ахборот-таҳлилий жиҳатдан таъминлайди;
2) ҳудудий бўлинмалар ва тизимига кирадиган ташкилотлар томонидан Ўзбекистон Республикаси Конституцияси ва қонунлари, Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси палаталарининг қарорлари, Ўзбекистон Республикаси Президентининг фармонлари, қарорлари ва фармойишлари, Вазирлар Маҳкамасининг қарорлари ва фармойишлари бажарилиши юзасидан мунтазам назоратни таъминлайди;
3) Ўзбекистон Республикаси камбағалликни қисқартириш ва бандлик вазирининг (кейинги ўринларда — Вазир) буйруқлари ва кўрсатмалари ҳамда вазир ўринбосарларининг топшириқлари бажарилишини ўз ваколатлари доирасида ташкил этади;
4) Вазирлик томонидан Ўзбекистон Республикаси Президенти Администрацияси ва Вазирлар Маҳкамасига киритиладиган ҳужжатларнинг сифатли ва ўз вақтида қайта ишланишини ташкил этади, уларнинг иқтисодий, молиявий, ҳуқуқий, коррупцияга қарши ва гендер экспертизасини ўтказади;
5) ҳудудий бўлинмалар ва тизимига кирадиган ташкилотлар фаолияти мониторингини ташкил этади;
6) камбағалликни қисқартириш, меҳнат бозорини ривожлантириш мақсадида илмий-тадқиқот ишларини ўтказишга кўмаклашади;
7) Вазирлик фаолиятини, шу жумладан, норма ижодкорлиги соҳасидаги фаолиятини ҳуқуқий жиҳатдан таъминлашни ташкил этади;
8) камбағалликни қисқартириш, меҳнат бозори ривожланиши, аҳолини иш билан таъминлаш даражаси ва тузилмаси, янги иш ўринлари ташкил этилиши тўғрисида Вазирлик раҳбарияти учун ахборот тўплайди, умумлаштиради ва таҳлил қилади;
9) камбағаллик даражасини қисқартириш, аҳоли бандлигини таъминлаш, меҳнат муносабатлари, меҳнатни муҳофаза қилиш ва меҳнатга ҳақ тўлаш масалалари ва марказий аппарат ваколатига кирадиган бошқа масалалар бўйича тадбиркорлик субъектларини ахборот, услубий, ташкилий ва консультатив жиҳатдан қўллаб-қувватлайди;
10) оператив, ташкилий, кадрлар, молиявий, ишлаб чиқариш хўжалик ва Вазирлик ваколатига кирадиган бошқа масалаларнинг ҳал этилиши билан шуғулланади;
11) Вазирлик ҳудудий бўлинмалари ва тизимига кирадиган ташкилотлар фаолиятини назорат ва таҳлил қилади;
12) Вазирликнинг ҳудудий бўлинмалари ва тизимига кирадиган ташкилотлар билан биргаликда ўзига юкланган вазифаларнинг самарали бажарилишини таъминлайди;
13) камбағаллик даражасини қисқартириш, аҳоли бандлигини таъминлаш ва даромадларини ошириш соҳасида хизматлар кўрсатиш билан боғлиқ фаолиятни амалга оширувчи юридик шахслар билан ҳамкорлик қилади;
14) Вазирлик тизимига кирувчи ташкилотларда молиявий назоратни ташкил этади ва амалга оширади;
15) аҳоли бандлигини таъминлаш ва даромадларини ошириш, касб-ҳунарга ўқитиш ва малака ошириш, малакани баҳолашга доир хизматларга бўлган давлат буюртмасини бажариш бўйича Вазирлик ҳудудий бўлинмалари ва тизимига кирадиган ташкилотлар фаолиятини назорат ва таҳлил қилади;
16) жисмоний ва юридик шахслар мурожаатларини кўриб чиқади ва Вазирлик ваколати доирасида ҳал қилинишини ташкил этади;
17) хорижий инвестициялар жалб этилишини ташкил қилади ва халқаро ҳамкорликни амалга оширади;
18) қонунчилик ҳужжатларида назарда тутилган бошқа функцияларни амалга оширади.
3-§. Қорақалпоғистон Республикаси Камбағалликни қисқартириш ва бандлик вазирлигининг, вилоятлар ва Тошкент шаҳри камбағалликни қисқартириш ва бандлик бошқармаларининг вазифалари ҳамда функциялари
15. Қуйидагилар Қорақалпоғистон Республикаси Камбағалликни қисқартириш ва бандлик вазирлигининг, вилоятлар ва Тошкент шаҳри камбағалликни қисқартириш ва бандлик бошқармаларининг асосий вазифалари ҳисобланади:
1) Вазирликка юкланган вазифалар ва функцияларнинг самарали бажарилишини таъминлашда иштирок этиш;
2) камбағаллик даражасини қисқартириш, аҳоли бандлигини таъминлаш, меҳнатни муҳофаза қилиш соҳасидаги ва улар ваколатига кирадиган бошқа масалаларга доир қонунчилик ҳужжатларига, норматив-ҳуқуқий ҳужжатларга риоя этиш юзасидан мониторинг ва назоратни амалга ошириш;
3) туман (шаҳар) камбағалликни қисқартириш ва бандликка кўмаклашиш бўлимлари ва тизимига кирадиган ташкилотлар фаолиятига ахборот-коммуникация технологияларини жорий этиш;
4) бандликка кўмаклашиш, ўқитиш ва малака ошириш, малакани баҳолаш хизматлари учун давлат буюртмасини шакллантириш бўйича туман (шаҳар) камбағалликни қисқартириш ва бандликка кўмаклашиш бўлимлари фаолиятини мувофиқлаштириш ҳамда таҳлил қилиш;
5) туман (шаҳар) камбағалликни қисқартириш ва бандликка кўмаклашиш бўлимлари ва тизимига кирадиган ташкилотларда молиявий назоратни ташкил этиш ва амалга ошириш;
6) аҳоли томорқаси ва деҳқон хўжаликлари ерларидан самарали фойдаланишни ташкил этиш.
16. Қорақалпоғистон Республикаси Камбағалликни қисқартириш ва бандлик вазирлиги, вилоятлар ва Тошкент шаҳри камбағалликни қисқартириш ва бандлик бошқармалари ўзига юкланган асосий вазифаларга мувофиқ қуйидаги функцияларни бажаради:
1) Қорақалпоғистон Республикаси Камбағалликни қисқартириш ва бандлик вазирлиги, вилоятлар ва Тошкент шаҳри камбағалликни қисқартириш ва бандлик бошқармалари фаолиятини ташкилий ва ахборот-таҳлилий жиҳатдан таъминлайди ҳамда унга раҳбарлик қилади;
2) Ўзбекистон Республикаси Конституцияси ва қонунлари, Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлисининг палаталари қарорлари, Ўзбекистон Республикаси Президентининг ҳужжатлари, Вазирлар Маҳкамаси қарорлари ҳамда Вазирлик буйруқларининг туман (шаҳар) камбағалликни қисқартириш ва бандликка кўмаклашиш бўлимлари ҳамда тизимига кирадиган ташкилотлар томонидан бажарилишини тизимли назорат қилади;
3) туман (шаҳар) камбағалликни қисқартириш ва бандликка кўмаклашиш бўлимлари, тизимига кирадиган ташкилотлар томонидан киритиладиган ҳужжатларнинг сифатли ва ўз вақтида ишлаб чиқилишини, уларнинг иқтисодий, молиявий ва ҳуқуқий экспертизаси ўтказилишини ташкил этади;
4) туман (шаҳар) камбағалликни қисқартириш ва бандликка кўмаклашиш бўлимлари, тизимига кирадиган ташкилотлар фаолиятига раҳбарлик қилади, уларни мувофиқлаштиради ва назорат қилади;
5) камбағалликни қисқартириш, аҳолини ишга жойлаштириш соҳасида хизматлар кўрсатиш бўйича фаолият юритувчи юридик шахслар билан ҳамкорлик қилади;
6) туман (шаҳар) камбағалликни қисқартириш ва бандликка кўмаклашиш бўлимлари ва тизимига кирадиган ташкилотларда молиявий назоратни ташкил этади ва амалга оширади;
7) камбағаллик даражасини қисқартириш, аҳоли бандлигини таъминлаш ҳудудий дастурлари бажарилиши мониторингини юритиш, банд бўлмаган аҳолига давлат хизматларини кўрсатиш, меҳнат муносабатлари ва меҳнатни муҳофаза қилиш бўйича туман (шаҳар) камбағалликни қисқартириш ва бандликка кўмаклашиш бўлимлари, тизимига кирадиган ташкилотлар фаолиятини мувофиқлаштиради;
8) аҳоли бандлигини таъминлаш, касбга ўқитиш хизматларига бўлган давлат буюртмасини шакллантириш, молиялаштириш ва амалга ошириш, кейинчалик тегишли равишда ишсизлар ва банд бўлмаган аҳолини ўқитишга ҳақ тўлаш бўйича туман (шаҳар) камбағалликни қисқартириш ва бандликка кўмаклашиш бўлимлари фаолиятини мувофиқлаштиради;
9) туман (шаҳар) камбағалликни қисқартириш ва бандликка кўмаклашиш бўлимлари ва тизимига кирадиган ташкилотларнинг моддий-техник таъминотини ташкил этади;
10) туман (шаҳар) камбағалликни қисқартириш ва бандликка кўмаклашиш бўлимлари ва тизимига кирадиган ташкилотлар бинолари ва иншоотларидан жорий фойдаланиш бўйича ишлар мониторингини ўтказади ва мувофиқлаштиради;
11) жисмоний ва юридик шахслар мурожаатлари билан боғлиқ ишларни ташкил этади;
12) оператив, ташкилий, кадрлар, молиявий, ишлаб чиқариш ва ўз ваколатига кирадиган бошқа масалалар юзасидан қарорлар қабул қилади;
13) қонунчилик ҳужжатларида назарда тутилган бошқа функцияларни амалга оширади.
4-§. Туман (шаҳар) камбағалликни қисқартириш ва бандликка кўмаклашиш бўлимларининг вазифалари ва функциялари
17. Қуйидагилар туман (шаҳар) камбағалликни қисқартириш ва бандликка кўмаклашиш бўлимларининг асосий вазифалари ҳисобланади:
Вазирликка юкланган вазифалар ва функцияларнинг самарали бажарилишини таъминлашда иштирок этиш;
камбағалликни қисқартириш, аҳоли бандлиги, меҳнат муносабатлари, меҳнатни муҳофаза қилиш соҳасидаги ва ўз ваколатига кирадиган бошқа масалаларга доир ташкилотлар билан ҳамкорлик қилиш;
меҳнат ва аҳолининг бандлиги соҳасидаги қонунчилик ҳужжатларига, норматив-ҳуқуқий ҳужжатларга риоя этилиши юзасидан мониторинг ва назоратни амалга ошириш;
ишга жойлаштириш, ўқитиш ва малака ошириш хизматларига бўлган давлат буюртмасини молиялаштириш;
аҳолини ишга жойлаштириш соҳасида хизматлар кўрсатиш фаолиятини амалга оширувчи юридик шахсларни қўллаб-қувватлаш;
аҳоли томорқаси ва деҳқон хўжаликлари ерларидан самарали фойдаланишни ташкил этиш.
18. Туман (шаҳар) камбағалликни қисқартириш ва бандликка кўмаклашиш бўлимлари ўзига юкланган асосий вазифаларга мувофиқ қуйидаги функцияларни бажаради:
туман (шаҳар) камбағалликни қисқартириш ва бандликка кўмаклашиш бўлимлари фаолиятини ташкилий ва ахборот-таҳлилий жиҳатдан таъминлайди ҳамда уларга раҳбарлик қилади;
Ўзбекистон Республикаси Конституцияси ва қонунлари, Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси палаталарининг қарорлари, Ўзбекистон Республикаси Президентининг ҳужжатлари, Вазирлар Маҳкамасининг қарорлари ҳамда Вазирлик, Қорақалпоғистон Республикаси Камбағалликни қисқартириш ва бандлик вазирлиги, вилоятлар ва Тошкент шаҳри камбағалликни қисқартириш ва бандлик бошқармалари буйруқлари бажарилишини таъминлайди;
камбағалликни қисқартириш ва бандликка кўмаклашиш бўлимлари томонидан туманлар (шаҳарлар) ҳокимликларига киритиладиган ҳужжатларнинг сифатли ва ўз вақтида ишлаб чиқилишини, уларнинг иқтисодий, молиявий ва ҳуқуқий экспертизаси ўтказилишини ташкил этади;
меҳнат органларига мурожаат қилган ишсизларнинг ишга жойлаштирилишига кўмаклашади;
фуқароларга мос иш танлашда, зарур, малакали ходимларни танлашда корхоналар, муассасалар, ташкилотлар ва бошқа иш берувчиларга кўмаклашади;
меҳнат органларига мурожаат қилган фуқаролар ва иш берувчиларни ишга олиш ва ишчи кучи билан таъминлаш имкониятлари, ходимларга қўйиладиган талаблар тўғрисида ва бандликни таъминлаш билан боғлиқ бошқа масалалар юзасидан маслаҳат беради;
ишламайдиган фуқароларни касбга ўқитиш, қайта ўқитиш ва уларнинг малакасини ошириш тўғрисида ўқув муассасалари, корхоналар, муассасалар ва ташкилотлар билан шартномалар тузади;
ишсизларнинг рўйхатдан ўтказилишини таъминлайди ва уларга ёрдам беради, шу жумладан, нафақалар тайинлайди ва тўлайди;
меҳнат бозорининг ҳолатини ва уни ривожлантириш истиқболларини баҳолайди, унинг мониторингини ташкил этади ва ўтказади;
иш излаб мурожаат қилган фуқаролар, шунингдек, тегишли ҳудуддаги бўш иш ўринлари (вакант лавозимлар) ҳисобини юритади;
аҳолини иш билан таъминлаш дастурларини ишлаб чиқиш ва амалга оширишда иштирок этади;
иш ўринлари ташкил этиш ва аҳоли бандлигини таъминлаш дастурларига киритилган корхоналар, муассасалар ва ташкилотлар томонидан тақдим этиладиган ахборот, шунингдек, Миллий статистика қўмитасининг маълумотлари асосида мазкур дастурлар бажарилиши мониторингини юритади;
меҳнат органларига мурожаат қилган фуқароларни ўз касбий тайёргарлиги ва малака даражасига кўра ишга жойлаштириш учун корхоналарга, муассасаларга ва ташкилотларга, агар уларда бўш иш ўринлари (вакант лавозимлар) бўлса, юборади;
ижтимоий ҳимояга муҳтож шахсларни ишга қабул қилиш учун корхоналар, муассасалар ва ташкилотларга энг кам иш ўринлари сонини белгилаш тўғрисидаги таклифларни ишлаб чиқади ва маҳаллий ижро этувчи ҳокимият органларига кўриб чиқиш учун киритади, шунингдек, мазкур фуқароларни ишга жойлаштириш учун корхоналар, муассасалар ва ташкилотларга юборади;
Бандлик жамғармасининг маблағларини белгиланган тартибда тасарруф этади;
фуқароларга ишсизлик нафақасини белгиланган тартибда тайинлайди;
меҳнат ва аҳоли бандлиги соҳасидаги қонунчилик ҳужжатлари талабларига, меҳнат муносабатларини, моддий рағбатлантириш ва меҳнатни муҳофаза қилиш механизмларини такомиллаштиришга доир чора-тадбирларга риоя этилишини назорат қилади;
камбағалликни қисқартириш, аҳолини ишга жойлаштириш соҳасида хизматлар кўрсатиш бўйича фаолият юритувчи юридик шахслар билан ҳамкорлик қилади;
ишга жойлаштириш, ўқитиш ва малака ошириш бўйича хизматларга бўлган давлат буюртмасини молиялаштиради, кейинчалик тегишли равишда хусусий бандлик агентликларига, ишсизларни ва банд бўлмаган аҳолини ўқитишга ҳақ тўлайди;
иш билан таъминлаш давлат дастурлари бажарилиши юзасидан мониторинг юритади;
жисмоний ва юридик шахслар мурожаатлари билан боғлиқ ишларни ташкил этади;
оператив, ташкилий, кадрлар, молиявий, ишлаб чиқариш, хўжалик, туман (шаҳар) камбағалликни қисқартириш ва бандликка кўмаклашиш бўлимларининг ваколатига кирадиган бошқа масалалар юзасидан қарорлар қабул қилади;
қонунчилик ҳужжатларида назарда тутилган бошқа функцияларни амалга оширади.
4-боб. Вазирлик ва унинг ҳудудий бўлинмалари ҳуқуқлари ва мажбуриятлари
19. Вазирлик ўзига юкланган вазифалар ва функцияларни бажариш учун қуйидаги ҳуқуқларга эга:
Вазирликка юкланган вазифалар ва функцияларни бажариш билан боғлиқ норматив-ҳуқуқий ҳужжатлар лойиҳаларини, шунингдек, бошқа ҳужжатларни Вазирлар Маҳкамасига ёки Ўзбекистон Республикаси Президенти Администрациясига белгиланган тартибда киритиш;
камбағалликни қисқартириш, меҳнат, бандлик ва меҳнатни муҳофаза қилиш соҳасида давлат сиёсатини амалга ошириш масалаларида республика ва маҳаллий ижро этувчи ҳокимият органлари фаолиятини белгиланган тартибда мувофиқлаштириш;
Вазирлик ваколатига кирадиган масалаларни ҳал қилиш учун республика ва маҳаллий ижро этувчи ҳокимият органлари ва хўжалик бирлашмаларидан белгиланган тартибда ахборотни сўраш ва олиш;
статистика органларидан Вазирлик ваколатига кирадиган масалаларга доир зарур статистик ахборотни бепул олиш;
ташкилотларда меҳнат, бандлик ва меҳнатни муҳофаза қилиш тўғрисидаги қонунчилик ҳужжатларига, меҳнат хавфсизлиги стандартларига, шу жумладан, Ўзбекистон Республикаси томонидан ратификация қилинган конвенцияларнинг қоидалари ва талабларига риоя этилишини белгиланган тартибда ўрганиш ва текшириш;
меҳнат фаолияти билан боғлиқ бахтсиз ҳодисаларни махсус текшириш ёки текширишда иштирок этиш;
меҳнат, бандлик ва меҳнатни муҳофаза қилиш тўғрисидаги қонунчилик ҳужжатларини бузганлик учун мансабдор шахсларга қонунчилик ҳужжатларида белгиланган тартибда маъмурий жазолар қўллаш;
меҳнатни муҳофаза қилиш талабларига жавоб бермайдиган ва ходимлар соғлиғи ёки ҳаётига хавф туғдирадиган ташкилотлар фаолиятини ўз ваколатлари доирасида ва қонунчилик ҳужжатларида белгиланган тартибда тўхтатиш;
Вазирлик ва унинг идоравий бўйсунувидаги тузилмалардаги давлат мулкини бир бўлинмадан бошқа бўлинмага бепул фойдаланиш ҳуқуқлари асосида ўз ташкилий тузилмаси доирасида белгиланган тартибда ўтказиш;
Бандлик жамғармаси, Ҳоким ёрдамчилари фаолиятини қўллаб-қувватлаш жамғармаси маблағларини белгиланган тартибда тасарруф этиш ҳамда улардан мақсадли фойдаланиш юзасидан назоратни таъминлаш ишларини ташкил этиш;
Вазирлик ва унинг тизимига кирадиган ташкилотларнинг мол-мулкини беғараз фойдаланиш ҳуқуқи асосида бир бўлинмадан бошқа бўлинмага, ўз ташкилий тузилмаси доирасида балансдан балансга белгиланган тартибда ўтказиш, штат жадвалларини мувофиқлаштириш масалаларини, идора бўйсунувидаги ташкилотлар молия-хўжалик фаолияти баланслари ва ҳисоботларини кўриб чиқиш;
тизимидаги ташкилотларнинг моддий-техник базасини мустаҳкамлаш тадбирларини амалга ошириш;
тизимидаги ташкилотлар томонидан марказлашган капитал маблағлардан самарали фойдаланиш юзасидан назоратни таъминлаш;
Вазирлик тизимидаги объектларни қуриш ва реконструкция қилиш бўйича истиқболли дастурларни тайёрлаш ташаббуси билан чиқиш;
Камбағаллик ва меҳнат бозори тадқиқотлари институтида илмий ишларни бажариш, Вазирлик ваколатига кирадиган масалалар бўйича тадқиқотлар ва сўровлар ўтказиш;
Лойиҳаларни бошқариш марказида камбағалликни қисқартириш, бандлик ва меҳнат муносабатлари соҳасига оид лойиҳаларни ишлаб чиқиш, амалга ошириш ва мувофиқлаштириш;
Камбағалликни қисқартириш ва бандлик вазирлиги ходимларининг малакасини ошириш марказида меҳнат органлари ходимлари малакасини ошириш;
янги иш ўринлари ташкил этган иш берувчиларга, шунингдек, аҳолининг ижтимоий эҳтиёжманд тоифаларига кирувчи шахсларни, энг аввало, касбий таълим ташкилотлари битирувчиларини, имкониятлари чекланган шахсларни, ҳарбий хизматдан бўшатилган шахсларни ишга қабул қилган иш берувчиларни ижтимоий рағбатлантириш, уларни Вазирликнинг фахрий нишонлари, ёрлиқлари ва гувоҳномалари билан тақдирлаш, шунингдек, оммавий ахборот воситаларида энг яхши иш берувчилар тўғрисида материаллар жойлаштирилишини ташкил этиш чораларини кўриш;
иш берувчилар ўртасида ижтимоий жавобгарликни оширишга ҳамда янги иш ўринлари ташкил этиш ва аҳолини ишга жойлаштириш бўйича самарали фаолиятни кенгайтиришга рағбатлантиришни кучайтиришга қаратилган танловларни белгиланган тартибда ўтказиш;
белгиланган тартибда ноширлик фаолиятини амалга ошириш, меҳнат, аҳолини иш билан таъминлаш, меҳнатни муҳофаза қилиш ва иш берувчининг фуқаролик жавобгарлигини мажбурий суғурта қилиш соҳасида белгиланган тартибда даврий нашрлар таъсис этиш;
камбағалликни қисқартириш, меҳнат, аҳоли бандлиги ва меҳнатни муҳофаза қилиш масалалари бўйича ижтимоий реклама маҳсулотларига буюртмалар бериш, шунингдек, уларни давлат оммавий ахборот воситаларида, стендларда, баннерларда ва аҳоли кенг танишиши мумкин бўлган бошқа усулларда бепул жойлаштириш;
биноларга хизмат кўрсатиш, инвентарь ва хўжалик асбобларини, автотранспортни, алоқа воситаларини, компьютер ва офис техникасини таъминлаб туриш ва улардан фойдаланиш, дастурий таъминот харид қилиш, шу жумладан, аутсорсинг шартлари асосида харид қилиш бўйича ишларни бажариш учун белгиланган тартибда шартномалар тузиш;
Вазирлик ваколатига кирадиган масалаларни ҳал қилишга илмий ташкилотларни, олимлар ва мутахассисларни, шу жумладан, хорижий мутахассисларни шартнома асосида жалб қилиш;
камбағалликни қисқартириш, меҳнат, аҳоли бандлиги ва меҳнатни муҳофаза қилиш тўғрисидаги қонунчилик ҳужжатларини бузган ҳолда қабул қилинган республика ва маҳаллий ижро этувчи ҳокимият органлари ва бошқа ташкилотларнинг буйруқлари ва бошқа ҳужжатларини бекор қилиш тўғрисида белгиланган тартибда кўрсатмалар киритиш;
Интернет жаҳон ахборот тармоғида ва ижтимоий тармоқларда белгиланган тартибда расмий веб-сайтлар яратиш;
Ҳукумат топшириғига биноан халқаро ташкилотларда Ўзбекистон Республикаси манфаатларини ифодалаш ҳамда қонунчилик ҳужжатларида белгиланган тартибда ва халқаро ҳуқуқ нормаларига мувофиқ бошқа давлатларнинг ваколатли ташкилотлари билан камбағалликни қисқартириш, меҳнат, бандлик масалалари бўйича шартномалар тузиш;
давлат-хусусий шериклик шартлари асосида янги иш ўринларини ташкил этишга ва аҳолини иш билан таъминлашга қаратилган лойиҳаларни амалга ошириш;
коррупция ва бошқа суиистеъмолликларнинг олдини олиш ва уларга йўл қўймаслик, ходимнинг шахсий ва ишчанлик хусусиятларини, унинг фаолияти самарадорлигини мунтазам ўрганиш, шунингдек, малакага ва ишлаш тажрибасига эга кадрлар захирасини шакллантириш мақсадида ходимлар ротациясини амалга ошириш;
юридик шахсларни таъсис этиш ва уларнинг иштирокчиси бўлиш;
меҳнат органлари рейтингини тузиш мақсадида улар фаолиятининг самарадорлигини ошириш мезонларини тасдиқлаш;
ўз ваколати доирасида конференциялар, семинарлар, симпозиумлар, кўргазмалар, ярмаркалар ўтказиш, шунингдек, бошқа ташкилотлар томонидан ташкил этилган тадбирларда иштирок этиш;
Вазирлик ваколатига кирадиган масалалар юзасидан услубий материаллар ва тавсиялар ишлаб чиқиш;
Ўзбекистон Республикаси Конституцияси ва қонунлари, Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси палаталарининг қарорлари, Ўзбекистон Республикаси Президентининг фармонлари, қарорлари ва фармойишлари, Вазирлар Маҳкамаси қарорлари ва фармойишларини бажариш бўйича Вазирлик ҳудудий бўлинмалари ва тизимига кирадиган бошқа ташкилотлар фаолиятини белгиланган тартибда ўрганиш ва текшириш;
Вазирлик ҳудудий бўлинмалари ва унинг тизимига кирадиган ташкилотлари раҳбарлари ва вакиллари иштирокида кенгашлар ўтказиш;
Вазирликка юкланган вазифалар ва функцияларнинг бажарилиши билан боғлиқ бўлган ҳамда тезкор ҳал этишни талаб қиладиган масалалар юзасидан Вазирлик ҳудудий бўлинмалари ва тизимига кирадиган бошқа ташкилотлар раҳбарларига белгиланган тартибда топшириқлар бериш;
Вазирлик қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ бошқа ҳуқуқларга ҳам эга бўлиши мумкин.
20. Вазирлик республика ва маҳаллий ижро этувчи ҳокимият органлари, хўжалик бирлашмалари, бошқа ташкилотлар, мансабдор шахслар ва фуқаролар томонидан ижро этилиши шарт бўлган идоравий норматив-ҳуқуқий ҳужжатларни ўз ваколатлари доирасида қабул қилишга ҳақли.
Вазирлик зарур ҳолларда бошқа республика ижро этувчи ҳокимият органлари билан биргаликда қўшма қарорлар ва бошқа ҳужжатларни белгиланган тартибда қабул қилишга ҳақли.
5-боб. Вазирлик раҳбарларининг асосий функционал вазифалари
21. Қуйидагилар вазирнинг асосий функционал вазифалари ҳисобланади:
1) Ўзбекистон Республикаси Конституцияси ва қонунлари ҳамда бошқа норматив-ҳуқуқий ҳужжатларга риоя этиш;
2) Вазирликнинг фаолиятини умумий бошқаришни амалга ошириш ва раҳбарлик қилиш, Ўзбекистон Республикаси Президенти ҳужжатлари, Вазирлар Маҳкамасининг қарорлари ва бошқа қонунчилик ҳужжатлари билан Вазирликка юклатилган вазифалар ва функцияларнинг бажарилишини ташкил этиш;
3) Ўзбекистон Республикаси Президентининг ҳужжатлари, Вазирлар Маҳкамасининг қарорлари билан тасдиқланган Вазирлик фаолиятини янада такомиллаштириш бўйича концепциялар, комплекс дастурлар ва чора-тадбирларни амалга ошириш бўйича танқидий ва чуқур таҳлилларни ўтказиш;
4) Вазирлик, унинг ҳудудий бўлинмалари ва идоравий мансуб ташкилотлари, олий, ўрта махсус ва профессионал таълим ташкилотлари фаолияти билан боғлиқ прогноз кўрсаткичларига эришишни сўзсиз таъминлаш бўйича амалий чора-тадбирларни ишлаб чиқиш ва қабул қилиш;
5) Ўзбекистон Республикаси Президенти Администрациясининг тегишли таркибий бўлинмалари ва Вазирлар Маҳкамаси, шунингдек, тегишли республика ва маҳаллий ижро этувчи ҳокимият органлари ҳамда бошқа ташкилотлар билан Вазирлик фаолияти соҳасига кирадиган масалалар бўйича ўзаро ҳамкорлик қилиш, Вазирлар Маҳкамаси ва унинг Раёсати мажлисларида масалаларнинг кўриб чиқилишида иштирок этиш;
6) Ўзбекистон Республикаси Президенти, Ўзбекистон Республикаси Бош вазири ва унинг ўринбосарлари (маслаҳатчиси) топшириқларини бажариш;
7) ўз ўринбосарлари ваколатларини белгилаш, улар ўртасида вазифаларни тақсимлаш, Вазирликнинг бошқа мансабдор шахслари ваколатларини белгилаш, Вазирлик фаолиятининг маълум бир соҳаларини бошқаришда ўз ўринбосарлари ва бошқа мансабдор шахсларнинг шахсий масъулияти даражасини белгилаш;
8) Вазирликнинг фаолияти режалаштирилишини ташкил этиш, даврий иш режаларини тасдиқлаш, уларнинг бажарилиши юзасидан назоратни таъминлаш;
9) Ўзбекистон Республикаси Президенти ва Вазирлар Маҳкамасининг ҳужжатлари ва топшириқлари ижросини ташкил этиш ва мониторингини олиб боришнинг амалий тизимини яратиш, Вазирлик фаолиятида ижро интизомини мустаҳкамлаш бўйича амалий чора-тадбирларни бажариш, шунингдек, Ўзбекистон Республикаси Президентининг ва Вазирлар Маҳкамасининг ижро интизомини мустаҳкамлаш бўйича қарорларига мувофиқ топшириқларнинг ўз вақтида ва сифатли бажарилиши учун таркибий ва ҳудудий бўлинмалар, идоравий мансуб ташкилотлар раҳбарларининг шахсий масъулиятини ошириш чораларини кўриш;
10) Вазирлик ходимлари, ҳудудий бошқармалари ва идоравий мансуб ташкилотлари ходимларининг тизимли равишда малакасини оширишни ташкил этиш;
11) Вазирлик тизимида ходимларни танлаш ва жой-жойига қўйиш, уларнинг самарали фаолият кўрсатишлари учун зарур шароитларни яратиш, Вазирлик тизимининг кадрлар захирасини шакллантириш;
12) Ўзбекистон Республикаси Президентининг, Ўзбекистон Республикаси Президенти Администрацияси ва Вазирлар Маҳкамаси номенклатурасига кирадиган бўш лавозимларга таклиф этилган кадрларнинг, шунингдек, Вазирликка ишга қабул қилинадиган бошқа кадрларнинг профессионаллиги, ўз ишини билиши, амалий иш тажрибаси, юқори ишчанлик даражаси ва маънавий-ахлоқий фазилатларга эга бўлишини таъминлашга қаратилган чора-тадбирларни амалга ошириш;
13) Ўзбекистон Республикаси Президенти, Вазирлар Маҳкамаси топшириқларига ва ўз ташаббусига кўра норматив-ҳуқуқий ҳужжатлар лойиҳаларининг сифатли ишлаб чиқилишини, улар Ўзбекистон Республикасининг «Норматив-ҳуқуқий ҳужжатлар тўғрисида»ги, «Қонунлар лойиҳаларини тайёрлаш ва Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлисининг Қонунчилик палатасига киритиш тартиби тўғрисида»ги қонунлари, Ўзбекистон Республикаси Президенти Администрацияси Регламенти ва Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамаси Регламенти талабларига қатъий риоя қилган ҳолда, Вазирлар Маҳкамасига ўз вақтида киритилишини таъминлаш, уларни Вазирлар Маҳкамасининг раҳбарияти ҳузурида ҳимоя қилиш ҳамда Вазирлар Маҳкамасида ишлаб чиқилишида ва Ўзбекистон Республикаси Президенти Администрациясида кўриб чиқилишида иштирок этиш;
14) «Норматив-ҳуқуқий ҳужжатлар тўғрисида»ги, «Қонунлар лойиҳаларини тайёрлаш ва уларни Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлисининг Қонунчилик палатасига киритиш тартиби тўғрисида»ги Ўзбекистон Республикасининг қонунларига ва Вазирлар Маҳкамасининг 2016 йил 17 октябрдаги 345-сон қарори билан тасдиқланган Давлат ва хўжалик бошқаруви органлари, маҳаллий ижро этувчи ҳокимият органларининг қонун лойиҳаларига доир фаолиятининг намунавий регламентига мувофиқ Вазирликнинг қонун лойиҳаларини тайёрлаш фаолиятини ташкил этиш;
15) Вазирликка тақдим этилган таклифлар ва норматив-ҳуқуқий ҳужжатлар лойиҳаларининг тўлиқ ва ҳар томонлама кўриб чиқилишини таъминлаш, уларни Ўзбекистон Республикаси Президенти Администрацияси Регламенти ва Вазирлар Маҳкамаси Регламентида белгиланган муддатларда келишиш (виза қўйиш);
16) Вазирликнинг қонунчилик ҳужжатлари лойиҳаларини ишлаб чиқиш фаолиятини «Норматив-ҳуқуқий ҳужжатлар тўғрисида»ги, «Қонунлар лойиҳаларини тайёрлаш ва Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлисининг Қонунчилик палатасига киритиш тартиби тўғрисида»ги Ўзбекистон Республикаси қонунлари ва бошқа қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ ташкил этиш;
17) Вазирлик ваколатига тегишли масалалар бўйича норматив-ҳуқуқий ҳужжатларни қабул қилиш, зарур ҳолларда, бошқа вазирлик ва идоралар билан ҳамкорликда тегишли қарорлар қабул қилиш;
18) Вазирлик раҳбарлари ва ходимларининг хизмат сафарларини қонунчилик талабларига тўла мувофиқ равишда ташкил этиш, хизмат сафарларининг асосланганлиги, самарадорлиги ва натижадорлигини, хизмат сафарларига ажратиладиган маблағлардан оқилона фойдаланишни таъминлаш;
19) ўринбосарлари, Вазирлик тизимига кирувчи ташкилотлар, таркибий ва ҳудудий бўлинмалар раҳбарлари фаолиятининг самарадорлиги ва натижадорлигини доимий танқидий таҳлил қилиш, Вазирликнинг ҳайъат йиғилишларида уларнинг шахсий ҳисоботларини тинглаш, муҳокама якунлари бўйича зарур чоралар кўриш;
20) Вазирлик ходимларини рағбатлантириш ва интизомий жавобгарликка тортиш масалаларини ҳал этиш, алоҳида ўрнак кўрсатган ходимларни, ўринбосарларини рағбатлантириш ва интизомий жавобгарликка тортиш тўғрисида, шу жумладан, уларнинг эгаллаб турган лавозимида қолиши мақсадга мувофиқлиги масаласини кўриб чиқиш бўйича таклифлар киритиш, Ўзбекистон Республикасининг давлат мукофотлари билан тақдирлашга тақдим этиш, уларнинг шахсий масъулиятини ошириш юзасидан тизимли чораларни амалга ошириш;
21) Вазирлик ходимлари томонидан Вазирлик одоб-ахлоқ қоидаларига риоя этилишини назорат қилиш;
22) коррупцияга қарши курашишга оид қонунчилик ҳужжатлари талабларига мувофиқ Вазирлик тизимида коррупция ва бошқа ҳуқуқбузарликларнинг олдини олиш чораларини кўриш, шунингдек, ҳуқуқни қўллаш амалиёти ва қонунчиликни такомиллаштириш бўйича чора-тадбирларни ишлаб чиқиш ва амалга ошириш йўли билан уларни содир этишга имкон яратувчи омилларни аниқлаш, таҳлил қилиш, сабаб ва шароитларини бартараф этиш;
23) Вазирлик ходимлари томонидан манфаатлар тўқнашуви тўғрисидаги қонунчиликка риоя этилишини таъминлаш, шу жумладан, улар томонидан лавозим мажбуриятларини ёки хизмат ваколатларини бажариш чоғида манфаатлар тўқнашувига олиб келадиган ёки олиб келиши мумкин бўлган шахсий манфаатдорликка йўл қўймаслик чораларини кўриш;
24) Вазирлик ҳамда унинг таркибий ва ҳудудий бўлинмалари ишини ташкил этишнинг илғор шаклларини жорий этишни таъминлаш;
25) жисмоний ва юридик шахсларнинг мурожаатларини кўриб чиқиш ишларини қонунчиликка мувофиқ самарали ташкил этиш, жамоатчилик билан бевосита ва очиқ мулоқот ўрнатиш, шахсан қабул қилишни мунтазам равишда ўтказиш, шу жумладан, жисмоний ва юридик шахсларнинг вакилларини жойларга бориб қабул қилишни белгиланган муддатларда ва тартибда амалга ошириш;
26) Ўзбекистон Республикаси Президентининг Халқ қабулхоналари билан самарали ҳамкорликни, Вазирлик раҳбарлари ва ходимларининг улар фаолиятида фаол иштирок этишини ташкил этиш, Ўзбекистон Республикаси Президентининг Виртуал қабулхонасидан келиб тушадиган жисмоний ва юридик шахслар мурожаатларини ўз вақтида ва тўлиқ кўриб чиқилишини таъминлаш;
27) давлат сирлари билан ишлашда қонунчилик талабларига риоя этиш;
28) Вазирлик марказий аппарати штат жадвали ва харажатлар сметасини, шунингдек, Вазирликнинг таркибий ва ҳудудий бўлинмалари низомларини ҳамда идоравий мансуб ташкилотлар уставларини тасдиқлаш;
29) Вазирлик марказий аппарати ходимлари, таркибий бўлинмалар ҳамда идоравий мансуб ташкилотлар раҳбарларини қонунчилик ҳужжатларида белгиланган тартибда лавозимга тайинлаш ва лавозимидан озод этиш;
30) Вазирлик, ҳудудий бўлинмалар, идоравий мансуб ташкилотлар мансабдор шахслари бажариши мажбурий бўлган буйруқлар ишлаб чиқиш ва топшириқлар бериш, шунингдек, уларнинг ижросини ўрнатилган тартибда назорат қилиш;
31) Вазирлик марказий аппарати, ҳудудий бўлинмалар, идоравий мансуб ташкилотларнинг тасдиқланган тузилмалари ва штатлар жадвалига ходимларнинг чекланган сони ва иш ҳақи фонди доирасида ўзгартиришлар киритиш;
32) олий, ўрта махсус ва профессионал таълим, илм-фан ва инновациялар бўйича халқаро ва ҳукуматлараро алоқаларни кенгайтириш ва мустаҳкамлаш, хорижий инвестициялар ва грантларни жалб этиш бўйича халқаро тадбирларда иштирок этиш.
Вазир қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ бошқа вазифаларни ҳам амалга ошириши мумкин.
22. Қуйидагилар вазир ўринбосарларининг асосий функционал вазифалари ҳисобланади:
1) Ўзбекистон Республикаси Президентининг тегишли қарори билан Вазирликка юклатилган вазифа ва функцияларни амалга ошириш, тегишли таркибий бўлинмалар фаолиятини мувофиқлаштириш;
2) Ўзбекистон Республикаси Президентининг ҳужжатлари ва Вазирлар Маҳкамасининг қарорлари билан тасдиқланган Вазирлик фаолиятини янада такомиллаштириш бўйича концепциялар, комплекс дастурлар ва чора-тадбирларнинг ижросини таъминлаш;
3) вазир вақтинча бўлмаганда, тегишли буйруқ асосида унинг вазифаларини бажариш;
4) Вазирликнинг таркибий бўлинмалари фаолиятини мувофиқлаштириш, назорат қилиш ва уларга бевосита раҳбарлик қилиш, уларнинг ходимлари ўртасида вазифаларни тақсимлаш ҳамда шахсий жавобгарлигини белгилаш;
5) Вазирлик ва унинг тузилмавий ва бўйсунувчи бўлинмалари, олий, ўрта махсус ва профессионал таълим ташкилотлари фаолияти билан боғлиқ прогноз кўрсаткичларга эришиш юзасидан чора-тадбирларни ишлаб чиқиш ва раҳбариятга тақдим этиш;
6) Вазирлар Маҳкамасида, вазирлик ва идораларда бўлиб ўтадиган мажлисларда ваколат доирасида иштирок этиш;
7) Ўзбекистон Республикаси Президенти, Ўзбекистон Республикасининг Бош вазири ва унинг ўринбосарлари кўрсатмаларини сўзсиз бажариш;
8) Вазирликнинг таркибий бўлинмалари фаолиятида ижро интизомини мустаҳкамлаш бўйича комплекс чора-тадбирларни амалга ошириш, шунингдек, таркибий ва бўйсунувчи бўлинмалар раҳбарларининг шахсий жавобгарлигини ошириш бўйича чора-тадбирлар бажарилишини назорат қилиш, шунингдек, ижро интизоми мустаҳкамланиши учун топшириқлар ўз вақтида ва сифатли бажарилиши учун таркибий бўлинмалар раҳбарларининг шахсий масъулиятини ошириш чораларини кўриш;
9) давлат сирлари билан ишлашда қонунчилик талабларига риоя қилиш.
Вазир ўринбосарлари қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ бошқа вазифаларни ҳам амалга ошириши мумкин.
23. Қуйидагилар Вазирлик марказий аппарати таркибий бўлинмалари раҳбарларининг асосий функционал вазифалари ҳисобланади:
1) таркибий бўлинмалар фаолиятига бевосита раҳбарлик қилиш, ушбу бўлинмаларга юкланган вазифалар ва функцияларнинг бажарилишини ташкил этиш;
2) тегишли таркибий бўлинмалар ва Вазирлик тизимидаги ташкилотлар фаолиятини ўз ваколатлари доирасида мувофиқлаштириш;
3) прогноз кўрсаткичларнинг бажарилишини мунтазам таҳлил қилиш ҳамда таркибий бўлинмалар ушбу кўрсаткичларга сўзсиз эришишини таъминлашга қаратилган қўшимча чора-тадбирларни амалга ошириш бўйича вазир ёки унинг мутасаддилик қиладиган ўринбосарларига таклифлар киритиш;
4)Ўзбекистон Республикаси Президенти ва Вазирлар Маҳкамаси қарорлари ва топшириқлари ижросини таъминлаш, Вазирлик таркибий бўлинмалари ходимларининг ижро интизомини мустаҳкамлаш бўйича комплекс чора-тадбирларни амалга ошириш, топшириқлар ўз вақтида ва сифатли бажарилиши учун таркибий бўлинмалар ходимларининг шахсий масъулиятини ошириш чораларини кўриш;
5) Вазирлик ҳайъати қарорлари, вазир буйруқлари ҳамда топшириқлари ўз вақтида ва сифатли бажарилишини таъминлаш;
6) таркибий бўлинмаларнинг ҳар чораклик иш режалари ишлаб чиқилишини таъминлаш, уларни тасдиқлаш учун киритиш, кўрсатилган вазифалар ва тадбирлар ўз вақтида ва сифатли бажарилишини таъминлаш;
7) таркибий бўлинмаларга юкланган вазифалар бажарилишини назорат қилиш ва мувофиқлаштириш, Вазирлик тизимидаги ташкилотлар ва ҳудудий бошқармалар фаолиятига амалий ва методик ёрдам кўрсатиш;
8) таркибий бўлинмалар фаолиятига оид масалалар юзасидан қонунчиликни такомиллаштириш бўйича таклифларни ишлаб чиқиш ва уларни кўриб чиқиш учун Вазирлик раҳбариятига киритиш;
9) таркибий бўлинмаларда кадрларнинг профессионал даражасини, амалий тажрибага, юксак даражада ишлаш хусусиятларига ва маънавий-ахлоқий фазилатларга эга эканлигининг кафолатини таъминлаш, касб малакасини ошириш чораларини кўриш, кадрлар захирасини шакллантириш;
10) норматив-ҳуқуқий ҳужжатлар лойиҳаларининг таркибий бўлинмалар томонидан сифатли ишлаб чиқилишини ташкил этиш, Вазирликнинг таркибий бўлинмаларида тайёрланган ҳужжатлар лойиҳаларини кейинчалик Вазирлик раҳбарияти томонидан кўриб чиқиш, имзолаш (виза қўйиш), уларнинг Ўзбекистон Республикаси Президенти Администрациясининг Регламенти ва Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамаси Регламенти талабларига қатъий мувофиқ равишда Вазирлар Маҳкамасига ўз вақтида киритилишини таъминлаш, Вазирлик раҳбариятининг топшириғи бўйича норматив-ҳуқуқий ҳужжатлар лойиҳаларини Вазирлар Маҳкамасида ишлаб чиқишда иштирок этиш;
11) Вазирликка тақдим этилган таклифлар ва норматив-ҳуқуқий ҳужжатлар лойиҳаларини тўлиқ ва ҳар томонлама кўриб чиқиш, молиявий, иқтисодий, ҳуқуқий экспертиза ва бошқа экспертизадан пухта ўтказиш;
12) таркибий бўлинмалар ходимлари фаолиятининг самарадорлиги ва натижадорлигини мунтазам равишда танқидий таҳлил қилиш, йиғилишларда уларнинг шахсий ҳисоботларини эшитиш, якунлари бўйича зарур чора-тадбирлар кўриш;
13) таркибий бўлинмалар ходимларининг одоб-ахлоқ қоидалари талабларига риоя этишини таъминлаш;
14) давлат сирлари билан ишлашда қонунчилик талабларига риоя қилиш.
Вазирлик марказий аппарати таркибий бўлинмалари раҳбарлари қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ бошқа вазифаларни ҳам амалга ошириши мумкин.
24. Қуйидагилар Вазирлик тизимига кирувчи ташкилотлар ва ҳудудий бошқармалар раҳбарларининг асосий функционал вазифалари ҳисобланади:
1) Вазирлик тизимига кирувчи ташкилотлар ва ҳудудий бошқармалар фаолиятига умумий раҳбарлик қилиш, Ўзбекистон Республикаси Президенти, Вазирлар Маҳкамасининг тегишли қарорлари ва бошқа қонунчилик ҳужжатлари, шунингдек Вазирлик буйруқлари билан уларга юкланган вазифалар ва функциялар бажарилишини ташкил этиш;
2) Вазирлик тизимига кирувчи ташкилотлар ва ҳудудий бошқармалар фаолияти билан боғлиқ прогноз кўрсаткичларга эришишни сўзсиз таъминлаш бўйича амалий чора-тадбирларни ишлаб чиқиш ва қабул қилиш;
3) Ўзбекистон Республикаси Президенти ва Вазирлар Маҳкамасининг қарорлари ва топшириқлари ижросини таъминлаш, ижро интизомини мустаҳкамлаш бўйича комплекс чора-тадбирларни амалга ошириш, шунингдек, Ўзбекистон Республикаси Президентининг ва Ҳукуматининг ижро интизомини мустаҳкамлаш юзасидан қарорларига мувофиқ топшириқлар ўз вақтида ва сифатли бажарилиши учун Вазирлик тизимига кирувчи ташкилотлар ва ҳудудий бошқармалар раҳбарларининг шахсий масъулиятини ошириш чораларини кўриш;
4) Вазирлик ҳайъати қарорлари, вазирнинг буйруқлари ва топшириқлари ўз вақтида ва сифатли бажарилишини таъминлаш;
5) Вазирлик тизимига кирувчи ташкилотлар ва ҳудудий бошқармалар ваколати доирасидаги масалалар юзасидан маҳаллий ижро этувчи ҳокимияти органлари ва бошқа ташкилотлар билан ҳамкорлик қилиш;
6) ўз ўринбосарлари ваколатларини белгилаш, улар ўртасида вазифаларни тақсимлаш, бошқа мансабдор шахслар ваколатларини, фаолиятнинг алоҳида участкаларига раҳбарлик қилиш учун ўз ўринбосарлари ва бошқа мансабдор шахсларнинг шахсий жавобгарлик даражасини белгилаш;
7) Вазирлик тизимига кирувчи ташкилотлар ва ҳудудий бошқармалар фаолиятини режалаштиришни ташкил этиш, ўз ўринбосарларининг ҳар чораклик иш режаларини тасдиқлаш, уларнинг бажарилиши юзасидан назоратни таъминлаш;
8) Вазирлик тизимига кирувчи ташкилотлар ва ҳудудий бошқармаларда кадрларни танлаш ва жой-жойига қўйиш, уларнинг самарали фаолият кўрсатиши учун зарур шарт-шароитлар яратиш, кадрлар захирасини шакллантириш;
9) вазир номенклатурасига кирадиган бўш лавозимларга таклиф этилган кадрларнинг, шунингдек, ишга қабул қилинаётган бошқа кадрларнинг профессионал даражасини амалий тажрибага, юксак даражада ишлаш хусусиятларига ва маънавий-ахлоқий фазилатларга эга эканлигининг кафолатини таъминлаш;
10) ходимларни, ўз ўринбосарларини рағбатлантириш ва интизомий жавобгарликка тортиш масалаларини ҳал қилиш, шу жумладан, улар эгаллаб турган лавозимда қолиши мақсадга мувофиқлигига доир масалаларни кўриб чиқиш, шахсий масъулиятини ошириш бўйича мунтазам чора-тадбирлар кўриш;
11) ходимлар томонидан одоб-ахлоқ қоидалари талабларига риоя этилишини таъминлаш;
12) ҳуқуқни қўллаш амалиётини ва қонунчиликни такомиллаштиришга доир чора-тадбирларни ишлаб чиқиш ва амалга ошириш орқали ҳудудий бошқармалар тизимида қонунчилик талабларига мувофиқ коррупция ва бошқа ҳуқуқбузарликларнинг олдини олиш чораларини кўриш, шунингдек, уларнинг содир этилишига кўмаклашувчи сабаблар ва шарт-шароитларни аниқлаш, таҳлил қилиш, бартараф этиш;
13) прогноз кўрсаткичларнинг бажарилишини мунтазам таҳлил қилиш ҳамда ушбу кўрсаткичларга сўзсиз эришишни таъминлашга қаратилган қўшимча чора-тадбирларни амалга ошириш бўйича вазирнинг мутасаддилик қиладиган ўринбосарларига таклифлар киритиш;
14) ходимлар фаолиятининг самарадорлиги ва натижадорлигини тизимли равишда танқидий таҳлил қилиш, йиғилишларда уларнинг шахсий ҳисоботларини эшитиш, якунлари бўйича зарур чора-тадбирлар кўриш;
15) фаолиятига оид масалалар бўйича қонунчиликни такомиллаштириш, шунингдек, давлат хизматлари самарадорлиги, сифатини ва улардан эркин фойдаланишни ошириш бўйича таклифлар ишлаб чиқиш ҳамда уларни Вазирлик раҳбариятига киритиш;
16) жисмоний ва юридик шахсларнинг мурожаатларини кўриб чиқиш, қонунчилик билан белгиланган муддатларда ва тартибда аҳоли билан тўғридан-тўғри ва очиқ мулоқотни йўлга қўйиш, жисмоний ва юридик шахсларнинг вакилларини мунтазам равишда шахсан, шу жумладан, жойларга бориб қабул қилиш;
17) Ўзбекистон Республикаси Президентининг Халқ қабулхоналари билан самарали ҳамкорлик қилиш, уларнинг фаолиятида фаол иштирок этиш, жисмоний ва юридик шахсларнинг Ўзбекистон Республикаси Президенти Виртуал қабулхонасига тушган мурожаатларини ўз вақтида ва тўлақонли кўриб чиқиш;
18) ходимларнинг лавозим маошига мукофотлар, устамалар тўлаш, уларга моддий ёрдам бериш, мукофотлаш, рағбатлантириш ва уларга нисбатан интизомий чора қўллаш тўғрисида қарор қабул қилиш, давлат мукофотлари ва идоравий мукофотлар билан тақдирлаш тўғрисида Вазирликка таклифлар киритиш;
19) давлат сирини ёки қонун билан қўриқланадиган бошқа сирни ташкил этувчи маълумотларнинг ҳимоя қилинишини таъминлаш.
Вазирлик тизимига кирувчи ташкилотлар ва ҳудудий бошқармалар раҳбарлари қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ бошқа вазифаларни ҳам амалга ошириши мумкин.
6-боб. Вазирлик раҳбариятининг жавобгарлиги
25. Вазир Вазирликка юкланган вазифалар ва функцияларнинг бажарилиши учун шахсан жавоб беради.
26. Вазир ўринбосарлари:
Вазирлик назоратидаги таркибий бўлинмаларда Вазирликка юкланган вазифалар ва функцияларнинг бажарилиши;
ўз функционал мажбуриятларининг сифатли бажарилиши учун шахсан жавоб берадилар.
27. Марказий аппаратнинг таркибий бўлинмалари раҳбарлари:
тегишли таркибий бўлинмаларга юкланган вазифалар ва функциялар бажарилиши учун;
ўз функционал мажбуриятлари сифатли бажарилиши учун шахсан жавоб берадилар.
28. Вазирликнинг Қорақалпоғистон Республикаси, вилоятлар, Тошкент шаҳри ва туманлар (шаҳарлар)даги ҳудудий бўлинмалари раҳбарлари:
бўлинмаларга юкланган вазифалар ва функцияларнинг бажарилиши учун;
ўз функционал мажбуриятларининг сифатли бажарилиши учун шахсан жавоб берадилар.
7-боб. Вазирлик фаолиятини ташкил этиш
29. Вазирликка Ўзбекистон Республикаси Бош вазири тақдимномасига биноан Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси Қонунчилик палатаси маъқуллаганидан кейин Ўзбекистон Республикаси Президенти томонидан тасдиқланадиган ва лавозимдан озод этиладиган Вазир раҳбарлик қилади.
30. Вазир ўз мақомига кўра Вазирлар Маҳкамасининг аъзоси ҳисобланади.
31. Вазирнинг Ўзбекистон Республикаси Президенти томонидан лавозимга тайинланадиган ва лавозимдан озод этиладиган бир нафар биринчи ўринбосари ҳамда уч нафар ўринбосари бўлади.
32. Вазир бўлмаган даврда унинг ваколатлари вазирнинг биринчи ўринбосари, у бўлмаганда эса — Вазирнинг буйруғига биноан бошқа ўринбосар томонидан амалга оширилади.
33. Вазир:
Вазирлик фаолиятига якка бошчилик асосида умумий раҳбарлик қилади ва Вазирликка юкланган вазифалар ва функцияларнинг бажарилиши учун шахсан жавоб беради;
Вазирлик фаолиятининг алоҳида йўналишлари ва тузилмаларига раҳбарлик қилиш ва тизимига кирадиган ташкилотлар фаолияти учун вазир ўринбосарлари ва Вазирлик тизимининг бошқа мансабдор шахслари ваколатларини ва шахсий жавобгарлиги даражасини белгилайди;
ўз ваколати доирасида Вазирлик тизими ходимлари томонидан ижро этилиши шарт бўлган буйруқлар чиқаради ва кўрсатмалар беради;
ходимларнинг белгиланган умумий сони доирасида марказий аппарат харажатлар сметасини ва штат жадвалини тасдиқлайди, Вазирликнинг республика бюджетидан молиялаштириладиган идоравий мансуб ташкилотларининг харажатлар ва даромадлар сметаларини рўйхатдан ўтказади;
вазир маслаҳатчилари, Вазирлик тизимига кирадиган ташкилотлар, ҳудудий Давлат меҳнат инспекцияси раҳбари ва ўринбосарларини мустақил тарзда лавозимга тайинлайди ва лавозимдан озод этади.
Қорақалпоғистон Республикаси камбағалликни қисқартириш ва бандлик вазири, вилоятлар ва Тошкент шаҳри камбағалликни қисқартириш ва бандлик бошқармалари бошлиқларини Қорақалпоғистон Республикаси Вазирлар Кенгаши Раиси, вилоятлар ва Тошкент шаҳри ҳокимлари билан келишган ҳолда лавозимга тайинлайди ва лавозимдан озод этади.
Қорақалпоғистон Республикаси Камбағалликни қисқартириш ва бандлик вазирлиги, вилоятлар ва Тошкент шаҳри камбағалликни қисқартириш ва бандлик бошқармалари, туман (шаҳар) камбағалликни қисқартириш ва бандликка кўмаклашиш бўлимлари, шунингдек, Вазирликнинг тизимига кирадиган ташкилотлар тузилмасига, зарур бўлса, ходимларнинг умумий сони ва меҳнатга ҳақ тўлаш фонди доирасида ўзгартиришлар киритади;
Вазирлик марказий аппарати, ҳудудий бўлинма ва Вазирлик тизимидаги ташкилотларнинг раҳбарлари ва ходимлари учун фаолиятининг энг муҳим самарадорлик кўрсаткичларини (KPI) белгилайди ҳамда назорат қилади;
марказий аппарат бўлинмалари, Қорақалпоғистон Республикаси Камбағалликни қисқартириш ва бандлик вазирлиги, вилоятлар ва Тошкент шаҳри камбағалликни қисқартириш ва бандлик бошқармалари тўғрисидаги низомларни, туман (шаҳар) камбағалликни қисқартириш ва бандликка кўмаклашиш бўлимлари тўғрисидаги намунавий низомларни, Вазирлик тизимига кирадиган ташкилотлар уставларини белгиланган тартибда тасдиқлайди;
Вазирлик тизимида белгиланган тартибда молиявий ишларни ташкил этади, тизимига кирадиган ташкилотлар томонидан ўтказиладиган тадбирларни, шунингдек, мазкур соҳадаги илмий тадқиқотларни молиявий жиҳатдан таъминлайди;
қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ бошқа ваколатларни амалга оширади.
34. Туман (шаҳар) камбағалликни қисқартириш ва бандликка кўмаклашиш бўлимлари бошлиқлари тегишли туманлар (шаҳарлар) ҳокимлари томонидан Вазир, Қорақалпоғистон Республикаси камбағалликни қисқартириш ва бандлик вазири, вилоятлар ва Тошкент шаҳри камбағалликни қисқартириш ва бандлик бошқармалари бошлиқлари билан келишилган ҳолда лавозимга тайинланади ва лавозимдан озод этилади.
Қорақалпоғистон Республикаси Камбағалликни қисқартириш ва бандлик вазирлиги, вилоятлар ҳамда Тошкент шаҳри камбағалликни қисқартириш ва бандлик бошқармалари ҳамда туман (шаҳар) камбағалликни қисқартириш ва бандликка кўмаклашиш бўлимларига ишга қабул қилинган ходимлар мажбурий тартибда бир ҳафталик киришиш-мослашиш курсларидан, меҳнат органлари ходимлари эса мунтазам равишда Камбағалликни қисқартириш ва бандлик вазирлиги ходимларининг малакасини ошириш марказида ҳар уч йилда камида бир марта малака ошириш курсларидан ўтадилар.
35. Қорақалпоғистон Республикаси Камбағалликни қисқартириш ва бандлик вазирлиги, вилоятлар ҳамда Тошкент шаҳри камбағалликни қисқартириш ва бандлик бошқармалари тўғрисидаги низомлар Вазирнинг буйруқлари билан тасдиқланади.
Туман (шаҳар) камбағалликни қисқартириш ва бандликка кўмаклашиш бўлимлари тўғрисидаги низомлар туманлар (шаҳарлар) ҳокимлари билан келишилган ҳолда, Қорақалпоғистон Республикаси Камбағалликни қисқартириш ва бандлик вазирлиги, вилоятлар ҳамда Тошкент шаҳри камбағалликни қисқартириш ва бандлик бошқармалари буйруқлари билан тасдиқланади.
36. Марказ давлат муассасаси шаклидаги ташкилот ҳисобланади.
Марказга Вазир томонидан лавозимга тайинланадиган ва лавозимдан озод этиладиган директор раҳбарлик қилади.
Марказ директорининг Вазир томонидан лавозимга тайинланадиган ва лавозимдан озод этиладиган икки нафар ўринбосари, шу жумладан, бир нафар биринчи ўринбосари бўлади.
Марказ Бандлик жамғармаси маблағлари ҳисобидан молиялаштирилади.
Малака ошириш ўқув курсларини молиялаштириш йўналишлари ва ҳажмлари, шунингдек, малака оширишга жалб қилинган меҳнат органлари ходимлари сони Вазирлик томонидан белгиланади.
Марказда давлат органлари ва ташкилотлари ҳамда давлат улуши 50 фоиз ва ундан юқори бўлган хўжалик жамиятларининг инсон ресурслари билан ишлашга масъул таркибий тузилмаларининг раҳбар ва ходимлари шартнома асосида ҳар уч йилда камида бир марта меҳнат муносабатларини ташкил этиш бўйича малакасини ошириб боради.
37. Малакани баҳолаш марказларига Вазир томонидан лавозимга тайинланадиган ва лавозимдан озод этиладиган директор раҳбарлик қилади.
Малакани баҳолаш марказлари директорининг Вазир томонидан лавозимга тайинланадиган ва лавозимдан озод этиладиган уч нафар ўринбосари, шу жумладан, бир нафар биринчи ўринбосари бўлади.
Малакани баҳолаш марказлари давлат муассасаси шаклидаги ташкилот ҳисобланади.
38. Миллий техник малакани баҳолаш ва малака ошириш марказига Вазир томонидан лавозимга тайинланадиган ва лавозимдан озод этиладиган директор раҳбарлик қилади.
Миллий техник малакани баҳолаш ва малака ошириш маркази давлат таълим муассасаси шаклидаги ташкилот ҳисобланади. Вазирлик Миллий техник малакани баҳолаш ва малака ошириш маркази муассиси ҳисобланади.
Миллий техник малакани баҳолаш ва малака ошириш маркази директорининг Вазир томонидан лавозимга тайинланадиган ва лавозимдан озод этиладиган икки нафар ўринбосари, шу жумладан, бир нафар биринчи ўринбосари бўлади.
39. Малакани баҳолаш марказлари фаолияти Бандлик жамғармаси маблағлари, хўжалик фаолияти натижасида тушган маблағлар ва қонунчилик ҳужжатлари билан тақиқланмаган бошқа манбалар ҳисобидан молиялаштирилади.
40. Вазирликда Вазир (Ҳайъат раиси), вазир ўринбосарлари, маслаҳатчилари, шунингдек, Вазирлик фаолиятининг асосий йўналишларини мувофиқлаштирувчи таркибий бўлинмалар раҳбарларидан иборат ҳайъат тузилади.
Ҳайъатнинг сони ва шахсий таркиби Вазир тақдимномасига биноан Вазирлар Маҳкамаси томонидан тасдиқланади.
Ҳайъатга қуйидаги вазифалар юкланади:
камбағалликни қисқартириш, бандлик ва меҳнат муносабатлари, меҳнатни муҳофаза қилиш соҳасида давлат сиёсатини амалга оширишни янада такомиллаштириш бўйича аниқ чора-тадбирларни ишлаб чиққан ҳолда, Вазирлик фаолиятининг қонунчиликда белгиланган асосий йўналишларини танқидий кўриб чиқиш;
қонунчилик ҳужжатларида, Ўзбекистон Республикаси Президентининг қарорларида ва Ҳукумат қарорларида белгиланган вазифаларнинг ўз вақтида ва сифатли амалга оширилишини таъминлаш бўйича Вазирлик ва унинг тузилмавий бўлинмалари раҳбарларининг шахсий масъулиятини оширишга доир аниқ чоралар кўрган ҳолда, қуйи ташкилотлар раҳбарларининг ҳисоботларини тизимли равишда эшитиб боришни ташкил қилиш;
Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2024 йил 23 сентябрда қабул қилинган «Камбағалликни қисқартириш ва аҳоли турмуш фаровонлигини ошириш борасидаги чора-тадбирларни янги босқичга олиб чиқиш тўғрисида»ги ПФ-143-сон Фармони ҳамда «Камбағалликдан фаровонлик сари» дастурини амалга ошириш бўйича биринчи навбатдаги чора-тадбирлар тўғрисида»ги ПҚ-330-сон қарорига мувофиқ «Камбағалликдан фаровонлик сари» дастури ижросини ташкил қилишнинг яхлит тизимини жорий этиш;
ижро интизоми даражасини ошириш, жисмоний ва юридик шахслар мурожаатларини, шу жумладан, Ўзбекистон Республикаси Президентининг Виртуал қабулхонаси ва Халқ қабулхоналаридан тушаётган мурожаатларни ўз вақтида ҳамда сифатли кўриб чиқиш асосида Ўзбекистон Республикаси Президенти ва Вазирлар Маҳкамаси топшириқлари бажарилиши юзасидан самарали назоратни таъминлаш ва бандлик соҳасидаги энг зарур муаммоларни ҳал қилиш бўйича аниқ чора-тадбирларни ишлаб чиқиш;
Ҳайъатнинг кенгайтирилган кўчма мажлислари ўтказилишини ташкил этиш, камбағалликни қисқартириш ва бандлик, меҳнат бозори, меҳнат муносабатлари бўйича долзарб масалаларнинг жойларда муҳокама этилишини таъминлаш, шунингдек, юзага келган муаммоларни бартараф этиш бўйича тегишли қарорлар ишлаб чиқиш ва қабул қилиш;
Вазирлик номенклатурасига кирадиган лавозимларга кадрларни танлаш, жойлаштириш, тайёрлаш ва қайта тайёрлаш масалаларини кўриб чиқиш.
Ҳайъат, шунингдек, Вазирлик ваколатига кирадиган бошқа масалаларни ҳам кўриб чиқишга ҳақли.
Ҳайъат мажлисларига Вазирлик ваколатига кирадиган масалалар бўйича бошқа вазирлик ва идоралар, маҳаллий ижро этувчи ҳокимият органлари, бошқа давлат ва жамоат ташкилотлари раҳбарлари таклиф этилиши мумкин.
Ҳайъат, агар унинг мажлисида ҳайъат таркибининг ярмидан кўпи қатнашган тақдирда, ваколатли ҳисобланади. Кўриб чиқилаётган масалалар юзасидан қарорлар оддий кўпчилик овози билан қабул қилинади.
Ҳайъат қарорлари Вазирнинг буйруқлари билан амалга оширилади. Вазир ва ҳайъат аъзолари ўртасида келишмовчиликлар пайдо бўлган тақдирда, Вазир пайдо бўлган келишмовчиликлар тўғрисида Вазирлар Маҳкамасига ахборот берган ҳолда, мустақил равишда қарор қабул қилади. Ҳайъат аъзолари ҳам ўз фикр-мулоҳазаларини Вазирлар Маҳкамасига хабар қилишлари мумкин.
Ҳайъат фаолияти тартиби унинг ҳайъат тасдиқлайдиган регламентида белгиланади.
8-боб. Ўзбекистон Республикаси Камбағалликни қисқартириш ва бандлик вазирлигининг Давлат меҳнат инспекцияси
1-§. Инспекциянинг асосий вазифалари ва функциялари
41. Ўзбекистон Республикаси Камбағалликни қисқартириш ва бандлик вазирлигининг Давлат меҳнат инспекция (кейинги ўринларда — Инспекция) Ўзбекистон Республикаси Камбағалликни қисқартириш ва бандлик вазирлигининг таркибий бўлинмаси ҳисобланади.
42. Инспекция ўз фаолиятини бевосита ва ўз ҳудудий инспекциялари орқали амалга оширади.
43. Мулкчилик ва ташкилий-ҳуқуқий шаклидан қатъи назар, барча ташкилотлар мансабдор шахслари, фуқаролар — иш берувчилар, шунингдек, Ўзбекистон Республикаси ҳудудида меҳнат фаолияти ҳуқуқига доир тасдиқнома асосида меҳнат қилаётган чет эллик фуқаролар томонидан меҳнат, аҳоли бандлиги, меҳнатни муҳофаза қилиш, иш берувчининг фуқаролик жавобгарлигини мажбурий суғурталаш тўғрисидаги қонунчилик ҳужжатлари, меҳнат хавфсизлиги ва гигиенаси ҳамда меҳнат жараёнида тазйиқ ва зўравонликка йўл қўймаслик ва унинг ҳар қандай шаклда намоён бўлишининг олдини олиш масалаларига доир тартибга солиш соҳасидаги норматив ҳужжатлар ҳамда меҳнат стандартлари талабларига риоя этишини назорат қилиш — меҳнат ва меҳнатни муҳофаза қилиш соҳасидаги давлат назоратининг предмети ҳисобланади.
44. Қуйидагилар Инспекциянинг асосий вазифалари ҳисобланади:
мулкчилик ва ташкилий-ҳуқуқий шаклидан қатъи назар, барча ташкилотлар мансабдор шахслари, шунингдек, фуқаролар — иш берувчилар томонидан меҳнат ва меҳнатни муҳофаза қилиш, аҳоли бандлиги, иш берувчининг фуқаролик жавобгарлигини мажбурий суғурта қилиш тўғрисидаги қонунчилик ҳужжатлари, меҳнат тўғрисидаги бошқа норматив-ҳуқуқий ҳужжатлар, меҳнат хавфсизлиги ва гигиенаси ҳамда меҳнат жараёнида тазйиқ ва зўравонликка йўл қўймаслик ва унинг ҳар қандай шаклда намоён бўлишининг олдини олиш масалаларига доир норматив-ҳуқуқий ҳужжатлар ҳамда меҳнат стандартлари талабларига риоя этилиши устидан давлат назоратини амалга ошириш;
республикадаги меҳнатни муҳофаза қилиш ҳолатини, меҳнат фаолияти билан боғлиқ бахтсиз ҳодисалар сабабларини мунтазам таҳлил қилиш, уларни бартараф этиш йўлларини ишлаб чиқиш;
меҳнат ва меҳнатни муҳофаза қилиш соҳасидаги қонунчилик ҳужжатлари нормалари бузилишининг олдини олиш ҳамда меҳнат тўғрисидаги битимлар ва меҳнат ҳақидаги бошқа ҳуқуқий ҳужжатларнинг, иш берувчилар томонидан қабул қилинадиган буйруқларнинг меҳнат қонунчилигига мувофиқлиги юзасидан мониторинг ўтказиш;
иш ўринларини меҳнат шароитлари ва асбоб-ускунанинг жароҳат етказиш хавфи юзасидан аттестациядан ўтказиш сифати устидан давлат назоратини ва экспертизадан ўтказилишини амалга ошириш;
мажбурий меҳнатга йўл қўймаслик ва уни тўлиқ бартараф этиш чораларини кўриш ҳамда айбдор мансабдор шахсларни қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ жавобгарликка тортиш, шунингдек, мажбурий меҳнатга йўл қўймаслик ва уни бартараф этиш чора-тадбирларининг ишлаб чиқилиши ва амалга оширилишини манфаатдор вазирликлар, идоралар ва жамоат ташкилотлари билан биргаликда ташкил этиш;
меҳнатни муҳофаза қилиш соҳасидаги хизматлар бозори профессионал иштирокчиларининг фаолияти юзасидан белгиланган тартибда мониторинг юритиш ва уларнинг фаолиятини такомиллаштириш, шу жумладан, улар томонидан кўрсатиладиган хизматлар сифатини ошириш тўғрисида таклифлар тайёрлаш;
меҳнат ва меҳнатни муҳофаза қилиш тўғрисидаги қонунчилик ҳужжатларини қўллаш ва уларга риоя этиш масалалари бўйича ходимлар ва иш берувчиларга маслаҳат ва услубий ёрдам бериш, меҳнат фаолияти билан боғлиқ бахтсиз ҳодисаларнинг ҳамда меҳнат жараёнида тазйиқ ва зўравонликка йўл қўймаслик ва унинг ҳар қандай шаклда намоён бўлишининг олдини олишга доир профилактика ишларини ўтказиш;
мулкчилик ва ташкилий-ҳуқуқий шаклидан қатъи назар, барча ташкилотларда меҳнат ҳуқуқлари ва меҳнатни муҳофаза қилиш, иш берувчининг фуқаролик жавобгарлигини мажбурий суғурта қилиш, аҳоли бандлиги тўғрисидаги қонунчилик талабларига риоя этилишини камерал назоратдан ўтказиш;
меҳнат, меҳнатни муҳофаза қилиш ва меҳнат гигиенаси соҳасидаги давлат дастурлари, норматив-ҳуқуқий ҳужжатлар ва бошқа ҳужжатлар, шунингдек, фуқароларнинг хавфсизлик ва гигиена талабларига жавоб берадиган қулай меҳнат шароитларида ишлашга бўлган ҳуқуқларини таъминлашга доир таклифлар ва чора-тадбирларни ишлаб чиқиш ва амалга оширишда иштирок этиш;
Халқаро меҳнат ташкилоти ҳамда бошқа халқаро ташкилотлар билан Инспекция фаолиятига оид масалаларда ўзаро ҳамкорлик қилиш.
45. Инспекция ўзига юкланган вазифаларга мувофиқ қуйидаги функцияларни амалга оширади:
1) мулкчилик ва ташкилий-ҳуқуқий шаклидан қатъи назар, барча ташкилотлар мансабдор шахслари, шунингдек, фуқаролар — иш берувчилар томонидан меҳнат ва меҳнатни муҳофаза қилиш, аҳоли бандлиги, иш берувчининг фуқаролик жавобгарлигини мажбурий суғурта қилиш тўғрисидаги қонунчилик ҳужжатлари, меҳнат тўғрисидаги бошқа норматив-ҳуқуқий ҳужжатлар, меҳнат хавфсизлиги ва гигиенаси ҳамда меҳнат жараёнида тазйиқ ва зўравонликка йўл қўймаслик ва унинг ҳар қандай шаклда намоён бўлишининг олдини олиш масалаларига доир техник тартибга солиш соҳасидаги норматив ҳужжатлар ҳамда меҳнат стандартлари талабларига риоя этилиши устидан давлат назоратини амалга ошириш йўналишида:
иш берувчилар томонидан меҳнат тўғрисидаги қонунчилик ҳужжатлари, аҳоли бандлиги, иш берувчининг фуқаролик жавобгарлигини мажбурий суғурта қилиш тўғрисидаги қонунчилик, меҳнат тўғрисидаги бошқа норматив-ҳуқуқий ҳужжатлар, меҳнатни муҳофаза қилиш қоидалари, меҳнат хавфсизлиги ва гигиенаси ҳамда меҳнат жараёнида тазйиқ ва зўравонликка йўл қўймаслик ва унинг ҳар қандай шаклда намоён бўлишининг олдини олиш масалаларига доир техник тартибга солиш соҳасидаги норматив ҳужжатлар ҳамда меҳнат стандартлари талабларига риоя этилишини текширади;
назорат предметига мувофиқ қонунчилик ҳужжатларига риоя этилиши устидан мониторинг ўтказади ва қонун бузилиши ҳолатларини бартараф этиш юзасидан иш берувчиларга (унинг вакилига) кўрсатмалар беради;
жамоа шартномаларида ва бошқа ички ҳужжатларда назарда тутилган мажбуриятлар бажарилишини назорат қилади;
хотин-қизлар меҳнатидан фойдаланиш тақиқланган ноқулай меҳнат шароитларида бажариладиган ишлар рўйхатини ҳамда оғир юкларни кўтаришда ва ташишда хотин-қизлар учун чекланган юк нормалари тўғри қўлланиши бўйича давлат назоратини амалга оширади;
ўн саккиз ёшга тўлмаган шахсларнинг меҳнатидан фойдаланилиши тақиқланган оғир ишларнинг ҳамда зарарли ёки хавфли меҳнат шароитларидаги ишларнинг рўйхати, шунингдек, уларнинг оғир юкларни кўтариши ва ташиши чоғида йўл қўйиладиган энг кўп нормалари тўғри қўлланиши бўйича назоратни амалга оширади;
меҳнатни муҳофаза қилиш бўйича мутахассисларга малака сертификати берилишини ҳамда берилган малака сертификатларининг реестри юритилишини таъминлайди;
ходимларнинг шахсий ва жамоавий ҳимоя воситалари, ишлаб чиқариш муҳитини назорат қилиш ускуналари билан тўғри таъминланганини, шунингдек, ноқулай ва алоҳида тусга эга бўлган шароитларда ишлаганлик учун ходимларга имтиёзлар ва компенсациялар берилишини назорат қилади;
ходимларнинг ҳаёти ва соғлиғига етказилган зарарни қоплаш бўйича иш берувчилар томонидан тўловлар амалга оширилишини қонунчилик ҳужжатларида белгиланган тартибда назорат қилади;
ходимларнинг муайян тоифалари (хотин-қизлар, вояга етмаганлар, олий ва ўрта махсус, профессионал таълим ташкилотлари талабалари, ногиронлиги бўлган шахслар, Қуролли Кучлар сафидан бўшатилган шахслар, одам савдосидан жабрланганлар ва бошқалар) учун қонунчилик ҳужжатларида назарда тутилган меҳнат ҳуқуқлари ҳамда кафолатларига риоя этилишини назорат қилади;
иш берувчилар томонидан тақдим этилган Ўзбекистон Республикаси ҳудудида меҳнат фаолияти ҳуқуқига доир тасдиқномалар шартларига риоя этилишини, чет эллик фуқароларнинг касбий-малакавий мансублиги доирасида фаолият юритаётгани, юқори малакали ва малакали мутахассислар учун белгиланган миқдорда ойлик иш ҳақи тўланишини текширади;
ўтказилган назорат тадбирлари натижаларига кўра меҳнат хавфсизлиги талабларига жавоб бермайдиган ва ходимларнинг соғлиғи ёки ҳаётига хавф соладиган ташкилотлар (унинг айрим бўлинмалари) фаолиятини ёки ишлаб чиқариш воситаларидан фойдаланишни улар меҳнат хавфсизлиги талабларига мувофиқлаштирилгунига қадар 10 кундан ортиқ бўлмаган муддатга қонунчилик ҳужжатларида белгиланган тартибда тўхтатиб туради;
2) республикадаги меҳнатни муҳофаза қилиш ҳолатини, меҳнат фаолияти билан боғлиқ бахтсиз ҳодисалар сабабларини мунтазам таҳлил қилиш, уларни бартараф этиш йўлларини ишлаб чиқиш йўналишида:
меҳнат фаолияти билан боғлиқ бахтсиз ҳодисаларни қонунчилик ҳужжатларида белгиланган тартибда текширади ва ҳисобини юритади;
меҳнат фаолияти билан боғлиқ бахтсиз ҳодисалар сабабларини таҳлил қилади ва уларнинг олдини олиш бўйича таклифлар ишлаб чиқади;
3) меҳнат ва меҳнатни муҳофаза қилиш соҳасидаги қонунчилик ҳужжатлари нормалари бузилишининг олдини олиш ҳамда меҳнат тўғрисидаги битимлар ва бошқа ички ҳужжатларнинг, иш берувчилар томонидан қабул қилинадиган буйруқларнинг меҳнат қонунчилигига мувофиқлиги юзасидан мониторинг ўтказиш йўналишида:
меҳнат муносабатлари субъектлари, шу жумладан, касаначилик шартлари асосида меҳнат фаолиятини амалга оширувчи ходимлар ҳамда шахсий томорқа, деҳқон ва фермер хўжаликларида банд бўлган шахсларнинг меҳнат ҳуқуқлари ҳимоясини таъминлайди;
меҳнат ва меҳнатни муҳофаза қилиш, аҳоли бандлиги ҳамда иш берувчининг фуқаролик жавобгарлигини мажбурий суғурта қилиш тўғрисидаги қонунчилик ҳужжатлари бузилгани аниқланган ҳолатлар юзасидан уларга барҳам бериш ва уларнинг юзага келишига кўмаклашадиган шарт-шароитларни бартараф этиш учун ҳуқуқий тартибга солиш чораларини кўради;
меҳнат ва меҳнатни муҳофаза қилиш, аҳоли бандлиги ҳамда иш берувчининг фуқаролик жавобгарлигини мажбурий суғурта қилиш тўғрисидаги қонунчилик ҳужжатларида касаба уюшмаларига ва ходимларнинг бошқа вакиллик органларига берилган ҳуқуқларни амалга оширишга кўмаклашади, шунингдек, уларга иш берувчилар риоя этишини ўрганади;
меҳнат тўғрисидаги битимлар ва бошқа ички ҳужжатларнинг, иш берувчиларнинг меҳнат муносабатлари соҳасидаги буйруқлари қонунчилик ҳужжатларига мос келишини тизимли таҳлил қилади;
томонлар имзолаган тармоқ келишувларни, унинг иловаларини белгиланган тартибда билдириш рўйхатидан ўтказади;
меҳнат ва меҳнатни муҳофаза қилиш тўғрисидаги битимлар ва бошқа ички ҳужжатларнинг, иш берувчиларнинг меҳнат муносабатлари масалаларига доир буйруқлари қонунчилик ҳужжатларига мос келмаслиги аниқланганда хулосалар беради;
4) иш ўринларини меҳнат шароитлари ва асбоб-ускунанинг жароҳат етказиш хавфи юзасидан аттестациядан ўтказиш сифати устидан давлат назоратини ва экспертизадан ўтказилишини амалга ошириш йўналишида:
иш ўринларини меҳнат шароитлари ва асбоб-ускунанинг жароҳат етказиш хавфи юзасидан аттестациядан ўтказиш сифати устидан давлат назоратини амалга оширади;
меҳнат шароитларини давлат экспертизасидан ўтказади;
давлат назорати ва текшируви органлари, шунингдек, суд мурожаатлари бўйича меҳнат шароитлари юзасидан давлат экспертизасини ўтказади ҳамда тегишли хулосалар беради;
5) мажбурий меҳнатга йўл қўймаслик ва уни тўлиқ бартараф этиш чораларини кўриш ҳамда айбдор мансабдор шахсларни қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ жавобгарликка тортиш, шунингдек, мажбурий меҳнатга йўл қўймаслик ва уни бартараф этиш чора-тадбирларининг ишлаб чиқилиши ва амалга оширилишини манфаатдор вазирликлар, идоралар ва жамоат ташкилотлари билан биргаликда ташкил этиш йўналишида:
манфаатдор вазирликлар, идоралар ва жамоат ташкилотлари билан биргаликда мажбурий меҳнатга йўл қўймаслик ва уни тўлиқ бартараф этиш, шу жумладан, айбдор шахсларни қонун ҳужжатларига мувофиқ жавобгарликка тортиш орқали бартараф этиш бўйича чора-тадбирларни ишлаб чиқиш ва амалга оширишни ташкил этади;
бирор-бир шаклда мажбурий меҳнатдан фойдаланиш билан боғлиқ хавф-хатарни ўз вақтида аниқлаш ва бартараф этиш орқали ходимларнинг кафолатланган меҳнат ҳуқуқларини таъминлаш юзасидан қонунчилик ҳужжатлари нормалари ижросини назорат қилади;
мажбурий меҳнатдан фойдаланиш ва камситиш юзасидан аниқланган ҳар бир ҳолат бўйича қонун бузилишига йўл қўйган мансабдор шахсларга нисбатан жавобгарликка тортиш чораларини кўради;
вояга етмаган шахсларнинг меҳнатга маъмурий тарзда мажбурлаш ҳолати бўйича маълумотларни ҳуқуқни муҳофаза қилувчи органларга ҳуқуқий баҳо бериш учун юборади;
6) меҳнатни муҳофаза қилиш соҳасидаги хизматлар бозори профессионал иштирокчиларининг фаолияти юзасидан белгиланган тартибда мониторинг юритиш ва уларнинг фаолиятини такомиллаштириш, шу жумладан, улар томонидан кўрсатиладиган хизматлар сифатини ошириш юзасидан таклифлар тайёрлаш йўналишида:
меҳнатни муҳофаза қилиш соҳасидаги хизматлар бозори профессионал иштирокчилари томонидан амалга оширадиган хизматлари сифати юзасидан ташкилотларда бир йилда камида бир маротаба сўровномалар ўтказади;
меҳнатни муҳофаза қилиш соҳасидаги хизматлар бозори профессионал иштирокчиларининг амалга оширилган ишлари тўғрисидаги маълумотлари ва ҳисоботларини танлов асосида жойларга бориб ўрганади;
меҳнатни муҳофаза қилиш соҳасидаги хизматлар бозори профессионал иштирокчилари тўғрисидаги маълумотларни доимий равишда таҳлил қилиб боради;
мониторинг натижасида қонунчилик талабларининг бузилиш ҳолатлари аниқланган тақдирда, камчиликлар ва уларни бартараф этиш муддатларини белгилаган ҳолда меҳнатни муҳофаза қилиш соҳасидаги хизматлар бозори профессионал иштирокчисига ёзма кўрсатма юборади;
меҳнатни муҳофаза қилиш соҳасидаги хизматлар бозори профессионал иштирокчиларининг хизмат кўрсатиш турлари бўйича мониторинг якунларига асосан уларнинг рейтингини юритади;
меҳнатни муҳофаза қилиш соҳасидаги хизматлар бозори профессионал иштирокчилари фаолиятида ўтказилган мониторинг натижаларида жиддий қонун бузилиши ҳолатлари аниқланган тақдирда, уларнинг фаолиятини қонунчиликда белгиланган тартибда тўхтатиб туриш бўйича судга даъво аризалари киритади;
мониторинг ва таҳлилларга асосан меҳнатни муҳофаза қилиш соҳасидаги хизматлар бозори профессионал иштирокчиларининг фаолиятини такомиллаштириш, шу жумладан, улар томонидан кўрсатиладиган хизматлар сифатини ошириш юзасидан таклифлар тайёрлайди;
7) меҳнат ва меҳнатни муҳофаза қилиш тўғрисидаги қонунчилик ҳужжатларини қўллаш ва уларга риоя этиш масалалари бўйича ходимлар ва иш берувчиларга маслаҳат ва услубий ёрдам бериш, меҳнат фаолияти билан боғлиқ бахтсиз ҳодисаларнинг ҳамда меҳнат жараёнида тазйиқ ва зўравонликка йўл қўймаслик ва унинг ҳар қандай шаклда намоён бўлишининг олдини олишга доир профилактика ишларини ўтказиш йўналишида:
Инспекция ваколатига кирадиган масалалар юзасидан амалий, консультатив ва услубий ёрдам кўрсатиш учун ишонч телефонлари жорий этилишини ва ишлаб туришини таъминлайди;
ишонч телефони рақамларига келиб тушган муаммоли масалалар юзасидан статистик ҳисобот юритади, уларни таҳлил қилади ҳамда муаммоли ва салбий омилларни бартараф этиш юзасидан, шу жумладан, инспекторлар фаолияти бўйича таклифлар ишлаб чиқади;
меҳнат муносабати субъектлари учун ҳуқуқий тарғибот, семинарлар, тушунтириш ишлари ва амалий машғулотлар ташкил этади;
тадбиркорлик субъектларига почта алоқаси ёки электрон ахборот тизимлари орқали уларнинг фаолияти юзасидан қонунчилик талаблари бузилишининг олдини олишга қаратилган тавсиялар, иш берувчилар томонидан содир этилаётган тизимли ҳуқуқбузарликларнинг сабаблари ва уларга имкон берувчи шарт-шароитлар бўйича хабарномалар юборади;
амалдаги меҳнат қонунчилиги талабларини тушунтириш юзасидан оммавий ахборот воситаларида чиқишлар қилади;
8) мулкчилик ва ташкилий-ҳуқуқий шаклидан қатъи назар, барча ташкилотларда меҳнат ҳуқуқлари ва меҳнатни муҳофаза қилиш, иш берувчининг фуқаролик жавобгарлигини мажбурий суғурта қилиш, аҳоли бандлиги тўғрисидаги қонунчилик талабларига риоя этилишини камерал назоратдан ўтказиш йўналишида:
меҳнат ва меҳнатни муҳофаза қилиш тўғрисидаги қонунчилик ҳужжатлари бузилишига доир жисмоний ва юридик шахсларнинг мурожаатларини кўриб чиқади;
зарур ҳолларда, мурожаатда кўрсатилган ҳолатларни аниқлаштириш мақсадида иш берувчини (унинг вакилини) чақириб олади ҳамда уларнинг тушунтиришларини олади;
меҳнат ва меҳнатни муҳофаза қилиш соҳасидаги давлат назоратига мувофиқ қонунчилик ҳужжатлари бузилишига доир жисмоний ва юридик шахслар мурожаатларини зарур ҳолларда жойнинг ўзига бориб кўриб чиқади;
мурожаат предметига тааллуқли ҳужжатларни иш берувчидан сўраб олади;
Инспекцияда мавжуд маълумотлар асосида ташкилотларда меҳнат ҳуқуқлари ва меҳнатни муҳофаза қилиш, иш берувчининг фуқаролик жавобгарлигини мажбурий суғурта қилиш, аҳоли бандлиги тўғрисидаги қонунчилик талабларига риоя этилишини таҳлил қилади;
9) меҳнат, меҳнатни муҳофаза қилиш ва меҳнат гигиенаси соҳасидаги давлат дастурлари, норматив-ҳуқуқий ҳужжатлар ва бошқа ҳужжатлар, шунингдек, фуқароларнинг хавфсизлик ва гигиена талабларига жавоб берадиган қулай меҳнат шароитларида ишлашга бўлган ҳуқуқларини таъминлашга доир таклифлар ва чора-тадбирларни ишлаб чиқиш ва амалга оширишда иштирок этиш йўналишида:
меҳнат ва меҳнатни муҳофаза қилиш, аҳолини иш билан таъминлаш ва иш берувчининг фуқаролик жавобгарлигини мажбурий суғурта қилиш тўғрисидаги қонунчилик ҳужжатларига риоя этилиши юзасидан ўтказилган текширувлар ва мониторинг материалларини таҳлил қилади ҳамда умумлаштиради;
меҳнат ва меҳнатни муҳофаза қилиш, аҳоли бандлигига доир амалдаги норматив-ҳуқуқий ҳужжатларни ва ходимларнинг меҳнат ҳуқуқлари ва манфаатларига риоя этилишини ва ҳимоясини, уларнинг ишлаш жараёнида меҳнат шарт-шароитларини ва хавфсизлигини таъминлашга доир меҳнат ҳуқуқи нормаларини ўз ичига олган бошқа норматив-ҳуқуқий ҳужжатларни таҳлил қилади, зарур бўлганда, қонунчилик ҳужжатларига ўзгартириш ва қўшимчалар юзасидан таклифлар киритади;
меҳнат ва меҳнатни муҳофаза қилиш, аҳоли бандлиги ва иш берувчининг фуқаролик жавобгарлигини мажбурий суғурта қилиш тўғрисидаги қонунчилик ҳужжатларини такомиллаштириш юзасидан таклифлар тайёрлайди;
меҳнатни муҳофаза қилишга доир давлат дастурлари ва бошқа дастурларни ишлаб чиқишда иштирок этади;
меҳнат ва меҳнатни муҳофаза қилиш, аҳоли бандлиги ва иш берувчининг фуқаролик жавобгарлигини мажбурий суғурта қилиш соҳасидаги норматив-ҳуқуқий ҳужжатлар лойиҳаларини ва ҳужжатларни белгиланган тартибда ишлаб чиқишда иштирок этади;
10) Халқаро меҳнат ташкилоти ҳамда бошқа халқаро ташкилотлар билан Инспекция фаолиятига оид масалаларда ўзаро ҳамкорлик қилиш йўналишида:
Халқаро меҳнат ташкилотининг Инспекция фаолиятига оид конвенцияларини таҳлил қилиб боради;
Халқаро меҳнат ташкилоти конвенцияларини миллий қонунчилик ҳужжатларига имплементация қилиш бўйича халқаро ташкилотлар билан ҳамкорлик қилади;
Инспекция фаолиятига оид Халқаро меҳнат ташкилоти ва бошқа халқаро ташкилотларнинг форумлар, конференциялар, семинарларда иштирок этади.
46. Инспекция қонунчилик ҳужжатларида назарда тутилган бошқа функцияларни ҳам амалга ошириши мумкин.
2-§. Инспекциянинг ҳуқуқлари, мажбуриятлари ва жавобгарлиги
47. Инспекциянинг мансабдор шахслари ўзларига юкланган вазифалар ва функцияларни бажариш учун қуйидаги ҳуқуқларга эга:
мулкчилик ва ташкилий-ҳуқуқий шаклидан қатъи назар, барча ташкилотлар мансабдор шахсларидан, шунингдек, фуқаролар — иш берувчилардан назорат функцияларини бажариш учун зарур ҳужжатлар, ахборот, статистик маълумотлар ва маълумотномаларни сўраб олиш;
Инспекцияга юкланган вазифаларни амалга оширишда давлат органлари ва бошқа ташкилотларнинг ахборот дастурларидан олиниши мумкин бўлган маълумотлардан фойдаланиш;
иш берувчилар томонидан меҳнат тўғрисидаги қонунчилик, аҳолининг бандлиги, иш берувчининг фуқаролик жавобгарлигини мажбурий суғурта қилиш, ногиронлиги бўлган шахсларнинг ҳуқуқлари тўғрисидаги қонунчилик, меҳнат тўғрисидаги бошқа ҳуқуқий ҳужжатлар, меҳнатни муҳофаза қилиш қоидалари ҳамда меҳнат стандартлари талабларига риоя этилиши устидан давлат назоратини ва текширувини амалга ошириш;
текширув ва ўрганиш (мониторинг) давомида фото-видео тасвирга тушириш, тушунтиришлар ҳамда бошқа маълумотларни олиш, шунингдек, заруратга кўра, таржимон, экспертларни жалб этиш ва экспертиза тайинлаш;
мулкчилик ва ташкилий-ҳуқуқий шаклидан қатъи назар, барча ташкилотлар мансабдор шахсларига, шунингдек, фуқаролар — иш берувчиларга меҳнат ва меҳнатни муҳофаза қилиш соҳасидаги давлат назорати предметига мувофиқ қонунчилик ҳужжатлари бузилишини бартараф этиш, жумладан, қонунчилик ҳужжатларига зид бўлган буйруқлар ва бошқа ҳужжатларни белгиланган тартибда тўхтатиб туриш, зарур ҳолларда уларни белгиланган тартибда бекор қилиш тўғрисида бажарилиши мажбурий бўлган ёзма кўрсатмалар бериш;
меҳнат ва меҳнатни муҳофаза қилиш тўғрисидаги қонунчилик ҳужжатлари бузилишига доир даъволар, шунингдек, меҳнат жараёнида ходимлар ҳаёти ва соғлиғига етказилган зарарни қоплаш масалалари юзасидан судда эксперт ёки мутахассис сифатида иштирок этиш;
меҳнат фаолияти билан боғлиқ бахтсиз ҳодисаларни текшириш ва ҳисобини юритиш (текширувларда иштирок этиш);
маъмурий ҳуқуқбузарликлар тўғрисидаги ишларни кўриб чиқиш ва маъмурий жавобгарликка тортиш чораларини кўриш, шунингдек, ҳуқуқбузарлик ҳолатида жиноят аломатлари мавжуд материалларни ҳуқуқни муҳофаза қилиш органларга юбориш;
ташкилотларнинг мансабдор шахсларига меҳнат ва меҳнатни муҳофаза қилиш соҳасидаги қонунчилик ҳужжатлари бузилишини бартараф этиш ҳамда қонунчилик ҳужжатларига зид бўлган буйруқлари ва бошқа ҳужжатларини белгиланган тартибда тўхтатиб туриш тўғрисида тақдим этилган ёзма кўрсатмалар ижросини назорат қилиш;
ташкилотларнинг меҳнат ва меҳнатни муҳофаза қилиш, аҳоли бандлиги ва иш берувчининг фуқаролик жавобгарлигини мажбурий суғурта қилиш тўғрисидаги қонунчилик ҳужжатларига зид бўлган буйруқлари ва бошқа ҳужжатларини белгиланган тартибда тўхтатиб туриш, зарур ҳолларда, уларни белгиланган тартибда бекор қилиш юзасидан кўрсатмалар киритиш;
ташкилотларнинг меҳнат хавфсизлиги талабларига жавоб бермайдиган ва ходимларнинг ҳаёти ёки соғлиғига хавф туғдирадиган фаолиятини ёки ускуналардан фойдаланишни қонунчилик ҳужжатларида белгиланган тартибда тўхтатиб туриш;
ходимларнинг меҳнатни муҳофаза қилишга доир талабларга мос келмайдиган ҳамда мувофиқлик сертификатига эга бўлмаган шахсий ва жамоавий ҳимоя воситаларидан фойдаланишни тақиқлаш;
ҳуқуқбузарликлар содир этишга тайёргарлик кўрилаётганлиги ҳақида маълумотлар бўлса, меҳнат ва аҳоли бандлиги, меҳнатни муҳофаза қилиш, иш берувчининг фуқаролик жавобгарлигини мажбурий суғурта қилиш тўғрисидаги қонунчилик ҳужжатлари бузилишига йўл қўймаслик ҳақида ташкилот мансабдор шахсларига, шунингдек, иш берувчи фуқароларга огоҳлантиришлар киритиш;
меҳнат ва аҳоли бандлиги, меҳнатни муҳофаза қилиш, иш берувчининг фуқаролик жавобгарлигини мажбурий суғурта қилиш тўғрисидаги қонунчилик ҳужжатлари бузилишини, шунингдек, уларнинг келиб чиқишига сабаб бўладиган шарт-шароитларни бартараф этиш тўғрисида юқори турувчи ташкилотлар ва ҳуқуқни муҳофаза қилиш органларига тақдимномалар, юқорида кўрсатилган қонунчилик ҳужжатларини бузишда айбдор бўлган ташкилотлар ва мансабдор шахсларга нисбатан қонунчилик ҳужжатларида белгиланган тартибда чоралар кўриш тўғрисида таклифлар киритиш;
текшириш ўтказиш, жисмоний ва юридик шахсларнинг мурожаатларини ўрганиш, шунингдек, Инспекция ваколатига кирувчи масалалар бўйича ахборот-таҳлилий материалларни тайёрлаш учун вазирликлар, идоралар, илмий ва таълим муассасалари ва бошқа ташкилотлар вакилларини чақириш ва жалб этиш;
иш берувчилар томонидан Ўзбекистон Республикаси ҳудудида меҳнат фаолияти ҳуқуқига доир тасдиқномалар шартларига риоя этилмагани, чет эллик фуқаролар касбий-малакавий мансублиги доирасида фаолият юритмагани, юқори малакали ва малакали мутахассислар учун белгиланган миқдорда ойлик иш ҳақи тўланмагани аниқланганда, ушбу қонун бузилишлари иш берувчи томонидан белгиланган муддатларда бартараф этилмаган ҳолларда, Ўзбекистон Республикаси ҳудудида меҳнат фаолияти ҳуқуқига доир тасдиқномаларнинг амал қилишини тугатиш ҳақида қарор қабул қилиш;
Инспекция ваколатига кирадиган масалалар юзасидан ташкилот ва ходим (ходимлар) ўртасидаги меҳнат низосини кўриб чиқиш тўғрисидаги даъво билан судга ёки бошқа органга мурожаат қилиш;
меҳнат ва меҳнатни муҳофаза қилиш, меҳнат жараёнида ходимларнинг ҳаёти ва соғлиғига етказилган зарарни қоплаш тўғрисида қонунчилик ҳужжатлари бузилиши ҳақидаги даъволар бўйича судда эксперт ёки мутахассис сифатида иштирок этиш;
меҳнат ва аҳоли бандлиги, меҳнатни муҳофаза қилиш ва иш берувчининг фуқаролик жавобгарлигини мажбурий суғурта қилиш юзасидан ходимларнинг ва меҳнат муносабатлари бошқа субъектларининг шикоятларини қонунчилик ҳужжатларида белгиланган тартибда кўриб чиқиш;
ходимлар ва меҳнат муносабатларининг бошқа субъектлари шикоятларини кўриб чиқишда иштирок этиш учун ташкилотлар мансабдор шахсларини (уларнинг вакилларини) чақириш, улардан ҳолат юзасидан оғзаки ҳамда ёзма тушунтиришлар олиш ҳамда шикоятни кўриб чиқиш учун зарур ҳужжатларни талаб қилиб олиш;
белгиланган тартибда меҳнатни муҳофаза қилиш бўйича ўқувдан, йўл-йўриқдан ўтмаган ва билимлари текширилмаган ходимларни ишдан четлатиш тўғрисида таклифлар киритиш;
Инспекция мансабдор шахсларининг қонуний фаолиятига аралашган, тўсқинлик қилган ёки таъсир ўтказган, шунингдек, унинг қонуний талабларини бажармаган шахсларга нисбатан маъмурий ҳуқуқбузарлик тўғрисидаги баённома расмийлаштириш;
Инспекциянинг мансабдор шахслари қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ бошқа ҳуқуқларга ҳам эга бўлиши мумкин.
48. Инспекциянинг мансабдор шахслари ўз ваколатлари доирасида меҳнат ва аҳоли бандлиги, меҳнатни муҳофаза қилиш ва иш берувчининг фуқаролик жавобгарлигини мажбурий суғурта қилиш соҳасидаги назоратини амалга оширишда:
меҳнат ва аҳоли бандлиги, меҳнатни муҳофаза қилиш ва иш берувчининг фуқаролик жавобгарлигини мажбурий суғурта қилиш тўғрисидаги қонунчилик ҳужжатлари талаблари бузилишининг олдини олиш, уларни аниқлаш ва уларга чек қўйиш бўйича қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ берилган ваколатларни ўз вақтида ва тўлиқ бажариши;
Ўзбекистон Республикаси қонунчилик ҳужжатларига ва халқаро шартномалар нормаларига, текширилаётган юридик шахс, якка тартибдаги тадбиркор ҳуқуқлари ва қонуний манфаатларига риоя қилиши;
мулкчилик шаклидан қатъи назар, барча ташкилотлар мансабдор шахсларига, шунингдек, фуқаро — иш берувчиларга текширув ўтказишда иштирок этишга тўсқинлик қилмаслиги ҳамда текширув предметига тааллуқли масалалар юзасидан тушунтиришлар бериши;
текширув ўтказиш вақтида иштирок этаётган раҳбарга, бошқа мансабдор шахсга ёки юридик шахснинг ваколатли вакилига, якка тартибдаги тадбиркорга, унинг ваколатли вакилига ҳамда фуқаро — иш берувчига текширув предметига тааллуқли ахборот ва ҳужжатларни тақдим этиши;
раҳбарни, бошқа мансабдор шахсни ёки юридик шахснинг ваколатли вакилини, якка тартибдаги тадбиркорни, унинг ваколатли вакилини ҳамда фуқаро — иш берувчини текширув натижалари билан таништириши;
қонунчилик ҳужжатларида белгиланган текширувлар ўтказиш тартиби ва муддатларига риоя қилиши шарт.
49. Инспекция Камбағалликни қисқартириш ва бандлик вазирлигининг таркибий бўлинмаси бўлиб, унинг мансабдор шахслари ўз ваколатларини амалга оширишда назорат предметига мувофиқ давлат органларидан мустақилдир ҳамда Ўзбекистон Республикаси Конституцияси ва қонунчилик ҳужжатларига амал қилади.
50. Инспекциянинг мансабдор шахслари ўз зиммасига юкланган вазифалар ва функцияларни самарасиз бажарганлиги, шунингдек, ғайриқонуний ҳаракатлари ёки ҳаракатсизлиги учун қонунчилик ҳужжатларида белгиланган тартибда жавоб беради.
3-§. Инспекция фаолиятини ташкил этиш
51. Инспекциянинг ташкилий тузилмаси Қорақалпоғистон Республикаси Камбағалликни қисқартириш ва бандлик вазирлиги, вилоятлар ва Тошкент шаҳри камбағалликни қисқартириш ва бандлик бошқармаларининг инспекцияларидан (кейинги ўринларда — ҳудудий инспекциялар) иборат.
Давлат меҳнат ҳуқуқ инспектори лавозимига олий юридик маълумотга эга бўлган шахслар тайинланади.
Меҳнатни муҳофаза қилиш бўйича давлат техник инспекторлари ҳамда меҳнат шароитлари бўйича (бош) давлат эксперти лавозимига олий муҳандис-техник маълумотга эга бўлган шахслар тайинланади.
Қишлоқ хўжалиги соҳасида меҳнат инспектори лавозимига олий юридик ёки олий муҳандис-техник маълумотга эга бўлган шахслар тайинланади.
52. Инспекция ва ҳудудий инспекцияларнинг инспекторлари ҳамда меҳнат шароитлари бўйича экспертлари Вазирлик томонидан белгиланган тартибда Камбағалликни қисқартириш ва бандлик вазирлиги ходимларининг малакасини ошириш марказида ишга қабул қилингандан кейин бир ой ичида бир ойлик мажбурий тайёрлаш, шунингдек, даврий малака ошириш курсларидан ўтишлари керак.
53. Инспекцияга Вазир томонидан лавозимга тайинланадиган ва лавозимдан озод этиладиган бошлиқ раҳбарлик қилади.
Инспекцияси бошлиғи бир вақтнинг ўзида Ўзбекистон Республикаси Бош давлат меҳнат инспектори ҳисобланади.
Инспекция бошлиғи лавозимига олий юридик ёки олий муҳандис-техник маълумотли, меҳнат ёки меҳнатни муҳофаза қилиш тизимида камида уч йиллик иш стажига эга шахс тайинланиши мумкин.
54. Инспекция бошлиғининг меҳнатига ҳақ тўлаш бўйича разряди вазир ўринбосари разрядидан 5 фоизга камайтирилган миқдорда белгиланади.
55. Инспекция бошлиғи Вазир томонидан лавозимга тайинланадиган ва лавозимдан озод этиладиган қуйидаги икки нафар ўринбосарларга эга бўлади:
Инспекция бошлиғининг меҳнат ҳуқуқи бўйича ўринбосари — Бош давлат меҳнат ҳуқуқ инспектори;
Инспекция бошлиғининг меҳнатни муҳофаза қилиш бўйича ўринбосари — Меҳнатни муҳофаза қилиш бўйича бош давлат техник инспектори.
Инспекция бошлиғининг меҳнат ҳуқуқи бўйича ўринбосари лавозимига олий юридик маълумотга ва мутахассислиги бўйича камида уч йиллик иш стажига эга шахс тайинланади.
Инспекция бошлиғининг меҳнатни муҳофаза қилиш бўйича ўринбосари лавозимига олий муҳандис-техник маълумотга ва мутахассислиги бўйича камида уч йиллик иш стажига эга шахс тайинланади.
56. Меҳнатни муҳофаза қилиш, иш берувчининг фуқаролик жавобгарлигини мажбурий суғурта қилиш ҳамда меҳнат жараёнида тазйиқ ва зўравонлик ва унинг ҳар қандай шаклда намоён бўлишига йўл қўймаслик тўғрисидаги қонунчилик ҳужжатларига риоя этилишини давлат томонидан назорат қилиш ваколатларига Инспекциянинг қуйидаги мансабдор шахслари эга:
Инспекция бошлиғи — Ўзбекистон Республикаси бош давлат меҳнат инспектори;
Инспекция бошлиғининг меҳнатни муҳофаза қилиш бўйича ўринбосари — Меҳнатни муҳофаза қилиш бўйича бош давлат техник инспектори;
Инспекциянинг меҳнатни муҳофаза қилиш бошқармаси бошлиғи — Меҳнатни муҳофаза қилиш бўйича давлат техник катта инспектори;
Инспекциянинг меҳнатни муҳофаза қилиш бўйича давлат техник инспектори;
Инспекциянинг меҳнат шароитлари бўйича бош давлат эксперти;
ҳудудий инспекция бошлиғи — ҳудудий бош давлат меҳнат инспектори;
ҳудудий инспекция бошлиғи ўринбосари — ҳудудий меҳнатни муҳофаза қилиш бўйича бош давлат техник инспектори;
ҳудудий инспекциянинг меҳнатни муҳофаза қилиш бўйича давлат техник инспекторлари;
ҳудудий инспекциянинг меҳнат шароитлари бўйича давлат эксперти;
ҳудудий инспекциянинг қишлоқ хўжалиги соҳасида давлат меҳнат инспекторлари.
57. Меҳнат ва аҳоли бандлиги тўғрисидаги қонунчилик ҳужжатларига риоя этилишини давлат томонидан назорат қилиш ваколатларига Инспекциянинг қуйидаги мансабдор шахслари эга:
Инспекция бошлиғи — Ўзбекистон Республикаси бош давлат меҳнат инспектори;
Инспекция бошлиғининг меҳнат ҳуқуқи бўйича ўринбосари — Бош давлат меҳнат ҳуқуқ инспектори;
Инспекциянинг меҳнат ҳуқуқи бошқармаси бошлиғи — давлат меҳнат ҳуқуқ катта инспектори;
Инспекциянинг давлат меҳнат ҳуқуқ инспекторлари;
ҳудудий инспекция бошлиғи — ҳудудий бош давлат меҳнат инспектори;
ҳудудий инспекция бошлиғи ўринбосари — ҳудудий бош давлат меҳнат ҳуқуқ инспектори;
ҳудудий инспекциянинг давлат меҳнат ҳуқуқ инспекторлари;
ҳудудий инспекциянинг қишлоқ хўжалиги соҳасида давлат меҳнат инспекторлари.
58. Инспекция ўз фаолиятини Вазир томонидан тасдиқланадиган иш режалари асосида амалга оширади.
59. Инспекция бошлиғи ўз зиммасига юкланган вазифаларни амалга ошириш учун:
1) Инспекция ва ҳудудий инспекциялар фаолиятига умумий раҳбарлик қилади, уни мувофиқлаштиради;
2) ҳудудий инспекциялар бошлиқларининг ҳисоботларини чоракда камида бир марта эшитади;
3) Инспекция ва ҳудудий инспекцияларнинг барча мансабдор шахсларининг аввал берилган кўрсатмалари, тақдимномалари, қарорларини кўриб чиқади, ўзгартиради ва лозим бўлганда бекор қилади;
4) Инспекция ва ҳудудий инспекцияларнинг барча мансабдор шахсларининг билим савиясини ва малакасини доимий ошириб бориш бўйича чоралар кўради, ўз ваколатлари доирасида бажарилиши шарт бўлган кўрсатма ва топшириқлар беради;
5) Ўзбекистон Республикаси Камбағалликни қисқартириш ва бандлик вазирлиги буйруқлари ва кўрсатмаларининг тегишлича ижросини таъминлайди;
6) Инспекцияга юкланган вазифа ва функциялар ўз вақтида ва сифатли бажарилиши, ўзига тақдим этилган ҳуқуқлар ва юкланган мажбуриятлар ижро этилиши учун шахсан жавоб беради;
7) Вазирга:
Инспекция ва ҳудудий инспекциялар фаолиятига оид норматив-ҳуқуқий ҳужжатлар лойиҳалари;
Инспекция ва ҳудудий инспекцияларнинг ташкилий-штат тузилмаларига ўзгартиришлар киритиш тўғрисида таклифлар;
Инспекция ҳамда ҳудудий инспекциялар ходимларини рағбатлантириш ва интизомий жавобгарликка тортиш тўғрисида, шу жумладан, уларни эгаллаб турган лавозимида қолиш-қолмаслик масаласини кўриб чиқиш бўйича тақдимномалар;
ходимларга мартаба даражалари ва касбий тоифа бериш тўғрисида таклифлар;
Инспекция ва ҳудудий инспекцияларнинг ходимларини рағбатлантириш, уларни Ўзбекистон Республикаси давлат мукофотларига тақдим этиш ҳақида таклифлар;
Инспекция фаолияти натижалари тўғрисида ҳар ойлик ҳисоботлар киритади;
8) ўз ваколати доирасида Инспекция фаолиятини ташкил этиш, шу жумладан, меҳнат фаолияти билан боғлиқ бахтсиз ҳодисалар юзасидан махсус текшириш ташкил этиш масалалари бўйича Инспекция ва ҳудудий инспекцияларнинг барча ходимлари томонидан бажарилиши шарт бўлган кўрсатмалар ва топшириқлар беради;
9) Инспекция ходимларининг самарали тақсимланишини ташкил этади, шу жумладан, муайян функцияларни бажарувчи айрим ходимларни Инспекцияга юкланган бошқа ишларга жалб қилиши мумкин;
10) қонунчилик ҳужжатларига ва ушбу Низомга мувофиқ бошқа ваколатларни амалга оширади.
60. Инспекция бошлиғи йўқлигида унинг ваколатларини Вазирнинг буйруғига биноан Инспекция бошлиғининг ўринбосарларидан бири бажаради.
61. Суд органлари томонидан қарор қабул қилингандан кейин қарорга боғлиқ масалалар юзасидан қўшимча хулосалар, тушунтиришлар Инспекция ва ҳудудий инспекциялар томонидан берилмайди.
62. Ҳудудий инспекцияларга Вазирнинг буйруғига асосан лавозимга тайинланадиган ва лавозимдан озод этиладиган инспекция бошлиғи раҳбарлик қилади.
Ҳудудий инспекция бошлиғи ўринбосари Вазирнинг буйруғига асосан лавозимга тайинланади ва лавозимдан озод этилади.
Ҳудудий инспекция бошлиғи ва унинг ўринбосари лавозимига олий юридик ёки олий муҳандис-техник маълумотга эга бўлган, меҳнат ёки меҳнатни муҳофаза қилиш тизимида камида уч йиллик иш стажига эга шахс тайинланади.
Ҳудудий инспекция бошлиғи лавозимига олий юридик маълумотга эга бўлган шахс тайинланганда, унинг ўринбосари лавозимига олий муҳандис-техник маълумотга эга шахс тайинланади.
Ҳудудий инспекция бошлиғи лавозимига олий муҳандис-техник маълумотга эга бўлган шахс тайинланганда, унинг ўринбосари лавозимига олий юридик маълумотга эга шахс тайинланади.
Ҳудудий инспекция бошлиғи ўз фаолиятида Камбағалликни қисқартириш ва бандлик вазирлиги, Қорақалпоғистон Республикаси Камбағалликни қисқартириш ва бандлик вазирлиги, тегишли вилоятлар ҳамда Тошкент шаҳри камбағалликни қисқартириш ва бандлик бошқармалари бошлиғига бўйсунади ҳамда ҳисобот беради.
63. Ҳудудий инспекциялар бошлиқлари тегишли ҳудудлар доирасида:
ҳудудий инспекцияга раҳбарлик қилади, ҳудудий инспекциянинг мансабдор шахслари фаолиятини мувофиқлаштиради;
ҳудудий инспекциянинг мансабдор шахсларининг аввал берилган кўрсатмалари, тақдимномалари ва қарорларини кўриб чиқиш, уларни ўзгартириш ва лозим бўлганда бекор қилиш ҳуқуқига эга;
Қорақалпоғистон Республикаси камбағалликни қисқартириш ва бандлик вазири, вилоятлар ҳамда Тошкент шаҳри камбағалликни қисқартириш ва бандлик бошқармалари бошлиқларининг (кейинги ўринларда — ҳудудий бандлик бошқармалари бошлиқлари) инспекция фаолиятига оид буйруқларини ва кўрсатмалари, Инспекциянинг кўрсатмаларининг тегишли равишда ижро этилишини таъминлайди;
ўз ваколатлари доирасида ҳудудий инспекция ходимларига кўрсатма ва топшириқлар беради;
ҳудудий инспекцияга юкланган вазифалар ва функцияларнинг ўз вақтида ва сифатли бажарилиши учун шахсан жавоб беради;
Ўзбекистон Республикасининг қонунчилик ҳужжатларига ва юқори турувчи органларнинг қарорларига мувофиқ инспекция фаолияти билан боғлиқ бошқа ваколатларни бажаради.
64. Ҳудудий инспекциялар ўз фаолияти тўғрисида Инспекцияга ҳар ойнинг 5-санасидан кечикмай, белгиланган тартибда ойлик, чораклик ва йиллик ҳисоботлар тақдим этади.
65. Ҳудудий инспекцияларнинг давлат меҳнат ҳуқуқ инспекторлари, меҳнатни муҳофаза қилиш бўйича давлат техник инспекторлари, меҳнат шароитлари бўйича экспертлари ва қишлоқ хўжалиги соҳасида давлат меҳнат инспекторлари Инспекциянинг ёзма розилигига асосан Қорақалпоғистон Республикаси камбағалликни қисқартириш ва бандлик вазири ҳамда ҳудудий бандлик бошқармалари бошлиқлари томонидан лавозимга тайинланади ва лавозимдан озод этилади.
66. Инспекция ва ҳудудий инспекциялар ходимлари Ўзбекистон Республикаси Камбағалликни қисқартириш ва бандлик вазирлиги томонидан тасдиқланган ягона намунадаги гувоҳномаларга эга бўлади.
Инспекциянинг мансабдор шахсларига, ҳудудий инспекциялар бошлиқлари ва уларнинг ўринбосарларига хизмат гувоҳномалари Вазир томонидан берилади.
Ҳудудий инспекцияларнинг мансабдор шахсларига хизмат гувоҳномалари Қорақалпоғистон Республикаси камбағалликни қисқартириш ва бандлик вазири ҳамда ҳудудий бандлик бошқармалари бошлиқлари томонидан берилади.
67. Тадбиркорлик субъектлари фаолиятини текширишга рухсат бериш тўғрисидаги тегишли намунадаги гувоҳномалар Инспекциянинг мансабдор шахсларига Ўзбекистон Республикаси Камбағалликни қисқартириш ва бандлик вазирлиги томонидан тегишли аттестация натижаларига кўра берилади.
Тадбиркорлик субъектлари фаолиятини текширишга рухсат бериш тўғрисидаги тегишли намунадаги гувоҳномалар ҳудудий инспекцияларнинг мансабдор шахслари ҳамда туман (шаҳар) камбағалликни қисқартириш ва бандликка кўмаклашиш бўлими давлат меҳнат ҳуқуқ инспекторларига Қорақалпоғистон Республикаси Камбағалликни қисқартириш ва бандлик вазирлиги, вилоятлар ва Тошкент шаҳри камбағалликни қисқартириш ва бандлик бошқармалари томонидан аттестация натижаларига кўра берилади.
68. Инспекцияга биринчи марта ишга кирган шахсларга қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ уч ойгача синов муддати белгиланади, бундан ишга қабул қилинганда дастлабки синов белгиланмайдиган шахслар мустасно.
69. Коррупция ва бошқа суиистеъмолликларнинг олдини олиш ва уларга йўл қўймаслик, ходимнинг шахсий ва иш юзасидан фазилатларини, унинг фаолияти самарадорлигини ўрганиш, шунингдек, Инспекция фаолиятининг турли йўналишларида малака ва иш тажрибасига эга кадрлар захирасини шакллантириш мақсадида ходимлар ротацияси амалга оширилиши мумкин, бундан қонунчиликка мувофиқ ротация қилинмайдиган шахслар мустасно.
Ходимлар ротацияси, қоида тариқасида, Инспекция бошлиғининг тақдимномасига биноан эгаллаб турган лавозимида уч йил ишлаганидан кейин амалга оширилиши мумкин.
Ходимлар ротациясини амалга ошириш тартиби Вазир томонидан тасдиқланади.
70. Ходимнинг эгаллаб турган лавозимига мувофиқлигини аниқлаш мақсадида Вазир томонидан тасдиқланадиган аттестация ўтказиш тўғрисидаги низомда белгиланган тартибда ва муддатларда аттестация ўтказилади.
Аттестация ўтказишда ходимнинг эгаллаб турган лавозимига лойиқлиги, шунингдек, унинг кейинги фаолияти ва навбатдаги мартаба даражаси ва касбий тоифалар бериш бўйича таклифлар кўриб чиқилади.
Ходимлар аттестациядан Ўзбекистон Республикаси Камбағалликни қисқартириш ва бандлик вазирлиги томонидан тасдиқланган аттестация ўтказиш тўғрисидаги низомга мувофиқ Ўзбекистон Республикаси Камбағалликни қисқартириш ва бандлик вазирлигининг аттестация комиссияси томонидан ўтказилади.
71. Инспекция ва ҳудудий инспекциялар ўз расмий бланкасига эга бўлади.
72. Инспекция ва ҳудудий инспекциялар ходимлари назорат қилувчи ва ҳуқуқни муҳофаза қилиш органлари томонидан ўтказиладиган текширувларга (текширув гуруҳларига) мутахассис хулосасини олиш зарурати юзага келганда жалб қилиниши мумкин.
Бунда Инспекция ва ҳудудий инспекциялар ходимлари бир ойда ўн иш кунидан ортиқ бўлган муддатга текширувларга (текшириш гуруҳларига) жалб қилиниши мумкин эмас.
73. Инспекция ва ҳудудий инспекциялар ходимлари Вазирнинг буйруғи асосида ҳар ойда қўллаган маъмурий ҳуқуқбузарликлар бўйича ундирилган жарималар суммасининг 10 фоизигача бўлган миқдорда, бироқ меҳнатга ҳақ тўлашнинг энг кам миқдорининг 35 бараваридан кўп бўлмаган миқдорда мукофотланади.
4-§. Мартаба даражалари ва касбий тоифаларни бериш ҳамда улардан маҳрум қилиш
74. Олий юридик маълумотга эга инспекция ходимларига адлия органларининг даражали унвонларини бериш тартиби татбиқ этилади.
Инспекция ходимларига мартаба даражаларини бериш тартиби Адлия вазирлиги ҳамда Вазирлик томонидан белгиланади.
75. Инспекция ходимларига мартаба даражалари олий юридик маълумотга эга ва аттестациядан ижобий ўтган бўлса, малака ва иш стажига мувофиқ эгаллаган лавозими, аввалги иш ёки хизмат жойи бўйича берилган махсус унвонлар ҳисобга олинган ҳолда изчиллик тартибида, Вазирнинг тақдимномасига биноан адлия органлари ходимларига мартаба даражаларини бериш тартибида берилади.
Олий юридик маълумотга эга Инспекция ходимларига қуйидаги мартаба даражалари берилади:
1-даражали адлия маслаҳатчиси;
2-даражали адлия маслаҳатчиси;
3-даражали адлия маслаҳатчиси;
1-даражали юрист;
2-даражали юрист;
3-даражали юрист.
75. Инспекция ходимларига қуйидаги мартаба даражалари берилади:
1-даражали адлия маслаҳатчиси — Инспекция бошлиғига;
2-даражали адлия маслаҳатчиси — Инспекция бошлиғининг меҳнат ҳуқуқи бўйича ўринбосарига, Инспекциянинг бошқарма ва бўлим бошлиқларига ҳамда ҳудудий инспекция бошлиғига;
3-даражали адлия маслаҳатчиси — Инспекциянинг давлат меҳнат ҳуқуқ инспекторига ва ҳудудий инспекция бошлиқларининг меҳнат ҳуқуқи бўйича ўринбосарларига;
1, 2 ва 3-даражали юрист — ҳудудий инспекцияларнинг давлат меҳнат ҳуқуқ инспекторларига;
Тегишли малака бўйича иш тажрибасига эга бўлмаган ходимларга лавозимга тайинланганидан кейин камида 6 ойдан сўнг мартаба даражаси берилади.
76. Инспекция ходимларига касбий тоифалар олий муҳандис-техник маълумотга эга ва аттестациядан муваффақиятли ўтган бўлса, малакаси ва иш стажига мувофиқ изчиллик тартибида берилади.
Олий муҳандис-техник маълумотга эга ходимларга қуйидаги касбий тоифалар берилади:
III тоифали меҳнатни муҳофаза қилиш бўйича давлат техник инспектори;
II тоифали меҳнатни муҳофаза қилиш бўйича давлат техник инспектори;
I тоифали меҳнатни муҳофаза қилиш бўйича давлат техник инспектори;
олий тоифали меҳнатни муҳофаза қилиш бўйича давлат техник инспектори.
Касбий тоифалар:
олий тоифали меҳнатни муҳофаза қилиш бўйича давлат техник инспектори — Инспекция бошлиғига;
I тоифали меҳнатни муҳофаза қилиш бўйича давлат техник инспектори — инспекция бошлиғининг меҳнатни муҳофаза қилиш бўйича ўринбосарига, Инспекциянинг бошқарма ва бўлим бошлиқларига ҳамда ҳудудий инспекциялар бошлиқларига;
II тоифали меҳнатни муҳофаза қилиш бўйича давлат техник инспектори — Инспекциянинг меҳнатни муҳофаза қилиш бўйича давлат техник инспекторларига, меҳнат шароитлари бўйича бош давлат экспертига ва ҳудудий инспекциялар бошлиқларининг ўринбосарларига;
III тоифали меҳнатни муҳофаза қилиш бўйича давлат техник инспектори — ҳудудий инспекцияларнинг меҳнатни муҳофаза қилиш бўйича давлат техник инспекторлари ва меҳнат шароитлари бўйича экспертларига берилади.
Тегишли малака бўйича иш тажрибасига эга бўлмаган ходимларга лавозимга тайинланганидан кейин камида 6 ойдан сўнг касбий тоифа берилади.
9-боб. Вазирлик фаолияти самарадорлиги ва натижадорлигини баҳолаш мезонлари ва иш индикаторлари
77. Вазирлик фаолиятининг самарадорлиги ва натижадорлиги мунтазам равишда баҳолаб борилади.
78. Вазирлик фаолиятининг самарадорлиги ва натижадорлигига берилган баҳолар Вазир томонидан тасдиқланадиган Вазирлик фаолиятининг самарадорлиги ва натижадорлигини баҳолаш мезонлари ва иш индикаторларига асосан амалга оширилади.
79. Вазирлик фаолиятининг самарадорлиги ва натижадорлигини баҳолаш якунлари бўйича:
Вазирлик раҳбарлари ва ходимларини рағбатлантириш (мукофотлаш) ёки интизомий жавобгарликка тортиш;
Вазирлик фаолиятида аниқланган камчиликларни бартараф этиш ва унинг фаолиятини янада такомиллаштириш чоралари кўрилади.
Вазирлик фаолиятининг самарадорлиги ва натижадорлигини баҳолаш тартиби ва методикаси қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ белгиланади.
10-боб. Вазирлик тизими ходимларини моддий-техник таъминлаш ва моддий рағбатлантириш чора-тадбирлари
80. Вазирлик тизими ходимларини моддий рағбатлантириш ва меҳнатига ҳақ тўлаш бюджетдан ажратиладиган маблағлар доирасида Ўзбекистон Республикаси Давлат бюджети, Меҳнат органлари ходимларининг меҳнатини рағбатлантириш ва моддий-техник базасини мустаҳкамлаш жамғармаси ҳамда қонунчиликда тақиқланмаган бошқа манбалар ҳисобидан амалга оширилади.
81. Вазир Меҳнат органлари ходимларининг меҳнатини рағбатлантириш ва моддий-техник базасини мустаҳкамлаш жамғармаси маблағлари ҳисобидан ҳудудий ва идоравий бўйсунувидаги ташкилотларга, шу жумладан, Вазирлик ҳузуридаги бюджетдан ташқари жамғармаларга иш ҳақига устамаларни молиялаштириш учун маблағлар ажратишга ҳақли.
82. Қуйидагилар Меҳнат органлари ходимларининг меҳнатини рағбатлантириш ва моддий-техник базасини мустаҳкамлаш жамғармасини шакллантириш манбалари ҳисобланади:
Инспекция ва ҳудудий инспекциялар томонидан ундириладиган жарималарнинг 30 фоизи;
Олдинги таҳрирга қаранг.
Вазирлик тизимига кирувчи ташкилотлар ҳамда Бандлик жамғармаси томонидан молиялаштириладиган ташкилотларнинг пулли хизматларидан тушадиган тушумларнинг вазир томонидан белгилаб бериладиган, бироқ 50 фоиздан ошмаган қисми;
(82-банднинг учинчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2026 йил 5 февралдаги ПҚ-49-сонли қарори таҳририда — Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 09.02.2026 й., 07/26/49/0121-сон)
қонунчилик ҳужжатларида тақиқланмаган бошқа манбалар.
83. Меҳнат органлари ходимларининг меҳнатини рағбатлантириш ва моддий-техник базасини мустаҳкамлаш жамғармасидан етарли маблағлар мавжуд бўлганда:
Ўзбекистон Республикаси Меҳнат кодексига мувофиқ ишланмайдиган байрам кунлари муносабати билан икки ойлик иш ҳақи миқдоригача ёки меҳнатга ҳақ тўлашнинг энг кам миқдорининг ўн бараваригача мукофот;
жамоа шартномасига асосан транспорт харажатларини қоплаш учун базавий ҳисоблаш миқдорининг уч бараваригача ойлик тўловлар ва овқатланиш харажатларини қоплаш учун базавий ҳисоблаш миқдорининг беш бараваригача ойлик тўловлар;
фаолият самарадорлигининг юқори кўрсаткичларини таъминловчи ходимлар ойлик иш ҳақининг (рағбатлантириш коэффициентини ҳамда кўп йиллик хизмати учун рағбатлантириш коэффициентини ҳисобга олган ҳолда) икки баравари миқдоригача шахсий устамалар;
ташаббускорлик ва хизмат мажбуриятларини виждонан бажарганлик ҳамда меҳнатда эришган юксак ютуқлари учун ходимлар фаолиятини якка тартибда баҳолаш асосида ойлик иш ҳақининг (рағбатлантириш коэффициентини ҳамда кўп йиллик хизмати учун рағбатлантириш коэффициентини ҳисобга олган ҳолда) беш баравари миқдоригача мукофот;
Олдинги таҳрирга қаранг.
жамоа шартномасига кўра (юбилей саналарида, ходимлар 50, 55 ва 60 ёшга тўлганда, бахтсиз ҳодиса, оғир касаллиги сабабли даволаниш, соғлиғини тиклаш, оиланинг Ижтимоий реестрга киритилганлиги ва молиявий ҳолатининг оғирлиги, ходим ёки унинг фарзандлари никоҳдан ўтиши муносабати билан, ходим ёки яқин қариндошлари вафот этганда) меҳнатга ҳақ тўлашнинг энг кам миқдорининг ўн баравари миқдоригача моддий ёрдам;
(83-банднинг олтинчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2026 йил 29 январдаги 35-сонли қарори таҳририда — Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 02.02.2026 й., 09/26/35/0101-сон)
Вазирлик марказий аппарати ходимларига қишлоқ хўжалиги маҳсулотларини сотиб олиш учун йилда бир марта (қоида тариқасида, куз ойларида) меҳнатга ҳақ тўлашнинг энг кам миқдорининг ўн баробари миқдоригача моддий ёрдам берилиши мумкин.
84. Вазирлик ходимларининг иш ҳақи қонунчилик ҳужжатларида назарда тутилган лавозим маоши, мукофотлар, қўшимча ҳақлар, устамалар, рағбатлантирувчи тўловлардан иборат бўлади.
11-боб. Вазирликнинг ҳисобдорлиги
85. Вазир Вазирликнинг фаолияти тўғрисида Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси палаталари, Ўзбекистон Республикаси Президенти, Вазирлар Маҳкамаси ҳамда жамоатчилик олдида бевосита ҳисобдор бўлади.
86. Вазирлик Ўзбекистон Республикаси Президенти Администрацияси ва Вазирлар Маҳкамаси билан ўзаро ҳамкорлик қилиш доирасида:
ўзига юкланган вазифа ва функцияларни бажариш билан боғлиқ норматив-ҳуқуқий ҳужжатлар ҳамда бошқа ҳужжатлар лойиҳаларини белгиланган тартибда киритади;
Ўзбекистон Республикаси Президенти Администрацияси ва Вазирлар Маҳкамасига тақдим этиш учун республика ижро этувчи ҳокимият органлари, хўжалик бирлашмалари билан биргаликда ўз фаолият соҳасидаги муаммоларни ҳал этиш, давлат бошқаруви тизимини мақбуллаштиришга қаратилган таклиф, тавсия ва таҳлилий маълумотлар тайёрланишини таъминлайди;
камбағалликни қисқартириш ва бандликни таъминлашнинг энг муҳим йўналишлари ҳамда вазифаларини амалга оширишда мавжуд тизимли муаммо ва камчиликларнинг мунтазам равишда кўриб чиқилишини ташкил қилади.
87. Мониторинг ва баҳолаш натижаларига кўра, Вазирликнинг алоҳида ўрнак кўрсатган ходимларини рағбатлантириш чоралари кўрилади, камчиликларга йўл қўйган ходимларга нисбатан эса интизомий жазо чоралари қўлланилади.
88. Вазирлик ҳар чорак якуни бўйича тегишли ҳисобот даври учун республикада камбағалликни қисқартириш ва бандликни таъминлаш натижалари тўғрисидаги пресс-релизни ўз расмий веб-сайтида ёритилиб борилишини таъминлайди.
12-боб. Якунловчи қоида
89. Вазирликни қайта ташкил этиш ва тугатиш қонунчиликда белгиланган тартибда амалга оширилади.
Вазирлар Маҳкамасининг 2025 йил 7 ноябрдаги 706-сон қарорига
2-ИЛОВА
2-ИЛОВА
Ўзбекистон Республикаси Бандликка кўмаклашиш давлат жамғармаси маблағларини шакллантириш ва улардан фойдаланиш тартиби тўғрисида
НИЗОМ
1-боб. Умумий қоидалар
1. Ушбу Низом Ўзбекистон Республикаси Бандликка кўмаклашиш давлат жамғармаси (кейинги ўринларда — Бандлик жамғармаси) маблағларини шакллантириш ва улардан фойдаланиш тартибини белгилайди.
2. Бандлик жамғармаси ҳудудларда аҳоли турмуш шарт-шароитини яхшилаш, тадбиркорликни ривожлантириш, камбағалликни қисқартириш ва ижтимоий қўллаб-қувватлаш, меҳнат, бандлик ва меҳнатни муҳофаза қилиш соҳасидаги давлат сиёсатини амалга оширишга доир тадбирларни молиялаштиришни самарали ташкил этишни таъминлаш, шунингдек, Ўзбекистон Республикаси Камбағалликни қисқартириш ва бандлик вазирлиги (кейинги ўринларда — Вазирлик) ҳамда Вазирлик тизимига кирувчи ташкилотлар фаолиятининг устувор йўналишларини ва лойиҳаларини ривожлантириш мақсадида ташкил этилган.
3. Бандлик жамғармасининг асосий йўналишлари қуйидагилардан иборат:
меҳнат бозорининг барқарор ва мутаносиб равишда ривожланишини таъминлаш, аҳоли бандлиги даражасини ошириш ва меҳнат ресурсларидан оқилона фойдаланиш хамда аҳолини камбағалликдан чиқариш бўйича аниқ мақсадли комплекс чора-тадбирлар амалга оширилишини молиялаштириш;
ишсизларни, профессионал таълим ташкилотлари, академик лицейлар, олий таълим муассасалари битирувчиларини, шунингдек, иш излашда қийинчиликларга дуч келаётган ва меҳнат бозорида тенг шартлар асосида рақобатлаша олмайдиган шахсларни ишга жойлаштириш бўйича қонунчилик ҳужжатларида белгиланган кафолатларни амалга оширишни молиялаштиришда иштирок этиш;
иш ўринлари ташкил этилишини рағбатлантириш ва аҳоли бандлигига кўмаклашиш, шу жумладан, иш ўринларини ташкил этишга доир давлат буюртмасини ҳамда иш қидираётган шахсларни ва ишсиз шахсларни касбга тайёрлашга, қайта тайёрлашга ҳамда уларнинг малакасини оширишга доир давлат буюртмаларини молиялаштириш;
ишсизларни касбга тайёрлаш, қайта тайёрлаш ва уларни ижтимоий ҳимоя қилишга ҳамда меҳнат органларининг моддий-техник базасини мустаҳкамлашга доир сифатли хизматларнинг ишсизлар ва банд бўлмаган аҳолига, биринчи навбатда, ёшларга, хотин-қизларга ва ногиронлиги бўлган шахсларга кўрсатилишини ташкил этишга сарфланадиган харажатларни молиялаштириш;
ишсиз шахсларни моддий жиҳатдан қўллаб-қувватлаш ва ижтимоий ҳимоя қилиш, ишсизликни камайтириш чораларини кўриш ва аҳолининг ижтимоий эҳтиёжманд тоифаларини банд қилишда зарур молиявий кўмаклашиш.
4. Бандлик жамғармаси юридик шахс мақомига эга бўлмасдан ташкил қилинади, Бандлик жамғармасининг маблағлари унинг мустақил балансида акс эттирилади.
5. Бандлик жамғармасининг маблағлари Ўзбекистон Республикаси Иқтисодиёт ва молия вазирлиги ҳузуридаги Ғазначилик хизмати қўмитасида очилган шахсий ғазна ҳисобварағида жамланади ҳамда Қорақалпоғистон Республикаси Ғазначилик хизмати қўмитаси, вилоятлар ва Тошкент шаҳри Ғазначилик хизмати бошқармалари томонидан Қорақалпоғистон Республикаси Камбағалликни қисқартириш ва бандлик вазирлиги, вилоятлар ва Тошкент шаҳри камбағалликни қисқартириш ва бандлик бошқармалари учун очиладиган шахсий ғазна ҳисобварақларига ўтказиб берилади.
2-боб. Бандлик жамғармасининг маблағларини шакллантириш ва улардан фойдаланиш
6. Қуйидагилар Бандлик жамғармасининг маблағларини шакллантириш манбалари ҳисобланади:
қонун ҳужжатларида белгиланган тартибда амалга ошириладиган ижтимоий солиқ тушумлари;
Ўзбекистон Республикаси республика бюджетидан ҳар йили ажратиладиган трансфертлар;
Вазирликнинг ички аудит хизмати томонидан Вазирлик тизимига кирадиган ҳамда Бандлик жамғармаси томонидан молиялаштириладиган ташкилотлар фаолиятини ўрганиш ва текшириш натижалари бўйича аниқланган ортиқча тўлов ва камомад суммалари;
Вазирлик тизимига кирадиган ҳамда Бандлик жамғармаси томонидан молиялаштириладиган ташкилотларнинг пулли хизматлари, шунингдек, тижорий электрон хизматлари кўрсатишдан тушадиган тушумларнинг 50 фоизи;
Бандлик жамғармасининг бўш маблағларини тижорат банкларига депозитга жойлаштиришдан олинадиган даромадлар;
жисмоний ва юридик шахсларнинг ҳомийлик маблағлари;
қонунчилик ҳужжатларида тақиқланмаган бошқа манбалар.
7. Вазирлик, Қорақалпоғистон Республикаси Камбағалликни қисқартириш ва бандлик вазирлиги, вилоятлар ва Тошкент шаҳри камбағалликни қисқартириш ва бандлик бошқармалари тегишли равишда Бандлик жамғармаси маблағларини тақсимловчилар ҳисобланади.
8. Бандлик жамғармасининг маблағларидан қуйидаги мақсадлар учун фойдаланилади:
туман (шаҳар) камбағалликни қисқартириш ва бандликка кўмаклашиш бўлимларида (кейинги ўринларда — бандликка кўмаклашиш) иш қидираётган ва ишсиз мақомига эга шахс сифатида рўйхатдан ўтган шахсларни ваучер ва буюртма асосида касбга тайёрлаш, қайта тайёрлаш ва уларнинг малакасини оширишга доир ишларни молиялаштириш, малакасини ошириш ва касбга қайта тайёрланиш истагидаги шахсларга қўшимча таълим олиш учун «касб ваучери» бериш ва фуқароларга қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ стипендияларни тўлаш;
ишсизларга муддатидан олдин пенсиялар тайинланиши муносабати билан Ўзбекистон Республикаси Иқтисодиёт ва молия вазирлиги ҳузуридаги бюджетдан ташқари Пенсия жамғармасининг харажатларини қоплаш;
қишлоқ хўжалиги техникаларига хизмат кўрсатувчи тадбиркорлик субъектларининг буюртмаси (талаби) бўйича аҳоли бандлигига кўмаклашиш марказлари йўлланмасига асосан ишсиз ёшларни замонавий қишлоқ хўжалиги техникаларига хизмат кўрсатувчи мутахассис сифатида ва ушбу техникаларни бошқарувчи операторликка (тракторчи-машинист) ўқитиш ва қайта тайёрлаш харажатларини қоплаб бериш;
ишсиз фуқароларни ва банд бўлмаган аҳолини ваучер ва буюртма асосида ишга жойлаштириш, ўқитиш ва уларнинг малакасини ошириш, малакани баҳолаш бўйича хизматларга бўлган давлат буюртмасини молиялаштириш ҳамда малакани баҳолаш марказларини ташкил этиш, сақлаш, қайта ихтисослаштириш;
аҳолининг ижтимоий эҳтиёжманд тоифаларидан бўлган шахсларни иш ўринларининг белгиланган энг кам сонидан ортиқ миқдорда ишга қабул қилиш учун субсидиялар бериш;
иш ўринлари ва шароитларини ногиронлиги бўлган шахсларга мослаштириш учун субсидия бериш;
жазони ижро этиш муассасаларидан озод қилинган шахсларни ишга қабул қилганлик учун субсидия бериш;
бандликка кўмаклашиш бўлимларининг йўлланмаси бўйича ишга қабул қилинган ходимларни касбга тайёрлаш, қайта тайёрлаш ва уларнинг малакасини оширишга сарфланадиган харажатларни қоплаш учун субсидиялар бериш;
бандликка кўмаклашиш бўлимлари, вақтинча бир марталик иш билан таъминлаш марказлари, ишсизларни касбга тайёрлаш, қайта тайёрлаш ва уларнинг малакасини ошириш ўқув марказларининг айрим бўлинмаларини қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ моддий-техник таъминлаш ва сақлаб туриш, шунингдек, меҳнат органларини жойлаштириш учун бинолар, хоналар ва иншоотларни харид қилиш, қуриш, таъмирлаш ва капитал таъмирлашни молиялаштириш;
«Ягона миллий меҳнат тизими» идоралараро дастурий-аппарат комплексини бошқариш дирекцияси ҳамда «Камбағаллик ва бандлик соҳасида лойиҳаларни бошқариш маркази» МЧЖ билан тузилган шартномаларга асосан Вазирлик ва унинг тизимига кирувчи ташкилотлар фаолиятида аҳолини ишга жойлаштириш ва унинг бандлигини таъминлаш, меҳнатни муҳофаза қилиш, вакансиялар ва банд бўлмаган аҳолини ҳисобга олиш соҳаларида дастурий таъминотларни ишлаб чиқиш, такомиллаштириш, кузатиб бориш, техник қўллаб-қувватлаш, серверлар ва телекоммуникация тармоқларига техник хизмат кўрсатиш, ахборот хавфсизлигини таъминлаш ҳамда ушбу мақсадларда техник воситаларни харид қилиш учун маблағ ажратиш;
Вазирлик ходимларини Камбағалликни қисқартириш ва бандлик вазирлиги ходимларининг малакасини ошириш марказида, шунингдек, чет давлатларнинг илмий-тадқиқот, таълим ва бошқа муассасаларида ўқитиш, малакасини ошириш ва амалиёт ўтказишини ташкил этиш харажатларини қоплаш;
аҳоли бандлиги соҳасида халқаро ҳамкорликни молиялаштириш, шунингдек, халқаро лойиҳалар ва шартномаларни амалга ошириш билан боғлиқ харажатларни молиялаштириш;
Вазирликка юкланган вазифалар ва функциялар билан боғлиқ масалаларга бағишланган халқаро ва миллий конференциялар, форумлар, семинарлар ва тренинглар ўтказиш, халқаро ва хорижий ташкилотлар, хорижий ҳукуматлар ва ҳукуматга қарашли бўлмаган ташкилотлар томонидан ташкил этиладиган тадбирларда иштирок этиш учун меҳнат органлари ходимларини хорижга юбориш билан боғлиқ харажатларни молиялаштириш;
«Камбағаллик ва меҳнат соҳасидаги лойиҳаларни бошқариш маркази» МЧЖда шартнома асосида рекрутинг ташкилотини ёки рекрутерларни ёллаш орқали малакали мутахассислардан иборат лойиҳа гуруҳини ташкил этиш билан боғлиқ харажатлар;
Вазирлик фаолиятини ислоҳ қилиш ҳамда иш берувчиларнинг фаолиятини ривожлантиришга кўмаклашиш учун халқаро ва миллий экспертларга (компанияларга) ҳақ тўлаш харажатлари;
касб-ҳунарга ўқитишни уч босқичли (видеодарсликлар, касбга ўқитиш ҳамда малака ошириш) тизимга ўтказиш билан боғлиқ харажатлар;
ўзини ўзи банд қилган шахсларга рағбатлантирувчи имтиёзлар бериш;
қонунчилик ҳужжатларида белгиланган бошқа мақсадлар учун.
9. Юкланган вазифалар ва функцияларни амалга ошириш учун Вазирлик, Қорақалпоғистон Республикаси Камбағалликни қисқартириш ва бандлик вазирлиги, вилоятлар ва Тошкент шаҳри камбағалликни қисқартириш ва бандлик бошқармалари:
Бандлик жамғармасининг шахсий ғазна ҳисобварақларида ижтимоий солиқ тушумлари бўйича маблағларнинг жамланишини;
ишсизлик бўйича нафақалар, ишсизларга компенсациялар, стипендиялар ва қонунчилик ҳужжатларида назарда тутилган бошқа тўловларнинг ўз вақтида тайинланиши, молиялаштирилиши ва тўланишини;
Бандлик жамғармаси самарали фаолият кўрсатиши учун зарур норматив-ҳуқуқий ҳужжатларнинг ўз ваколатлари доирасида ишлаб чиқилишини;
Бандлик жамғармасининг кейинги йилга мўлжалланган даромад манбалари ва маблағларидан фойдаланиш йўналишлари бўйича прогноз лойиҳаси ишлаб чиқилишини ҳамда Ўзбекистон Республикаси Иқтисодиёт ва молия вазирлигига тақдим этилишини;
Бандлик жамғармаси бюджетини ижро этиш бўйича ҳисоботлар, шунингдек, бир йилда бир марта Бандлик жамғармаси даромадлари ва маблағларидан фойдаланиш бўйича мустақил аудитор текшируви натижалари тайёрланишини ҳамда Ўзбекистон Республикаси Иқтисодиёт ва молия вазирлиги ҳамда Вазирлар Маҳкамасига тақдим этилишини;
Бандлик жамғармасининг молиявий ҳолати мунтазам таҳлил қилиниши ва прогнозлаштирилишини, шунингдек, унинг молиявий барқарорлигини қўллаб-қувватлаш учун огоҳлантириш чора-тадбирлари ишлаб чиқилишини;
Бандлик жамғармаси тўлов субъектлари ва молиялаштириш объектлари бўйича электрон маълумотлар базаси тўлиқ ҳисобга олинишини ва юритилишини таъминлайди.
Вазирлик Бандлик жамғармаси фаолиятига тааллуқли масалалар юзасидан халқаро ташкилотлар ва чет давлатларнинг ваколатли органлари билан белгиланган тартибда ҳамкорлик қилади.
10. Бандлик жамғармасининг шахсий ғазна ҳисобварақларидаги бўш маблағлар йил бошида қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ Ўзбекистон Республикаси Давлат бюджети тақчиллигини қоплашга йўналтирилиши мумкин эмас.
11. Бандлик жамғармаси маблағларини ушбу Низомда назарда тутилмаган мақсадлар учун ишлатишга йўл қўйилмайди.
3-боб. Бандлик жамғармасининг даромадлари прогнозини кўриб чиқиш ва келишиш ҳамда маблағларидан фойдаланиш тартиби
12. Бандлик жамғармаси тушум манбалари бўйича кейинги йилга мўлжалланган даромадларини ҳамда маблағларидан фойдаланиш йўналишлари бўйича харажатлар прогнозини ҳар йили қонунчилик ҳужжатларида белгиланган тартибда ва муддатларда, бироқ жорий йилнинг 1 июлидан кечиктирмай, Ўзбекистон Республикаси Иқтисодиёт ва молия вазирлигига кўриб чиқиш учун тақдим этади.
Бандлик жамғармасининг бюджет лойиҳаси қуйидагиларни ҳисобга олган ҳолда ишлаб чиқилади:
аввалги йил учун маблағларнинг амалда тушиши ва ҳудудлар кесимида жорий йилнинг биринчи ярим йиллигидаги тушумлар манбалари бўйича даромадларнинг кутилаётган ижроси;
ҳудудлар кесимида Бандлик жамғармасига тўланадиган қонунчилик ҳужжатларида белгиланган тўловлар бўйича ҳисобот молия йили охиридаги ташкилотларнинг (иш берувчиларнинг) кредитор қарздорлиги;
Бандлик жамғармасининг аввалги йилдаги маблағлари сарфининг якуний кўрсаткичлари ва фойдаланиш йўналишлари, шунингдек, ҳудудлар кесимида ҳамда кўриб чиқилаётган даврда тасдиқланган прогнозларни бажариш натижаларидан келиб чиқиб, жорий йилнинг биринчи ярим йиллигидаги Бандлик жамғармаси харажатларининг кутилаётган ижроси;
аввалги йилда иш ҳақи ошиши ва ходимлар сони кўпайиши суръатларини инобатга олган ҳолда ҳисоблаб чиқилган меҳнатга ҳақ тўлаш фондининг прогноз параметрлари.
13. Ўзбекистон Республикаси Иқтисодиёт ва молия вазирлиги:
Бандлик жамғармасининг тақдим этилган бюджет лойиҳасини кўриб чиқишда ижтимоий солиқ тушумлари ставкасининг келгуси йилга мўлжалланган прогноз ўзгаришини ва макроиқтисодий кўрсаткичлар прогнози таъсирини ҳисобга олади;
кейинги йилга мўлжалланган Ўзбекистон Республикаси Давлат бюджети, давлат мақсадли жамғармалари бюджетларининг асосий параметрлари қонунчилик ҳужжатларида белгиланган тартибда тасдиқлангандан кейин ўн иш куни ичида Бандлик жамғармаси бюджетининг асосий параметрларини Вазирликка етказади.
14. Вазирлик Ўзбекистон Республикаси Иқтисодиёт ва молия вазирлигидан тасдиқланган Бандлик жамғармаси бюджетининг асосий параметрларини олганидан кейин:
Бандлик жамғармасининг кейинги йилга мўлжалланган даромадлари ва харажатларининг асосий параметрларини бир ҳафта муддатда тасдиқлайди;
Бандлик жамғармасининг кейинги йилга мўлжалланган тасдиқланган даромадлари ва харажатларининг асосий параметрларини Қорақалпоғистон Республикаси Камбағалликни қисқартириш ва бандлик вазирлиги, вилоятлар ва Тошкент шаҳри камбағалликни қисқартириш ва бандлик бошқармалари учун тақсимлайди ва молиялаштиради.
15. Вазирлик, Қорақалпоғистон Республикаси Камбағалликни қисқартириш ва бандлик вазирлиги, вилоятлар ва Тошкент шаҳри камбағалликни қисқартириш ва бандлик бошқармалари, бандликка кўмаклашиш бўлимлари Бандлик жамғармаси бюджетининг тасдиқланган кўрсаткичларини бажариш учун Бандлик жамғармаси даромадлари ва харажатларининг тасдиқланган прогноз кўрсаткичлари бажарилишини таъминлайди.
4-боб. Бандлик жамғармасининг ижро этувчи органи
16. Қуйидагилар Бандлик жамғармасининг ижро этувчи органлари ҳисобланади:
Вазирликнинг Бандликка кўмаклашиш давлат жамғармасини мувофиқлаштириш бўлими;
Қорақалпоғистон Республикаси Камбағалликни қисқартириш ва бандлик вазирлиги, вилоятлар ва Тошкент шаҳри камбағалликни қисқартириш ва бандлик бошқармаларининг Бандлик жамғармаси маблағларидан фойдаланиш бўлими.
17. Ушбу Низомнинг 16-бандида кўрсатилган Ижро этувчи органлар:
тегишлича Бандлик жамғармаси даромадлари ва харажатлари бўйича прогнозни ва ҳисобот балансларини шакллантиради;
Бандлик жамғармасининг даромадлари ва харажатларини ижро этиш бўйича ҳисоб ва ҳисобот юритилишини таъминлайди, Бандлик жамғармаси маблағлари тақсимловчи томонидан тасдиқлангандан сўнг ҳисоботни тегишли иқтисодиёт ва молия органларига юборади;
Бандлик жамғармасининг молия ҳисоботи ишончлилигини таъминлайди;
Бандлик жамғармаси маблағларидан мақсадли фойдаланиш аудитини ташкил этади;
Бандлик жамғармаси маблағларидан мақсадли ва самарали фойдаланиш масалалари бўйича изоҳлар беради.
5-боб. Бандлик жамғармаси маблағларидан фойдаланишни назорат қилиш ҳамда жавобгарлик
18. Вазирлик, Қорақалпоғистон Республикаси Камбағалликни қисқартириш ва бандлик вазирлиги, вилоятлар ва Тошкент шаҳри камбағалликни қисқартириш ва бандлик бошқармалари Бандлик жамғармаси маблағларидан мақсадли ва самарали фойдаланилиши учун жавоб беради.
19. Ишсизлик бўйича нафақалар, ишсизларга компенсациялар, стипендиялар ва молиявий ёрдам ҳамда қонунчилик ҳужжатларида белгиланган бошқа тўловлар тўғри тўланиши Вазирлик ҳамда вилоятлар ва Тошкент шаҳри камбағалликни қисқартириш ва бандлик бошқармалари томонидан назорат қилинади.
20. Бандлик жамғармаси маблағларидан фойдаланиш юзасидан назорат Вазирлик ҳамда Ўзбекистон Республикаси Иқтисодиёт ва молия вазирлиги томонидан амалга оширилади.
21. Ушбу Низом талаблари бузилишида айбдор бўлган шахслар қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ жавобгар бўладилар.
Вазирлар Маҳкамасининг 2025 йил 7 ноябрдаги 706-сон қарорига
3-ИЛОВА
3-ИЛОВА
Ўзбекистон Республикаси Ҳукуматининг ўз кучини йўқотган деб ҳисобланаётган айрим қарорлари
РЎЙХАТИ
1. Вазирлар Маҳкамасининг «Ўзбекистон Республикаси Бандлик ва меҳнат муносабатлари вазирлиги фаолиятини такомиллаштириш чора-тадбирлари тўғрисида» 2018 йил 31 декабрдаги 1066-сон қарорининг 1 — 5, 7 — 11, 13, 14-бандлари ҳамда қарорга 1 — 4б-иловалар.
2. Вазирлар Маҳкамасининг «Меҳнат бозорида меҳнат муносабатларини тартибга солишга доир қўшимча чора-тадбирлар тўғрисида» 2019 йил 6 сентябрдаги 743-сон қарорига 5-илованинг 2-банди.
3. Вазирлар Маҳкамасининг «Ўзбекистон Республикаси Ҳукуматининг айрим қарорларига ўзгартиришлар киритиш тўғрисида (Ўзбекистон Республикаси Президентининг «Меҳнатга ҳақ тўлаш, пенсиялар ва бошқа тўловлар миқдорларини аниқлаш тартибини такомиллаштириш тўғрисида» 2019 йил 21 майдаги ПФ-5723-сон Фармони)» 2019 йил 28 декабрдаги 1046-сон қарорига илованинг 261-банди.
4. Вазирлар Маҳкамасининг «Ўзбекистон Республикаси Ҳукуматининг айрим қарорларига ўзгартиришлар киритиш тўғрисида (Ўзбекистон Республикасининг «Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамаси тўғрисида» 2019 йил 10 декабрдаги ЎРҚ-591-сон Қонуни)» 2020 йил 16 апрелдаги 234-сон қарорига илованинг 15-банди.
5. Вазирлар Маҳкамасининг «Иқтисодиётни ривожлантириш ва камбағалликни қисқартиришга оид давлат сиёсати тубдан такомиллаштирилиши муносабати билан Ўзбекистон Республикаси Ҳукуматининг айрим қарорларига ўзгартиришлар киритиш, шунингдек, баъзиларини ўз кучини йўқотган деб ҳисоблаш тўғрисида» 2020 йил 14 декабрдаги 777-сон қарорига 1-илованинг 41-банди.
6. Вазирлар Маҳкамасининг «Ўзини ўзи банд қилган шахс сифатида фаолиятни амалга ошириш тартиби тўғрисидаги низомни тасдиқлаш ҳақида» 2020 йил 23 декабрдаги 806-сон қарорига 2-илованинг 6-банди.
7. Вазирлар Маҳкамасининг «Ўзбекистон Республикаси Ҳукуматининг айрим қарорларига ўзгартириш ва қўшимчалар киритиш тўғрисида (Ўзбекистон Республикаси Президентининг «Саримсоқпиёз ҳамда тўқсонбости усулида сабзавот маҳсулотларини етиштириш ва экспорт қилишни кўпайтириш чора-тадбирлари тўғрисида» 2020 йил 15 октябрдаги ПҚ-4863-сон қарори)» 2021 йил 30 январдаги 44-сон қарорига илованинг 2-банди.
8. Вазирлар Маҳкамасининг «Ўзбекистон Республикаси Ҳукуматининг ўз аҳамиятини йўқотган айрим қарорларини ўз кучини йўқотган деб ҳисоблаш тўғрисида (Ўзбекистон Республикаси Президентининг «Ўз аҳамиятини йўқотган қонунчилик ҳужжатларини қайта кўриб чиқиш тизимини жорий этиш орқали мамлакатда ишбилармонлик муҳитини яхшилаш чора-тадбирлари тўғрисида» 2020 йил 27 сентябрдаги ПФ-6075-сон Фармони)» 2021 йил 22 февралдаги 87-сон қарорига илованинг 1874-банди.
10. Вазирлар Маҳкамасининг «Камбағал ва ишсиз фуқароларни касб-ҳунарга ўқитиш тизимини такомиллаштириш ҳамда меҳнат органлари фаолияти самарадорлигини ошириш бўйича қўшимча чора-тадбирлар тўғрисида» 2021 йил 5 апрелдаги 183-сон қарорига 6-илованинг 21-банди.
11. Вазирлар Маҳкамасининг «Давлат бошқаруви ва маҳаллий давлат ҳокимияти органларида хизмат автотранспорт воситаларидан фойдаланиш тизимини тубдан такомиллаштириш чора-тадбирлари тўғрисида» 2021 йил 29 апрелдаги 258-сон қарорига 4-илованинг 28-банди.
12. Вазирлар Маҳкамасининг «Ўзбекистон Республикаси Ҳукуматининг айрим қарорларига ўзгартириш ва қўшимчалар киритиш тўғрисида (Ўзбекистон Республикасининг «Деҳқон хўжалиги тўғрисида» 2021 йил 1 апрелдаги ЎРҚ-680-сон ва «Томорқа хўжалиги тўғрисида» 2021 йил 1 апрелдаги ЎРҚ-681-сон қонунлари)» 2021 йил 23 июндаги 391-сони қарорига илованинг 8-банди.
13. Вазирлар Маҳкамасининг «Етим болалар ва ота-она қарамоғидан маҳрум бўлган болаларни ижтимоий қўллаб-қувватлашга доир қўшимча чора-тадбирлар тўғрисида» 2021 йил 25 октябрдаги 656-сон қарорига 2-илованинг 9-банди.
14. Вазирлар Маҳкамасининг «Ўзбекистон Республикаси Ҳукуматининг айрим қарорларини ўз кучини йўқотган деб ҳисоблаш тўғрисида» 2024 йил 6 майдаги 266-сон қарорига илованинг 345-банди.
15. Вазирлар Маҳкамасининг «Давлат мулкини бошқариш соҳаси такомиллаштирилиши муносабати билан Ўзбекистон Республикаси Ҳукуматининг айрим ҳужжатларига ўзгартириш ва қўшимчалар киритиш, шунингдек, баъзиларини ўз кучини йўқотган деб ҳисоблаш тўғрисида» 2024 йил 15 майдаги 282-сон қарорига 1-илованинг 26-банди.
16. Вазирлар Маҳкамасининг «Камбағалликни қисқартириш давлат мақсадли жамғармаси фаолиятини ташкил этиш чора-тадбирлари тўғрисида» 2025 йил 11 мартдаги 158-сон қарорига 4-илованинг 2-банди.
17. Вазирлар Маҳкамасининг «Ўзбекистон Республикаси Ҳукуматининг айрим қарорларига ўзгартириш ва қўшимчалар киритиш, шунингдек, баъзиларини ўз кучини йўқотган деб ҳисоблаш тўғрисида» 2025 йил 12 июндаги 362-сон қарорига 1-илованинг 13-банди.
18. Вазирлар Маҳкамасининг «Расмий статистика фаолиятини тартибга солувчи норматив-ҳуқуқий ҳужжатларни тизимлаштириш тўғрисида» 2025 йил 6 октябрдаги 627-сон қарорига 3-илованинг 35-банди.
(Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 08.11.2025 й., 09/25/706/1024-сон; 02.02.2026 й., 09/26/35/0101-сон; 09.02.2026 й., 07/26/49/0121-сон)