03.04.2019 йилда рўйхатдан ўтган, рўйхат рақами 3147
ONLINE TRANSLATE
Ўзбекистон Республикаси Мудофаа вазирлиги, Ўзбекистон Республикаси Миллий гвардияси, Ўзбекистон Республикаси Фавқулодда вазиятлар вазирлиги, Ўзбекистон Республикаси Давлат хавфсизлиги хизмати, Ўзбекистон Республикаси Ички ишлар вазирлиги, Ўзбекистон Республикаси Соғлиқни сақлаш вазирлигининг қарори, 03.04.2019 йилда рўйхатдан ўтган, рўйхат рақами 3147
Кучга кириш санаси
04.04.2019
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ўзбекистон Республикаси Мудофаа вазирлиги
Ўзбекистон Республикаси Миллий гвардияси
Ўзбекистон Республикаси Фавқулодда вазиятлар вазирлиги
Ўзбекистон Республикаси Давлат хавфсизлик хизмати
Ўзбекистон Республикаси Ички ишлар вазирлиги
Ўзбекистон Республикаси Соғлиқни сақлаш вазирлигининг
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Қарори
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ўзбекистон Республикаси Қуролли Кучларида тинчлик ва уруш даврида тиббий кўрикдан ўтказишни ташкил этиш ва амалга ошириш тартиби тўғрисидаги низомни тасдиқлаш ҳақида
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
[Ўзбекистон Республикаси Адлия вазирлиги томонидан 2019 йил 3 апрелда рўйхатдан ўтказилди, рўйхат рақами 3147]
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2018 йил 25 декабрдаги ПҚ-4076-сон «Ўзбекистон Республикаси Қуролли Кучларида тинчлик ва уруш даврида тиббий кўрикдан ўтказиш тўғрисидаги низомни тасдиқлаш ҳақида»ги қарорига мувофиқ Ўзбекистон Республикаси Мудофаа вазирлиги, Миллий гвардияси, Фавқулодда вазиятлар вазирлиги, Давлат хавфсизлик хизмати, Ички ишлар вазирлиги ва Соғлиқни сақлаш вазирлиги қарор қилади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
1. Ўзбекистон Республикаси Қуролли Кучларида тинчлик ва уруш даврида тиббий кўрикдан ўтказишни ташкил этиш ва амалга ошириш тартиби тўғрисидаги низом иловага мувофиқ тасдиқлансин.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
2. Мазкур қарор расмий эълон қилинган кундан эътиборан кучга киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мудофаа вазири Б. КУРБАНОВ
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Тошкент ш.,
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
2019 йил 14 март,
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
11-сон
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Миллий гвардия қўмондони Б. ТАШМАТОВ
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Тошкент ш.,
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
2019 йил 14 март,
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
8-сон
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Фавқулодда вазиятлар вазири в.б. Т. ХУДАЙБЕРГЕНОВ
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Тошкент ш.,
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
2019 йил 14 март,
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
5-сон
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Давлат хавфсизлик хизмати раиси А. АЗИЗОВ
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Тошкент ш.,
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
2019 йил 14 март,
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
6-сон
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ички ишлар вазири П. БОБОЖОНОВ
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Тошкент ш.,
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
2019 йил 14 март,
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
23 ққ-сон
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Соғлиқни сақлаш вазири А. ШАДМАНОВ
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Тошкент ш.,
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
2019 йил 14 март,
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
37-сон
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ўзбекистон Республикаси Мудофаа вазирлиги, Миллий гвардияси, Фавқулодда вазиятлар вазирлиги, Давлат хавфсизлик хизмати, Ички ишлар вазирлиги ва Соғлиқни сақлаш вазирлигининг 2019 йил 14 мартдаги 11, 8, 5, 6, 23 ққ, 37-сон қарорига
ИЛОВА
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ўзбекистон Республикаси Қуролли Кучларида тинчлик ва уруш даврида тиббий кўрикдан ўтказишни ташкил этиш ва амалга ошириш тартиби тўғрисидаги
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
НИЗОМ
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур Низом Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2018 йил 25 декабрдаги ПҚ-4076-сон «Ўзбекистон Республикаси Қуролли Кучларида тинчлик ва уруш даврида тиббий кўрикдан ўтказиш тўғрисидаги низомни тасдиқлаш ҳақида»ги қарорига мувофиқ Ўзбекистон Республикаси Қуролли Кучларида тинчлик ва уруш даврида тиббий кўрикдан ўтказишни (кейинги ўринларда тиббий кўрикдан ўтказиш деб юритилади) ташкил этиш ва амалга ошириш тартибини белгилайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
1-боб. Умумий қоидалар
Олдинги таҳрирга қаранг.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
1. Тиббий кўрикдан ўтказиш Ўзбекистон Республикаси Мудофаа вазирлиги (кейинги ўринларда Мудофаа вазирлиги деб юритилади), Ўзбекистон Республикаси Миллий гвардияси (кейинги ўринларда Миллий гвардия деб юритилади), Ўзбекистон Республикаси Фавқулодда вазиятлар вазирлигида (кейинги ўринларда ФВВ деб юритилади), Ўзбекистон Республикаси Давлат хавфсизлик хизматида (кейинги ўринларда ДХХ деб юритилади), Ўзбекистон Республикаси Ички ишлар вазирлиги (кейинги ўринларда ИИВ деб юритилади) ҳарбий тузилмаларида ташкил этилади ва амалга оширилади.
(1-банд Ўзбекистон Республикаси Мудофаа вазирлигининг 2024 йил 18 декабрдаги 17-сон, Миллий гвардиясининг 2024 йил 5 декабрдаги 30-сон, Фавқулодда вазиятлар вазирлигининг 2024 йил 9 декабрдаги 26-сон, Давлат хавфсизлик хизматининг 2024 йил 15 декабрдаги 19-сон, Ички ишлар вазирлигининг 2024 йил 7 декабрдаги 45-ққ-сон ва Соғлиқни сақлаш вазирлигининг 2024 йил 11 декабрдаги 17-сонли қарори (рўйхат рақами 3147-2, 16.01.2025 й.) таҳририда — Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 16.01.2025 й., 10/25/3147-2/0035-сон)
Олдинги таҳрирга қаранг.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
2. Тиббий кўрикдан ўтказиш учун мудофаа ишлари бошқармалари (кейинги ўринларда МИБ деб юритилади) ва мудофаа ишлари бўлимларида (кейинги ўринларда МИББ деб юритилади) — тиббий комиссиялар, Мудофаа вазирлиги, ДХХ, ИИВда ҳарбий-тиббий комиссиялар (кейинги ўринларда ҲТК деб юритилади) ташкил этилади.
(2-банд Ўзбекистон Республикаси Мудофаа вазирлигининг 2024 йил 18 декабрдаги 17-сон, Миллий гвардиясининг 2024 йил 5 декабрдаги 30-сон, Фавқулодда вазиятлар вазирлигининг 2024 йил 9 декабрдаги 26-сон, Давлат хавфсизлик хизматининг 2024 йил 15 декабрдаги 19-сон, Ички ишлар вазирлигининг 2024 йил 7 декабрдаги 45-ққ-сон ва Соғлиқни сақлаш вазирлигининг 2024 йил 11 декабрдаги 17-сонли қарори (рўйхат рақами 3147-2, 16.01.2025 й.) таҳририда — Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 16.01.2025 й., 10/25/3147-2/0035-сон)
Олдинги таҳрирга қаранг.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
3. ДХХда ҳарбий хизматни ўтаётган муддатли ҳарбий хизматчиларини тиббий кўрикдан ўтказишда ҲТК мазкур Низомга амал қиладилар.
(3-банд Ўзбекистон Республикаси Мудофаа вазирлигининг 2024 йил 18 декабрдаги 17-сон, Миллий гвардиясининг 2024 йил 5 декабрдаги 30-сон, Фавқулодда вазиятлар вазирлигининг 2024 йил 9 декабрдаги 26-сон, Давлат хавфсизлик хизматининг 2024 йил 15 декабрдаги 19-сон, Ички ишлар вазирлигининг 2024 йил 7 декабрдаги 45-ққ-сон ва Соғлиқни сақлаш вазирлигининг 2024 йил 11 декабрдаги 17-сонли қарори (рўйхат рақами 3147-2, 16.01.2025 й.) таҳририда — Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 16.01.2025 й., 10/25/3147-2/0035-сон)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
4. ИИВ ҳарбий тузилмалардаги ҳарбий хизматчиларини тиббий кўрикдан ўтказишда ҲТК мазкур Низомга амал қиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
2-боб. ҲТК ва тиббий комиссияларнинг тузилиш тартиби, уларнинг ҳуқуқлари ва мажбуриятлари
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
5. Тиббий комиссиялар ва ҲТК ўз фаолиятини ташкил этишда Ўзбекистон Республикаси Конституцияси ва қонунлари, Ўзбекистон Республикаси Президентининг қарорлари ва фармонлари, Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг қарорлари ва фармойишлари, Ўзбекистон Республикаси мудофаа вазирининг буйруқлари, директивалари ва мазкур Низом қўлланилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
6. Тиббий комиссиялар ва ҲТК қуйидагича бўлинади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ташкилий тузилиши бўйича — штатли ва штатдан ташқари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ҳуқуқларининг давомийлиги бўйича — доимий ва вақтинча фаолият юритувчи;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ташкил топган жойи бўйича — гарнизон, госпиталь, ҳарбий бошқарув тизимининг маҳаллий органлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
мақсадига кўра — тиббий-учувчилик, санаторий-саралаш ва муқобил.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
7. Мудофаа вазирлигида штатли ҲТК — Марказий ҳарбий тиббий комиссия (кейинги ўринларда МҲТК деб юритилади), Ўзбекистон Республикаси Соғлиқни сақлаш вазирлигида (кейинги ўринларда Соғлиқни сақлаш вазирлиги деб юритилади) штатли тиббий комиссия — Республика муқобил тиббий комиссияси (кейинги ўринларда РМТК деб юритилади) ҳисобланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
8. РМТК, Қорақалпоғистон Республикаси (вилоят) муқобил тиббий комиссиясининг тузилиш тартиби, комиссия аъзолари таркиби Соғлиқни сақлаш вазирлиги томонидан шакллантирилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
9. МҲТК махсус вазифаларни бажарувчи ҳарбий-тиббий муассаса ҳисобланади ҳамда бевосита Мудофаа вазирлиги Тиббий таъминот бошқармасига бўйсунади. МҲТКга ҳарбий-тиббий экспертиза масалалари бўйича Мудофаа вазирлигининг барча тиббий комиссиялари ва ҲТК бўйсунади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
МҲТК ўз фаолиятини ташкил этишда ҳарбий-тиббий экспертизанинг бошқарув ҳужжатларидан ташқари, Мудофаа вазирлиги тасарруфидаги ҳарбий қисм, муассаса, ташкилот ва корхоналарнинг фаолиятини ташкил этиш бўйича бошқарув ҳужжат талабларини қўллайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
МҲТК юклатилган вазифаларни бажариш вақтида ҳарбий-тиббий экспертиза манфаатлари мақсадида ўтказиладиган чораларни ташкил этиш ва амалга ошириш учун Соғлиқни сақлаш вазирлиги Ўсмир ва чақирилувчи ёшларга тиббий ёрдамни ташкил этиш маркази, ДХХ, ИИВ марказий ҳарбий-тиббий комиссиялари, РМТК, шунингдек бошқа ташкилотлар билан биргаликда тадбирларни ўтказади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
10. МҲТК ташкилий тузилиши Ўзбекистон Республикаси Мудофаа вазири томонидан тасдиқланадиган штатга мувофиқ белгиланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
МҲТКда ўзининг номланишига эга бўлган муҳрлар, штамплар ва бланклар, шунингдек ўзининг фаолиятини олиб бориши учун бошқа реквизитлар мавжуд.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
11. МҲТК бошлиғи бевосита Мудофаа вазирлиги Тиббий таъминот бошқармаси бошлиғига бўйсунади. МҲТК бошлиғи МҲТК раиси лавозимига юклатилган мажбуриятларини бажаришда, ҳарбий-тиббий экспертизани ташкил этиш ва ўтказиш бўйича бошқарув ҳужжатларидан фойдаланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
12. МҲТК алоҳида бир мутахассислик (терапия, жарроҳлик, неврология, психиатрия, отоларингология, офтальмология, дерматовенерология ва бошқалар) бўйича клиник тайёргарликни ўтаган, ҳарбий қисм ва ҳарбий-тиббий муассасалар бўйича иш тажрибасига эга бўлган малакали шифокорлар билан бутланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
МҲТК бошлиғи (раиси) эксперт ҳужжатларни кўриб чиқиш ва комиссия йиғилишида қатнашиш учун штатдаги комиссия аъзоларидан ташқари комиссиянинг бошқа шифокор-мутахассисларини комиссия аъзоси сифатида жалб қилиш ҳуқуқига эга. Зарурат туғилганда, Мудофаа вазирлиги Тиббий таъминот бошқармаси бошлиғининг рухсати билан комиссия йиғилишида комиссия аъзоси сифатида Мудофаа вазирлигининг бош тиббий мутахассислари иштирок этиши мумкин.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
13. МҲТК қуйидаги ҳуқуқларга эга:
Олдинги таҳрирга қаранг.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ўзбекистон Республикасида ҳарбий-тиббий экспертиза ўтказиш регламентини белгилайдиган қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ Мудофаа вазирлиги тиббий комиссиялари ва ҲТКнинг хулосаларининг асосли эканлигини кўриб чиқиш, тасдиқлаш ва тасдиқламаслик, асослаш, бекор қилиш ёки хулосани ўзгартириш, хулоса қабул қилиш;
(13-банднинг иккинчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси адлия вазирининг 2021 йил 28 июлдаги 16-мҳ-сонли буйруғи (рўйхат рақами 3313, 28.07.2021 й.) таҳририда — Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 28.07.2021 й., 10/21/3313/0724-сон)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
фуқароларни ҳарбий хизматга, ҳарбий-ҳисоб мутахассислик бўйича хизматга (ўқишга) яроқлилиги тўғрисидаги ўзининг ҳамда Мудофаа вазирлиги ҲТК ва тиббий комиссияларининг хулосаларини кўриб чиқишга;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ҳарбий хизматни (ҳарбий йиғинни) ўтаган ва ўтаётган фуқароларнинг касаллик, шикастланиш, ярадорлик, жароҳатларини, шу жумладан ўлимга олиб келган касаллик, шикастланиш, ярадорлик, жароҳатларни ҳарбий хизмат (ҳарбий йиғин) ўташ билан сабабий боғлиқлиги бўйича хулоса қабул қилишга, ҲТК ва тиббий комиссиялар хулосаларини, зарурат туғилганда ўзининг хулосасини қайта кўриб чиқишга;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мудофаа вазирлигининг барча тиббий комиссиялари ва ҲТК фаолиятини назорат қилишга;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ҳарбий-тиббий муассасалар, ҳарбий қисм ва ҳарбий-таълим муассасаларда (кейинги ўринларда ҲТМ деб юритилади) профилактика, даволаш-диагностика ишлари ва ҳарбий-тиббий экспертиза ҳолатини, шу жумладан Мудофаа вазирлиги, Миллий гвардия, ФВВ ҳарбий қисм ҳарбий хизматчилари тиббий текширув ва даволанишдан ўтаётган давлат соғлиқни сақлаш тизими даволаш-профилактика муассасаларини текшириш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
давлат соғлиқни сақлаш тизими даволаш-профилактика муассасаларида ўсмир ва чақирилувчи ёшлар орасида даволаш-соғломлаштириш ишларини ташкил этилишини назорат қилиш ҳамда унинг натижаларини мониторинг қилиш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мудофаа вазирлигининг барча тиббий комиссиялари ва ҲТКга ҳарбий-тиббий экспертиза масалалари бўйича кўрсатма ҳамда тушунчалар бериш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ҳарбий қисм командирлари (муассаса бошлиқлари) ёки РМТК томонидан йўлланган фуқароларни тиббий кўрикдан ўтказиш, зарурат бўлганда уларни Мудофаа вазирлиги ҳарбий-тиббий муассасалари ёки ҲТКга тиббий текширувларни ўтказиш учун (шу жумладан стационар равишда) йўллаш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
эксперт хулоса қабул қилиш учун зарурат бўлганда шахсий ва нафақа жилдни, тиббий ҳужжатларни, хизмат текшируви, терговгача бўлган текширув, жиноий иш материалларини (бир ойдан ошмаган муддатда қайтариш шарти билан), шу жумладан тавсифномалар, архив маълумотлар, буйруқдан кўчирмалар, далолатномалар, баённомалар ва бошқа ҳужжатларни талаб қилиб олишга;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
зарурат бўлганда, фуқаролар тиббий текширувларининг натижаларини баҳолаш, таҳлил қилиш, жамлаш учун тиббий комиссиялар ва ҲТКдан, ҳарбий-тиббий, даволаш-профилактика муассасаларидан (уларни шакл ва хусусийлигидан қатъий назар), ҳарбий қисм, ҲТМдан қўшимча маълумотларни, аниқлик киритувчи ва тўлдирувчи ҳисоботларни талаб қилишга;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ҳарбий-тиббий муассасалар ва ҲТМда ташкил қилинган ҲТКда ҳарбий-тиббий экспертиза ўтказиш учун комиссия аъзоси сифатида рухсат берилган Мудофаа вазирлиги ҳарбий-тиббий муассасалари врач-мутахассислар таркибини аниқлаш, зарурат бўлганда уларни ўзгартиришга;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ҳарбий-тиббий экспертиза масалаларини ҳал қилиш учун Мудофаа вазирлиги тиббиёт бош мутахассислари ва ҳарбий-тиббий муассасаларнинг шифокор-мутахассисларини жалб қилишга;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мудофаа вазирлиги Тиббий таъминот бошқармаси бошлиғига ҳарбий-тиббий экспертиза масалалари бўйича маъруза қилишга.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
14. МҲТК зиммасига қуйидаги мажбуриятлар юкланади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мудофаа вазирлигида ҳарбий-тиббий экспертизани ташкил этиш, Мудофаа вазирлиги ҲТК ҳамда тиббий комиссияларга раҳбарлик қилиш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мудофаа вазирлиги тиббий комиссиялари ва ҲТК фаолиятини назорат қилиш, ҳамда уларга услубий ва амалий ёрдам кўрсатиш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ҳарбий-тиббий экспертиза масалалари бўйича Мудофаа вазирлиги тиббий комиссиялари ва ҲТКга тушунтириш ишларини олиб бориш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ўзбекистон Республикаси Қуролли Кучларини (кейинги ўринларда Қуролли Кучлар деб юритилади) бутлаш учун келган янги чақирилган муддатли ҳарбий хизматчиларнинг саломатлиги ва жисмоний ривожланиш ҳолатини инобатга олган ҳолда, Қуролли Кучлар турлари, қўшин шакллари ва ҳарбий-ҳисоб мутахассислиги бўйича тўғри тақсимлаш, алоҳида ҳарбий-ҳисоб мутахассислиги бўйича тиббий танлов номзодларни ўқитиш мақсадида ўрганиш, тиббий текширув ва тиббий кўриклардан ўтказиш тадбирларини назорат қилиш ушбу ишларда услубий ҳамда амалий ёрдам кўрсатиш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ҳарбий-тиббий муассасалар, ҳарбий қисм, ҲТМда профилактик, даволаш-диагностика ишларини, тиббий кўрикдан ўтказишни ташкил этиш ва ҳолатини назорат қилиш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
чақирилувчилар, ҳарбий хизматчиларга даволаш-профилактика муассасаларида ўтказилган тиббий текширув ва даволанишларининг тўлақонлиги ва сифатини, шунингдек чақирилувчилар орасида ўтказилган даволаш-соғломлаштириш тадбирларининг сифатини назорат қилиш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ҳарбий-тиббий экспертиза масалалари бўйича ҳарбий-тиббий муассасалар, ҳарбий қисм ва ҲТМ шифокорлари таркибининг таҳсил олишида услубий ҳамда амалий ёрдам кўрсатиш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ўқув, махсус ёки назорат йиғинларига чақирилган, шунингдек соғлиги учун хавфли ва ўта оғир шароит билан боғлиқ бўлган мутахассислиги бўйича ишлаётган, тайинланаётган (кираётган) фуқароларни тиббий кўрикдан ўтказишни ташкил этишни назорат қилиш, бу ишда уларга услубий ҳамда амалий ёрдам кўрсатиш;
Олдинги таҳрирга қаранг.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ўзбекистон Республикасида ҳарбий-тиббий экспертиза ўтказиш регламентини белгилайдиган қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ, Мудофаа вазирлиги тиббий комиссиялари ва ҲТК хулосаларининг асослилигини кўриб чиқиш;
(14-банднинг ўнинчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси адлия вазирининг 2021 йил 28 июлдаги 16-мҳ-сонли буйруғи (рўйхат рақами 3313, 28.07.2021 й.) таҳририда — Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 28.07.2021 й., 10/21/3313/0724-сон)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ўзининг хулосасини, Мудофаа вазирлиги тиббий комиссиялари ва ҲТКнинг хулосаларини назорат тартибида мурожаат бўлганда ҳамда бошқа зарурий ҳолатларда қайта кўриб чиқиш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ўзбекистон Республикаси Қуролли Кучлари сафидан саломатлигига кўра муқаддам бўшатилган фуқаролар, давлат соғлиқни сақлаш тизими даволаш-профилактика муассасаларида тиббий текширувлардан ўтказиш натижасида муқаддам чиқарилган хулосалар қайта кўриб чиқилганда ёки соғлом деб топилганда уларни тиббий кўрикдан ўтказиш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ўзбекистон Республикасидан ташқарига чиқаётган фуқароларни назорат тариқасида ва бошқа асос бўлган ҳолларда тиббий кўрикдан ўтказиш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мудофаа вазирлиги тиббиёт бош мутахассислари ва ҳарбий-тиббий муассасаларининг бошқа шифокор-мутахассислари билан биргаликда ҳарбий меҳнатнинг зарарли ва ноқулай омилларини ҳарбий хизматчиларнинг соғлиги ҳолатига таъсирини таҳлил қилиш, уларни даволаниш ва тиббий кўрикдан ўтказиш натижаларини баҳолаш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ҳарбий хизматчиларнинг Қуролли Кучлар сафидан саломатлигига кўра, ҳарбий хизматда бўлиши чегара ёшига етмасдан бўшатилишининг олдини олиш ва уларни ҳарбий мутахассислик бўйича нолойиқ деб топилишига йўл қўймаслик мақсадида профилактика, даволаш-диагностика ишларини ва ҳарбий-тиббий экспертизани яхшилаш бўйича биргаликда таклифлар ишлаб чиқиш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ҳарбий-тиббий экспертизанинг ижобий тажрибаларини ўрганиб чиқиш ва умумлаштириш, унинг илғор бўлган шакл ҳамда услубларини Мудофаа вазирлиги тиббий комиссиялари ва ҲТКнинг амалиётига татбиқ қилиш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мудофаа вазирлиги тиббий комиссиялари ва ҲТКда ҳарбий-тиббий экспертиза масалалари бўйича илмий тадқиқотни ташкил этиш ҳамда мазкур ишлар бўйича раҳбарлик қилиш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ҳарбий-тиббий экспертизага жалб қилинаётган шифокор-мутахассислар, ўрта бўғим тиббий ходимларни тайёрлаш, қайта тайёрлаш ва малакасини оширишни ташкил этиш;
Олдинги таҳрирга қаранг.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ҳарбий-тиббий экспертиза бўйича қонунчилик ҳужжатларига, ўқув ва услубий қўлланмаларига аниқлик, қўшимча ва ўзгартиришлар киритиш бўйича таклифлар ишлаб чиқиб, Мудофаа вазирлиги Тиббий таъминот бошқармаси бошлиғига тақдим этиш;
(14-банднинг ўн тўққизинчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси адлия вазирининг 2021 йил 28 июлдаги 16-мҳ-сонли буйруғи (рўйхат рақами 3313, 28.07.2021 й.) таҳририда — Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 28.07.2021 й., 10/21/3313/0724-сон)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мудофаа вазирлиги қўшинларида ҳарбий-тиббий экспертизанинг ҳолати ва натижалари бўйича белгиланган шаклда Мудофаа вазирлиги Тиббий таъминот бошқармаси бошлиғига, зарурат бўлганда юқори қўмондонликка, маълумотнома тақдим этиш.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
15. МҲТК Мудофаа вазирлиги, Соғлиқни сақлаш вазирлиги тиббиёт бош мутахассислари, Мудофаа вазирлиги ҳарбий-тиббий муассасалари ва Соғлиқни сақлаш вазирлиги даволаш-профилактика муассасаларининг шифокор-мутахассислари билан бирга қуйидаги йўналишлар бўйича стандартларни ишлаб чиқишда иштирок этади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
чақирув участкаларида қайд этилаётган, муддатли ҳарбий ва муқобил хизматга чақирилаётган, сафарбарлик чақирув резервига хизматга қабул қилинаётган, шартнома бўйича ҳарбий хизматга, ҲТМга кираётган фуқароларни, шунингдек ҳарбий хизматчилар ва ҳарбий хизматга мажбурларнинг соғлигига нисбатан қўйиладиган талабларни;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
чақирув участкаларида қайд этилаётган, муддатли ҳарбий ва муқобил хизматга чақирилаётган, сафарбарлик чақирув резервига хизматга қабул қилинаётган, шартнома бўйича ҳарбий хизматга, ҲТМга кираётган фуқароларни, шунингдек ҳарбий хизматчилар ва ҳарбий хизматга мажбурларнинг тиббий текширув ва тиббий кўрикдан ўтказиш услубларини;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
муддатли ҳарбий ва муқобил хизматга чақирилаётган, шартнома бўйича ҳарбий хизматга, ҲТМга кираётган фуқароларни, ҳарбий хизматчилар ва ҳарбий хизматга мажбурларнинг соғлиги ҳамда жисмоний ривожланиш ҳолатига мувофиқ, Қуролли Кучлар турларига, қўшин шаклларига ва ҳарбий-ҳисоб мутахассислиги бўйича хизматга белгилаш ва тақсимлаш мақсадга мувофиқлигига кўрсатмаларни;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ўзбекистон Республикасидан ташқарида ва шароити оғир иқлимли ҳудудларда ҳарбий хизматчиларнинг ҳарбий хизматни ўташига, уларнинг оила аъзоларини яшашига қарши тиббий кўрсатмаларни;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ҳарбий меҳнатнинг соғлик учун хавфли ва ўта оғир шароит билан боғлиқ мутахассислиги бўйича ишга тайинланаётган (кираётган) ёки ишлаётган фуқаролар учун қарши тиббий кўрсатмаларни.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
16. МҲТК Соғлиқни сақлаш вазирлиги Ўсмир ва чақирилувчи ёшларга тиббий ёрдамни ташкил маркази билан биргаликда қуйидагиларни амалга оширади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ўсмир ва чақирилувчи ёшларни Қуролли Кучлар сафида ҳарбий хизматга тайёрлашнинг тиббий таъминоти устидан назорат, фуқароларни чақирув участкаларида қайд этишда, муддатли ҳарбий ва муқобил хизматга чақириш, сафарбарлик чақирув резервига хизматга қабул қилишда, шартнома бўйича ҳарбий хизмат ва ҲТМга киришда тиббий кўрикдан ўтказилишни назорат қилишни;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
МИБ, МИББ ва Соғлиқни сақлаш вазирлигининг ҳудудий органларига ҳарбий-тиббий экспертизани ташкил этишда амалий ҳамда услубий ёрдам кўрсатишни;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
мунозарали ҳолатлар ёки чақирув комиссияларининг хулосасидан норози бўлган фуқаролар мурожаат қилганда, Мудофаа вазирлиги тиббий комиссиялари ва ҲТКнинг хулосаларини қайта кўриб чиқишни;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
фуқароларни чақирув участкаларида қайд этиш, муддатли ҳарбий ва муқобил хизматга чақириш, сафарбарлик чақирув резервига хизматга қабул қилишда, шартнома бўйича ҳарбий хизмат ва ҲТМга киришда тиббий кўрикдан ўтказиш натижаларини умумлаштириш ва таҳлил қилиш, таҳлил натижалари бўйича юқорида кўрсатиб ўтилган ҳарбий-тиббий экспертиза ўтказиш сифатини яхшилаш учун амалий чораларни ишлаб чиқишни;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мудофаа вазирлиги тиббий комиссиялари ва ҲТКда ҳарбий-тиббий экспертиза самарадорлигини ошириш мақсадида, фуқароларни чақирув участкаларида қайд этиш, муддатли ҳарбий ва муқобил хизматга чақириш, сафарбарлик чақирув резервига хизматга қабул қилиш, шартнома бўйича ҳарбий хизмат ва ҲТМга киришда тиббий кўрикдан ўтказишга жалб қилинган шифокор-мутахассислар билан биргаликда илмий-амалий, йўл-йўриқ берувчи услубий машғулотларни ва бошқа тадбирларни ўтказади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
17. Штатдан ташқари тиббий комиссиялар ва ҲТК ташкил этилган муассаса таркибида ўз фаолиятини юритади. Штатдан ташқари доимий фаолият юритувчи тиббий комиссиялар ва ҲТКга қуйидагилар киради:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
госпиталь ҲТК;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
гарнизон ҲТК;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мудофаа вазирлиги Марказий ҳарбий клиник госпитали (кейинги ўринларда МҲКГ деб юритилади) ҳузуридаги госпиталь тиббий-учувчилик комиссияси (кейинги ўринларда ТУК деб юритилади);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳаво ҳужумидан мудофаа қўшинлари ва ҳарбий ҳаво кучларининг (кейинги ўринларда ҲҲМҚ ва ҲҲК) авиация тиббиёт маркази ҳузуридаги ТУК;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
МИБ ҳузуридаги тиббий комиссия;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
санаторий-саралаш комиссияси.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Штатдан ташқари вақтинча фаолият юритувчи тиббий комиссиялар ва ҲТКга қуйидагилар киради:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мудофаа вазирлиги ва Миллий гвардия ҲТМ ҳузуридаги ҲТК;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
учувчилар таркибини тайёрлаш бўйича ҲТМ ҳузуридаги ТУК;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
МИББ ҳузуридаги тиббий комиссия;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Қорақалпоғистон Республикаси (вилоят) муқобил тиббий комиссияси.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
18. Штатдан ташқари ташкил этилаётган ҳарбий-тиббий комиссиялар Мудофаа вазирлиги тасарруфидаги бирлашма, гарнизон ва ҳарбий тиббий муассасалар рўйхати Мудофаа вазирлиги Тиббий таъминот бошқармаси томонидан бир йилга белгиланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мудофаа вазирлиги бирлашмалари, гарнизонлари ва ҳарбий-тиббий муассасаларининг ташкилий-штат тузилмасига ўзгартиришлар киритилса, юқорида баён этилган рўйхатга тегишли ўзгартиришлар киритилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
19. МҲТК бошлиғининг тақдимномасига мувофиқ, Мудофаа вазирлиги Тиббий таъминот бошқармаси томонидан гарнизонлар ва ҳарбий-тиббий муассасалар ҳузуридаги штатдан ташқари гарнизон, госпиталь ҲТК, ТУК, санаторий-саралаш комиссияларининг раислари ва уларнинг ўринбосарлари шахсий таркиби бир йилга белгиланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Штатдан ташқари ҲТК аъзолари ва котибаларининг шахсий таркибини МҲТК томонидан бир йилга белгиланади. Тиббий комиссия ва ҲТК таркибида комиссия раиси билан шифокор-мутахассисларнинг сони тоқ бўлиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ҲҲМҚ ва ҲҲК тиббий таъминот хизмати бошлиғининг тақдимномасига мувофиқ, Ўзбекистон Республикаси мудофаа вазирининг ўринбосари ҲҲМҚ ва ҲҲК қўмондони томонидан ҲҲМҚ ва ҲҲК авиация тиббиёт маркази ҳузуридаги ТУКнинг шахсий таркиби бир йилга тасдиқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Комиссиялар таркибига кирган ҳарбий хизматчилар ва Қуролли Кучлар хизматчиларининг хизмат жойи ўзгарганда ёки Қуролли Кучлар сафидан бўшатилган ҳолларда, тегишли мутасадди шахслар томонидан ушбу комиссия таркибига ўзгартиришлар киритилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
20. Госпиталь ҲТК ҳарбий госпиталда (ҳарбий лазаретда) ташкил этилади. Ҳарбий госпиталь (ҳарбий лазарет) бошлиғининг буйруғи билан комиссия раиси, комиссия аъзолари ва котибадан иборат бўлган ҲТКнинг шахсий таркиби тасдиқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
МҲКГ ҳузурида клиник ихтисослигига кўра бир неча ҲТК ташкил этилади: жарроҳлик, терапия, руҳий ва асаб касалликлар, юқумли касалликлар бўйича, шунингдек госпиталь ТУК ташкил этилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
21. Гарнизон ҲТК, мазкур гарнизон ҳудудида жойлашган ҳарбий-тиббий муассаса ҳузурида гарнизон бошлиғининг буйруғи билан ташкил этилади. Гарнизон бошлиғининг мазкур буйруғи билан комиссия раиси, комиссия аъзолари ва котибадан иборат бўлган ҲТКнинг шахсий таркиби тасдиқланади (Мудофаа вазирлиги Марказий поликлиникаси ҳузуридаги ҲТК бундан мустасно).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Поликлиника бошлиғининг буйруғи билан Мудофаа вазирлиги Марказий поликлиникаси ҳузуридаги ҲТК шахсий таркиби тасдиқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
22. Гарнизон (ҳарбий-тиббий муассаса ҳузурида) санаторий-саралаш комиссияси календарь йили муддатига, гарнизон тиббий таъминот хизмати тақдимномасига мувофиқ ҳамда Мудофаа вазирлиги Тиббий таъминот бошқармаси ва МҲТК билан келишилган ҳолда гарнизон (ҳарбий-тиббий муассаса) бошлиғининг буйруғи билан ташкил этилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
МҲКГ ва Марказий поликлиника ҳузуридаги санаторий-саралаш комиссияларининг шахсий таркиби юқори матндаги ҳарбий-тиббий муассасалар бошлиқлари томонидан тасдиқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
23. Мудофаа вазирлиги Тиббий таъминот бошқармасининг тақдимномасига мувофиқ ҲТМ ҳузуридаги ҲТК (ТУК) раислари ва уларнинг ўринбосарлари Ўзбекистон Республикаси Мудофаа вазирининг буйруғи билан тасдиқланади. ҲТМ ҳузуридаги ҲТК (ТУК) раислари этиб одатда, МҲТК штатли аъзолари, уларнинг ўринбосарлари сифатида эса тегишли ҲТМ тиббий таъминот бошлиқлари тайинланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Қолган комиссия аъзолари Мудофаа вазирлиги Тиббий таъминот бошқармаси бошлиғининг буйруғи билан тасдиқланади. Комиссия аъзолари сифатида Мудофаа вазирлиги ҳарбий-тиббий муассасаларининг шифокор мутахассислари жалб этилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Миллий гвардия ҲТМ ҳузуридаги ҲТК таркиби Миллий гвардия қўмондони томонидан тасдиқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
24. ҲТК қуйидаги ҳуқуқларга эга:
Олдинги таҳрирга қаранг.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2018 йил 25 декабрдаги ПҚ-4076-сонли қарори билан тасдиқланган «Ўзбекистон Республикаси Қуролли Кучларида тинчлик ва уруш даврида тиббий кўрикдан ўтказиш тўғрисида»ги низом ва Ўзбекистон Республикасида ҳарбий-тиббий экспертиза ўтказиш регламентини белгилайдиган бошқа қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ хулосаларни қабул қилиш;
(24-банднинг иккинчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси адлия вазирининг 2021 йил 28 июлдаги 16-мҳ-сонли буйруғи (рўйхат рақами 3313, 28.07.2021 й.) таҳририда — Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 28.07.2021 й., 10/21/3313/0724-сон)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ҳарбий-тиббий экспертиза манфаатлари мақсадида мазкур ҳарбий-тиббий муассасага бириктирилган ҳарбий қисмларда (муассасаларда) профилактика ва даволаш-диагностика ишларини, шунингдек давлат соғлиқни сақлаш тизими тасарруфидаги даволаш-профилактика муассасаларида Мудофаа вазирлиги, Миллий гвардия, ФВВ ҳарбий хизматчиларининг диагностика ва даволаш-соғломлаштириш ишларини ташкил этишни назорат қилиш.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
25. ҲТК зиммасига қуйидаги мажбуриятлар юклатилади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мудофаа вазирлиги, Миллий гвардия, ФВВ ҳарбий хизматчиларини, шартнома бўйича ҳарбий хизматчиларнинг оила аъзолари, чақирилувчилар, ҲТМга кираётган номзодлар, ҳарбий хизматга мажбурлар, Мудофаа вазирлиги, Миллий гвардия, ФВВ ишчи ва хизматчиларини тиббий кўрикдан ўтказиш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ҳарбий-тиббий муассасага ётқизиш ўз вақтида ва асослилигини, тиббий текширув ва даволашнинг тўлақонлигини ҳамда сифатини, юқорида кўрсатиб ўтилган шахсларни ўз вақтида тиббий кўрикдан ўтказишга юборилиши, даволанишга (текширувга) муҳтожларни муддатидан олдин асоссиз чиқарилишини огоҳлантириш ёки уларни даволаш (текширув) кунидан кўп муддат давомида асоссиз ушлаб турилишини назорат қилиш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ҳарбий-тиббий экспертиза манфаатлари мақсадида, гарнизон (ҳарбий-тиббий муассасанинг жавобгарлик) ҳудудида жойлашган ҳарбий қисмлар (муассасалар) шахсий таркибининг тиббий таъминотини ташкил этиш ва унинг ҳолатини назорат қилиш, шунингдек уларнинг соғлиги ва жисмоний ривожланиш ҳолатига кўра қўшин шакллари ва ҳарбий-ҳисоб мутахассислиги бўйича тақсимланишини назорат қилиш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ҳарбий-тиббий экспертиза манфаатлари мақсадида, гарнизон (ҳарбий-тиббий муассасанинг жавобгарлик) ҳудудида жойлашган ҳарбий қисмларда (муассасаларда) профилактика ва даволаш-диагностика ишларини ташкил этиш, шунингдек ҲТКнинг муқаддам чиқарган хулосаларининг ижро этилишини назорат қилиш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
тиббий ва эксперт ҳужжатларни сифатли расмийлаштиришни назорат қилиш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ҳарбий хизматчиларнинг даволаш якунларини ўрганиб чиқиш, бириктирилган ҳарбий қисмлар (муассасалар) ҳарбий хизматчиларнинг умумий касалланиш сони, ётқизилиши, ҳарбий хизматдан бўшатилиши бўйича таклифлар ишлаб чиқиш ва гарнизон (ҳарбий-тиббий муассаса) бошлиғига тақдим қилиш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
комиссия иши натижаларини умумлаштириш, таҳлил қилиш, МҲТКга ўз вақтида ҲТКнинг фаолияти натижаларининг ҳисобот даври ва йил якуни бўйича хабарнома бериш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
гарнизон (ҳарбий-тиббий муассаса) шифокор-мутахассислари, ўрта бўғин тиббиёт ходимларини ҳарбий-тиббий экспертиза масалалари бўйича гарнизоннинг (ҳарбий-тиббий муассасанинг) қўмондонлик ва махсус тайёргарлик машғулотлари тизимида тайёрлаш.
Олдинги таҳрирга қаранг.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
26. МИБ ва МИББ ҳузуридаги тиббий комиссияларнинг тузилиш тартиби, комиссия аъзолари таркиби Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2020 йил 6 мартдаги ПҚ-4630-сон қарори билан тасдиқланган Фуқароларни муддатли ҳарбий ва муқобил хизматларга чақириш, сафарбарлик чақируви резервидаги хизматга олиш бўйича комиссиялар фаолиятини ташкил этиш тартиби тўғрисида низом асосида белгиланади.
(26-банд Ўзбекистон Республикаси Мудофаа вазирлиги, Миллий гвардияси, Фавқулодда вазиятлар вазирлиги, Давлат хавфсизлик хизмати, Ички ишлар вазирлиги ва Соғлиқни сақлаш вазирлигининг 2020 йил 1 июндаги 32-сон, 33-сон, 21-сон, 16-сон, 50-сон, 10-5/1517-сонли қарори (рўйхат рақами 3147-1, 08.07.2020 й.) таҳририда — Қонун ҳужжатлари маълумотлари миллий базаси, 08.07.2020 й., 10.20/3147-1/1037-сон)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
27. Тиббий комиссия қуйидаги ҳуқуқларга эга:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2018 йил 25 декабрдаги ПҚ-4076-сон қарори билан тасдиқланган «Ўзбекистон Республикаси Қуролли Кучларида тинчлик ва уруш даврида тиббий кўрикдан ўтказиш тўғрисида»ги низомига мувофиқ хулосаларни қабул қилиш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
қуйи турган тиббий комиссияларнинг фаолиятини текшириш ва уларнинг хулосаларини қайта кўриб чиқиш, МҲТКда кўриб чиқиладиган ва тасдиқланадиган хулосалар бундан мустасно;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ҳарбий-тиббий экспертиза манфаатлари мақсадида ўсмир ва чақирилувчилар даволанадиган давлат соғлиқни сақлаш тизими даволаш-профилактика муассасаларида профилактик ва даволаш-диагностика ишларини ташкил этилиши ва ҳолати, шунингдек ҳудудий кўп тармоқли болалар тиббий марказлари ва туман (шаҳар) тиббиёт бирлашмаларидаги Ўсмир ва чақирилувчи ёшларга тиббий ёрдамни ташкил бўлинмаларининг (кейинги ўринларда ўсмирлар бўлинмалари деб юритилади) фаолиятини текшириш.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
28. Тиббий комиссия зиммасига қуйидаги мажбуриятлар юклатилади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
фуқароларни чақирув участкаларида қайд этиш вақтида чақирилувчиларни ҳарбий хизматга мажбурлар, МИБ ҳузуридаги чақирилувчиларни ҳарбий-техник мутахассислик бўйича тайёрлаш марказлари, ҲТМ, «Темурбеклар мактаблари»га кираётган номзодлар, лозим бўлганда бошқа тоифадаги фуқароларни тиббий кўрикдан ўтказиш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
қуйи турган тиббий комиссиялар фаолиятининг ташкил этилиши ва аҳволини назорат қилиш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ҳарбий-тиббий экспертиза манфаатлари мақсадида, ўсмир ва чақирилувчилар даволанадиган давлат соғлиқни сақлаш тизимининг даволаш-профилактика муассасаларида профилактика ва даволаш-диагностика ишларини ташкил этиш ва ҳолатини, шунингдек ҳудудий кўп тармоқли болалар тиббий марказлари ва туман (шаҳар) тиббиёт бирлашмаларидаги ўсмирлар бўлинмаларининг фаолиятини текшириш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
тиббий комиссия фаолиятининг натижаларини умумлаштириш ва таҳлил қилиш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Соғлиқни сақлаш вазирлиги Ўсмир ва чақирилувчи ёшларга тиббий ёрдамни ташкил марказига ва МҲТКга бажарилган ишлар натижаси бўйича, шунингдек ўсмир ва чақирилувчилар даволанадиган давлат соғлиқни сақлаш тизимининг даволаш-профилактика муассасаларида профилактика ва даволаш-диагностика ишларини ташкил этишда аниқланган камчиликлар ва ушбу камчиликларни бартараф қилиш режаси, шу жумладан ҳудудий кўп тармоқли болалар тиббий марказлари ва туман (шаҳар) тиббиёт бирлашмаларидаги ўсмирлар бўлинмаларининг фаолияти натижалари тўғрисида маълумотлар тақдим қилиш.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
29. Иш юритиш, ёзма мулоқот, моддий-техник таъминотни амалга ошириш ҳузурида штатдан ташқари тиббий комиссия ёки ҲТК ташкил этилган муассаса зиммасига юклатилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
3-боб. Тиббий кўрикдан ўтказишни ташкил этиш ва амалга ошириш тартиби
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
30. Фуқароларга тиббий кўрикдан ўтказишдан аввал, мазкур Низомнинг 1-иловасида келтирилган мажбурий таҳлилий ва тиббий ускуналар ёрдамида ўтказиладиган текширувлар рўйхатига мувофиқ мажбурий диагностик тадқиқотлар, зарурият туғилганда тиббий кўрсатмаларга кўра бошқа текширувлар ўтказилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
31. Тиббий кўрикдан ўтказиш кундузги ёруғликда махсус ажратилган ёруғ, иссиқ ва кенг хоналарда ўтказилади. Кундузги ёруғлик етарли бўлмаган шароитларда сунъий ёруғлик шифокорларнинг ишлаши учун етарли бўлиши лозим. Ҳар бир шифокорга алоҳида хона ажратилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Шифокор-мутахассисларнинг хоналари тиббий кўрикдан ўтказиш учун мазкур Низомнинг 2-иловасида келтирилган тиббий комиссиялар ва ҲТК шифокор-мутахассисларнинг хоналарини жиҳозлаш учун бўлган дори воситалари ва тиббий ускуналар рўйхатига мувофиқ лозим бўлган дори воситалари ҳамда тиббий ускуналар билан таъминланган бўлиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
32. Тиббий кўрикдан ўтаётган шахсларнинг соғлиги, саломатлигига оид шикояти бор ёки йўқлигидан қатъий назар, сўров асосида ҳар томонлама объектив текширувлар ёрдамида аниқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Тиббий кўрикдан ўтаётган шахслар томонидан уларнинг саломатлиги тўғрисидаги маълумотлар акс эттирилган, шунингдек диспансер кузатувига оид турли тиббий ҳужжатларнинг тақдим этилиши, уларни тиббий кўрикдан ўтказилишидан озод қилинмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Тиббий кўрикдан ўтаётган шахснинг тиббий ҳужжатлари, тавсифномалари ўрганилиб, шахсий йиғма жилди ва бошқа ҳужжатлари билан танишиб чиққач, қандай шикоятлари борлигини сўраб билиб, анамнези йиғилгандан кейин, шифокор-мутахассислар томонидан тиббий текширув ўтказилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
33. Тиббий комиссия ёки ҲТК тиббий кўрикдан ўтказиш жараёнида мазкур Низомнинг 3-иловасида келтирилган тиббий кўрикдан ўтказиш бўйича кўрсатмалар асосида фуқарони кўрикдан ўтаётган даврдаги соғлиги ва жисмоний ривожланиш ҳолатини ўрганиб, унга баҳо беради. Аёллар шифокор-гинеколог томонидан тиббий кўрикдан ўтказилиши шарт.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳарбий тиббий экспертизанинг шифокор-мутахассислари оммавий тиббий кўрикдан ўтказиш вақтида қисқа вақт сарфлаган ҳолда тиббий кўрикдан ўтаётган шахснинг соғлиги тўғрисида тўлиқ тасаввур ҳосил қилиш имконини берувчи махсус (ҳарбий) текширув усулидан фойдаланилади. Шу мақсадда, аъзо ва тизимларнинг текшируви аниқ белгиланган тартиб ҳамда шундай кетма-кетликда ўтказилади-ки, бунда уни ўтказишга кам вақт сарф қилинади ва текширувларнинг бирор-бир усули бошқаларининг ўтказилишини қийинлаштирмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
34. Тиббий кўрикдан ўтаётган шахсларни текширув жараёнида муҳими, фақатгина жисмоний жиҳатдан нуқсон топиш ёки касаллик, шикастланиш (ярадорлик, жароҳат) асорати хусусиятларини аниқлаш эмас, балки касалланган аъзо фаолиятига оид бузилиш ҳамда компенсация даражаси ва умуман организмнинг фаолиятга оид мослашувчанлигини аниқлаш лозим, чунки ушбу омил тегишли эксперт хулосасини чиқаришга асос бўлади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
35. Меъёрдан фарқ қилувчи кўрсаткичлар мавжуд бўлган барча ҳолатларда, тиббий кўрикдан ўтаётган шахс аниқланган ўзгаришлардан келиб чиққан ҳолда, мукаммал текширувдан ўтказилиши ва тегишли шифокор — мутахассислар томонидан тиббий кўрикдан ўтказилиши лозим. Агар амбулатория шароитдаги текширувлардан сўнг ҳам ташхис ноаниқлигича қолса ёки шубҳа туғдираётган бўлса, тиббий кўрикдан ўтаётган шахс стационар шароитдаги текширувларга юборилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
36. Аввал тиббий комиссиялар ёки ҲТК томонидан мазкур Низомнинг 4-иловасида келтирилган касалликлар, жисмоний нуқсонлар жадвали ва айрим моддаларга бериладиган шарҳлар (кейинги ўринларда касалликлар жадвали деб юритилади) 8-, 9-, 14-, 15-, 16-, 17-, 18-, 20-, 21-, 68-, 69-, 82-моддалари (моддаларнинг бандлари) бўйича F ёки E яроқлилик тоифалари тайинланган шахслар такрорий тиббий кўрикдан ўтказилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
37. Резерв ёки захирада турган офицерларни резерв тоифаси, ҳарбий — ҳисоб мутахассислиги ва режалаштирилган лавозимга кўра тиббий кўрикдан ўтказишнинг даврийлиги Мудофаа вазирлиги томонидан белгиланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Қуролли Кучлар сафининг биринчи тоифа резерви ҳисобида турган, жанговар бўлинмалар ва жанговар таъминот ҳарбий бўлинмаларига режалаштирилган резервдаги ёки захирадаги офицерларни навбатдаги тиббий кўрикдан ўтказиш оралиғи 5 йилдан ошмаслиги лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Қуролли Кучлар сафининг иккинчи тоифа резерви ҳисобида турган, техник ва фронт орти таъминоти ҳарбий бўлинмаларга режалаштирилган резервдаги ёки захирадаги офицерларни навбатдаги тиббий кўрикдан ўтказиш оралиғи 7 йилдан ошмаслиги лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
4-боб. Фуқароларнинг соғлиги ҳолатига нисбатан қўйиладиган талаблар
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
38. Фуқарони ҳарбий хизматга, ҳарбий — ҳисоб мутахассислик бўйича хизматга (таҳсил олишга) яроқлилиги тиббий комиссия ва ҲТК томонидан фуқароларнинг соғлиги ҳолатига нисбатан қўйиладиган талабларга мувофиқ аниқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Фуқароларнинг соғлиги ҳолатига нисбатан қўйиладиган талаблар — фуқаролар соғлиги ва жисмоний ривожланишини тавсифловчи тиббий кўрсаткичлар бўлиб, уларга мувофиқ фуқароларни ҳарбий хизматга, ҳарбий мутахассислик бўйича хизматга (таҳсил олишга) яроқлилик тоифалари аниқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
39. Касалликлар жадвали билан фуқаролар соғлигининг ҳолатига нисбатан қўйиладиган асосий талаблар белгиланади. Мазкур Низомнинг 5-иловасида келтирилган фуқаролар соғлиги ва жисмоний ривожланишининг ҳолатига нисбатан қўйиладиган қўшимча талаблар рўйхати (кейинги ўринларда қўшимча талаблар рўйхати деб юритилади) ҳамда мазкур Низомнинг 6-иловасида келтирилган меъёрда ва озиқланиш бузилишларидаги фуқароларнинг бўйи ва тана вазни нисбатининг жадвалига (кейинги ўринларда бўй ва тана вазни нисбатининг жадвали деб юритилади) мувофиқ, касалликлар жадвалида қайд этилмаган фуқаролар соғлигининг ҳолатига нисбатан қўйиладиган қўшимча талаблар белгиланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
40. Тиббий кўрикдан ўтаётган фуқаролар касалликлар жадвалининг қуйидаги устунлари бўйича тақсимланади:
Олдинги таҳрирга қаранг.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
I-устун — чақирув участкаларида қайд этилаётган, муқобил хизматга чақирилаётган, МИБ ҳузуридаги чақирилувчиларни ҳарбий-техник мутахассисликлар бўйича тайёрлаш марказларига танлаб олинаётган (таҳсил олаётган), ҳарбий таълим муассасалари ҳузуридаги ҳарбий тайёргарлик бўйича ўқув бўлинмаларига (ҳарбий таълим факультетлари, ҳарбий кафедралар, цикллар ва курслар) танлаб олинаётган (таҳсил олаётган) фуқаролар; оддий аскар ва сержант ҳарбий унвонлари мавжуд бўлган Мудофаа вазирлиги, Миллий гвардия, ФВВ, ДХХ, ИИВ ҳарбий тузилмаларига муддатли ҳарбий хизматга чақирилаётган, Мудофаа вазирлиги, Миллий гвардия, ФВВга шартнома бўйича ҳарбий хизматга кираётган, ҳарбий йиғинларга чақирилаётган (ўтаётган) фуқаролар, ҳарбий хизматга мажбурлар; оддий аскарлар таркибидаги Мудофаа вазирлиги, Миллий гвардия, ФВВ, ДХХ, ИИВ ҳарбий тузилмаларининг муддатли ҳарбий хизмат ҳарбий хизматчилари; ҲТМнинг 1-босқич курсантлари;
(40-банднинг иккинчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Мудофаа вазирлигининг 2024 йил 18 декабрдаги 17-сон, Миллий гвардиясининг 2024 йил 5 декабрдаги 30-сон, Фавқулодда вазиятлар вазирлигининг 2024 йил 9 декабрдаги 26-сон, Давлат хавфсизлик хизматининг 2024 йил 15 декабрдаги 19-сон, Ички ишлар вазирлигининг 2024 йил 7 декабрдаги 45-ққ-сон ва Соғлиқни сақлаш вазирлигининг 2024 йил 11 декабрдаги 17-сонли қарори (рўйхат рақами 3147-2, 16.01.2025 й.) таҳририда — Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 16.01.2025 й., 10/25/3147-2/0035-сон)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
II-устун — Мудофаа вазирлиги, Миллий гвардия ҲТМга кираётган фуқаролар; ҲТМнинг курсантлари; Ўзбекистон Республикаси ҳудудидан ташқарига, хорижий давлатлар ҲТМнинг биринчи босқичидан таҳсил олиш учун юборилаётган ҲТМнинг биринчи босқич курсантлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
III-устун — офицерлар ва генераллар таркибидаги ҳарбий унвони бўлган муддатли ҳарбий хизматга чақирилаётган, Мудофаа вазирлиги, Миллий гвардия, ФВВга шартнома бўйича ҳарбий хизматга кираётган, ҳарбий йиғинларга чақирилаётган (ўтаётган) фуқаролар, ҳарбий хизматга мажбурлар, шартнома бўйича ҳарбий хизматчилар; Ўзбекистон Республикаси ҳудудидан ташқарига ўқишга (малака оширишга) юборилаётган офицерлар ва генераллар таркибидаги ҳарбий унвони бўлган шартнома бўйича ҳарбий хизматчилар; ҲТМнинг битирувчи босқич курсантлари.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
IV-устун — оддий аскар ва сержантлар таркибидаги лавозимларда шартнома бўйича ҳарбий хизматни ўтаётган ҳарбий хизматчилар; Ўзбекистон Республикаси ҳудудидан ташқарига таҳсил олишга (малака оширишга) юборилаётган юқори матндаги фуқаролар; ҲТМнинг иккинчи ва юқори босқич (битирувчи босқич бундан мустасно) курсантлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
V-устун — ҳарбий меҳнатнинг соғлик учун хавфли ва ўта оғир шароит билан боғлиқ мутахассислиги бўйича ишга тайинланаётган (кираётган) ёки ишлаётган Мудофаа вазирлиги, Миллий гвардия, ФВВнинг ҳарбий хизматчилари, ҳарбий хизматга мажбурлар, ишчи ва хизматчилар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
41. Организмга салбий таъсир кўрсатадиган, касбий касалликлар пайдо бўлишининг юқори даражали хавфи мавжуд бўлган лавозимлар, мутахассисликлар ва ишларга жалб этиладиган ҳамда мазкур Низомнинг 7-иловасида келтирилган ҳарбий меҳнатнинг соғлик учун хавфли ва ўта оғир шароит билан боғлиқ бўлган лавозимлар ҳамда ҳарбий — ҳисоб мутахассисликлар рўйхатига кирган фуқаролар касалликлар жадвалининг V-устуни бўйича тиббий кўрикдан ўтказилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
42. Ҳарбий меҳнатнинг соғлик учун хавфли ва ўта оғир шароит билан боғлиқ мутахассислиги бўйича ишга тайинланаётган (кираётган) ёки ишлаётган фуқароларнинг тиббий текширув миқдори, шунингдек юқори матндаги ҳарбий меҳнатнинг соғлик учун хавфли ва ўта оғир шароит билан ишлаётган шахслар орасида даволаш-профилактика чора-тадбирлари Соғлиқни сақлаш вазирлиги томонидан тасдиқланган «Ходимларни тиббий кўрикдан ўтказиш тартиби тўғрисида»ги низомга мувофиқ белгиланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
5-боб. Ҳарбий хизматчилар ва уларнинг оила аъзоларининг соғлиги туфайли оғир иқлим шароитли ҳудудларда хизматни ўташ (яшаш) имкониятини аниқлаш учун тиббий кўрикдан ўтказиш тартиби
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
43. Ҳарбий хизматчилар ва уларнинг оила аъзолари саломатлигига кўра қуйидаги оғир иқлим шароитли ҳудудларда хизматни ўташ (яшаш) имконияти бўлмаганда тиббий кўрикдан ўтказилади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Қорақалпоғистон Республикаси, Навоий, Сурхондарё вилоятлари, Бухоро вилояти Қоровулбозор тумани, Қашқадарё вилояти Муборак тумани, Қамчиқ довони (Тошкент ва Наманган вилоятлари ҳудудида);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
баланд тоғли ҳудудлари (денгиз сатҳидан 2500 м ва ундан баланд);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ўзбекистон Республикасидан ташқарига оғир иқлимли давлатларга.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
44. Юқорида кўрсатиб ўтилган ҳудудларда хизмат қилишга ўтказилаётган ёки хизматни ўтаётган ҳарбий хизматчилар ёки уларнинг оила аъзоларида ушбу ҳудудларда хизматни ўташга (яшашга) тўсқинлик қиладиган касалликлар, шикастланиш (ярадорлик, жароҳат) оқибатлари мавжудлиги тўғрисида ўрнатилган тартибда мурожаат қилганларида, мазкур Низомнинг 46-бандига мувофиқ, ҳарбий-тиббий комиссиясига саломатлигига кўра ҳарбий хизматга яроқлилик даражасини аниқлаш учун тиббий кўрикдан ўтказишга, улар айрим чекланишлар билан ҳарбий хизматга яроқли ёки чекланган равишда яроқли деб топилган ҳолатларда эса, уларни мазкур ҳудудларда хизматни ўташ имкониятларини аниқлаш учун юборилишлари мумкин. Уларнинг оила аъзолари ҳам мазкур ҳудудда яшаш имкониятини аниқлаш учун худди шундай тартибда юборилишлари мумкин.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳарбий хизматчининг оила аъзоларини тиббий кўрикдан ўтказишга юборилиш тартиби Ўзбекистон Республикаси фуқароларининг ҳарбий хизматни ўташ тартиби тўғрисидаги Низомга мувофиқ белгиланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
45. Ўзбекистон Республикаси фуқароларини ҳарбий хизматни ўташ тартиби тўғрисидаги Низомга мувофиқ, ҳарбий хизматда бўлишнинг белгиланган ёш чегарасига етган ҳарбий хизматчилар ўзи ёки оила аъзоларининг саломатлигига кўра, ушбу ҳудудларда хизматни ўташга (яшашга) имконияти йўқлиги тўғрисидаги масалани кўтарган тақдирда, ҳарбий хизматдан резервга (истеъфога) бўшатилиши олдидан, ўрнатилган тартибда ҳарбий хизматга яроқлилик тоифасини аниқлаш учун тиббий кўрикдан ўтказишга юборилади. Уларнинг оила аъзолари тиббий кўрикдан ўтказишга юборилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
46. ҲТКга тиббий кўрикдан ўтказиш учун йўллаш қуйидагича амалга оширилади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
мазкур Низомнинг 43-бандида қайд этилган ҳудудларга хизматни ўташ учун юборилаётган офицерлар таркибидаги шахслар ва уларнинг оила аъзоларини ҳарбий округлар қўшинларнинг қўмондонлари, уларга тенг ва юқори қўмондонлик қарори билан;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
мазкур Низомнинг 43-бандида қайд этилган ҳудудларда хизматни ўтаётган офицерлар таркибидаги шахслар ҳамда Ўзбекистон Республикасидан ташқарига оғир иқлимли давлатларга хизмат сафарига юборилаётганлар ва уларнинг оила аъзоларини Мудофаа вазирлиги бош бошқармаларининг бошлиқлари, уларга тенг ва юқори қўмондонлик қарори билан;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
оддий аскар ва сержантлар таркибидаги шартнома бўйича ҳарбий хизматчи ва уларнинг оила аъзоларини қўшилма командирларининг (муассаса бошлиқларининг) қарори билан.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
47. Ҳарбий қисм командири ёки кадрлар бўлинмалари бошлиғи томонидан ҳарбий хизматчи ёки унинг оила аъзоларига берилган ҲТКга мазкур Низомнинг 8-иловасида келтирилган тиббий кўрикдан ўтказиш учун йўлланмада қуйидагилар кўрсатилади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ҳарбий хизматчига — унинг саломатлигига кўра ҳарбий хизматга яроқлилик тоифасини аниқлаш, айрим чекланишлар билан ҳарбий хизматга яроқли ёки чекланган равишда ҳарбий хизматга яроқли деб топилган ҳолатларда хизматни аниқ бир ҳудудда ёки аҳоли пунктида ўташ имкониятини аниқлаш учун юборилаётганлигини;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ҳарбий хизматчининг оила аъзоларига — ҲТК томонидан муайян ҳудуд ёки аҳоли пунктида яшаш имкониятини аниқлаш кераклигини;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ўзбекистон Республикасидан ташқарига оғир иқлимли давлатларга хизмат сафарига юборилаётган ҳарбий хизматчилар ва уларнинг оила аъзоларига — уларнинг саломатлигига кўра Ўзбекистон Республикасидан ташқарига оғир иқлимли давлатларга хизмат сафарига бориш имкониятини (оила аъзолари учун — бориш ва яшаш имкониятини) аниқлаш учун юборилаётганлигини.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Йўлланмага қуйидагилар илова қилинади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ҳарбий хизматчига — касаллик кечишининг ўзига хос хусусиятлари, ўтказилган муолажалар самараси ва хизматни ўташ жойи иқлим шароитининг соғлиғига таъсири ҳақидаги қисм шифокори (шифокор-мутахассисларнинг) хулосаси кўрсатилган тиббий тавсифномаси, тиббий китобчаси;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ҳарбий хизматчининг оила аъзосига — маҳаллий иқлим шароитларининг соғлигига таъсири тўғрисидаги Мудофаа вазирлиги ҳарбий-тиббий муассасалари ёки давлат соғлиқни сақлаш тизими даволаш-профилактика муассасаларидаги текширув, даволаш ва узоқ муддатли кузатув натижалари киритилган тиббий ҳужжатлар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
48. Ҳарбий хизматчилар ва уларнинг оила аъзоларини тиббий кўрикдан ўтказиш ҲТК томонидан батафсил объектив текширувлардан сўнг, тиббий кузатувлар ва даволаниш маълумотларини инобатга олган ҳолда ўтказилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Тиббий кўрикдан ўтказишда ҲТК қуйидагиларни инобатга олиши лозим:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ихтисослаштирилган тиббий ёрдам мавжуд бўлган, ободонлаштирилган ҳамда қулайлик яратилган ҳудуд ва гарнизонларда хизматни ўташ (яшаш) иқлимнинг салбий таъсирини сезиларли даражада камайтириши ва даволашни самарали олиб боришга имкон беришини назарда тутиб, зарурий тиббий ёрдамни олиш бўйича тиббий кўрикдан ўтаётган шахсни юборилаётган ёки хизматни ўтаётган (яшаётган) ҳудуднинг ҳақиқий шароити ва имкониятини;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ҳарбий хизматчиларнинг оила аъзолари оғир иқлим шароитли ҳудудларда хизмат мажбуриятларини бажариш билан боғлиқ қийинчиликларни бошдан кечирмаётганлигини;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ҳарбий хизматчи ёки уларнинг оила аъзоларининг соғлигига кўра, Ўзбекистон Республикасининг марказий ҳудудлари ёки мўътадил иқлими бўлган бошқа ҳудудларга ўтказиш имкониятларининг чегараланганлигини.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Шунинг учун ҲТК мазкур Низомнинг 43-бандида кўрсатилган ҳудудларда хизматни ўташга (яшашга) қарши кўрсатмалар бор деган хулосасини фақатгина ҳарбий округ миқёсида керакли тиббий ёрдам кўрсатишнинг имконияти умуман йўқ бўлганда ва ҳарбий хизматчини ушбу ҳудудларга ёки ушбу ҳудудлардан бошқа жойга ўтказиш унинг соғлигини сақлаб қолишнинг бирдан-бир чораси бўлган ҳолларда чиқариш лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
49. ҲТК тиббий кўрикдан ўтказиш натижасида қуйидагиларни аниқлаши шарт:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ҳарбий хизматчининг Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2018 йил 25 декабрдаги ПҚ-4076-сонли қарори билан тасдиқланган «Ўзбекистон Республикаси Қуролли Кучларида тинчлик ва уруш даврида тиббий кўрикдан ўтказиш тўғрисида»ги низомга мувофиқ ҳарбий хизматга яроқлилик тоифасини;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
саломатлигига кўра имкониятларини: айрим чекланишлар билан ҳарбий хизматга яроқли ёки чекланган равишда яроқли деб топилган ҳарбий хизматчида хизматни ўташга, ҳарбий хизматчининг оила аъзоларида эса тиббий кўрикдан ўтаётган шахсни ҲТКга юборган қўмондонлик, бошлиқ томонидан берилган йўлланмада (ҳужжатда) кўрсатилган ҳудудда яшашга, бунда ҲТК мазкур Низомнинг 9-иловасида келтирилган ҳарбий хизматчи ва уларнинг оила аъзоларини оғир иқлим шароитида хизматни ўташига (яшашига) қарши тиббий кўрсатмалар рўйхати амал қилади;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
агар мазкур ҳудудда хизматни ўташга (яшашга) қарши кўрсатмалар мавжуд деб топилса, ҳарбий хизматчи ёки унинг оила аъзосининг касаллигини кечишини ҳисобга олган ҳолда, аввало ҳарбий округ миқёсида бошқа жойга ўтказиш имконияти ва ўтказиш муддатини.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
50. ҲТК хулосаси мазкур Низомнинг 10-иловасида келтирилган тиббий (ҳарбий-тиббий) комиссиянинг йиғилишлар баённомалари китобига киритилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ўзбекистон Республикасининг мазкур ҳудудида хизматни ўташга (яшашга) қарши кўрсатмалар бўлмаган ҳолларда ҲТК қуйидагича хулоса чиқаради: «______________ ҳудудида хизматни ўташга (яшашга) қарши кўрсатмалар йўқ». Ушбу хулоса тиббий кўрикдан ўтказишнинг санаси ва ташхис кўрсатилган ҳолда ҲТК раисининг имзоси билан ҳарбий хизматчининг тиббий китобчасига, оила аъзосига эса унинг тиббий ҳужжатига ёзилади. Ҳарбий хизматчи ёки унинг оила аъзосини тиббий кўрикдан ўтишга юборган ҳарбий қисм командири ёки кадрлар бўлинмасига мазкур Низомнинг 11-иловасида келтирилган шаклдаги маълумотнома юборилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Саломатлигига кўра ҳарбий қисм командири ёки кадрлар бўлинмаси томонидан берилган йўлланмада кўрсатилган ҳудудда хизматни ўташга (яшашга) қарши тиббий кўрсатмалар топилганда ҲТК мазкур Низомнинг 12-иловасида келтирилган касаллик тўғрисидаги гувоҳнома уч нусхада 93-бандда белгиланган тартибда тузилади. Ҳарбий хизматчига чиқарилган хулосада аввал ҳарбий хизматга яроқлилик тоифаси касалликлар жадвалининг моддаси ва устунига мувофиқ кўрсатилади, кейин эса мазкур ҳудудда хизматга қарши тиббий кўрсатмаларнинг борлиги, хизмат жойини ўзгартиришга муҳтожлиги ҳамда ҳарбий хизматчини қайси яқинроқ ҳудудга (иқлим ҳудудига) ўтказишнинг мақсадга мувофиқлиги ва шошилинчлиги қайд этилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳарбий хизматчининг оила аъзоларига мазкур Низомнинг 12-иловасида келтирилган касаллик тўғрисидаги гувоҳноманинг ҳарбий хизмат ва касалликнинг сабабий боғлиқлигига оид бандлари тўлдирилмайди. «Ҳарбий унвони» бандида тиббий кўрикдан ўтаётган шахснинг оила бошлиғига ким бўлиши (эри, хотини, ўғли, қизи ва ҳ.к.) ва ҳарбий хизматчининг ҳарбий унвони, фамилияси, исми ва шарифи кўрсатилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Хизматга (яшашга) қарши тиббий кўрсатмалар борлиги ҳақидаги хулоса қуйидаги таҳрирда чиқарилади: «Мазкур Низомнинг 9-иловасида келтирилган «Ҳарбий хизматчилар ва уларнинг оила аъзоларини оғир иқлим шароитли ҳудудларда ҳарбий хизматни ўташига (яшашига) қарши тиббий кўрсатмалар рўйхатининг ____-моддаси ___-бандига асосан кўрсатилган ҳудудда (қайси ҳудудлиги кўрсатилсин) ҳарбий хизматни ўташга (оила аъзоларига — яшашга) қарши тиббий кўрсатмалар мавжуд».
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Агар тиббий кўрикдан ўтаётган шахсда унга нисбатан қарши тиббий кўрсатмалар мавжудлиги тўғрисида хулоса чиқарилаётган ҳудудда хизматни ўтаётган (яшаётган) бўлса, қарорда унинг қайси яқин ҳудудларга ўтказилишга (кўчирилишга) муҳтожлиги ва шошилинчлиги қайд этилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
51. Ўзбекистон Республикасининг у ёки бошқа ҳудудда ҳарбий хизматга (яшашга) қарши тиббий кўрсатмалар қайд этилган ҲТКнинг хулосаси мавжуд бўлган мазкур Низомнинг 12-иловасида келтирилган касаллик тўғрисидаги гувоҳнома мазкур Низомнинг 92-бандига мувофиқ МҲТКда тасдиқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
МҲТК тасдиқлаган мазкур Низомнинг 12-иловасида келтирилган касаллик тўғрисидаги гувоҳноманинг биринчи нусхасини тақдим қилган ҲТКга қайтаради, иккинчи нусхаси тиббий кўрикдан ўтказишни таклиф қилган ҳарбий қисм командири ёки кадрлар бўлинмасига юборилади, учинчи нусхаси МҲТКда қолдирилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур Низомнинг 94-бандида назарда тутилган ҳолатларда, тасдиқланмаган касаллик тўғрисидаги гувоҳноманинг биринчи ва иккинчи нусхалари уни расмийлаштирган ҲТКга тасдиқланмаслик сабабларини кўрсатган ҳолда қайтарилади, учинчи нусхаси эса МҲТК йиғма жилдларига тикиб қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур Низомнинг 11-иловасида келтирилган маълумотнома тарзида расмийлаштирилган ҲТК хулосалари МҲТКда тасдиқланмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
52. Ҳарбий-тиббий муассасаларида бепул даволанишга имтиёзи бўлмаган шартнома бўйича ҳарбий хизматчиларнинг оила аъзоларини тиббий кўрикдан ўтказиш зарурияти туғилганда ёки тиббий текширув ўтказиш учун керакли шифокор-мутахассислар ёки диагностика воситалари мавжуд бўлмаганда, уларнинг тиббий ва бошқа ҳужжатлари МҲТКга юборилади. МҲТК тиббий ҳужжатлар ўрганиб чиқганидан сўнг, шартнома бўйича ҳарбий хизматчининг оила аъзосига оғир иқлим шароитли ҳудудларида яшай олиш имконияти тўғрисидаги маслаҳат хулосаси тақдим этилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
53. МҲТК, шунингдек тиббий хизмат ва ҳарбий-даволаш муассасаларининг бошлиқлари ҳарбий хизматчи ва унинг оила аъзоларининг тиббий кўрикдан ўтказиш сифатини қатъий назорат қилишга мажбурлар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
54. Ҳарбий хизматчи ёки унинг оила аъзоларини саломатлигига кўра бошқа ҳудудга ўтказилишга муҳтожлиги ёхуд унинг у ёки бу ҳудудга юборилмаслиги ҳақидаги МҲТК томонидан тасдиқлаган ҲТКнинг хулосалари «Ўзбекистон Республикаси фуқароларни ҳарбий хизматни ўташ тартиби тўғрисидаги Низом»га мувофиқ амалга оширилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
6-боб. Ўзбекистон Республикасидан ташқарига чиқаётган фуқароларни тиббий кўрикдан ўтказиш тартиби
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
55. Ўзбекистон Республикасидан ташқарига таҳсил олишга (малака оширишга) танланаётган шахсларга тиббий кўрикдан ўтказиш учун йўлланма Мудофаа вазирлиги, Миллий гвардия, ФВВ ҳарбий қисм командири (муассаса бошлиқлари) ёки кадрлар бўлинмалари томонидан берилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
56. Тиббий кўрикдан ўтказиш учун юбориладиган шахслар ҲТКга қуйидагиларни тақдим этади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
юборилаётган шахснинг ҳарбий унвони, фамилияси исми, шарифи, туғилган йили, лавозими, қачон ва қайси МИББ томонидан чақирилганлиги, тиббий кўрикдан ўтказиш мақсади ва дастлабки ташхис кўрсатилган мазкур Низомнинг 8-иловасида келтирилган тиббий кўрикдан ўтказиш учун йўлланма;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
шахсни тасдиқловчи ҳужжатнинг нусхаси;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
хизмат ва тиббий тавсифномалар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
охирги уч йил давомида чуқурлаштирилган тиббий кўрик (диспансеризация) маълумотлари кўрсатилган тиббий китобча (ҳарбий хизматчилар учун) ёки амбулатор беморнинг тиббий варақаси (ишчи ва хизматчилари).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
57. Ўзбекистон Республикасидан ташқарига таҳсил олишга (малака оширишга) 6 ойгача бўлган муддатга юборилаётган шахслар хизмат жойларидаги ҲТКда тиббий кўрикдан ўтадилар, уларга мазкур Низомнинг 11-иловасида келтирилган маълумотнома тақдим этилади. Экспертиза ҳужжатлари МҲТК томонидан кўриб чиқилмайди ва асосланмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ўзбекистон Республикасидан ташқарига таҳсил олишга (малака оширишга) 6 ойдан ортиқ бўлган муддатга юборилаётган шахслар тиббий кўрикдан икки босқичда ўтказилади (учувчилар таркибини тайёрлаш бўйича ҲТМ курсантлари бундан мустасно):
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
бирламчи — гарнизон (госпиталь) ҲТК томонидан;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
назорат тартибда — Мудофаа вазирлиги Марказий поликлиникаси ҳузуридаги ҲТК томонидан.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Эксперт ҳужжатлари МҲТК томонидан кўриб чиқилади, ҲТК хулосаси эса асосланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
58. Ўзбекистон Республикасидан ташқарига таҳсил олишга (малака оширишга) юборилаётган Қуролли Кучлар авиациясининг учувчилар таркиби ва учувчилар таркибини тайёрлаш бўйича ҲТМ курсантлари қуйидаги тартибда тиббий кўрикдан ўтказилади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
бирламчи — ҲҲМҚ ва ҲҲК авиация тиббиёт маркази ҳузуридаги ТУК;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
назорат тартибида — МҲКГ ҳузуридаги ТУК.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
59. Тиббий китобчасида охирги уч йил давомидаги диспансеризация натижалари бўлмаган шартнома бўйича ҳарбий хизматчиларни тиббий кўрикдан ўтказиш гарнизон госпиталларида дастлабки тиббий текширувдан сўнг, фақат стационар шароитда Мудофаа вазирлиги МҲКГда амалга оширилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
60. Ўзбекистон Республикасидан ташқарига таҳсил олишга (малака оширишга) танлаб олинган шахсларга тиббий кўрикдан ўтишидан олдин оғиз бўшлиғи санацияси ва мазкур Низомнинг 1-иловасида келтирилган мажбурий таҳлилий ҳамда тиббий ускуналар ёрдамида ўтказиладиган текширувларнинг рўйхатида назарда тутилган диагностик текширувлар ўтказилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Таҳлилий, рентгенологик, тиббий ускуналар ёрдамида ўтказиладиган ва бошқа текширувларнинг натижалари мазкур Низомнинг 13-иловасида келтирилган Ўзбекистон Республикасидан ташқарига чиқаётган шахснинг соғлиги ҳолати тўғрисида маълумотномага ёки мазкур Низомнинг 14-иловасида келтирилган ҳарбий таълим муассасасига кираётган шахснинг тиббий кўрикдан ўтказиш варақасига киритилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
61. Офицерлар таркибидаги шахслар касалликлар жадвалининг III-устуни бўйича, оддий аскар ва сержантлар таркибидаги шартнома бўйича ҳарбий хизматчилар IV-устун бўйича, ҲТМ курсантлари II-устун бўйича тиббий кўрикдан ўтказилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Қуролли Кучлар авиациясининг учувчилар таркибидаги шартнома бўйича ҳарбий хизматчилар ва учувчилар таркибини тайёрлаш бўйича ҲТМ курсантлари Ўзбекистон Республикаси Қуролли Кучлар авиациясининг учувчилар таркибини тиббий кўрикдан ўтказиш тўғрисидаги Низом бўйича касалликлар жадвалининг тегишли устунлари бўйича тиббий кўрикдан ўтказилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
62. Шартнома бўйича ҳарбий хизматчилар, ҲТМ курсантларининг (биринчи-босқич курсантлари бундан мустасно) тиббий кўрикдан ўтиш натижалари ва ҲТК хулосаси тиббий китобчаларига ва уч нусхада расмийлаштирилган мазкур Низомнинг 13-иловасида келтирилган Ўзбекистон Республикасидан ташқарига чиқаётган шахснинг соғлиги ҳолати тўғрисида маълумотномага киритилади, улар МҲТКга кўриб чиқиш ва асослаш учун юборилади. Кўриб чиқилган маълумотноманинг биринчи ва иккинчи нусхалари бирламчи тиббий кўрикдан ўтказган ҲТКга юборилади, учинчи нусхаси МҲТК йиғма жилдига тикилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
63. ҲТМнинг биринчи босқич курсантларини тиббий кўрикдан ўтказиш натижалари ва ҲТК хулосаси тиббий китобчага, мазкур Низомнинг 14-иловасида келтирилган ҳарбий таълим муассасасига кираётган шахснинг тиббий варақасига киритилади, улар икки нусхада расмийлаштирилади ҳамда кўриб чиқиш ва асослаш учун МҲТКга юборилади. Кўриб чиқилган варақанинг биринчи нусхаси бирламчи тиббий кўрикдан ўтказган ҲТКга юборилади, иккинчи нусхаси МҲТК йиғма жилдига тикилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
64. Шартнома бўйича ҳарбий хизматчиларни касалликлар жадвалининг III-, IV-устунлари бўйича А ёки В яроқлилик тоифасига мансуб деб хулоса чиқарилса, ҲТК қуйидаги матндаги хулосани қабул қилади: «(юборилаётган ҲТМ ва давлат номланиши кўрсатилади) ҲТМда таҳсил олишга (малака оширишга) юборилишга яроқли».
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Агар касалликлар, шикастланиш (ярадорлик, жароҳат) оқибатлари аниқланса, касалликлар жадвалининг моддалари (модданинг бандлари) мувофиқ: «В ёки С тоифалари, якка тартибда аниқланади», «С тоифаси» ёхуд «С ёки Е тоифалари, якка тартибда аниқланади» деб хулосалар қабул қилиш назарда тутилганда, ҲТК қуйидаги хулосани қабул қилади: «Ўзбекистон Республикасидан ташқарига таҳсил олишга (малака оширишга) юборилишга яроқсиз».
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
65. ҲТМ курсантлари касалликлар жадвалининг II-устунига мувофиқ, «ҲТМда ўқишга киришга яроқли» деб топилса, ҲТК қуйидаги хулосани қабул қилади: «(юборилаётган ҲТМ ва давлат номланиши кўрсатилади) ҲТМда таҳсил олишга яроқли».
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ҲТМ курсантлари касалликлар жадвалининг II-устунига мувофиқ, «ҲТМга ўқишга киришга чекланган равишда яроқли» ёки «ҲТМга ўқишга киришга яроқсиз» деб хулоса чиқарилса, ҲТК қуйидаги хулосани қабул қилади: «Ўзбекистон Республикасидан ташқарида таҳсил олишга яроқсиз».
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
7-боб. Қутқарувчилик ишига қабул қилинаётган (ишлаётган) фуқароларни тиббий кўрикдан ўтказиш тартиби
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
66. Қутқарувчиларни тиббий кўрикдан ўтказиш — бу фуқароларнинг тиббий кўрсатмалари асосида қутқарувчилик ишига яроқлилигини аниқлаш, уларнинг соғлигини сақлаш ва мустаҳкамлашга йўналтирилган чора тадбирлар комплекси бўлиб, қуйидагиларни қамраб олади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
тиббий кўрик ўтказиш вақтида қутқарувчилик ишига қабул қилинаётган (ишлаётган) фуқароларни соғлиги ва жисмоний ривожланишини ўрганиш ва баҳолаш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
қутқарувчилик ишига қабул қилинаётган фуқароларни яроқлилик ва қутқарувчилик ишига яроқлилик тоифасини аниқлаш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
фуқароларни қутқарувчилик ишидан бўшатиш даврида саломатлик ҳолатини ўрганиш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
қутқарувчилик иши даврида саломатлигига кўра қутқарувчилик ишига яроқсиз, вақтинча яроқсиз деб топилаётган (топилган), шунингдек қутқарувчилик ишига яроқлилик тоифаси ўзгарганда, қутқарувчиларда касаллик, шикастланиш (ярадорлик, жароҳат)нинг сабабий боғлиқлигини аниқлаш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
қутқарув хизматларидаги профилактика ишларини ва қутқарувчиларнинг тиббий реабилитацияси самарадорлигини баҳолаш.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
67. Қутқарув хизмати ва профессионал қутқарув тузилмаларига қутқарувчи лавозимига, шунингдек қутқарувчиларни тайёрлаш таълим муассасаларида ўқишга тиббий кўрикдан ўтказиш натижасида қутқарувчилик ишига яроқли деб топилган фуқаролар қабул қилинади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Қутқарув хизмати ва қутқарув тузилмаларини саломатлигига кўра қутқарувчилик ишига яроқли бўлган мутахассислар билан бутлаш, қутқарувчиларни соғлигини сақлаш доирасида уларнинг ҳуқуқларини муҳофаза қилиш, қутқарувчиларнинг касбий фаолият муддатини узайтириш, шунингдек қутқарув хизмат тиббий таъминоти сарф харажатларини камайтириш мақсадида қутқарувчиларни тиббий кўрикдан ўтказиш ташкил этилади ва амалга оширилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
68. Қутқарувчиларни тиббий кўрикдан ўтказиш ФВВ ҳарбий хизматчи ва уларнинг оила аъзоларини қутқарув хизматларида ёки қутқарув тузилмаларида ишлаётган ФВВ ишчи ва хизматчиларининг тиббий таъминоти юклатилган ҳарбий-тиббий муассасаларда ташкил этилган Мудофаа вазирлиги ҲТК томонидан амалга оширилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
69. Қутқарувчилик ишига қабул қилишга ва қутқарувчилик ишига яроқлилиги касалликлар жадвалининг V-устуни ва қўшимча талаблар рўйхатига мувофиқ аниқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
70. Қутқарувчилик ишига қабул қилинаётган фуқароларни тиббий кўрикдан ўтказиш меҳнат шартномаси (контракт) тузишдан олдин, қутқарувчи бўлиб ишлаётган шахсларни эса, тиббий кўриклар натижаларига кўра қутқарувчилик ишига яроқлилик тоифасининг ўзгаришига олиб келадиган касалликлар, шикастланиш (ярадорлик, жароҳат) асоратлари мавжуд бўлганда амалга оширилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
71. Тиббий кўрикдан ўтиш мақсадида мазкур Низомнинг 8-иловасида кўрсатилган тиббий кўрикдан ўтказиш учун йўлланма фуқаро қутқарувчилик ишига қабул қилинаётган (қутқарувчи бўлиб ишлаётган) муассаса (ташкилот) томонидан берилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Йўлланмадан ташқари, қутқарув хизматлари ёки профессионал қутқарув тузилмаларининг қутқарувчилари тиббий китобчасини ва қутқарув хизмати ёки қутқарув тузилма шифокори томонидан қутқарувчининг саломатлик ҳолатидаги ўзгаришлар динамикасини, унинг якка тартибдаги психологик хусусиятларини ифодалайдиган, у ўтказган касалликлари ва уларнинг кечиш хусусиятини ёритиб ўтадиган тиббий тавсифнома тақдим қилинади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
72. Қутқарувчиларни ўз вақтида навбатдаги ҳамда навбатдан ташқари тиббий текширув ва тиббий кўриклардан ўтказиш учун юбориш, улар ишлаётган муассаса (ташкилот) раҳбарлари жавобгардир.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
73. Ҳар йили режали тиббий кўрикдан ўтказиш лозим бўлган қутқарув хизматлари ёки профессионал қутқарув тузилмаларининг қутқарувчилар таркибини МҲТК билан келишган ҳолда қутқарув хизматлари ёки профессионал қутқарув тузилмаларининг бошлиқлари белгилайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
74. Амбулатор равишда тиббий кўрикдан ўтказиш натижасида стационар равишда тиббий текширув ўтказиш лозимлиги тўғрисида хулоса чиқарилганда ҳамда қутқарувчиларга ҲТК томонидан аввал қўйилган ташхисга ёки эксперт хулосасига аниқлик киритиш талаб қилинадиган соғлиги ҳолатида ўзгаришлар келиб чиққанда, қутқарув хизматлари ёки профессионал қутқарув тузилмаларининг қутқарувчилари стационар равишда тиббий текширувларга юборилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
75. Штатдан ташқари қутқарув тузилмаларининг қутқарувчилари фавқулодда вазиятларни бартараф қилиш вақтида орттирган касаллик ёки олинган шикастланиш, (ярадорлик, жароҳат) уларни асосий мутахассислик бўйича тўлиқ ёки қисман меҳнат қобилиятини йўқотишга олиб келган ҳолатларда стационар равишда тиббий текширувлар ўтказилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
76. Тиббий кўрикдан ўтказишдан аввал қутқарувчиларга, қутқарувчилик ишига кираётган фуқароларга оғиз бўшлиғи санацияси, шунингдек мазкур Низомнинг 1-иловасига келтирилган мажбурий диагностик текширувлар ўтказилади. Таҳлилий ва тиббий ускуналар ёрдамида ўтказиладиган текширувлар тиббий кўрикдан ўтказиш санасидан бир ойдан кўп бўлмаган муддатда ўтказилиши лозим. Тиббий кўрсатмаларга мувофиқ, ҲТК раиси билан келишилган ҳолда зарурият туғилганда, қўшимча тиббий текширувлар ўтказилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
77. Танлов пайтида парашют билан сакрашга жалб қилинадиган қутқарувчилар, қутқарувчи-альпинистлар, мўътадил даражали гипоксияга чидамлилик бўйича қўшимча текширувлардан ўтказилади, кейинчалик ҳар беш йилда бир маротаба ёки кўрсатмалар мавжуд бўлганда ўтадилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Сув ости ишларига жалб қилинадиган қутқарувчиларни тиббий кўрикдан ўтказиш, Соғлиқни сақлаш вазирлиги томонидан тасдиқланган «Ходимларни тиббий кўрикдан ўтказиш тартиби тўғрисида»ги Низомга мувофиқ ўтказилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
78. Шифокор-мутахассислар томонидан тиббий текширув ва тиббий кўрикдан ўтказишлар давридаги тиббий кузатув натижаларига мувофиқ эксперт хулосаси қабул қилинади. Қутқарувчилик ишига яроқлилик тоифасини аниқлаш масаласи билан бирга ҲТК тиббий реабилитация ўтказиш лозимлиги тўғрисида хулосани қабул қилади. Ташхис қўйиш учун мураккаб бўлган соғлик ҳолатида ўзгаришлар аниқланиб, мавжуд бўлган касалликлар ривожланиши кузатилганда ҲТК стационар равишда тиббий текширувлардан ўтказилиш лозимлиги тўғрисида хулоса чиқаради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
79. Қутқарувчини стационар текширув ва даволаш якунига етганда, шунингдек тиббий текширувлар натижасида аниқланган соғлиги ҳолатидаги ўзгаришлар қуйидаги ҳолларда тиббий кўрикдан ўтказиш мажбурий ҳисобланади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
эксперт хулосаси ўзгартирилса;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
қутқарувчига қўшимча ёки такрорий тиббий реабилитация ўтказиш лозимлиги аниқласа.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
80. Агар ўтказилган касаллик ёки олинган шикастланиш (ярадорлик, жароҳат) аввал қабул қилинган эксперт хулосасининг ўзгаришини талаб қилмаса, қутқарувчилар тиббий кўрикдан ўтказилмайди улар стационардан чиқарилади ва аввал қабул қилинган ҲТКнинг хулосасига мувофиқ ишни давом этадилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
81. Стационар равишда тиббий текширув ва даволанишдан сўнг мазкур Низомнинг 12-иловасида келтирилган касаллик тўғрисида гувоҳнома расмийлаштирилиши билан қуйидаги ҳолларда тиббий кўрикдан ўтказиш амалга оширилади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
келгусида қутқарувчи сифатида ишлаш имконини бермайдиган касаллик ва жароҳатларни (ярадорлик, жароҳат) олган қутқарувчиларда;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
қутқарув хизматлари ёки профессионал қутқарув тузилмаларининг қутқарувчилари қутқарувчилик ишига яроқсиз деб топилганда;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
штатдан ташқари қутқарув тузилмаларининг қутқарувчилари, фавқулодда ҳолатларни бартараф этишда орттирилган касаллик ёки олинган шикастланиш (ярадорлик, жароҳат) асосий мутахассислиги бўйича тўлиқ ёки қисман касбий меҳнат қобилиятини йўқотишга олиб келганда;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
қутқарувчи лавозимида ишлаган ва қутқарувчилик ишидан бўшатилиши вақтида қутқарувчилик ишига яроқлилик тоифасини аниқлаш мақсадида тиббий кўрикдан ўтказилган фуқароларни;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
қутқарув хизматлари ёки профессионал қутқарув тузилмаларининг қутқарувчиси сифатида ишлаган ва қутқарувчилик ишига яроқсиз деб топилган ҳамда қутқарувчилик ишига тикланаётган фуқароларни.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Қолган барча ҳолатларда, шунингдек стационарга ётишдан бош тортган, қутқарувчилар (фуқаролар) амбулатор равишда тиббий текширув ва даволанишдан сўнг тиббий кўрикдан ўтказилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
82. Тиббий текширув натижалари ва хулосалари қутқарувчининг тиббий китобчаси (амбулатор беморнинг тиббий варақаси), касаллик тарихи, мазкур Низомнинг 19-иловасида келтирилган ҳарбий хизматчининг (ҳарбий хизматга мажбурнинг) тиббий кўрикдан ўтказиш варақасига киритилади. Тиббий кўрикдан ўтказишда қатнашадиган ҳар бир шифокор-мутахассис фуқаронинг соғлик ҳолати бўйича, шунингдек тиббий кўрсатмалар мавжудлигида, даволаш-соғломлаштириш чора-тадбирлар таснифи тўғрисида ўзининг хулосасини беради. Зарурият туғилганда, ҲТК хулосасида қутқарувчини тиббий реабилитациядан ўтказишга муҳтожлиги ва унинг шакли тўғрисида қайднома киритилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
83. Қутқарув хизматлари ёки профессионал қутқарув тузилмаларининг қутқарувчилари қутқарувчилик ишига яроқсиз деб топилган, ишга қайта тикланиш имкониятини аниқлаш учун қайта тиббий кўрикдан ўтказилиши учун қутқарувчилик ишига яроқсиз деб топилганларнинг эксперт хулосаси санасидан бир йил муддатидан сўнг юборилиши мумкин.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Юқори матндаги муддат ичида қайта тиббий кўрикдан ўтказиш, МҲТК раисининг рухсати билан амалга оширилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
84. Тиббий кўрикдан ўтказиш натижасига кўра қутқарувчилар ишга яроқли деб топилган ҳолатларда, ҲТК хулосаси қутқарувчининг тиббий китобчасига қайд этилиб, ҲТК раиси томонидан имзоланади ва ҳузурида ҲТК ташкил этилган ҳарбий-тиббий муассасанинг муҳри қўйилади. Зарурият туғилганда, хулосада қутқарувчи тиббий реабилитация ўтказишга муҳтожлиги тўғрисида қайднома киритилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
8-боб. Тиббий (ҳарбий-тиббий) комиссияларининг хулосаларини расмийлаштириш, кўриб чиқиш ва тасдиқлаш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
85. Тиббий кўрикдан ўтаётган шахслар тўғрисидаги маълумотлар, уларнинг саломатлик ҳолати ҳамда ҲТК ва тиббий комиссияларнинг хулосалари қуйидаги шаклдаги эксперт ҳужжатларга қайд этилади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
а) чақирув участкаларида қайд этилаётган, муддатли ҳарбий ва муқобил хизматга чақирилаётган, МИБ ҳузуридаги чақирилувчиларни ҳарбий-техник мутахассислик бўйича тайёрлаш марказларига юборилаётган, олий таълим муассасалари ҳузуридаги ҳарбий тайёргарлик бўйича ўқув бўлинмаларига (ҳарбий таълим факультетлари, ҳарбий кафедралар, цикллар ва курслар) танлаб олинаётган (таҳсил олаётган) фуқароларга мазкур Низомнинг 10-иловасида келтирилган тиббий (ҳарбий-тиббий) комиссиянинг йиғилишлар баённомалари китобига, мазкур Низомнинг 15-иловасида келтирилган шифокор хулосасига, мазкур Низомнинг 16-иловасида келтирилган тиббий варақага, мазкур Низомнинг 17-иловасида келтирилган саломатлик ҳолатини текшириш далолатномасига, беморнинг амбулатор тиббий варақасига тиркаладиган варақага;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
б) сафарбарлик чақирув резервига хизматга қабул қилинаётган, сафарбарлик чақирув резервига хизматга қабул қилинган, аммо ҳарбий йиғинларни ўтамаган фуқароларга мазкур Низомнинг 10-иловасида келтирилган тиббий (ҳарбий-тиббий) комиссиянинг йиғилишлар баённомалари китобига, мазкур Низомнинг 15-иловасида келтирилган шифокор хулосасига, мазкур Низомнинг 16-иловасида келтирилган тиббий варақага, мазкур Низомнинг 17-иловасида келтирилган саломатлик ҳолатини текшириш далолатномасига, беморнинг амбулатор тиббий варақасига тиркаладиган варақага, мазкур Низомнинг 12-иловасида келтирилган касаллик тўғрисидаги гувоҳномага;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
в) ҳарбий хизматчилар, ҳарбий йиғин ўтаётган фуқаролар, ҳарбий меҳнатнинг соғлик учун хавфли ва ўта оғир шароит билан боғлиқ мутахассислиги бўйича ишга тайинланаётган (кираётган) ёки ишлаётган Мудофаа вазирлиги, Миллий гвардия, ФВВ ҳарбий хизматчилари, ҳарбий хизматга мажбурлар, ишчи ва хизматчилар, Ўзбекистон Республикасидан ташқарига ўқишга (малака оширишга) юборилаётган (кираётган) фуқаролар, мазкур Низомнинг 10-иловасида келтирилган тиббий (ҳарбий-тиббий) комиссиянинг йиғилишлар баённомалари китобига, стационар шароитида тиббий кўрикдан ўтказишда касаллик тарихига, амбулатор шароитда тиббий кўрикдан ўтказишда мазкур Низомнинг 18-иловасида келтирилган ҳарбий хизматчининг (ҳарбий хизматга мажбурнинг) тиббий кўрикдан ўтказиш варақасига, тиббий китобчага, лозим бўлганда мазкур Низомнинг 11-иловасида келтирилган маълумотномага ёки мазкур Низомнинг 12-иловасида келтирилган касаллик тўғрисидаги гувоҳномага, мазкур Низомнинг 13-иловасида келтирилган Ўзбекистон Республикасидан ташқарига чиқаётган шахснинг соғлиги тўғрисидаги маълумотномага; ҳарбий хизматчи аёлларга мазкур Низомнинг 18-иловасида келтирилган ҳомиладорлик тўғрисида маълумотномага;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
г) Мудофаа вазирлиги, Миллий гвардия ҲТМга кираётган фуқароларга, жумладан:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
чақирув ёшдаги фуқароларга — мазкур Низомнинг 10-иловасида келтирилган тиббий (ҳарбий-тиббий) комиссиянинг йиғилишлар баённомалари китобига, мазкур Низомнинг 14-иловасида келтирилган ҳарбий-таълим муассасасига кираётган шахснинг тиббий кўрикдан ўтказиш варақасига, мазкур Низомнинг 17-иловасида келтирилган соғлик ҳолатини текшириш далолатномасига;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ҳарбий хизматчиларга мазкур Низомнинг 10-иловасида келтирилган тиббий (ҳарбий-тиббий) комиссиянинг йиғилишлар баённомалари китобига, мазкур Низомнинг 14-иловасида келтирилган ҳарбий-таълим муассасасига кираётган шахснинг тиббий кўрикдан ўтказиш варақаси ва ҳарбий хизматчининг тиббий китобчасига;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
д) шартнома бўйича ҳарбий хизматга чақирилаётган, ҳарбий йиғинларга чақирилаётган фуқароларга, ҳарбий хизматга мажбурларга мазкур Низомнинг 10-иловасида келтирилган тиббий (ҳарбий-тиббий) комиссиянинг йиғилишлар баённомалари китобига, мазкур Низомнинг 19-иловасида келтирилган ҳарбий хизматчининг (ҳарбий хизматга мажбурнинг) тиббий кўрикдан ўтказиш варақасига; лозим бўлганда мазкур Низомнинг 11-иловасида келтирилган маълумотномага ёки мазкур Низомнинг 17-иловасида келтирилган саломатлик ҳолатини текшириш далолатномасига, захирадаги (резервдаги) офицерларга мазкур Низомнинг 12-иловасида келтирилган касаллик тўғрисидаги гувоҳномага;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
е) Мудофаа вазирлиги, Миллий гвардия, ФВВ шартнома бўйича ҳарбий хизматчиларнинг оила аъзоларига мазкур Низомнинг 10-иловасида келтирилган тиббий (ҳарбий-тиббий) комиссиянинг йиғилишлар баённомалари китобига, лозим бўлганда мазкур Низомнинг 12-иловасида келтирилган касаллик тўғрисидаги гувоҳномага, мазкур Низомнинг 11-иловасида келтирилган маълумотномага, мазкур Низомнинг 13-иловасида келтирилган Ўзбекистон Республикасидан ташқарига чиқаётган шахснинг соғлиги тўғрисидаги маълумотномага, амбулатор беморнинг тиббий варақасига ёки тиббий китобчага.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
86. Тиббий комиссияларнинг шифокор-мутахассислари тиббий кўрикдан ўтказиш натижаларини мазкур Низомнинг 16-иловасида келтирилган тиббий варақага киритади, ҳарбий хизматга яроқлилигини чеклайдиган (шу жумладан, вақтинча чеклайдиган) ташхис қўйилса, шифокор-мутахассис томонидан мазкур Низомнинг 15-иловасида келтирилган шифокор хулосаси ҳам расмийлаштирилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Давлат соғлиқни сақлаш тизими даволаш-профилактика муассасаси (ҳарбий-тиббий муассаса) шифокор-мутахассислари томонидан чақирилувчини тиббий текширувдан ўтказгандан сўнг, мазкур Низомнинг 17-иловасида келтирилган саломатлик ҳолатини текшириш далолатномаси расмийлаштирилади, ушбу далолатнома мазкур муассаса бош шифокори (бошлиғи) ва тиббий текширувларни ўтказган шифокор-мутахассислар томонидан имзоланади, ҳамда даволаш-профилактика (ҳарбий-тиббий) муассасасининг гербли муҳри билан тасдиқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
87. Стационар шароитда даволанаётган шахсларни тиббий кўрикдан ўтказишда, мазкур Низомнинг 12-иловасида келтирилган касаллик тарихида касаллик тўғрисидаги гувоҳномада мавжуд бўлган бандлари киритилган ҲТКга тақдимнома расмийлаштирилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Амбулатор равишда тиббий кўрикдан ўтаётган шахсларда касалликлар жадвалига мувофиқ, ҳарбий хизматга чекланган равишда яроқлилик ёки мутахассисликка яроқлиликка чекланишлар (E ва F тоифалари бундан мустасно) назарда тутилган касалликлар, шикастланиш (ярадорлик, жароҳат) оқибатлари аниқланганда, МҲТК раисининг рухсати билан мазкур Низомнинг 19-иловасида келтирилган ҳарбий хизматчининг (ҳарбий хизматга мажбурнинг) тиббий кўрикдан ўтказиш варақасида мазкур Низомнинг 12-иловасида келтирилган касаллик тўғрисидаги гувоҳномада мавжуд бўлган бандлари киритилган ҲТКга тақдимномаси расмийлаштирилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
88. Мазкур Низомнинг 10-иловасида келтирилган тиббий (ҳарбий-тиббий) комиссиянинг йиғилишлар баённомалари китоби барча тиббий комиссиялар ва ҲТКда ушбу комиссияларнинг котиблари томонидан юритилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур Низомнинг 10-иловасида келтирилган тиббий (ҳарбий-тиббий) комиссиянинг йиғилишлар баённомалари китобида, йиғилиш ўтказилган санада комиссия йиғилишининг баённомаси комиссия раиси, йиғилишда қатнашган комиссия аъзолари (камида икки нафар) ва комиссия котиби томонидан имзоланади. ҲТК хулосаси билан таништирганлиги тўғрисида тиббий кўрикдан ўтаётган шахснинг имзоси касаллик тарихида ва тиббий кўрикдан ўтказиш варақасида қайд этилади. ҲТК хулосаси МҲТК томонидан кўриб чиқиш жараёнида бекор қилинган ёки ўзгартирилган ҳолатда, МҲТК хулосаси тиббий кўрикдан ўтказилган шахсга ҳарбий қисм (муассаса) тиббий таъминот хизмати (кадрлар бўлинмаси) томонидан етказилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур Низомнинг 10-иловасида келтирилган тиббий (ҳарбий-тиббий) комиссиянинг йиғилишлар баённомалари китобида тиббий кўрикдан ўтаётган шахснинг паспорт маълумотлари, шикоятлари, касалликнинг анамнези, объектив текширув натижалари, тўлиқ ҳолда ташхиси ва ҲТК хулосаси, ҳарбий хизматчиларга нисбатан эса, шу жумладан, Ўзбекистон Республикасини ҳимоя қилишда, фронтда бўлганида, ҳарбий хизмат мажбуриятларини бажарганда орттирилган касалликнинг ёки олинган шикастланишнинг (ярадорлик, жароҳатнинг) сабабий боғлиқлиги тўғрисидаги хулосаси ҳам қайд этилади. Кўрсатилган китобда шикастланиш (ярадорлик, жароҳат) олиниши ҳолати тўғрисидаги маълумотлар, алоҳида эътибор билан ушбу ҳолатларни тасдиқловчи мазкур Низомнинг 20-иловасида келтирилган шикаст (ярадорлик, жароҳат) олиш ҳолати тўғрисида маълумотномага (унинг чиқиш рақами, қачон ва ким томонидан берилганлиги) таянган ҳолда қайд этилади. Ушбу китобда стационар равишда тиббий кўрикдан ўтаётган шахсларда, ҲТК «Шикоятлар ва касаллик анамнези» устунида, шу жумладан тиббий кўрикдан ўтаётган шахснинг касаллик тарихининг тартиб рақамини, бемор даволанаётган бўлинманинг рақамини ёки ихтисослигини ва стационар шароитда даволанишда бўлган даври кўрсатилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
89. Вақтинча фаолият юритувчи тиббий комиссия ва ҲТК мазкур Низомнинг 10-иловасида келтирилган тиббий (ҳарбий-тиббий) комиссиянинг йиғилишлар баённомалар китоби фақат ҲТМга киришга, ҳарбий мутахассислиги бўйича хизматга, қўшин шаклларидаги ҳарбий хизматга ва ҳ.к. яроқсиз деб топилган шахслар учун юритилади. Қолган ҳолатларда, вақтинча фаолият юритувчи тиббий комиссия ёки ҲТК хулосаси тиббий кўрикдан ўтаётган шахснинг тиббий китобчасига, ҲТМга кираётган шахсларга мазкур Низомнинг 14-иловасида келтирилган ҳарбий таълим муассасасига кираётган шахснинг тиббий кўрикдан ўтказиш варақасига ёзиб қўйилади, комиссиянинг раиси ва котиби томонидан имзоланиб, ҳузурида ҲТК ташкил этилган ҳарбий қисмнинг (муассасанинг) гербли муҳри билан тасдиқланади. Зарурият туғилганда мазкур Низомнинг 11-иловасида келтирилган маълумотнома расмийлаштирилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Вақтинча фаолият кўрсатувчи тиббий комиссиялар ва ҲТК юритадиган мазкур Низомнинг 10-иловасида келтирилган тиббий (ҳарбий-тиббий) комиссиянинг йиғилишлар баённомалари китоби, шунингдек тиббий кўрикдан ўтказилган шахсларнинг рўйхати уч йил, доимий фаолият юритувчи комиссияларнинг рўйхати эса, эллик йил давомида сақланиб, ушбу муддат ўтганидан сўнг, белгиланган тартибда йўқ қилинади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
90. Тиббий комиссиялар ва ҲТК томонидан ҳарбий хизматга, мутахассислиги бўйича хизматга, ҲТМга киришга яроқли деб топилган ва ҳ.к., тиббий кўрикдан ўтаётган касалликлари мавжуд бўлмаган шахслар учун мазкур Низомнинг 10-иловасида келтирилган тиббий (ҳарбий-тиббий) комиссиянинг йиғилишлар баённомалари китобига объектив маълумотларни қайд этилмаган ҳолда «соғлом» деб топилганда, ҳарбий хизматни ўташга яроқлилигини чекламайдиган баъзи касалликлар ёки жисмоний нуқсонлар аниқланса, уларга қисқача таъриф бериш ва ташхисни кўрсатишга рухсат этилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Тиббий комиссия ёки ҲТК томонидан хулоса қабул қилишда, агар мазкур Низомнинг 12-иловасида келтирилган касаллик тўғрисидаги гувоҳнома расмийлаштириладиган бўлса, мазкур Низомнинг 10-иловасида келтирилган тиббий (ҳарбий-тиббий) комиссиянинг йиғилишлар баённомалари китобида қисқа ёзувларни (тиббий кўрикдан ўтаётган шахснинг паспорт маълумотлари, тўлиқ ташхиси, тиббий комиссия ёки ҲТК хулосасининг матни, шу жумладан Ўзбекистон Республикасини ҳимоя қилишда, фронтда бўлганида, ҳарбий хизматни ўташ даврида, ҳарбий хизмат мажбуриятларини ижро этишда орттирилган касаллик ёки олинган шикастланишнинг (ярадорлик, жароҳатнинг) сабабий боғлиқлигини) киритишга рухсат этилади, бироқ бунда мазкур Низомнинг 12-иловасида келтирилган касаллик тўғрисидаги гувоҳноманинг яна бир нусхасини қолдириш ва уни мазкур Низомнинг 10-иловасида келтирилган тиббий (ҳарбий-тиббий) комиссиянинг йиғилишлар баённомалари китобига илова сифатида сақланиши лозим. Кўрсатилган китобда, мазкур Низомнинг 12-иловасида келтирилган касаллик тўғрисидаги гувоҳноманинг қўшимча нусхаси ҳамда касаллик тарихида МҲТК хулосаси чиқарилган сана ва унинг матни ёзиб қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
91. МҲТК мазкур Низомнинг 10-иловасида тиббий (ҳарбий-тиббий) комиссиянинг йиғилишлар баённомалари китоби бевосита ушбу комиссияда фақат тиббий кўрикдан ўтаётган шахслар учун юритилади. Назорат равишда тасдиқлаш ёки хулосани қайта кўриб чиқиш учун МҲТКга тақдим этилган мазкур Низомнинг 12-иловасида келтирилган касаллик тўғрисидаги гувоҳномалар, мазкур Низомнинг 11-иловасида келтирилган маълумотномалар, мазкур Низомнинг 13-иловасида келтирилган Ўзбекистон Республикасидан ташқарига чиқаётган шахснинг соғлиги тўғрисидаги маълумотномалар кўриб чиқишда баённомалар ўрнига касаллик тўғрисидаги гувоҳнома ва маълумотномаларнинг нусхалари қолдирилиб, улардаги якуний хулоса матни комиссия раиси, йиғилишда қатнашган комиссия аъзолари (камида икки нафар) ҳамда комиссия котиби томонидан имзоланади. Кўрсатилган касаллик тўғрисидаги гувоҳнома ва маълумотномаларнинг нусхалари МҲТКда 5 йил сақланиб, сўнгра ўрнатилган тартибда архивга топширилади ёки йўқ қилинади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
МҲТК, шунингдек, йил мобайнида кўриб чиқилган мазкур Низомнинг 12-иловасида келтирилган касаллик тўғрисидаги гувоҳномалар, мазкур Низомнинг 11-иловасида келтирилган маълумотномалар ва мазкур Низомнинг 13-иловасида келтирилган Ўзбекистон Республикасидан ташқарига чиқаётган шахснинг соғлиги тўғрисидаги маълумотномаларнинг ҳисоби алфавит тартибида юритилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бир ойлик ҳарбий йиғинни ўтамаган, тиббий комиссиялар ёки ҲТК томонидан E ёки F яроқлилик тоифалари тайинланган сафарбарлик чақируви резерви хизматчиларининг ҳисобини МҲТК олиб боради.
Олдинги таҳрирга қаранг.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Руҳий ва хулқ-атвор бузилишлари, хавфли ўсмалар, одам иммунитети танқислиги вирусини чақирган касалликлар ва ҳ.к. туфайли тиббий кўрикдан ўтаётган шахсларга расмийлаштирилган мазкур Низомнинг 12-иловасида келтирилган касаллик тўғрисидаги гувоҳномаларни, мазкур Низомнинг 11-иловасида келтирилган маълумотномаларни барча нусхалари олд тарафининг юқори қисмига МҲТК томонидан қуйидаги мазмундаги муҳр қўйилади: «нусха олиш, қўлга бериш, маълумотни ошкор этиш тақиқланади». Кўрсатилган эксперт ҳужжатларидан фақатгина ҳуқуқни муҳофаза қилувчи органлар, ихтисослаштирилган даволаш-профилактика муассасалари, Ўзбекистон Республикаси Иқтисодиёт ва молия вазирлиги ҳузуридаги бюджетдан ташқари Пенсия жамғармасининг ҳудудий бўлинмалари сўровномасига биноан нусхалар олиниши мумкин.
(91-банднинг тўртинчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Мудофаа вазирлигининг 2025 йил 20 августдаги 31-сон, Миллий гвардиясининг 2025 йил 9 августдаги 43-сон, Фавқулодда вазиятлар вазирлигининг 2025 йил 11 августдаги 18-сон, Давлат хавфсизлик хизматининг 2025 йил 15 августдаги 21-сон, Ички ишлар вазирлигининг 2025 йил 8 августдаги 43-сон ва Соғлиқни сақлаш вазирлигининг 2025 йил 11 августдаги 5-сонли қарори (рўйхат рақами 3147-3, 02.09.2025 й.) таҳририда — Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 02.09.2025 й., 10/25/3147-3/0795-сон)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Юқорида кўрсатиб ўтилган шахсларга ташхисни расмийлаштиришда Халқаро касалликлар таснифидаги касаллик рақамини (шифрини) қўллашга рухсат этилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
92. Мазкур Низомнинг 12-иловасида келтирилган касаллик тўғрисидаги гувоҳнома қуйидаги ҳолатларда тузилади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
сафарбарлик чақирув резерви хизматига қабул қилинган, бироқ ойлик ҳарбий йиғинларни ўтамаган ҳамда E ёки F яроқлилик тоифалари тайинланган фуқароларга;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
E ёки F яроқлилик тоифалари тайинланган ҳарбий хизматчиларга, мазкур шахсларга ҲДҚ ва уларга тенглаштирилган ҳарбий қисмлардаги хизматга яроқсиз деб топилган, ҲТМда таҳсил олишга яроқсиз деб топилган ҳолатларда;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ҳарбий хизматчиларга, Мудофаа вазирлиги, Миллий гвардия, ФВВ ишчи ва хизматчиларга, улар ҳарбий меҳнатнинг соғлиқ учун хавфли ва ўта оғир шароит билан боғлиқ мутахассислиги бўйича ишга яроқсиз деб топилган ҳолатларда;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
E ёки F яроқлилик тоифалари тайинланган офицерлар таркибидаги ҳарбий унвони бўлган ҳарбий хизматга мажбурларга (Ўзбекистон Республикаси мудофаа вазирининг ҳарбий хизматга чақириш тўғрисидаги буйруғи мавжуд бўлиб, лекин улар ҳозирча ҳарбий қисмларга жўнатилмаган бўлсалар);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
E ёки F яроқлилик тоифалари тайинланган, ўқув ёки текширув йиғинларига чақирилган ҳарбий хизматга мажбурларга;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
E яроқлилик тоифалари тайинланган резервдаги ҳарбий хизматга мажбурларга, тиббий кўрикдан ўтказилиши уларнинг мурожаатига мувофиқ амалга оширилган ҳолатларда;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
шартнома бўйича ҳарбий хизматчиларга, уларнинг саломатлигига кўра оғир иқлим шароитли ҳудудларда ҳарбий хизматни ўташга тиббий қарши кўрсатмалар мавжуд бўлган ҳолатларда;
Олдинги таҳрирга қаранг.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
шартнома бўйича ҳарбий хизматчилар ва уларнинг оила аъзоларига тиббий кўрикдан ўтказиш тартиби қонунчилик ҳужжатларида белгиланган тартибда;
(92-банднинг тўққизинчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси адлия вазирининг 2021 йил 28 июлдаги 16-мҳ-сонли буйруғи (рўйхат рақами 3313, 28.07.2021 й.) таҳририда — Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 28.07.2021 й., 10/21/3313/0724-сон)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
аввал саломатлигига кўра ҳарбий хизматдан бўшатилган ва қайта ҳарбий хизматга кираётган офицер ва генераллар таркибидаги ҳарбий унвонлари бўлган ҳарбий хизматга мажбурларга, уларга нисбатдан тиббий ёки ҲТК томонидан А, В, С яроқлилик тоифалари билан хулосалар қабул қилинган ҳолатларда.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур Низомнинг 12-иловасида келтирилган касаллик тўғрисидаги гувоҳнома МҲТК томонидан кўриб чиқилиши, ҲТК хулосаси эса тасдиқланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
93. Мазкур Низомнинг 12-иловасида келтирилган касаллик тўғрисидаги гувоҳнома қуйидаги тартибда тузилади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
а) беш нусхада:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
оддий аскар таркибидаги ҳарбий унвони бўлган ҳамда саломатлигига кўра ҳарбий хизматга нотўғри чақирилган муддатли ҳарбий хизматчиларга хулоса тасдиқлангандан сўнг, МҲТК биринчи ва иккинчи нусхаларини муддатли ҳарбий хизматчини тиббий кўрикдан ўтказишга йўллаган ҳарбий қисм командирига (муассаса бошлиғига) юборади ёки ҳужжатни тузган ҲТКга қайтаради. Учинчи ва тўртинчи нусхалари тасдиқлангандан сўнг 5 кундан кечиктирмаган ҳолда Соғлиқни сақлаш вазирлиги ва ҳарбий хизматчи чақирилган жойдаги Соғлиқни сақлаш вазирлиги маҳаллий органига юборилади. Бешинчи нусхаси МҲТКда қолади;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
б) уч нусхада:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
оддий аскар таркибидаги ҳарбий унвони бўлган муддатли ҳарбий хизматчиларга (мазкур банднинг «а» кичик бандида назарда тутилганлар бундан мустасно) хулоса тасдиқлангандан сўнг, биринчи ва иккинчи нусхалари ҳужжатни тузган ҲТКга қайтарилади. Учинчи нусхаси МҲТКда қолади;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
сафарбарлик чақирув резервига хизматга қабул қилинган, аммо ойлик ҳарбий йиғинни ўтамаган фуқароларга. Тиббий комиссия ёки ҲТКнинг хулосаси МҲТКда тасдиқлангандан сўнг, ҳужжатнинг биринчи нусхаси уни тузган тиббий комиссия ёки ҲТКга юборилади. Иккинчи нусха фуқарони сафарбарлик чақирув резервидаги хизматга қабул қилган МИББга юборилади. Учинчи нусхаси МҲТКда қолади;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
офицерлар таркибидаги ҳарбий унвони бўлган муддатли ҳарбий хизматчиларга, шартнома бўйича ҳарбий хизматчилар ва ҲТМда таҳсил олаётган курсантларга (тингловчиларга) хулоса тасдиқлангандан сўнг, МҲТК ҳужжатнинг биринчи нусхасини ҳарбий хизматчини тиббий кўрикдан ўтказишга йўллаган ҳарбий қисм командирига (муассаса бошлиғига) юборади ёки ҳужжатни тузган ҲТКга қайтаради. Иккинчи нусха кадрлар бўлинмасига юборилади. Учинчи нусха МҲТКда қолади;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
офицерлар таркибидаги ҳарбий унвони бўлган ҳарбий хизматга мажбурларга, шартнома бўйича ҳарбий хизматчининг оила аъзоларига, Мудофаа вазирлиги, Миллий гвардия, ФВВ ишчи ва хизматчиларига хулоса тасдиқлангандан сўнг, ҳужжатнинг биринчи нусхаси МИББ бошлиғига ёки фуқарони тиббий кўрикдан ўтишга юборган мансабдор шахсга, иккинчи нусхаси ҳарбий хизматчини тиббий кўрикдан ўтказишга йўллаган кадрлар бўлинмасига юборилади ёки уни тузган ҲТКга қайтарилади. Учинчи нусхаси МҲТКда қолади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
94. ҲТКнинг хулосаси МҲТКда кўриб чиқишда тасдиқланмаган ҳолатларда, МҲТК томонидан тасдиқланмаган тиббий комиссия ёки ҲТК хулосаси бўлган мазкур Низомнинг 12-иловасида келтирилган касаллик тўғрисидаги гувоҳноманинг биринчи ва иккинчи нусхалари тасдиқланмаганлигининг сабаблар баёни ва тегишли кўрсатмалар билан уни тузган комиссиясига қайтарилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Тасдиқланмаган мазкур Низомнинг 12-иловасида келтирилган касаллик тўғрисидаги гувоҳноманинг учинчи нусхаси алоҳида йиғма жилдга тикилади ва МҲТКда беш йил сақланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Қайта тузилган мазкур Низомнинг 12-иловасида келтирилган касаллик тўғрисидаги гувоҳнома мазкур Низомнинг 10-иловасида келтирилган тиббий (ҳарбий-тиббий) комиссиянинг йиғилишлар баённомалари китобига бошқа рақам билан қайд қилинади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
95. Оддий аскар таркибидаги ҳарбий унвони бўлган ҳамда саломатлигига кўра ҳарбий хизматдан бўшатилаётган муддатли ҳарбий хизматчиларга тузилган мазкур Низомнинг 12-иловасида келтирилган ва МҲТК тасдиқланган касаллик тўғрисидаги гувоҳноманинг биринчи нусхаси ҳарбий қисм (муассаса) томонидан уларни чақирган МИБга юборилади. Ҳарбий қисм командири (муассаса бошлиғи) ҳарбий хизматчининг бўшатилишини асослаш учун касаллик тўғрисидаги гувоҳноманинг иккинчи нусхасини ўзида қолдиради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Руҳий ва хулқ-атвор бузилишлар, хавфли ўсмалар ва одам иммунитети танқислиги вирусини чақирган касалликлар билан хасталанган юқорида кўрсатиб ўтилган шахсларга МҲТК томонидан тасдиқланган, мазкур Низомнинг 12-иловасида келтирилган касаллик тўғрисидаги гувоҳнома ҳарбий қисм (муассаса) томонидан олиб борувчининг қўлига муҳрланган ҳолда берилади ёки ўрнатилган тартибда бевосита юқоридаги матндаги шахсларнинг яшаш жойидаги МИББга юборилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
96. Мазкур Низомнинг 92-бандида қайд этилмаган ҳолатларда, ҲТК хулосаси мазкур Низомнинг 11-иловасида келтирилган маълумотнома шаклида расмийлаштирилади. Ҳарбий хизматга чақирилаётган (кираётган) ҳарбий хизматга мажбурларга, касаллик туфайли таътил берилган ҳарбий хизматчиларга, Ўзбекистон Республикасидан ташқарига таҳсил олишга (малака оширишга) юборилаётган (кираётган) шахсларга нисбатан мазкур Низомнинг 11-иловасида келтирилган маълумотнома ва мазкур Низомнинг 13-иловасида келтирилган Ўзбекистон Республикасидан ташқарига чиқаётган шахснинг саломатлик ҳолати тўғрисидаги маълумотнома шаклларда расмийлаштирилган, ҲТК хулосалари асосланиши, С яроқлилик тоифаси тайинланган ҳарбий хизматчиларга чиқарилган хулосалар эса, МҲТК томонидан тасдиқланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ҲТКда сақланаётган, ҳарбий хизмат ёки ҲТМга кираётган фуқароларга, ҳарбий хизматга мажбурларга, шартнома бўйича ҳарбий хизматчининг оила аъзоларига, ҳарбий меҳнатнинг соғлик учун хавфли ва ўта оғир шароит билан боғлиқ мутахассислиги бўйича ишга тайинланаётган (кираётган) фуқароларга, Ўзбекистон Республикасидан ташқарига ўқишга (малака оширишга) юборилаётган шахсларга расмийлаштирилган тиббий кўрикдан ўтказиш варақалари, шунингдек МҲТКда сақланаётган маълумотномалар, беш йилдан сўнг белгиланган тартибда йўқ қилинади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
97. Мазкур Низомнинг 12-иловасида келтирилган касаллик тўғрисидаги гувоҳномалар, мазкур Низомнинг 11-иловасида келтирилган маълумотномалар, мазкур Низомнинг 13-иловасида келтирилган Ўзбекистон Республикасидан ташқарига чиқаётган шахснинг соғлиги тўғрисидаги маълумотномалар, ҳамда МҲТК томонидан тасдиқланиши (кўриб чиқилиши, назорат қилиниши) лозим бўлган тиббий комиссия ва ҲТКнинг хулосалари бўлган бошқа эксперт ҳужжатлари тиббий кўрикдан ўтказилгандан кейин 5 кундан кечиктирмай касаллик тарихи, тиббий китобча ва бошқа тиббий ҳужжатлар билан бирга МҲТКга юборилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Юқорида кўрсатиб ўтилган эксперт ҳужжатлари МҲТК томонидан тасдиқлангандан (асослангандан) сўнг юридик кучга эга бўлади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳарбий тиббий муассаса бошлиғи (ҲТК раиси, тиббий комиссия катта шифокори) тасдиқланган (асосланган) хулоса билан келган мазкур Низомнинг 12-иловасида келтирилган касаллик тўғрисидаги гувоҳномаларни, мазкур Низомнинг 11-иловасида келтирилган маълумотномаларни, мазкур Низомнинг 13-иловасида келтирилган Ўзбекистон Республикасидан ташқарига чиқаётган шахснинг соғлиги тўғрисидаги маълумотномаларни қабул қилгандан кейин, 3 кундан кечиктирмай тиббий кўрикдан ўтказилаётган шахс хизмат қилаётган ҳарбий қисм командирига (муассаса бошлиғига) ёки уни тиббий кўрикдан ўтказиш учун йўллаган мансабдор шахсга юборади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур Низомнинг 12-иловасида келтирилган касаллик тўғрисидаги гувоҳномалар, мазкур Низомнинг 11-иловасида келтирилган маълумотномалар тиббий кўрикдан ўтказилаётган шахснинг қўлига берилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
98. МҲТК томонидан тасдиқланиши (кўриб чиқилиши, назорат қилиниши) лозим бўлмаган ҲТКнинг хулосалари мазкур Низомнинг 10-иловасида келтирилган тиббий (ҳарбий-тиббий) комиссиянинг йиғилишлар баённомалар китобига, тиббий кўрикдан ўтаётган шахснинг тиббий китобчасига қайд этилади, лозим бўлса тиббий кўрикдан ўтказиш кунида мазкур Низомнинг 11-иловасида келтирилган маълумотнома расмийлаштирилади ва ўрнатилган тартибда ҳарбий қисмга (муассасага) юборилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
99. МИБ ҳузуридаги тиббий комиссиялар йил мобайнидаги фаолиятлари тўғрисидаги ҳисоботларни белгиланган муддатларда мазкур Низомнинг 21-иловасига мувофиқ Соғлиқни сақлаш вазирлигининг Ўсмир ва чақирилувчи ёшларга тиббий ёрдамни ташкил этиш марказига ва МҲТКга тақдим қилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
9-боб. Якуний қоида
Олдинги таҳрирга қаранг.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
100. Ушбу Низом талаблари бузилишида айбдор бўлган шахслар қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ жавоб берадилар.
(100-банд Ўзбекистон Республикаси адлия вазирининг 2021 йил 28 июлдаги 16-мҳ-сонли буйруғи (рўйхат рақами 3313, 28.07.2021 й.) таҳририда — Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 28.07.2021 й., 10/21/3313/0724-сон)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ўзбекистон Республикаси Қуролли Кучларида тинчлик ва уруш даврида тиббий кўрикдан ўтказишни ташкил этиш ва амалга ошириш тартиби тўғрисидаги низомга
1-ИЛОВА
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мажбурий таҳлилий ва тиббий ускуналар ёрдамида ўтказиладиган текширувлар
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
РЎЙХАТИ
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Олдинги таҳрирга қаранг.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
1-боб. Чақирув участкаларида қайд этилаётган, муддатли ҳарбий ва муқобил хизматларга чақирилаётган, сафарбарлик чақируви резервидаги хизматга қабул қилинаётган, ҳарбий кафедраларга кираётган, МИБ ҳузуридаги чақирилувчиларни ҳарбий-техник мутахассислик бўйича тайёрлаш марказларига юборилаётган фуқаролар учун
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
1. Умумий қон таҳлили (гемоглобин, лейкоцитлар, эритроцитлар, эритроцитлар чўкиш тезлиги).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
2. Умумий пешоб таҳлили.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
3. Гижжа тухумлари ва содда организмларни аниқловчи нажас таҳлили.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
4. Электрокардиография (кардиолог ёки шифокор-функционал текширувлар ўтказадиган мутахассиснинг ёзув хулосаси билан).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
5. Жисмоний зўриқиш билан ўтказиладиган электрокардиография (кардиолог ёки шифокор-функционал текширувлар ўтказадиган мутахассиснинг ёзув хулосаси билан) (ҳарбий-тиббий комиссияларга муддатли ҳарбий хизмат учун чақирилаётган фуқароларга).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
6. Фиброгастродуоденоскопия (кейинги ўринларда ФГДС деб юритилади).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
7. Ички аъзоларнинг ультратовуш текшируви (кейинги ўринларда УТТ деб юритилади).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
8. Кўкрак қафаси аъзоларининг флюорографияси (текширилувчининг фамилияси, исми шарифи ҳамда текширувнинг тартиб рақами ва ўтказилган сана кўрсатилади).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
9. Қон гуруҳи ва резус мансублиги (фактори) (ҳарбий гувоҳномага қайд этилиши лозим).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
10. Қоннинг ОИВ билан зарарланиши тўғрисида таҳлили (ОИТС билан қарши кураш марказларидан) ҳамда «В» ва «С» гепатитларнинг (НВsAg, НCV) маркерларини аниқловчи қон таҳлили (муддатли ҳарбий хизматга чақирилаётган фуқароларга).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Чақирув участкаларида қайд этилаётган фуқароларга тиббий кўрсатмалар мавжудлигида ички аъзоларнинг УТТ ва ФГДС ўтказилади.
(1-боб Ўзбекистон Республикаси Мудофаа вазирлигининг 2024 йил 18 декабрдаги 17-сон, Миллий гвардиясининг 2024 йил 5 декабрдаги 30-сон, Фавқулодда вазиятлар вазирлигининг 2024 йил 9 декабрдаги 26-сон, Давлат хавфсизлик хизматининг 2024 йил 15 декабрдаги 19-сон, Ички ишлар вазирлигининг 2024 йил 7 декабрдаги 45-ққ-сон ва Соғлиқни сақлаш вазирлигининг 2024 йил 11 декабрдаги 17-сонли қарори (рўйхат рақами 3147-2, 16.01.2025 й.) таҳририда — Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 16.01.2025 й., 10/25/3147-2/0035-сон)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
2-боб. Ҳарбий хизматчилар, ҲТМга кираётган, сафарбарлик чақирув резервида хизмат қилаётган фуқаролар учун
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
1. Умумий қон таҳлили — кенгайтирилган.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
2. Умумий пешоб таҳлили.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
3. Гижжа тухумлари ва содда организмларни аниқловчи нажас таҳлили
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
4. «В» ва «С» гепатитларнинг (НВsAg, НCV) маркерларини аниқловчи қон таҳлили
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
5. Қоннинг RW (Вассерман реакцияси) таҳлили.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
6. Қоннинг ОИВ билан зарарланиши тўғрисида таҳлили (ОИТС билан қарши кураш марказларидан).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
7. Қоннинг АЛТ, АСТ, умумий оқсил ва билирубин (фракциялари билан) таҳлили.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
8. Электрокардиография (учувчилар таркибига, ҲДҚ ҲТМга, Миллий гвардия ҲТМга кираётганлар учун шу жумладан жисмоний зўриқиш билан).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
9. ФГДС.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
10. Ички аъзолар УТТ.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
11. Кўкрак қафаси аъзоларининг флюорографияси (текширилувчининг фамилияси, исми шарифи ҳамда текширувнинг тартиб рақами ва ўтказилган сана кўрсатилади).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
12. Бурун атрофи бўшлиқлари ренгенографияси (учувчилар таркиби, ҲДК ҲТМга, Миллий гвардия ҲТМга кираётганлар учун).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
13. Кориолис синамаси ёки отолит реакцияси (учувчилар таркиби учун).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
3-боб. Шартнома бўйича ҳарбий хизматга кираётган, кутқарувчилик ишига қабул қилинаётган (ишлаётган) фуқароларга
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
14. Умумий қон таҳлили — кенгайтирилган
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
15. Умумий пешоб таҳлили.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
16. Гижжа тухумлари ва содда организмларни аниқловчи нажас таҳлили
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
17. «В» ва «С» гепатитларнинг (НВsAg, НCV) маркерларини аниқловчи қон таҳлили
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
18. Қоннинг RW (Вассерман реакцияси) таҳлили.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
19. Қоннинг ОИВ билан зарарланиши тўғрисида таҳлили (ОИТС билан қарши кураш марказларидан).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
20. Қоннинг АЛТ, АСТ, умумий оқсил ва билирубин (фракциялари билан) таҳлили.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
21. Электрокардиография (ҲДК ва улар билан тенглаштирилган қисмлардаги хизматга кираётганлар учун, шу жумладан жисмоний зўриқиш билан).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
22. ФГДС.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
23. Ички аъзолар УТТ.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
24. Кўкрак қафаси аъзоларининг флюорографияси (текширилувчининг фамилияси, исми шарифи ҳамда текширувнинг тартиб рақами ва ўтказилган сана кўрсатилади).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
25. Бурун атрофи бўшлиқлари ренгенографияси (ҲДКга ва махсус вазифа бажарувчи бўлинмалардаги хизматга кираётганлар учун).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
4-боб. Ўзбекистон Республикасидан ташқарига чиқаётган фуқаролар учун
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
26. Умумий қон таҳлили, лейкоцитлар тенгламаси билан, умумий пешоб таҳлили.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
27. Қон гуруҳи, резус мансублиги (фактори) (шахснинг гувоҳномаси ва тиббий китобчада қайд этилмаган ҳолларда)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
28. Қоннинг RW ва ОИВ билан зарарланиши тўғрисида таҳлиллари (ўрнатилган шаклдаги сертификатни тўлдирилиши лозим, Ўзбекистон Республикасидан ташқарига чиқишдан 1 ойдан кўп бўлмаган муддатда).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
29. Қоннинг АЛТ, АСТ, умумий оқсил ва билирубин (фракциялари билан), «В» ва «С» гепатитларнинг (НВsAg, НCV) маркерларини аниқловчи таҳлиллар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
30. Кўкрак қафаси аъзоларининг флюорографияси.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
31. Бурун атрофи бўшлиқлари рентгенографияси (ҲДҚ ҲТМга, Миллий гвардия ҲТМга ва учувчилар таркиби тайёрлаш бўйича ҲТМга кираётганлар учун).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
32. Тинч ҳолатда ва жисмоний зўриқиш билан ўтказиладиган электрокардиография.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
33. Ички аъзолар УТТ
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
34. ФГДС.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
5-боб. Ҳарбий йиғинларга чақирилаётган (ўтаётган) фуқаролар, ҳарбий хизматга мажбурлар учун
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
1. Кўкрак қафаси аъзоларининг флюорографияси.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
2. Қон ва пешоб умумий таҳлиллари.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
3. Тинч ҳолатда ўтказиладиган электрокардиография.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
4. Зарур бўлганда, ташхисга аниқлик киритиш учун тиббий кўрсатмалар асосида бошқа таҳлилий ва тиббий ускуналар ёрдамида ўтказиладиган текширувлар амалга оширилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
5. Таҳлилий текширувлар, кўкрак қафаси аъзоларининг флюорографияси, ФГДС ва УТТ муддати уч ойдан ошмаслиги лозим (қутқарувчилар бундан мустасно).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
6. 35 ёшдан ўтган барча фуқароларга қуйидаги текширувлар ўтказилади: жисмоний зўриқиш билан ўтказиладиган электрокардиография, қоннинг глюкоза миқдори, кўз ичи босими.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
7. Фуқароларга оғир иқлим ҳудудларда яшашга тиббий қарши кўрсатмаларни аниқлашда Ўзбекистон Республикаси Соғлиқни сақлаш вазирлиги томонидан тасдиқланган диагностик стандартлари билан белгиланган тиббий текширувлар ҳажми тайинланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ўзбекистон Республикаси Қуролли Кучларида тинчлик ва уруш давурида тиббий кўрикдан ўтказишни ташкил этиш ва амалга ошириш тартиби тўғрисидаги низомга
2-ИЛОВА
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Тиббий комиссиялар ва ҲТК шифокор-мутахассисларнинг хоналари жиҳозланиши лозим бўлган дори воситалари ва тиббиёт буюмларининг
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
РЎЙХАТИ
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
1-боб. Шифокорларнинг тиббий буюмлари, аппаратлари ва анжомлари.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Антропометрия хонаси. Тиббий тарози — 1 дона, қўл динамометри (ясси пружинали) — 2 дона, тикка туриш ўлчовчининг динамометри — 1 дона, ўлчамлари сантиметрда кўрсатилган ўлчов тасмаси — 1 дона, 15 см узунликдаги анатомик пинцет — 1 дона, бўй ўлчагич — 1 дона, спирометр — 1 дона, сфигмоманометр — 1 дона.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Терапевт хонаси: стетофонодоскоп — 1 дона, сфигмоманометр — 1 дона, тиббий термометр — 1 дона, икки томонлама тўғри тил шпатели — 50 дона, сфигмоманометр манжети (захирада) — 2 дона, буйраксимон сирланган тоғорача — 1 дона.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Жарроҳ хонаси: стетофонодоскоп — 1 дона, бурчак ўлчагичи — 1 дона, ўлчамлари сантиметрда кўрсатилган ўлчов тасмаси — 1 дона, негатоскоп — 1 дона.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Невропатолог хонаси: невропатолог болғачаси — 1 дона, икки томонлама тўғри тил шпатели — 50 дона, ўлчамлари сантиметрда кўрсатилган ўлчов тасмаси — 1 дона, буйраксимон сирланган тоғорача — 1 дона,
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Психиатр хонаси: хонанинг номланиши кўрсатилмайди,
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Оториноларинголог хонаси: 180 мл ҳажмли қулоқни тозалаш учун резинали баллон — 1 дона, Барани креслоси — 1 дона (доимий фаолият кўрсатувчи тиббий комиссия учун), 21 мм ли қулоқ воронкалари № 1, 2, 3 — 1 тўплам, пневматик қулоқ воронкаси — 1 дона, 21 мм диаметрли томоқ ойнаси — 1 дона, 25 мм диаметрли томоқ ойнаси — 1 дона, 8 мм диаметрли бурун-томоқ ойнаси — 1 дона, лаблари 40 мм узунликдаги бурун ойнаси — 10 дона, лаблари 60 мм узунликдаги бурун ойнаси — 3 дона, Воячек ўткир учли қулоқ зонди — 1 дона, пахта ўрашга мосланган қулоқ зонди — 1 дона, 128 марта тебраниш камертони — 1 дона, 1024 марта тебраниш камертони — 1 дона, қовурға тарафи қайрилган қулоқ пинцети — 1 дона, пешона рефлектори — 1 дона, пахта тутувчи ойнали даста — 2 дона, буйраксимон сирланган тоғорача — 2 дона, тиббий термометр — 1 дона, икки томонлама тўғри тил шпатели — 35 дона, 150 мм ҳажмли бўшлиқ ювувчи шприц — 1 дона, спиртовка — 1 дона, отоманометр (доимий фаолият кўрсатувчи тиббий комиссия учун).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Офтальмолог хонаси: катта қовоқ кўтаргич — 2 дона, кўз ёши йўли учун 1, 2, 3 ўлчамли тўмтоқ учли зондлар — 1 донадан, скиаскопик чизғич — 1 тўплам, кўзойнак танлаш учун чизғич — 1 дона, кўзга тақиладиган бинокуляр лупа — 1 дона, Поляк оптотурлари — 1 тўплам, ОФ-3 турли офтальмоскоп — 1 дона, кўзойнак шишалари — 1 тўплам, Головин-Сивцев жадвали учун 40 Ваттли электрочироқ ёруғлик аппарати — 1 дона, офтальмологнинг чироғи — 1 дона, қўриш ўткирлигини аниқлаш Головин-Сивцевнинг жадвали — 1 тўплам, ранг ажратишни текшириш учун Рабкин жадвали — 1 тўплам, кўришнинг пасайишини симуляциясини текшириш учун Поляк назорат жадваллари ва белгилари — 1 тўплам. Буйраксимон сирланган тоғорача — 2 дона, кўз эластонометри — 1 дона, кўз йўлларини ювиш учун тўмтоқ учли 2 дона канюля билан 10 мл ҳажмдаги шприц — 1 дона.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Стоматолог хонаси. (оғиз бўшлиғини текшириш учун). Тиш ойнаси — 25 дона, ҳанжарсимон тўғри тиш зонди — 3 дона, бурчак остида эгилган тиш зонди — 2 дона, умумий фойдаланиш анатомик пинцет — 2 дона, ностандарт эгилган тиш пинцет — 10 дона.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Дерматолог хонаси. Ёғоч шпателлар — 100 дона, ойнали таёқча ёки таҳлил учун ойна — 50 дона, 2 маротаба кўпайтирув лупаси — 1 дона, йоднинг 5 % спиртли эритмаси — 100,0, вазелин ёғи — 100,0, жарроҳлик қўлқоплари — 5 жуфт.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
2-боб. Ишлатиладиган тиббий анжомлар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Дори воситалари (бир кунлик тиббий кўрикдан ўтказилаётган 50 нафар шахслар учун) — эритмалар: дикаиннинг 0,25 фоизли — 2,0, фурацилиннинг бирга минг нисбатли — 100,0, атропиннинг 1 фоизли — 10,0 (атропиннинг бирга беш минг нисбатли — 5,0), пилокарпиннинг 1 фоизли — 2,0, аммиакнинг 10 фоизли — 5,0, йоднинг 5 фоизли (гидролизли) техник этил спиртли — 5,0, бриллиант яшилнинг 1 фоизли сув эритмаси — 10,0.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Текширувлар учун стандарт эритмалар:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
а) ҳидни текшириш — сирка кислотанинг 0,5 фоизли эритмаси — 5,0, тоза этил спирти — 5,0, валериананинг спиртли эритмаси, аммиакнинг 10 фоизли эритмаси — 10,0;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
б) таъмни текшириш — 5, 10 ва 40 фоизли шакар эритмалари — 5,0 дан, 2-, 5-, 4- и 10 фоизли ош тузининг эритмалари — 5,0 дан, 0,01- 0,02 и 0,03 фоизли лимон кислота эритмалари — 5,0 дан.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Гигроскопик пахта, қопланган кичик стерилланган салфеткалар — 4 дона, резинали қўлқоплар — 20 дона, тиббий вазелин — 100 гр, лейкопластырь — 2 шт, бир маротаба ишлатиладиган шприцлар 5,0 — 10 дона, бир маротаба ишлатиладиган шприцлар 10,0 — 5 дона, стерилланган пахта — 500 гр, стерилланган боғламлар — 4 дона, 70 фоизли спирт — 500 мл, ҳар хил бикслар — 4 дона ва зарарлантириш моддалари.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
3-боб. Шошилинч ёрдам учун дори воситалари
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Стерилланган эритмалар:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
1. Адреналиннинг 0,1 фоизли — 1,0 — 3 амп.;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
2. Димедролнинг 1 фоизли — 1,0 — 10 амп.;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
3. Преднизолоннинг 30 мг — 2 амп.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
4. Папаверин гидрохлоридининг 2 фоизли — 2,0 — 10 амп.;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
5. Дибазолнинг 1 фоизли — 1,0 — 10 амп.;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
6. Магнезия сульфатининг 25 фоизли — 5,0 — 3 амп.;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
7. Анальгиннинг 50 фоизли — 2,0 — 10 амп.;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
8. Новокаиннинг 0,5 фоизли — 5,0 — 10 амп.;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
9. Эуфиллиннинг 2,4 фоизли — 10,0 — 3 амп.;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
10. Кальций хлоридининг 10 фоизли — 10,0 — 3 амп.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
11. Йоднинг 5 фоизли спиртли эритмаси — 100,0.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
12. Бриллиант яшилнинг 1 фоизли спиртли эритмаси — 100,0.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
13. Валидол табл. 20 дона.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
14. Фурациллин табл. 20 дона.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
15. Аммиакнинг 10 фоизли эритмаси — 20,0.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
16. Арслон қуйруқнинг дамламаси — 2 фл.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
4-боб. Хўжалик мулклари
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Шифокор ва ўрта бўғин тиббиёт ходимлари сонига кўра — тиббий халатлар; шифокорлар хоналари сонига кўра — сочиқ, қўл ювгич, қўл ювиш щеткаси, совунлар, сирланган тоғора, спиртовка, тиббий парда, тиббий кушетка — 6 донадан., столлар, стуллар, кийим ва халатлар учун илгичлар, анжомлар ва дори воситаларини сақлаш учун жавонлар, кўрсатгич, хона термометрлари.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ўзбекистон Республикаси Қуролли Кучларида тинчлик ва уруш даврида тиббий кўрикдан ўтказишни ташкил этиш ва амалга ошириш тартиби тўғрисидаги низомга
3-ИЛОВА
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Тиббий кўрикдан ўтказиш бўйича
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
КЎРСАТМАЛАР
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
1-боб. Антропометрия текширувлари
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
1. Ҳарбий-тиббий экспертиза мақсадида баҳоланаётган асосий антропометрия кўрсаткичлари бўлиб тананинг бўйи ва вазни, кўкрак қафасининг айланаси, ўпкаларнинг хаётий сиғими, қўл панжасининг кучи ва тананинг кўтариш кучлари ҳисобланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Антропометрия текширувлари шифокорнинг назорати остида ўрта тиббиёт ходимлари томонидан, иш бошлашдан олдин тўғри ишлаши текширилган ўлчов воситалари ёрдамида ўтказилади. Тиббий кўрикдан ўтаётган шахслар пастки ички кийимгача ечинган бўлишлари шарт.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
2. Бўй ўлчови тик турган, зарурат туғилганда эса ўтирган ҳолда аниқланади. Тик турган ҳолда бўй ўлчаш учун тиббий кўрикдан ўтаётган шахс, кураклар оралиқ соҳаси, думба ва товонлар билан вертикал устунга тегиб турган ҳолда, ўлчов воситасининг таглигига туради. Бош тўғри тутиб турилади, бунда қулоқ супраси четки қийиғининг устки ва кўзнинг ташқи бурчаги бир горизонтал чизиқда жойланиши лозим. Бўй ўлчови воситасининг ҳаракатчан ўлчагичи бошнинг тепа қисмига зич тегиб туриши лозим. Бўйни ўтирган ҳолда ўлчаш учун, тиббий кўрикдан ўтаётган шахс бўй ўлчовчи воситанинг очиладиган ўтирғичига тўғриланган ҳолда, унинг вертикал устунига кураклар оралиғи соҳаси ва думбаси тегиб ўтиради. Бош тик турган ҳолда бўй ўлчаш каби ҳолатда тутилади. Тиззалари тўғри бурчак остида букилган бўлади. Ҳисоб ўтирғич сатҳидан бошлаб 0,5 см гача аниқликда амалга оширилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Учувчилар таркибини тайёрлаш бўйича ҲТМга кираётган номзодларнинг оёқ ва қўллар узунлиги қуйидагича ўлчанади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
қўл узунлиги куракнинг акромиал ўсимтасидан кафтнинг III бармоқ учигача бўлган оралиқда аниқланади. Елка узунлиги куракнинг акромиал ўсимтасидан елка суягининг ташқи бўртиғигача бўлган оралиқда аниқланади. Тирсак узунлиги елка суягининг ташқи бўртиғидан билак суягининг бигизсимон ўсимтасигача бўлган оралиқда аниқланади;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
оёқнинг узунлиги қуйидагича аниқланади. Текширилувчи қаттиқ кушеткага юқорига қаратиб, оёқлари тўғри узатилган ва товонлари жуфтлаштирилган ҳолатда ётқизилади. Тананинг ўрта чизиғи товонлар бирлашган нуқтага тўғри келишига эътибор қаратилади. Оёқнинг тўлиқ узунлиги ёнбош суягининг олдинги-юқори қиррасидан ички тўпиқнинг пастки қиррасигача бўлган оралиқда аниқланади. Соннинг узунлиги катта кўст устидан тиззанинг бўғим оралиғигача, болдирнинг узунлиги тиззанинг бўғим оралиғидан ташқи тўпиқнинг пастки четигача бўлган оралиқда аниқланади. Ушбу ўлчамларнинг йиғиндиси –оёқнинг умумий анатомик узунлигини ташкил қилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
3. Тана вазни тиббий тарозида ўлчанади. Тиббий кўрикдан ўтаётган шахс тарози ўлчов саҳнининг марказида тик туради. Ўлчов кўрсаткичлари 0,1 кг гача аниқликда ёзилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
4. Кўкрак қафаснинг айланаси резиналанган ўлчов тасмаси ёрдамида, босмасдан орқа томондан куракларнинг пастки бурчаклари тагидан, олд тарафдан эса, сўрғичлар айланасининг пастки четидан ўтказилган ҳолда ўлчанади. Бу пайтда тиббий кўрикдан ўтаётган шахс қўлларини ёнига туширган ҳолда, гавдасини тик тутиб туради. Уч кўрсаткич қайд этилади, нафас олинмаётган танаффус пайтида, максимал нафас олинган ва минимал нафас чиқарилган пайтда.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
5. Ўпкаларнинг хаётий сиғими спирометр ёрдамида аниқланади. Тиббий кўрикдан ўтаётган шахс максимал нафас олиб, нафасни тўлиқ спирометр найчасига чиқаради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
6. Панжаларнинг кучи қўл динамометри ёрдамида аниқланади, тиббий кўрикдан ўтаётган шахс олдин ўнг, кейин чап қўлини горизонтал узатган ҳолда, бор кучи билан сиқади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Тананинг кўтариш кучи кўтариш динамометри ёрдамида аниқланади. Тиббий кўрикдан ўтаётган шахс тизза бўғимлари сатҳида турган тутқичларини икки қўли билан ушлаб, оёқларини букмаган ҳолда бор кучи билан динамометрни чўзади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
2-боб. Руҳий ҳолатнинг текшируви
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
7. Тиббий кўрикдан ўтаётган шахс руҳий ҳолатининг текшируви уни тавсифловчи ҳужжатларини (мактаб ва бошқа таълим муассасаларидан, иш жойидан, ҳарбий қисмдан (муассасадан) ва бошқалардан олинган тавсифномалар), ота-онасидан, даволаш-профилактика ва ҳарбий-тиббий муассасаларидан олинган маълумотларни ўрганиш асосида, ҳамда текширилувчи билан шифокорнинг шахсий мулоқоти орқали аниқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Тиббий кўрикдан ўтаётган шахс билан мулоқот ва кўрикда унинг юз ифодасига, мимикасига, юриш хусусиятларига, ҳаракатларига, таъсирларга жавобнинг адекватлиги ва шифокор билан суҳбатга бўлган муносабатига эътибор қаратилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
8. Тиббий кўрикдан ўтаётган шахснинг руҳий ҳолатини баҳолашда асосий ўринни клиник текширув услуби эгаллайди, уни умумий қабул қилинган параклиник услублар (экспериментал-психологик тестлари, электроэнцефалография, реоэнцефалография, бош мия томографияси, пневмоэнцефалография ва бошқалар) билан биргаликда қўллаш лозим. Тиббий кўрикдан ўтаётган шахснинг руҳий ҳолати текшируви қуйидаги кетма-кетликда ўтказилади: онг, диққат, хотира, фикрлаш, интеллект, ҳиссий-иродавий фаолият ҳолатлари баҳоланади; руҳий бузилиш аломатлари йўқлиги ёки мавжудлиги аниқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Диққатни текширишда унинг барқарорлигига (толиқиши, чалғиши, «қадалиб» қолиши), диққат-эътиборини жамлаш хусусиятига аҳамият берилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Хотирани текширишда тез ва аниқ эслаб қолиш, ўтган ва ҳозирги воқеаларни айтиб бера олиш, хотира алданишининг мавжудлиги, амнезиянинг тури (ретроградли, антеретроградли) ва ҳ.к. аниқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Фикрлаш қобилиятини баҳолашда фикрнинг мантиқлилигига, ўй-фикр ва хулосаларнинг кетма-кетлигига, моҳиятига, «қадалиб» қолишига, маъносиз гапларнинг кўплигига, «баландпарвозлик»ка, эзмаланишига, мавҳум фикрлашнинг аниқ фикрлашдан устунлиги ёки аксинчалигига эътибор қаратилади. Фикрлашнинг тезлиги (тез, оддий, секин), унинг йўналтирилганлиги (муаммолар, қизиқишлар) аниқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳис-туйғулар доирасини аниқлашда кайфият (баланд, турғун, тушкун, ўзгарувчан), кайфиятининг патологик ўзгарувчанлиги, унинг муддати ва кўриниши баҳоланади. Ҳиссиётнинг ташқи аломатларига кўра унинг мутаносиб ёки номутаносиблигига, туйғуларини жиловлай олиш ёки боса олиш қобилиятига баҳо берилади. Гувоҳлантирувчининг ирода доираси унинг қизиқишлари хусусиятларига ва хулқига кўра баҳоланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Атроф-муҳитни тўғри идрок этиш қобилиятининг бузилишлари йўқлиги ёки мавжудлиги: иллюзиялар, галлюцинациялар, уларнинг мазмуни, уларга бўлган муносабат (танқидий, аффектив, бефарқ), атроф-муҳитни, вақтни, ўз шахсини ва ҳ.к.ларни идрок этиш сифатининг ўзгариши аниқланади. Тиббий кўрикдан ўтаётган шахсда ушбу бузилишларни, ҳамда хаёлдан кетмайдиган фикрларни ва васваса ғояларини аниқлаш учун мақсадли сўров ўтказиш талаб қилинади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
3-боб. Асаб тизимини текшируви
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Олдинги таҳрирга қаранг.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
9. Асаб тизимини текшириш тиббий кўрикдан ўтаётган шахснинг тиббий ҳужжатларини ўрганиб чиқиш, унинг сўрови ва тиббий кўрикдан ўтаётган шахснинг объектив клиник-неврологик текширувидан иборат. Сўров пайтида шикоятлар, ҳаёт анамнези аниқланади, анамнезида хушдан кетиш хуружлари, талвасалар, нутқ, эшитиш, кўриш, марказий ва периферия асаб тизими жароҳатлари бўлганлиги, руҳий ва асаб касалликлар муассасаларида даволанганлигига эътибор берилади, тунги сийдик тута олмаслиги тугаган вақти аниқланади. Ирсиятига аниқлик киритилади: қариндошларида талвасали тутқаноқлар, хушдан кетишлар, мушаклар заифлик ҳолатлари, руҳий ҳолатининг бузилганлиги, спиртли ичимликларни суиистеъмол қилиш ва гиёҳванд воситаларини истеъмол қилиш ҳолатлари бўлмаганлиги ҳақида маълумотлар олинади.
(9-банднинг биринчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Мудофаа вазирлиги, Миллий гвардияси, Фавқулодда вазиятлар вазирлиги, Давлат хавфсизлик хизмати, Ички ишлар вазирлиги ва Соғлиқни сақлаш вазирлигининг 2020 йил 1 июндаги 32-сон, 33-сон, 21-сон, 16-сон, 50-сон, 10-5/1517-сонли қарори (рўйхат рақами 3147-1, 08.07.2020 й.) таҳририда — Қонун ҳужжатлари маълумотлари миллий базаси, 08.07.2020 й., 10.20/3147-1/1037-сон)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ташқи кўрикда тана тузилиши, тери, шиллиқ қаватларининг ҳолати, мушак тизими ва юриши баҳоланади. Тиббий кўрикдан ўтаётган шахс илгари бош-мия жароҳати олганлигини инкор қилишига қарамай, бош суяк — бош мия жароҳатларининг йўқлигига ишонч ҳосил қилиш керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
10. Асаб тизимини текшириш бош-мия нервлари фаолиятини аниқлашдан бошланади. Кўзни ҳаракатлантирувчи нерв ва кўз симпатик иннервация фаолияти текширилади. Кўз олмасининг жойлашуви, юқорига, пастга, ичкарига ва ташқарига ҳаракатлари текширилади. Қорачиқларнинг шакли ва ўлчамлари, уларнинг тенглиги ҳамда, ёруғлик таъсирига жавоби (тўғри ва биргаликда), конвергенция ва аккомодацияда аниқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Уч шохли нерв фаолияти ўрганилаётганда юздаги сезувчанлик, чайнаш мушакларининг ҳолати, пастки жағнинг ҳаракат ҳажми, корнеал ва конъюнктивал рефлекслар текширилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Шундан сўнг, бошқа бош-мия нервлар фаолиятлари текширилади. Иккала томонда пешонадаги тери бурмалари, кўз косаларининг кенглиги, кўзни қисиш ва қовоқни сола олиш қобилиятлари, тишлар намойиш қилинганда лаб-бурун бурчагининг бир хиллиги текширилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Вестибуляр аппаратнинг ҳаракат фаолияти (нистагм, мувозанат, мўлжалдан адашиш) аниқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Асосий таъмларни, ширин, нордон, аччиқни тўғри сезиши аниқланади, шу мақсадда шакар, ош тузи, лимон кислотасининг стандарт эритмалари қўлланади, товуш чиқаришда юмшоқ танглайнинг ҳаракатчанлиги, товушнинг жарангдорлиги, ютиш қобилияти, бошни буриш ва елкани кўтариш имконияти, тил оғиздан чиқарилганда ҳаракат ҳажми, унинг мушакларида фибриляр титрашлар ва атрофиянинг мавжудлиги текширилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
11. Ҳаракат доираси текширилаётганда қўл ва оёқларнинг фаол ва пассив ҳаракатлар ҳажми, ҳаракатларнинг ўзаро мувофиқлиги (статик ва динамик атаксия), мушакларнинг кучи, таранглиги, таъминланиши текширилади. Зўраки ҳаракатлар (гиперкинезлар), ҳаракат чекланиши (контрактуралар) ва атрофиялар мавжудлигига эътибор қаратилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Сўнгра пай, периостал, тери ва шиллиқ қаватларнинг рефлекслари текширилади. Ҳар бир рефлекс ўнг ва чап томонда алоҳида текширилади, уларнинг кучи ва бир ҳиллиги солиштириб кўрилади. Патологик рефлекслар (Бабинский, Россолимо, Жуковский, Бехтерев, Оппенгейм, Гордон ва бошқалар)нинг йўқлиги ёки мавжудлиги аниқланади, юзаки ва чуқур (оғриқ, ҳарорат, тактил ва мушак-бўғим) сезувчанлиги аҳволи аниқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Вегетатив асаб тизимини текширишда эътибор тери қопламлари рангига (юз, тана, қўл ва оёқлар), таъминот (трофик) бузилишлар мавжудлиги, тери пайпаслаб кўрилганда унинг намлиги ва хароратига қаратилади. Терининг вегетатив рефлекслари (маҳаллий ва рефлектор дерматографизм, пиломотор рефлекс), Даньин-Ашнернинг кўз-юрак рефлекси, бўйиннинг вегетатив, клиностатик ва ортостатик рефлекслари текшириб кўрилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Юқорида қайд этилган асаб тизими объектив текширувларининг минимал ҳажми амбулатория шароитларда ҳамма учун мажбурийдир.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
4-боб. Ички аъзоларни текшириш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
12. Ички аъзоларни текшириш, шикоят ва анамнезни ўрганиш, ҳамда умумий кўрикдан бошланадиган текширувдан иборат. Ташқи кўринишига, тананинг тузилиши, терининг ранги, унинг чўзилувчанлиги ва намлигига, шундан сўнг, пайпаслаш усули билан тери ости ёғ қатлами, лимфа тугунлари ва мушакларнинг ҳолатига эътибор қаратилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
13. Нафас олиш аъзолари. Шикоятларни баҳолашда ҳансирашнинг тавсифига (физиологик ёки патологик, экспираторли, инспираторли ёки аралаш), йўталнинг хусусиятлари, оғриқ мавжуд бўлганда, унинг жойлашуви, кучи, давомийлиги, кўкрак қафасида иррадиацияси ва нафас олиш, йўтал билан боғлиқлигига эътибор қаратилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Кўрикда тери ва кўриниб турган шиллиқ қаватлар ранги, кўкрак қафасининг шакли, ўмровлар, ва уларнинг устки ва остки чуқурчалари, куракларнинг жойлашиши, кўкрак қафаси иккала томоннинг симметрияси, нафаснинг тури, тезлиги, нафас ҳаракатларининг мароми ва чуқурлиги, нафас олишда ёрдамчи мушакларнинг иштироки баҳоланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Қиёсий перкуссияда ўпканинг чегаралари, ўпка қуйи чеккаларининг ҳаракатчанлиги, ўпкалар юқори учларининг туриш баландлиги, уларнинг кенглиги, ҳамда патологик ҳолатларда ўпка перкутор товушининг ўзгарганлиги (плевра бўшлиғида суюқлик ва ўпкада яллиғланиш ёки ўсма касалликлар мавжуд бўлганда товушнинг қисқариши, унинг тўмтоқлашган ёки тўмтоқлиги; ўпкада бўшлиқлар мавжудлигида — абцесс, каверна, ўпка тўқимасида ҳаволаниш ҳажми ошганда — эмфиземада, плевра бўшлиғида ҳаво тўпланганда тимпаник, қутисимон товушлар) аниқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Аускультацияда нафас олиш турли босқичларида нафас шовқинларининг тавсифи, уларнинг кучи ва давомийлиги аниқланади. Асосий (везикуляр, бронхиал ва улардаги ўзгаришлар) ва ёндош нафас шовқинлари (хириллаш, крепитация ва плевранинг ишқаланиш товуши) аниқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Агар ўпка касалликлари мавжудлигига гумон қилинадиган аломатлар топилса, рентген, тиббий анжомлар ёрдамида ва лаборатория таҳлил усуллари қўлланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
14. Қон айланиш аъзолари тизими. Қон томирларни текшириш кўрик ва артерия ва веналарни пайпаслаш, йирик томирларни аускультация қилиш ва қон-томир тизимини тиббий анжомлар ёрдамида ўтказилади. Юрак ёки йирик томирлар касалликларини ифода қилувчи пульснинг мароми, тезлиги, кучи ва тўлақонлиги ҳамда тананинг айрим соҳаларидаги артерия ва веналарнинг пульсацияси аниқланади. Артериал қон босими тинч (ўтирган) ҳолатда иккала қўлда ўлчанади. Артериал қон босими симоб устунининг 140/90 ммдан юқорилиги бир-неча маротаба аниқланиши, артериал гипертензиянинг ишончли белгиси деб ҳисобланади. Артериал қон босимини бир маротаба ўлчаш пайтида, унинг тасодифан кўтарилганлигини қайд этмаслик мақсадида, артериал қон босимини бир неча марта ўлчаш ва энг паст кўрсаткични инобатга олиш мақсадга мувофиқ.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Пайпаслаш ва перкуссия орқали юракнинг чегаралари, юрак учидаги турткининг мавжудлиги, унинг кенглиги, кучи, эгилувчанлиги, кўкрак қафасидаги титроқ, юрак соҳаси ва унинг атрофидаги бошқа пульсациялар аниқланади. Тиббий кўрикдан ўтаётган шахсни хар хил ҳолатларда (ётган, ўтирган ва ҳ.к.) ва жисмоний зўриқишдан сўнг, юрагини эшитганда, тонлар жарангдорлиги (кучайиши, пасайиши, акценти) ва уларнинг тавсифи (парчаланиши, иккига бўлиниши, қўшимча тонлар пайдо бўлиши) баҳоланади, ҳамда юрак шовқинлари мавжудлиги қайд этилади. Шовқинни эшитишда унинг юрак фаолияти босқичига муносабати, тавсифи, кучи, давомийлиги, жойлашуви ва асосий иррадиация йўналишларини аниқлаш лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
15. Қорин бўшлиғи аъзолари. Шикоятлар ва анамнезга алоҳида эътибор қаратилади. Кўрикда оғиз бўшлиғи ҳолати (тишлар, милклар, тил, шиллиқ қаватлар) баҳоланади. Қорин бўшлиғи аъзоларининг кўриги ва пайпаслаш ётган ва тик турган ҳолатларда ўтказилади. Аввал юзаки, кейин эса, чуқур сирпанувчи пайпаслаш усуллари билан оғриқ, қорин пардасининг таъсирланиши, қорин оқ чизиғида чурра мавжудлиги, қорин деворининг таранглиги, ҳамда айрим қорин бўшлиғи аъзолари ва улардаги ўсмасимон тузилмаларининг чегаралари, зичлиги, жойлашиши аниқланади. Қорин бўшлиғи аъзоларида касаллик мавжудлигини кўрсатувчи белгилар топилганда, қўшимча (тахлилий, рентгенологик, тиббий ускуналар ёрдамида ташхислаш) тиббий текширувлар ўтказилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
16. Сийдик ажратиш аъзолари. Кўп ҳолатларда буйрак касалликлари мавжуд бўлган беморлар ўзларини узоқ вақт қониқарли ҳис қиладилар. Шикоятлар асосан умумий тавсифга (ҳолсизлик, меҳнат қобилиятининг пасайиши, озиб кетиш, жиззакилик ва ҳ.к.) эга бўлади. Тавсифловчи шикоятлар бу, шишлар пайдо бўлиши ва сийдик чиқаришнинг бузилишларидир. Буйрак касалликларида шишларнинг ифодаланганлик даражаси, жойлашуви ва турғунлигига кўра турлича бўлади. Кўпинча улар юз соҳасида аниқланади. Оғриқли ва тез-тез сийдик чиқариш кузатилади. Сийдик рангининг ўзгариши ҳам кўпинча сийдик ажратиш тизими касаллигининг белгиси ҳисобланади. Оғриқсиз, тўсатдан ривожланаётган кўп миқдордаги (баъзан қон лаҳталари билан) макрогематурия буйракнинг ўсма касаллигини истисно қилишни талаб қилади. Макрогематурия шунингдек гломерулонефрит, нефролитиаз ва кам ҳолларда амилоидозда ҳам кузатилиши мумкин. Бел соҳасидаги оғриқ хос бўлган шикоятлар деб ҳисобланади. Кўрикда асосий диққатни ирсий нефропатияларга хос бўлган эмбриогенез бузилиш аломатларига: танглайнинг баландлиги, суяк тизими аномалияси, қуён лаби ва ҳ.к.ларга қаратиш лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Қорин соҳаси кўриги ва пайпаслаш турли (тик турганда, юқорига қараб ётганида, ёнбошига ётқизиб) ҳолатларда ўтказилади. Буйрак касалликларининг кўп учрайдиган белгиси артериал қон босимининг ошиши ҳисобланади. Юқори артериал қон босими мавжуд бўлган шахсларда қорин соҳасини аускультация қилиш лозим. Эпигастрал, киндик соҳаларидаги систолик шовқиннинг оёқ ва қўллардаги АҚБ асимметрияси билан бирга кузатилиши, бу буйрак артерияси стенозининг муҳим белгисидир.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Сийдик ажратиш тизими касалликларини истисно қилиш учун тахлилий ва тиббий анжомлар ёрдамида қўшимча текширувлар ўтказилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
5-боб. Жарроҳлик текширувлари
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
17. Тиббий кўрикдан ўтаётган шахс яланғоч ҳолда кўрикдан ўтказилади. Гавдасини тутиши олд ва ён тарафлардан ўрганилади. Гавданинг тўғрилиги бошни тўғри тутиш, елка-бўйин чизиқларининг симметрик туриши, қиррали ўсимталар чизиғининг ўртада жойлашганлиги, куракларнинг бурчаклари симметрик ва бир сатҳда жойлашганлиги, бел соҳаси учбурчакларининг бир хиллиги, кўкрак қафасининг бир оз олдинга туртиб чиққанлиги, оёқларнинг тўғри шаклдалиги билан ифодаланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Тери қопламларининг ҳолати ўрганилади. Агар чандиқлар мавжуд бўлса, уларнинг тавсифи ва келиб чиқиши баҳоланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Кўкрак қафаси кўздан кечирилаётганда умуртқа поғонаси қийшайиши туфайли ёки мустақил равишда ривожланган патологик шакл ўзгаришлари назарга олинади. Ўмров суяклари жойлашуви аниқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Қорин соҳаси кўздан кечирилади. Жинсий аъзолар кўздан кечирилаётганда, олат, сийдик найи ва моякларнинг ривожланиш нуқсонларга алоҳида эътибор қаратилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Куракларнинг асимметрияси аниқланганда, ушбу ҳолатнинг умуртқа поғонаси шаклининг бузилиши ёки Шпренгель касаллиги-куракнинг туғма юқорида туриши билан боғлиқ бўлиши мумкинлигини ёддан чиқармаслик керак. Умуртқа поғонаси шаклининг бузилишида кўпинча, умуртқанинг кўкрак бўлимида кифоз, кам ҳолларда-лордоз аниқланади, бел соҳасида лордознинг кучайиши, кам ҳолларда — кифоз. Сколиознинг мавжудлиги ва ифодаланганлик даражасига эътибор қаратилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
18. Тиббий кўрикдан ўтаётган шахснинг қаддини тутиши баҳоланади. Қаддини мажбурий ҳолатда тутиш оғриқ ҳисси, анатомик ўзгаришлар ёки компенсация туфайли патологик ўрганиб қолиш натижасида бўлиши мумкин.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Оёқ, қўллар ички ёки ташқи ротация, танага яқинлаштирилган ёки узоқлаштирилган ва букилган ёки узатилган ҳолатларда туриши мумкин.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Суякларда эски синиқлар, бўғим чиқиши ва бошқа жароҳатлар борлигини аниқлаш учун, билдирув нуқталарининг, суяк бўртмалари ҳамда ўсимталарининг жойлашувига эътибор қаратилади. Меъёрда тирсак бўғимида билаклар тўғрига узатилган ҳолатда елка суяги ўсимталари ва тирсак ўсимтасининг устки нуқтаси бир чизиқда ётади. Тирсак букилганда, бу билдирув нуқталари учи тирсак ўсимтасида бўлган, тенг томонли учбурчакни ташкил этади
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
19. Чаноқ суягининг шакли ва ҳолати ўрганилади. Кўпчиликда меъёрда, бир оёқ иккинчисидан калта бўлишини унутмаслик керак. Бир оёқ иккинчисидан 2 см ва ундан кўпроқ калта бўлса, тоснинг қийшайиши кузатилади. Бундай ҳолларда умуртқа поғонасининг компенсатор қийшайишини шакл бузилиши деб қабул қилинмайди. Оёқлар узунлиги бир хил ва тосда шакл бузилиши бўлган ҳолларда умуртқа поғонаси шакл бузилишини истисно қилиш лозим бўлади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Думба бурмалари ва сон суяк катта кўст бўртмаларининг симметрияси қайд этилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Думғаза-дум ва анал тешиги соҳалари эпителиал дум йўлаклари ва уларнинг асоратлари, сурункали парапроктит, орқа тешикнинг тўлиқ ёпилмаслиги аломатларини кўриш учун кўздан кечирилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Чақирилувчиларнинг тўғри ичак ва простата безининг бармоқ орқали текшируви кўрсатмалар бўлган ҳолларда ўтказилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
20. Оёқлар кўригида ўқининг жойлашиши аниқланади. Тўғри оёқлар, О-симон оёқлар, тиззалар ташқарига қийшайган ҳолат, Х-симон, тиззалар бирлашиб, сон ва тиззалар ўқлари ташқарига очиқ бурчакни ҳосил қилади. Оёқ териси рангига, шиш, трофик ўзгаришлар, тери ости веналарининг варикоз кенгайиши мавжудлигига эътибор қаратилади. Оёқ панжаси ва остки кафти кўздан кечирилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
21. Бош суягини пайпаслаб, қопқоқ суякларида жароҳат ёки жарроҳлик амалиётларидан кейинги нуқсонлар, юмшоқ тўқималар ва суякларда ўсмасимон тузилмалар борлигини аниқлаш мумкин.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
22. Периферик лимфа тугунлари, қалқонсимон без, терининг таранглиги ва ҳарорати, мушакларнинг ривожланиш ҳолати аниқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
23. Қоринни пайпаслаш орқали унинг олд деворининг тинч ёки кучанишдаги, ички аъзолар, чов ташқи ҳалқасининг аҳволи аниқланади. Ташқарига чиқиб турган чурра мавжуд бўлса, унинг ўлчамлари, таркиби ва тўғриланишга мойиллиги баҳоланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
24. Таянч-ҳаракат тизими ва умуртқа поғонасини баҳолашда нафақат анатомик ўзгаришларни, балки унинг фаолият имкониятларини ўрганиш ҳам лозим. Шартнома бўйича ҳарбий хизматчиларни ҳарбий хизматга яроқлилигини аниқлашда ёдда тутиш керакки, қўл-оёқ йирик бўғимининг фаолияти қулай ҳолатдаги анкилози қатор ҳолларда улар бажаришга одатланган ишлар ҳажмини чекламайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳаракати чегараланган бўғимларнинг фаолияти қулай ҳолати қуйидагилар ҳисобланади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
елка бўғими — елкани танадан 80 — 90 градусга узоқлаштириб, 30 градусли бурчак остида олдинга ҳаракатлантириб, тирсак бўғимини буккан ҳолда, панжани оғизга тегиза олиш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
тирсак бўғими — 90 градусга букилиш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
билак бўғими — орқа тарафга 165 градусга, II — V бармоқлар бўғими 145 градусга, фалангалараро бўғимлар 120 градусдаги бурчак остида букилган;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
чаноқ-сон бўғими — букилиш бурчаги 145 — 155 градусгача, узоқлаштириш 8 — 10 градус;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
тизза бўғими — букилиш 170 — 175 градус;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
болдир-оёқ панжаси бўғими — оёқ кафт томонига букилиш бурчаги 95 градус.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
25. Оёқ-қўллар бўғимларида ҳаракат ҳажмини ўрганиш барча юзаларда фаол ва пассив, шунингдек, супинация ва пронация ҳаракатларини бажариш билан бошланади Қўл панжасининг ва тананинг кўтариш динамометрияси орқали мушаклар кучи аниқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
26. Оёқ — қўллар айланасини ўлчаш сантиметрли ўлчов тасмаси билан симметрик соҳаларда ўтказилади. Соннинг — юқори, ўрта ва пастки учдан бирида, елка ва болдирда эса, уларнинг энг йўғон бўлган қисмида.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
27. Бўғимлар ҳаракати ҳажмини ўлчашда хатоларга йўл қўймаслик учун қуйидаги усуллар қўлланилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Елка бўғими — букилиш: тиббий кўрикдан ўтаётган шахс шифокорга ёни билан туради. Бурчак ўлчагичининг ҳаракатсиз браншаси елка суягининг катта дўнглиги ва унинг ташқи бўртмаси билан бирлаштирувчи чизиқ марказига параллел ҳолда жойлаштирилади. Тиббий кўрикдан ўтаётган шахс елка камари иштироксиз, гавдасини эгмасдан қўлларини олдинга максимал даражада кўтаради. Бўғимни ёзиш — худди шу шартлар билан, қўл орқа-ён тарафга максимал қайирилади. Узоқлаштириш -шифокорга орқаси билан туради. Курак бурчаклари сатҳи бир хил. Бурчак ўлчагичининг ҳаракатсиз браншаси тананинг вертикал ўқига, ҳаракатчани эса — курак суягининг елка ўсиғини, тирсак суягининг тирсак ўсимтаси билан боғловчи чизиққа параллел равишда ўрнатилади. Қўлларини максимал равишда ён тарафларга узоқлаштирилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Тирсак бўғими — букиш ва ёзиш: шифокорга ён томони билан туради, кафтларини олдинга қаратиб қўлларини пастга туширади. Бурчак ўлчагичининг ҳаракатсиз браншаси елка суягини ташқи дўнглигини, билак суягининг бигизсимон ўсимтаси билан бирлаштирадиган чизиққа параллел ҳолда жойлаштирилади. Билак оҳиста охиригача букилади. Бурчак ўлчагичнинг ўқи тирсак бўғимининг кўндаланг ўқига мос тушиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Билак бўғими — ортга ёзиш ва кафт букилиши: билак горизонтал текисликда, панжа унинг давомида туради, бош бармоқ қисилган. Бурчак ўлчагичининг ҳаракатсиз браншаси билак суягининг бигизсимон ўсимтаси билан икки бошли мушак пайларининг ташқи томонини бирлаштирувчи чизиққа параллел равишда, ҳаракатчан браншаси эса иккинчи кафт суягининг узунлиги бўйлаб ўрнатилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Чаноқ-сон бўғими — букиш ва ёзиш. Тиббий кўрикдан ўтаётган шахс юқорига қараб ётади, текширилаётган оёқ узатилган, иккинчи оёқ тиззасида букилган ва шу томондаги қўл билан ушлаб турилади. Бурчак ўлчагичининг ҳаракатсиз браншаси қанот остки чуқурчаси билан катта кўстни, ҳаракатчан браншаси эса — катта кўстни ва соннинг ташқи бўртмасини бирлаштирадиган чизиққа параллел ўрнатилади. Ўлчовда текширилаётган оёқ чаноқ-сон бўғимида букилган бўлади. Узоқлаштириш: тиббий кўрикдан ўтаётган шахс юқорига қараб ётади, оёқлар узатилган, товонлар жуфтланган, қўллар тана бўйлаб чўзилган. Бурчак ўлчагичининг ҳаракатсиз браншаси ҳанжарсимон ўсиқ — қов бирлашмаси — соннинг ички бўртмаси бўйлаб ўтадиган чизиққа ўрнатилади. Текширилаётган оёқ максимал узоқлаштирилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Тизза бўғими — букиш ва ёзиш: тиббий кўрикдан ўтаётган шахс юқорига қараб ётади. Бурчак ўлчагичининг ҳаракатсиз браншаси катта кўстни сон суягининг ташқи ўсиғи билан бирлаштирадиган чизиққа параллел равишда ўрнатилади. Ҳаракатчан браншаси эса — кичик болдир суягининг бошчасини ташқи тўпиқ билан бирлаштирадиган чизиққа параллел ҳолда ўрнатилади. Олдин болдир букилади, кейин тўлиқ ёзилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Болдир-товон бўғими кафтга ва ортга букилиши: юқорига қараб ётган ҳолда ўтказилади, оёқ панжаси бурчаги 90 даража остида. Бурчак ўлчагичининг ҳаракатсиз браншаси кичик болдир суяги бошчасини ташқи тўпиқ билан бирлаштирадиган чизиққа параллел ҳолда, ҳаракатчан браншаси эса — оёқ панжасини ташқи томони бўйлаб ўрнатилади. Аввал ортга, кейин оёқ панжаси пастки кафт томонга букилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
28. Оёқ-қўлларнинг узунлиги сантиметрли тасма ёрдамида ўлчанади. Қўллар учун ўлчов ўқи елка суяги бошининг маркази ва елканинг бошсимон бўртиғи, билак ва тирсак суякларининг бошчалари орқали ўтади. Оёқ учун эса — ёнбош суягининг олдинги юқори ўқи орқали, тизза қопқоқ суягининг ички томони ва биринчи бармоқ нуқталарини бирлаштирувчи тўғри чизиқ бўйлаб ўтказилади. Бўғимларнинг анкилозлари, контрактуралари, сон-чаноқ бўғими патологияларида соғ ва касалланган оёқларнинг анатомик узунлиги бир хил, касалланган оёқнинг нисбий узунлиги эса — кам бўлиши мумкин. Анатомик узунлик сегмент бўйича, нисбий узунлик эса, оёқ ёки қўлнинг бошидан охиригача бўлган чизиқ бўйича ўлчанади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Елканинг анатомик узунлигини елка суягининг катта дўмбоғидан тирсак ўсиғигача ўлчанади, билакнинг узунлиги эса — тирсак ўсиғидан тирсак суягининг бигизсимон ўсимтасигача ўлчанади. Соннинг анатомик узунлиги катта кўстдан тизза бўғими оралиғигача, болдирнинг узунлиги — тизза бўғими оралиғидан ташқи тўпиқнинг қуйи нуқтасигача ўлчанади. Қўл ёки оёқнинг барча сегментлари узунлигининг йиғиндиси унинг анатомик узунлигини ташкил қилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Қўлнинг нисбий узунлиги куракнинг акромиал ўсимтасидан қўлнинг учинчи бармоғи учигача, оёқнинг нисбий узунлиги — ёнбош суягининг олдинги юқори ўқидан пастки кафт қуйи қиррасигача ўтказилган тўғри чизиқни ўлчаш йўли билан аниқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
29. Умуртқа поғонасининг текшируви тананинг ўқига юклама бериш ва оғриқли нуқталарни аниқлашдан бошланади, қўшимча аниқлик киритиш мақсадида умуртқа поғонасининг қиррали ўсиқлари учларини перкуссия қилиш ва паравертебрал нуқталарни пайпаслаш ўтказилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Меъёрда бошни олдинга 40 даражага эгиш имкони бор, ияк тўшга тегишигача амалга оширилади; орқага — энса горизонтал ҳолатни эгаллайди; ёнбошга — елка устига теккунга қадар. Бошни ҳар иккала томонга буриш имконияти 85 даражагача. Умуртқа поғонасининг кўкрак ва бел бўлимларининг ёнбошга 25 — 30 даражалар чегарасида ҳаракат имконияти мавжуд.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Меъёрда VII бўйин поғонасининг ўткир ўсиғи ва энса суягининг бўртиғи орасидаги масофа бош эгилганда 3 см га ва ундан кўпга узаяди, бошни орқага ташлаганда эса, 8 см га ва ундан кўпга камаяди. VII бўйин ва I думғаза поғоналарнинг ўткир ўсиғлараро масофа эгилганда гавдани одатда тутганга нисбатан 5 см ва ундан кўпга кўпаяди, орқага эгилганда эса, 5 см ва ундан кўпга камаяди. Кўкрак ва бел соҳасидаги ёнбошга эгилишлар тик чизиқдан 25 градусдан кам бўлмайди. Умуртқанинг ҳаракат кенглиги чегараланганлигини баҳолашда текширилаётган поғонанинг олдинга ва орқага эгилишларининг йиғиндисини меъёрдаги кўрасаткичлар билан солиштириш лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Умуртқа поғонасида шакл бузилиши мавжудлигига шубҳа қилинганда, қиррали ўсиқлар учлари проекциясида тери маркер билан белгилаб чиқилади. Умуртқа поғонаси шакл бузилишини ўлчаш мумкин. Бунинг учун шовун (отвес) қўлланилади, у еттинчи бўйин умуртқасининг қиррали ўсиғига тиббий боғлам билан ёпиштириб қўйилади. Агар шовун аниқ думбалар оралиғидан ўтса, унда сколиоз меъёр даражада деб ҳисобланади. Агар шовун ўрта чизиқдан силжиса, унинг кўрсаткичи умуртқа поғонаси шакл бузилишининг барча узунлигида кейин рентген маълумотлари билан солиштириш учун ўлчаш лозим. Симметрик нуқталарда курак чети ва умуртқа поғонаси орасидаги масофа қиёслаб кўрилади, тананинг кўтариш динамометрияси кўрсаткичлари баҳоланади. Умуртқа поғонасининг ифодаланган шакл бузилишилари ташқи нафас олиш фаолиятининг бузилиши билан биргаликда кечиши сабабли, ўпкларнинг ҳаётий сиғими, бир дақиқадаги нафас ҳажми ва ўпкларнинг максимал сиғими ҳам аниқланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Умуртқанинг шакл бузилишини тўла тасдиқлаш учун текширувларни тананинг горизонтал ва вертикал ҳолатларидаги умуртқа поғонаси рентгенографияси билан тўлдириш лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Сколиоз даражаси рентгенграммалардаги сколиоз бурчакларини ўлчаш асосида аниқланади: биринчи даража — 1 — 10 градус, иккинчи даража — 11 — 25 градус, учинчи даража — 26 — 50 градус, тўртинчи даража — 50 градусдан ортиқ.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
30. Ясси оёқлик даражаси рентген ёрдамида аниқланади. Оёқ панжасини суратга олиш тик турган ҳолда, юклама билан (ялангоёқ) ўтказилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ясси оёқликни босқичлари бўйича юзага келадиган органик ўзгаришларини клиник ва рентген тасвирларига кўра баҳолаш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Артрознинг босқичи

Бўғим ёриғининг ҳолати ва ўлчамлари

Бўғим оралиғи четларидаги суякли ўсиқлар мавжудлиги ва уларни бўғим четларидан чиқиб турадиган ўлчамлари

Бўғим ва туташувчи суякларнинг бўғим охирлари юзаларининг ҳолати

Биринчи

50% ортиқ бўлмаган торайиш

Мавжуд, ўлчамлари 1 мм дан ортиқ эмас

Ўзгаришлар йўқ

Иккинчи

50% ёки ундан ортиқ бўлган торайиш

Мавжуд, ўлчамлари 1 мм дан ортиқ

Бўғим оралиқларининг шакл ўзгаришлари
ва тоғай ости остеосклерози билан

Учинчи

Деярли тўлиқ облитерация

Ифодаланган суяк четлари ўсиқлари

Қўпол шакл ўзгариши
ва тоғай ости остеосклерози билан

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Оёқ панжаси гумбазининг баландлиги аниқланади, гумбаз энг баланд нуқтасидан пастки учбурчак — товон суягининг нотекис юзасини биринчи оёқ кафти суяги бошчасининг пастки кафт томони билан бирлаштирадиган чизиқ асосига туширилган перпендикулярнинг узунлиги аниқланади. Меъёрда бу бурчак 125 — 130 градусга тенг, оёқ панжаси гумбазининг баландлиги 39 — 36 мм.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ясси оёқликнинг биринчи даражаси: ички кафт гумбазининг кўндаланг кесмаси бурчаги 131 — 140 градус, гумбазнинг баландлиги — 35 — 25 мм. Ясси оёқликнинг иккинчи даражаси: ички кафт гумбазининг кўндаланг кесмаси бурчаги 141 — 155 градус, гумбазнинг баландлиги — 24 — 17 мм. Понасимон суяк калталашган, бўйинчаси аниқ ифодаланмаган. Ясси оёқликнинг учинчи даражаси: ички кафт гумбазининг кўндаланг кесмаси бурчаги 155 градусдан ортиқ, гумбазнинг баландлиги — 17 мм дан кам. Шунингдек, оёқ панжаси кўндаланг гумбази яссилиги, бош бармоқнинг узоқлаштирувчи контрактураси кўзга ташланади. Оёқ панжаси буралган ва ташқарига қайрилган. Ясси оёқликнинг даражасини аниқлашда асосий мезон бўлиб оёқ панжаси гумбазининг баландлиги ҳисобланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Оёқ панжалари шаклни ўзгартирувчи артрознинг I босқичи рентген тасвирлари бўғим четларидан 1 мм дан кўп чиқмайдиган суякли ўсиқлар ва бўғим ёриғини 50 фоизгача торайиши билан тавсифланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Артрознинг II босқичида бўғим ёриғи кенглиги — 50% ва ундан кўп торайган, бўғим четларидан 1 мм дан кўп чиқадиган суякли ўсиқлар шакл ўзгаришлари ва туташ суяклар бўғим охирларининг субхондрал остеосклерози билан.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Оёқ панжалар артрози III босқичида бўғим ораси кенглиги деярли облитерацияланган, бўғим четларида оғир ифодаланган суякли ўсиқлар чуқур шакл ўзгаришлари ва туташ суяклар бўғим охирларининг субхондрал остеосклерози билан.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
31. Ётган ҳолда пайпаслаш ва перкуссия қилиш орқали йирик томирларнинг пульсацияси текширилади. Зарурат туғилганда осциллография ва нитроглицерин синамаси, ангиография, флебография, реовазография, допплерография ва қон айланишнинг ҳолатини объектив кўрсата оладиган бошқа текширувлар ўтказилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
6-боб. ЛОР аъзоларининг текширувлари
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
32. Қулоқ, бурун, томоқ текширувлари узунлиги 6 метрдан кам бўлмаган, шовқинлардан ҳоли бўлган хонада ўтказилади. Анамнез йиғишда олдин ўтказилган қулоқ, бурун, томоқ касалликлари суриштирилади. Шу билан бир вақтда нутқдаги нуқсонлар аниқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Объектив текширув қороғилаштирилган, ён томондан тушиб турадиган сунъий ёруғлик манбаи бор хонада ўтказилади. Бир вақтда ушбу хонада тиббий кўрикдан ўтаётган шахсларнинг сони иккитадан ошмаслиги керак. Текширув ташқи кўрикдан бошланади, кейин эса ҳид сезиш, бурундан нафас олиш ва эшитиш текширилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
33. Қулоқни текширишда қулоқ супраси, сўрғичсимон ўсиқлар кўрикдан ўтказилади, бир вақтнинг ўзида уларнинг сезувчанлиги ҳам аниқланади. Ноғора пардада ўзгаришлар мавжуд бўлса текшириш пневматик воронка ёрдамида ўтказилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
34. Юқори нафас йўлларининг нафас олиш ва товуш ҳосил қилиш фаолияти текширилади. Буруннинг ташқи қисмлари ва бурун бўшлиғи, ҳалқум, ҳалқумнинг бурун қисми, хиқилдоқ кўрикдан ўтказилади. Бир вақтнинг ўзида тиббий кўрикдан ўтаётган шахснинг оғзидан чиқаётган ҳавонинг ҳидига ҳам эътибор қилинади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
35. Бурун бўшлиғи текширилаётганда бурун ойнасидан фойдаланилади. Шиллиқ қаватларнинг ҳолати текширилади, йиринг, полиплар бор-йўқлигига ишонч ҳосил қилинади, буруннинг ўрта тоғай девори ҳолати баҳоланади, шиллиқ қаватда бурун бўшлиғини торайтирадиган бурмалар, ўсимталар борлиги аниқланади. Бурундан нафас олиш кучли бузилганда, бурундан сассиқ ҳид келаётганда, товуш дағал бўлиб қолганда, манқаланганда, бодом безларида ўзгаришлар бўлганда, ҳалқум яралари ва ўсмалари аниқланганда чуқурроқ текширув ўтказилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Дудуқланиш мавжудлигида невропатолог, зарурат туғилганда, психиатр ва логопеддан маслаҳат олинади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
36. Ҳид сезиш тўртта стандарт ҳид синамалари ёрдамида ўтказилади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
0,5% сирка кислотанинг эритмаси (кучсиз ҳид), тоза этил спирти (ўртача ҳид), оддий валериана дамламаси (кучли ҳид), нашатир спирти (ўта кучли ҳид).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бу эритмалар шакли ва ранги бир хил бўлган рақамланган шиша идишларда сақланади. Хид сезиши ўта паст даражага пасайганда тиббий кўрикдан ўтаётган шахс чуқур неврологик текширувдан ўтиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
37. ЛОР — аъзолар кўригидан сўнг, шивирлаб гапирилган нутққа нисбатан эшитиш қобилияти ўткирлиги белгиланади. Текширувни ўтказиш учун 21 дан 99 гача бўлган рақамлардан фойдаланиш мумкин, бунда тиббий кўрикдан ўтаётган шахс шифокор лабларининг ҳаракатини кўрмаслиги лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Шивирлашни мумкин қадар бир хил жадалликда бўлишини таъминлаш мақсадида, шифокор сўзларни нафас чиқаришдан сўнгги қолдиқ ҳаво ёрдамида айтади. Текшириш 6 метр масофадан бошланади. Тиббий кўрикдан ўтаётган шахснинг шифокор томонидан шивирлаб айтилган барча сўзларни ёки мутлақ кўпчилигини такрорлай олган масофа эшитиш қобилиятининг ўткирлиги масофаси бўлиб ҳисобланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
38. Зарурият туғилганда аудиометрия, қулоқ манометри ёрдамида ёки барокамерада қулоқнинг барометрия фаолияти ва Барани ўриндиғи ёки Хилов арғимчоғида қулоқнинг вестибуляр фаолияти текшируви ўтказилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
7-боб. Оғиз бўшлиғи ва жағларнинг текшируви
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
39. Оғиз бўшлиғи ва жағларни текшируви шикоятларни аниқлаш, уларнинг тавсифини баҳолаш, анамнез йиғиш, клиник ва фаолиятга оид текширувлар ўтказишдан иборатдир. Тиббий кўрикдан ўтаётган шахснинг ўтказган касалликлари суриштирилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
40. Объектив текширувлар гавдани тўғри тутиш, тик юзага нисбатан бошнинг туриш ҳолатини баҳолашдан бошланади. Кейин юздаги нуқсон, шакл бузилиши, чандиқ ёки ассиметрияларни аниқлаш мақсадида ташқи кўрик ўтказишга киришилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бўйиннинг лимфа тугунлари бошни бир оз пастга эгилган ҳолатида пайпаслаб кўриш орқали ўрганилади, ҳамда шифокор текширилувчининг ортида туриб ҳам уларни пайпаслаб кўради. Чакка-пастки жағ бўғимининг аҳволи ва фаолияти ҳам пайпаслаб кўриш орқали, зарурат туғилганда эса, рентген ва бошқа тиббий текширув усуллари ёрдамида ўрганилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
41. Тиббий кўрикдан ўтказишда шунингдек тиш-жағ тизими аъзоларининг асосий фаолиятлари: нафас олиш, нутқ, ютиниш, чайнаш текширилади. Чайнаш фаолиятининг бузилиши, чайнаш фазаларини ўзгариши, чайнов босимини нотекис тақсимланиши, чайнашлар сонининг кўпайиши ва овқатни чайнашга кўп вақт сарфлаш билан ифодаланади. Лозим бўлган ҳолларда Н.И. Агаповнинг шартли коэффициенти ёрдамида чайнаш самарадорлигини йўқотиш даражаси белгиланади. Бунда барча тишларнинг чайнаш қуввати 100% деб қабул қилинади, шунингдек ҳар бир тишнинг чайнаш қуввати қуйидаги рақамлар билан белгиланади: ёнбош кесувчи тишлар (12, 22, 32, 42) — 1 %дан, марказий кесувчи тишлар (11, 21, 31, 41) — 2 %дан, қозиқ тишлар (13, 23, 33, 43) — 3 %дан, кичик озиқ тишлар (14, 15, 24, 25, 34, 35, 44, 45) — 4 %дан, биринчи озиқ тишлар (16, 26, 36, 46) — 6 %дан, иккинчи озиқ тишлар (17, 27, 37, 47) — 5 %дан.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Тишлар қисман йўқотилганда сақланган чайнаш самарадорлиги, йўқ тишлар ва қарама-қарши тишлар коэффициентлари йиғиндисини 100 фоизлик кўрсаткичдан айириш йўли билан аниқланади. Ақл тишлари ҳисобга олинмайди. БССТ (ҲКТ-10) талабларига мувофиқ тишлар формуласи қуйидагича кўрсатилади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш


18

17

16

15

14

13

12

11

21

22

23

24

25

26

27

28

48

47

46

45

44

43

42

41

31

32

33

34

35

36

37

38


Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Тиш формуласининг шартли белгилари: соғлом тиш — С, йўқотилган тиш — Й, чиқмаган тиш — Ч, илдиз — И, кариес — К, пульпит — П, гангрена — Г, гранулема — ГР, олиб ташлаш керак бўлган тиш — ОТ, темир қопламали тиш — ТҚ, кўприксимон протез — КП, ечиладиган протез — ЕП, пломбаланган тиш — ПЛ.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
42. Оғиз бўшлиғи ва тишларнинг объектив текшируви кўрик, пайпаслаш ва перкуссия қилишдан иборат. Лозим бўлганда электроодонтодиагностика, тишлар ва пародонт ўтаётган ёруғлик ёрдамида, Писарев-Шиллер аппликация синамаси ва бошқа усуллар ёрдамида текширилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Тиш қаторларининг марказий жипсланиши ўзаро перпендикуляр уч текисликда (сагиттал, вертикал, горизонтал) аниқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Тишларнинг тўғри тушмаслик нуқсонлари мавжуд бўлса, уларнинг тури, ҳамда аномалиянинг ифодаланганлик даражаси тиш қаторларининг силжиганлиги бир чизиқли ўлчовлар ёрдамида, тегмаётган тишларнинг сони кўрсатилади. Тишларнинг тўғри тушмаслик аномалиясида уч даража фарқланади: биринчи даража тиш қаторларининг — 5 ммгача, иккинчи даража — 5 — 10 ммгача, учинчи даража — 10 ммдан ортиқ силжиган ҳолларда. Бу кўрсаткич аномалия даражасидан кейин қавс ичида миллиметрларда кўрсатилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
8-боб. Кўриш аъзосининг текшируви
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
43. Кўриш аъзоларининг текшируви яхши ёритилган, кўз ўткирлигини 5 метр масофадан аниқлаш имкониятини берадиган хоналарда ўтказилади. Офтальмоскопия, скиаскопия ва бошқа текширув усулларини ўтказиш учун қоронғилаштирилган ёндош хона бўлиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
44. Анамнезни йиғишда кўришнинг ўзига хос хусусиятларига: ўтказилган касалликлар ва олинган жароҳатларга, оилада кўриш аъзоларининг ирсий касалликлари борлигига эътибор қаратилади. Суҳбат мобайнида кўз олмаларининг ҳаракатчанлиги ва нигоҳининг йўналишига эътибор қаратилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
45. Ранг ажрата олишни текшириш яхши кундузги ёки сунъий люминесцент ёруғликда ўтказилади. Ёруғлик манбаи тиббий кўрикдан ўтаётган шахснинг кўриш майдонидан ташқарида бўлиши ва жадвалларни яхши ёритиши керак. Ранг ажратишни текшириш учун Рабкиннинг тўққизинчи ва ундан кечроқ нашр этилган полихроматик жадваллари қўлланилади. Ранг ажратиш меъёрда бўлса, тиббий кўрикдан ўтаётган шахс ҳамма жадваллар ва яширин белгиларни тўғри ўқийди. Ранг ажратиш меъёрдан паст бўлган ҳолларда, унинг даражаси (хили, шакли, тури)ни Крис-Нигел-Рабкин таснифи бўйича, Рабкин полихроматик жадвалларига берилган тушунтириш матнидаги услубий кўрсатмалардан фойдаланган ҳолда белгилаш лозим бўлади. Энг муҳими, бу ҳолларда «С» турдаги трихромазия нуқсонини аниқ ажрата билиш лозим, чунки бу турда амалий фаолиятда ранглар тўғри ажратилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
46. Кўриш ўткирлиги Головин-Сивцев жадвали ёки замонавий белгилар проекторлари ёрдамида аниқланади. Тўлиқ кўриш ўткирлиги жадвалнинг тиббий кўрикдан ўтаётган шахс ҳали тўғри ўқий олаётган энг кичик белгилари бор қатори бўйича ҳисобланади. Кўриш ўткирлигининг 0,7 дан 1,0 кўрсаткичига тўғри келадиган қаторидаги белгиларни ўқишда биттадан кўп хатога йўл қўймаса, кўриш ўткирлиги тўлиқ ҳисобланади. Коррекциясиз кўриш ўткирлиги тўғрисидаги маълумотлар ўнг ва чап кўзлар учун алоҳида ёзилади. Яхши ва ёмон кўрадиган кўзлар учун фойдаланилган қавариқ шишалар кучи ўртасидаги фарқ 2 диоптрийдан ошмаса, бу қоидага кўра, мумкин бўлган бинокуяр коррекция ҳисобланади. Тўлиқ ва амалда мумкин бўлган коррекциядан кейинги кўриш ўткирлиги тўғрисидаги маълумотлар ўнг ва чап кўзлар учун алоҳида ёзилади. Кўриш ўткирлиги 0,09 дан 0,01 чегарасида бўлганда, кўриш ўткирлиги 0,1 кам бўлган ҳолларда махсус текширув учун қўлланиладиган Полякнинг махсус оптотиплари тўплами, зарурат туғилганда бошқа усуллар билан текширилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Яқиндан кўриш ўткирлиги ҳар бир кўз учун алоҳида яқин учун мўлжалланган 30 — 40 см узоқликдан кўрсатиладиган ва тиббий кўрикдан ўтаётган шахснинг орқа томонидан ёритиладиган Головин-Сивцев жадвали ёрдамида текширилади. Кўз орбитасининг ташқи четидан матнгача бўлган масофа ўлчанади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
47. Рефракция аномалиясининг даражаси ва тавсифи скиаскопия ёрдамида аниқланади, рефракциянинг чегарадаги ва баҳсталаб ҳолатларда авторефрактометрия ўтказиш лозим. Скиаскопиядан олинган маълумотлар субъектив усулда текширилади. Скиаскопия ва субъектив текширувдан олинган маълумотлар ўртасида фарқ 1,0 диоптрийдан кўп фарқ қилса, энг яқин турган равшан кўриш нуқтасининг жойи аниқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Шундан сўнг кўз косалари, кўз ёриғи, қовоқлар, кўз ёши нуқталарининг жойлашуви кўздан кечирилади; кўз ёши халтачаси соҳаси босилиб, унинг ҳолати текширилади; кўз олмалари катталигига, уларнинг кўз косасида жойлашувига, қовоқларнинг конъюнктивасига эътибор қаратилади. Ёнбошдан ёритилган ҳолда, лупа ёрдамида склера, шоҳ парда, олдинги камера, рангдор парда, қорачиқ ва кўз гавҳари кўздан кечирилади. Кўз гавҳари ва шишасимон тана ён тарафдан тушиб турувчи ёруғликда текширилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Шундан сўнг офтальмоскопия ўтказилади, бунда кўрув нерви диски, сариқ доғ соҳаси, кўз туби атрофи ва тўр парда томирлари ҳолати баҳоланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
48. Агар рефракцияни аниқлаш рефрактометрия усули билан амалга оширилса ёки кўз қорачиғининг торлиги туфайли скиаскопия ўтказиш қийинчилик туғдираётган бўлса, текшириш ўтказиш тартибини ўзгартириш лозим. Олдин шишалар ёрдамида рефракцияни субъектив ўлчови ўтказилади ва энг яқин равшан кўриш нуқтасининг жойи аниқланади, шундан сўнг конъюнктива бўшлиғига 3 маротаба оралиғи 5 дақиқадан иборат 0,5 — 1 % мидриацил ёки мидакс эритмаси киритилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
49. Баҳс талаб ҳолатларда скиаскопия циклоплегия шароитида, яъни аккомодацияни кўпроқ бўшаштирилган ҳолатда ўтказилади, кўзнинг конъюнктива бўшлиғига 3 маротаба оралиғи 5 дақиқадан иборат 0,5 — 1 % мидриацил ёки мидакс эритмасини томизилади. Тиббий кўрикдан ўтаётган шахснинг субъектив кўрсатмалари шубҳа туғдирса ёки аккомодациянинг спазмига гумон бўлса, рефракцияни ва кўриш ўткирлигини аниқлаш мақсадида, аметропияни коррекция қилиш имкони бўлмаганда, 1 % атропин эритмасини қўллаш зарур бўлади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
50. Қоидага кўра, мидриатиклар билан кенгайтирилган қорачиқда кўриш ўткирлигини текшириш, диафрагмани кўлламасдан ўтказилади. Назарда тутиш керакки, диафрагма ўрнатилган ҳолда кўриш ўткирлигининг ошиши, коррекция қилинмаган аметропиянинг мавжудлиги тўғрисида гувоҳлик беради. Бундай ҳолларда коррекцияловчи шишаларни танлаш йўли билан кўриш ўткирлигини диафрагма билан олинган натижадан кам бўлмаган даражада яхшилаш мумкин.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
51. Ёш оқишига шикоят мавжуд бўлса, ёш кетказиш фаолияти рангли кўз ёши-бурун синамаси ёрдамида текширилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Гемералопияга шикоятлар мавжуд бўлса ва тўр парда, кўриш нервида ўзгаришлар топилса, биомикроскопия, адаптометрия, периметрия ёки оптик-когерент томография ўтказиш ёки стационар текширувига юбориш лозим бўлади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
9-боб. Тери-таносил аъзоларининг текширувлари
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
52. Тиббий кўрикдан ўтаётган шахснинг кўригини кундузги ёруғликда ўтказиш лозим, оғиз бўшлиғи шиллиқ қаватини текшириш учун ёрқин йўналтирилган электр ёруғлиги ва шиллиқ қаватнинг кўрилаётган соҳаларидаги сўлакни қуритиш учун осон бўлганлиги сабабли, ёғоч шпатель қўллаш лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Тиббий кўрикдан ўтаётган шахсни кўригида тошманинг хусусиятига, шаклига, таркибий элементларига, уларнинг рангига, жойлашувига, тери ортиқлари ҳолатига ва ҳ.к.ларга эътибор қаратиш лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
53. Тошманинг морфологик элементларини аниқроқ баҳолаш учун махсус текшириш усуллари қўлланилади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
гиперемия билан ниқобланган тошма морфологик элементларининг ҳақиқий рангини аниқлаш мақсадида диаскопия ёки витропрессия қўлланади. Бу мақсадда шиша таёқча ёки таҳлил шиша текширилаётган тошманинг юзасига босилади ва унинг ҳақиқий ранги аниқланади. Бу усул томир элементларини пигмент ва геморрагик элементлардан фарқлаш, ҳамда қизил бўрича бўртмаси ташхисида алоҳида аҳамиятга эга, диаскопияда у қўнғир-сариқ (олма қуйқаси феномени) рангига киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Қирма олиш усули тери тўкилишини тавсифлаш учун қўлланилади: псориаз, парапсориаз, қизил бўрича ва бошқалар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ёритиш усули — тошма таркибий элементларининг тўлиқ намоён бўлмаган хусусиятларини юзага чиқариш мақсадида қўлланилади. Элемент юзасига вазелин ёки сув суртиш мумкин. Масалан, бу усул қўлланганда — қизил ясси лишай папулаларига ҳос белги бўлган Уикхем тўри намоён бўлади;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Никольский феномени — чин пуфакча ва пуфак пайдо бўлиши акантолиз билан кечадиган бошқа дерматозларга ташхис қўйишда қўлланади
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Кебнер феномени — таъсирлантирилган (тирналган, ультрабинафша нурлари билан нурлантирилган) тери соҳасининг ўзгариш бўлмаган қисмларида 7 — 14 кундан кейин псориазга хос тошмалар пайдо бўлади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ташҳис учун қўшимча маълумотларни дерматографизм ва мушак-соч рефлекси хоссаларини ўрганишда олиш мумкин.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Касалланган ўчоқлардан олинган патологик материаллар (тери қирмалари, соч бўлаклари, пуфак ва пуфакчаларнинг ичидаги суюқликлар ва бошқалар) бактериоскопик ташҳис қўйишда аҳамиятга эга. Бундай тиббий текширувлар натижалари захм, юмшоқ шанкр, замбуруғли касалликлар, пиодермия ташҳиси учун кўпинча ҳал қилувчи аҳамиятга эга.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
10-боб. Гинекологик текширувлар
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
54. Текширувнинг муҳим тури бўлиб бимануал текширув хисобланади, бунда бачадон (жойлашуви, ўлчамлари, шакли, консистенцияси, ҳаракатчанлик даражаси ва бошқалар) бачадон ортиқлари ва думғаза-бачадон боғламларининг аҳволи тўғрисида объектив маълумотлар олиш мумкин бўлади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
55. Гинекологик текширувларда қуйидаги тиббий анжомлар билан текшириш усуллари қўлланади: қин кўриги, бачадонни зонд орқали текшириш, бачадон орқа гумбази пункцияси, бачадон бўйнидан биопсия олиш, аспират олиш, кольпоскопия, чаноқ аъзоларини ультратовуш текшируви; бошқа текширувлар тиббий кўрсатмаларга кўра ўтказилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ўзбекистон Республикаси Қуролли Кучларида тинчлик ва уруш даврида тиббий кўрикдан ўтказишни ташкил этиш ва амалга ошириш тартиби тўғрисидаги низомга
4-ИЛОВА
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Касалликлар ва жисмоний нуқсонлар жадвали, ҳамда алоҳида моддаларга бериладиган шарҳлар
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Касалликлар жадвалининг бир йўллантирувчи чизма эканлиги, унинг касаллик ҳолатларининг барча шакл ва турларини назарда тута олмаслиги ҳамда уларнинг кечиш жараёнини ҳисобга ола олмаслигини эътиборга олиш керак. Касалликларни барча эҳтимолий шаклларининг тўлиқ рўйхатини тузиш нафақат имконсиз, балки мақсадга ҳам мувофиқ эмас. Узун рўйхат тиббий кўрикдан ўтаётган шахснинг ҳарбий хизматга яроқлилик тоифасини баҳолашдаги юзаки ёндашувга шароит яратиши ва нотўғри эксперт хулосасининг чиқарилишига олиб келиши мумкин. Шунинг учун касалликлар жадвалида патологик ўзгаришларнинг ифодаланганлик даражаси, фаолиятини бузилиши, қайталанишлар сони ва даволашнинг самарадорлигига эътибор қаратилган ҳолда умумлаштирилган кўринишда касалликларни асосий шакллари санаб ўтилган. Бундай тизим шифокорни ўтказилган тиббий текширувлар натижаларига жиддий ёндашиш, барча ҳолатларни ҳисобга олган ҳолда уларни чуқур таҳлил қилиш, ҳар бир ҳолатда тиббий кўрикдан ўтаётган шахснинг ҳарбий хизматга яроқлилик тоифасини якка тартибда, ҳолисона баҳолашга мажбур қилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Касалликлар жадвалига ҳарбий хизмат ёки турли ҳарбий мутахассисликлар бўйича ишга яроқлилик даражасини аниқлашда бошланғич кўрсатмалар берувчи, шунингдек, комиссия ва шифокор хулосаларини тўғри расмийлаштириш учун имконият яратадиган бир ҳужжат сифатида қараш лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Касалликлар жадвалида қайд этилган ҳарбий хизматга яроқлилик тоифалари:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
В — айрим чекланишлар билан ҳарбий хизматга яроқли.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
С — чекланган равишда ҳарбий хизматга яроқли.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
D — вақтича ҳарбий хизматга яроқсиз.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
E — тинчлик даврида ҳарбий хизматга яроқсиз, уруш даврида чекланган равишда ҳарбий хизматга яроқли.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
F — ҳарбий ҳисобдан чиқарилган ҳолда ҳарбий хизматга яроқсиз.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Касаллик жадвалида ва унинг шарҳларида қўлланиладиган шартли қисқартмалар:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
NYHA — Нью-Йорк юрак ассоциацияси;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
WPW — Вольф-Паркинсон-Уайт;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
АҚБ — артериал қон босими;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ЖССТ — Жахон соғлиқни сақлаш ташкилоти;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ИГКС — ингаляцион глюкокортикостероидлар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ИНМ — ионловчи нурланиш манбалари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
КТ — компьютер томографияси;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
МГ — Ўзбекистон Республикаси Миллий гвардияси;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
МИББ — мудофаа ишлари бўйича бўлим;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
МРТ — магнит-резонансли томография;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
НЧЧТ — нафас чиқаришнинг чўққилик тезлиги;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ОИВ — одам иммунитет танқислиги вируси;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ОКГ — оптик квантли генераторлар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ОПЎБ — оёқ панжасининг ўрта бўлими;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
РМ — радиоактив моддалар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
СБЕ — сурункали буйрак етишмовчилиги;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
СВЕ — сурункали веналар етишмовчилиги;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
СЧР — сафарбарлик чақирув резерви;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
СЮЕ — сурункали юрак етишмовчилиги
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ТВИ — тана вазни индекси;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ЖНЧҲ-1 — бир сонияда жадаллаштирилган нафас чиқариш ҳажми;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
УТТ — ультратовуш текшируви;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ЎЗМ — кимёвий қуролга оид тегишли заҳарли моддалар, ракета ёнилғиси таркибидаги қисмлар ва бошқа ўта заҳарли моддалар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ҲДҚ — ҳаво-десант қўшинлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ҲТК — ҳарбий тиббий комиссия;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ҲТМ — ҳарбий таълим муассасаси;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ҲХБ, АЙП — ҳаво ҳаракатининг бошқаруви ва авиацияни йўналтириш пунктларининг жанговар бошқарувининг тизимлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ФС — фаолиятга оид синф;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ЭММ — 30 кГцдан 300ГГцгача частота диапазонидаги электр-магнит майдонларни ҳосил қилувчи манбалар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ЭхоКГ — эхокардиография;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ЭЭГ — электроэнцефалография;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ЯТА — якка тартибда аниқланиши кўзда тутган ҳолларада фуқароларни ҳарбий хизматга, Қуролли Кучлар (қўшинлар) туридаги хизматга; ҳарбий мутахассислик бўйича хизматга (таҳсил олишга) яроқлилик тоифасини аниқлаш назарда тутилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
1-боб. Юқумли ва паразитар касалликлар
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Модда

Касалликларнинг номланиши,
фаолиятнинг бузилиш даражаси

Касалликлар жадвалининг устунлари

I

II

III

IV

V

VI

1

Ичакнинг юқумли касалликлари, бактерияли зоонозлар, бошқа бактериал касалликлар, теритошмалар билан кечадиган вирусли касалликлар, бўғимоёқлилар орқали юқадиган вирусли ва бошқа касалликлар (марказий асаб тизимининг юқумли касалликлари бундан мустасно), вирус ва хламидиялар чақирадиган бошқа касалликлар, риккетсиозлар, бошқа юқумли ва паразитар касалликлар:

а) даволаб бўлмайдиган ёки даволаниши мураккаб бўлган

Е

Яроқсиз

С ёки Е

(ЯТА)

С ёки Е

(ЯТА)

Яроқсиз

Е

б) ўткир ёки сурункали касалликлар ҳуружидан кейинги фаолиятнинг вақтинча бузилишлари

D

Яроқсиз

D

D

Таътил

D

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «а» бандига тааллуқли:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
бруцеллёзнинг сурункали, қайталанувчи шакллари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
трихоцефалёз, амебиаз ва безгакнинг яққол клиник аломатлар билан кечаётган сурункали шакллари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
қорин тифи, паратиф ва салмонеллёзларнинг қайталанувчи, асоратли шакллари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
сурункали дизентерия;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ички аъзоларнинг зарарланиши ҳамда марказий асаб тизимидаги ўчоқли ўзгаришлар билан кечаётган цитомегаловирус, оддий герпес вируси ва токсоплазмоз касалликлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
эхинококкоз (жарроҳлик усули билан даволанишдан бош тортганда ёки даволаш ижобий натижа бермаганда).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Қорин тифи ёки паратифларнинг оғир шаклини (инфекцион-токсик энцефалопатиянинг яққол белгилари мавжуд бўлганда) ўтказган, шунингдек, касалликни кечиш даврининг ўткирлик даражасидан қатъий назар оғир асоратларнинг ривожланиши (ичак деворининг тешилиши, ичакдан қон кетиши, миокардит, плеврит билан кечаётган зотилжам, менингит ва менингоэнцефалит) ҳамда касалликнинг оғирлик даражасидан қатъий назар, унинг қайталаши билан кечиши аниқланганда ҳарбий хизматчи ва СЧР хизматчилари «а» бандига асосан ҳарбий хизматга яроқсиз деб топиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бруцеллёзнинг ўткир септик шакли, амёбиазнинг оғир ва сурункали қайталовчи шакли, вирусли гепатитнинг оғир шакли ҳамда асоратларидан қатъий назар, қайталаган ҳолда узоқ кечадиган ўртача оғирликдаги гепатитнинг «B», «С», «D», «F», «G» турларини, гепатитнинг «А» ва «Е» турларини асоратлар билан ўтказган муддатли ҳарбий хизматчи ва СЧР хизматчилари ҳарбий хизматга яроқсиз деб топиладилар. Ушбу бандга асосан касалликнинг кечиш даражасидан қатъий назар икки ва ундан ортиқ ижобий маркерлари мавжуд бўлган микст гепатит ёки гепатитнинг дельта тури билан касалланганлар ҳарбий хизматга яроқсиз деб топиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ушбу бандга даволаб бўлмайдиган, бир неча маротаба таҳлилхона шароитидаги текширув усулларида тасдиқланган юқумли касаллик қўзғатувчиларининг турғун ташувчилари ҳам киради. Дизентерия ва қорин тифи (паратифлар) билан касалланган муддатли ҳарбий хизматчилар стационар шароитида даволаниши лозим. Даволанишдан сўнг, уч ойдан ортиқ муддат давомида юқумли касаллик қўзғатувчиларининг турғун ташувчанлиги сақланиб қоладиган бўлса, улар ҳарбий хизматга яроқсиз деб топиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Шартнома бўйича ҳарбий хизматчилар, ҲТМнинг иккинчи ва ундан юқори босқичдаги курсантларини қорин тифи (паратиф) касалликнинг қўзғатувчиларини сурункали ташувчилари бўлган ҳолатда, В ёки С яроқлилик тоифаларга якка тартибда аниқланади, ҲДҚ ва уларга тенглаштирилган қисмларда, махсус иншоотлардаги хизматга яроқсиз деб топиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Олти ойдан ортиқ муддат давомида қорин тифи ва паратифлар, дизентерия, салмонеллёзлар ва бошқа юқумли касалликлар қўзғатувчиларининг турғун ташувчиси бўлган, даволаш чоралари самара бермаган фуқароларни чақирув участкаларида қайд этиш, муддатли ҳарбий ва муқобил хизматга чақириш, СЧРга қабул қилиш, шартнома бўйича ҳарбий хизмат ва ҲТМга киришда ҳарбий хизматга яроқсиз деб топиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Вирусли гепатитнинг «В» турини юзаки антигени ёки «С» гепатитнинг вирусига қарши антитаначалари аниқланганида, яширин ҳолда кечаётган сурункали гепатитни истисно қилиш мақсадида, текширув ўтказиш учун асос бўла олади. Жигар фаолиятидаги ва клиник бузилишлар мавжуд бўлмаган сурункали вирусли гепатит билан хасталланган ҳарбий хизматчилар айрим чекланишлар билан ҳарбий хизматга яроқли деб топилади, клиник аломатлар ёки таҳлилий текширувларида ўзгаришлар (жигар ферментлари ва бошқа биокимёвий кўрсаткичларининг меъёридан ошиши) пайдо бўлганда эса бу тоифадаги беморлар касалликлар жадвалининг 60-моддаси бўйича тиббий кўрикдан ўтказиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «б» банди стационарда даволангандан сўнг, беморда умумий астенизация, ҳолсизлик ва озиқланишдаги бузилишлар сақланган, аъзолар фаолиятига оид бузилишлар мавжуд бўлган ўткир юқумли, паразитар касаллик ва интоксикациялардан кейинги ҳолатларни назарда тутади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Қорин тифи, паратиф ва вирусли гепатитларнинг «А» ва «Е» турларини бошидан ўтказган фуқароларни чақирув участкаларида қайд этиш, муддатли ҳарбий ва муқобил хизматга чақириш, СЧРга қабул қилиш, шартнома бўйича ҳарбий хизматга ва ҲТМга киришда 18 ой муддатга, амёбиаз ва бруцеллёзнинг ўткир шаклини бошидан ўтказганлар — 12 ой муддатга соғлиги туфайли вақтинча ҳарбий хизматга яроқсиз деб топиладилар. Юқумли касалликлар қўзғатувчиларининг ташувчиси бўлмаган ҳамда ички аъзоларидаги зарарланиш белгилари йўқолган тақдирда мазкур шахслар кўрсатилган муддат ўтгандан сўнг чекланган равишда ҳарбий хизматга яроқли деб топиладилар. Вирусли гепатитнинг «В» , «С», «D» турларининг ўткир шаклини ўтказганлар ҳарбий хизматга яроқсиз деб топиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бруцеллёзнинг клиник аломатларисиз серологик ёки аллергик реакцияларнинг (Райт-Хеддельсон, Бюрне) мавжуд бўлиши, ҳарбий хизматга чақирувнинг кечиктирилиши ёки ҳарбий хизматга яроқсизлик тўғрисида ҳулоса қабул килишга асос бўла олмайди. Бруцеллёзнинг резидуал шаклини (Райт реакцияси 1:50 ва ундан кам, Хедельсон реакцияси (+)) ҳеч қандай асоратларсиз ўтказган чақирилувчилар, СЧР хизматчилари ва муддатли ҳарбий хизматчилар чекланган равишда ҳарбий хизматга яроқли деб топиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Юқумли касалликларнинг (вирусли гепатит, қорин тифи ва паратифлар, геморрагик иситмалар, иерсиниозлар ва бошқалар) енгил ва ўртача шаклини асоратсиз бошдан ўтказган муддатли ҳарбий хизматчиларга 30 кунлик муддатга касаллик туфайли таътил берилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Юқумли касалликларни (вирусли гепатитнинг барча шакллари, қорин тифи ва паратиф, геморрагик иситмалар, бруцеллёзнинг ўткир шакли ва бошқалар) ўртача, оғир ва асоратли шаклларини бошдан ўтказган шартнома бўйича ҳарбий хизматчиларга «б» бандига биноан, 30 кунлик муддатга касаллик туфайли таътил берилади, касалликнинг енгил шаклини (шу жумладан вирусли гепатитнинг сариқсиз шаклини) ўтказганлар эса, хизмат вазифаларини бажаришдан озод қилинади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Таътил тугагандан сўнг, ҲДҚ ва уларга тенглаштирилган қисмларда, махсус иншоотларда хизмат қилаётган шартнома бўйича ҳарбий хизматчилар ҳарбий хизматга ҳамда ҳарбий мутахассислиги бўйича хизматга яроқлилик даражасини аниқлаш мақсадида, мажбурий тартибда тиббий кўрикдан ўтказишга юбориладилар. Қолган ҳарбий хизматчилар эса, тиббий кўрикдан ўтказишга тиббий кўрсатмалар асосида юборилади. Вирусли гепатит, қорин тифи, паратифларни асоратсиз енгил ва ўртача оғирликдаги шаклини бошдан ўтказган ҲДҚ ва уларга тенглаштирилган қисмларнинг ҳарбий хизматчилари 12 ойдан сўнг, такрорий тиббий кўрикдан ўтказиш шарти билан парашют билан сакрашга вақтинча яроқсиз деб топиладилар. Муддат тугагандан сўнг, парашют билан сакрашга рухсат бериш ва ҲДҚ ва уларга тенглаштирилган қисмлардаги хизматга яроқлилик масаласи якка тартибда ҳал қилинади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Шартнома бўйича ҳарбий хизматчиларнинг РМ, ИНМ, ЎЗМ, ЭММ, ОКГ ва I, II патоген гуруҳга оид микроорганизмлар билан ишлашга ҳамда махсус иншоотлардаги хизматга яроқлилиги жигар ва меъда-ичак йўлларининг фаолиятига кўра якка тартибда аниқланади. РМ, ИНМ, ЎЗМ, ЭММ, ОКГ ва I, II патоген гуруҳга оид микроорганизмлар билан ишлашга тайинланадиган ҳарбий хизматчилар, ишчи ва хизматчилар вирусли гепатит, қорин тифи ва паратифларни бошдан ўтказгандан сўнг, бир йил давомида ушбу ишга яроқсиз деб топиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Қорин тифи ва паратифлар билан аввал касалланган ҲТМга кираётган номзодлар, уларда меъда-ичак йўлларининг фаолияти бузилмаган бўлса, стационар шароитдаги даволаниш тугагандан сўнг, камида 12 ой ўтгач ҲТМга киришга яроқли деб топиладилар. «В» ва «С» турдаги вирусли гепатитнинг оғир даражали ва узоқ давом этадиган, қайталовчи шакли («А» ва «Е» турдаги гепатитдан ташқари) билан аввал касалланган, шунингдек, вирусли гепатитнинг икки ва ундан ортиқ маркерлари, дельта-инфекция аниқланганда ҲТМга киришга яроқсиз деб топиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Алоҳида ҳолатларда оғир даражали ва ўртача оғирликдаги қорин тифи, паратиф ва вирусли гепатитларни бошдан ўтказган шартнома бўйича ҳарбий хизматчилар қайта тикланиш учун 12 — 24 кунга ҳарбий дам олиш уйларига (санаторияларга) ўтказилишлари мумкин.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Модда

Касалликларнинг номланиши,
фаолиятнинг бузилиш даражаси

Касалликлар жадвалининг устунлари

I

II

III

IV

V

VI

2

Нафас аъзоларининг сил касаллиги:

а) фаол, микобактерияларнинг ажралиши ва (ёки) ўпка тўқимасидаги емирилишлар билан кечадиган

F

F

F

F

F

F

б) фаол, микобактерияларнинг ажралиши ва ўпка тўқимасидаги емирилишларсиз кечадиган

E

Яроқсиз

E

E

Яроқсиз

E

в) фаол, фаоллиги пасаяётган

E

Яроқсиз

С ёки Е

(ЯТА)

Е

Яроқсиз

E

г) клиник даволанган

E

Яроқсиз

В ёки С

(ЯТА)

С ёки Е

(ЯТА)

Яроқсиз

E

д) сил этиологияли серозитлардан кейинги фаолиятга оид вақтинчалик бузилишлар

E

Яроқсиз

А ёки В

(ЯТА)

А ёки В

(ЯТА)

Яроқсиз

E

е) фаоллиги йўқ, уч йилдан ортиқ фаоллик белгилари бўлмаган

E

Яроқсиз

А ёки В

(ЯТА)

А ёки В

(ЯТА)

Яроқсиз

С

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «а» бандига қуйидагилар киради:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
микобактерияларнинг ажралиши ва (ёки) ўпка тўқимасидаги емирилишлар билан кечадиган ўпка силининг барча фаол шакллари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
яққол ифодаланган интоксикация (заҳарланиш) аломатлари билан кечадиган нафас аъзолари силининг фаол шакллари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
нафас аъзолари силининг фаол, ривожланиб борувчи шакллари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
III-даражали нафас (ўпка) етишмовчилиги ҳамда кўкс оралиғи аъзоларини силжиши билан кечаётган ўпка ва плеврадаги катта колдиқли ўзгаришлар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
III-даражали нафас (ўпка) етишмовчилиги ёки бронхоплеврал оқмалар ҳосил бўлиши билан кечаётган жарроҳлик амалиётидан кейинги асоратлар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
бронхлар, шу жумладан сил бронхоаденитининг ҳам фистулали (оқмали) зарарланиши.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «б» бандига қуйидагилар киради:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
сил микобактерияларни ажратиб чиқариш ва ўпка тўқимасидаги емирилишларсиз кечадиган нафас аъзолари силининг барча фаол шакллари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
даволаш жараёнида трансформацияга учраган юпқа деворли кистасимон бўшлиқлар (кавернанинг очиқ турда битиши);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
II-даражали нафас (ўпка) етишмовчилиги билан кечадиган ўпка ва плевранинг катта колдиқ асоратлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
II-даражали нафас (ўпка) етишмовчилиги билан кечадиган жарроҳлик амалиётидан кейинги асоратлар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Даволаш самара бермаган ва ундан бош тортган ҳарбий хизматчилар мазкур модданинг «а» ёки «б» бандлари билан тиббий кўрикдан ўтказиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «в» бандига қуйидагилар киради:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
стационар босқичда муваффақиятли даволанган, клиник-рентгенологик самарага эришилган нафас аъзоларининг сили: бактерия ажралиши тўхтаган, емирилиш бўшлиқлари ёпилган, интоксикация аломатлари йўқолган, ўпкадаги инфильтрациялар ва бўшлиқлардаги суюқликлар сўрилган;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
I-даражали нафас (ўпка) етишмовчилиги билан кечадиган ўпка ва плевранинг катта қолдиқ асоратлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
нафас (ўпка) етишмовчилиги бўлмаган ёки I-даражали етишмовчилик билан кечадиган жарроҳлик амалиётидан кейинги асоратлар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Катта қолдиқ асоратларга қуйидагилар киради: бирламчи мажмуанинг кўп (5 дан ортиқ) ўлчами 1 смдан кичик таркибий қисмлари (Гон ўчоғи, кальцийлашган лимфа тугунлари); якка ёки кўп ўлчами 1 см ва ундан катта бўлган бирламчи мажмуанинг таркибий қисмлари; кўп (5 дан ортиқ) ўлчами 1 смдан кичик жадал аниқ чегараланган ўчоқлар; якка ёки кўп ўлчами 1 см ва ундан катта бўлган интенсив аниқ чегараланган ўчоқлар ва фокуслар; тарқалган фиброз (бир сегментдан ортиқ); ўлчамларидан қатъий назар, ўпка циррозига хос ўзгаришлар; санация бўлган бўшлиқлар; фиброторакс; бронхоэктазли плевропневмосклерозлар; кенглиги 1 см катта бўлган плевранинг кўплаб қатламланиши (плевранинг кальцинацияси билан ёки у сиз); жарроҳлик амалиётидан кейинги ўпка тўқимасидаги катта ўзгаришлар бўлган ўпка сегменти ёки бўлагининг резекциясидан кейинги ўзгаришлар; пульмонэктомия, торакопластика, плевроэктомия, кавернотомия, экстраплеврал пневмолизлардан кейинги ўзгаришлар; умумий рентгенограмма ва (ёки) рентгентомография орқали аниқлаштирилган кичик қолдиқ асоратларга хос бўлган икки ёки ундан кўп белгиларининг мажмуаси;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Чақирув участкаларида қайд этилаётган, муддатли ҳарбий ва муқобил хизматга чақирилаётган, СЧРга қабул қилинаётган, шартнома бўйича ҳарбий хизмат ва ҲТМга кираётган фуқароларда, ўпканинг фаол сили мавжуд бўлганида, улар 3 йилдан кам бўлмаган муддатга ҳарбий хизматга чақирилиш муддатини кечиктириш билан вақтинча ҳарбий хизматга яроқсиз деб топиладилар, улар даволанишлари ва тиббий кузатувда бўлишлари лозим. Қайд этилган шахсларнинг яроқлилик масаласи даволаниб, диспансер ҳисобидан чиқарилганларидан кейин ҳал қилинади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Даволаш натижалари ижобий бўлганда, ҲТК қайта тиббий кўрикдан ўтказиш шарти билан, касаллик туфайли таътилга муҳтожлик тўғрисида хулоса қабул қилади. Шартнома бўйича ҳарбий хизматчиларнинг ҳарбий хизматга яроқлилиги, даволаш натижасига кўра аниқланади, ушбу муддат касаллик туфайли таътил билан бирга ўн икки ойдан ошмаслиги лозим. Қайд этилган муддатдан кейин, ҳарбий хизматга яроқлилик тўғрисида хулоса қабул қилинади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Фаоллиги пасаяётган ўпка сили туфайли Қуролли Кучлардан бўшатилган офицерлар таркибидаги шахсларнинг касбий реабилитацияси асосий даволаш босқичи якунланган ва ҳарбий хизматдан бўшатилгандан уч йилдан кейин, Мудофаа вазирлиги МҲКГнинг сил касалликлари бўлимида текширув ва тиббий кўрикдан ўтказишдан сўнг, кўриб чиқилиши мумкин.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «г» бандига клиник даволаган асосий даволаниш босқичини ўтган, ўпка ва плеврада қолдиқ ўзгаришларсиз ёки кичик қолдиқ асоратлари мавжуд бўлган нафас аъзоларининг сили (шу жумладан ўз-ўзидан соғайиб кетиш) киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Кичик қолдиқ асоратларига қуйидагилар киради:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
кам сонли (5 та ва ундан кам), ўлчами 1 смдан кичик бирламчи сил мажмуа таркибий қисмлари (Гон ўчоғи, кальцийлашган лимфа тугунлари); кам сонли (5 тадан кам) кичик (1 см гача) нафас бузилишисиз, чегаралари аниқ ва қаттиқ кальцийлашган бирламчи сил мажмуасининг таркибий қисмлари. Шу бандга, нафас етишмовчилиги аломатлари бўлмаган, якка кичик (2 см гача) бархулосалик босқичдаги туберкулома, умумий рентгенограмма ва (ёки) рентгентомограмммалар билан тасдиқланган қалинлашган (қалинлиги 1 смдан ортиқ) плевра қатламланишлари киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «д» бандига стационар даволанишдан кейин вақтинча фаолиятга оид бузилишлари билан ёки уларсиз кечадиган сил этиологияли экссудатив плеврит ва бошқа серозитларнинг (перикардит, полисерозит ва бошқалар) қолдиқ ўзгаришлари киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Экссудатив плеврит ва бошқа серозитлар мавжудлиги — цитология, иммунология, микробиология текширув усуллари, тиббий кўрсатмалар мавжуд бўлганда эса, пункция орқали биопсия билан ҳам тасдиқланган бўлиши лозим. Қуруқ плевритнинг сил этиологияси туберкулин ва иммуноген усуллар билан даволаб кўриш ва таҳлил текширувлари динамикаси орқали тасдиқланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Муддатли ҳарбий хизмат ҳарбий хизматчилар стационарда асосий даволаш босқичидан сўнг, силга қарши даволаш бошланганидан 2 ойдан кам бўлмаган муддатдан кейин тиббий кўрикдан ўтказиладилар ва қолдиқ асоратларининг даражасидан қатъий назар, ҳарбий хизматга яроқсиз деб топиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «е» бандига фаоллиги йўқ, ўпкада кальцинатлар, бўлаклараро шварталар, плевра қалинлашуви, тортилишлар тарзидаги рентгенологик ўзгаришлар, ҳамда муваффақиятли ўтказилган антибактериал даволашдан кейинги ўзгаришлар (шартнома бўйича ҳарбий хизматчиларда — сегментлар резекцияси, коваклар диатермокоагуляциясидан сўнг) мавжуд бўлган, охирги уч йил давомида касалликнинг клиник аломатларисиз кечаётган сил киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Чақирув участкаларида қайд этилаётган, муддатли ҳарбий ва муқобил хизматга чақиралаётган, шартнома бўйича ҳарбий хизмат ва ҲТМга кираётган фуқаролар сўнгги уч йил мобайнида фаол бўлмаган сил мавжудлигида ҳарбий хизмат ва ҲТМга киришга яроқсиз деб топиладилар, СЧРга қабул қилинаётган фуқаролар эса чекланган равишда ҳарбий хизматга яроқли деб топиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ўпка ёки кўкрак ички лимфа тугунларидаги кичик ўлчамли петрификатлар мавжудлиги, ушбу моддани қўллаш учун асос бўлмайди, ҳарбий хизматни ўташ ва ҲТМга киришга тўсқинлик қилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Модда

Касалликларнинг номланиши,
фаолиятнинг бузилиш даражаси

Касалликлар жадвалининг устунлари

I

II

III

IV

V

VI

3

Бошқа аъзолар ва тизимларнинг сил касаллиги:

а) фаол, ривожланиб борувчи шакли

F

F

F

F

F

F

б) фаол, асосий даволаш курси даврида

E

Яроқсиз

E

E

Яроқсиз

E

в) клиник даволанган

E

Яроқсиз

C ёки E

(ЯТА)

E

Яроқсиз

E

г) қолдиқ ўзгаришлар

E

Яроқсиз

B ёки C

(ЯТА)

C ёки E

(ЯТА)

Яроқсиз

E

д) даволашдан кейин фаолиятнинг вақтинча бузилишлари

E

Яроқсиз

B

B ёки C

(ЯТА)

Яроқсиз

E

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «а» бандига қуйидагилар киради:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
кечиши, касаллик давомийлиги ва оқибатларидан қатъий назар, турли аъзо ва тизимларнинг зарарланиши билан кечадиган, умумлашган сил шакли;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
абсцесс ёки оқмалар мавжуд бўлган умуртқа поғоналари, найсимон суяклар ва бўғимларнинг ривожланиб борувчи сили;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
кўриш фаолиятининг ривожланиб борувчи ва пасайиши билан кечадиган кўз сили;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
тарқалган ва бадбурушликка олиб келадиган тери силининг шакллари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
сийдик ажратиш чиқариш ва жинсий аъзоларнинг емирилиши ва бактерия ажралиши билан кечадиган сили;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
перикард, қулоқ-томоқ-бурун аъзолар ёки тана бошқа аъзоларининг ривожланиб борувчи сили;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
сурункали буйрак етишмовчилиги ёки сийдик ажратиш фаолиятининг яққол ифодаланган бузилиши билан кечадиган силдан кейинги нефросклероз, сийдик ажратувчи тизими аъзоларининг силдан кейинги қолдиқ асоратлари ва оқибатлари, жарроҳлик амалиётида буйракнинг олиб ташланиши оқибатида битта буйракнинг бўлмаслиги, қолган буйракнинг фаолиятини бузилиши билан, буйрак ва сийдик чиқариш йўлларининг бошқа жарроҳлик йўли билан даволашдаги оқибатлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
сийдик чиқариш фаолиятининг яққол ифодаланган бузилиши билан кечадиган сийдик қопининг чандиқли ўзгаришлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
сил туфайли олиб ташланган иккала моякларнинг йўқлиги;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
емирилиш, оқмалар мавжудлиги, оқмаларнинг қорин бўшлиғига қуйилиши ва сил перитонити асоратлари билан кечадиган лимфа тугунларининг ривожланиб борувчи сили; меъда, ичак, жигар, талоқ сили.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «б» бандига қуйидагилар киради:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
умуртқа поғонаси, суяк ва бўғим, жинсий, сийдик чиқариш аъзолари ва кўкрак қафасидан бошқа ерда жойлашган фаол, чегараланган сил, касаллик жараёни тугашигача;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
сийдик чиқариш фаолиятнинг мўътадил ифодаланган бузилиши билан кечадиган сийдик чиқариш тизими аъзоларининг силидан кейинги қолдиқ асоратлари ёки оқибатлари, буйрак ва сийдик чиқариш йўллари силининг жарроҳлик йўли билан даволашдаги оқибатлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
бошқа аъзолар силининг жарроҳлик йўли билан даволаш оқибатидаги фаолиятга оид мўътадил ифодаланган бузилишлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
емирилишсиз кечадиган лимфа тугунлар сили, фаолиятининг мўътадил ифодаланган бузилиши мавжуд бўлган ичак, жигар, талоқнинг лимфа тугунларидаги радикал жарроҳлик амалиётидан кейинги ҳолат;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
висцерал бузилишларсиз, тери зарарланишининг чегараланган шакллари.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «в» бандига қуйидагилар киради:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ўпкадан ташқарида жойлашган силнинг самарали ўтказилган стационар даволаш босқичидан кейин клиник-рентгенологик бархулосаликка эришилган ҳолатлар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
мўътадил ифодаланган клиник аломатлар билан кечаётган лимфа тугунлари силининг фаол, пасаяётган шакли, ҳамда зарарланган аъзоларда чекланган радикал жарроҳлик амалиётдан кейинги кам ифодаланган бузилишлар билан кечаётган ҳолатлар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Алоҳида ҳолатларда, ҳарбий хизматда бўлишнинг белгиланган ёш чегарасига етмаган шартнома бўйича ҳарбий хизматчилар, ўпкадан ташқарида жойлашган тана аъзо ва тизимларининг бирга кечаётган силини даволаш чора-тадбирлари самара берганда ва уларнинг фаолияти бузилмаганда, ушбу модданинг «в» банди бўйича, чекланган равишда ҳарбий хизмат яроқли деб топилишлари мумкин.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «г» бандига қуйидагилар киради:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
тиббий қўрикдан ўтаётган шахснинг даволангандан ва диспансер рўйхатидан ечилгандан сўнг, уч йил мобайнида фаоллиги бўлмаган, ўпкадан ташқари жойлашган аъзолар силининг қолдиқ ўзгаришлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
уч йилдан кўп муддат давомида фаоллик белгилари кузатилмаган лимфа тугунларининг фаол бўлмаган сили, периферия лимфа тугунлари силининг ўз-ўзидан тузалишидан кейинги чандиқлар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «д» бандига шартнома бўйича ҳарбий хизматчиларнинг стационарда даволаниши тугатгандан сўнг, аъзо ва тизимлар фаолиятини тиклаш учун 1-2 ойдан кам бўлмаган муддат лозим бўлган ҳолатлар киради. Бунда қайта тиббий кўрикдан ўтказиш шарти билан касаллик туфайли таътилга муҳтожлик тўғрисида хулоса чиқарилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Силдан даволанган шартнома бўйича ҳарбий хизматчиларнинг тиббий ва касбий реабилитацияси мақсадида, қайта тиббий кўрикдан ўтказиш Мудофаа вазирлиги Марказий ҳарбий клиник госпиталининг сил касалликлар бўлими шароитида батафсил тиббий текширувлар орқали амалга оширилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Модда

Касалликларнинг номланиши,

фаолиятнинг бузилиш даражаси

Касалликлар жадвалининг устунлари

I

II

III

IV

V

VI

4

Мохов

F

F

F

F

F

F

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мохов ташҳиси қўйилганда, ҳарбий хизматчи ҳарбий рўйхатдан чиқарилган ҳолда ҳарбий хизматга яроқсиз деб топилади ва давлат соғлиқни сақлаш тизими тасарруфидаги маҳсус даволаш-профилактика муассасасига ўтказилади. Тегишли махсус даволаш-профилактика муассасаси томонидан ҳисобга олинган мохов беморнинг оила аъзолари бўлган чақирилувчи ва ҳарбий ҳизматчилар учун шу модда қўлланилиб, ҳарбий рўйхатдан чиқарилган ҳолда ҳарбий хизматга яроқсиз деб топиладилар. Оиладан ташқари алоқада бўлганлар, стационар текширувга юборилади, касаллик юқмаган бўлса, ҳарбий хизматга яроқли деб топиладилар
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Модда

Касалликларнинг номланиши,
фаолиятнинг бузилиш даражаси

Касалликлар жадвалининг устунлари

I

II

III

IV

V

VI

5

ОИВ чақирадиган касаллик:

а) ОИВнинг иккиламчи касалликлар босқичида

F

F

F

F

F

F

б) ОИВнинг бирламчи касалликлар босқичида

Е

Яроқсиз

С ёки Е

(ЯТА)

С ёки Е

(ЯТА)

Яроқсиз

Е

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳарбий-тиббий экспертиза мақсадида ОИВ чақирадиган касалликларининг 1990 йилда БССТ томонидан таклиф қилинган, 2006 йилда киритилган қўшимчалар билан, клиник тасниф (катталар ва 15 ёшдан катта бўлган ўсмирлар учун) қўлланилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «а» бандига ОИВ чақирган, учинчи ва тўртинчи клиник босқичларда бўлган касалликлар киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «б» бандига ОИВ чақирган ўткир босқичдаги касалликлар, ҳамда биринчи ва иккинчи клиник босқичларда бўлган касалликлар киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Касалликлар клиник аломатларининг тарқалишга кўра, даволанишнинг муваффақиятлилигини инобатга олган ҳолда, шартнома бўйича ҳарбий хизматчиларга чекланган равишда ҳарбий хизматга яроқлилиги тўғрисида хулоса қабул қилинади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳарбий хизматда бўлишининг белгиланган ёш чегарасига етганлиги ёки ташкилий-штат тадбирлари туфайли ҳарбий хизматдан бўшатилиш олдидан ўтказиладиган тиббий кўрикдан ўтказишда шартнома бўйича ҳарбий хизматчиларга клиник даражасидан қатъий назар «а» банди бўйича хулоса чиқарилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Модда

Касалликларнинг номланиши,
фаолиятнинг бузилиш даражаси

Касалликлар жадвалининг устунлари

I

II

III

IV

V

VI

6

Захм ва асосан жинсий йўл билан юқувчи бошқа касалликлар:

а) кечки, туғма захм

F

F

F

F

F

F

б) преципитация микрореакциясининг секинлик билан манфийликка ўтаётган бирламчи, иккиламчи ва яширин захм

E

Яроқсиз

C ёки E

(ЯТА)

E

Яроқсиз

E

в) бирламчи, иккиламчи ва яширин захм, асосан жинсий йўл билан юқувчи касалликлар

Чақирилувчилар D.

Ҳарбий хизматчилар даволаниши лозим

Яроқсиз

А

А

Яроқли

D

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳарбий хизматчиларда жинсий йўл билан юқадиган касалликлар аниқланганда (сўзак, юмшоқ шанкр, чов лимфагранулёмаси, чов гранулемаси ва бошқа гонококксиз уретритлар), улар даволанишлари лозим. Муваффақиятли даволанишдан сўнг, улар ҳарбий хизматга яроқли деб топиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Чақирув участкаларида қайд этилаётган, муддатли ҳарбий ва муқобил хизматга чақирилаётган, СЧРга қабул қилинаётган, шартнома бўйича ҳарбий хизмат ва ҲТМга кираётган фуқароларда таносил уретритларининг сурункали ва асоратланган шакллари, ҳамда бирламчи, иккиламчи ва яширин захм аниқланганда, 12 ойга ҳарбий хизматга вақтинча яроқсиз деб топиладилар ва мажбурий равишда Соғлиқни сақлаш вазирлиги маҳаллий органларига хабар берилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Чақирув участкаларида қайд этилаётган фуқароларга қоннинг серология таҳлиллари манфий бўлгунча даволаниш тайинланади. Захмнинг бошланғич шаклларини даволаш муваффақиятсиз бўлганда, чақирилувчилар мажбурий равишда даволанганликлари тўғрисидаги ҳужжатларни (бош шифокор муҳри билан тасдиқланган касаллик тарихидан кўчирма) тақдим этган ҳолда тиббий кўрикдан ўтказиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Таносил касалликнинг клиник аломатларининг йўқолиши ва назорат таҳлилида уч маротаба манфий натижалар мавжудлиги, сўзакдан даволанганлик белгиси бўлиб ҳисобланади. Агар захм даволангандан сўнг, 12 ойдан кейин преципитация микрореакцияси манфийга ўтмаган бўлса, тиббий кўрикдан ўтказиш «б» банди асосида амалга оширилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ички аъзо, суяк ва асаб тизимлари заҳм билан зарарланган бўлса, тиббий кўрикдан ўтказиш улар фаолиятига оид бузилиш даражасига кўра, касалликлар жадвалининг тегишли моддалари бўйича амалга оширилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Модда

Касалликларнинг номланиши,
фаолиятнинг бузилиш даражаси

Касалликлар жадвалининг устунлари

I

II

III

IV

V

VI

7

Микозлар:

а) актиномикоз, ички аъзолар кандидози, кокцидоидоз, гистоплазмоз, бластомикоз, споротрихоз, хромомикоз, феомикотик абсцесс, мицетома

Чақирувчилар D.

Ҳарбий хизматчилар даволаниши лозим

Яроқсиз

В

В

Яроқсиз

D

б) дерматофития

Чақирувчилар D.

Ҳарбий хизматчилар даволаниши лозим

Яроқсиз

А

А

Яроқсиз

D

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Замбуруғ касалликларига чалинган фуқаролар чақирув участкаларида қайд этиш, муддатли ҳарбий ва муқобил хизматга чақириш, СЧРга қабул қилиш, шартнома бўйича ҳарбий хизмат ва ҲТМга киришда 12 ой мудатгача ҳарбий хизматга вақтинча яроқсиз деб топиладилар. Кўрсатилган муддатдан сўнг, зарарланган аъзо ва тизимларда ўзгаришлар топилмаса, улар ҳарбий хизмат ва ҲТМга киришга яроқли деб топиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ушбу моддада кўрсатилган терининг замбуруғли касалликлари билан такроран стационарда даволаниш самара бермаган чақирилувчи ва ҳарбий хизматчилар касалликлар жадвали 63-моддасининг «в» банди бўйича тиббий кўрикдан ўтказилидилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Дерматофитияга чалинган ҳарбий хизматчилар даволанишлари лозим. Даволангандан сўнг, улар ҳарбий хизматга яроқли деб топиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Микоз ташҳиси таҳлилий текширувлар билан тасдиқланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
2-боб. Ўсмалар
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Модда

Касалликларнинг номланиши,
фаолиятнинг бузилиш даражаси

Касалликлар жадвалининг устунлари

I

II

III

IV

V

VI

8

Хавфли ўсмалар (лимфа, қон яратувчи ва уларга турдош тўқималарнинг
ўсмалари бундан истисно
):

а) радикал олиб ташлаш имконияти йўқлигида ва узоқдаги метастазлар мавжудлигида

F

F

F

F

F

F

б) бирламчи ўсмани регионал метастазлари билан радикал олиб ташлагандан кейинги ҳолатлар

E

Яроқсиз

C ёки E

(ЯТА)

E

Яроқсиз

Е

в) жарроҳлик йўли, цитостатик ва нур билан даволашдан кейинги фаолиятга оид вақтинча бузилишлар

E

Яроқсиз

C

E

Яроқсиз

Е

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «а» бандига қуйидагилар киради:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
касалликнинг тарқалганлиги ва босқичидан қатъий назар, асаб тизими ва бош мия пардалари, суяк ва тоғай тўқималарининг хавфли ўсмалари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
радикал равишда бўлмаган жарроҳлик йўли билан даволанган, узоқдаги метастазлар мавжуд бўлган бошқа аъзо ва юмшоқ тўқималарнинг хавфли ўсмалари ёки аввал даволангандан сўнг касалликни ривожланиб бориши;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ўсманинг босқичи ва тарқалишидан қатъий назар беморни хавфли ўсмаларни даволашдан бош тортган ҳолатлари.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «б» бандига қуйидагилар киради:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
пастки лаб ва терининг хавфли ўсмаларини радикал даволангандан кейинги қолган чандиқлар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ички аъзолар ва юмшоқ тўқималарнинг хавфли ўсмаларини (суяк ва бўғим тоғайлари бундан мустасно) радикал даволангандан кейинги бошқа ҳолатлар, шу жумладан регионар метастазлар билан кечиши.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳарбий хизматда бўлишининг белгиланган ёш чегарасига етганлиги ёки ташкилий-штат тадбирлари туфайли ҳарбий хизматдан бўшатилиш олдидан ўтказиладиган тиббий кўрикдан ўтказишда, шартнома бўйича ҳарбий хизматчига хавфли ўсма касаллигининг жойлашиши, тарқалиши ва босқичидан, ҳамда касалликнинг бошланиш вақтидан, қатъий назар, «а» банди бўйича хулоса чиқарилади, метастазлари бўлмаган пастки лаб ва тери хавфли ўсмаларини радикал даволашдан кейинги ҳолатлар бундан мустасно, тиббий кўрикдан ўтаётган ушбу шахслар учун «б» банди қўлланилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Муддатли ҳарбий хизмат ҳарбий хизматчилар жарроҳлик амалиёти, цитостатик ёки нур билан даволанишдан сўнг, даволаниш натижалари ва хавфли ўсманинг тарқалишига кўра, «а» ёки «б» банди бўйича тиббий кўрикдан ўтказиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Модда

Касалликларнинг номланиши,

фаолиятнинг бузилиш даражаси

Касалликлар жадвалининг устунлари

I

II

III

IV

V

VI

9

Лимфа, қон яратувчи ва уларга турдош тўқималарнинг хавфли ўсмалари:

а) тез ривожланиб борувчи, ҳамда фаолиятнинг яққол ифодаланган бузилиши билан секин ривожланиб борувчи

F

F

F

F

F

F

б) секин ривожланиб борувчи, фаолиятининг мўътадил ифодаланган бузилиши ва (ёки) кам ҳуружлар кузатилганда

F

Яроқсиз

C

E

Яроқсиз

F

в) дастурий даволаш тўлиқ якунлангандан кейинги ҳолат

F

Яроқсиз

C

C ёки E

(ЯТА)

Яроқсиз

F

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ушбу модда Ходжкин лимфомаси (лимфагранулёматоз), Ходжкин бўлмаган лимфома, тугунлардан ташқари (экстранодал) лимфомалар, ўткир ва сурункали лейкозлар, миелодиспластик синдромлар, кўп тарқалган миеломани, плазматик хужайра ўсмалари ва бошқа парапротеинемия гемобластозлар, лимфопролифератив ва миелопролифератив касалликларни назарда тутади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «а» бандига қуйидагилар киради:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ўтказилган даволаш чоралари самарасиз бўлган ёки касалликнинг аломатларининг пасайишига олиб келмайдиган ёки даволаш чораларининг иккинчи-учинчи босқичлари самарасиз бўлган, эрта (бир йилдан кам муддатда) рецидив берадиган ёки фаолиятнинг яққол ифодаланган бузилишлари сақланиб қолган касаллик ҳолатлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
тегишли тиббий кўрсатмалар мавжудлигида беморнинг даволанишдан бош тортган ҳолатлари.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «б» бандига қуйидагилар киради:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
секин ривожланиб борувчи шаклда кечаётган, даволаш чоралари самарали бўлган, ҳуруж ёки рецидивлар сони бир йилда бир мартадан кўп бўлмаган, фаолиятнинг мўътадил ифодаланган бузилишлари билан кечаётган касалликлар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ҳарбий хизмат мажбуриятларни ижро этиш қобилияти сақланиб қолган, даволашсиз узоқ муддат назоратга муҳтож бўлган ёки даволаш муассасасида бўлмасдан туриб, узоқ муддат даволанишга (шу жумладан сақлаб турилувчи даволаш) муҳтож бўлган касалликлар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур «в» бандига қуйдагилар киради: дастурий (цитостатик, биологик, иммунли, нур билан ёки бошқалар) даволаниш тўлиқ якунлангандан кейинги ҳолатлар. Фаолиятга оид вақтинча бузилишлари сақланиб қолган ҳолатларда шартнома бўйича ҳарбий хизматчиларга касаллик туфайли таътил тақдим этилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳарбий хизматда бўлишнинг белгиланган ёш чегарасига етганлиги ёки ташкилий-штат тадбирлари туфайли ҳарбий хизматдан бўшатилиш олдидан ўтказиладиган тиббий кўрикдан ўтказишда, шартнома бўйича ҳарбий хизматчига хавфли ўсма касаллигининг жойлашиши, тарқалиши ва босқичидан, ҳамда касалликнинг бошланиш вақтидан қатъий назар, «а» банди бўйича хулоса чиқарилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Модда

Касалликларнинг номланиши,
фаолиятнинг бузилиш даражаси

Касалликлар жадвалининг устунлари

I

II

III

IV

V

VI

10

Хавфсиз ўсмалар (бош ва орқа мия ўсмалари бундан истисно), in situ ўсмалар:

а) фаолиятнинг яққол ифодаланган бузилиши билан

F

Яроқсиз

E

E

Яроқсиз

F

б) фаолиятининг мўътадил ифодаланган бузилиши билан

E

Яроқсиз

C ёки E (ЯТА)

E

Яроқсиз

E

в) фаолиятнинг кам ифодаланган бузилиши билан

E

Яроқсиз

B ёки C (ЯТА)

C ёки E (ЯТА)

Яроқсиз

E

г) фаолиятнинг бузилишсиз, объектив аломатлар мавжудлигида

C

Чекланган равишда яроқли

B

B ёки C (ЯТА)

Яроқсиз

C

д) жарроҳлик амалиётидан кейинги фаолиятнинг вақтинча бузилиши

D

Яроқсиз

D

D

Яроқли.

ҲҲБ, АЙП операторлик, қутқарувчиликка яроқсиз

D

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ушбу модда даволаш натижалари қониқарсиз бўлган ёки даволанишдан бош тортилган ҳолатларда қўлланилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «а» бандига қуйидагилар киради:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
нафас олиш ва (ёки) овоз чиқариш фаолиятларининг яққол ифодаланган бузилишлари билан кечадиган юқори нафас йўлларининг хавфсиз ўсмалари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
яқин атрофида жойлашган анатомик бирликлар фаолиятнинг бузилишига олиб келадиган ёки патологик синиш хавфи бўлган суяк ва тоғай тўқималарининг хавфсиз ўсмалари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
кўкс оралиғининг яққол ифодаланган клиник аломатлар (кўкрак қафаси аъзоларининг сурилиши, сиқилиши) билан кечадиган хавфсиз ўсмалари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
нафас аъзоларининг яққол ифодаланган клиник аломатлар (қон туфлаш, бронхларнинг стенози ёки ателектази) билан кечадиган хавфсиз ўсмалари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
овқат ҳазм қилиш аъзоларининг вазн камайиши ёки ютиш ва овқат ўтишининг қийинлашиши яққол ифодаланган аломатлари билан кечадиган хавфсиз ўсмалари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ҳарбий либос, пойафзал ёки бошқа ҳарбий анжомларни кийишга тўсқинлик қиладиган тери, тери ости тўқималари, қон ёки лимфа томирларининг хавфсиз ўсмалари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
сийдик аъзоларининг яққол ифодаланган дизурия бузилишлари ёки қон кетиши билан кечадиган хавфсиз ўсмалари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
жарроҳлик амалиёти ўтказилиши лозим бўлган кўкрак бези, бачадон, бачадон бўйинчаси (консерватив даволаш натижалари қониқарсиз бўлган бачадон бўйинчаси асоратли эктопияси, бачадон бўйинчаси эктропиони, бачадон бўйинчаси лейкоплакияси, бачадон бўйинчасининг оғир дисплазияси, бачадон бўйинчасининг кам ифодаланган дисплазиялари) тухумдонлар ва аёллар жинсий аъзоларининг бошқа хавфсиз ўсмалари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданиг «б» бандига қуйидагилар киради:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
нафас олиш ва (ёки) овоз чиқариш фаолиятларининг мўътадил ифодаланган бузилишлари билан кечаётган хавфсиз ўсмалари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ҳарбий либос, пойафзал ва бошқа ҳарбий анжомларни кийишни қийинлаштирадиган суяк ва тоғай тўқималарининг хавфсиз ўсмалари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
кўкс оралиғининг мўътадил ифодаланган клиник аломатлар билан кечадиган хавфсиз ўсмалари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
нафас аъзоларининг мўътадил ифодаланган клиник аломатлар билан кечадиган хавфсиз ўсмалари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
овқат ҳазм қилиш аъзоларининг вазн ўзгаришисиз кечадиган хавфсиз ўсмалари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ҳарбий либос, пойафзал ёки бошқа ҳарбий анжомларни кийишни қийинлаштирадиган тери, тери ости тўқималари, қон ёки лимфа томирларининг хавфсиз ўсмалари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
сийдик аъзоларининг мўътадил ифодаланган дизурия билан кечадиган хавфсиз ўсмалари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
жарроҳлик амалиёти ўтказилиши лозим бўлмаган кўкрак бези, бачадон, бачадон бўйинчаси, тухумдонлар ва бошқа аёлллар жинсий аъзоларининг хавфсиз ўсмалари.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «в» бандига ҳарбий либос, пойафзал ёки бошқа ҳарбий анжомларни кийиш имконияти бўлган, кам ифодаланган клиник аломатлар билан кечадиган хавфсиз ўсмалар, ёки бемор жарроҳлик амалиётидан бош тортган ҳолатлар киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Шу бандга липоматоз, тери ҳосилаларининг кисталари (эпителиал дум йўлаклари) ва овқат ҳазм қилиш йўлларида кўп сонли полиплар бўлган чақирилувчи ва муддатли ҳарбий хизматчилар киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «г» бандига аъзолар ва тизимлар фаолиятининг бузилишисиз кечадиган, ҳарбий либос, пойафзал ёки бошқа ҳарбий анжомларни кийишни қийинлаштирмайдиган хавфсиз ўсмалар ёки уларнинг радикал даволанишдан кейинги ҳолатлари киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳарбий либос, пойафзал ва ҳарбий анжомларни кийишга монелик қилмайдиган гемангиома, невус, остеома, хондромалар, ички аъзолар фаолиятнинг бузилишисиз кечадиган овқат ҳазм қилиш йўлларининг якка полиплари, сийдик қопининг хавфсиз папилломалари ва бошқа хавфсиз ўсмалар чақирилувчилар ва ҳарбий хизматчиларнинг ҳарбий хизматга яроқлилик даражасини чекламайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «г» бандида қайд этилган хавфсиз ўсмалар ҲТМга киришга монелик қилмайди, ҲДҚ ҲТМ, МГ ҲТМ ва учувчилар таркибини тайёрлаш бўйича ҲТМ бундан мустасно.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Касаллик туфайли таътил бериш учун хулоса, модданинг «д» банди асосида стационарда хавфсиз ўсмаларни жарроҳлик йўли билан даволашдан кейин фаолиятнинг тўлиқ тикланиши учун 30 кундан кам бўлмаган муддат лозим бўлганда чиқарилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Периферик асаб тизимида хавфсиз ўсмалар мавжуд бўлган шахслар фаолиятнинг бузилиш даражаларига кўра, касалликлар жадвалининг тегишли моддаларининг талаблари асосида тиббий кўрикдан ўтказиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Таянч-ҳаракат тизими ва бошқа тизимларнинг фаолият бузилишлари билан кечадиган суякларнинг хавфсиз ўсмалари мавжудлигида, ҳамда жарроҳлик йўли билан даволаш натижалари қониқарсиз бўлган ёки ундан бош тортган шахслар, касалликлар жадвалининг тегишли моддалари асосида тиббий кўрикдан ўтказиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
3-боб. Қон, қон яратувчи аъзоларнинг касалликлари ва иммунитет механизмини жалб қилувчи алоҳида бузилишлар
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Модда

Касалликларнинг номланиши,
фаолиятнинг бузилиш даражаси

Касалликлар жадвалининг устунлари

I

II

III

IV

V

VI

11

Қон, қон яратувчи аъзоларнинг касалликлари ва иммунитет механизмини жалб
қилувчи алоҳида бузилишлар:

а) тез ривожланиб борувчи, ҳамда фаолиятнинг яққол ифодаланган бузилишлари билан кечадиган секин ривожланиб борувчи

F

F

F

F

F

F

б) фаолиятнинг мўътадил ифодаланган бузилишлари билан кечадиган секин ривожланиб борувчи ёки ҳуружлари кам бўлган

Е

Яроқсиз

B ёки C (ЯТА)

C ёки Е (ЯТА)

Яроқсиз

Е

в) қон яратувчи ва иммунитет тизимларида кам ифодаланган ўзгаришлар

Е

Яроқсиз

B

C

Яроқсиз

Е

г) тизимли бўлмаган қон касалликларидан кейинги фаолиятнинг вақтинча бузилишлари ёки даволаш якунлангандан кейинги ҳолатлар

D

Яроқсиз

D

D

Яроқли.

ҲҲБ, АЙП операторликка, қутқарувчиликка яроқсиз

D

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модда қуйидагиларни кўзда тутади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
орттирилган ва ирсий камқонликнинг барча турлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
эритроцитлар ёки гемоглобин тузилишининг компенсацияланган орттирилган ва ирсий бузилишлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
тромбоцит, лейкоцитлар фаолиятининг орттирилган ва ирсий бузилишлари; цитопеник синдромлар (шу жумладан лейкопения, идиопатик тромбоцитопеник қирмизи ва бошқа тромбоцитопениялар, трансфузиядан кейинги аутоиммунли асоратлар);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
кўп қон кетиши билан кечадиган, гемостаз тизимининг бузилишлари (шу жумладан гемофилия, бошқа коагулопатия ва тромбоцитопатиялар);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
тромб пайдо бўлиш хавфининг кучайиши билан кечадиган тромбофилиялар ва бошқа гемостаз тизимидаги бузилишлар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
капиллярларнинг ирсий мўртлиги, томир псевдогемофилияси;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
туғма ва орттирилган турғун иммунитет танқислиги ҳолатлари (ОИВ қўзғатган касалликлар бундан мустасно).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «а» бандига қуйидагилар киради:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
даволаш самараси ва фаолиятнинг бузилиш даражасидан қатъий назар, қон ҳосил қилишнинг бузилиши билан боғлиқ бўлган апластик анемия ва бошқа цитопеник синдромлар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
сурункали тез ривожланиб борувчи касалликлар ёки даволаниш жараёнида қон таркибининг турғун ўзгаришлари сақланган ва фаолиятнинг яққол ифодаланган бузилишлари билан кечадиган секин ривожланиб борувчи касалликлар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
иммунсупрессив даволашда орттирилган иммунитет танқислик ҳолати;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
қон кетиш, қон қуйилиш ёки аъзоларнинг зарарланиши билан кечадиган қон кетиши кучайган гемостаз бузилишлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
қон томирларнинг кўп ёки рецидивли тромбозлари, тромбоэмболия асоратлари, ҳомилани сақламаслик, тромботик тромбоцитопеник қирмизи ёки аъзоларнинг зарарланиши билан кечадиган тиқинлар пайдо бўлиш хавфи кучайган гемостаз бузилишлари.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бу бандга инфекцияли асоратларнинг тез-тез рецидивлар билан кечадиган туғма ва орттирилган турғун иммунитет танқислик ҳолатлари киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «б» бандига қуйидагилар киради:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
компенсация босқичидаги гемолитик қамқонлик, эритроцит ва гемоглобинлар тузилишининг туғма бузилишлари билан кечадиган камқонликлар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
даволаш қисқа муддат самара берадиган фаолиятнинг мўътадил ифодаланган бузилишлари билан кечувчи гемолитик камқонлик, аутоиммун цитопеник синдром ва бошқа секин ривожланиб борувчи касалликлар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
даволаш қисқа муддат самара берадиган фаолиятнинг мўътадил ифодаланган бузилишлари билан кечадиган гемостаз бузилишлар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Даволаш узоқ муддат ижобий самара берадиган, ҳуружлар сони йилда бир мартадан ошмайдиган, секин ривожланиб борувчи шаклдаги касалликларда, меҳнат қобилияти сақланган шартнома бўйича ҳарбий хизматчилар алоҳида холатларда мазкур модданинг «б» банди бўйича ҳарбий хизматга чекланган равишда яроқли деб топилишлари мумкин.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «в» бандига қуйидагилар киради:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
даволаш узоқ муддат ижобий самара берадиган, фаолиятнинг кам ифодаланган бузилишлари билан кечадиган гемолитик камқонлик ва бошқа цитопеник синдромлар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
даволаш узоқ муддат ижобий самара берадиган, фаолиятнинг кам ифодаланган бузилишлари билан кечадиган гемостаз бузилишлар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «г» бандига тизимли бўлмаган қон касалликларидан кейинги фаолиятнинг вақтинча бузилишлари, ҳамда тўлиқ даволаш якунлангандан кейин фаолиятнинг кам ифодаланган вақтинча бузилишлари сақланган ҳолатлар киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Тизимли бўлмаган қон касалликларидан келиб чиққан мўътадил ифодаланган камқонлик, лейкопения, турли этиологияли тромбоцитопения ҳамда хужайра ва гуморал иммунитетнинг кам ифодаланган бузилишлари билан кечадиган иммунитет танқислигига чалинган, вазн камайиши кузатилмаган, меҳнат қобилияти сақланган фуқароларга чақирув участкаларида қайд этиш, муддатли ҳарбий ва муқобил хизматга чақириш, СЧРга қабул қилиш, шартнома бўйича ҳарбий хизмат ва ҲТМга киришда 12 ой муддатга ҳарбий хизматга вақтинча яроқсизлик тўғрисида хулоса чиқарилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳарбий хизматчиларга меҳнат қобилиятининг тўлиқ тикланиши, гематологик ва иммунологик кўрсаткичларнинг меъёрлашуви учун бир ойдан кам бўлмаган муддат лозим бўлган ҳолатларда касаллик туфайли таътилга муҳтожлик тўғрисида хулоса қабул қилинади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Худди шу бандга, тизимли қон касалликнинг бошланғич босқичида цитостатик ва нур билан даволаш оқибатида соғлик ҳолатининг вақтинча умумий бузилишлари мавжуд бўлган шартнома бўйича ҳарбий хизматчилар киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Вақтинча яроқсизлик муддати тугаган чақирилувчи ва муддатли ҳарбий хизмат ҳарбий хизматчилари касаллик туфайли таътилларидан сўнг, қон яратувчи тизимда кам ифодаланган бузилишлар сақланиб қолган ҳолатларда, мазкур модданинг «в» банди бўйича тиббий кўрикдан ўтказиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Вақтинча яроқсизлик муддати тугаган чақирилувчи ва муддатли ҳарбий хизмат ҳарбий хизматчилари қоннинг таҳлилий кўрсаткичларида кам ифодаланган ўзгаришлар (гемоглобиннинг 110 г/лдан кам, эритроцитлар 3,5х1012/л дан кам, ранг кўрсаткичининг 0,8 ва ундан кам) бўлса, мазкур модданинг «в» банди бўйича тиббий кўрикдан ўтказиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бошқа аъзо ва тизимларнинг касалликларида (бошқа сурункали, аутоиммун, ўсма, юқумли касалликлар, саркоидоз ва бошқа гранулематоз, гистиоцитоз, ҳомиладорлик ва туғиш патологиялари, жароҳат ёки уларнинг даволашдаги асоратлари), талоқ олиб ташлангандан кейин ва бошқа ташҳис ёки даволаш учун ўтказилган жарроҳлик амалиётларидан кейин кузатилган иккиламчи иммунитет танқислиги, қон таркиби, унинг ивишида ўзгаришлар бўлганда, ҳарбий хизматга яроқлилик даражаси зарарланган аъзо, ёки аъзолар тизими фаолиятининг бузилиш даражасига кўра касалликлар жадвалининг тегишли моддалари бўйича аниқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
4-боб. Эндокрин тизимининг касалликлари, озиқланиш ва моддалар алмашинувининг бузилишлари.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Модда

Касалликларнинг номланиши,

фаолиятнинг бузилиш даражаси

Касалликлар жадвалининг устунлари

I

II

III

IV

V

VI

12

Эутиреоид бўқоқ:

а) яқин атрофда жойлашган аъзолар фаолиятининг бузилишига олиб келувчи

Е

Яроқсиз

С ёки Е

(ЯТА)

Е

Яроқсиз

Е

б) ҳарбий либос кийишни қийинлаштирувчи

Е

Яроқсиз

В ёки С

(ЯТА)

С ёки Е

(ЯТА)

Яроқсиз

Е

в) ҳарбий либос кийишни кийинлаштирмайдиган

С

Яроқсиз

В

В

Яроқсиз

С

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳарбий тиббий экспертиза мақсадида қалқонсимон безнинг катталишиш даражасини пайпаслаш йўли билан аниқлаш учун 2001 йилда БССТ томонидан қабул қилинган, бўқоқнинг уч даражасини кўзда тутадиган тасниф қўлланилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
0-даражали — бўқоқ йўқ. Пайпаслашда қалқонсимон безнинг ҳар бир бўлагини ҳажми текширилувчи бош бармоқининг охирги фалангасидан катта эмас;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
I-даражали — бўйиннинг оддий ҳолатида бўқоқ кўзга кўринмайди, лёки н пайпаслашда аниқланади. Қалқонсимон безнинг катталашишига олиб келадиган тугунли ҳосилалар ҳам шунга киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
II-даражали — бўйиннинг оддий ҳолатида бўқоқ аниқ кўринади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бўқоқ даражасини баҳолаш учун пайпаслаш усулининг сезувчанлиги ва аниқлик даражаси анча паст. Шунинг учун қалқонсимон безнинг ўлчам ва ҳажмини аниқлаш учун УТТ ўтказиш тавсия қилинади (меъёрдаги ҳажм эркакларда — 9 — 25 см3, аёлларда — 9 — 18 см3).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Яқин атрофда жойлашган аъзолар фаолиятининг бузилишига олиб келувчи ва ҳарбий либосни кийишга қаршилик қиладиган диффуз бўқоқнинг II даражаси мавжудлигида шартнома бўйича ҳарбий хизматчиларга жарроҳлик йўли билан даволаниш тавсия этилади. Жарроҳлик йўли билан даволаш натижалари қониқарсиз бўлганда ёки бемор ундан бош тортса, тиббий кўрикдан ўтказиш мазкур модданинг «а» банди бўйича амалга оширилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳарбий либосни кийишга қаршилик қиладиган тугунли ёки кистали бўқоқ мавжудлигида шартнома бўйича ҳарбий хизматчиларга жарроҳлик йўли билан даволаниш тавсия этилади. Жарроҳлик йўли билан даволаш натижалари қониқарсиз бўлганда ёки бемор ундан бош тортса, тиббий кўрикдан ўтказиш мазкур модданинг «а» ёки «б» бандлари бўйича амалга оширилади. Эндокрин бузилишлар бўлмаган тугунли ёки кистали бўқоқ мавжудлигида, ушбу шахслар айрим чекланишлар билан ҳарбий хизматга яроқли деб топиладилар. Эндокрин бузилишларда касалликлар жадвалининг 13-моддаси қўлланилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳарбий либосни кийишга ҳалақит бермайдиган ва эндокрин бузилишлар бўлмаган диффуз бўқоқнинг II даражаси мавжудлигида, касалликлар жадвалининг I, II устунларида назарда тутилган шахслар учун «в» банди қўлланилади. Эндокрин бузилишларда касалликлар жадвалининг 13-моддаси қўлланилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Қалқонсимон безнинг катталашганлик даражасидан қатъий назар, бўқоқнинг тугунсимон ёки кистали шакллари мавжудлигида, чақирув участкаларига қайд этилиш, муддатли ҳарбий ва муқобил хизматга чақирилиш, СЧРга қабул қилиш, шартнома бўйича ҳарбий хизмат ва ҲТМга киришда фуқаролар мазкур модданинг «б» банди бўйича тиббий кўрикдан ўтказиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Қалқонсимон без каталашмаган ҳолда ягона тугунли, ҳамда эндокрин бузилишлар мавжуд бўлмаганда, СЧРга қабул қилинаётган фуқаролар чекланган равишда ҳарбий хизматга яроқли деб топиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Эндокрин бузилишлар бўлмаган қалқонсимон безнинг 0 ва I-даражали диффуз катталашиши, моддани қўллаш учун асос бўлмайди, ҳарбий хизмат ва ҲТМга киришга монелик қилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳарбий хизматчилар жарроҳлик йўли билан даволанишдан сўнг унинг натижалари ва жарроҳлик амалиётининг ҳажмига кўра, касалликлар жадвали 13-моддасининг «г» банди бўйича хизмат мажбуриятларини бажаришдан озод этишга муҳтож, чақирилувчилар эса, чақирилишни 12 ойга кечиктириш билан ҳарбий хизматга вақтинча яроқсиз деб топиладилар.
Олдинги таҳрирга қаранг.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Модда

Касалликларнинг номланиши, фаолиятнинг бузилиш даражаси

Касалликлар жадвалининг устунлари

I

II

III

IV

V

VI

13

Эндокрин тизимининг бошқа касалликлари, озиқланиш ва моддалар алмашинувининг бузилишлари:

а) фаолиятнинг яққол ифодаланган бузилиши билан

F

F

F

F

F

F

б) фаолиятнинг мўътадил ифодаланган бузилишлари билан, озиқланишнинг етишмовчилиги

Е

Яроқсиз

C ёки E

(ЯТА)

C ёки E

(ЯТА

Яроқсиз

Е

в) фаолиятнинг кам ифодаланган бузилишлар билан, семизликнинг иккинчи даражаси

Е

Яроқсиз

B ёки C

(ЯТА)

C

Яроқсиз

Е

г) жарроҳлик амалиёти, сурункали касалликнинг хуружидан ва ўткир касалликдан кейинги фаолиятнинг вақтинча бузилишлари, озиқланишнинг пасайиши

D

Яроқсиз

D

D

D

D

д) алиментар семизликнинг биринчи даражаси

B

Айрим чекланишлар билан яроқли

В

В

Яроқли

B

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳарбий хизматчиларни тиббий кўрикдан ўтказиш фақат стационар текширув ва даволанишдан сўнг амалга оширилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «а» бандига қуйидагилар киради:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
гипофиз, буйрак усти, қалқонсимон орқа ва жинсий безлар касалликлари туфайли фаолиятнинг яққол ифодаланган бузилишлари ҳамда даволаш натижалари қониқарсиз бўлган ҳолатлар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
касаллик туфайли ўтказилган жарроҳлик амалиётидан кейин қалқонсимон безнинг (бошқа эндокрин аъзонинг) йўқлиги ҳамда фаолияти ўрин босувчи даволаш билан турғунликка эришилмаганлиги;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
даволаш натижалари қониқарсиз бўлган климакс синдромининг оғир шаклларидан келиб чиққан турғун ва яққол ифодаланган бузилишлар: ифодаланган нейровегетатив ўзгаришлар — «қизиб кетиш» ҳолатлари сони суткасига 20 тадан ортиқ бўлган, терлашлар, юрак уриш хуружлари, қон босимининг ўзгарувчанлиги, бошқа касалликлар туфайли бўлмаган экстрасистолиялар. Жинсий аъзо ва сийдик чиқариш йўлларининг шиллиқ қаватларида ривожланиб борувчи атрофик ўзгаришлар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
тугунсимон ёки диффуз заҳарловчи бўқоқнинг оғир шаклидан (касаллик бошланган даврдан бошлаб вазннинг 25 дан 50 фоизгача камайиши, ҳаракатсизлик, ифодаланган экзофтальм, тинч ҳолатда ҳансираш, пульснинг тезлиги бир дақиқада 120 та ва ундан ортиқ, турли висцерал асоратлар, СЮЕнинг NYНA бўйича II — IV ФС аломатлари билан кечадиган тиреотоксик кардиомиопатиянинг ривожланиши), ҳамда қандли диабетнинг оғир шаклидан келиб чиққан турғун ва яққол ифодаланган бузилишлар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
қандли диабетнинг оғир шаклига (гипергликемия даражаси ва даволаш усулидан қатъий назар) қуйидаги асоратлардан бири билан кузатилса: пролифератив ретинопатиялар; трофик тери яралари, оёқ панжаларининг гангренаси, невропатик шишлар, остеоартропатиялар билан кечадиган яққол ифодаланган ангиопатия ва оёқларнинг невропатияси; макропротеинурия ва буйраклар азот ажратиб чиқариш фаолиятининг бузилиш билан кечадиган диабетик нефропатия, шунингдек рецидивли кетоацидозли кома олди ва кома ҳолатлари киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Касаллик туфайли жарроҳлик амалиётидан кейинги қалқонсимон безининг (бошқа эндокрин аъзонинг) йўқлиги, аммо аъзонинг фаолияти ўрин босувчи даволаш билан компенсация бўлган ва ҳарбий хизмат мажбуриятларини ижро этиш қобилияти сақланганда, ҳарбий хизматда бўлишнинг белгиланган ёш чегарасига етмаган контракт бўйича ҳарбий хизматчилар 13-модданинг «б» банди бўйича тиббий кўрикдан ўтказилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «б» бандига қуйидагилар киради:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
аъзонинг фаолият ўринини босувчи даволаниш билан компенсация бўлган гипофиз, буйрак усти, қалқонсимон олди ва жинсий безларнинг касалликлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ўрта даражадаги оғирликда кечаётган эндокрин безларининг касалликлар туфайли мўътадил ифодаланган турғун бузилишлари (қандли диабетнинг ўрта оғирлик даражасида углевод алмашинуви компенсациясига доимий парҳез, қонда глюкоза миқдорини камайтирувчи дори воситаларни перорал истеъмол қилиш ёки инсулин билан даволаш ёрдамида эришилган ҳолатлар);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
микроальбуминурия босқичидаги нефропатия, мўътадил ифодаланган пролифератив бўлмаган ретинопатия, периферик ангиопатия ва невропатия билан кечадиган қандли диабет;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ўрта даража оғирликдаги тиреотоксикоз (касаллик бошланган даврдан бошлаб вазннинг 25 фоизгача камайиши, ифодаланган вегетатив бузилишлар, пульснинг тезлиги бир дақиқада 110 — 120 марта, мўътадил ифодаланган вегетатив-томир ва ҳиссий бузилишлар, СЮЕ NYНA бўйича I-II ФС аломатлари билан кечадиган тиреотоксик кардиомиопатиянинг ривожланиши);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
климакс синдромининг ўртача оғирлик даражасидан келиб чиққан турғун мўътадил ифодаланган бузилишлар (мўътадил ифодаланган нейровегетатив ўзгаришлар — «қизиб кетиш» ҳолатлари суткасига 20 тагача, терлашлар, юрак уриш хуружлари, қон босимининг ўзгарувчанлиги, бошқа касалликлар туфайли бўлмаган экстрасистолиялар).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Семизликнинг III даражаси мавжуд бўлган, касалликлар жадвалининг I — VI устунларида назарда тутилган фуқаролар 13-модданинг «б» банди бўйича ҳарбий хизматга яроқсиз деб топилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Семизликнинг II даражаси мавжуд бўлган, касалликлар жадвалининг III, IV устунларида назарда тутилган фуқароларга 13-модданинг «в» банди билан олти ой муддатдан сўнг қайта тиббий кўрикдан ўтиш шарти билан «С» яроқлилик тоифаси берилади. Агар мазкур фуқаролар томонидан ушбу муддат давомида тана вазнининг 15 фоиз камайишига эришилмаса, ушбу фуқаролар мазкур модданинг «б» банди бўйича ҳарбий хизматга яроқсиз деб топилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Қандли диабетни инсулин билан даволаш ёрдамида турғунликка эришган ва касалликлар жадвалининг IV устунида назарда тутилган фуқаролар 13-модданинг «б» бандига асосан ҳарбий хизматга яроқсиз деб топилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Касаллик туфайли жарроҳлик амалиётидан кейинги қалқонсимон без бўлагининг (бошқа эндокрин аъзо қисмининг) йўқлигида эндокрин аъзо фаолиятининг бузилиш даражасига кўра, тиббий кўрикдан ўтказиш мазкур модданинг «б» ёки «в» банди бўйича амалга оширилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ушбу бандга касалликлар жадвалининг I-, VI-устунларида назарда тутилган шахсларнинг эндокрин аъзосини жарроҳлик йўли билан олиб ташлаш, шу жумладан қисман, асоратлари киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «в» бандига қуйидагилар киради:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
диффуз заҳарловчи бўқоқнинг енгил қайта тиклана оладиган шакллари (қалқонсимон безнинг I-II даражада катталашиши билан кечадиган енгил невроз шаклдаги аломатлар, жисмоний зўриқишларга чидамлиликнинг пасайиши, пульснинг тезлиги бир дақиқада 100 тагача) климаксда жинсий безлар фаолиятининг кам ифодаланган ўзгаришлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
рецидив шаклдаги ўткир ости тиреоидит;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
гликемия сутка давомида 8,9 ммоль/лдан ошмайдиган, унинг миқдори парҳез ва бигуанидлар истеъмоли билан меъёрга келадиган қандли диабет;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
клиник аломатлари мавжуд бўлган микропролактинома.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Касалликлар жадвалининг I, II ва VI устунларида назарда тутилган фуқароларда семизликнинг II даражаси мавжуд бўлганда улар 13-модданинг «г» банди билан ҳарбий хизматга вақтинча яроқсиз деб топилади. Бунда, семизликни даволаш самара бермаганда ушбу фуқаролар 13-модданинг «в» бандига асосан ҳарбий хизматга яроқсиз деб топилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Касалликлар жадвалининг I, II ва VI устунларида назарда тутилган фуқароларда семизликнинг I даражаси мавжудлигида 13-модданинг «д» банди билан айрим чекланишлар билан ҳарбий хизматга яроқли деб топилади, бундан ҲДҚ ҲТМ, МГ ҲТМ ва учувчилар таркибини тайёрлаш бўйича ҲТМ мустасно.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Сурункали фиброзли ва аутоиммунли тиреоидитида қалқонсимон без фаолиятга оид бузилиш даражасига кўра, тиббий кўрикдан ўтказиш мазкур модданинг «а», «б» ёки «в» бандлари бўйича амалга оширилади (фаолият бузилишсиз бўлганда, касалликлар жадвали 12-моддасининг «в» банди бўйича ўтказилади).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Касаллик туфайли ўтказилган икки томонлама овариоэктомиядан сўнг яроқлилик тўғрисидаги хулоса климакс синдромининг ифодаланганлиги ва даволаш натижаларига кўра, мазкур модданинг «а», «б» ёки «в» бандлари бўйича чиқарилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Чақирув участкаларида қайд этиш, муддатли ҳарбий ва муқобил хизматга чақириш, СЧРга қабул қилиш, шартнома бўйича ҳарбий хизмат ва ҲТМга киришда ўткир ва ўткир ости тиреоидит туфайли даволанган фуқаролар 12 ой муддатга ҳарбий хизматга вақтинча яроқсиз деб топиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Озиқланиш етишмовчилиги мавжудлигида фуқаролар стационарда текширилиши ва (ёки) даволанишлари лозим. Бундай ҳолатларда чақирув участкаларида қайд этиш, муддатли ҳарбий ва муқобил хизматга чақириш, СЧРга қабул қилишда, шартнома бўйича ҳарбий хизмат ва ҲТМга киришда фуқаролар 12 ой муддатга ҳарбий хизматга вақтинча яроқсиз деб топиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Агар тиббий текширув натижасида озиқланишнинг пасайишига сабаб бўладиган касалликлар аниқланмаса, улар 13-модданинг «д» банди бўйича тиббий кўрикдан ўтказилади ва айрим чекланишлар билан ҳарбий хизматга яроқли (В тоифа), номзодлар ҲТМга киришга яроқли деб топилади (бундан ҲДҚ ҲТМ, МГ ҲТМ ва учувчилар таркибини тайёрлаш бўйича ҲТМ мустасно). Бўйи 160 см дан 164,9 см гача, вазни 50 кг дан 54,9 кг гача бўлган чақирилувчилар чекланган равишда ҳарбий хизматга яроқли деб топилиб, СЧРдаги хизматга олинади, ҲТМга кираётган номзодлар эса яроқсиз деб топилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
13-модданинг «д» бандига эндокрин бузилишсиз бўлган биринчи даражадаги алиментар семизлик киради, касалликлар жадвалининг II устунида назарда тутилган шахслар ҲТМга киришга яроқли (бундан ҲДҚ ҲТМ, МГ ҲТМ ва учувчилар таркибини тайёрлаш бўйича ҲТМ, хорижий давлатларнинг ҲТМ мустасно).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Келиб чиқиш сабаби бошқа бўлган семизликда ҳарбий хизмат ва ҳарбий мутахассислик бўйича хизматга яроқлилик асосий касалликнинг оғирлиги ва кечиши бўйича касалликлар жадвалининг тегишли моддалари бўйича аниқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Озиқланиш ҳолатини баҳолаш учун ТВИдан фойдаланилади, у қуйидаги ифода ёрдамида аниқланади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

ТВИ =

тана вазни (кг)

бўй ўлчамининг квадрати (м)

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бўй ва тана вазнининг меъёрдаги, ҳамда озиқланиш бузилишларидаги нисбати Ўзбекистон Республикаси Қуролли Кучларида тинчлик ва уруш даврида тиббий кўрикдан ўтказишни ташкил этиш ва амалга ошириш тартиби тўғрисидаги Низомнинг 6-иловасида келтирилган.
( 13-модда Ўзбекистон Республикаси Мудофаа вазирлигининг 2024 йил 18 декабрдаги 17-сон, Миллий гвардиясининг 2024 йил 5 декабрдаги 30-сон, Фавқулодда вазиятлар вазирлигининг 2024 йил 9 декабрдаги 26-сон, Давлат хавфсизлик хизматининг 2024 йил 15 декабрдаги 19-сон, Ички ишлар вазирлигининг 2024 йил 7 декабрдаги 45-ққ-сон ва Соғлиқни сақлаш вазирлигининг 2024 йил 11 декабрдаги 17-сонли қарори (рўйхат рақами 3147-2, 16.01.2025 й.) таҳририда — Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 16.01.2025 й., 10/25/3147-2/0035-сон)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
5-боб. Руҳий ва хулқ-атворнинг бузилишлари
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Модда

Касалликларнинг номланиши,
фаолиятнинг бузилиш даражаси

Касалликлар жадвалининг устунлари

I

II

III

IV

V

VI

14

Органик руҳий бузилишлар:

а) яққол ифодаланган турғун руҳий бузилишларда

F

F

F

F

F

F

б) мўътадил ифодаланган руҳий бузилишларда

E

Яроқсиз

C ёки E

(ЯТА)

E

Яроқсиз

E

в) кам ифодаланган, қисқа муддатли касаллик кўринишларида

E

Яроқсиз

C

E

Яроқсиз

E

г) бош миянинг ўткир касалликлар ва бош мия жароҳатидан кейинги турғун компенсация бўлган бузилишларда

E

Яроқсиз

C

C ёки E

(ЯТА)

Яроқсиз

E

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модда бош миянинг шикастланиши ва фаолиятининг бузилишидан (жароҳат, бош мия ўсмалари, энцефалит, менингит, асаб тизимнинг заҳми, ҳамда сенил ва пресенил психозлар, қон томир, дегенератив ва бош миянинг бошқа органик касаллик ва жароҳатлари) келиб чиққан психозлар, бошқа руҳий бузилишлар, шахс ва хулқ-атвор ўзгаришларини назарда тутади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бош миянинг органик касалликлари, жароҳатланиши, асаб тизимининг яллиғланиши ва зарарланиши туфайли даволанишлар (мурожаатлар) тиббий ҳужжатлар билан тасдиқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «а» бандига яққол ифодаланган турғун, узоқ муддат кечадиган психотик ҳолатлар, ҳамда турғун, ифодаланган ақлий-тафаккур бузилишлар ёки психоорганик кўринишдаги яққол ифодаланган шахс ўзгаришлари киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «б» бандига мўътадил ифодаланган астеник, аффектив, диссоциатив, когнитив, шахс ва бошқа бузилишлар, ҳамда ижобий кечадиган психотик ҳолатлар киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Шунингдек, бу бандга талвасали тутқаноқларнинг руҳий эквивалентлари, ҳамда ривожланиб борувчи руҳий бузилишлар киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «в» бандига бош миянинг ўткир органик касаллик ёки бош мия жароҳатлари туфайли келиб чиққан ўткинчи, қисқа муддатли психотик ва психотик бўлмаган бузилишлар соғайиши билан ёки марказий асаб тизимининг органик бузилишлари бўлмаган, кам ифодаланган астения ҳолатлари киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «г» бандига бош миянинг ўткир касаллик ёки бош мия жароҳатларидан сўнг, марказий асаб тизимининг органик зарарланиш аломатлари ва руҳий бузилишлар мавжуд бўлмаган, фақат айрим тарқалган органик белгилари билан, фаолият бузилишисиз кечадиган турғун компенсация (бир йилдан кам бўлмаган) бўлган касаллик кўринишлари киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Модда

Касалликларнинг номланиши,
фаолиятнинг бузилиш даражаси

Касалликлар жадвалининг устунлари

I

II

III

IV

V

VI

15

Эндоген психозлар: шизофрения, шизотипик бузилишлар, шизоаффектив, васвасали, ўткир ва ўткинчи психотик бузилишлар ва аффектив бузилишлар (кайфият бузилишлари):

F

F

F

F

F

F

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Шизофрения ташҳисини қўйишга эҳтиёткорлик билан ёндошиш лозим. Шизофрения касаллигига гумон бўлган ҳар бир ҳолатда, юқори малакали мутахассисларни жалб қилиб, албатта, стационарда текшириш лозим, чунки тажрибадан маълумки, кўпинча шахснинг якка тартибдаги хусусиятларга хос бўлган феъл ва хулқ-атворнинг бирон-бир касаллик жараёнига алоқаси бўлмаган баъзи белгилари шизофрения белгилари деб қайд қилинади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Шизофрения аломатларига, баъзан юқумли касаллик ва интоксикациялар туфайли келиб чиқадиган руҳий фаолиятнинг ўткинчи бузилишлари нотўғри киритилади, аслида, бу ҳолатлар юқумли касаллик ва интоксикация генезли психозларга тааллуқли ва касалликлар жадвалининг 16-моддаси бўйича кўрилади. Шунинг учун, ташҳис қўйишда хатоликларга йўл қўймаслик мақсадида, беморларнинг соматик ҳолати ва таҳлил текширувлар хулосасига катта эътибор бериш лозим. Агар шизофрения билан бошқа кўринишдаги руҳий бузилишларни (параноид ҳолатлар, шахснинг паранойял ривожланиши ва бошқалар) дифференциал ташҳислаш қийин бўлса, тиббий кўрикдан ўтказишда касалликлар жадвалининг тегишли моддаларини қўллаш лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Модда

Касалликларнинг номланиши,
фаолиятнинг бузилиш даражаси

Касалликлар жадвалининг устунлари

I

II

III

IV

V

VI

16

Симптоматик ва бошқа экзоген этиологияли руҳий бузилишлар:

а) яққол ифодаланган турғун руҳий бузилишларда

F

F

F

F

F

F

б) мўътадил ифодаланган узоқ давом этувчи ёки қайталанувчи касаллик кўринишларида

E

Яроқсиз

C ёки E

(ЯТА)

Е

Яроқсиз

E

в) кам ифодаланган узоқ муддатли астеник ҳолатда

E

Яроқсиз

B ёки C

(ЯТА)

C ёки E

(ЯТА)

Яроқсиз

E

г) соғайиш билан якунланган енгил, қисқа муддатли астеник ҳолатда

C

Яроқсиз

B

C

Яроқсиз

C

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модда интоксикацион (руҳиятга фаол таъсир этувчи моддаларни истеъмол қилишдан кейинги ҳолатлар бундан мустасно) ва юқумли касалликлар, ҳамда соматоген психозларни назарда тутади. Ушбу моддага РМ, ИНМ, ЎЗМ ва бошқалар таъсиридан келиб чиққан руҳий бузилишлар ҳам киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Текширув ва тиббий кўрикдан ўтказиш натижалари тўғрисидаги ҳужжатларда, руҳий бузилишнинг ривожланишига олиб келган касаллик кўрсатилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «а» бандига яққол ифодаланган клиник аломатлар билан ёки узоқ муддат кечувчи психотик ҳолатлар киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «б» бандига мўътадил ифодаланган клиник аломатлар билан кечувчи психотик ҳолатлар ёки патологик шахс ўзгаришларига олиб келувчи қайта ўтказилган психозлар киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «в» бандига марказий асаб тизимининг органик зарарланиш аломатлари бўлмаган юқумли касалликдан кейинги кам ифодаланган астеник ҳолатлар киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Руҳий фаолияти меъёр даражасида бутунлай тикланган ва марказий асаб тизимининг органик зарарланиш аломатлари бўлмаган шартнома бўйича ҳарбий хизматчиларнинг ҳарбий хизматга яроқлилик даражаси якка тартибда аниқланади, касалликлар жадвалининг V-устунида назарда тутилган шахслар ҳарбий хизматга яроқсиз деб топиладилар. Кам ифодаланган астеник ҳолатларда (токсикомания генезидан бўлмаган) шартнома бўйича ҳарбий хизматчиларга «в» банди бўйича касаллик туфайли таътилга муҳтожлик тўғрисида хулоса қабул қилиниши мумкин.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «г» бандига ўткир касаллик туфайли келиб чиққан, соғайиш билан тугалланган енгил ва қисқа муддатли (2-3 ҳафтагача) астения билан кечадиган руҳий бузилишлар киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бу бандга руҳий-асаб тизими ва ички аъзолар томонидан патологик ўзгаришлар бўлмаган, анамнезида моддада қайд этилган руҳий бузилишлар мавжуд бўлганлар киради. Бу руҳий бузилишларнинг асоратсиз якуни тиббий муассасада текширилиш билан тасдиқланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Модда

Касалликларнинг номланиши,
фаолиятнинг бузилиш даражаси

Касалликлар жадвалининг устунлари

I

II

III

IV

V

VI

17

Стресс билан боғлиқ невротик ва соматик шаклдаги бузилишлар:

а) яққол ифодаланган касаллик кўринишларида

F

F

F

F

F

F

б) мўътадил ифодаланган, узоқ давом этувчи ёки қайталанувчи касаллик кўринишларида

E

Яроқсиз

C ёки E

(ЯТА)

E

Яроқсиз

E

в) мўътадил ифодаланган, қисқа муддат кечувчи касаллик кўринишларида

E

Яроқсиз

B ёки C

(ЯТА)

C ёки E

(ЯТА)

Яроқсиз

E

г) соғайиш билан якунланган енгил, қисқа муддат кечувчи касаллик кўринишларида

C

Яроқсиз

B

C

Яроқсиз

C

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модда, реактив психозларни, невротик, диссоциатив ва соматик шаклдаги бузилишларни, психоген депрессив ҳолатлар ва реакцияларни, шахснинг невротик ривожланишини, сурункали реакциядан кейинги шахс ўзгаришларини, ҳамда жароҳатдан кейинги стресс бузилишларини назарда тутади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «а» бандига узоқ муддат давом этувчи ва оғир оқибатларга олиб келувчи реактив психозлар (реактив депрессия, реактив параноид, истерик кўринишдаги онг бузилиши ва бошқалар) киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «б» бандига даволаш ўтказилишига қарамасдан касаллик белгилари турғун ва узоқ муддат сақланиб, тиббий кўрикдан ўтаётган шахснинг хизмат мажбуриятларини бажаришга ҳалақит берадиган даражада ифодаланган қисқа муддатли ва ижобий кечувчи реактив психозлар, ҳамда юқори даражада қўзғалувчанлик ёки руҳий фаолликнинг пасайиши билан кечувчи неврозлар (тез-тез қайталанувчи истерик тутқаноқлар, астазия-абазия, фалажликлар, соқовлик, кўрлик ва бошқалар) киради. Эксперт хулосаси беморнинг бир ойдан кам бўлмаган муддатда стационарда даволаш самара бермаганда қабул қилинади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «в» бандига асосан ҳиссий-вегетатив бузилишлар билан кечадиган кам ифодаланган невротик ҳолатлар киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «г» бандига бирламчи пайдо бўлган, яхши даволанадиган ва соғайиш билан якунланган мослашувнинг кам ифодаланган қисқа муддатли бузилишлари киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Модда

Касалликларнинг номланиши,
фаолиятнинг бузилиш даражаси

Касалликлар жадвалининг устунлари

I

II

III

IV

V

VI

18

Шахс бузилишлари:

а) яққол ифодаланган, қайталанувчи ва узоқ давом этадиган декомпенсация ёки патологик реакцияларга мойил бўлган бузилишлар

F

F

F

F

F

F

б) мўътадил ифодаланган, турғун бўлмаган компенсация билан

E

Яроқсиз

C ёки E

(ЯТА)

E

Яроқсиз

E

в) турғун компенсация билан

E

Яроқсиз

B

C ёки E

(ЯТА)

Яроқсиз

E

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модда шахс бузилишлари, психопатиялар, шахснинг патологик ривожланиши, руҳий инфантилизмни (ҳамма шаклларини, касалликлар жадвалининг 88-моддада қайд этилган бундан мустасно) назарда тутади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Шахс ўзгаришларини ташҳислаш учун, синчковлик билан ва объектив йиғилган анамнез зарур, ҳамда руҳий касалликлар стационарида ўтказиладиган ҳар томонлама текширув лозим. Шартнома бўйича ҳарбий хизматчилар, ҲТМнинг курсантларини мазкур модда бўйича тиббий кўрикдан ўтказиш шахсий йиғма жилди, хизмат ва тиббий тавсифномалар ўрганилганидан сўнг амалга оширилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «а» бандига энг чуқур ва турғун касаллик кўринишларига эга бўлган узоқ муддатга меҳнат қобилияти йўқотадиган ва хизмат мажбуриятларини бажаришга ҳалақит берадиган, яққол ифодаланган, компенсация қилиб бўлмайдиган, ядро шаклидаги психопатиялар деб аталадиган шакллар ва шахснинг патологик ривожланишлари (паранойял, обсессив-фобик ва бошқалар) киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «б» бандига турғун, тўсатдан пайдо бўладиган ҳиссий-иродавий аффектив бузилишлар, реактив ҳолатларнинг осонлик билан ривожланиши, вегетатив асаб тизимининг турғунсизлиги аниқ намоён бўладиган мўътадил ифодаланган шахс бузилишларнинг шакллари, нотурғун компенсацияли психопатиялар ва шахснинг патологик ривожланиши, ҳамда турғун ва ифодаланган патологик реакцияларга мойил бўлган руҳий инфатилизм киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «в» бандига ҳиссий-иродавий ва бошқа кўринишлари турғун компенсацияланган шахс бузилишлари, шу жумладан шахснинг акцентуациялашган, транзитор шаклидаги ва руҳий инфантилизм киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Муайян бўлган ташқи зарарлар (инфекция, интоксикация, жароҳат ва бошқалар) билан сабабий боғлиқ бўлган психопатияга ўхшаш ҳолатлар, ҳамда майлнинг бузилишлари бўлган шахслар касалликлар жадвалида кўзда тутилган асаб-руҳий патологиясига тегишли нозологик шаклларга биноан тиббий кўрикдан ўтказилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Шахснинг бутун патологик тузилишидан келиб чиқмаган, мақсад қўйилган ҳулқ-атвор ҳатти-ҳаракатлари, интизомсизлик кўринишларини касалликнинг бузилиш аломатлари деб баҳолаб бўлмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Модда

Касалликларнинг номланиши,
фаолиятнинг бузилиш даражаси

Касалликлар жадвалининг устунлари

I

II

III

IV

V

VI

19

Руҳиятга фаол таъсир этувчи воситаларни истеъмол қилиш натижасида келиб чиққан руҳий ва хулқ-атворнинг бузилишлари:

а) яққол ва мўътадил ифодаланган турғун руҳий бузилишлар билан

F

F

F

F

F

F

б) кам ифодаланган руҳий бузилишлар билан ва (ёки) руҳий ва жисмоний соғлиққа аниқ зарар қиладиган асоратлар билан

E

Яроқсиз

C ёки E (ЯТА)

E

Яроқсиз

E

в) руҳий ва жисмоний саломатлигига таъсирот оқибатлари бўлмаган бир ёки кам маротабали руҳиятга фаол таъсир этувчи моддаларни истеъмол қилингандан сўнгги ҳолат

E

Яроқсиз

C ёки E (ЯТА)

E

Яроқсиз

E

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модда бир ёки бир нечта руҳиятга фаол таъсир этувчи моддаларни истеъмол қилиш натижасида келиб чиққан руҳий бузилишларни назарда тутади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «а» бандига яққол ва мўътадил ифодаланган шахс ўзгаришлари ва интеллект-хотира бузилишлари билан кечадиган сурункали алкогол психозлари, сурункали алкоголизм, гиёҳвандлик ва токсикомания киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «б» бандига қуйидагилар киради:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
кам ифодаланган шахс ўзгаришлари билан кечадиган ўткир алкогол психозлари, сурункали алкоголизм, гиёҳвандлик ва токсикомания;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
гиёҳванд ва заҳарли моддаларни ҳаддан ташқари истеъмол қилиш (қарамлик синдроми мавжуд бўлмаган, аниқ зарар қиладиган асоратлар билан кечадиган, руҳиятга фаол таъсир этуввчи моддаларни такрорий истеъмол қилиш ҳолатлари).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Сурункали алкоголизм (гиёҳвандлик) билан хасталанган шартнома бўйича ҳарбий хизматчиларда патологик шахс ўзгаришлари мавжудлигида ёки турғун соматик бузилишлар (жигар, меъда-ичак йўллари, юрак-қон томир тизими фаолиятининг бузилиши) аниқланганда, ҳамда стационарда такрорий махсус даволаш самарасиз ёки даволанишга нисбатан беморнинг муносабати салбий бўлганда, мазкур модданинг «б» банди бўйича ҳарбий хизматга яроқсизлик тўғрисида хулоса қабул қилинади. Бу ҳолда, хулоса мазкур модданинг «б» банди, ҳамда соматик бузилишларни назарда тутган касалликлар жадвалининг тегишли моддалари асосида қабул қилинади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Муддатли ҳарбий хизмат ҳарбий хизматчиларига ва СЧР хизматчиларига стационарда сурункали алкоголизм (босқичидан қатъий назар) ёки гиёҳвандлик ташҳиси қўйилганда, модданинг «б» банди билан тиббий кўрикдан ўтказиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Гиёҳванд (захарловчи) моддаларни истеъмоли туфайли руҳий ва жисмоний соғлиги томонидан асоратлар бўлмаган ўткир заҳарланишни ўтказган шарнома бўйича ҳарбий хизматчиларга нисбатдан чиқариладиган хулоса мазкур модданинг «в» банди асосида хизмат ва тиббий тавсифномаларни инобатга олган ҳолда чиқарилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Модда

Касалликларнинг номланиши,
фаолиятнинг бузилиш даражаси

Касалликлар жадвалининг устунлари

I

II

III

IV

V

VI

20

Ақлий қолоқлик (заифлик):

а) чуқур, оғир ва мўътадил даражада ифодаланган

F

Яроқсиз

Яроқсиз

F

б) енгил даражада ифодаланган

E

Яроқсиз

Яроқсиз

E

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «а» бандига чуқур, оғир ва мўътадил даражадаги ақлий қолоқликнинг ҳамма шакллари киради. Интеллектнинг яққол ва аниқ нуқсонлари мавжудлигида, касалликлар жадвалининг I-устунида назарда тутилган шахсларнинг ҳарбий хизматга яроқсизлик масаласи стационарда текширувларсиз ҳал қилиниши мумкин.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «б» бандига ақлий қолоқликнинг енгил даражаси киради. Ташҳис қўйишда, тафаккур ва интеллектнинг клиник ташҳис мезонлари экспериментал-психологик тадқиқот натижалари биргаликда етакчи аҳамиятга эга. Агар, ташҳис қўйишда шифокор текширувининг натижалари тавсифловчи маълумотларга мос келмаса, стационарда текширувдан ўтиш мажбурийдир. Ақлий ривожланишнинг психометрик коэффициент текшируви Д. Векслер усули ва Равен жадвали бўйича ўтказилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
6-боб. Асаб тизимининг касалликлари
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Модда

Касалликларнинг номланиши,

фаолиятнинг бузилиш даражаси

Касалликлар жадвалининг устунлари

I

II

III

IV

V

VI

21

Эпилепсия ва эпилептик тутқаноқлар:

а) бир йилда уч марта ва ундан кўп эпилептик тутқаноқлар бўлганда

F

F

F

F

F

F

б) анамнезда охирги 5 йил давомида бир марта, ёки бир йилда уч мартадан кам баъзида юз берадиган тутқаноқлар бўлганда

E

Яроқсиз

C ёки E (ЯТА)

E

Яроқсиз

E

в) анамнезда (5 йилдан кўп) муддат давомида бир марта, ёки клиник аломатларсиз кечадиган ЭЭГ натижалари бўйича аниқланган эпилептик шаклидаги фаоллик бўлганда

E

Яроқсиз

C

C ёки E (ЯТА)

Яроқсиз

E

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Эпилепсия — ўша заҳоти аниқланадиган қайсидир сабабларга кўра чақирилмайдиган, қайталанувчи (2 ва ундан кўп) эпилептик тутқаноқларни тавсифловчи ҳолат. Эпилептик тутқаноқ — бош мия нейронларидан аномал ёки ортиқча чақнаш туфайли пайдо бўлган клиник кўринишни ифодалайди. Клиник манзара тўсатдан пайдо бўладиган ва транзитор патологик феноменлар (бемор ёки уни кузатувчиси томонидан қайд этилган онг, ҳаракат, сезувчанлик, вегетатив ўзгаришлар, руҳий аломатлар) билан намоён бўлади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бу моддага спиртли ичимликлар истеъмолини тўхтатиш, бош мия жароҳатидан кейин шу заҳоти, ёки унинг эрта даврида (10 ҳафтагача) ривожланган, бош мия ўсмаларидан келиб чиқадиган, дори воситалари ёки бошқа кимёвий моддалар таъсирида, соматоген бўлган метаболик энцефалопатиялар, номувофиқ физик омиллар таъсирида келиб чиққан энцефалопатиялар, фебрил талвасалар билан боғлиқ тутқаноқлар кирмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Эпилепсиянинг клиник манзарасини таҳлил қилишда эпилептик тутқаноқларнинг дифференциал ташҳислаш лозим бўлади. Тутқаноқ мавжудлиги шифокор кузатуви орқали тасдиқланиши лозим, ҳамда эпилептик тутқаноқни тасдиқловчи бошқа тиббий ҳужжатлар ҳам эътиборга олиниши керак. Агар тутқаноқнинг ифодаланиши уни эпилепсия деб ҳисоблаш учун асос бўлса, эпилепсия тутқаноғи мавжудлигини тасдиқлаш учун гувоҳларнинг ёзма маълумотлари ҳам эътиборга олиниши мумкин. Бундай ҳолларда эпилептик тутқаноқ гувоҳларининг имзосини ҳақиқийлиги ҳарбий қисм командири томонидан ёзма равишда тасдиқланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Эпилептик ҳолатни (статусни) ўтказган шахслар стационарда тасдиқланган эпилепсия ташҳиси билан, эпилептик тутқаноқларнинг сонидан қатъий назар, мазкур модданинг «а» банди бўйича тиббий кўрикдан ўтказиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Тиббиёт муассасасининг ҳужжатлари билан олдин қўйилган эпилепсия ташҳиси тасдиқланган, аммо охирги беш йил давомида эпилептик тутқаноқ кузатилмаган бўлса, текширувдаги ЭЭГ натижаларидан қатъий назар, тиббий кўрикдан ўтказиш мазкур модданинг «в» банди бўйича амалга оширилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Талвасали тутқаноқларнинг руҳий эквивалентлари, ҳамда руҳиятнинг ривожланиб борувчи бузилишлари мавжудлигида, тиббий кўрикдан ўтказиш касалликлар жадвалининг 14-моддасининг «б» банди бўйича амалга оширилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Фақат оддий парциал эпилептик тутқаноқлар ёки уйқу вақтида ривожланадиган эпилептик тутқаноқлар билан намоён бўлган эпилепсияда тутқаноқларнинг сонидан қатъий назар, мазкур модданинг «б» банди бўйича тиббий кўрикдан ўтказилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ЭЭГ натижалари (чўққилар, ўткир тўлқинлар, чўққи-тўлқин мажмуасининг ҳамма турлари, кўплаб бирикишлар, фотопароксизимал реакция) асосида аниқланган, клиник аломатларсиз кечадиган эпилептик шаклдаги фаоллик мавжудлигида, мазкур модданинг «в» банди бўйича тиббий кўрикдан ўтказилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Эпилептик тутқаноқ мавжуд шахслар транспорт воситаларини бошқаришга, баландлик ва ҳаракатдаги механизмларда, сув ҳамда олов олдида ишлашга яроқсиз.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Модда

Касалликларнинг номланиши,
фаолиятнинг бузилиш даражаси

Касалликлар жадвалининг устунлари

I

II

III

IV

V

VI

22

Марказий асаб тизимининг яллиғланишлари, миелинсизланувчи касалликлари ва уларнинг оқибатлари:

а) фаолиятнинг яққол ифодаланган бузилишлари билан

F

F

F

F

F

F

б) фаолиятнинг мўътадил ифодаланган бузилишлари билан

E

Яроқсиз

C ёки E

(ЯТА)

E

Яроқсиз

E

в) фаолиятнинг кам ифодаланган бузилишлари билан

E

Яроқсиз

B ёки C

(ЯТА)

C ёки E

(ЯТА)

Яроқсиз

E

г) фаолият бузилишисиз, объектив аломатлар мавжудлигида

C

Яроқсиз

B

B

Яроқли

C

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модда марказий асаб тизимининг юқумли ва паразитар касалликларини, бош ва орқа миянинг умумий юқумли касалликларда, ўткир хамда сурункали интоксикацияларда зарарланишини, марказий асаб тизимининг миелинсизланувчи касалликларини назарда тутади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «а» бандига ифодаланган клиник кўринишлар билан кечадиган марказий асаб тизимининг чуқур фалаж ёки парезлари, ифодаланган иккиламчи паркинсонизм, ифодаланган кенг тарқалган гиперкинезлар, тез-тез содир бўладиган (йил давомида 3 ва ундан кўп) эпилептик тутқаноқлар, атаксия тарзидаги бузилишлар, гидроцефалия, бош суяк ички босимининг ошиши билан кечадиган асаб тизимининг касалликлари киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Тарқалган склероз билан ҳасталанган шахслар, фаолиятнинг бузилиш даражасидан қатъий назар, мазкур модданинг «а» банди бўйича тиббий кўрикдан ўтказиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «б» бандига марказий асаб тизими фаолиятининг бузилиш даражаси бўйича ҳарбий хизматни ўташ имкониятини чеклайдиган, аммо уни батамом йўқотмайдиган касалликларнинг қолдиқ аломатлари ва асоратлари (мушаклар кучини камайиши шаклидаги мўътадил ифодаланган гемипарез билан кечадиган энцефалитнинг қолдиқ аломатлари, клиник манзараси мўътадил ифодаланган мушак тонусининг кучайиши, бош суяги ичи босимининг ошиши билан кечадиган гидроцефалия) киради, ҳамда тез-тез (йилда 2 ва ундан кўп) ва узоқ муддатли (4 ойдан кам бўлмаган) декомпенсация даврлари билан кечадиган касаллик бузилишлари (ҳарбий хизматчиларда — стационарда даволанганларида, касаллик туфайли таътилда бўлганларида ёки хизмат мажбуриятларини бажаришидан тўлиқ озод қилинганларида) киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «в» бандига фаолиятнинг кам ифодаланган бузилишлари, алоҳида органик белгилар билан ўзаро уйғунликда бўлган даволаш самара бермаган вегетатив-томир бархулоса бўлмаганлиги ва астеноневротик кўринишлар билан кечадиган марказий асаб тизими зарарланишининг асоратлари ва қолдиқ аломатлари киради. Аҳвол яхшиланганда ва ҳарбий хизмат мажбуриятларини ижро этиш қобилияти тикланганда, тиббий кўрикдан ўтказиш мазкур модданинг «г» банди бўйича амалга оширилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «г» бандига кам ифодаланган астеник синдром, вегетатив-томир бархулоса бўлмаганлиги ва ҳаракат, сезувчанлик, мувофиқлаштириш ва асаб тизимининг бошқа фаолиятларини бузилишисиз кечадиган алоҳида тарқалган органик белгилар мавжуд бўлган марказий асаб тизими зарарланишининг асоратлари ва қолдиқ аломатлари киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур моддада кўрсатилган бузилишлар мавжудлиги тиббий ҳужжатлар, иш жойи, ўқиш ёки хизмат жойидан ушбу бузилишларнинг меҳнат қобилиятига ёки ҳарбий хизмат мажбуриятларини ижро этишга таъсири тўғрисидаги тавсифномалардан олинган маълумотлар билан тасдиқланиши лозим, ташҳис эса клиник ва махсус текширувларнинг натижалари асосида тасдиқланиши лозим. Бу ҳолда чақирилувчиларнинг ҳарбий хизматга яроқлилик тўғрисидаги хулоса стационар шароитида текширувдан сўнг чиқарилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бош суяги ички босимининг ифодаланганлигини баҳолашда касалликнинг клиник кўринишлари (бош оғриши, қусиш, кўз ҳаракатларидаги бузилишлар, когнитив бузилишлар, одимлашни бузилиши, чаноқ аъзолари фаолиятининг бузилиши), люмбал пункция орқали аниқланган орқа мия ликворининг босими, кўз тубида димланиш аломатлари, кўрув нерви дискининг иккиламчи атрофияси, КТ (МРТ) маълумотлари асосида гидроцефалия мавжудлиги ҳисобга олинади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бош миянинг органик зарарланиши, юқумли касаллик ёки интоксикациядан сўнг юзага келган ҳиссий-иродавий ёки интеллект-ҳотира бузилишлари мавжудлигида тиббий кўрикдан ўтказиш касалликлар жадвалининг 14-моддаси бўйича амалга оширилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бош мия қоринчалари тизимининг кенгайиши КТ (МРТ) маълумотларига кўра баҳоланади. Олдинги шохлар максимал кенглигининг, пешона суяклари ички пластинкалараро масофасига нисбати шу сатҳда 0,5 см дан ортиқ бўлганда (0,4 дан кам — меъёрда, 0,4-0,5 — чегара кўрсаткичи, 0,5 дан ортиқ бўлса — гидроцефалия), Эванс индекси (олдинги шохлар кенглигининг, чакка суяклар ички деворлараро максимал масофасига нисбати) 26 дан ортиқ, III-қоринча индекси (20 ёшгача — 3,0 дан юқори, 50 ёшгача — 3,9 дан юқори, 50 ёш ва ундан катталарда — 4,5 дан ортиқ) гидроцефалия аломатлари деб ҳисобланади. Перивентрикуляр шишнинг мавжудлиги КТ (перивентрикуляр оқ модда зичлигининг камайиши), МРТ (Т2 — тасвирда юқори интенсивдаги сигнал) маълумотларига кўра баҳоланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бош суяги ички босимини ошиш синдромининг яққол ифодаланган клиник кўриниш мезонлари деб қуйидагилар ҳисобланади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
бошдаги оғриқ, қусиш, кўз ҳаракатларидаги бузилишлари, когнитив бузилишлар, юришнинг бузилишлари, чаноқ аъзолари фаолиятининг бузилишлари, кўз нерви дискларнинг димланиши ёки кўрув нервлари дискларининг иккиламчи атрофияси мавжудлиги, люмбал пункцияда ликворнинг босими сув устунининг 300 ммдан юқорлиги; паравентрикуляр шиш.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бош суяги ички босимини ошиш синдромининг мўътадил ифодаланган клиник кўриниш мезонлари деб қуйидалар ҳисобланади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
бошдаги оғриқ, кўз тубида димланишнинг бошланғич аломатлари мавжудлиги; люмбал пункцияда ликворнинг босими сув устунининг 200 ммдан юқорилиги.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Модда

Касалликларнинг номланиши,
фаолиятнинг бузилиш даражаси

Касалликлар жадвалининг устунлари

I

II

III

IV

V

VI

23

Кўпроқ марказий асаб тизимини зарарловчи тизимли атрофиялар, экстрапирамидал,
асаб тизимининг бошқа дегенератив касалликлари, асаб-мушак синапси ва мушак касалликлари, болаларнинг церебрал фалажи, асаб тизимининг туғма аномалиялари (ривожланиш нуқсонлари), бош ва орқа миянинг ўсмалари:

а) фаолиятнинг яққол ифодаланган бузилишлари билан ёки кечишининг тез ривожланиб борувчи

F

F

F

F

F

F

б) фаолиятнинг мўътадил ифодаланган бузилишлари билан ёки кечишининг секин ривожланиши

E

Яроқсиз

C ёки E (ЯТА)

E

Яроқсиз

E

в) фаолиятнинг кам ифодаланган бузилишлари билан

E

Яроқсиз

B ёки C (ЯТА)

C ёки E (ЯТА)

Яроқсиз

E

г) фаолият бузилишисиз, объектив аломатлар мавжудлигида

Чақирилувчилар E.

Ҳарбий хизматчилар C

Яроқсиз

B

B ёки C (ЯТА)

Яроқли.

ҲҲБ, АЙП операторликка, қутқарувчиликка яроқсиз

C

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модда бош мия церебрал дегенерациялари, Паркинсон касаллиги, экстрапирамидал тизимнинг (эссенциал титраш ҳам киради) бошқа касалликлари, пир-пир учиши (де ла Туретта синдроми — тиббий кўрикдан ўтказиш шифокор-психиатрлар ҳамкорлигида амалга оширилади) билан кечадиган касалликлар, орқа мия дегенерациялари, бош ва орқа мия ўсмалари, болалар церебрал фалажи, туғма аномалиялар (ривожланиш нуқсонлари), асаб-мушак бирикмалари ва мушак касалликлари, ҳамда марказий асаб тизимининг бошқа касалликларини (гидроцефалия, бош мия кисталари ва бошқалар) кўзда тутади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «а» бандига оғир туғма аномалиялар (ривожланиш нуқсонлари) ва асаб тизимининг касалликлари, тез ривожланиб борувчи ёки фаолиятнинг яққол ифодаланган бузилишлари (спрингомиелия, енбош амиотрофик склероз, миастения, амиотрофиялар (асаб, орқа мия), атаксиянинг ирсий шакллари, флюктация ва дискенизия мажуд бўлган Паркинсон касаллиги, паркинсонизмнинг бошқа шакллари (кўп тизимли атрофия, ривожланиб борувчи ядро усти фалажи, кортико-базал дегенерациялар), де ла Туретта синдроми, болалар церебрал фалажи, миотониялар, миопатиялар, миодистрофиялар ва бошқалар) билан кечадиган касалликлар, бош ва орқа мияларнинг хавфсиз ўсмалари киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бу бандга езишнинг қўпол бузилишлари билан кечадиган эссенциал титрашлар (тиббий кўрикдан ўтаётган шахс езувини ўқиб бўлмайди, имзони қўя олмайди), ўзига–ўзи хизмат қила олмайди (тугмаларини қадай олмайди, пойафзал ипларини боғлай олмайди, овқатлана олмайди ва бошқалар) ҳамда чизма тестлар бажаришда (спиралограммалар, параллел чизиқлар чизишда ва бошқалар) ифодаланган ўзгаришлар билан кечадиган ҳолатлар киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «б» бандига секин кечадиган (узоқ вақт мобайнида) аломатларни (мушакларни енгил атрофияси ва сезувчанликни кам ифодаланган бузилиши билан кечадиган спрингомиелия) кўпайиб бориши билан тавсифланадиган касалликлар ҳамда даволаш самара бўлган Паркинсон касаллигининг бошланғич босқичлари киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «в» бандига объектив аломатлари кам даражада ифодаланганлиги ёки касаллик аломатлари узоқ муддатда бир ҳолатда сақланганлиги билан кечадиган, секин ривожланиб борувчи асаб тизимининг касалликлари киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «г» бандига хизмат мажбуриятларини ижро этишга монелик қилмайдиган эссенциал титраш ҳамда фаолият бузилишисиз кечадиган гидроцефалия, туғма бош ва орқа мия кисталари киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Марказий асаб тизими фаолиятининг бузилишисиз бўлган туғма ягона бош ва орқа мия кисталари мавжудлигида СЧРга қабул қилинаётган фуқаро ва муддатли ҳарбий хизматчилар чекланган равишда ҳарбий хизматга яроқли деб топилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бош ва орқа мия хавфсиз ўсмаларини тўлиқ олиб ташланган ва радиожарроҳлик даволашдан кейинги ҳолатларда касалликлар жадвалининг I-, II-, VI-устунларида назарда тутилган шахсларга нисбатан хулоса мазкур модданинг «а» банди, шартнома бўйича ҳарбий хизматчиларга нисбатан эса, фаолиятнинг бузилиш даражасига кўра, мазкур модданинг «а», «б» ёки «в» бандлари бўйича чиқарилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Клиник аломатлари билан кечадиган гипофизнинг кичик аденомаси мавжуд бўлганда тиббий кўрикдан ўтказиш касалликлар жадвали 13-моддасининг «а», «б» ёки «в» бандлари бўйича амалга оширилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Модда

Касалликларнинг номланиши,
фаолиятнинг бузилиш даражаси

Касалликлар жадвалининг устунлари

I

II

III

IV

V

VI

24

Бош ва орқа миялар томирларининг касалликлари

а) фаолиятининг яққол ифодаланган бузилиши билан кечадиган инсультнинг асоратлари, дисциркулятор энцефалопатиясининг III-босқичи

F

F

F

F

F

F

б) инсультнинг тиклана оладиган неврологик дефицити, бош миянинг транзитор ишемиялари, дисциркулятор энцефалопатиянинг II-босқичи

E

Яроқсиз

В ёки E (ЯТА)

E

Яроқсиз

E

в) тез-тез хушидан кетишлар, мигреннинг узоқ муддатли ва кўп марталик ҳуружлари, дисцирулятор энцефалопатиянинг I-босқичи

E

Яроқсиз

B ёки C (ЯТА)

C ёки E (ЯТА)

Яроқсиз

E

г) миянинг қон айланиши етишмовчилиги бошланғич аломатлари

E

Яроқсиз

B

C

Яроқли.

ҲҲБ, АЙП операторликка, қутқарувчиликка яроқсиз

E

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модда бош мия тўр пардаси ости, мия ичи ва бош суяги ичи қон қуйилишлари, миянинг инфаркти, мия қон айланишининг ўтиб кетувчи бузилишлари, дисциркулятор энцефалопатиялар (бош мия сурункали ишемияси), шунингдек бош ва орқа мия томир зарарланишларини ҳам кўзда тутади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «а» бандига қуйидагилар киради:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
фаолиятининг бузилиш даражасидан қатъий назар, такрорланган инсультлар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
бош мия ва (ёки) орқа мия қон айланишининг ўткир бузилиши оқибатида келиб чиққан асаб тизими фаолиятининг яққол ифодаланган турғун йўқотилишлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
дисциркулятор энцефалопатиянинг III-босқичи (3 та ва ундан ортиқ синдромларнинг мавжудлиги — псевдобульбар, пирамидли, мияча, сезувчанликнинг бузилиши, экстрапирамидал, ўзлигини англаш қобилиятини бузилиши, овознинг йўқолиши, эпилепсия, чаноқ аъзолари фаолиятининг бузилиши ва бошқалар).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «б» бандига қуйидагилар киради:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
тикланадиган неврологик танқислиги билан кечадиган инсульт;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
дисциркулятор энцефалопатиянинг II-босқичи (асаб аломатларининг мажмуаси турғун, тавсифи мўътадил ифодаланган иккитадан кам бўлмаган неврологик синдромларни шаклланиши билан — псевдобульбар, пирамидли, мияча, сезувчанликнинг бузилиши, экстрапирамидал, мўътадил ифодаланган когнитив бузилишлар, астеноневротик ва бошқалар). Кўрсатилган аломатларнинг мавжудлиги, ҳарбий хизмат мажбуриятларини ижро этиш қобилиятини пасайишига олиб келиши лозим;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
стационарда текшириш ва даволашни талаб этадиган бош мия қон айланишининг ўтиб кетувчи бузилишлари (миянинг транзитор ишемиялари, бош миянинг гипертоник кризлари);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ҳарбий хизмат мажбуриятларини ижро этиш қобилиятини пасайишига олиб келадиган сезувчанликнинг турғун бузилишлари ёки оёқ-қўлларнинг енгил парезлари кўринишидаги орқа мия қон айланиши бузилишининг асоратлари.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ўтказилаетган даволаниш самара берган ва ҳарбий хизмат мажбуриятларини ижро этиш қобилияти мавжуд бўлган офицерлар таркибидаги шахслар чекланган равишда ҳарбий хизматга яроқли деб топиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «в» бандига қуйидагилар киради:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
тарқоқ органик аломатлар кўринишидаги дисциркулятор энцефалопатиянинг I-босқичи, енгил ёки мўътадил ифодаланган когнитив бузилишлар, астеноневроз синдроми (ҳиссиетнинг турғунсизлиги, тез жаҳл чиқиши, хотиранинг сусайиши, бош оғриши, бош айланиши, уйқунинг бузилиши, қулоқда шовқиннинг мавжудлиги ва бошқалар);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
клиник кўринишларисиз кечадиган умумий ва (ёки) ички уйқу артерияларининг 70 фоиз ва ундан ортиқ стенозланиши ёки уларнинг окклюзияси;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
стационарда даволанишни талаб этадиган тез-тез (ойига 1 марта ва ундан ортиқ) ва узоқ муддат (сутка давомида ва ундан ортиқ) ҳуружлар билан кечадиган мигреннинг турли шакллари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
тиббий ҳужжатлар билан тасдиқланган оддий ва талвасали ҳушидан кетишлар билан кечадиган тез-тез қайталанадиган (ойига 1 марта ва ундан ортиқ) кризлари мавжуд бўлган вегетатив-томир дистония.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «г» бандига қуйидагилар киради:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
вегетатив-томир ўзгарувчанлик аломатлари, астеноневротик кўринишлар билан кечадиган алоҳида когнитив фаолиятларнинг (диққат, бошқарув қобилияти) енгил пасайиши кўринишда кечадиган бош мия қон айланиши етишмовчилигининг бошланғич кўринишлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
клиник кўринишларисиз кечадиган умумий ва (ёки) ички уйқу артериялари 30 дан 69 фоизгача стенозланиши;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
кам ҳуружлар билан бўлган мигреннинг турли шакллари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
кам сонли кризлар билан кечадиган вегетатив-томир дистониялари.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳушидан кетишга мойил бўлган шахслар чуқурлаштирилган текширувлардан ўтиши ва даволаниши лозим. Вегетатив асаб тизимининг бузилишлари билан кечадиган бошқа касалликлар аниқланмаганда, фақат шу ҳолатларда вегетатив-томир дистония мавжудлиги тасдиқланади. Бошқа касаллик ёки бузилишлар (юқумли касаллик, жароҳат, интоксикация ва бошқалар) туфайли ҳушидан кетишлар мавжудлигида, тиббий кўрикдан ўтказиш касалликлар жадвалининг тегишли моддалари бўйича амалга оширилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳушидан кетишга мойил бўлган шахслар автоулов воситаларини бошқариш, баландликларда ишлаш, ҳаракатдаги механизмлар, сув ва олов енида ишлашга яроқсиз ҳисобланадилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ўтиб кетадиган бош мия қон айланишининг бузилишини ўтказган офицерлар таркибидаги шахсларга нисбатан касалликлар жадвалининг 28-моддаси бўйича хизмат мажбуриятларини бажаришидан озод қилиш ёки касаллик туфайли таътил бериш тўғрисидаги хулоса чиқарилиши мумкин, оддий аскарлар ва сержантлар таркибидаги шартнома бўйича ҳарбий хизматчилар эса, мазкур модданинг «б» банди бўйича тиббий кўрикдан ўтказиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Тўсатдан (жароҳат туфайли бўлмаган) бўлган бош суякнинг ички қон қуйилишидан кейин, касалликлар жадвалининг I-, II-, VI-устунларида назарда тутилган шахсларга нисбатан «а» банд, шартнома бўйича ҳарбий хизматчиларга эса, фаолиятнинг бузилиши даражасига кўра «а», «б» ёки «в» бандлари асосида хулоса чиқарилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бош мия (орқа мия) қон айланишнинг ўткир бузилишлари ва (ёки) эпилептик синдромига сабаб бўлган бош ва орқа мия аневризмалари ва томир малформацияларида (шу жумладан резидуал), агар жарроҳлик (шу жумладан радиожарроҳлик) йўли билан даволаш имконияти бўлмаган ёки улардан бош тортилган ҳолатларда эса, бош мия қон айланиш ва фаолият бузилишининг қолдиқ аломатлари ифодаланганлик даражасидан қатъий назар, тиббий кўрикдан ўтказиш мазкур модданинг «а» банди бўйича амалга оширилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бош ва орқа мия аневризмалари, томир малформациялари ва бошқа бош ва орқа мия томирларнинг зарарланиши ёки бош ва орқа мия томир зарарланишлари бўйича жароҳлик, томир ичи ва радиожарроҳлик йўли билан даволанишдан кейин, касалликлар жадвалининг I-, II-, VI-устунларида назарда тутилган шахсларга нисбатан «а» банди, касалликлар жадвалининг III-, IV-устунларида назарда шахсларга нисбатан эса, даволаш ҳажми, амалиётдан кейинги бош суякнинг нуқсон майдони ва фаолият бузилишларининг тикланиш жадаллигига бўйича «а», «б» ёки «в» бандлари асосида хулоса чиқарилади. Бош суякнинг нуқсонлари мавжудлигида, касалликлар жадвали 82-моддасининг тегишли бандлари қўланилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Аломатларсиз бўлган артериал аневризмалар ва артеровеноз мальформацияларда тиббий кўрикдан ўтказиш мазкур модданинг «в» банди бўйича амалга оширилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бош мия қон томир етишмовчилиги ва дисциркулятор энцефалопатияларнинг бошланғич кўринишлари ташҳисини қўйишда қуйидаги мезонларини қўллаш лозим:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
этиологик омиллардан бирини мавжудлигида (бош мия томирлар атеросклерози, артериал гипертензия, қандли диабет, гиперхолестеринемия, гипергомоцистеинемия, юрак касалликлари (юрак ишемик касаллиги, ревматик зарарланишлар, юрак ритмларининг бузилиши ва бошқалар), қон касалликлари, жароҳат, юқумли ва тизимли касалликлардан келиб чиққан бош мия томирларининг зарарланиши, қон томир ривожланишининг аномалиялари, умуртқа поғонаси бўйин бўлимининг патологияси, бош мия жароҳатлари ва бошқалар).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
бош мия фаолиятининг бузилишини акс этувчи шикоятларнинг мавжудлиги;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
бош миянинг органик зарарланишини клиник аломатлар мавжудлиги;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
цереброваскуляр ўзаннинг зарарланишини аломатлар мавжудлиги;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
МРТ ёки КТ маълумотларига кўра, бош мия моддаси тузилишидаги ўзгариш аломатлар мавжудлиги.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Учтадан кам бўлмаган мезонлар ҳамда қўшимча текширувда аниқланган хавф омиллари ва ўзгаришлар билан кечадиган клиник аломатларининг шаклланиши, сабабий-оқибат боғлиқлиги мавжуд бўлганда ташҳис қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Модда

Касалликларнинг номланиши,
фаолиятнинг бузилиш даражаси

Касалликлар жадвалининг устунлари

I

II

III

IV

V

VI

25

Бош ва орқа мия жароҳатланишлари ва уларнинг оқибатлари. Ташқи таъсир омилларидан бўлган марказий асаб тизимининг зарарланиш оқибатлари:

а) фаолиятнинг яққол ифодаланган бузилиши билан

F

F

F

F

F

F

б) фаолиятнинг мўътадил ифодаланган бузилиши билан

E

Яроқсиз

C ёки E
(ЯТА)

E

Яроқсиз

E

в) фаолиятнинг кам ифодаланган бузилиши билан

E

Яроқсиз

B ёки C
(ЯТА)

C ёки E
(ЯТА)

Яроқсиз

E

г) фаолияти бузилишисиз, объектив аломатлар мавжудлигида

C

Яроқсиз

B

C

Яроқсиз

C

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модда бош ёки орқа мияларда жароҳат туфайли келиб чиққан марказий асаб тизимининг ўзгаришлари ва унинг фаолиятида бузилишлар мавжудлиги, марказий асаб тизимининг жароҳат, шунингдек портлашнинг ҳаво тўлқини ва бошқа ташқи омилларнинг таъсири туфайли зарарланишнинг асоратларини назарда тутади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «а» бандига қуйидагилар киради:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
бош ва орқа мияларнинг фаолиятларидаги оғир бузилишлар билан кечадиган жароҳат оқибатлари (чаноқ аъзоларининг фаолиятларини бузилиши, турғун фалаж ёки чуқур парез ва бошқаларга олиб келадиган миянинг лат ейиши ва қисилиши);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
пўстлоқ қатламининг фаолиятидаги бузилишлар билан кечадиган мия моддасининг жароҳат оқибатлари (афазия, агнозия, апраксия ва бошқалар);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
жароҳатдан кейинги гидроцефалия, ифодаланган клиник аломатлар билан кечадиган бош суяк ички босимининг ошиш синдроми билан кечадиган арахноидал ва порэнцефалик кисталари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
тез-тез (йилига 3 ва ундан кўп) эпилептик шаклдаги тутқаноқлар билан кечадиган жароҳат оқибатлари.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «б» бандига бош ва орқа мия жароҳатларининг оқибатлари киради (агар улардан келиб чиққан ўчоқли аломатлар ва фаолиятнинг бузилишлари «а» бандида назарда тутилган ифодаланганлик даражасига етмаган ҳолатлар бўлганда):
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
қўл ёки оёқ фаолиятининг мўътадил даражада чекловчи парезлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
юришда мувозанат сақлашнинг бузилиши, нистагм, сезувчанлик бузилишлари шаклида бўлган мўътадил ифодаланган мияча бузилишлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
бош ички босимининг ошиш синдроми, мўътадил ифодаланган клиник аломатлари билан кечадиган жароҳатдан кейинги гидроцефалия, арахноидал ва проэнцефалик кисталари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
камдан-кам (йилига 3 тадан кам) бўладиган эпилептик шаклдаги тутқаноқлар билан кечадиган жароҳат оқибатлари.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «в» бандига бош ички босимининг ошиш синдромисиз кечаётган бош ва орқа мияларнинг жароҳатдан кейинги оқибатлари, жароҳатдан кейинги гидроцефалия, арахноидал ва порэнцефалик кисталари киради, уларга неврологик статусда турғун астеник кўринишлар ва вегетатив-томир ўзгарувчанлик билан бирга қўшилиб кечадиган тарқоқ органик белгилар (бош мия нервлари фаолиятининг асимметрияси, анизорефлексия, сезувчанликнинг енгил бузилишлари ва бошқалар), шунингдек органик зарарланиш аломатларисиз ва фаолияти бузилишсиз бўлган бош суягининг аввалги ботган синиқлари ҳам киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Даволаш натижасида касаллик кўринишларида ижобий ўзгаришлар кузатилмаса, шунингдек узоқ муддатли ва такрорланган декомпенсацияларда касалликлар жадвалининг I-, VI-устунларида назарда тутилган шахсларга нисбатан мазкур модданинг «б» банди қўлланилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Аҳволи яхшиланганда, касаллик кўринишлари компенсация бўлганда ва ҳарбий хизмат мажбуриятларини ижро этиш қобилияти тикланганида, тиббий кўрикдан ўтказиш мазкур модданинг «г» банди бўйича амалга оширилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «г» бандига бош ёки орқа мияларнинг жароҳатларидан кейинги оқибатлари киради, уларда асаб тизимининг ҳаракат, сезувчанлик ва мувофиқлаштириш фаолиятларининг бузилишисиз кечадиган алоҳида тарқоқ органик белгилари, вегетатив-томир ўзгарувчанлик ва астенизациянинг кам ифодаланган аломатлари мавжуд бўлиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Анамнезда охирги 3 йил мобайнида (тиббий ҳужжатлар билан тасдиқланган) бош суяк-мия жароҳатлари қайд этилган бўлса, касалликлар жадвалининг I-, VI-устунларида назарда тутилган шахсларга нисбатан, хулоса мазкур модданинг «г» банди бўйича чиқарилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бош миянинг жароҳатидан келиб чиққан ҳиссий-иродавий ёки интеллект-хотира бузилишлари мавжудлигида касалликлар жадвалининг 14-моддаси бўйича тиббий кўрикдан ўтказилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Марказий асаб тизимини ташқи муҳит омилларидан (радиация, паст ва юқори ҳарорат, еруғлик, ҳаво ёки сувнинг юқори ва паст босими, бошқа ташқи сабабларга кўра) зарарланиш оқибатлари мавжудлигида, тиббий кўрикдан ўтказиш фаолиятнинг бузилиш даражасига кўра мазкур модданинг «а», «б», «в» ёки «г» бандлари бўйича амалга оширилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бош суягининг шикастланиши ва нуқсонлари мавжудлигида, ушбу моддадан ташқари касалликлар жадвали 82-моддасининг тегишли бандлари қўлланилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бош ёки орқа мияларнинг ўткир жароҳатини ўтказган шахсларни тиббий кўрикдан ўтказилиши, касалликлар жадвалининг 28-моддаси бўйича амалга оширилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Модда

Касалликларнинг номланиши,
фаолиятнинг бузилиш даражаси

Касалликлар жадвалининг устунлари

I

II

III

IV

V

VI

26

Периферик асаб тизимининг касалликлари:

а) фаолиятнинг яққол ифодаланган бузилиши билан

F

F

F

F

F

F

б) фаолиятнинг мўътадил ифодаланган бузилиши билан

E

Яроқсиз

C ёки E

(ЯТА)

E

Яроқсиз

E

в) фаолиятнинг кам ифодаланган бузилиши билан

E

Яроқсиз

B ёки C

(ЯТА)

C

Яроқсиз

E

г) фаолияти бузилишсиз, объектив аломатлари мавжудлигида

C

Яроқсиз

А

B

Яроқли.

ҲҲБ, АЙП операторликка, қутқарувчиликка яроқсиз

C

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модда бош мия нервлари (II ва VIII-жуфтлик нервлари бундан мустасно), орқа мия нервлари, боғлам ва тутамларининг касалликлари, бирламчи ва иккиламчи зарарланишларини кўзда тутади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «а» бандига қуйидагилар киради:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ҳаракат, сезувчанлик ва трофик ифодаланган бузилишлар (касалликлар жадвалининг 27-моддаси «а» банди изоҳларида келтирилган) билан биргаликда кечадиган яллиғланиш ва интоксикациядан келиб чиққан полиневропатия, плексопатия, периферик нервлардаги ўсмаларнинг оқибатлари (асаб тизимида касаллик бошланишидан 6 ой ва ундан ортиқ сақланиб қолган асаб касаллигининг аломатлари);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
турғун оғриқ синдроми, ҳаракат ва вегетатив-трофик бузилишлар билан биргаликда кечадиган ҳамда узлуксиз узоқ муддат (4 ой ва ундан кўп) стационар ва амбулатор шароитларда даволанишни талаб этадиган, тез-тез (йилда 2 ва ундан ортиқ) рецидив бўладиган ва узоқ муддат давом этувчи радикулопатиялар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
даволаш самарасиз бўлган уч шохли нервнинг оғир шаклдаги невральгиялар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «б» бандига қуйидагилар киради:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
мўътадил ифодаланган асосий фаолиятнинг бузилиши билан кечадиган периферик нерв ва тугунларнинг касалликлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
стационар ва амбулатор шароитларда 2-3 ой давомида узлуксиз даволашни талаб қиладиган сурункали рецидивли радикулопатия, плексопатия ва невропатиялар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ўтказилган даволаш натижасида касаллик кўринишларида ижобий ўзгаришлар бўлмаганида, сурункали, тез-тез рецидивли (йилда 3 ва ундан ортиқ) касаллик шакллари билан хасталанган офицерлар таркибидаги шахслар ҳарбий хизматга яроқсиз деб топиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «в» бандига қуйидагилар киради:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ҳаракат, сезувчанлик ва трофик бузилишларининг кучайиши майлсиз кечадиган кам ҳуружли периферик нерв ва тугунларнинг рецидивли касалликлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
фаолиятнинг кам ифодаланган бузилиш билан кечадиган, аввал ўтказилган ҳуруждан келиб чиққан кам ифодаланган қолдиқ аломатлари.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «г» бандига кам ифодаланган рефлектор ва (ёки) сезувчанлик бузилишлари, оёқ-қўллар фаолиятини бузмайдиган ва тикланишга майл бўладиган катта бўлмаган атрофиялар ёки мушаклар кучининг зафлашиши кўринишидаги периферик нерв касалликларининг қолдиқ аломатлари киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Модда

Касалликларнинг номланиши,
фаолиятнинг бузилиш даражаси

Касалликлар жадвалининг устунлари

I

II

III

IV

V

VI

27

Периферик нервлар жароҳатлари ва уларнинг оқибатлари

а) фаолиятнинг яққол ифодаланган бузилиши билан

F

F

F

F

F

F

б) фаолиятнинг мўътадил ифодаланган бузилиши билан

E

Яроқсиз

C ёки E

(ЯТА)

Е

Яроқсиз

E

в) фаолиятнинг кам ифодаланган бузилиши билан

E

Яроқсиз

B ёки C

(ЯТА)

C ёки E (ЯТА)

Яроқсиз

E

г) фаолияти бузилишсиз, объектив аломатлари мавжудлигида

C

Яроқсиз

А

В

Яроқли

C

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «а» бандига ифодаланган ва турғун ҳаракат, сезувчанлик, трофик бузилишлари (яққол ифодаланган бир томонлама кечадиган мушаклар атрофияси — елкада 4 смдан ортиқ, билакда — 3 смдан ортиқ, сонда — 8 смдан ортиқ, болдирда — 6 смдан ортиқ; сурункали трофик, етоқ яралар ва бошқалар) мавжуд бўлган нерв тола ва тугунлардаги жароҳат ёки ярадорликнинг оқибатлари, шунингдек ифодаланган оғриқ синдроми билан кечадиган шикастланишнинг оқибатлари киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «б» бандига нерв ва тугунларнинг шикастланишдан кейинги оқибатлари киради, уларда мушакларнинг гуруҳи ёки алоҳида мушакнинг парезидан келиб чиқадиган қўл-оёқнинг асосий фаолиятини мўътадил ифодаланган бузилиши, юз нервининг асосий дастаси ёки унинг йирик шохларини шикастланганидан келиб чиққан мимик мушакларининг фалажи киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «в» бандига нерв ёки тугунларнинг шикастлангандан кейинги оқибатлари киради, уларда қўл ёки оёқ фаолиятининг кам ифодаланган (битта тирсак ёки билак нерви шикастланиши, унда панжанинг ейилиш кучининг заифлашиши ва унинг ортга флексиясининг чекланиши ва бошқалар) бузилиши киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «г» бандига фаолияти тўлиқ тикланган нервларнинг шикастланишдан кейинги оқибатлари киради, шунингдек амалда қўл ёки оёқнинг фаолиятини чекламайдиган шикастланган нерв таъмиланишида бўлган мушаклардаги кучнинг кам даражада заифлашиши ёки кам ифодаланган рефлектор ва (ёки) сезувчанлик бузилишлари шаклидаги енгил қолдиқ аломатлари киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Модда

Касалликларнинг номланиши,
фаолиятнинг бузилиш даражаси

Касалликлар жадвалининг устунлари

I

II

III

IV

V

VI

28

Ўткир касаллик, сурункали касалликнинг ҳуружидан, жароҳат ва жарроҳлик йўли билан даволанишдан кейинги марказий ва периферик асаб тизимлари фаолиятининг вақтинча бузилишлари

D

Яроқсиз

D

D

D

D

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур моддада асаб тизимининг ўткир юқумли, паразитар ва бошқа касалликлар, интоксикацияли зарарланиш ва жароҳатланиш, шунингдек бош ёки орқа мияларнинг ўткир томир касалликлардан кейинги ҳолатлар кўзда тутилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Даволаш тугаган, астеник ҳолатга ўтиш билан якунланган ва орқа мия суюқлиги меъёрлашганидан сўнг, ўткир сероз менингит, кана энцефалитининг менингиал шакли, менингококк касаллигининг умумий зарарланган шакллари (менингит, менингоэнцефалит, менингококкцемия), полирадикулоневропатияларнинг аралаш шакллари ва бошқаларни ўтказгандан кейин, ҳарбий хизматчига ҲТК касаллик туфайли таътил бериш ёки хизмат мажбуриятларини бажаришдан озод қилиш лозимлиги тўғрисида хулоса чиқаради. Менингококкли менингитда орқа мия суюқлиги меъёрлашганлик мезони бўлиб, цитознинг 50 ҳужайрадан кам, шу жумладан лимфоцитларнинг 75 ва ундан кўпроқ фоизгача камайиши ҳисобланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бош суяк-мия ёки умуртқа-орқа мия жароҳатларини ўтказган ҳарбий хизматчиларни тиббий кўрикдан ўтказишда, касаллик туфайли таътил бериш ёки хизмат мажбуриятларини бажаришдан озод қилиш лозимлиги тўғрисида хулоса чиқарилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Чақирув участкаларида қайд этилаётган, муддатли ҳарбий ва муқобил хизматга чақирилаётган, СЧРга қабул қилинаётган, шарнома бўйича ҳарбий хизмат, ҲТМга ўқишга кираётган фуқаролар менингит еҳуд менингоэнцефалит ўтказган, даволанишни тамомлаганига 12 ойдан кам муддат бўлганда, ҳарбий хизматга вақтинча яроқсиз деб топиладилар. Ушбу шахсларда резидуал аломатлар мавжуд бўлмаганда, касалликлар жадвали 22-моддасининг «г» банди бўйича тиббий кўрикдан ўтказиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Чақирув участкаларида қайд этилаётган, муддатли ҳарбий ва муқобил хизматга чақирилаётган, СЧРга қабул қилинаётган, шарнома бўйича ҳарбий хизмат, ҲТМга ўқишга кираётган фуқаролар ўткир бош суяк-мия ёки умуртқа-орқа мия жароҳатдан кейинги ҳолатда, жароҳатнинг оғирлик даражаси ва фаолиятининг бузилиши ифодаланганлигидан қатъий назар, 12 ойдан кам бўлмаган муддатда ҳарбий хизматга вақтинча яроқсиз деб топиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Чақирув участкаларида қайд этилаётган, муддатли ҳарбий ва муқобил хизматга чақирилаётган, СЧРга қабул қилинаётган, шарнома бўйича ҳарбий хизмат, ҲТМга ўқишга кираётган фуқаролар, периферик нерв касалликлари ёки жароҳатларидан кейин, касаллик ёки жароҳатнинг оғирлик даражаси, жароҳатланган нерв таъминланадиган қўл-оёқ (аъзолар) фаолиятининг бузилиши ифодаланганлигидан қатъий назар, 12 ойдан кам бўлмаган муддатда ҳарбий хизматга вақтинча яроқсиз деб топиладилар. Рефлектор ва (ёки) сезувчанлик бузилишлар ёки жароҳатланган нерв билан таъминланадиган мушакларнинг заифлиги кузатилмаса, ушбу шахслар касалликлар жадвали 26-, 27-моддаларининг «г» банди асосида тиббий кўрикдан ўтказиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Асаб тизими фаолиятининг тикланиши ёки астения ҳолати билан якунланган биринчи марта бош мия қон айланишининг ўткир бузилишини ўтказган офицерлар таркибидаги шахсларга касаллик туфайли таътил бериш лозимлиги тўғрисида хулоса чиқарилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
7-боб. Кўриш аъзоси ва ёрдамчи аъзоларининг касалликлари
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Модда

Касалликларнинг номланиши,

фаолиятнинг бузилиш даражаси

Касалликлар жадвалининг устунлари

I

II

III

IV

V

VI

29

Қовоқларнинг касалликлари ва шикастланишларининг оқибатлари

а) иккала кўз қовоқлари жойлашувининг яққол ифодаланган етишмовчиликлари (птоздан ташқари)

F

F

F

F

F

F

б) иккала кўз юқори қовоқларининг турғун яққол ифодаланган тушиши ёки битта кўз қовоғи жойлашувининг бошқа яққол ифодаланган етишмовчиликлари ёки иккала кўзда мўътадил ифодаланган, даволаниши қийин бўлган сурункали ярали блефаритлар

E

Яроқсиз

C ёки E (ЯТА)

E

Яроқсиз

E

в) битта кўз юқори қовоғининг яққол ифодаланган турғун тушиши ёки жарроҳлик йўли билан даволашга кўрсатма бўлмаган битта кўз қовоғи жойлашувининг бошқа мўътадил ифодаланган етишмовчиликлари

E

Яроқсиз

B

C ёки E (ЯТА)

Яроқсиз

E

г) самарали даволанадиган кам ҳуружли сурункали ўртача ёки кам ифодаланган блефаритлар

C

Яроқсиз

B

B ёки C (ЯТА)

Яроқсиз

C

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Қовоқлар жойлашувининг турли етишмовчиликларида (битиши, ичкарига, ташқарига қайрилиши, ҳақиқий птоз, лагофтальм) кўзнинг кўриш ва ҳаракат фаолиятининг бузилиш даражаси ҳам ҳисобга олинади. Жарроҳлик йўли билан даволашдан ижобий натижа кутилган ҳолатларда, эксперт хулосаcи қабул қилинишига қадар жарроҳлик амалиёти ўтказилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «а» бандига қуйидагилар киради:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
кўз ҳаракатининг яққол ифодаланган чегараланиши ёки кўришга ҳалақит берадиган қовоқларнинг ўзаро ёки кўз олмаси билан битишиб қолиши;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
кўзнинг таъсирланишига сабаб бўлган қовоқларни ичкарига қайрилиши ёки киприкларни кўз олмасига қараб ўсиши;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
шох пардани ёпилишига тўсқинлик қиладиган қовоқларни ташқарига қайрилиши, чандиқ туфайли уларнинг шаклини бузилиши ёки қовоқлар туришининг етишмовчилиги (птоздан ташқари);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
турғун лагофтальм.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур моданинг «б» ва «в» бандларига туғма ёки орттирилган тавсифдаги ҳақиқий птоз киради, унда юқори қовоқ билан қорачиқнинг ярмидан кўп қисми беркилган бўлади (пешона мушаклари зўриқтирилмаганда). Чақирув участкаларида қайд этишда фақароларда бундай птоз бўлганида жарроҳлик йўли билан даволаниш тавсия этилади. Агар жарроҳлик йўли билан даволанишдан бош тортсалар, мазкур модданинг «б» ва «в» бандлари бўйича хулоса чиқарилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Чандиқли ўзгаришлар бўлган ва қовоқ четлари яққол ифодаланган киприк тўкилиши билан кечадиган яққол ифодаланган ярали блефаритлар мавжудлигида тиббий кўрикдан ўтказиш мазкур модданинг «в» банди асосида амалга оширилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «г» бандига даволаш самара берадиган кам ҳуружлар билан кечадиган ўртача ёки кам ифодаланган сурункали блефаритлар киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Алоҳида тангачалар ва қовоқ четларини кам ифодаланган қизариши билан кечадиган оддий блефарит ҲТМга киришга қарши кўрсатма бўла олмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Модда

Касалликларнинг номланиши,
фаолиятнинг бузилиш даражаси

Касалликлар жадвалининг устунлари

I

II

III

IV

V

VI

30

Конъюнктива, кўз ёши йўллари, кўз косасининг касалликлари, жароҳатлар вакуйишларининг оқибатлари:

а) стационарда муваффақиятсиз даволанишдан кейин ёки даволаб бўлмайдиган

E

Яроқсиз

C ёки E
(ЯТА)

C ёки E
(ЯТА)

Яроқсиз

E

б) даволаб бўладиган

C

Яроқсиз

B

B ёки C
(ЯТА)

Яроқли.

ҲҲБ, АЙП операторликка, қутқарувчиликка яроқсиз

C

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «а» бандига қуйидагилар киради:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
тез-тез қайталанувчи, йилда икки мартадан ортиқ ҳуружлар бўладиган, стационарда даволаниш самара бермаган шиллиқ қавати ости тўқималарининг гипертрофияси ва яққол ифодаланган инфильтрация билан кечадиган сурункали конъюктивитлар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
бир неча маротаба стационарда жарроҳлик йўли билан даволаниш самара бермаган кўз ёши йўлларининг касалликлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
конъюнктиванинг трахоматоз зарарланиши.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Кўз фаолиятининг турғун бузилишлари бўлган трахоманинг турли асоратларида, ушбу бузилишларни кўзда тутувчи моддаларга асосан (касалликлар жадвалининг 29-моддаси бўйича — қовоқлар фаолиятининг бузилишларида; мазкур модда бўйича — кўз ёш йўллари, 31-моддаси бўйича — мугуз парда фаолиятларнинг бузилишлари, 36-моддаси бўйича — кўриш ўткирлигини пасайиши) хулоса қабул қилинади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «б» бандига даволаш самара берадиган кам ҳуружлар билан кечадиган мўътадил ёки кам ифодаланган сурункали конъюнктивитлар киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Чақирув участкаларида қайд этилаётган, муддатли ҳарбий ва муқобил хизматга чақирилаётган, СЧРга қабул қилинаётган, шарнома бўйича ҳарбий хизмат кираётган фуқароларга даволаниш тайинланади, ҳарбий хизматга вақтинча яроқсизлик тўғрисида хулоса касалликлар жадвалининг 37-моддасига кўра фақат касалликни стационарда даволаниш учун бир ойдан кам бўлмаган муддат талаб қилинган ҳолатларда қабул қилинади. Даволаш самара берганда ва ҳуруж давридан ташқари бўлган сурункали шаклларидаги конъюнктива касалликлари мавжудлигида, ушбу шахслар чекланган равишда ҳарбий хизматга яроқли деб топиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ягона фолликулалар мавжуд бўлган фолликуляр конъюнктивит, қовоқларнинг бурчак ва юқори қисмлари конъюнктивасининг бахмалга ўхшаш майинлиги, трахомадан келиб чиқмаган конъюнктиванинг алоҳида майда юзаки чандиқлари ҳамда трахомадан келиб чиққан конъюнктива ва шох пардадаги бошқа ўзгаришлар бўлмаган силлиқ чандиқлар, йил давомида трахоматоз жараёнининг рецидивсиз кечиши ҲТМга кириш учун қарши кўрсатма бўла олмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Баҳорги катар билан ҳасталанган жадвалининг II-устунида назарда тутилган шахслар яроқсиз, касалликлар жадвалининг бошқа устунларида назарда тутилган шахсларни яроқлилиги эса, касалликнинг ифодаланганлик даражаси, касаллик кечишининг оғирлиги ва даволашни самарадорлигига кўра якка тартибда аниқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
II-III-даражали ҳақиқий қанотсимон парда (птеригиум) ҲТМга кириш, ҲДҚ ва уларга тенглаштирилган қисмларда хизмат қилиш, махсус иншоотларда хизмат қилиш, РМ, ИНМ, ЎЗМлар билан ишлашга қарши кўрсатма бўлади. Чақирув участкаларида қайд этилаётган, муддатли ҳарбий ва муқобил хизматга чақирилаётган, СЧРга қабул қилинаётган, шарнома бўйича ҳарбий хизматга кираётган фуқаролар ривожланиб борувчи ҳақиқий қанотсимон парда билан чекланган равишда ҳарбий хизматга яроқли деб топиладилар. Самарали бўлмаган жарроҳлик амалиётидан сўнг, қанотсимон парданинг ўсиш рецидивларида, хулоса мазкур модданинг «а» банди асосида қабул қилинади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Касалликлар жадвалининг III-, IV-устунларида назарда тутилган шахслар жарроҳлик йўли билан даволанишдан бош тортсалар, айрим чекланишлар билан ҳарбий хизматга яроқли деб топиладилар. Чақирилувчи ва муддатли ҳарбий хизмат ҳарбий хизматчиларда кўз еш-бурун найининг стриктураси ёки кўз еши қопчасининг атрезияси мавжудлигида мазкур модданинг «а» банди бўйича тиббий кўрикдан ўтказиладилар, кўз еши йўлларининг даволашга мансуб бўлган бошқа касалликлари мавжудлигида эса, улар даволанишлари лозим. Дакриоцистит мавжудлигида дакриоцисториностомия ўтказилади, кўз еши қопчасининг экстирпацияси қилинмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ҲТМга кираётган шахсларнинг кўз еш аппарати ўзгаришсиз бўлиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Модда

Касалликларнинг номланиши,
фаолиятнинг бузилиш даражаси

Касалликлар жадвалининг устунлари

I

II

III

IV

V

VI

31

Кўзнинг шиллиқ пардаси, шох пардаси, томирли пардаси, гавҳари, шишасимон танаси, тўр пардаси, кўрув нервининг касалликлари, жароҳатлар ва куйишларининг якунлари:

а) яққол ифодаланган, ривожланиб борувчи кўриш фаолияти пасайиши билан ёки икала кўзда тез-тез такрорланадиган ҳуружлар билан

F

F

F

F

F

F

б) худди шу ҳолат битта кўзда ёки иккала кўзда мўътадил ифодаланган

E

Яроқсиз

C ёки E

(ЯТА)

E

Яроқсиз

E

в) битта кўзда, ривожланмаётган, мўътадил ифодаланган, кам такрорланадиган ҳуружлар билан

C

Яроқсиз

B ёки C

(ЯТА)

B ёки C

(ЯТА)

Яроқсиз

C

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модда сурункали, даволаниши мураккаб бўлган ёки даволанмайдиган касалликлар, жароҳат ва куйишларнинг оқибатларини назарда тутади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Касаллик жараёни тугалланган ёки кам ҳуружли (йилда 2 мартадан кам бўлган) жараёни ривожланишисиз бўлган ҳолларда, шунингдек тўқималар кўчириб ўтқазилганда, ҳарбий хизматчиларнинг ҳарбий хизматга яроқлилик тоифаси кўзлар фаолиятининг бузилишларига кўра, касалликлар жадвалининг тегишли моддалари асосида аниқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Кўз ва унинг қўшимча аппаратининг ўсмалари мавжудлигида, уларнинг тавсифи бўйича тиббий кўрикдан ўтказиш касалликлар жадвалининг 8-ёки 10-моддалари бўйича амалга оширилади. Кўз фаолиятининг бузилишга олиб келмайдиган хавфсиз ўсмалар ҳарбий хизмат ёки ҲТМга киришларига монелик қилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «а» бандига қуйидагилар киради:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
консерватив ёки жарроҳлик йўли билан даволаш самарасиз бўлган ва кўриш фаолиятининг ривожланиб борадиган пасайиши билан кечадиган касалликлар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
бир ёки иккала кўзда кератопротезлашдан сўнгги ҳолатлар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
кўз фаолиятидан қатъий назар тапеторетинал абиотрофиялар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Қоронғуга адаптация (гемерлопия) бузилиши ҳамкорликда кечадиган пигмент билан ёки усиз тўр парданинг пигментли дегенерацияси икки марталик соатлик адаптометрия ўтказиши билан тасдиқланиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Касалликлар жадвалининг III — V-устунлари асосида хулоса, шартнома бўйича ҳарбий хизматчиларга кўриш майдонининг турғун торайиши пастдан ва ташқи (вертикал ва горизонтал меридианлар) тарафидан ўрнатилган нуқтадан белгиланган сатҳгача чиқарилади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
иккала кўзда 30 градусдан кам бўлса — «а» банди, бир кўзда эса «б» банди бўйича;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
иккала кўзда 30 градусдан 45 градусгача бўлса — «б», бир кўзда эса — «в» банди бўйича.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «б» бандига қуйидагилар киради:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
стационарда ташҳис қўйилган ва кўз ичи босимини ошиши билан кечадиган сурункали увеит ва увеопатиялар, кератоглобус ва кератоконус;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
иккала кўздаги афакия ва артиафакия;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
кўз фаолиятининг ривожланиб борадиган пасайиши билан кечадиган дегенератив-дистрофик ўзгаришлар (тўр парда четларининг дегенерацияси, кўп сонли хориоретинал ўчоқлар, ортқи стафилома ва бошқалар) мавжудлиги;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
яллиғланиш ёки дистрофик ўзгаришлар чақирмайдиган кўз ичидаги ет жисм.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бир кўзнинг афакиясида шартнома бўйича ҳарбий хизматчиларни тиббий кўрикдан ўтказиш, мазкур модданинг «в» банди бўйича амалга оширилади, касалликлар жадвалининг I-, II-, VI-устунларида назарда тутиладиган шахслар эса, мазкур модданинг «б» банди асосида тиббий кўрикдан ўтказиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Кўз ичида ет жисмлар мавжуд бўлган барча ҳолатларда, шартнома бўйича ҳарбий хизматчиларнинг ҳарбий хизматга яроқлилик тоифаси тўғрисидаги масала, яраланганидан сўнг 3 ойдан эрта бўлмаган муддатда ҳал қилинади. Кўз фаолияти яхши сақлаб қолинган, яллиғланиш аломатлар ва металлозга хос белгилар мавжуд бўлмаганда, юқори матндаги шахслар айрим чекланишлар билан ҳарбий хизматга яроқли деб топиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Кўрув нервининг атрофиясида ҳарбий хизматга яроқлилик тоифасини аниқланиши кўз фаолиятидан келиб чиқади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Периферик хориоретинал дистрофиялар ва тўр парданинг тўсиқ лазерли коагуляция ўтказган парда кўчмасдан йиртилиши мавжуд бўлган шахсларни тиббий кўрикдан ўтказиш, жарроҳлик амалиёти ўтказилганидан 6 ойдан эрта бўлмаган муддатда амалга оширилади. Ҳарбий хизматга яроқлилик тўғрисидаги хулоса, тиббий кўрикдан ўтказиш вақтидаги кўриш фаолиятининг даражасига кўра, касалликлар жадвалидаги 36-модда бўйича чиқарилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бир ёки иккала кўздаги афакия ва артиафакиялари мавжудлигида, шартнома бўйича ҳарбий хизматчиларни ҳарбий хизматга яроқлилик тоифаси, кўзнинг амалда кўтара оладиган коррекцияси билан кўриш ўткирлигига кўра, касалликлар жадвалининг 36-моддаси бўйича аниқланади. Интраокуляр коррекцияси билан ҲТМга кираётган номзодлар, ҲТМга киришга яроқсиз деб топиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Гавҳарнинг жойдан чиқиши ва қисман чиқиши афакия деб баҳоланади. Бир кўздаги афакия, икки томонлама деб баҳоланади, агар иккинчи кўздаги кўриш ўткирлигининг пасайиши 0,4 ва ундан паст бўлиб кечадиган гавҳарнинг хиралашиши мавжудлигида (жумла тугамаган).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Фақат зич еруғлик берадиган чироқ ёрдамида ўтказилган текширувда гавҳарда аниқланадиган, кўриш ўткирлигини пасайтирмайдиган ранглар жилоси, камалак товланиши, тошчалар, доначалар ва пуфакчалар, шунингдек гавҳарнинг олдинги пардасида туғма пигмент йиғилганлиги, мазкур моддани қўллашга асос бўла олмайди ҳамда ҳарбий хизматни ўташ ва ҲТМга киришга монелик қила олмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бир ёки икки кўздаги мутлоқ марказий ва атрофдаги турғун скотомалар мавжудлигида, тиббий кўрикдан ўтказилаетган шахсларнинг ҳарбий хизматга яроқлилик тоифаси, кўз фаолиятининг ҳолатига кўра, касалликлар жадвалининг тегишли моддалари асосида аниқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Захм туфайли келиб чиққан паренхиматозли кератит билан хасталанган шахсларни тиббий кўрикдан ўтказиш, касалликлар жадвали 6-моддасининг «б» банди бўйича амалга оширилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Модда

Касалликларнинг номланиши,
фаолиятнинг бузилиш даражаси

Касалликлар жадвалининг устунлари

I

II

III

IV

V

VI

32

Тўр парданинг кўчиши:

а) иккала кўзда жароҳат туфайли олинмаган

F

F

F

F

F

F

б) иккала кўзда жароҳат туфайли олинган

E

Яроқсиз

C ёки E

(ЯТА)

E

Яроқсиз

E

в) келиб чиқиш сабабидан қатъий назар битта кўзда

E

Яроқсиз

B ёки C

(ЯТА)

C ёки E

(ЯТА)

Яроқсиз

E

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «а» бандига иккала кўзида кўриш ўткирлигидан қатъий назар жароҳатдан келиб чиқмаган тўр парданинг кўчиш оқибатлари киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «а» бандига шунингдек, иккала кўзда кўз фаолиятининг тобора кескин пасайиши билан кечадиган жароҳатдан кейинги тўр пардани кўчишини такрорий жарроҳлик йўли билан даволаш муваффақиятсиз бўлган ҳолатлари киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «б» бандига яхши фаолиятга оид натижа билан якунланган жароҳатдан келиб чиққан иккала кўздаги тўр парда кўчишидаги жарроҳлик амалиётининг оқибатлари киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Иккала кўзда кўриш фаолиятини яхши сақланганлик шарти билан жароҳатдан келиб чиққан тўр парданинг кўчишини ўтказган офицерлар таркибидаги шахслар якка тартибда баҳолашда чекланган равишда ҳарбий хизматга яроқли деб топилишлари мумкин.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «в» бандига бир кўзда, турли этиологиядан келиб чиққан тўр парданинг кўчишидан кейинги оқибатлари киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бир кўзда кўриш фаолиятлари яхши сақланиб қолган жароҳатдан келиб чиқмаган тўр парданининг кўчиши рецидиви юзасидан жарроҳлик амалиётини ўтказган, касалликлар жадвалининг III-устунида назарда тутилган шахслар яроқлилик В тоифасига, IV-устунида назарда тутилган шахслар — С тоифасига тайинланади, ҲТМга кираётганлар — яроқсиз деб топиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Модда

Касалликларнинг номланиши,

фаолиятнинг бузилиш даражаси

Касалликлар жадвалининг устунлари

I

II

III

IV

V

VI

33

Глаукома:

а) иккала кўзда узоқ ўтиб кетган ва терминал босқичларида

F

F

F

F

F

F

б) бир кўзда узоқ ўтиб кетган ва иккала кўзда ривожланган босқичида

E

Яроқсиз

C ёки E

(ЯТА)

E

Яроқсиз

E

в) бир кўзда ривожланган босқичида

E

Яроқсиз

C

C ёки E

(ЯТА)

Яроқсиз

E

г) бошланғич босқичида, бир ёки иккала кўзда глаукома олди босқичида

E

Яроқсиз

B ёки C

(ЯТА)

С

Яроқсиз

E

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Глаукоманинг мавжудлиги стационарда зўриқтирувчи синамалар ва компьютер периметриясини қўллаган ҳолатда, тасдиқланиши лозим. Ҳарбий хизматга яроқлилик тоифаси даволанишдан (дори воситалари ва жарроҳлик йўли билан) сўнг, жараённинг бархулосалашиш даражаси ва кўз фаолиятини (кўриш ўткирлиги, кўриш майдони, марказ атрофдаги скотомаларни мавжудлиги, жумладан зўриқтирувчи синамалар ёрдамида), шунингдек кўрув нерви диски экскавациясининг ифодаланганлигини ва бошқаларни) ҳисобга олган ҳолда аниқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ушбу модда бўйича иккиламчи глаукомаси мавжуд шахслар ҳам тиббий кўрикдан ўтказиладилар.
Олдинги таҳрирга қаранг.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Модда

Касалликларнинг номланиши, фаолиятнинг бузилиш даражаси

Касалликлар жадвалининг устунлари

I

II

III

IV

V

VI

34

Кўз мушаклари касалликлари, кўзларнинг ҳамкор ҳаракатларининг бузилиши:

а) диплопия мавжудлигида, бинокуляр кўриш бўлмаганида, ғилайлик 15 градус ва ундан ортиқ

E

Яроқсиз

C ёки E

(ЯТА)

E

Яроқсиз

E

б) диплопия мавжудлигида, бинокуляр кўриш бўлмаганида, ғилайлик 10 градусдан 15 градусгача

E

Яроқсиз

C

C ёки E

(ЯТА)

Яроқсиз

E

в) диплопия бўлмаганида,

ғилайлик 10 градусдан кам,

бинокуляр кўриш бўлмаганда, нистагм ва кўзнинг бошқа ғайриихтиёрий ҳаракатларисиз

В

Яроқсиз

B

В

Яроқли.

ҲҲБ, АЙП операторликка, қутқарувчиликка яроқсиз

В

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «а» бандига кўзнинг мушаклари шикастланиши билан кўз косасининг жароҳатидан сўнгги турғун диплопия ҳамда 15 градус ва ундан ортиқ бўлган ғилайликнинг барча турлари киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Агар нистагм асаб тизим ёки вестибуляр аппаратни зарарлаш белгиларидан бири бўлганида, хулоса асосий касаллик бўйича қабул қилинади. Кўришнинг яққол пасайишида, хулоса касалликлар жадвалининг 36-моддаси ёки мазкур модданинг «в» банди бўйича қабул қилинади. Кўз олмаларининг четга буришдаги кўзни нистагмсимон титраши ҳарбий хизмат ва ҲТМга киришга тўсиқ бўла олмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «б» бандига диплопия билан кечаётган 10 градусдан 15 градусгача бўлган ғилайлик; бинокуляр кўриш бўлмаган 15 градусгача бўлган ҳамкор ғилайлик киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
15 градусгача бўлган ҳамкор ғилайликда ташхис бинокуляр кўриш текшируви (Фридманнинг рангли мосламаси ёки Кальф усулида зўраки ҳаракатни аниқлаш билан) билан тасдиқланиши лозим. Бинокуляр кўришнинг мавжудлиги, ҳамкор ғилайлик йўқлигини кўрсатади. Ғилайлик мавжуд бўлган ҳарбий хизматчилар бинокуляр кўришни талаб қиладиган лавозимларга тайинланмайдилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Иккала кўзда кўриш яхши бўлган альтернирловчи ғилайликда диплопия пайдо бўлиш эҳтимоли бўлганлиги сабабли, жарроҳлик амалиёти ўтказишидан сақланиш мақсадга мувофиқ бўлади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Чақирув участкаларида қайд этишда ҳамкор ғилайлик аниқланганда жарроҳлик амалиёти ўтказиш тавсия этилади. Муддатли ҳарбий ва муқобил хизматга чақирув вақти ва СЧРга қабул қилишда якуний хулоса қабул қилинади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Диплопиясиз бўлган ҳамкор, паралитик ғилайликлар ва бинокуляр кўришнинг бошқа бузилишларида, ҳарбий хизматга яроқлилик тоифаси кўз фаолиятига кўра, касалликлар жадвалининг тегишли моддалари асосида аниқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Чақирув участкаларида қайд этишда ҳамкорли ғилайлик аниқланганда жарроҳлик амалиёти ўтказиш тавсия этилади. Муддатли ҳарбий ва муқобил хизматга чақирув вақтида, СЧРга қабул қилишда якуний хулоса қабул қилинади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Диплопиясиз бўлган ҳамкорли ғилайлик, паралитик ғилайлигида ва бинокуляр кўришнинг бошқа бузилишларида ҳарбий хизматга яроқлилик тоифаси кўзнинг фаолиятига кўра касалликлар жадвалининг тегишли моддалари асосида аниқланади.
(34-модда Ўзбекистон Республикаси Мудофаа вазирлигининг 2024 йил 18 декабрдаги 17-сон, Миллий гвардиясининг 2024 йил 5 декабрдаги 30-сон, Фавқулодда вазиятлар вазирлигининг 2024 йил 9 декабрдаги 26-сон, Давлат хавфсизлик хизматининг 2024 йил 15 декабрдаги 19-сон, Ички ишлар вазирлигининг 2024 йил 7 декабрдаги 45-ққ-сон ва Соғлиқни сақлаш вазирлигининг 2024 йил 11 декабрдаги 17-сонли қарори (рўйхат рақами 3147-2, 16.01.2025 й.) таҳририда — Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 16.01.2025 й., 10/25/3147-2/0035-сон)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Модда

Касалликларнинг номланиши,

фаолиятнинг бузилиш даражаси

Касалликлар жадвалининг устунлари

I

II

III

IV

V

VI

35

Рефракция ва аккомодациянинг бузилишлари:

а) қайси кўзлигидан қатъий назар меридианлардан бирида 12,0 Д дан ортиқ бўлган миопия ёки гиперметропия ёхуд қайси кўзлигидан қатъий назар икки бош меридианлардаги рефракциянинг фарқи 5,0 Д дан ортиқ бўлган астигматизмнинг ҳар қандай тури

F

F

F

F

F

F

б) қайси кўзлигидан қатъий назар меридианлардан бирида 8,0 Д дан 12,0 Д (кирган ҳолда) гача бўлган миопия ёки гиперметропия

E

Яроқсиз

C

E

Яроқсиз

E

в) қайси кўзлигидан қатъий назар меридианлардан бирида 5,0 Д дан 8,0 Д (кирган ҳолда) гача бўлган миопия ёки гиперметропия ёхуд қайси кўзлигидан қатъий назар икки бош меридианлардаги рефракция фарқи 3,0 Д дан 5,0 Д (кирган ҳолда) гача бўлган астигматизмнинг ҳар қандай тури

E

Яроқсиз

B ёки C (ЯТА)

C

Яроқсиз

E

г) кайси кўзлигидан қатъий назар меридианлардан бирида 3,0 Д дан 5,0 Д (кирган ҳолда) гача бўлган миопия ёки гиперметропия ёхуд кайси кўзлигидан қатъий назар икки бош меридианлардаги рефракция фарқи 2,0 Д дан 3,0 Д (кирган ҳолда) гача бўлган астигматизмнинг ҳар қандай тури

C

Яроқсиз

B

B

Яроқли.

ҲҲБ, АЙП операторликка, қутқарувчиликка яроқсиз

C

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Рефракция аномалияларининг тури ва даражаси циклоплегия ҳолатида скиаскопия ёки рефрактометрия ёрдамида аниқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур моддада кўрсатилган рефракция аномалияларида, касалликлар жадвалининг III-устунида назарда тутилган шахсларга нисбатдан ҳарбий хизматга яроқлилик, якка тартибда баҳолаш кўзда тутилган ҳолда, ҳал қилувчи аҳамият бўлиб, кўриш ўткирлиги ҳисобланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Аккомодациянинг турғун спазмида, парез ёки фалажда, тиббий текширув шифокор-терапевт, шифокор-невролог ва зарурат бўлганда бошқа шифокор-мутахассислар иштирокида амалга оширилади. Агар аккомодациянинг турғун спазми, парез ёки фалаж асаб тизими, ички аъзолар касалликлари туфайли бўлса, тиббий кўрикдан ўтказиш асосий касаллик бўйича амалга оширилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Аккомодациянинг спазми — фаолиятга оид касаллик бўлиб ҳисобланади, бунда циклоплегияда аниқланган рефракция, циклоплегиягача бўлган маъқул салбий коррекцияловчи линзани кучидан заифроқдир.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Стационар шароитда даволаниш самарасиз бўлган бир ёки иккала кўзнинг аккомодация спазми ёки фалажида ҳарбий хизматга яроқлилик тоифаси, касалликлар жадвалининг 35- ёки 36-моддалари бўйича аниқланади, бунда бир неча маротаба ўтказилган циклоплегиялардан кейин, аввалги сатҳига қайтган, коррекция қилинган кўриш ўткирлиги ва аметропия даражасига кўра аниқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бир кўзда аккомодациянинг турғун фалажида ҳарбий хизматга яроқлилик тоифаси, кўзнинг фаолиятига кўра аниқланади. Аккомодациянинг спазм ёки фалажи ифодаланганлик даражасидан қатъий назар, ҲТМга киришга қарши кўрсатма бўлади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур моддада кўрсатилган рефракция аномалиялари мавжуд ҳолатларда офицерлар таркибидаги шахсларнинг яроқлилик тоифаси якка тартибда баҳоланиши кўзда тутилганда, коррекция қилинган кўриш ўткирлиги ҳарбий хизматга яроқлиликка тўсқинлик қилмаса, ҳал қилувчи аҳамият бўлиб, кўриш ўткирлиги ҳисобланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Модда

Касалликларнинг номланиши,

фаолиятнинг бузилиш даражаси

Касалликлар жадвалининг устунлари

I

II

III

IV

V

VI

36

Кўрлик, кўришнинг пасатлиги, ранг ажратиш аномалиялари:

а) кўз олмасининг йўқлиги ёки бир кўз кўрлиги ёки бир кўзда кўриш ўткирлиги 0,03 дан кам бошқа кўзда кўриш ўткирлиги 0,4 дан кам бўлганида ёки иккала кўз кўриш ўткирлигининг 0,3 дан камлиги

F

F

F

F

F

F

б) худди «а» банддаги каби, бошқа кўзда 0,4 ва ундан юқори, ёки бир кўзда кўриш ўткирлиги 0,3 бошқа кўзда кўриш 0,3 дан 0,03 гача бўлган

E

Яроқсиз

E

E

Яроқсиз

E

в) бир кўзда кўриш ўткирлиги 0,4 бошқа кўзда 0,03 дан 0,4 гача, ёки бир кўзда кўриш ўткирлиги 0,5 ва ундан юқори бошқа кўзда 0,04 — 0,1 бўлганда

E

Яроқсиз

C

C

Яроқсиз

E

г) ранг ажратиш аномалиялари, дихромазия, А ёки Б турдаги аномал трихромазия

C

Яроқсиз

B

B

Яроқли

C

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳарбий хизматга яроқлилик учун коррекция билан кўриш ўткирлиги бир кўзда 0,5 ва иккинчисида 0,1 дан кўп бўлиши лозим. Бахсли ҳолатларда кўриш ўткирлиги назорат текширувлар ёрдамида аниқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳарбий хизматчиларнинг ҳарбий хизматга яроқлилигини аниқлашда ҳар бир кўз учун ҳар қандай линзалар билан коррекция қилинган кўриш ўткирлиги ҳисобга олинади, шу жумладан комбинацияланган, ҳамда интраокуляр ёки контакт линзалар билан (линза таъсирини яхши ўтказган ҳолатда — суткада 20 соатдан кам бўлмаган, диплопия ва кўзнинг таъсирланиши йўқ, бинокуляр кўриш мавжудлигида).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Кўришни оддий сферик шишалар билан коррекция қилишда касалликлар жадвалининг барча устунларида назарда тутилган шахслар учун амалда чидамли бинокуляр коррекция билан кўриш ўткирлиги ҳисобга олинади, яъни яхши ва емон кўрадиган кўзлар учун шишалар кучининг фарқи, цилиндрли ёки комбинацияланган шишалар билан емон кўрадиган кўзда асосий икки меридианларда линза нур синдириш кучининг фарқи 2,0Д дан ортиқ бўлмаслиги лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Контакт линзалардан фойдаланадиган шахсларда кўриш ўткирлиги хизмат мажбуриятларини бажара олишларини таъминлайдиган оддий кўзойнаклар бўлиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ҲТМга кираётган шахсларда коррекцияланган кўриш ўткирлиги фақат миопия ёки миопиялик астигматизм (оддий ёки мураккаб) мавжуд бўлганда, шу жумладан қайд этилган рефракция чегарасининг сатҳдан ошмаган контактли линзалар бўлганда, кўриш ўткирлиги пасайишининг бошқа сабабларида эса (жумладан, гиперметропия, гиперметропик ва аралаш астигматизмда) — узоқни кўриш учун коррекция қилинмасдан аниқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
МГ ҲТМга кираётган шахсларда ҳар бир кўзда коррекциясиз кўриш ўткирлиги - узоқни кўриш учун 0,8 дан кам бўлмаслиги, яқин кўриш учун 1,0 бўлиши лозим, емон кўрадиган кўздаги миопия ёки энг кўп аметропия бўлган меридианда гиперметропия 1,0 Д дан кўп бўлмаслиги, ҳар қандай турдаги астигматизмда икки асосий меридианларда рефракциянинг фарқи 0,5 Д дан ошмаслиги лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ҲТМнинг танк қўмондонлик факультетларига (бўлимларига) кираётганларнинг ҳар бир кўзида коррекциясиз кўриш ўткирлиги — узоқни кўриш учун 0,6 дан, яқинни кўриш учун 0,8 дан кам бўлмаслиги лозим. Улар учун емон кўрадиган кўздаги миопия ёки энг кўп аметропия бўлган меридианда гиперметропия 2,0 Д дан кўп бўлмаслиги, ҳар қандай турдаги астигматизмда икки асосий меридианларда рефракциянинг фарқи 1,0 Д дан ошмаслиги лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ҲТМнинг муҳандис-қўмондонлик ва муҳандис, жумладан автоуловчилар, зенитчи — ракетачилар, кимё қуролидан муҳофаза факультетларига (бўлимларига) кираётганларнинг ҳар бир кўзда коррекциясиз кўриш ўткирлиги — узоқни кўриш учун 0,5 дан, яқинни кўриш учун 0,8 дан кам бўлмаслиги лозим. Улар учун емон кўрадиган кўзда миопия ёки энг кўп аметропия бўлган меридианда гиперметропия 2,0Д дан кўп бўлмаслиги, ҳар қандай турдаги астигматизмда икки асосий меридианларда рефракциянинг фарқи 1,0Д ошмаслиги лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Юқорида қайд этилмаган бошқа барча ҲТМнинг факультетларига (бўлимларига) кираётганларнинг ҳар бир кўзда коррекциясиз кўриш ўткирлиги — узоқни кўриш учун 0,4 дан, яқин учун 0,8 дан кам бўлмаслиги лозим. Бу ҲТМга кираётган номзодлар емон кўрадиган кўзида миопия ёки энг кўп аметропия бўлган меридианда гиперметропия 2,5 Д дан кўп бўлмаслиги, ҳар қандай турдаги астигматизмда икки асосий меридианларда рефракциянинг фарқи 1,0 Д ошмаслиги лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
МГ ҳарбий хизматчиларида ҳар иккала кўзида коррекциясиз кўриш ўткирлиги 0,7дан (65921-ҳарбий қисм учун — 0,8) кам бўлган, ҲДҚ ҳарбий хизматчиларда 0,6 кам бўлган ҳолатларда, касалликлар жадвалининг I-устуни бўйича тиббий кўрикдан ўтказилаетганлар айрим чекланишлар билан ҳарбий хизматга яроқли деб топилади, касалликлар жадвалининг III-, IV-устунлари бўйича эса — ҲДҚ ва уларга тенглаштирилган қисмларда хизматга яроқлилик якка тартибда аниқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳар қандай этиологиядан келиб чиққан кўз гавҳари хиралашганда, улар нафақат тирқишли лампа ёрдамида, балки кенгайтирилган қорачиқдан ўтаётган нур ёрдамида ва ен томондан еритиш билан ҳам аниқланган, кўриш ўткирлиги пасайиши билан кечаётган, фақатгина ривожланувчи кўз гавҳарнинг хиралашиши мавжуд бўлганда, касалликлар жадвалининг V-устунида назарда тутилган шахслар РМ ва ИНМлар билан ишлашга яроқсиз деб топиладилар ҳамда гавҳарнинг хиралашиши ўтиб кирувчи радиация таъсиридан келиб чиққан шаксиз асослари мавжуд ҳолатларда («нур катарактаси»нинг оддий манзарасида гавҳарнинг орқа қутби атрофида хиралашишлар жойлашади). Текширув вақтида фақат тирқишли лампа ёрдамида аниқланадиган, гавҳардаги рангли товланиш, камалак жилоси, тошчалар, доначалар ва вакуоллар деб аталмиш ўзгаришлар мавжудлигида, касалликлар жадвалининг V-устунида назарда тутилган шахсларни РМ ва ИНМ билан ишлашга яроқсиз деб топилишга асос бўлмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Биомикроскопия ёрдамида гавҳарнинг орқа қобиғи остида хиралашишлари аниқланган РМ ва ИНМ билан ишлаетган шахслар ҳисобга олиниши лозим. Гавҳар хиралашишининг ривожланишини ишончли аломатлари (уларнинг сони ва ўлчамларини ифодаланган кўпайиши) мавжудлигида, РМ ва ИНМ билан ишлашга яроқсиз деб хулоса чиқарилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
РМ ва ИНМ билан боғлиқ бўлган ишга қабул қилинаётган (тайинланаетган) шахсларнинг гавҳарида хиралашиш мавжуд бўлганда, улар яроқсиз деб топиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Кўриш ўткирлигини пасайишига олиб келмайдиган гавҳарнинг олдинги қобиғида туғма пигмент мавжудлиги, РМ ва ИНМ билан ишлаш ва ҲТМга киришга қарши кўрсатма бўлмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ранг ажрата олишнинг пасайиш даражалари ва турларини ташҳислашда, 9-чи ва ундан кейинги нашрлардаги Рабкиннинг полихроматик жадвалларига илова қилинган услубий кўрсатмаларини қўллаш лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Дихромазия, «А» ва «В» турдаги аномал трихромазия мавжудлигида, барча турдаги автоуловлар, танклар ва бошқа жанговар машиналарнинг ҳайдовчилари, сигналчи-кузатувчилар, масофани ўлчовчи мутахассислар ҳарбий мутахассислиги бўйича хизматга яроқсиз деб топиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Дихромазия, «А» ва «В» турдаги аномал трихромазия билан хасталанган ҳарбий хизматчиларни тиббий кўрикдан ўтказилиш пайтида ранг ажратиш билан боғлиқ бўлмаган лавозимларга тайинлаш имконияти ҳисобга олинади. Дихромазия, «А» ва «В» турдаги аномал трихромазия мавжуд бўлган фуқаролар чақирув участкаларида қайд этиш, муддатли ҳарбий ва муқобил хизматга чақириш, СЧРга қабул қилиш, шартнома бўйича ҳарбий хизматга киришида чекланган равишда ҳарбий хизматга яроқли деб топиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
«С» турдаги аномал трихромазия ҳолатлар — бу тиббий кўрикдан ўтаётган шахслар 9-чи ва ундан кейинги нашрдаги Рабкин жадвалларида XVIII-сонли жадвални аниқлаши муқаррар бўлган ҳолда, 12 дан ортиқ жадвалларни тўғри аниқлашлари лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
«С» турдаги аномал трихромазия Қуролли Кучлар ва қўшинларнинг барча турларида (кимё қўшинлари бундан мустасно) ҳарбий хизматга ва барча турдаги автоулов воситаларининг (темир йўллар бундан мустасно) ҳайдовчиларини қўшилган ҳолда барча ҳарбий мутахассисликлар бўйича хизмат ҳамда барча ҲТМга (кимё қўшинлари, ҲДҚ ҲТМ, МГ ҲТМ, учувчилар таркибини тайерлаш бўйича ҲТМнинг учувчилар, штурманлар тайерлаш факультетлари бундан мустасно) киришларига қарши кўрсатма бўлмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Модда

Касалликларнинг номланиши,

фаолиятнинг бузилиш даражаси

Касалликлар жадвалининг устунлари

I

II

III

IV

V

VI

37

Ўткир касаллик, сурункали касалликнинг ҳуружлари, жароҳат ёки жарроҳлик йўли билан даволангандан кейинги кўриш аъзо фаолиятининг вақтинча бузилишлари

D

Яроқсиз

D

D

D

D

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модда, шох ва рангдор пардаларни ҳамда кўзнинг бошқа қаватларининг ўтказган ўткир касалликлари, жароҳат ва жарроҳлик амалиётидан кейинги кўришнинг вақтинча бузилишини назарда тутади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Фуқаролар чақирув участкаларида қайд этиш, муддатли ҳарбий ва муқобил хизматга чақириш, СЧРга қабул қилиш, шартнома бўйича ҳарбий хизмат ва ҲТМга (ҲДҚ ҲТМ, МГ ҲТМ, учувчилар таркибини тайерлаш бўйича ҲТМнинг учувчилар, штурманлар тайерлаш факультетлари бундан мустасно) киришда шох, оқсил пардаларда оптик қайта тиклаш жарроҳлик амалиётидан ўтган бўлиб, агар жарроҳлик йўли билан даволашдан кейин 12 ой муддат ўтмаган бўлса, ҳарбий хизматга вақтинча яроқсиз деб топиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ўтказилган жарроҳлик амалиётидан кейин уларнинг ҳарбий хизматга яроқлилик тоифаси, касалликлар жадвалининг тегишли моддалари, кўз олмаларининг ультратовуш биометрияси натижаларини ҳисобга олинган ҳолда кўз фаолиятларининг ҳолати ва жарроҳлик амалиётигача бўлган ҳужжатлар билан расман тасдиқланган аметропия даражаси бўйича аниқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Шох пардада оптик қайта тиклаш жарроҳлик амалиётидан ўтган шахслар, ҲТМга (ҲДҚ ҲТМ, МГ ҲТМ, учувчилар таркибини тайерлаш бўйича ҲТМнинг учувчилар, штурманлар тайерлаш факультети бундан мустасно) киришга яроқли, агар жарроҳлик амалиётидан кейин 1 йилдан кам бўлмаган муддат ўтган бўлиб, шох парда ва кўз тубида жарроҳлик амалиётидан кейинги асорат ва дегенератив — дистрофияли ўзгаришлар кузатилмаса, ҲДҚ ҲТМ, МГ ҲТМ, учувчилар таркибини тайерлаш бўйича ҲТМнинг учувчилар, штурманлар тайерлаш факультетига киришга яроқсиз ҳисобланади. Бир йил давомида яроқлилик тоифаси жарроҳлик амалиётигача қандай бўлса, шундай сақланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Шунингдек, мазкур моддага бир ёки иккала кўзлардаги кўз еши йўлларининг даволанадиган касалликлари киради. Фуқароларга чақирув участкаларида қайд этишда даволаниш тайинланади, мазкур модда бўйича ҳарбий хизматга вақтинча яроқсизлик тўғрисида хулоса, тикланувчи даволанишга бир ойдан кам бўлмаган муддат зарур бўлганда чиқарилади. Ҳарбий хизматчилар даволанишдан сўнг, хизмат мажбуриятларини бажаришдан озод қилиниши тавсия этилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Чақирилувчилар, стационарда узоқ муддат даволаниши лозим бўлмаган ва кўз фаолиятларини бузилишига олиб келмайдиган касалликлар мавжудлигида, ҳарбий хизматга яроқли деб топиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
8-боб. Қулоқ ва сўрғичсимон ўсиқнинг касалликлари
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Модда

Касалликларнинг номланиши,

фаолиятнинг бузилиш даражаси

Касалликлар жадвалининг устунлари

I

II

III

IV

V

VI

38

Ташқи қулоқнинг (шу жумладан туғма) касалликлари:

а) қулоқ супрасининг туғма йўқлиги

F

F

F

F

F

F

б) икки томонлама микротия

E

Яроқсиз

C

E

Яроқсиз

E

в) бир томонлама микротия, ташқи қулоқ эшитув йўли ва қулоқ супраси экземаси, сурункали диффуз ташқи отит, ташқи эшитув йўлининг туғма ва орттирилган торайишлари

E

Яроқсиз

B

C

Яроқли.

ҲҲБ, АЙП операторлик, қутқарувчиликка яроқсиз

E

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Биринчи ва ундан юқори тоифали чақирилувчи — спортчилар (ҳужжат билан тасдиқланган) эшитиш фаолияти бузилмаган ҳолатда, қулоқ супрасининг кам ифодаланган шакл бузилиши мавжудлигида, яъни соғлом томондаги қулоқ супралари нисбатдан ўлчамлари тенг, тоғай рельефи бузилмаган, терида қўпол чандиқли тортилишлари мавжуд бўлмаганда, ҳарбий хизматга чекланган равишда яроқли деб топиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «в» бандига эшитиш фаолиятининг бузилиши ва (ёки) у сиз туғма ёки орттирилган қулоқ супрасининг шакл бузилишлари киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ташқи эшитув йўли, қулоқ супраси, қулоқ атрофи соҳасида сурункали қайталанувчи экзема мавжуд бўлган чақирилувчи ва муддатли ҳарбий хизмат ҳарбий хизматчилари стационар даволаниш самара бермаганда, ташқи эшитув каналининг орттирилган торайишида, ҳарбий хизматга яроқсиз деб топиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ташқи эшитув йўлининг замбуруғли зарарланиши мавжуд бўлган чақирилувчи ва ҳарбий хизматчилар даволаниши ёки чақирувдан кечиктирилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Модда

Касалликларнинг номланиши,
фаолиятнинг бузилиш даражаси

Касалликлар жадвалининг устунлари

I

II

III

IV

V

VI

39

Ўрта қулоқ ва сўрғичсимон ўсиқнинг касалликлари:

а) полиплар, ноғора бўшлиғи грануляциялари, суяк кариеси билан ва (ёки) бурун атрофи бўшлиқларининг сурункали касалликлари
билан қўшилиб кечувчи икки ёки бир томонлама сурункали ўрта қулоқ отити

E

Яроқсиз

C ёки E(ЯТА)

Е

Яроқсиз

E

б) полиплар, ноғора бўшлиғи грануляциялари, суяк кариеси билан ва (ёки) бурун атрофи бўшлиқларининг сурункали касалликлари билан қўшилиб кечмайдиган икки ёки бир томонлама сурункали ўрта қулоқ отити

E

Яроқсиз

B ёки C (ЯТА)

C ёки E (ЯТА)

Яроқсиз

E

в) ўтказилган ўрта қулоқ отитидан кейинги фаолиятнинг кам ифодаланган бузилишлари, қулоқ барофаолиятининг турғун бузилиши билан кечадиган касалликлар

E

Яроқсиз

B

B ёки C (ЯТА)

Яроқсиз

С

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «а» бандига бурундан нафас олишнинг турғун қийинлашиши билан бирга кечадиган икки ва бир томонлама ўрта қулоқнинг йирингли сурункали яллиғланиши, жарроҳлик амалиётидан кейинги ҳосил бўлган бўшлиқнинг шиллиқ қаватлари тўлиқ тикланмаганлиги, улар ичида йиринг, грануляциялар, холестеоатома йиғиндилари борлиги, иккала қулоқда радикал жарроҳлик амалиётидан кейинги ҳолат ёки очиқ усулдаги тимпанопластикадан кейин жарроҳлик бўшлиғининг тўлиқ эпидермизацияси кузатилганда, касалликлар жадвалининг I-, II-, VI-устунларида назарда тутилган шахсларга нисбатан ҳам қўлланилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ўрта қулоқнинг сурункали йирингли яллиғланишлари отоскопия маълумотлари (ноғора пардасини тешилиши, ноғора бўшлиғидан чиқадиган ажралмалар), ноғора бўшлиғи ажралмаларини микрофлорасини аниқлаш учун экиш, чакка суягини Шюллер ва Майер усуллари билан рентгенография қилиш ёки шу суякларни КТ ўтказилиши йўли билан тасдиқланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «б» бандига эшитиш фаолиятини пасайиши билан ёки у сиз икки томонлама ноғора парданинг турғун қуруқ тешилиши киради. Ноғора парданинг турғун қуруқ тешилиши деганда, ўрта қулоқда 12 ойдан кўп муддат давомида яллиғланиш бўлмаган ҳолатдаги тешилиш мавжудлигини тушуниш керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «в» бандига ноғора парданинг бир томонлама турғун қуруқ тешилиши, адгезив ўрта отит, тимпаносклероз, шунингдек 12 ой ва ундан ортиқ муддат олдин ўтказилган радикал жарроҳлик амалиётидан ёки битта қулоқда очиқ усул билан ўтказилган тимпанопластикадан кейинги даврда жарроҳлик амалиётидан қолган бўшлиқнинг тўлиқ эпидермизацияси кузатиладиган ҳолатлар киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Адгезив жараёнда ноғора бўшлиғида ёки ўрта қулоқнинг сурункали катарида отоскопияда бир қулоқнинг ноғора пардасида тешик ёки чандиқлар эшитиш ва барофаолиятнинг бузилиши билан бирга аниқланади. Қулоқ барофаолиятнинг бузилиши тиббий кўрикдан ўтаётган шахснинг шикоятлари, ЛОР — аъзоларининг кўриги, қулоқ манометрияси асосида аниқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
СЧРга қабул қилинаётган фуқароларда адгезив ўрта отит, темпаносклероз, шунингдек 12 ой ва ундан ортиқ муддат олдин радикал жарроҳлик амалиётидан ёки очиқ усул билан ўтказилган тимпанопластикадан кейинги даврда эшитиш фаолияти бузилишсиз кечадиган жарроҳлик амалиётидан қолган бўшлиқнинг тўлиқ эпидермизацияси кузатилган ҳолатларда, улар чекланган равишда ҳарбий хизматга яроқли деб топиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ўтказилган перфорациядан кейин ҳосил бўлган ноғора пардадаги кичик чандиқ ва оҳакланиш (ягона петрификатлар), парданинг ҳаракатчанлиги, эшитиш ва қулоқ барофаолиятининг бузилмаган ҳолатларда ушбу моддани қўллашга асос бўлмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Қулоқ барофаолиятнинг турғун бузилиши қайта ўтказиладиган тадқиқотларнинг маълумотларига кўра аниқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Модда

Касалликларнинг номланиши,
фаолиятнинг бузилиш даражаси

Касалликлар жадвалининг устунлари

I

II

III

IV

V

VI

40

Вестибуляр қобилиятининг бузилиши:

а) яққол ифодаланган ва турғун вестибуляр бузилишлар

F

F

F

F

F

F

б) мўътадил ифодаланган турғун бўлмаган вестибуляр бузилишлар

E

Яроқсиз

C ёки E

(ЯТА)

E

Яроқсиз

E

в) вестибуляр таъсирларга турғун ва яққол ифодаланган сезувчанлик

E

Яроқсиз

B

B ёки C

(ЯТА)

Яроқли

E

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Вестибуляр бузилишларда текширув маълумотлари шифокор-невропатолог билан ҳамкорликда баҳоланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур мдданинг «а» бандига ҳуружлари стационар текширувида кузатилган ва тиббий ҳужжатлар билан тасдиқланган, яққол ифодаланган вестибуляр бузилишлар киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «б» бандига қисқа муддатли вестибуляр-вегетатив ҳуружлар билан кечадиган вестибуляр бузилишлар киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «в» бандига чайқалишга мойил бўлган юқори даражадаги яққол сезувчанлик ҳолатлари киради, бунда бошқа аъзо касалликлари ва вестибуляр бузилишлар бўлмайди. Чайқалишга мойил бўлган юқори даражадаги сезувчанликда вестибуляр фаолиятининг тадқиқоти билан чекланиш керак эмас, бутун организмни ҳар томонлама ва чуқур текшириш зарур, чунки вегетатив рефлекслар фақат қулоқ лабиринтидан эмас, балки бошқа аъзолардан ҳам чиқиши мумкин.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Вестибулометрия натижалари шифокор-невролог билан бирга баҳоланади. Вестибуляр бузилишларни вақтинча хусусиятга эгалиги кўрсатилганда, стационар шароитида ҳар томонлама текшириш ва даволаш лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Барча ҲТМга кираётган номзодларни тиббий кўрикдан ўтказишда вестибуляр аппаратни уч карралик отолит реакциясининг текшируви ёки Кориолис тезланишларини узлуксиз кумуляцияли синама билан текшириб кўриш шарт.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Модда

Касалликларнинг номланиши,
фаолиятнинг бузилиш даражаси

Касалликлар жадвалининг устунлари

I

II

III

IV

V

VI

41

Карлик, карсоқовлик, эшитиш қобилиятининг пасайиши:

а) икки қулоқдаги карлик ёки карсоқовлик

F

F

F

F

F

F

б) эшитишнинг турғун пасайиши бир қулоқда шивирлаб гапиришни эшитиш қобилияти йўқлиги ва бошқа қулоқда шивирлаб гапиришни эшитиш қобилиятининг 3 м гача масофадалиги ёки бир қулоқда эшитишнинг турғун пасайиши билан шивирлаб гапиришни эшитиш қобилияти бир қулоқда 1 мгача ва бошқа қулоқда 2 м гача.

E

Яроқсиз

C ёки E (ЯТА)

E

Яроқсиз

E

в) эшитишнинг турғун пасайиши бир қулоқда шивирлаб гапиришни эшитиш қобилиятининг йўқлиги ва бошқа қулоқда шивирлаб гапиришни эшитиш 3 м дан ортиқ масофадалиги ёки эшитишнинг турғун пасайиши бир қулоқда шивирлаб гапиришни эшитиш 2 м гача ва бошқа қулоқда 3 м гача

E

Яроқсиз

C

C ёки E (ЯТА)

Яроқсиз

E

г) иккала қулоқда эшитишнинг турғун пасайиши шивирлаб гапиришни эшитиш ҳар бир қулоқда 2 дан 4 м гача

E

Яроқсиз

B

B

Яроқли.

ҲҲБ, АЙП операторлик, қутқарувчиликка яроқсиз

E

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Икки қулоқдаги карлик ёки карсоқовлик даволаш-профилактика, илмий-тадқиқот ёки карсоқовлар учун мўлжалланган таълим муассасалари томондан тасдиқланиши лозим. Карлик деб, қулоқ супраси олдидаги бақиришни эшитмаслик ҳисобланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Эшитишнинг пастлиги даражасини аниқлашда тадқиқотнинг махсус усулларини, шивирлаш ва суҳбатлашиш нутқи, камертон, бўсаға аудиометрияси, қулоқлар барофаолиятини мажбурий равишда аниқлаш билан бирга қўллаш лозим бўлади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳарбий хизматга яроқлилик тоифасини ўзгаришига олиб келувчи эшитишнинг пасайишларда, юқорида матндаги тадқиқотларни бир неча маротаба (текширув даврида йилда камида 3 марта) ўтказилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бир ёки иккала қулоқдаги карликка гумон бўлганда Говсеев, Ломбар, Штенгер, Хилов ва бошқа текширув ёки объектив аудиометрия усуллари (чақирилган эшитиш потенциалларини рўйхатга олиш, отоакустик эмиссия ва бошқалар) қўлланилади. Шивирлаб гапиришни эшитишда қулоқлардаги фарқ 3 метрдан кўп бўлганда, Стенверс усули бўйича чакка суякларининг рентгенографияси ёки КТ ўтказилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Шартнома бўйича ҳарбий хизматчиларнинг ҳарбий хизматга яроқлилигини якка тартибда баҳолашда, уларнинг муайян хизмат шароитлари, қўмондонликнинг тавсифномаси ва фаолиятга оид текширувларда электроакустик алоқа воситаларни (телефон, радиоалоқа) қўллаб, қулоққа тақиб, эшита олишларини текшириш йўли билан олинган натижалар ҳам ҳисобга олинади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Модда

Касалликларнинг номланиши,

фаолиятнинг бузилиш даражаси

Касалликлар жадвалининг устунлари

I

II

III

IV

V

VI

42

Ўткир касаллик, сурункали касаллик ҳуружлари, жароҳат ёки жарроҳлик амалиётидан кейинги қулоқ ва сўрғичсимон ўсиқ фаолиятининг вақтинча бузилишлари

D

Яроқсиз

D

D

D

D

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳарбий хизматчиларнинг ўтказилган касаллик ва жароҳатлар, жарроҳлик амалиётларидан кейин таътилга муҳтожликлари тўғрисидаги хулоса стационар даволаниш тугаганидан кейин, уларнинг умумий аҳволи ва махсус даво тадбирлари тугаган, аммо эшитиш, вестибуляр аппарат фаолиятининг тўлиқ тикланиши учун керак бўладиган муддат 1 ойдан кам бўлмаслиги шарти билан қабул қилинади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Тимпанопластикадан кейин чақирув участкаларида қайд этилаётган, муддатли ҳарбий ва муқобил хизматга чақирилаётган, шартнома бўйича ҳарбий хизмат ва ҲТМга кираётган фуқаролар ҳарбий хизматга яроқсиз деб топиладилар. СЧРга қабул қилинаётган фуқаролар жарроҳлик амалиётидан 12 ой ва ундан ортиқ муддат ўтгач, улар ноғора пардаси бутунлигининг тикланиши мақсадида ўтказилган жарроҳлик амалиётидан сўнг, эшитиш қобилияти сақланган ва асоратлари бўлмаган ҳолатларда қайта тиббий кўрикдан ўтишлари мумкин.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ноғора пардаси бутунлигининг тикланиши, эшитишнинг яхшиланиши, тимпанопластиканинг яхши натижаси деб ҳисобланади. Эшитишни яхшилаш бўйича ўтказилган жарроҳлик амалиётларидан кейин шартнома бўйича ҳарбий хизматчилар баъзи ҳолатларда касаллик туфайли таътилга муҳтож бўладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Касаллик туфайли берилган таътил тугаганидан сўнг, уларнинг ҳарбий хизматга яроқлилиги даволаш натижаларига кўра касалликлар жадвали 40-моддасининг «б» ва «в» бандлари бўйича аниқланади. ҲДҚ ва уларга тенглаштирилган қисмларда, махсус иншоотлардаги хизматга яроқсиз.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
9-боб. Қон айланиш тизимининг касалликлари
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Модда

Касалликларнинг номланиши,
фаолиятнинг бузилиш даражаси

Касалликлар жадвалининг устунлари

I

II

III

IV

V

VI

43

Ревматизм, юракнинг бошқа ревматик ва ревматик бўлмаган (шу жумладан туғма) касалликлари:

а) оғир даражадаги юрак етишмовчилиги билан

F

F

F

F

F

F

б) ўрта даражадаги юрак етишмовчилиги билан

E

Яроқсиз

C ёки E

(ЯТА)

E

Яроқсиз

E

в) енгил даражадаги юрак етишмовчилиги билан

E

Яроқсиз

C

C ёки E

(ЯТА)

Яроқсиз

E

г) чап қоринча фаолиятининг аломатсиз бузилиши билан

E

Яроқсиз

B

C

Яроқли.

ҲҲБ, АЙП операторлик, қутқарувчиликка яроқсиз

E

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳарбий-тиббий экспертиза ўтказиш мақсадида юрак етишмовчилиги даражасини аниқлашда NYHA таснифи қўлланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «а» бандига қуйидагилар киради:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
IV ФС юрак етишмовчилиги билан кечадиган юрак касалликлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
юрак етишмовчилиги мавжудлиги ёки уни бўлмаганлиги билан кечадиган комбинацияланган ёки қўшма шаклдаги юракнинг туғма ва орттирилган нуқсонлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
юрак етишмовчилигининг II — IV ФС мавжудлиги билан кечадиган якка бўлган аортал туғма ва орттирилган нуқсонлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
якка бўлган чап атриовентрикуляр тешикнинг торайиши;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
дилатацион, рестриктив ва гипертрофияли кардиомиопатиялар, ўнг қоринчанинг аритмоген дисплазияси, Бругада синдроми;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
юрак етишмовчилиги мавжудлиги ёки уни бўлмаганлиги билан кечадиган юракнинг туғма ёки орттирилган нуқсонларида клапан аппаратида ўтказилган жарроҳлик амалиёти, электрокардиостимулятор ёки аритмияга қарши воситани имплантация қилиш оқибатлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
турғун, даволаб бўлмайдиган юрак ритми ва ўтказувчанлигининг бузилишлари (тўлиқ атриовентрикуляр қамали, Морганьи-Адамс-Стокс синдроми ёки II — IV ФС юрак етишмовчилиги билан кечадиган II-даражали атриовентикуляр қамали, B.Lown бўйича III — V-даражадаги қоринча экстрасистолияси, пароксизмал қоринча тахиаритмиялари, синус тугунининг заифлик синдроми).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Офицерлар таркибидаги шахслар атривентрикуляр тугун реципрок тахикардияси юзасидан қўшимча ўтказувчи йўллар ва WPW синдроми муваффақиятли радиотўлқин абляция ўтказилганидан кейин, агар ҳарбий хизмат мажбуриятларини ижро этиш қобилиятлари сақланган ҳолда мазкур модданинг «в» банди бўйича тиббий кўрикдан ўтказишлари мумкин.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «б» бандига қуйидагилар киради:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
III-ФС юрак етишмовчилиги билан кечадиган юрак касалликлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
I-ФС юрак етишмовчилиги мавжудлигида ва (ёки) аорта, икки-уч тавақали клапанларнинг етишмовчилигидаги регургитациянинг иккинчи ва юқори даражаси билан кечадиган юракнинг туғма ва орттирилган нуқсонлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Баталов томирининг епилмаганлиги, юрак етишмовчилигисиз кечадиган қоринчалараро тўсиқнинг нуқсони.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Аритмияга қарши даво чораларини ёки катетерли абляцияни талаб қиладиган даволаш тўхтатилганидан сўнг, қайталанадиган пароксизмал қоринчалардан юқори бўлган тахиаритмиялар, WPW синдроми, Морганьи-Адамс-Стокс синдромисиз кечадиган II-даражали синовентрикуляр турғун қамали, II-даражали синоатриал (синоаурикуляр) қамали, Гис боғлами оёқчаларининг ривожланган тўлиқ қамаллари билан кечадиган, 7 кундан ортиқ давом этадиган юрак ритми ва ўтказувчанлигининг турғун бузилишлари мавжуд бўлган шахслар, юрак етишмовчилигининг ФСга кўра, мазкур модданинг «а» ёки «б» бандлари бўйича тиббий кўрикдан ўтказиладилар. Юрак етишмовчилиги бўлмаганида ёки унинг I,-II-ФС юрак етишмовчилиги бўлганида, тиббий кўрикдан ўтказиш мазкур мазкур модданинг «в» банди бўйича амалга оширилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Чақирув участкаларида қайд этилаётган, муддатли ҳарбий ва муқобил хизматга чақирилаётган, СЧРга қабул қилинаётган, шартнома бўйича ҳарбий хизмат ва ҲТМга кираётган фуқаролар, муддатли ҳарбий хизмат ҳарбий хизматчилари WPW синдроми, шунингдек Гис боғламининг оёқчаларидан бирида тўлиқ қамали мавжуд бўлганида, улар ҳарбий хизматга яроқсиз деб топиладилар. Гис боғламининг ўнг ёки чап оёқчасининг шохчаларидан бирида нотўлиқ қамал, P-Q оралиқнинг кисқаришида мазкур моддани қўллаш учун асос бўла олмайди ва муддатли ҳарбий хизмат ёки ҲТМга киришга тўсқинлик бўлмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Юракнинг якка бўлган туғма ва орттирилган нуқсонлари билан хасталанган муддатли ҳарбий хизмат ҳарбий хизматчиларга («а» бандида кўрсатилганлар бундан мустасно) хулоса, юрак етишмовчилиги мавжудлигидан қатъий назар, мазкур модданинг «б» банди бўйича чиқарилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Якка бўлган аортал нуқсонлар билан хасталанган шартнома бўйича ҳарбий хизматчиларга («а» бандида кўрсатилганлар бундан мустасно) хулоса, мазкур модданинг «в» банди бўйича чиқарилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «в» бандига I,-II-ФС юрак етишмовчилиги билан юрак касалликлари; юрак етишмовчилиги бўлмаган юрак клапанларининг туғма нуқсонлари; юрак етишмовчилиги бўлмаган бўлмачалараро тўсиқнинг нуқсони; ревматизмнинг такрорий ҳуружлари; юрак ритми, ўтказувчанлигининг турғун бузилишлари ва (ёки) I-II-ФС юрак етишмовчилиги билан бирга кечадиган регургитация мавжуд бўлган икки тавақали ёки бошқа клапанларнинг бирламчи пролапси, миокардитли кардиосклероз, сурункали миокардит; декстракардия, ички аъзоларнинг тўлиқ тескари жойлашуви киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Касаллик аломатларининг таҳлили билан қўшилган ҳолда ЭхоКГ текширувини ўтказишда аниқланган кардиогемодинамик кўрсаткичлар (чиқарув фракциясининг пасайиши, чап қоринча ва бўлмачанинг систолик- диастолик ўлчамларининг катталашиши, регургитация оқимларини икки тавақали ва аортал клапанлар устида пайдо бўлиши, чап қоринчанинг диастолик фаолиятининг бузилиши), велоэргометрия ёки тредмил-тест, шунингдек ўтказилган ва 6 дақиқалик юриш тести билан I,-II-ФС юрак етишмовчилиги тасдиқланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ўткир ревматик иситмани бошидан кечирган муддатли ҳарбий хизматчилар, СЧР хизматчилари ва ҲТМнинг биринчи босқич курсантлари мазкур модданинг «в» банди бўйича ҳарбий хизматга яроқсиз деб топиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «г» бандига юрак етишмовчилигисиз кечадиган юрак мушаги касалликларининг оқибатлари, икки тавақали ва юракнинг бошқа клапанларини бирламчи пролапси (5 ммдан кўп); I-даражали атриовентрикуляр қамал; аортал регургитация аломатларисиз кечадиган икки тавақали аортал клапан киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
I-даражали фаолиятга оид (вагусли) атриовентрикуляр қамал (жисмоний зўриқишида (юракнинг қисқаришлар сони ҳисобидан) ёки тананинг 1 кг оғирлигига нисбатидан атропин сульфатни 0,020 — 0,025 мг қон томирига юборилганидан сўнг, атривентрикуляр ўтказувчанликнинг меъёрлашиши), ушбу моддани қўлланилиши учун асос бўлмайди, муддатли ҳарбий хизматни ўташ ёки ҲТМга киришига монелик қилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Муддатли ҳарбий ва муқобил ҳизматга чақирилаётган, СЧРга қабул қилинаётган, шартнома бўйича ҳарбий хизматга кираётган фуқароларда гемодинамика бузилишисиз кечадиган юракнинг икки тавақали ва бошқа клапанларининг 5 ммгача бўлган бирламчи пролапси аниқланганида, уларни чекланган равишда ҳарбий хизматга яроқлилиги тўғрисида хулоса чиқарилади, ҲТМга кирувчиларга эса, ҲТМга киришга яроқсиз деб топиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Модда

Касалликларнинг номланиши,
фаолиятнинг бузилиш даражаси

Касалликлар жадвалининг устунлари

I

II

III

IV

V

VI

44

Гипертония (ҳафақонлик) касаллиги:

а) «нишон» аъзолар фаолиятининг яққол ифодаланган бузилиши билан

F

F

F

F

F

F

б) «нишон» аъзолар фаолиятининг мўътадил ифодаланган бузилиши билан

E

Яроқсиз

C ёки E

(ЯТА)

E

Яроқсиз

E

в) «нишон» аъзолар фаолиятининг кам ифодаланган бузилиши билан

E

Яроқсиз

B ёки C

(ЯТА)

C ёки E

(ЯТА)

Яроқсиз

E

г) «нишон» аъзолар фаолияти бузилишисиз

E

Яроқсиз

B

B ёки C

(ЯТА)

Яроқли

E

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳарбий-тиббий экспертиза мақсадида артериал гипертензиянинг даражалари таснифи (БТТҚ, 2010 йил) ва артериал гипертониянинг уч босқичли таснифи (БССТ, 1996 йил) «нишон» аъзолар фаолиятининг бузилишларига кўра қўлланилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «а» бандига АҚБнинг юқори кўрсаткичлари (тинч ҳолатда-систолик босим симоб устунининг 180 ммга тенг ва бундан кўпроқ, диастолик босим эса — симоб устунининг 110 ммга тенг ва бундан кўпроқ) билан тавсифланувчи, шу жумладан АҚБнинг суткали мониторингининг натижалари билан ҳам тасдиқланадиган III-босқичдаги гипертония касаллиги киради. Миокард инфаркти ва инсультни ўтказган шахсларда артериал босим кўрсаткичлари пастроқ бўлиши мумкин. Касалликнинг клиник манзарасида артериал гипертензия синдроми билан чамбарчас ва бевосита боғлиқ бўлган оғир даражали қон томир бузилишлари (миокард инфаркти, аортанинг қатламланувчи аневризмаси, геморрагик, ишемик инсульт, қон қуйилиш ёки экссудатлар ва кўрув нерви ғуддачасининг димланиши билан кечадиган тўр парда артерияларини генераллашган торайиши, қон зардобидаги креатинин миқдори 133 мкмоль/лдан кўп ва (ёки) креатинин клиренси дақиқада 60 млдан кам (Кокрофт-Гаулт тенгламаси) билан кечадиган буйрак фаолиятнинг бузилиши), протеинурия суткада 300 мгдан кўп бўлиши билан устунлик қилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «б» бандига дори воситалари орқали доимий даволаш ўтказилмасдан меъёрий кўрсаткичларга етмайдиган, тасдиқланган «нишон» аъзолар фаолиятининг мўътадил ифодаланган бузилиши билан кечадиган II-даражали артериал гипертензия (тинч ҳолатда — систолик босими симоб устунининг 160 мм ва бундан ортиқ, диастолик босими эса — симоб устунининг 100 мм ва бундан ортиқ) билан кечувчи II-даражали гипертония касаллиги киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
«Нишон» аъзолар фаолиятининг мўътадил ифодаланган бузилиши билан кечаётган гипертония касаллигининг II-босқичидаги клиник манзарасида, артериал гипертензия синдроми билан чамбарчас ва бевосита ҳардам боғлиқ бўлмаган қон томир бузилишлари (юрак ритми ва (ёки) ўтказувчанлигининг турғун бузилишлари, йирик артериялар фаолиятининг мўътадил ифодаланган бузилиши билан кечувчи атеросклеротик ўзгаришлар мавжудлиги ва бошқалар) бўлиши билан устунлик қилади. Бундан ташқари, бош мия бузилишлари — гипертоник церебрал криз, транзитор ишемик ҳуружлар ёки ҳаракат, сезувчанлик, нутқ, мияча, вестибуляр ва бошқа бузилишлар билан кечувчи II-босқичдаги дисциркулятор энцефалопатия, ҳамда II-ФС зўриқиш стенокардияси ва (ёки) II-ФС сурункали юрак етишмовчилигининг эҳтимоли бор.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «в» бандига “нишон” аъзоларнинг фаолиятини кам ифодаланган бузилиши (I-ФС сурункали юрак етишмовчилиги, ўтиб кетувчи юрак ритми ва (ёки) ўтказувчанлигини бузилиши, дисциркулятор энцефалопатиянинг I-босқичи) билан кечаётган артериал гипертензиянинг I-II даражаси (тинч ҳолатда — систолик босим симоб устунининг 140 дан 179 ммгача, диастолик босим эса — симоб устунининг 90 ммдан 109 ммгача) билан кечаётган гипертония касаллигининг II-босқичи киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
II-босқичдаги гипертония касаллигига чап қоринчанинг гипертрофияси (қуйидаги текширувларда аниқланадиган: рентгенографияда — кардиоторакал индекси > 50 фоиз, электрокардиографияда — Соколов-Лайон белгиси > 35 мм, Корнел ҳосиласи > 2440 мм x мс), ЭхоКГда — чап қоринча миокардининг вазн индекси > 115 г/м2 эркаклар учун ва > 95 г/м2 аёллар учун) ҳам хос бўлган ва бошқа «нишон» аъзолардаги 1-2 та қўшимча ўзгаришлар — кўз туби томирларида (тўр парда томирларидаги генераллашган ёки ўчоқли торайишлар), буйракларда — микроальбуминурия суткада 30 — 300 мг, протеинурия ва (ёки) креатинин сатҳи 115 — 133 мкмоль/л эркаклар учун ва 107 — 124 мкмоль/л аёллар учун; креатинин клиренси дақиқада 60 — 89 мл (Кокрофта-Гаулта тенгламаси) ва йирик артерияларда — артерия деворини қалинлашиш белгилари (ультратовуш тўлқинлари билан текширилганда «интима-медиа» тармоғининг қалинлиги 0,9 ммдан кўп ва (ёки) уларда атеросклерозли қатламлар) текширув натижаларига кўра аниқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «г» бандига АҚБнинг кўтарилган кўрсаткичлари (тинч ҳолатдаги систолик босими симоб устинининг 140 ммдан 159 ммгача, диастолик босими — симоб устунининг 90 ммдан 99 ммгача) билан кечаётган I-босқичдаги гипертония касаллиги киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Гипертония касаллигининг I-босқичда АҚБ қисқа муддатда баландроқ кўрсатгичларгача кўтарилиш эҳтимоли бор. «Нишон» аъзоларда зарарланиш аломатлари бўлмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Вегетатив бузилишлар (қўл панжаларининг гипергидрози, «қизил» турғун дермографизм, тана туриш ҳолати ўзгаришида пульс ва артериал босим бехулосалиги ва бошқалар) билан чамбарчас боғлиқ бўлган юқори артериал босим аломатлари мавжуд бўлганда, тиббий кўрикдан ўтказиш касалликлар жадвалининг 48-моддаси бўйича амалга оширилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Стационар шароитдаги текширув ва олти ойдан кам бўлмаган муддатда ҳужжатлар билан тасдиқланган аввалги диспансер кузатувининг натижалари асосида гипертония касаллигининг мавжудлиги тасдиқланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Гипертония касаллигининг ҳар бир ҳолатида бошқа тизим ва аъзолардаги ўзгаришлар сабабли бўлган гипертензиялар билан табақалаштирув-ташҳислашни ўтказилиши лозим. Бошқа тизим ва аъзолардаги ўзгаришлар сабабли бўлган гипертензияси бўлган шахслар, асосий касаллиги бўйича тиббий кўрикдан ўтказиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Гипертония касаллиги билан бирга кечадиган касалликлар аниқланганида, тиббий кўрикдан ўтказиш касалликлар жадвалининг тегишли моддалари бўйича амалга оширилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Модда

Касалликларнинг номланиши,

фаолиятнинг бузилиш даражаси

Касалликлар жадвалининг устунлари

I

II

III

IV

V

VI

45

Юракнинг ишемик касаллиги:

а) фаолиятнинг яққол ифодаланган бузилишлари билан

F

F

F

F

F

F

б) фаолиятнинг мўътадил ифодаланган бузилишлари билан

E

Яроқсиз

C ёки E

(ЯТА)

E

Яроқсиз

E

в) фаолиятнинг кам ифодаланган бузилишлари билан

E

Яроқсиз

C

C ёки E

(ЯТА)

Яроқсиз

E

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Юрак ишемик касаллигининг мавжудлиги тиббий ускуналар ёрдамидаги текширув усуллари (ўтказилиши мажбурий бўлган — тинч ҳолатида ва зўриқтирувчи синамалар билан ўтказиладиган электрокардиография, электрокардиограмманинг суткалик мониторинги ва ЭхоКГ, ҳамда қўшимча ўтказиладиган — стресс-ЭхоКГ, коронарография ва бошқалар) билан тасдиқланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «а» бандига қуйидагилар киради:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
зўриқиш стенокардиясининг IV- ва III-ФС;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
IV- ва III-ФС СЮЕ.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Шу бандга яна (стенокардия ва юрак етишмовчилигининг ифодаланганлигидан қатъий назар) қуйидагилар киради:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
юрак аневризмаси ҳамда трансмурал ёки такрорий миокард инфарктлар натижасида юзага келган йирик ўчоқли кардиосклероз;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
юракнинг ишемик касаллик туфайли келиб чиққан юрак ритми ва ўтказувчанлигини бузилишининг (Морганьи-Адамс-Стокс синдроми билан кечаётган II-даражали тўлиқ атриовентрикуляр қамал, пароксизмал тахиаритмия, B. Lown бўйича III — V даражадаги қоринча экстрасистолияси, синус тугунининг заифлик синдроми) турғун ва даволаб бўлмайдиган шакллари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
кенг тарқалган стенозловчи жараён (2 ва ундан кўп тож артерияларида 75 фоиздан кўп), чап тож артерияси поясининг стенози (50 фоиздан кўпроқ), ва (ёки) чап тож артерияси олдинги қоринчалараро поясининг баланд якка бўлган (50 фоиздан кўпроқ) стенози ҳамда миокард қон айланишининг ўнг томон турида ўнг тож артериясининг стенози (75 фоиздан кўп).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Тож артериясига шунт қўйиш, тож артериаларнинг жарроҳлик амалиёти билан тикланишини ўтказган оддий аскар ва сержантлар таркибидаги шартнома бўйича ҳарбий хизматчиларга хулоса модданинг «а» банди бўйича чиқарилади, ҳарбий хизматдан чегара ешига етганлиги муносабати билан бўшатилишдан олдин тиббий кўрикдан ўтказишга юборилган офицерлар таркибидаги шахсларга эса, хулоса ушбу модданинг «а» банди, ҳарбий хизматни ўташнинг чегара ешига етмаган ва ҳарбий хизмат мажбуриятларини ижро этиш сақланиб қолганда эса, тиббий кўрикдан ўтказиш мазкур модданинг «б» банди бўйича амалга оширилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «б» бандига қуйидагилар киради:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
зўриқиш стенокардиясининг II-ФС;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
II-ФС СЮЕ;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
битта йирик тож артериясининг («а» бандида кўрсатилганлар бундан мустасно) окклюзияси ёки стенози (75 фоиздан кўпроқ).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Юракнинг ишемик касаллиги туфайли келиб чиққан аритмияга қарши даво чораларини ёки катетерли абляцияни талаб қиладиган даволаш тўхтатилганидан сўнг, қайталанадиган пароксизимал қоринчалардан юқори бўлган тахиаритмиялар, WPW синдроми, Морганьи-Адамс-Стокс синдромисиз кечадиган II-даражали синовентрикуляр турғун қамали, II-даражали синоатриал (синоаурикуляр) қамали, Гис боғлами оёқчаларининг ривожланган тўлиқ қамаллари билан кечадиган, 7 кундан ортиқ давом этадиган юрак ритми ва ўтказувчанлигининг турғун бузилишлари мавжуд бўлган фуқаролар, юрак етишмовчилигининг ФС ва (ёки) стенокардиянинг ФСга кўра мазкур модданинг «а» ёки «б» бандлари бўйича тиббий кўрикдан ўтказиладилар. Юрак етишмовчилиги ёки стенокардия бўлмаганида тиббий кўрикдан ўтказиш мазкур модданинг «в» банди бўйича амалга оширилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «в» бандига қуйидагилар киради:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
зўриқиш стенокардиясининг I-ФС;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
I-ФС CЮE.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Оғриқсиз («гўнг») шаклидаги миокард ишемияси, юракнинг Х-синдроми (миокарднинг микроваскуляр бузилиши) мавжудлигида хулоса, жисмоний зўриқиш билан ўтказилган электрокардиография ва (ёки) коронарография натижаларига кўра, тож артериялари атеросклерозининг ифодаланганлик даражасига кўра, мазкур модданинг «а», «б» ёки «в» бандлари бўйича чиқарилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Модда

Касалликларнинг номланиши,

фаолиятнинг бузилиш даражаси

Касалликлар жадвалининг устунлари

I

II

III

IV

V

VI

46

Аорта, периферик йирик артерия, вена ва лимфа томирлари касалликлари, ривожланишнинг туғма аномалиялари ва шикастланишлар оқибатлари:

а) қон айланиши ва фаолиятнинг яққол ифодаланган бузилишлари

F

F

F

F

F

F

б) қон айланиши ва фаолиятнинг мўътадил ифодаланган бузилишлари

E

Яроқсиз

E

E

Яроқсиз

E

в) қон айланиши ва фаолиятнинг кам ифодаланган бузилишлари

E

Яроқсиз

B ёки C

(ЯТА)

B ёки C

(ЯТА)

Яроқсиз

E

г) қон айланиши ва фаолиятнинг бузилишисиз, объектив аломатлар мавжудлигида

C

Яроқсиз

А

B

Яроқли

C

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Тиббий кўрсатмалар мавжудлигида тиббий кўрикдан ўтаётган шахсларга жарроҳлик йўли билан даволаниш тавсия қилинади. Жарроҳлик амалиёти натижалари қониқарсиз бўлганда ва ундан бош тортилганда, яроқлилик тоифаси патологик жараённи ифодаланганлигига кўра аниқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «а» бандига қуйидагилар киради:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
йирик томирларнинг артериал ва артериовеноз аневрезмалари жарроҳлик амалиёти муваффақиятсиз бўлган ва ундан бош тортилганда;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
оёқ-қўл томирларининг IV-босқичдаги облитерацияловчи атеросклерози, тромбангиити, аортоартериити;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
аъзолар ва дистал қон айланиш фаолиятининг яққол ифодаланган бузилиши билан кечадиган висцерал шохлари, енбош артерияларининг қисман ёки тўлиқ облитерация билан кечаётган аортанинг қорин бўлими атеросклерози;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ковак ёки кириш венасининг тромбози, IV-даражали СВЕ (доимий шиш, тери пигментациясининг ошиши ва юпқариши, индурация, яллиғланиш, яралар ва ярадан сўнг бўлган чандиқлар мавжуд бўлган чуқур, тери ости ва боғловчи веналарнинг клапан етишмовчилиги) билан кечадиган оёқ томирларининг тез-тез ҳуружли тромбофлебит, флеботромбоз, тромбоздан кейинги ва варикоз касаллиги;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
жарроҳлик йўли билан ўрнатилган кава-фильтрнинг мавжудлиги;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
IV-даражали «фил оёғи»;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
III-даражали (гангренали-некротик) ангиотрофоневрозлар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
қон айланишининг яққол ифодаланган бузилишлари сақланган ва касаллик ривожланиб бориш жараёни билан кечаётган йирик магистрал (аорта, ен бош, сон, брахиоцефал артериялари, кирувчи ва ковак вена) ва периферик томирларидаги тикловчи жарроҳлик амалиётларининг оқибатлари.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «б» бандига қуйидагилар киради:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Оёқ-қўл томирларининг II-ва III-босқичлардаги облитерацияловчи атеросклерози, тромбангиити, аортоартериити;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
III-даражали СВЕ (тунги дам олиш даврида тўлиқ йўқолмайдиган оёқ панжа ва болдирнинг шишлари, терининг қичиши, пигментациянинг ошиши ва юпқариши) билан кечадиган тромбоздан кейинги ёки шиш-индуратив шаклидаги варикоз касаллиги;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
III-даражали «фил оеғи»;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
бармоқларни кўкариши билан кузатиладиган ва узоқ муддатли оғриқ синдроми билан кечадиган II-даражали ангиотрофоневрозлар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ерғоқ веналарининг III-даражали варикоз кенгайиши (уруғ тизимчаси атрофияга учраган моякнинг пастки қутбидан пастга тушади, доимий оғриқ синдроми кузатилади). Уруғ тизимчаси веналарининг III-даражали варикоз кенгайиши мавжуд бўлган шартнома бўйича ҳарбий хизматчилар, ушбу модданинг «в» банди бўйича тиббий кўрикдан ўтказиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур банд бўйича I-даражали облитерацияловчи эндоартериити мавжуд бўлган чақирилувчи, СЧР хизматчилари ва муддатли ҳарбий хизматчилари ҳам тиббий кўрикдан ўтказиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «в» бандига қуйидагилар киради:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Қўл-оёқ томирларининг I-босқичдаги облитерацияловчи атеросклерози ва тромбангиити (касалликлар жадвалининг III-, IV-устунлари назарда тутилган шахслар учун);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
I-II-даражали СВЕ белгилари (тунги ёки кундузги дам олиш даврида йўқоладиган, узоқ юриш ёки бир жойда туришдан кейинги оёқ панжа ва болдирнинг вақтинчалик шишлари) билан кечадиган тромбоздан кейинги ёки варикоз касаллиги;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
II-даражали «фил оеғи»;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
I-даражали (ачишиш, совуқ қотиши туфайли юзага келадиган, бир неча соат давомида бармоқларнинг оғриши ва оқариши) ангиотрофоневрозлар;
Олдинги таҳрирга қаранг.
(46-модданинг йигирма тўртинчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Мудофаа вазирлигининг 2024 йил 18 декабрдаги 17-сон, Миллий гвардиясининг 2024 йил 5 декабрдаги 30-сон, Фавқулодда вазиятлар вазирлигининг 2024 йил 9 декабрдаги 26-сон, Давлат хавфсизлик хизматининг 2024 йил 15 декабрдаги 19-сон, Ички ишлар вазирлигининг 2024 йил 7 декабрдаги 45-ққ-сон ва Соғлиқни сақлаш вазирлигининг 2024 йил 11 декабрдаги 17-сонли қарорига (рўйхат рақами 3147-2, 16.01.2025 й.) асосан чиқарилган — Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 16.01.2025 й., 10/25/3147-2/0035-сон)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
II-даражали уруғ тизимчаси веналарининг варикоз кенгайишида уруғ тизимчаси моякнинг юқори қутбидан пастга тушади, мояк атрофияси йўқ.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «г» бандига қуйидагилар киради:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
вена етишмовчилигининг белгилари бўлмаган қўл ва оёқ тери ости веналарининг варикоз кенгайиши;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
I-даражали (тунги ёки кундузги дам олиш даврида камаядиган ёки йўқоладиган оёқ панжасининг устки юзасидаги шиш) «фил оеғи»;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
II-даражали уруғ тизимчаси веналарининг варикоз кенгайиши (хорижий давлатларнинг ҲТМ бундан мустасно);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
трофик бузилишларсиз кечадиган ангиотрофоневрозлар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Вена етишмовчилигининг белгиларисиз кечадиган алоҳида қисмлардаги цилиндр ёки эластик бўртма кўринишида оёқ веналарининг кенгайиши, I-даражали варикоцеле мазкур моддани қўллашга асос бўлмайди ва ҳарбий хизматни ўташ ёки ҲТМга киришга (хорижий давлатларнинг ҲТМ бундан мустасно) тўсиқинлик қилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Қон айланиши ва фаолияти тўлиқ тикланадиган, йирик қон томирларининг яраланишлари ва бошқа шикастланишларидан кейин, касалликлар жадвалининг I-устуни бўйича тиббий кўрикдан ўтказилганда, мазкур модданинг «в» банди, касалликлар жадвалининг III-, IV-устуни бўйича эса — «г» банди қўлланилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Касалликнинг ташҳиси ва томирлар шикастланишининг оқибатлари жараёнининг босқичлари ва фаолият бузилиш даражасини тўлиқ акс эттириши лозим. Хулоса, объектив натижа берадиган текширув услуллари (нитроглицерин синамаси билан ўтказилган реовазография, ангио-, флебо-, лимфография ва бошқа усуллар) қўлланилиб, текшириш ўтказилганидан кейин чиқарилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Гемодинамик бузилишларсиз кечаётган йирик артерияларнинг атеросклерози ҳарбий хизматга яроқлиликни чекламайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Модда

Касалликларнинг номланиши,

фаолиятнинг бузилиш даражаси

Касалликлар жадвалининг устунлари

I

II

III

IV

V

VI

47

Геморрой (бавосил):

а) тез-тез юз берадиган асоратлар ва иккиламчи камқонлик билан кечадиган

E

Яроқсиз

C ёки E

(ЯТА)

C ёки E

(ЯТА)

Яроқсиз

E

б) тугунларнинг II — IV босқичда тушиши билан кечадиган

E

Яроқсиз

B ёки C

(ЯТА)

B ёки C

(ЯТА)

Яроқсиз

E

в) самарали даволанганда, кам асоратлар билан кечадиган

B

Чекланган равишда яроқли

А

А

Яроқсиз

B

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Кўрсатмалар мавжуд бўлганда чақирилувчи ва ҳарбий хизматчиларга жарроҳлик йўли билан ёки консерватив даволаниш тавсия қилинади. Даволаниш қониқарсиз бўлганда ёки ундан бош тортилган ҳолатда, тиббий кўрикдан ўтказиш асоратларнинг намоён бўлиш сони ва иккиламчи камқонликнинг ифодаланганлигига кўра, мазкур модданинг «а» ва «б» ёки «в» бандлари бўйича амалга оширилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Геморрой касаллигининг тез-тез юз берувчи асоратларига тиббий кўрикдан ўтаётган шахс бир йилда уч ва ундан кўп марта стационар шароитда геморроидал тугунлардан қон кетиши, уларнинг тромбози ёки II — IV-босқичда ташқарига чиқиши туфайли даволанганлиги, ҳамда касалликни стационар шароитда даволашни талаб қиладиган такрорий қон кетиш асоратлари киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «б» бандига консерватив ва жарроҳлик йўли билан даволаниш ижобий самара бермаган геморроидал тугунларини II — IV босқичдаги ташқарига тушиш ҳолатлари киради;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «в» бандига самарали даволанган кам ҳуружли ташқи геморрой киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ягона, яллиғланиш белгилари бўлмаган, озгина катталашган геморрой тугунларининг мавжудлигида, шикоятлар бўлмаганда, анамнезда охирги уч йил давомида касалликнинг ҳуружлари тўғрисида маълумотлар қайд этилмаган ҳолатлар мазкур моддани қўллашга учун асос бўлмади, ҳарбий хизматни ўташга тўсиқ йўқ, ҲДҚ ва уларга тенглаштирилган қисмлардаги хизматга яроқсиз.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Модда

Касалликларнинг номланиши,
фаолиятнинг бузилиш даражаси

Касалликлар жадвалининг устунлари

I

II

III

IV

V

VI

48

Нейроциркулятор астения:

а) турғун яққол ифодаланган бузилишлар билан

Е

Яроқсиз

В ёки С

(ЯТА)

С ёки Е

(ЯТА)

Яроқсиз

Е

б) турғун ўртача ифодаланган бузилишлар билан

Е

Яроқсиз

В

В

Яроқсиз

Е

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Нейроциркулятор астенияга субъектив ва объектив-фаолият ўзгаришисиз хилма-хил клиник кўриниши билан кечадиган юрак томирлар тизими фаолиятининг бизилишлари хос бўлиб, юрак-қон томир тизимида органик ўзгаришларсиз, кўпроқ томирлар тонуси ва қон-томир тизими бошқарувининг бузилиши билан кечадиган умумий невроздир.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Нейроциркулятор астениянинг гипотензив турини соғлом одамлардаги физиологик гипотониядан фарқ қилиш лозим, улар соғлик ҳолатига ҳеч қандай шикоят қилмайдилар, артериал босим кўрсаткичи симоб устунининг 90/50 — 100/60 ммда иш қобилиятини сақлаб қоладилар. Бундай шахслар ҳарбий хизматга чекланишсиз яроқли деб топиладилар. Барча ҳолатларда бошқа аъзо ва тизимларнинг касалликлари туфайли келиб чиққан, симптоматик гипотонияни истисно қилиш лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Чақирилувчи, СЧР хизматчилари ва муддатли ҳарбий хизматчиларида нейроциркулятор астения ташҳиси стационар шароитда, невропатолог, окулист иштирокида, зарурат туғилганда, бошқа мутахассисларни ҳам жалб этиб, мажбурий равишда фаолиятга оид (жисмоний зўриқиш, гипервентиляция, ортостатик ва бошқалар) ва медикаментоз воситалар билан синамалар ўтказилгандан кейин қўйилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Чақирув участкаларида қайд этиш пайтида нейроциркулятор астениянинг ҳар қандай тури мавжуд бўлган фуқароларга даволаш тайинланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Нейроциркулятор астениянинг гипертензив тури ташхисини қўйишда қалқонсимон без ва буйрак фаолиятларини текшириш лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «а» бандига нейроциркулятор астения:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
гипотензив турига доимий шикоятлари мавжуд бўлган ва турғун, яққол ифодаланган вегетатив-томир бузилишлар билан кечаётган, даволаб бўлмайдиган ва меҳнат қобилиятини яққол пасайтирувчи, тез-тез ҳушдан кетиш ҳолатлари ва юрак ритмини бузилишлари билан кечадиган, артериал босими симоб устунининг 100/60 ммдан паст сатҳида турғун ўрнашганлиги киради;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
гипертензив турига доимий шикоятлари мавжуд бўлган ва турғун, яққол ифодаланган вегетатив-томир бузилишлари билан кечаётган, даволаб бўлмайдиган ва меҳнат қобилиятини яққол пасайтирувчи, артериал босим бархулоса бўлмаган, артериал босими симоб устунининг 140/90 ммдан 150/80 — 160/90 ммгача турғун ўрнашганлиги киради;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
юрак турига — турғун кардиалгиялар мавжуд бўлган, турғун юрак ритмининг бузилишлари (синусли тахикардия, пароксизмал тахикардиянинг тез-тез юз берадиган ҳуружлари, экстрасистолия) билан кечадиган яққол ифодаланган вегетатив-томир ўзгаришлари киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Стационарда такрорий даволанишлар самара бермаган чақирилувчилар мазкур модданинг «а» банди бўйича ҳарбий хизматга яроқсиз деб топиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «б» бандига мўътадил ифодаланган аломатлари билан кечаётган нейроциркулятор астениянинг ҳар қандай тури — (нейроциркулятор астениянинг гипотензив турида — артериал босим турғун ҳолатда симоб устунининг 105 — 100/60 — 55 ммгача; гипертензив турида — артериал босим турғун ҳолатда симоб устунининг 140 — 150/90 ммгача), шу жумладан, ўтиб кетувчи юрак ритми бузилишлари билан кечаётган ва меҳнат қобилиятини пасайтирмайдиган ҳолатлар киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Чақирилувчи, СЧР хизматчилари ва муддатли ҳарбий хизматчилар — биринчи ва юқори разрядли спортчиларда (ҳужжатлар билан тасдиқланган), артериал босим ошгани ва юрак бўшлиқларининг ўлчамлари озгина катталашганлиги аниқланганда, тиббий ускуналар ёрдамида ҳар томонлама текширилганларидан сўнг, ҳарбий хизматга яроқлилик якка тартибда аниқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
«Нейроциркулятор астения» ташҳиси қўйилган фуқаролар, чақирув участкаларида қайд этилаётган, муддатли ҳарбий ва мукобил хизматга чақирилаётган, СЧРга қабул қилинаётганда текширув ва даволаниш (динамик кузатув) тугаганидан олти ой ўтганидан сўнг, такрорий тиббий кўрикдан ўтказиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Миокарднинг органик ўзгаришлари туфайли юрак ритмини бузилишларида (яллиғланиш, дистрофик ва бошқа) тиббий кўрикдан ўтказиш касалликлар жадвалининг 43-моддаси бўйича амалга оширилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Модда

Касалликларнинг номланиши,

фаолиятнинг бузилиш даражаси

Касалликлар жадвалининг устунлари

I

II

III

IV

V

VI

49

Ўткир касаллик, сурункали касаллик ҳуружи, жароҳат ёки жарроҳлик амалиётидан кейинги қон айланиш тизими фаолиятининг вақтинча бузилишлари

D

Яроқсиз

D

D

D

D

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Муддатли ҳарбий хизмат ҳарбий хизматчиларига нисбатан, 45 суткадан кам бўлмаган муддатда стационарда даволанишдан сўнг, турғун ва юракнинг зарарланишини объектив аломатлари (ўчоқли миокардиосклероз, юрак ритми ва ўтказувчанлигининг бузилишларини турли шакллари, юрак нуқсонига айланиш якуни билан тугаган клапан аппаратнининг зарарланишлари) йўқлигида, касалликнинг оғирлик даражасига кўра ва норевматик бўлган миокардитларни ўтказганларга 30 суткалик касаллик туфайли таътилга ёки хизмат мажбуриятларини бажаришдан озод қилинишга мухтожлиги тўғрисида хулоса чиқарилади. Касаллик туфайли таътил тугаганидан сўнг, уларнинг ҲДҚ ва уларга тенглаштирилган қисмларда хизматга яроқлилиги касалликлар жадвалининг тегишли моддалари бўйича якка тартибда аниқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Чақирув участкаларида қайд этилаётган, муддатли ҳарбий ва муқобил хизматга чақирилаётган, СЧРга қабул қилинаётган, шартнома бўйича ҳарбий хизмат, ҲТМга кираётган фуқаролар стационарда даволанишдан сўнг, норевматик бўлган миокардитларни ўтказганларида 12 ойга ҳарбий хизматга вақтинча яроқсиз деб топиладилар. Ушбу муддат тугаганидан сўнг, юқорида кўрсатилган шахсларда юракнинг зарарланиш аломатлари (ўчоқли миокардиосклероз, юрак ритми ва ўтказувчанлигининг бузилишларини турли шакллари, клапан аппаратнинг зарарланишлари ва бошқалар) йўқлигида, улар чекланган равишда ҳарбий хизматга яроқли деб топиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Шартнома бўйича ҳарбий хизматчилар нисбатан, фаол ревматизм, норевматик бўлган миокардитлар, миокард инфаркти ҳамда юракда, тож, йирик ва периферик томирларда жарроҳлик амалиётидан ўтган, атриовентикуляр тугун реципрок тахикардияси, қўшимча ўтказув йўллари ва вақтинча фаолиятни бузилиши билан кечадиган WPW синдроми туфайли ўтказилган радиотўлқинли абляция ўтказилгандан сўнг, агар реаблитация ва ҳарбий хизмат мажбуриятларини ижро этиш қобилиятини тиклаш учун 30 суткадан кам бўлмаган муддат талаб қилинса, касаллик туфайли таътил тақдим қилиш тўғрисида хулоса қабул қилинади, сурункали ишемия касаллиги ҳуружлари (стенокардиянинг узоқ давом этадиган ҳуружлари, юрак ритми ва ўтказувчанлигини ўтиб кетувчи бузилишлари, юрак етишмовчилигининг ўтиб кетувчи шакллари), гипертония касаллиги (гипертоник криздан кейинги ҳолат), юрак аритмияларини бартараф қиладиган электроимпульс даволанишларидан сўнг, хизмат мажбуриятларини бажаришидан озод қилиш тўғрисида хулоса чиқарилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
10-боб. Нафас аъзоларининг касалликлари
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Модда

Касалликларнинг номланиши,
фаолиятнинг бузилиш даражаси

Касалликлар жадвалининг устунлари

I

II

III

IV

V

VI

50

Бурун бўшлиғи, бурунниинг ёндош бўшлиқлари ва ҳалқумнинг касалликлари:

а) шиллиқ қават атрофияси билан кечадиган сассиқ тумов (озена) ва ҳид сезиш йўқлигининг III даражаси

Е

Яроқсиз

Е

Е

Яроқсиз

Е

б) полипоз синуситлар, тез-тез ҳуруж қилувчи йирингли синуситлар, бурун бўшлиқларининг ифодаланган анатомик ва косметик нуқсонларбилан кечувчи жарроҳлик амалиётидан кейинги оқибатлар

Е

Яроқсиз

В ёки С (ЯТА)

С ёки Е (ЯТА)

Яроқли.

ҲҲБ ва АЙП операторлик,

қутқарувчиликка яроқсиз

E

в) кам ҳуруж қилувчи йирингли синуситлар, йирингсиз синуситлар, бурун орқали нафас олишни кийинлаштирувчи ва буруннинг ёндош бўшлиқлари барофаолиятининг турғун бузилишлари билан кечадиган бурун бўшлиғи ва бурун-ҳалқум касалликлари

Е

Яроқсиз

В

В ёки С (ЯТА)

Яроқли

E

г) сурункали тонзиллитнинг II даражали токсик-аллергик шакли, сурункали атрофик, гипертрофик, гранулезли фарингит (назофарингит)

Е

Яроқсиз

В

В

Яроқли

Е

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Касалликнинг тез-тез ҳуружи деб, унинг йил давомида икки ва ундан ортиқ такрорланиши тушунилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Сурункали полипли гайморит мавжудлиги рентген текшируви ёрдамида тасдиқланиши лозим, алоҳида ҳолатларда эса, бурун ендош бўшлиқлари КТ, сурункали йирингли (йирингсиз) синусит-риноскопик маълумотлар ёрдамида, буруннинг ендош бўшлиқларини икки кўринишда рентгенография, имкон даражасида бурун ендош бўшлиғи КТ, юқори жағ синуситида — ташҳис қўйиш мақсадида пункция қилинади. Бундан ташқари, сурункали жараённинг мавжудлиги стационар шароитда ва олдинги 6 ойдан кам бўлмаган ўтказилган диспансер кузатув натижалари билан тасдиқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бурун тўсиғининг қийшайиши, нафас олиш эркин бўлган ҳолда юқори нафас йўллари шиллиқ қаватининг нотурғун субатрофик аломатлари, ташҳис қўйиш мақсадида ўтказиладиган пункцияда йиринг ёки транссудат олинмаган ва юқори жағ бўшлиғи чиқиш йўлининг ўтказувчанлиги сақланган ҳолда юқори чағ бўшлиғи деворининг шиллиқ қаватини қалинлашуви ҳамда юқори жағ бўшлиқларидаги ўтказилган жарроҳлик амалиётидан кейин қолган аломатлар (оғиз даҳлизига ўтувчи бурманинг чизиқли чандиғи, жарроҳлик амалиёти қилинган бўшлиқнинг бурун бўшлиғи билан туташуви ёки рентгенограммадаги «парда») мавжудлиги ҳарбий хизматни ўташ ва ҲТМга киришга монелик қилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Юқори жағ бўшлиғида кисталарнинг мавжудлиги, шу жумладан уларнинг барофаолияти бузилмаган бўлганда, фуқароларни чақирув участкаларида қайд этиш, мудатли ҳарбий ва муқобил хизматга чақириш, СЧРга қабул қилиниш ва шартнома бўйича ҳарбий хизматга киришда ҳарбий хизматга вақтинча яроқсиз деб топиладилар. Кисталарни муваффақиятли жарроҳлик йўли билан даволангандан сўнг, ушбу шахслар чекланган равишда ҳарбий хизматга яроқли деб топилади, жарроҳлик амалиётидан бош тортган ҳолатларда эса, модданинг «б» банди билан тиббий кўрикдан ўтказилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Тиббий кўрикдан ўтаётган шахснинг шикоятлари, бурун бўшлиғи аҳволи, бурун ендош бўшлиқларини синашгача ва синашдан кейинги рентген текширувларининг натижалари билан биргаликда барокамерада босим тушиб-чиқишини кўтара олиши, тиббий ва хизмат тавсифномасига асосланиб бурун ендош бўшлиқлари барофаолиятининг турғун бузилиши аниқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Икки томонлама бурун билан нафас олишнинг қийинлашуви билан кечадиган бурун тўсиғининг қийшайиши, икки тамонлама юқори нафас йўлларининг дистрофик жараёнининг мавжудлиги ҲТМга киришга қарши кўрсатма бўлади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бир томонлама бурун билан нафас олишнинг қийинлашуви билан кечадиган бурун тўсиғининг қийшайиши, бурундан эркин нафас олиш билан кечадиган юқори нафас йўлларининг шиллиқ қаватида субатрофик аломатлар мавжудлиги, мазкур моддани қўллашга асос бўлмайди, ҳарбий хизматни ўташ ва ҲТМга киришга монелик қилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Буруннинг нафас олиш фаолиятининг бузилишисиз ҳамда кам ифодаланган бузилиш билан кечадиган поллинозлар ва аллергик ринитлар мавжудлиги мазкур моддани қўллашга асос бўлмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Поллинозлар ва аллергик ринитлар билан хасталанган чақирилувчиларни текширувига шифокор-аллерголог мажбурий ҳолда жалб этилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
II-даражали токсик-аллергик шаклдаги сурункали тонзилитнинг тез-тез ҳуружлари, тонзиллоген интоксикациянинг (субфебрилитет, тез чарчаш, сўлғинлик, ҳолсизлик) мавжудлиги, бодомсимон безлар атрофдаги тўқималар, регионар лимфа тугунларининг (паратонзилляр абсцесс, регионар лимфаденит) яллиғланиш жараёнига қўшилиши ва метатонзилляр асоратлар билан тавсифланади. Сурункали тонзиллитнинг фақат шу шакли ҳарбий хизматни ўташ ва ҲТМга киришга монелик қилади. Сурункали тонзилитнинг бошқа шакллари бўлган чақирилувчи, муддатли ҳарбий хизматчилар ҳарбий хизматга яроқли, ҲТМга кираётган номзодлар ҲТМга киришга яроқли деб топиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Чақирув участкаларида қайд этишда сурункали тонзилитнинг барча шакли билан хасталанган фуқароларга даволаниш тавсия қилинади (консерватив, керак бўлса, жарроҳлик йўли билан).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Модда

Касалликларнинг номланиши,
фаолиятнинг бузилиш даражаси

Касалликлар жадвалининг устунлари

I

II

III

IV

V

IV

51

Ҳиқилдоқ ва трахеянинг бўйин қисми касалликлари ва шикастланишлари

а) нафас олиш ва (ёки) товуш фаолиятларининг яққол ифодаланган бузилишлари билан

F

F

F

F

F

F

б) нафас олиш ва (ёки) товуш фаолиятларининг мўътадил ифодаланган бузилишлари билан

E

Яроқсиз

C ёки E

(ЯТА)

Е

Яроқсиз

E

в) нафас олиш фаолиятининг кам ифодаланган бузилиши билан

E

Яроқсиз

B ёки C

(ЯТА)

C ёки E

(ЯТА)

Яроқли.

ҲҲБ ва АЙП операторлик,

қутқарувчиликка яроқсиз

E

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модда ҳиқилдоқ ёки трахеянинг бўйин қисмидаги туғма ва орттирилган касалликлар ва уларнинг шикастланиш оқибатларини даволаш натижалари қониқарсиз ёки даволанишдан бош тортилган ҳолатларни назарда тутади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модднинг «а» бандига товуш ҳосил бўлиши, табиий йўллар орқали нафас, ҳиқилдоқнинг ажратиш фаолиятининг турғун йўқлиги киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «б» бандига II-даражали нафас етишмовчилиги билан кечадиган нафас олишнинг турғун қийинлашуви ва (ёки) даволанишдан сўнг 3 ой ва ундан ортиқ сақланаетган товуш ҳосил бўлишининг турғун қийинлашуви (фаолиятга оид афония, овознинг хириллаши, товушнинг жарангдорлиги пасайиши) киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Товуш ҳосил бўлишнинг турғун қийинлашувини тасдиқлаш учун кўп маротаба (текширув мобайнида 3 мартадан кам бўлмаган) товушнинг жарангдорлигини текшириш лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «в» бандига I-даражали нафас етишмовчилиги билан кечадиган нафас олишнинг турғун бузилиши киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Модда

Касалликларнинг номланиши,
фаолиятнинг бузилиш даражаси

Касалликлар жадвалининг устунлари

I

II

III

IV

V

VI

52

Нафас олиш аъзоларининг бошқа касалликлари (шу жумдан туғма):

а) фаолиятнинг яққол ифодаланган бузилиши билан

F

F

F

F

F

F

б) фаолиятнинг мўътадил ифодаланган бузилиши билан

E

Яроқсиз

C ёки E

(ЯТА)

Е

Яроқсиз

E

в) фаолиятнинг кам ифодаланган бузилиши билан

E

Яроқсиз

B ёки C

(ЯТА)

C ёки E

(ЯТА)

Яроқли.

ҲҲБ ва АЙП операторлик,

қутқарувчиликка яроқсиз

E

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «а» бандига қуйидагилар киради:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
III-даражали нафас (ўпка) етишмовчилиги билан кечадиган бронх-ўпка аппарати ва плевранинг сурункали касалликлари (шу жумладан, сурункали бронхит, ўпкаларнинг сурункали обструктив касаллиги, бронхоэктатик касаллик), ўпкаларнинг йирингли касалликлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
III-даражали нафас (ўпка) етишмовчилиги билан кечадиган ўпка аъзоларининг туғма аномалиялари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ўпканинг микозлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
III-IV-даражали саркоидоз ҳамда саркоидознинг генерализациялашган шакли;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
нафас етишмовчилигининг даражасидан қатъий назар ва гистологик текширув натижалари билан тасдиқланган альвеоляр протеиноз, муковисцидоз, ўпканинг Лангерганс ҳужайрали гистиоцитози, ўпканинг лимфангиолейомиоматози, Гудпасчер синдроми, ўпканинг альвеолярли микролитиази, идиопатик фиброзловчи альвеолит ва бошқа идиопатик интерстициал зотилжамлар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ўпканинг панацинарли (буллезли) эмфиземаси;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
касаллик туфайли жарроҳлик йўли билан олиб ташланган ўпканинг йўқлиги.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «б» бандига қуйидагилар киради:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
II-даражали нафас (ўпка) етишмовчилиги билан кечадиган бронх-ўпка аппарати ва плевранинг сурункали касалликлари (шу жумладан, сурункали бронхит, ўпканинг сурункали обструктив касаллиги), ўпканинг йирингли касалликлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
II-даражали нафас (ўпка) етишмовчилиги билан кечадиган ўпка аъзоларининг туғма аномалиялари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
касаллик туфайли жарроҳлик йўли билан олиб ташланган ўпка бўлагининг йўқлиги.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
нафас (ўпка) етишмовчилигининг даражасидан қатъий назар, ацинар ва марказий ацинарли ўпка эмфиземаси;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
нафас (ўпка) етишмовчилигининг даражасидан қатъий назар, ўпканинг поликистози;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
гистологик текширув натижалари билан тасдиқланган бронхоэктазлар, I- ва II-даражадаги саркоидоз.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Беморга ташҳис қўйиш мақсадида ўтказиладиган пункциядан бош тортган ҳолатларда, ташҳис клиник ва таҳлилий маълумотларни жамлаш йўли билан қўйилади, ташҳис қўйиш мақсадида ўтказиладиган пункцияни амалга ошириш қўрсатмалари патологиянинг нозологик шаклига кўра аниқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «в» бандига қуйидагилар киради:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
I-даражали нафас (ўпка) етишмовчилиги билан кечадиган бронх-ўпка аппарати ва плевранинг сурункали касалликлари (шу жумладан, сурункали бронхит, ўпканинг сурункали обструктив касаллиги), ўпканинг йирингли касалликлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
I-даражали нафас (ўпка) етишмовчилиги билан кечадиган ўпка аъзоларининг туғма аномалиялари.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Шартнома бўйича ҳарбий хизматчиларнинг ҳарбий хизматга яроқлилик тоифаси нафас (ўпка) етишмовчилигининг даражасига кўра аниқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Нафас (ўпка) етишмовчилигининг даражаси мазкур Касалликлар ва жисмоний нуқсонлар жадвали ҳамда алоҳида моддаларга бериладиган шарҳларнинг 2-иловасига мувофиқ аниқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Модда

Касалликларнинг номланиши,
фаолиятнинг бузилиш даражаси

Касалликлар жадвалининг устунлари

I

II

III

IV

V

VI

53

Бронхиал астма:

а) IV поғонаси

F

F

F

F

F

F

б) III поғонаси

E

Яроқсиз

C ёки E

(ЯТА)

E

Яроқсиз

E

в) II поғонаси, персистирловчи

E

Яроқсиз

B ёки C

(ЯТА)

C ёки E

(ЯТА)

Яроқсиз

E

г) I поғонаси, интермиттирловчи

E

Яроқсиз

B

B

Яроқсиз

E

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бронхиал астма ташҳиси мажмуавий стационар текширувдан кейин қўйилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «а» бандига, беморни қайта стационарда даволанишини талаб қиладиган оғир ва тез-тез бўғилиш ҳуружлари (жисмоний фаолликни чеклайдиган, ҳар куни ҳамда тунда тез-тез кузатиладиган аломатлари, ЖНЧҲ-1 ёки НЧЧТ меъёрнинг 60 фоиздан кам бўлган пасайиши билан кечувчи ва 30 фоиздан ортиқ ўзгарувчанлиги бўлган), оғир персистирловчи кечиши билан II-III-даражали ўпка етишмовчилиги билан кечадиган бронхиал астманинг IV-поғонаси киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «б» бандига, бронхларни кенгайтирувчи воситалари ва ИГКС ўрта ва юқори миқдорида дозалар билан ҳуружни бостириладиган ўрта оғирликда кечиши (ҳар куни ҳамда тунлари ҳафтасига 1 мартадан кўп бўлган ҳуруж аломатлари, касалликнинг ҳуруж даврида фаолликни бузилишига олиб келадиган, ЖНЧҲ-1 ёки НЧЧТни меъёрнинг 60 дан 80 фоизгача пасайиши билан кечувчи ва 30 фоиздан ортиқ ўзгарувчанлиги бўлган) билан ифодаланган бронхиал астманинг III-поғонаси киради; ҳуружлар оралиғидаги даврда I-II-даражали ташқи нафас фаолиятининг бузилиши сақланади. Бундан ташқари, аллергик трахеит, бронхит (маиший, гул чанги, эпидермал ва озиқ-овқатга бўлган поливалентли сенсибилизация), қон зардоби касаллиги, Квинке шиши мавжуд бўлган чақирилувчи, СЧР хизматчилари ва ҳарбий хизматчилар ҳам мазкур модданинг тегишли банди бўйича тиббий кўрикдан ўтказиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «в» бандига, бронхларни кенгайтирувчи воситалари ва ИГКСларнинг кам миқдорида дозалар билан ҳуруж бостириладиган енгил персистловчи кечиши (кўп давом этмайдиган ҳафтада 1 мартадан кўпроқ, аммо кун давомида 1 мартадан кам бўлмаган, тунги аломатлари ойда 2 мартадан кўп бўлмаган бўғилиш ҳуружлари, касалликнинг ҳуруж даврида фаолликни бузилишига олиб келадиган, ЖНЧҲ-1 ёки НЧЧТни меъёрининг 80 фоизидан камроқ пасайиши билан кечувчи ва 20 дан 30 фоизгача ўзгарувчанлиги бўлган) билан бронхиал астманинг II-поғонаси киради; ҳуружлар оралиғидаги даврда ташқи нафас фаолиятининг кам ифодаланган бузилиши ёки бузилишисиз кечади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «г» бандига клиник манзарасида такрорий намоён бўладиган ҳуштаксимон хириллашлар, ҳансираш, йўталнинг кўкракда «тиқилиш» ҳисси, айниқса тунда ёки эрталаб бўладиган, қўзғатувчи синамалар ижобий натижа берувчи, қисқа муддат таъсир қиладиган бета-адреномиметиклар ҳуруж бостириладиган енгил интермиттирловчи кечадиган (кўп давом этмайдиган ҳафтада 1 мартадан кам бўладиган, тунги аломатлари ойда 2 мартадан кўп бўлмаган бўғилиш ҳуружлари, касалликнинг ҳуруж даврида фаолликни бузилишига олиб келадиган, ЖНЧҲ-1 ёки НЧЧТни меъёрининг 80 фоизидан камроқ пасайиши билан кечувчи ва 20 фоиздан ортиқ ўзгарувчанлиги бўлган) бронхиал астманинг I-поғонаси киради; ҳуружлар оралиғидаги даврда ташқи нафас фаолияти бузилишсиз кечади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Касаллик анамнезини тасдиқловчи ҳужжатлар мавжуд бўлмаган турғун ремиссиясидаги бронхиал астма ташҳисини аниқловчи тестлар сифатида фармакологик ва (ёки) жисмоний бронх кўзғатувчи тестлар ҳисобланади. Қўшимча мезон сифатида қонда умумий ва (ёки) специфик «Е» иммуноглобулинни аниқловчи текширув бўлиши мумкин.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бронхоспастик синдромлар (обтурацион, эндокрин-гуморал, асаб тизимининг бузилишлари, заҳарланишлар ва бошқалардан келиб чиққан) бошқа касалликлар асорати бўлганда, асосий касалликнинг кечишига кўра касалликлар жадвалининг тегишли моддалари бўйича ҳарбий хизматга яроқлилик аниқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бошқа аллергик касалликларда зарарланган аъзо ёки тизим фаолиятининг ҳолатига кўра, касалликлар жадвалининг тегишли моддалари бўйича тиббий кўрикдан ўтказилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Модда

Касалликларнинг номланиши,

фаолиятнинг бузилиш даражаси

Касалликлар жадвалининг устунлари

I

II

III

IV

V

VI

54

Ўткир касаллик, сурункали касаллик ҳуружи, жароҳат, жарроҳлик амалиётидан кейинги нафас аъзолари фаолиятининг вақтинча бузилишлари

D

Яроқсиз

D

D

D

D

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Зотилжамларнинг асоратли кечишида (инфекцион-токсик шок, йиринглаш, плеврит, ателектаз, кенг тарқалган плевра қатламланиши ва бошқалар) ҳарбий хизматчиларга нисбатан касаллик туфайли таътил бериш лозимлиги тўғрисида хулоса, чақирув участкаларида қайд этилаётган фуқаролар, муддатли ҳарбий ва муқобил хизматга чақирилаётган, СЧРга қабул қилинаётган, шартнома бўйича ҳарбий хизмат ва ҲТМга кираётган фуқароларга нисбатан эса, даволаниш якунидан сўнг 6 ойдан кам муддат ўтган бўлса, ҳарбий хизматга вақтинча яроқсизлик тўғрисида хулоса чиқарилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
11-боб. Овқат ҳазм қилиш аъзоларининг касалликлари
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Модда

Касалликларнинг номланиши,

фаолиятнинг бузилиш даражаси

Касалликлар жадвалининг устунлари

I

II

III

IV

V

VI

55

Тишларнинг ривожланиши ва чиқишидаги бузилишлар, тишнинг қаттиқ тўқималари ва пульпанинг касалликлари:

а) битта жағда 10 та ва ундан ортиқ тишнинг йўқлиги ёки уларни ечиладиган протезлар билан алмаштирилганлиги, битта жағда 8 та қозиқ тишларнинг йўқлиги, юқори жағнинг бир томонида 4 та қозиқ тишларнинг йўқлиги ва пастки жағни бошқа томонида 4 та қозиқ тишларнинг йўқлиги ёки уларни ечиладиган протезлар билан алмаштирилганлиги

Е

Яроқсиз

В

В

Яроқли. Ғоввослар яроқсиз

Е

б) битта жағда 4 та ва ундан олдидаги тишларнинг йўқлиги ёки бир қаторда иккинчи кесувчи, курак ва биринчи кичик қозиқ тишнинг кетма-кет йўқлиги

Е

Яроқсиз

В

В

Яроқли

Е

в) кўп сонли асоратланган кариес

С

Яроқсиз

А

А

Яроқли

С

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Жағларида периодонт яллиғланишининг (перимплантит) клиник ва рентгенологик белгилари бўлмаган жағларнинг имплантати бор бўлган ва протезлаш имконияти мавжуд бўлган фуқароларда тишларнинг умумий сони саналганда улар қўшиб ҳисобланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Тишларнинг умумий саноғида 18-, 28-, 38-, 48-чи тишлар ҳисобланмайди. Тиш илдизларини протезлаш имкони бўлмаса, улар йўқ тишлар деб ҳисобланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «в» бандига кариесли, олиб ташланган ва пломба қўйилган тишларнинг умумий сони 9 тадан кўп ва бунда 4 тадан кам бўлмаган тишлар — пульпа ва периодонтнинг зарарланиши билан кечадиган сурункали яллиғланган, илдиз каналларига пломба қўйилган тишлар ҳам қўшиб ҳисобланишлари киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Модда

Касалликларнинг номланиши,

фаолиятнинг бузилиш даражаси

Касалликлар жадвалининг устунлари

I

II

III

IV

V

VI

56

Периапикал тўқималар, милклар ва парадонт, сўлак безлари, оғиз бўшлиғи юмшоқ тўқималари, тилнинг (шу жумладан туғма) касалликлари:

а) кенг тарқалган оғир даражали пародонтит, пародонтоз

Е

Яроқсиз

В

С ёки Е (ЯТА)

Яроқсиз

Е

б) кенг тарқалган ўрта даражали пародонтит, пародонтоз, стоматитлар, гингивитлар, хейлитлар, ҳамда оғиз бўшлиғининг шиллиқ қавати, сўлак безлари ва тилнинг бошқа касалликлари

Е

Яроқсиз

В

В

Яроқсиз

Е

в) пародонтит, пародонтоз енгил даражасининг кенг тарқалган шакли

С

Яроқсиз

А

В

Яроқли

С

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модда тиббий кўрикдан ўтаётган шахсларда пародонтит ёки парадонтознинг кенг тарқалган шакли мавжудлигида қўлланилади. Пародонтит ёки парадонтознинг мавжудлиги, тиш-жағ тизимининг рентгенографияси билан биргаликда тўлиқ текширувлар ҳамроҳ касалликларни аниқлаш билан қайд этилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «а» бандига қуйидагилар киради:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
тиш милк чўнтагининг чуқурлиги 5 мм ва ундан кўп, тиш каваги суяк тўқимаси илдиз узунлигининг 2/3 қисмигача резорбцияси, тиш қимирлашининг II-III-даражада бўлган пародонтит;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
лаб ва танглайнинг туғма ёриқлари.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «б» бандига даволаб бўлмайдиган оғиз бўшлиғи шиллиқ қаватларининг касалликлари киради. Стоматит, хейлит, гингвит, лейкоплакия ва преканцерозлар билан бирга бошқа касалликлар мавжудлигида, фуқаролар чақирув участкаларида қайд этилишда даволанишга жўнатиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур одданинг «в» бандига кўпинча тишлар орасидаги соҳада тиш милк чўнтакчасини чуқурлиги 3 ммгача бўлган, тишлар орасидаги тўсиқлардаги суяк тўқимасининг бошланғич даражадаги деструкцияси, тишлар орасидаги тўсиқлар баландлиги 1/3 қисмгача пасайган, аммо тишлар қимирлаши бўлмаган енгил даражадаги пародонтит киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Модда

Касалликларнинг номланиши,
фаолиятнинг бузилиш даражаси

Касалликлар жадвалининг устунлари

I

II

III

IV

V

VI

57

Жағ-юз аномалиялари, дефектлари, деформациялари, жароҳат асоратлари, бошқа касалликлар, тишлар ва уларнинг таянч аппаратидаги ўзгаришлар, жағларнинг касалликлари:

а) нафас олиш, ҳид сезиш, чайнаш, ютиш ва нутқ фаолиятларининг яққол ифодаланган бузилишлари билан

F

F

F

F

F

F

б) нафас олиш, ҳид сезиш, чайнаш, ютиш ва нутқ фаолиятларининг мўътадил ифодаланган бузилишлари билан

E

Яроқсиз

B

B

Яроқсиз

E

в) нафас олиш, чайнаш, ҳид билиш, ютиш ва нутқ фаолиятлари бузилишисиз ёки кам ифодаланган бузилишлари билан

C

Яроқсиз

А

B

Яроқли

C

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модднинг «а» бандига юз-жағ соҳасининг туғма ва орттирилган нуқсонлари ва шакл бузилишлари ҳамда беморни даволаш, шу жумладан жарроҳлик йўли билан самара бермаган жағ, сўлак без, чакка-пастки жағ бўғимларининг сурункали, тез-тез қайталанувчи касалликлари киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «б» бандига пастки жағнинг хавфсиз ўсмалари туфайли 4 смдан кўп тўлиқ ва (ёки) қисман резекция қилиниб, трансплантат билан алмаштирилган нуқсонлар киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Худди шу бандга, учинчи даражали тишлаш аномалиялари (тиш қаторларининг силжиши 10 ммдан кўп) ёки Н.И. Агапов бўйича чайнаш самарадорлигининг 60 фоиздан камлиги; чакка-пастки жағ бўғимларининг анкилози, пастки жағнинг контрактура ва сохта бўғимлари, юз нервининг асосий ёки йирик шохларидан бирининг шикастланиши оқибатида юзага келган мимик мушакларининг фалажлари, сурункали, тез-тез қайталанувчи сиалоаденитлар, жағ-юз соҳасининг актиномикози, секвестр бўшлиқлари ва секвестерлар мавжуд бўлган жағларнинг сурункали остеомиелити.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Юқори матндаги касалликлар мавжуд бўлган фуқароларга чақирув участкаларида қайд этилишда даволаниш тавсия этилади, муддатли ҳарбий хизматга чақирилишда эса, якуний хулоса қабул қилинади. Ҳарбий хизматчиларга нисбатан даволанишдан кейин, касалликлар жадвалининг 82-моддаси бўйича хулоса қабул қилинади. Агар даволанишда жарроҳлик амалиёти қўлланилмаган бўлса, тиббий кўрикдан ўтказиш, ушбу модданинг тегишли бандлари бўйича амалга оширилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Сўлак-тош касаллиги бўлган, чақирув участкаларида қайд этилаётган, муддатли ҳарбий ва муқобил хизматга чақирилаётган, СЧРга қабул қилинаётган, шартнома бўйича ҳарбий хизматга кираётган фуқаролар, сўлак ажратишининг бузилганлик даражаси ва тошнинг жойлашган жойига кўра, мазкур модданинг тегишли бандлари бўйича тиббий кўрикдан ўтказиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «в» бандига чайнаш фаолиятининг кам ифодаланган бузилиши ёки чайнаш самарадорлиги 60 фоиздан кам бўлмаганлиги билан бирга кечадиган тиш қаторларининг 5 дан 10 ммгача (иккинчи даража) силжиган тишлаш аномалиялари киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Жағ-юз соҳаларида туғма оқма ва кисталари бўлган фуқароларга чақирув участкаларида қайд этишда даволаниш тайинланади, муддатли ҳарбий ва муқобил хизматга чақириш, СЧРга қабул қилишда жарроҳлик йўли билан даволанишдан бош тортсалар, уларга нисбатан якуний хулоса қабул қилинади. Тишлаш аномалиялари туфайли жарроҳлик йўли билан даволанган шахслар, даволанишдан кейин 6 ой ўтмаган бўлса, ҳарбий хизматга вақтинча яроқсиз деб топиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Шу бандга даволаш самара берган, чайнаш фаолияти бузилишисиз кечадиган чакка-пастки жағ бўғимларининг артроз-артритлари ҳам киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Чақирув участкаларида қайд этилаётган, муддатли ҳарбий ва муқобил хизматга чақирилаётган, СЧРга қабул қилинаётган, шартнома бўйича ҳарбий хизматга кираётган фуқароларда тиш қаторларининг 5 ммгача (биринчи даража) силжиши, чайнаш самарадорлиги Н.И. Агапов бўйича 60 фоиздан кўп бўлиши билан кечадиган тишлаш нуқсонлари, юқори лабнинг алоҳида, тўлиқ бўлмаган ёриқлари туфайли мажмуавий даволашдан кейин фаолият бузилиши кузатилмаса, комиссия хулосасига кўра, яроқлиликнинг В тоифасига киритиладилар, улар барча ҲТМга киришга яроқли (учувчилар таркибини тайерлаш бўйича ҲТМнинг учувчилар ва штурманлар тайерлаш факультетлари бундан мустасно).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Модда

Касалликларнинг номланиши,

фаолиятнинг бузилиш даражаси

Касалликлар жадвалининг устунлари

I

II

III

IV

V

VI

58

Қизилўнгач, ичаклар (ўн икки бармоқли ичакдан ташқари) ва қорин парданинг (шу жумладан туғма) касалликлари:

а) фаолиятининг яққол ифодаланган бузилишлари билан

F

F

F

F

F

F

б) фаолиятининг мўътадил ифодаланган бузилишлари ва тез-тез қайталанишлар билан

E

Яроқсиз

C ёки E

(ЯТА)

E

Яроқсиз

E

в) фаолиятининг кам ифодаланган бузилишлари билан

E

Яроқсиз

B ёки C

(ЯТА)

B ёки C

(ЯТА)

Яроқсиз

E

г) фаолият бузилишисиз, объектив аломатлар мавжудлигида

Чақирилувчилар E.

Ҳарбий хизматчилар C

Яроқсиз

А

B

Яроқли

C

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «а» бандига қуйидагилар киради:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
орттирилган қизилўнгач-трахея ёки қизилўнгач-бронхиал оқмалари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
стриктуралар ёки чандиқли торайишларнинг шаклланиши каби асоратлар билан кечадиган, тизимли равишда буж ёрдамида кенгайтиришни, баллонли дилятация ва жарроҳлик йўли билан даволашни талаб қиладиган рефлюкс-эзофагит;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
қизилўнгачнинг оғир клиник кўринишда кечадиган, тизимли равишда буж ёрдамида кенгайтириш, баллонли дилятация ёки жарроҳлик йўли билан даволашни талаб қиладиган чандиқли ёки асаб-мушак касалликлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
сурункали носпецифик ярали колитлар ва энтеритларнинг оғир шакллари;
Олдинги таҳрирга қаранг.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
овқат ҳазм қилиш ва озиқланишнинг бузилиши (озиқланишнинг пасайиши) билан кечадиган резекциядан кейинги ингичка (1,5 метрдан кам бўлмаган) ёки йўғон ичак (30 смдан кам бўлмаган) қисмининг йўқлиги;
(58-модданинг олтинчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Мудофаа вазирлигининг 2024 йил 18 декабрдаги 17-сон, Миллий гвардиясининг 2024 йил 5 декабрдаги 30-сон, Фавқулодда вазиятлар вазирлигининг 2024 йил 9 декабрдаги 26-сон, Давлат хавфсизлик хизматининг 2024 йил 15 декабрдаги 19-сон, Ички ишлар вазирлигининг 2024 йил 7 декабрдаги 45-ққ-сон ва Соғлиқни сақлаш вазирлигининг 2024 йил 11 декабрдаги 17-сонли қарори (рўйхат рақами 3147-2, 16.01.2025 й.) таҳририда — Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 16.01.2025 й., 10/25/3147-2/0035-сон)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
юрганда ёки тана ҳолатини вертикал ҳолатга ўзгартирилганда, тўғри ичакнинг барча қатламларини тушиши (III-даражали);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
жарроҳлик йўли билан даволашнинг якунловчи босқич сифатидаги табиий бўлмаган орқа чиқарув тешиги, ичак ёки нажас оқмалари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
орқа чиқарув тешиги сфинктерининг III-даражали етишмовчилиги;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
турғун ва тез-тез очилувчи (йилда 2 мартадан кам бўлмаган) оқмалар мавжуд бўлган сурункали парапроктит (офицерлар таркибидаги шахслар «б» банди бўйича тиббий кўрикдан ўтказиладилар);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
яққол ифодаланган клиник аломатлар ва фаолиятнинг яққол ифодаланган бузилишлари билан кечадиган овқат ҳазм қилиш аъзоларининг бошқа туғма аномалиялари.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «б» бандига қуйидагилар киради:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
жарроҳлик амалиёти билан даволашни талаб қилмайдиган клиник аломатлари билан кечадиган қизилўнгач дивертикуллари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
тез-тез ҳуруж қилиб турадиган (йилда 2 ва ундан кўп) қизилўнгач яралари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
қон кетиши, постгеморрагик анемиянинг ривожланиши ва перфорация билан асоратланган қизилўнгач яраси;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
рефлюкс-эзофагитнинг узоқ вақт битмайдиган (2 ойдан кўп) ярали шакли;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
рефлюкс-эзофагит туфайли ўтказилган жарроҳлик амалиётидан кейин юзага келган қизилўнгач ярасининг рецидиви, рефлюкс-эзофагитнинг II-III-оғирлик даражаси;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
«Барретт қизилўнгачи»;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
консерватив даволашда қониқарли натижаларга эришилган қизилўнгач стриктуралари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
консерватив даволашда қониқарли натижаларга эришилган қизилўнгачнинг чандиқли торайиши ва асаб-мушак касалликлари;
Олдинги таҳрирга қаранг.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
стационар шароитида даволаниш муваффақиятсиз кечганда, такроран ва узоқ муддат (2 ойдан кўп) даволанишни талаб қиладиган секрецияга оид, кислота ҳосил қилиш фаолиятларини бузилиши билан, тез-тез қайталанадиган ва озиқланишни бузилиши (озиқланишнинг пасайиши) билан кечадиган энтеритлар;
(58-модданинг йигирма биринчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Мудофаа вазирлигининг 2024 йил 18 декабрдаги 17-сон, Миллий гвардиясининг 2024 йил 5 декабрдаги 30-сон, Фавқулодда вазиятлар вазирлигининг 2024 йил 9 декабрдаги 26-сон, Давлат хавфсизлик хизматининг 2024 йил 15 декабрдаги 19-сон, Ички ишлар вазирлигининг 2024 йил 7 декабрдаги 45-ққ-сон ва Соғлиқни сақлаш вазирлигининг 2024 йил 11 декабрдаги 17-сонли қарори (рўйхат рақами 3147-2, 16.01.2025 й.) таҳририда — Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 16.01.2025 й., 10/25/3147-2/0035-сон)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
сурункали рецидивланувчи носпецифик ярали колитлар, Крон касаллигининг ўрта ва енгил оғирликдаги шакллари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
резекциядан кейинги ингичка ичак (1 метрдан кам бўлмаган) ёки йўғон ичак (20 смдан кам бўлмаган) қисмининг йўқлиги, кам ҳуружли демпинг-синдром аломатлари билан кечадиган, фаолияти сақланган меъда-ичак бириктирмаси;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
стационар шароитда қайта даволанишни талаб қиладиган, эвакуатор фаолиятининг бузилиши билан кечадиган қорин пардасининг епишиб қолиши (ёпишиш жараёни лапаратомия ёки рентгенологик ёки эндоскопик текширувлар натижалари билан тасдиқланган бўлиши лозим).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
тўғри ичакнинг жисмоний зўриқиш вақтида тушиши (II-даражаси);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
орқа чиқариш тешик сфинктерининг I-II-даражали етишмовчилиги;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
тез-тез қайталанадиган (йилда 2-3 маротаба ва ундан кўп бўлмаган) сурункали парапроктит.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «в» бандига қуйидагилар киради:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
қизилўнгач, ичак касалликлари, қорин парда ёпишишлари кам ифодаланган фаолият бузилиши билан кечиши; қизилўнгачнинг асоратсиз кечадиган яралари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
тез-тез рецидивланувчи (йилда 2 марта ва ундан кўп бўлган) II-III-оғирлик даражали рефлюкс-эзофагит;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
нажас чиқишида тўғри ичакнинг тушиб қолиши (I-босқич), кам қайталаниш билан кечадиган сурункали парапроктит;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Тўғри ичакнинг тушишида, ичак ёки нажас чиқувчи оқмаларда, орқа чиқарув тешигининг торайиб қолиши ёки етишмовчилигида тиббий кўрикдан ўтаётган шахсларга жарроҳлик амалиётини ўтказиш тавсия этилади. Жарроҳлик амалиётидан сўнг, ҳарбий хизматчиларга нисбатан касалликлар жадвалининг 62-моддаси бўйича касаллик туфайли таътил бериш зарурлиги тўғрисида хулоса чиқарилади, чақирув участкаларида қайд этилаётган, муддатли ҳарбий ва муқобил хизматга чақирилаётган, СЧРга қабул қилинаётган, шартнома бўйича ҳарбий хизмат ва ҲТМга кираётган фуқаролар эса, жарроҳлик амалиётидан сўнг 12 ойдан кам муддат ўтган бўлса, 12 ой муддатга ҳарбий хизматга вақтинча яроқсиз деб топиладилар. Ҳарбий хизматга яроқлилик тоифаси даволаниш натижаларига асосан аниқланади. Касаллик рецидив берган ёки даволанишдан бош тортган ҳолатларда, хулоса фаолиятнинг бузилишига боғлиқ ҳолда, мазкур модданинг «а», «б» ёки «в» бандлари бўйича чиқарилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «г» бандига қуйидагилар киради:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
II-III-даражали оғирликдаги кам рецидивли рефлюкс-эзофагит;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
кам ифодаланган клиник аломатлари мавжуд бўлган, фаолияти бузилишсиз кечадиган ичак касалликлари (шу жумладан «қўзғалган» ичакнинг синдроми).
Олдинги таҳрирга қаранг.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Модда

Касалликларнинг номланиши, фаолиятнинг бузилиш даражаси

Касалликлар жадвалининг устунлари

I

II

III

IV

V

VI

59

Меъда ва ўн икки бармоқли ичакнинг яра касаллиги:

а) фаолиятнинг яққол ифодаланган бузилиши билан

F

F

F

F

F

F

б) фаолиятнинг мўътадил ифодаланган бузилиши ва тез-тез хуружлар билан

E

Яроқсиз

C ёки E

(ЯТА)

C ёки E

(ЯТА

Яроқсиз

E

в) фаолиятнинг кам ифодаланган бузилиши ва кам хуружлар билан

E

Яроқсиз

C

C

Яроқсиз

E

г) фаолияти бузилишисиз, объектив маълумотлар мавжудлигида

Е

Яроқсиз

В

В

Яроқли

Е

(59-модданинг жадвали Ўзбекистон Республикаси Мудофаа вазирлигининг 2024 йил 18 декабрдаги 17-сон, Миллий гвардиясининг 2024 йил 5 декабрдаги 30-сон, Фавқулодда вазиятлар вазирлигининг 2024 йил 9 декабрдаги 26-сон, Давлат хавфсизлик хизматининг 2024 йил 15 декабрдаги 19-сон, Ички ишлар вазирлигининг 2024 йил 7 декабрдаги 45-ққ-сон ва Соғлиқни сақлаш вазирлигининг 2024 йил 11 декабрдаги 17-сонли қарори (рўйхат рақами 3147-2, 16.01.2025 й.) таҳририда — Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 16.01.2025 й., 10/25/3147-2/0035-сон)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «а» бандига қуйидагилар киради:
Олдинги таҳрирга қаранг.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
жарроҳлик йўли билан даволанишга қарши тиббий кўрсатмалар ёки ундан бош тортилган ҳолатлар мавжуд бўлган, пенетрация, пилоробульбар соҳа стенози (контраст модданинг меъдада 24 соатдан кўп ушланиб қолиши) билан асоратланган, озиқланишнинг бузилиши (озиқланишнинг пасайиши) билан кечадиган меъда ва ўн икки бармоқли ичакнинг яра касаллиги;
(59-модданинг иккинчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Мудофаа вазирлигининг 2024 йил 18 декабрдаги 17-сон, Миллий гвардиясининг 2024 йил 5 декабрдаги 30-сон, Фавқулодда вазиятлар вазирлигининг 2024 йил 9 декабрдаги 26-сон, Давлат хавфсизлик хизматининг 2024 йил 15 декабрдаги 19-сон, Ички ишлар вазирлигининг 2024 йил 7 декабрдаги 45-ққ-сон ва Соғлиқни сақлаш вазирлигининг 2024 йил 11 декабрдаги 17-сонли қарори (рўйхат рақами 3147-2, 16.01.2025 й.) таҳририда — Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 16.01.2025 й., 10/25/3147-2/0035-сон)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
меъда-ўн икки бармоқли ичакдан кўп миқдорда қон кетиш (айланувчи қон ҳажмининг 30 фоиз ва ундан кўпга пасайиши) асорати билан кечадиган яра касаллиги, матндаги асоратдан кейин бир йил давомида;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
экстирпация ёки субтотал резекциядан кейинги меъданинг йўқлиги;
Олдинги таҳрирга қаранг.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
озиқланишнинг бузилиши (озиқланишнинг пасайиши) билан кечадиган меъда резекцияси, меъда-ичак бириктирмасини ҳосил қилувчи амалиётдан кейинги оқибатлар;
(59-модданинг бешинчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Мудофаа вазирлигининг 2024 йил 18 декабрдаги 17-сон, Миллий гвардиясининг 2024 йил 5 декабрдаги 30-сон, Фавқулодда вазиятлар вазирлигининг 2024 йил 9 декабрдаги 26-сон, Давлат хавфсизлик хизматининг 2024 йил 15 декабрдаги 19-сон, Ички ишлар вазирлигининг 2024 йил 7 декабрдаги 45-ққ-сон ва Соғлиқни сақлаш вазирлигининг 2024 йил 11 декабрдаги 17-сонли қарори (рўйхат рақами 3147-2, 16.01.2025 й.) таҳририда — Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 16.01.2025 й., 10/25/3147-2/0035-сон)
Олдинги таҳрирга қаранг.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
овқат ҳазм қилиш фаолиятининг яққол ифодаланган бузилишлари (даволаб бўлмайдиган демпинг-синдром, тўхтовсиз ич кетиши, озиқланишнинг бузилиши (озиқланишнинг пасайиши), турғун анастомозит ва анастомоз яралар) билан кечадиган меъда-ичак бириктирмасини ҳосил қилиш билан ўтказилган поя ёки селектив ваготомиянинг оқибатлари.
(59-модданинг олтинчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Мудофаа вазирлигининг 2024 йил 18 декабрдаги 17-сон, Миллий гвардиясининг 2024 йил 5 декабрдаги 30-сон, Фавқулодда вазиятлар вазирлигининг 2024 йил 9 декабрдаги 26-сон, Давлат хавфсизлик хизматининг 2024 йил 15 декабрдаги 19-сон, Ички ишлар вазирлигининг 2024 йил 7 декабрдаги 45-ққ-сон ва Соғлиқни сақлаш вазирлигининг 2024 йил 11 декабрдаги 17-сонли қарори (рўйхат рақами 3147-2, 16.01.2025 й.) таҳририда — Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 16.01.2025 й., 10/25/3147-2/0035-сон)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «б» бандига қуйидагилар киради:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
охирги 2 йил давомида яра рецидивларининг тез-тез (йилда 2 марта ва ундан кўп) содир бўлиши билан кечаётган яра касаллиги;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
яра касаллиги ташҳиси қўйилгандан кейинги 5 йил давомида юзага келган ўлкан (3 см ва ундан кўпроқ меъдада, 2 см ва ундан кўпроқ ўн икки бармоқ ичакда) яра касаллиги;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
меъда-яра касаллиги (шу жумладан, илк бор аниқланган);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
жарроҳлик йўли билан даволанишдан кейинги 5 йил давомида юзага келган каллёзли яралар билан кечаётган меъданинг яра касаллиги;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
яра касаллиги ташҳиси қўйилгандан кейинги 5 йил давомида юзага келган ўн икки бармоқли ичак пиёзчасидан ташқарида жойлашган яра билан кечаётган яра касаллиги;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
яра касаллиги ташҳиси қўйилгандан кейинги 5 йил давомида юзага келган, ўн икки бармоқли ичак пиёзчадаги кўп миқдорда яралар билан кечаётган яра касаллиги;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
яра касаллиги ташҳиси қўйилгандан кейинги 5 йил давомида юзага келган, узоқ муддат битмайдиган яралар (меъдада жойлашган — уч ой ва ундан кўп, ўн икки бармоқли ичакда жойлашган — 2 ой ва ундан кўп) билан кечаётган яра касаллиги;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
перфорация ёки қон кетиши туфайли постгеморрагик анемия ривожланиши ва у сиз, ёки ўн икки бармоқли ичак пиёзчасининг қўпол чандиқли шакл бузилиши билан асоратланган яра касаллиги;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
узлуксиз рецидивланувчи ўн икки бармоқли ичакнинг яра касаллиги (яра битгандан кейин 2 ойгача бўлган муддат ичидаги яра рецидивлари);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
поя ёки селектив ваготомия, меъда резекцияси ва меъда-ичак бириктирмасини ҳосил қилувчи амалиётдан кейинги оқибатлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ўн икки бармоқли ичак пиёзчасининг қўпол чандиқли шакл бузилиши деб — сунъий гипотония шароитида тўлақонли ўтказилган дуоденографияда аниқланадиган контраст эвакуациясининг секинлашганлиги (контраст модданинг меъдада 2 соатдан кўп ушланиб қолиши) билан кечаётган шакл бузилиши тушунилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Овқат ҳазм қилиш фаолияти бузилмаган, кам ҳуружли (2 йилда бир марта ва ундан кам) ўн икки бармоқли ичак пиёзчасида кам ифодаланган шакл бузилиши мавжудлигида ўн икки бармоқли ичакнинг яра касаллиги бўлган шартнома асосидаги ҳарбий хизматчилар мазкур модданинг «в» банди бўйича тиббий кўрикдан ўтказиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Овқат ҳазм қилиш фаолияти бузилмаган, охирги 3 йил давомида ҳуружлар қайд этилмаган, ўн икки бармоқли ичак пиёзчасининг шакл бузилиши бўлмаган яра касаллиги бўлган офицерлар таркибидаги шахслар Қуролли Кучлари Академиясига киришга яроқли деб топиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ўзбекистон Республикаси ҳудудидан ташқарига ўқишга (малака оширишга) юборилаетган ўн икки бармоқли ичакнинг яра касаллиги мавжуд бўлган шартнома асосидаги ҳарбий хизматчилар Ўзбекистон Республикаси ҳудудидан ташқарига ўқиш (малака ошириш) учун юборишга яроқсиз деб топиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Касалликлар жадвалининг I-, II-, VI-устунлари бўйича тиббий кўрикдан ўтаётган шахсларга нисбатан, меъда ёки ўн икки бармоқли ичакнинг яра касаллиги ремиссиянинг давом этиш муддатидан (турғунлиги) қатъий назар, яроқлилик тоифаси тўғрисидаги хулоса мазкур модданинг «б» банди бўйича чиқарилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Касалликнинг ремиссия даври учун ишончли белги бўлиб, фиброгастроскопияда аниқланган ярадан кейинги чандиқ ва (ёки) сунъий гипотония шароитида ўтказилган дуоденографияда аниқланган қўпол чандиқли шакл бузилишининг мавжудлиги, меъда ярасида эса — фиброскопияда аниқланган ярадан кейинги чандиқнинг мавжудлиги ҳисобланади.
Олдинги таҳрирга қаранг.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ўткир (асоратсиз) меъда ва ўн икки бармоқли ичакнинг яра касаллигини ўтказган муддатли ҳарбий хизматчилар касалликлар жадвалининг 62-моддаси билан тиббий кўрикдан ўтказилади, чандиқсиз битган ярадан сўнг ҳарбий хизматга яроқли деб топилади.
(59-модданинг йигирма тўртинчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Мудофаа вазирлигининг 2024 йил 18 декабрдаги 17-сон, Миллий гвардиясининг 2024 йил 5 декабрдаги 30-сон, Фавқулодда вазиятлар вазирлигининг 2024 йил 9 декабрдаги 26-сон, Давлат хавфсизлик хизматининг 2024 йил 15 декабрдаги 19-сон, Ички ишлар вазирлигининг 2024 йил 7 декабрдаги 45-ққ-сон ва Соғлиқни сақлаш вазирлигининг 2024 йил 11 декабрдаги 17-сонли қарори (рўйхат рақами 3147-2, 16.01.2025 й.) таҳририда — Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 16.01.2025 й., 10/25/3147-2/0035-сон)
Олдинги таҳрирга қаранг.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Чандиқсиз битган ўткир (асоратсиз) меъда ва ўн икки бармоқли ичакнинг яра касаллигини ўтказган курсант (тингловчи)ларга ҲТМда (бундан ҲТМнинг жанговар ва ҳаво-десант қўшинлари тайёрловчи бўлинмалари мустасно) таҳсил олиш учун монелик қилмайди.
(59-модда Ўзбекистон Республикаси Мудофаа вазирлигининг 2024 йил 18 декабрдаги 17-сон, Миллий гвардиясининг 2024 йил 5 декабрдаги 30-сон, Фавқулодда вазиятлар вазирлигининг 2024 йил 9 декабрдаги 26-сон, Давлат хавфсизлик хизматининг 2024 йил 15 декабрдаги 19-сон, Ички ишлар вазирлигининг 2024 йил 7 декабрдаги 45-ққ-сон ва Соғлиқни сақлаш вазирлигининг 2024 йил 11 декабрдаги 17-сонли қарорига (рўйхат рақами 3147-2, 16.01.2025 й.) асосан йигирма бешинчи хатбоши билан тўлдирилган — Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 16.01.2025 й., 10/25/3147-2/0035-сон)
Олдинги таҳрирга қаранг.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Меъда ва ўн икки бармоқли ичакнинг яра касаллиги асоратларида контракт бўйича ҳарбий хизматчилар касалликлар жадвалининг 62-моддаси билан тиббий кўрикдан ўтказилади ва ҳарбий хизматга яроқлилик тоифаси тўғрисидаги хулоса овқат ҳазм қилиш фаолиятининг бузилишига боғлиқ ҳолда 59-модданинг «а», «б», «в» ва «г» бандлари бўйича чиқарилади.
(59-модданинг йигирма олтинчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Мудофаа вазирлигининг 2024 йил 18 декабрдаги 17-сон, Миллий гвардиясининг 2024 йил 5 декабрдаги 30-сон, Фавқулодда вазиятлар вазирлигининг 2024 йил 9 декабрдаги 26-сон, Давлат хавфсизлик хизматининг 2024 йил 15 декабрдаги 19-сон, Ички ишлар вазирлигининг 2024 йил 7 декабрдаги 45-ққ-сон ва Соғлиқни сақлаш вазирлигининг 2024 йил 11 декабрдаги 17-сонли қарори (рўйхат рақами 3147-2, 16.01.2025 й.) таҳририда — Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 16.01.2025 й., 10/25/3147-2/0035-сон)
Олдинги таҳрирга қаранг.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Модда

Касалликларнинг номланиши, фаолиятнинг бузилиш даражаси

Касалликлар жадвалининг устунлари

I

II

III

IV

V

VI

60

Меъда ва ўн икки бармоқли ичакнинг бошқа касалликлари, жигар, ўт қопи, ўт чиқариш йўллари ва меъда ости безининг касалликлари:

а) фаолиятининг яққол ифодаланган бузилишлари билан

F

F

F

F

F

F

б) фаолиятининг мўътадил ифодаланган бузилишлари ва тез-тез хуружлар билан

E

Яроқсиз

C ёки E

(ЯТА)

C ёки E

(ЯТА)

Яроқсиз

E

в) фаолиятининг кам ифодаланган бузилишлари билан

E

Яроқсиз

B ёки C

(ЯТА)

B ёки C

(ЯТА)

Яроқсиз

E

г) фаолият бузилишисиз, объектив аломатлар мавжудлигида

В

Чекланган равишда яроқли

А

B

Яроқли

В

(60-модданинг жадвали Ўзбекистон Республикаси Мудофаа вазирлигининг 2024 йил 18 декабрдаги 17-сон, Миллий гвардиясининг 2024 йил 5 декабрдаги 30-сон, Фавқулодда вазиятлар вазирлигининг 2024 йил 9 декабрдаги 26-сон, Давлат хавфсизлик хизматининг 2024 йил 15 декабрдаги 19-сон, Ички ишлар вазирлигининг 2024 йил 7 декабрдаги 45-ққ-сон ва Соғлиқни сақлаш вазирлигининг 2024 йил 11 декабрдаги 17-сонли қарори (рўйхат рақами 3147-2, 16.01.2025 й.) таҳририда — Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 16.01.2025 й., 10/25/3147-2/0035-сон)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «а» бандига қуйидагилар киради:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
жигар циррози;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
сурункали фаол, ривожланувчи гепатитлар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
сурункали рецидивли оғир кечувчи панкреатитлар (тўхтовсиз панкреатик ёки панкреатоген ич кетишлар, ривожланувчи ориқлаш, полигиповитаминозлар);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
меъда ости бези ва ўт чиқариш йўллари касалликлари бўйича реконструкция мақсадида ўтказилган жарроҳлик амалиётларининг оқибатлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
жарроҳлик амалиётларидан кейинги асоратлар (ўт ва меъда ости бези оқмалари ва бошқалар).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Касаллик туфайли жигар бўлаги ёки меъда ости бези қисмининг резекциясидан кейин, чақирув участкаларида қайд этилаётган, муддатли ҳарбий ва муқобил хизматга чақирилаётган, СЧРга қабул қилинаётган, шартнома асосида ҳарбий хизмат, ҲТМга кираётган фуқаролар, муддатли ҳарбий хизмат ҳарбий хизматчилар мазкур модданинг «а» банди бўйича тиббий кўрикдан ўтказиладилар, шартнома бўйича ҳарбий хизматчилар эса — жигар ёки меъда ости бези фаолиятининг бузилиши мавжудлиги ёки йўқлигига мувофиқ, «а» ёки «б» бандлари бўйича тиббий кўрикдан ўтказиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «б» бандига қуйидагилар киради:
Олдинги таҳрирга қаранг.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
секрецияга оид, кислота ҳосил қилиш фаолиятлари, озиқланишнинг пасайиши билан кечаётган, тез-тез ҳуружланувчи, қайта-қайта ва узоқ (2 ойдан кўп) муддат даволанишни талаб қилувчи, стационар даволаш самара бермайдиган гастрит ва гастродуоденитлар;
(60-модданинг тўққизинчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Мудофаа вазирлигининг 2024 йил 18 декабрдаги 17-сон, Миллий гвардиясининг 2024 йил 5 декабрдаги 30-сон, Фавқулодда вазиятлар вазирлигининг 2024 йил 9 декабрдаги 26-сон, Давлат хавфсизлик хизматининг 2024 йил 15 декабрдаги 19-сон, Ички ишлар вазирлигининг 2024 йил 7 декабрдаги 45-ққ-сон ва Соғлиқни сақлаш вазирлигининг 2024 йил 11 декабрдаги 17-сонли қарори (рўйхат рақами 3147-2, 16.01.2025 й.) таҳририда — Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 16.01.2025 й., 10/25/3147-2/0035-сон)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
мўътадил даражада фаол ва (ёки) жигар фаолиятининг бузилиши билан кечаётган сурункали гепатитлар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
стационар равишда даволанишни талаб қилувчи, тез-тез (йилда 2 марта ва ундан кўп) ҳуружланувчи сурункали холециститлар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
тез-тез (йилда 2 марта ва ундан кўп) ҳуружланувчи ва секреция ёки инкрецияга оид фаолиятларнинг бузилиши билан кечаётган сурункали панкреатитлар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
сохта киста ҳосил бўлиши (марсупилизация ва бошқалар) билан якунланган панкреатитларнинг жарроҳлик йўли билан даволаш оқибатлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ижобий оқибати бўлган ўт пуфагини олиб ташлаш ёки ўт йўллари, меъда ости бези касалликлари туфайли жарроҳлик йўли билан даволанган, чақирув участкаларида қайд этилаётган, муддатли ҳарбий ва муқобил хизматга чақирилаётган, СЧРга қабул қилинаётган, шартнома бўйича ҳарбий хизмат ва ҲТМга кираётган фуқаролар ҳамда муддатли ҳарбий хизматчилар ушбу модданинг «б» банди бўйича, шартнома бўйича ҳарбий хизматчилар эса — «в» банди бўйича тиббий кўрикдан ўтказиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «в» бандига қуйидагилар киради:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
фаоллиги йўқ, жигарнинг фаолияти кам ифодаланган бузилиши билан кечаётган сурункали гепатитлар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
даволаниш ижобий натижа берган кам ҳуружли сурункали холецистлар, ўт пуфагининг холестерози, панкретатитлар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Фаоллиги йўқ, жигар фаолиятининг бузилишсиз кечаётган сурункали гепатитлар мавжуд бўлганда, тиббий кўрикдан ўтказиш мазкур модданинг «г» банди бўйича амалга оширилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Сурункали гепатит мавжудлиги стационар шароитда 6 ой ва ундан кўп бўлган муддатда жигарнинг турғун зарарланишини исботловчи таҳлилий ва тиббий усканалар ёрдамида ўтказиладиган текширувлар комплекси асосида тасдиқланиши лозим. Сурункали гепатитнинг оғирлик даражасини аниқлашда таҳлиллар, фаолиятга оид кўрсаткичлар, радиоизотоп текширув натижаларидан ташқари, тиббий ускуналар ёрдамида ўтказиладиган текширув натижасида олинган фибрознинг даражаси тўғрисидаги маълумотлардан ҳам фойдаланиш мумкин. Сурункали гепатитда фибрознинг ривожланиш даражасига кўра, тиббий кўрикдан ўтказиш «а», «б» ёки «в» бандлар бўйича амалга оширилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «г» бандига қуйидагилар киради:
Олдинги таҳрирга қаранг.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
кам хуружли, секрецияга оид фаолият ва озиқланиш бузилишисиз ёки озиқланишнинг пасайиши билан кечаётган гастродуоденитлар;
(60-модданинг йигирма биринчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Мудофаа вазирлигининг 2024 йил 18 декабрдаги 17-сон, Миллий гвардиясининг 2024 йил 5 декабрдаги 30-сон, Фавқулодда вазиятлар вазирлигининг 2024 йил 9 декабрдаги 26-сон, Давлат хавфсизлик хизматининг 2024 йил 15 декабрдаги 19-сон, Ички ишлар вазирлигининг 2024 йил 7 декабрдаги 45-ққ-сон ва Соғлиқни сақлаш вазирлигининг 2024 йил 11 декабрдаги 17-сонли қарори (рўйхат рақами 3147-2, 16.01.2025 й.) таҳририда — Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 16.01.2025 й., 10/25/3147-2/0035-сон)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ўт чиқариш йўлларининг дискинезияси.
Олдинги таҳрирга қаранг.
(60-модданинг йигирма учинчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Мудофаа вазирлигининг 2024 йил 18 декабрдаги 17-сон, Миллий гвардиясининг 2024 йил 5 декабрдаги 30-сон, Фавқулодда вазиятлар вазирлигининг 2024 йил 9 декабрдаги 26-сон, Давлат хавфсизлик хизматининг 2024 йил 15 декабрдаги 19-сон, Ички ишлар вазирлигининг 2024 йил 7 декабрдаги 45-ққ-сон ва Соғлиқни сақлаш вазирлигининг 2024 йил 11 декабрдаги 17-сонли қарорига (рўйхат рақами 3147-2, 16.01.2025 й.) асосан чиқарилган — Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 16.01.2025 й., 10/25/3147-2/0035-сон)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Кам ҳуружли, секреция оид фаолият бузилишисиз бўлган сурункали гастрит мавжудлигида ҳарбий хизматни ўташ ҳамда ҲТМга киришга тўсиқ бўла олмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Чақирилувчи, СЧР хизматчилари ва муддатли ҳарбий хизматчиларда ферментопатияли (ҳавфсиз) гипербилирубинемия аниқланса, улар мазкур модданинг «г» банди бўйича тиббий кўрикдан ўтказиладилар, агар қонда билирубин сатҳини кўпайиши туфайли такроран стационарда даволанган бўлса, уларни тиббий кўрикдан ўтказиш мазкур модданинг «в» банди бўйича амалга оширилади. Офицерлар таркибидаги шахсларга ҲТМга киришга яроқлилик якка тартибда аниқланади. ҲТМга кираётган номзодлар яроқсиз деб топиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Модда

Касалликларнинг номланиши,
фаолиятнинг бузилиш даражаси

Касалликлар жадвалининг устунлари

I

II

III

IV

V

VI

61

Чурралар:

а) фаолиятининг яққол ифодаланган бузилишлари билан

F

Яроқсиз

C ёки E

(ЯТА)

E

Яроқсиз

F

б) фаолиятининг мўътадил ифодаланганбузилишлари билан

E

Яроқсиз

B ёки C

(ЯТА)

C ёки E

(ЯТА)

Яроқсиз

Е

в) фаолиятининг кам ифодаланган бузилишлари билан

Чақирилувчилар E.

Ҳарбий хизматчилар C

Яроқсиз

B

B

Яроқли

C

г) фаолият бузилишисиз, объектив аломатлар маждудлигида

Чақирилувчилар — D

Яроқсиз

А

А

Яроқли

D

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Муваффақиятсиз даволаниш натижалари (касалликни рецидиви) ёки даволанишдан бош тортган ҳамда уни ўтказиш учун қарши кўрсатмалар мавжудлиги модданинг қўлланилишига асос бўлади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «а» бандига қуйидагилар киради:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
қайта рецидивланадиган, ўрнига тушуриш учун қўл усули билан кўмаклашиш ёки танани горизонтал ҳолатини талаб қиладиган, еҳуд ички аъзолар фаолиятини бузилишига олиб келадиган катта ўлчамли ташқи чурралар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ички аъзолар фаолиятини яққол ифодаланган бузилиши билан кечадиган диафрагма чурралари (шу жумладан, орттирилган диафрагманинг релаксацияси);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ўрнига тушириб бўлмайдиган вентрал чурралар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Жарроҳлик амалиётидан кейинги чурранинг бир маротаба рецидиви мазкур модданинг «а» бандини қўллаш учун асос бўла олмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «б» бандига қуйидагилар киради:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
III-даражали диафрагманинг қизилўнгач тешиги чурралари (қизилўнгачнинг қорин қисми ва кардия билан биргаликда меъда танаси бир қисмининг кўкрак қафасига кириб кетиши);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
тананинг вертикал ҳолатда жисмоний зўриқланиш ёки йўтал туфайли пайдо бўладиган рецидивли, ўрта ўлчамдаги ташқи чурралар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
бандаж тақишни талаб қиладиган вентрал чурралари.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «в» бандига II-даражали диафрагманинг қизилўнгач тешиги чурралари (кардия билан меъда олди қисми кўкрак қафасида жойлашган) киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «г» бандига I-даражали диафрагманинг қизилўнгач тешиги чурралари (қизилўнгачнинг қорин қисми диафрагмадан юқори, кардия эса диафрагма сатҳида жойлашади) киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Катта бўлмаган (физиологик ҳалқа чегарасида) киндик чурраси, қорин парда олди липомаси ҳамда жисмоний зўриқиш ва кучаниш вақтида чурра чиқиши кузатилмайдиган чов ҳалқасининг кенгайиши, мазкур моддани қўллаш учун асос бўлмайди ва ҳарбий хизматни ўташ ва ҲТМга киришга тўсиқ бўла олмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Тиббий кўрсатмалар мавжуд бўлганида, тиббий кўрикдан ўтаётган касалликлар жадвалининг III-, IV-устунларида назарда тутилган шахсларга жарроҳлик йўли билан даволаниш тавсия этилади. Самарали даволанишдан сўнг, улар ҳарбий хизматга яроқли деб топиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Модда

Касалликларнинг номланиши,

фаолиятнинг бузилиш даражаси

Касалликлар жадвалининг устунлари

I

II

III

IV

V

VI

62

Ўткир касаллик, сурункали касалликларининг ҳуружлари ёки жарроҳлик амалиётидан кейинги овқат ҳазм қилиш аъзолари фаолиятининг вақтинча бузилишлари

D

Яроқсиз

D

D

D

D

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ташқи чурралари мавжуд бўлган, чақирув участкаларида қайд этилаётган, муддатли ҳарбий ва муқобил хизматга чақирилаётган, СЧРга қабул қилинаётган, шартнома бўйича ҳарбий хизмат, ҲТМга кираётган фуқаролар 12 ойдан кам бўлмаган муддатга ҳарбий хизматга вақтинча яроқсиз деб топиладилар. Чақирилувчилар асоратсиз ўтказилган жарроҳлик амалиётидан кейин (аппендектомия, чурранинг пластикаси, моякни пастга тушириш ва бошқалар) даволаш муассасидан чиққанларидан кейин, ҳарбий хизмат ва ҲТМга киришга вақтинча икки ой муддатга яроқсиздирлар, ҳарбий хизматчиларга нисбатан, агар меҳнат қобилиятларини тиклашлари учун 1 ойдан кам бўлмаган муддат талаб қилинса, уларга касаллик туфайли таътил бериш тўғрисида хулоса чиқарилади, қолган ҳолатларда улар хизмат мажбуриятларини бажаришдан озод қилинадилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Телелапароскоспия усули билан ўтказилган жарроҳлик амалиётидан сўнг, шартнома бўйича ҳарбий хизматчиларга фаолиятнинг бузилиш даражасига кўра, таътил ёки хизмат мажбуриятларини бажаришдан озод этиш тақдим этилади.
Олдинги таҳрирга қаранг.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Қон кетиш асорати ва қон кетишдан кейинги камқонликнинг ривожланиши билан ва у сиз стационарда даволанишдан сўнг яра касаллиги мавжуд контракт бўйича ҳарбий хизматчиларга касаллик туфайли таътилга чиқишга муҳтожлик тўғрисида хулоса қабул қилинади.
(62-модданинг учинчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Мудофаа вазирлигининг 2024 йил 18 декабрдаги 17-сон, Миллий гвардиясининг 2024 йил 5 декабрдаги 30-сон, Фавқулодда вазиятлар вазирлигининг 2024 йил 9 декабрдаги 26-сон, Давлат хавфсизлик хизматининг 2024 йил 15 декабрдаги 19-сон, Ички ишлар вазирлигининг 2024 йил 7 декабрдаги 45-ққ-сон ва Соғлиқни сақлаш вазирлигининг 2024 йил 11 декабрдаги 17-сонли қарори (рўйхат рақами 3147-2, 16.01.2025 й.) таҳририда — Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 16.01.2025 й., 10/25/3147-2/0035-сон)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
12-боб. Тери ва тери ости қаватининг касалликлари
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Модда

Касалликларнинг номланиши,

фаолиятнинг бузилиш даражаси

Касалликлар жадвалининг устунлари

I

II

III

IV

V

VI

63

Тери ва тери ости қаватининг касалликлари:

а) даволаниши мураккаб бўлган сурункали кенг тарқалган шаклдаги экзема, псориаз, тери қаватларининг кенг тарқалган лихнефикация билан кечадиган атопик дерматит, буллали дерматитлар (пўрсилдоқ яранинг барча турлари, буллали пемфингод, герпес шаклли Дюринг дерматити)

F

F

F

F

F

F

б) сурункали эшак еми, рецидивли Квинке шишлари, кенг тарқалган псориаз, абсцессланган ва сурункали ярали пиодермия, кўп миқдордаги конглабатли ҳусунбузар, тери копламининг ўчоқли лихнефикация билан кечадиган атопик дерматит, қизил бўричанинг тери шакли, кўп шаклли фотодерматоз, тарқалган ва тез-тез қайталанувчи қизил ясси темиратки, кенг тарқалган экзема, тез-тез қайталанувчи чегараланган экзема, тез-тез қайталанувчи кўп шаклли экссудатив эритема, сурункали кечадиган геморрагик васкулитнинг тери шакли, гангренозли пиодермия, абсцессланган ва хандакланган бошнинг фолликулити ва перифолликулити

E

Яроқсиз

C ёки E(ЯТА)

C ёки E (ЯТА)

Яроқсиз

E

в) экзема, эшак емининг кам қайталанувчи ва чегараланган шакллари, псориаз, склеродермиянинг чегараланган шакллари, ихтиоз, чегараланган ва (ёки) кам қайталанувчи қизил ясси темиратки, туғма кератодермия

E

Яроқсиз

B ёки C (ЯТА)

B ёки C(ЯТА)

Яроқсиз

E

г) уяли алопеция ва пес касаллигининг кенг таркалган ва оммавий шакллари

E

Яроқсиз

B ёки C(ЯТА)

B ёки C(ЯТА)

Яроқсиз

E

д) ксеродермия, фолликулали кератоз, чегараланган шаклларидаги турғун ремиссиядаги экзема, уяли алопеция, пес касаллиги

E

Яроқсиз

B

B

Яроқсиз

E

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Уяли алопециянинг кенг тарқалган шакли деб, кўп миқдордаги (3 ва ундан кўп) диаметри 10 смдан кам бўлмаган сочи тўкилган (сийқабош) ўчоқлар мавжудлиги тушунилади, сийқабош ўчоқлари қўшилганида эса, уларнинг умумий майдони бошни сочли қисмининг 50 фоиздан кўпини ташкил қилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Песнинг кенг тарқалган шакли деб, тананинг турли соҳаларидаги терида ҳар бирининг кўндаланг ўлчами 10 смдан кам бўлмаган депигментациялашган кўп миқдордаги доғлар (3 ва ундан кўп) мавжудлиги тушунилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Қизил ясси темиратки ва псориазнинг кенг тарқалган шакли деб, турли анатомик соҳаларнинг терисидаги кўп миқдордаги тошмалар (3 ва ундан кўп) мавжудлиги тушунилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
«Мураккаб даволанадиган псориаз»нинг клиник мезонлари бўлиб ҳисобланади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ихтисослаштирилган даволаш муассасаларининг стационар шароитида, кетма-кет 3 йилдан кам бўлмаган муддатда, ҳар 6 ойда 1 мартадан кам бўлмаган бир неча маротаба даволаниш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
умумий иммуносупрессив даволанишнинг самарасизлиги.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Атопик дерматитнинг кенг тарқалган лихенификацияси деб, юз, тирсак ва тизза ости чуқурчалардаги терининг, шунингдек оммавий зарарланиш тушунилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «б» бандига шунингдек, ягона, аммо йирик (беморнинг кафти ўлчами билан тенг ёки ундан кўп) бўлган псориаз тошмалари киради. Рецидивли Квинке шиши ва (ёки) сурункали эшак еми билан хасталанган касалликлар жадвалининг I-, II-устунларида назарда тутилган шахсларга нисбатан, стационар шароитда даволаниш самара бермаган ва пуфакларни (уртикариялар) 2 ойдан кам бўлмаган муддат мобайнида узлуксиз рецидивланган ҳолатларда мазкур модданинг «б» банди бўйича хулоса чиқарилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Экзема, қизил ясси темираткининг ёки бошқа сурункали дерматозларнинг рецидивли шаклларига, охирги уч йил мобайнида уларнинг 2 мартадан кам бўлмаган ҳуружланиш ҳолатлари киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «в» бандига зарарланиш ўчоқларининг жойлашуви, сони ва ўлчамидан қатъий назар, склеродермиянинг тошмали шакли киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Тери касалликларининг кам рецидивли шаклларига охирги 3 йил мобайнида 1 мартадан кам бўлмаган ҳуружланиш ҳолатлари киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «г» бандига, шунингдек ҳар бирининг диаметри 3 смдан кам бўлмаган юздаги пес ўчоқлари (2 ва ундан кўп) киради.
Олдинги таҳрирга қаранг.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Тананинг юз ва кафт соҳасидан ташқари жойлашган диаметри 3 см дан кам ягона бўлган витилиго касаллиги мавжуд бўлган фуқаро айрим чекланишлар билан ҳарбий хизматга яроқли деб ҳисобланади, бундан ХТМга кираётган фуқаролар мустасно.
(63-модда Ўзбекистон Республикаси Мудофаа вазирлигининг 2024 йил 18 декабрдаги 17-сон, Миллий гвардиясининг 2024 йил 5 декабрдаги 30-сон, Фавқулодда вазиятлар вазирлигининг 2024 йил 9 декабрдаги 26-сон, Давлат хавфсизлик хизматининг 2024 йил 15 декабрдаги 19-сон, Ички ишлар вазирлигининг 2024 йил 7 декабрдаги 45-ққ-сон ва Соғлиқни сақлаш вазирлигининг 2024 йил 11 декабрдаги 17-сонли қарорига (рўйхат рақами 3147-2, 16.01.2025 й.) асосан ўн учинчи хатбоши билан тўлдирилган — Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 16.01.2025 й., 10/25/3147-2/0035-сон)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Атопик дерматитнинг мавжудлигида охирги 5 йил мобайнида анемнезда рецидивнинг йўқлиги тери-таносил диспансерлари томонидан тасдиқланган бўлиши лозим. «Чегараланган склеродермия» сурункали ва тизимли касаллик бўлганлигини инобатга олган ҳолда, касалликлар жадвалининг I-, II-, VI-устунларида назарда тутилган шахслар ҳарбий хизмат ва ҲТМга киришига яроқсиз деб топиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Модда

Касалликларнинг номланиши,

фаолиятнинг бузилиш даражаси

Касалликлар жадвалининг устунлари

I

II

III

IV

V

VI

64

Терининг ва тери ости қаватининг ўткир касалликлари ва сурункали касалликларининг қайталанишидан кейин фаолиятнинг бузилиши

D

Яроқсиз

D

D

D

D

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
13-боб. Суяк-мушак тизими ва бириктирувчи тўқималарнинг касалликлари
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Модда

Касалликларнинг номланиши,

фаолиятнинг бузилиш даражаси

Касалликлар жадвалининг устунлари

I

II

III

IV

V

VI

65

Юқумли, яллиғланиш, аутоиммун ва бошқа сабаблардан келиб чиққан артритлар ва артропатиялар, бириктирувчи тўқиманинг тизимли касалликлари:

а) фаолиятининг яққол ифодаланган бузилишлари, турғун ва ифодаланган ўзгаришлари билан

F

F

F

F

F

F

б) фаолиятининг мўътадил ифодаланган бузилишлари ва тез-тез ҳуружлари билан

E

Яроқсиз

C ёки E

(ЯТА)

E

Яроқсиз

E

в) фаолиятининг кам ифодаланган бузилишлари ва кам ҳуружлари билан

E

Яроқсиз

B

B ёки C

(ЯТА)

Яроқсиз

E

г) фаолият бузилишисиз, объектив аломатлар маждудлигида

D

Яроқсиз

D

D

Яроқли

D

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модда ревматоид артрит, серологик манфий бўлган спондилоартритлар (аниқилозловчи спондилоартрит — Бехтерев касаллиги, реактив артритнинг сурункали кечиши, псориатик артропатия) бириктирувчи тўқиманинг диффуз касалликлари, тизимли васкулитлар (улкан ҳужайрали артериит, тугунли полиартериит, Кавасаки касаллиги, Вегенер гранулематози, микроскопик полиангиит, эозинофилли ангиит, криоглобулинли васкулит, геморрагик васкулитни висцерал шакли), сурункали подагрик артрит, пирофосфатли артропатия ва бошқаларни назарда тутади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Аллергия, аутоиммун, модда алмашув бузилишлари ва бошқа сабаблардан келиб чиққан бўғимлар зарарланишини, бемор даволагандан кейин уларнинг фаолиятини бузилиш даражасига кўра баҳоланади, бошқа аъзо ва тизимларнинг қўшма зарарланишида асосий касалликка тегишли касалликлар жадвалининг моддаси бўйича тиббий кўрикдан ўтказиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «а» бандига қуйидагилар киради:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
аъзо ва тизимлар томонидан ўзгаришларнинг ифодаланганлиги, ҳуружларнинг сони, фаолиятларни бузилиш даражасидан қатъий назар, бириктирувчи тўқиманинг диффуз касалликлари, тизимли васкулитлар (геморрагик васкулитнинг тери ва тери-бўғим шакллари бундан мустасно);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ҳарбий хизмат мажбуриятларини ижро этиш қобилиятини турғун йўқотганлиги ёки асосий антиревматик даволаниш даврида касалликнинг фаол аломатларини сақланилиши билан кечадиган фаолиятнинг яққол ифодаланган бузилишлари билан ёки тизимли шакллари бўлган ревматоид артрит, серологик манфий бўлган спондилоартритлар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
«б» бандига қуйидагилар киради:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
тизимли аломатлар ва асосий антиревматик даволаниш даврида касалликнинг фаол аломатлари бўлмаган ревматоид артрит, серологик манфий бўлган спондилоартритлар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «в» банди бўйича бўғимлардаги экссудатив-пролифератив ўзгаришлар, жараён фаоллигининг таҳлилий аломатлари сақланган ва даволаниш самарасиз бўлган узоқ муддат (2 ой ва ундан ортиқ) билан кечадиган яллиғланган артропатиялар билан хасталанган ҳарбий хизматчилар тиббий кўрикдан ўтказиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Сурункали инфекцион ва яллиғланган артрит, сурункали подагрик артрит, тери-бўғим шаклидаги геморрагик васкулит бўлганида бўғимлар фаолиятининг сақланганлик ҳолатига кўра, мазкур модданинг «а», «б» ёки «в» бандлари ҳамда бошқа аъзо ва тизимлар зарарланганда, касалликлар жадвалининг тегишли моддалари бўйича ҳарбий хизматга яроқлилик тоифаси аниқланади. Асосий антиревматик ва яллиғланишга қарши даволаниш кам самарали бўлган, даволаниш муддати 4 ой ва ундан ортиқ давом этиши билан кечадиган бўғимлар фаолиятининг II-III-даражали бузилиши мавжуд бўлган ҳарбий хизматчилар мазкур модданинг «б» банди бўйича тиббий кўрикдан ўтказиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «г» бандига стационарда даволаниш якунланган, бўғимлар фаолиятнинг бузилишлари мавжуд бўлмаган, кам ифодаланган клиник аломатлари сақланган артрит ва артропатиялар киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ички аъзолар зарарланиши бўлмаган бириктирувчи тўқиманинг тизимли касалликларидаги бўғимлар зарарланишининг ўткир шаклидан сўнг, чақирув участкаларида қайд этилаётган, муддатли ҳарбий ва муқобил хизматга чақирилаётган, СЧРга қабул қилинаётган, шартнома бўйича ҳарбий хизмат ва ҲТМга ўқишга кираётган фуқароларга нисбатан 12 ой муддатга ҳарбий хизматга вақтинча яроқсизлик тўғрисида хулоса чиқарилади. Ўткир шаклидан сўнг, 12 ой мобайнида касалликнинг аломатлари йўқлигида тиббий кўрикдан ўтаётган шахслар ҳарбий хизмат ва ҲТМга киришга яроқли деб топиладилар. Сурункали рецидивли шакллари бўлган бўғимларнинг фаолияти, зарарланган аъзо ва тизимларнинг ҳолатига кўра, касалликлар жадвалининг I-, II-, VI-устунларида назарда тутилган шахсларнинг ҳарбий хизматга яроқлилик тоифаси мазкур модданинг «а», «б» бандлари, касалликлар жадвалининг III-, IV-устунларида назарда тутилган шахслар эса — «а», «б» ва «в» бандлари бўйича аниқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Стационарда даволанишдан сўнг зарарланган бўғимларнинг фаолият етишмовчилиги сақланганда ва фаолиятни тўлиқ тикланиши учун 1 ойдан кам бўлмаган муддат талаб қилинган ҳолатларда, ҳарбий хизматчиларнинг касаллик туфайли таътилга муҳтожлик тўғрисида хулоса қабул қилинади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бўғимларнинг ўткир яллиғланиш касалликлари ёки геморрагик васкулитнинг тери ва тери-бўғим шаклидан кейин тиббий кўрикдан ўтказиш касалликлар жадвалининг 87-моддаси бўйича амалга оширилади.
Олдинги таҳрирга қаранг.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Модда

Касалликларнинг номланиши, фаолиятнинг бузилиш даражаси

Касалликлар жадвалининг устунлари

I

II

III

IV

V

VI

66

Суяклар, йирик бўғимлар, тоғайларнинг жарроҳлик касалликлари ва зарарланишлари:

а) фаолиятининг яққол ифодаланган бузилишлари билан

F

F

F

F

F

F

б) фаолиятининг мўътадил ифодаланган бузилишлари билан

E

Яроқсиз

C ёки E

(ЯТА)

C ёки E

(ЯТА)

Яроқсиз

E

в) фаолиятининг кам ифодаланган бузилишлари билан

E

Яроқсиз

B

В ёки С

(ЯТА)

Яроқли

E

г) фаолият бузилишисиз, объектив аломатлар мавжудлигида

В

Яроқсиз

B

B

Яроқли

В

(66-модданинг жадвали Ўзбекистон Республикаси Мудофаа вазирлигининг 2024 йил 18 декабрдаги 17-сон, Миллий гвардиясининг 2024 йил 5 декабрдаги 30-сон, Фавқулодда вазиятлар вазирлигининг 2024 йил 9 декабрдаги 26-сон, Давлат хавфсизлик хизматининг 2024 йил 15 декабрдаги 19-сон, Ички ишлар вазирлигининг 2024 йил 7 декабрдаги 45-ққ-сон ва Соғлиқни сақлаш вазирлигининг 2024 йил 11 декабрдаги 17-сонли қарори (рўйхат рақами 3147-2, 16.01.2025 й.) таҳририда — Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 16.01.2025 й., 10/25/3147-2/0035-сон)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Суяк ва бўғимларнинг касалликларидан кейин ҳарбий хизматга яроқлилик тоифаси тўғрисида хулоса тиббий текширувлар, зарурат бўлганида эса, даволанганидан кейин чиқарилади. Бунда касалликнинг ҳуружларга, ривожланишга мойиллигини, даволанишнинг турғунлиги ва ҳарбий хизматнинг хусусиятларини ҳисобга олиш керак бўлади. Даволашда қониқарсиз натижалар бўлса ёки ундан бош тортилганда, қўл-оёқ ёки бўғимнинг фаолиятига кўра, хулоса мазкур модданинг «а», «б» ёки «в» бандлари бўйича чиқарилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «а» бандига қуйидагилар киради:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
носоғлом ҳолатда турган йирик бўғимнинг анкилози, фиброзли анкилоз;
Олдинги таҳрирга қаранг.
(66-модданинг тўртинчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Мудофаа вазирлигининг 2024 йил 18 декабрдаги 17-сон, Миллий гвардиясининг 2024 йил 5 декабрдаги 30-сон, Фавқулодда вазиятлар вазирлигининг 2024 йил 9 декабрдаги 26-сон, Давлат хавфсизлик хизматининг 2024 йил 15 декабрдаги 19-сон, Ички ишлар вазирлигининг 2024 йил 7 декабрдаги 45-ққ-сон ва Соғлиқни сақлаш вазирлигининг 2024 йил 11 декабрдаги 17-сонли қарорига (рўйхат рақами 3147-2, 16.01.2025 й.) асосан чиқарилган — Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 16.01.2025 й., 10/25/3147-2/0035-сон)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
йирик бўғимнинг умумий барқарорсизлиги (таянмайдиган бўғим);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ҳаракатларнинг яққол ифодаланган чекланиши билан, фаолиятга оид қулай бўлмаган ҳолатдаги бўғимнинг турғун контрактураси;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
бўғим тоғайининг емирилиши (фаолиятга оид рентгенограммада турган ҳолда таянч юки билан бўғим оралиғининг кенглиги 2 ммдан кам бўлмаган) ва қўл-оёқ ўқининг шакл бузилиши 5 градусдан кўп бўлган ифодаланган шакл бузилиши билан кечадиган артроз (бўғим учлари 2 ммдан кам бўлмаган четларидаги суяк ўсиқларнинг мавжудлиги),
Олдинги таҳрирга қаранг.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
сон суяги бошчаси, сон ёки катта болдир суяклари учлари, товон ва қайиқсимон суякларнинг III-IV даражали асептик некрози, III-IV босқич коксартрози ёки гонартрози (беморнинг эндопротезлаш жарроҳлик амалиётидан бош тортган ҳолларда);
(66-модданинг еттинчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Мудофаа вазирлигининг 2024 йил 18 декабрдаги 17-сон, Миллий гвардиясининг 2024 йил 5 декабрдаги 30-сон, Фавқулодда вазиятлар вазирлигининг 2024 йил 9 декабрдаги 26-сон, Давлат хавфсизлик хизматининг 2024 йил 15 декабрдаги 19-сон, Ички ишлар вазирлигининг 2024 йил 7 декабрдаги 45-ққ-сон ва Соғлиқни сақлаш вазирлигининг 2024 йил 11 декабрдаги 17-сонли қарори (рўйхат рақами 3147-2, 16.01.2025 й.) таҳририда — Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 16.01.2025 й., 10/25/3147-2/0035-сон)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
секвестрли бўшлиқлар, секвестрлар, узоқ муддат битмайдиган ёки тез-тез (йилига 2 ва ундан кўп) очилиб турадиган оқмалари мавжуд бўлган остеомиелит;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
остеосклероз (остеопетроз, «мармар» касаллиги).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Анкилозлар, фаолиятга оид қулай бўлган ҳолатдаги турғун контрактуралар, сунъий бўғим мавжудлигида қониқарли фаолиятга оид компенсация билан ва ҳарбий хизмат мажбуриятларини ижро этиш қобилияти сақланган ҳолатларда ҳарбий хизматда бўлишнинг чегара ешига етмаган офицерлар мазкур модданинг «б» банди бўйича тиббий кўрикдан ўтказишлари мумкин.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «б» бандига қуйидагилар киради:
Олдинги таҳрирга қаранг.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
сунъий бўғим, йирик бўғимларга бир томонлама тотал эндопротезлаш амалиётидан сўнг, III ва IV устун билан тиббий кўрикдан ўтаётган ҳарбий хизматчиларга 66-модданинг «б» банди қўлланилади.
(66-модда Ўзбекистон Республикаси Мудофаа вазирлигининг 2024 йил 18 декабрдаги 17-сон, Миллий гвардиясининг 2024 йил 5 декабрдаги 30-сон, Фавқулодда вазиятлар вазирлигининг 2024 йил 9 декабрдаги 26-сон, Давлат хавфсизлик хизматининг 2024 йил 15 декабрдаги 19-сон, Ички ишлар вазирлигининг 2024 йил 7 декабрдаги 45-ққ-сон ва Соғлиқни сақлаш вазирлигининг 2024 йил 11 декабрдаги 17-сонли қарорига (рўйхат рақами 3147-2, 16.01.2025 й.) асосан ўн иккинчи хатбоши билан тўлдирилган — Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 16.01.2025 й., 10/25/3147-2/0035-сон)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
тез-тез (йилига 3 марта ва ундан кўп) чиқишлар билан кечадиган елка бўғими ва тизза қопқоғининг барқарорсизлиги, II-III-даражали тизза бўғимининг барқарорсизлиги;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
йирик бўғимлардан бирида шакли бузилувчи артроз (бўғим оралиғининг кенглиги 2 — 4 мм);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ҳар йили ҳуружи такрорланадиган остеомиелит (шу жумладан, бирламчи, сурункали);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
йирик бўғимлардан бирининг ҳаракат амплитудаси мўътадил чекланиши билан кечадиган турғун контрактура.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «в» бандига қуйидагилар киради:
Олдинги таҳрирга қаранг.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
сон суяги бошчаси, сон ёки катта болдир суяклари учларининг, коксартроз ёки гонартроз I-II босқичи, асептик некрози I-II даражаси;
(66-модда Ўзбекистон Республикаси Мудофаа вазирлигининг 2024 йил 18 декабрдаги 17-сон, Миллий гвардиясининг 2024 йил 5 декабрдаги 30-сон, Фавқулодда вазиятлар вазирлигининг 2024 йил 9 декабрдаги 26-сон, Давлат хавфсизлик хизматининг 2024 йил 15 декабрдаги 19-сон, Ички ишлар вазирлигининг 2024 йил 7 декабрдаги 45-ққ-сон ва Соғлиқни сақлаш вазирлигининг 2024 йил 11 декабрдаги 17-сонли қарорига (рўйхат рақами 3147-2, 16.01.2025 й.) асосан ўн саккизинчи хатбоши билан тўлдирилган — Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 16.01.2025 й., 10/25/3147-2/0035-сон)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
клиник текширув ва нур ёрдамида ташҳисланиш билан аниқланадиган камдан-кам чиқиши (йилда 3 мартадан кам) ёки мустаҳкам бўлмаган йирик бўғим, ўмров ёки тизза қопқоғининг барқарорсизлиги;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
секвестр бўшлиқлари ва секвестрлар мавжуд бўлмаган камдан-кам (2-3 йилда бир марта) ҳуружи бўлган остеомиелит;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
йирик бўғимлардан бирининг ҳаракат амплитудаси кам ифодаланган чекланиши билан кечадиган турғун контрактура;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
бўғимдаги фаол ҳаракатларини пасайиши билан кечадиган Ахилл пайи, тизза қопқоғининг бойлами ва елка икки бошли мушак пайининг шикастланиш оқибатлари (орттирилган узунланиш).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Уч йил ва ундан кўп муддат мобайнида ҳуруж, секвестр бўшлиқ ва секвестрлар мавжуд бўлмаганда, остеомиелит жараёни якунланган деб ҳисобланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Йирик бўғим, ўмров ёки тизза қопқоғининг барқарорсизлиги, уларни чиққан ҳолда ва жойига тушгандан сўнг қилинадиган рентгенограммалар ва бошқа тиббий ҳужжатлар билан қайд этилган тез-тез (йилда уч марта ва ундан кўп) чиқиши, ёки нур ёрдамида ташҳисланиш усули билан аниқланадиган унга хос белгилардан бирининг мавжудлиги (курак ёки елка суяги бошчаси бўғим юзаси нуқсони, бўғим четининг узилиши, суякларни бўғим учларининг дисплазияси ва бўғим юзаларини патологик силжувчанлиги) билан тасдиқланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
II-III-даражали тизза бўғимининг барқарорсизлиги ён бош проекцияда қайд этилган фаолиятга оид бўлган рентгенограммалар билан тасдиқланади, уларда шикастланган томонда бўғим оралиғининг очилиши ёки катта болдир суяк олд-орқага силжиши шикастланмаган бўғимга нисбатдан 5 ммдан кўп бўлиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Йирик бўғим ёки тизза қопқоғининг барқарорсизлигини жарроҳлик амалиётидан кейин тиббий кўрикдан ўтказиш мазкур модданинг «а», «б» ёки «в» бандлари бўйича амалга оширилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Муваффақиятли ўтказилган жарроҳлик амалиётидан кейин шартнома бўйича ҳарбий хизматчиларга нисбатан, касаллик туфайли 60 суткагача таътил тақдим этилиши, таътилдан сўнг саф, жисмоний тайергарлик ва барча турдаги транспорт воситаларини бошқаришдан 6 ойга, хочсимон боғламлардан бири, коллатерал боғламлар ёки тизза қопқоғи боғламининг тўлиқ яроқсизлигидан келиб чиққан II-III-даражали тизза бўғими барқарорсизлигини даволашдан кейин эса, 12 ой муддатга озод қилинишга муҳтожлиги тўғрисида хулоса чиқарилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Суякларнинг асептик некрози, кистасимон қайта шаклланишида ва ажралувчи остеохондрозда ҳарбий хизматчиларга жарроҳлик йўли билан даволаниш тавсия этилади. Жарроҳлик амалиётидан бош тортилганда ёки унинг қониқарсиз натижаларида, қўл-оёқ ёки бўғим фаолиятининг бузилиши даражасига кўра, ҳарбий хизматга яроқлилик тоифаси тўғрисида хулоса чиқарилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Якунланмаган касаллик жараёни мавжуд бўлган остеохондропатияларда чақирув участкаларида қайд этилаётган, муддатли ҳарбий ва муқобил хизматга чақирилаётган, СЧРга қабул қилинаётган, шартнома бўйича ҳарбий хизмат ва ҲТМга кираётган фуқаролар, касалликлар жадвалининг 87-моддаси бўйича ҳарбий хизматга вақтинча яроқсиз деб топиладилар, келгусида якунланмаган касаллик жараёни мавжудлигида, ҳарбий хизматга яроқлилик тўғрисида хулоса мазкур модданинг «в» бандига бўйича чиқарилади, бўғимлар фаолиятларида бузилишларнинг йўқлиги ва бўғимлар фаолияти бузилишсиз кечадиган Осгуд-Шлаттер касаллигида эса, тиббий кўрикдан ўтказиш мазкур модданинг «г» банди бўйича амалга оширилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бўғимлардаги ҳаракатнинг кенглигини баҳолашда, мазкур Касалликлар ва жисмоний нуқсонлар жадвали ҳамда алоҳида моддаларга бериладиган шарҳларнинг 1-иловасини қўллаш мақсадга мувофиқдир.
Олдинги таҳрирга қаранг.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Модда

Касалликларнинг номланиши, фаолиятнинг бузилиш даражаси

Касалликлар жадвалининг устунлари

I

II

III

IV

V

VI

67

Умуртқанинг касалликлари ва уларнинг оқибатлари:

а) фаолиятнинг яққол ифодаланган бузилишлари билан

F

F

F

F

F

F

б) фаолиятнинг мўътадил ифодаланган бузилишлари билан

E

Яроқсиз

C ёки E

(ЯТА)

C ёки E

(ЯТА)

Яроқсиз

E

в) фаолиятнинг кам ифодаланган бузилишлари билан

E

Яроқсиз

B ёки C

(ЯТА)

B ёки C

(ЯТА)

Яроқсиз

E

г) фаолият бузилишисиз, объектив аломатлар мавжудлигида

В

Яроқсиз

А

B

Яроқли

В

(67-модданинг жадвали Ўзбекистон Республикаси Мудофаа вазирлигининг 2024 йил 18 декабрдаги 17-сон, Миллий гвардиясининг 2024 йил 5 декабрдаги 30-сон, Фавқулодда вазиятлар вазирлигининг 2024 йил 9 декабрдаги 26-сон, Давлат хавфсизлик хизматининг 2024 йил 15 декабрдаги 19-сон, Ички ишлар вазирлигининг 2024 йил 7 декабрдаги 45-ққ-сон ва Соғлиқни сақлаш вазирлигининг 2024 йил 11 декабрдаги 17-сонли қарори (рўйхат рақами 3147-2, 16.01.2025 й.) таҳририда — Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 16.01.2025 й., 10/25/3147-2/0035-сон)
Олдинги таҳрирга қаранг.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур моддага дегенератив-дистрофик ва яллиғланиш касалликлари, умуртқа поғонаси чурраси, туғма ва орттирилган шакл бузилишлар, умуртқанинг ривожланиш нуқсонлари киради, улар мавжудлигида ҳимоя, статик ва ҳаракат фаолиятларининг бузилишлари бўлиши мумкин.
(67-модданинг биринчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Мудофаа вазирлигининг 2024 йил 18 декабрдаги 17-сон, Миллий гвардиясининг 2024 йил 5 декабрдаги 30-сон, Фавқулодда вазиятлар вазирлигининг 2024 йил 9 декабрдаги 26-сон, Давлат хавфсизлик хизматининг 2024 йил 15 декабрдаги 19-сон, Ички ишлар вазирлигининг 2024 йил 7 декабрдаги 45-ққ-сон ва Соғлиқни сақлаш вазирлигининг 2024 йил 11 декабрдаги 17-сонли қарори (рўйхат рақами 3147-2, 16.01.2025 й.) таҳририда — Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 16.01.2025 й., 10/25/3147-2/0035-сон)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Касалликлар жадвалининг тегишли моддалари бўйича умуртқанинг ҳимоя фаолиятининг бузилишини баҳолаш вертеброген неврологик бузилишларининг ифодаланганлигига кўра ўтказилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «а» бандига қуйидагилар киради:
Олдинги таҳрирга қаранг.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ташқи нафас олиш фаолиятининг яққол ифодаланган бузилиши билан кечадиган кўкрак қафасининг деформацияси, туғма нуқсонлари;
(67-модда Ўзбекистон Республикаси Мудофаа вазирлигининг 2024 йил 18 декабрдаги 17-сон, Миллий гвардиясининг 2024 йил 5 декабрдаги 30-сон, Фавқулодда вазиятлар вазирлигининг 2024 йил 9 декабрдаги 26-сон, Давлат хавфсизлик хизматининг 2024 йил 15 декабрдаги 19-сон, Ички ишлар вазирлигининг 2024 йил 7 декабрдаги 45-ққ-сон ва Соғлиқни сақлаш вазирлигининг 2024 йил 11 декабрдаги 17-сонли қарорига (рўйхат рақами 3147-2, 16.01.2025 й.) асосан тўртинчи хатбоши билан тўлдирилган — Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 16.01.2025 й., 10/25/3147-2/0035-сон)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
тез-тез ҳуружли (йилда 3 марта ва ундан кўп) инфекцияли спондилит;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
доимий ифодаланган оғриқлар ва умуртқанинг барқарорсизлиги билан кечадиган III-IV-даражали спондилолистез (умуртқа танасининг кўндаланг ўлчамининг ярмидан кўпроқ бўлган силжиш);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
барқарорсизлик мавжуд бўлган умуртқа бўйин соҳасининг шакли бузилувчи спондилези, остеохондрози, турғун клиник самараси бўлмаган, узоқ муддатда (йилда 3 ойдан кам бўлмаган) стационар шароитида даволанишидан сўнгги сфинктерларининг фаолияти бузилиши билан кечадиган чуқур пара-, тетрапарезлар, ен бош амиотрофик склерози, ҳамда полиомиелитик, каудал, қон томир, компрессион, ифодаланган оғриқ синдроми ва статодинамик бузилишлар билан кечадиган умуртқа кўкрак ва бел соҳаларининг шакли бузилувчи спондилези, остеохондрози;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
рентгенологик тасдиқланган умуртқа таналарининг понасимон шакл бузилишлари ва уларни умуртқанинг энг кўп эгилиш жойларидаги ротацияси (IV-даражали сколиоз, 70 градусдан кўп бўлган бурчаги бўлган шакл бузилиши билан кечадиган остеохондропатик кифоз), умуртқанинг бир ҳолатда қотган, тузилишига оид қийшайишлари.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Умуртқанинг статик ва (ёки) ҳаракат фаолиятининг яққол ифодаланган бузилишларига қуйидагилар ҳос:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ҳатто қисқа муддатга ҳам гавдани тик ҳолатини ушлаб тура олмаслик, умуртқа поғонаси бўйлаб орқанинг узун мушакларида яққол ифодаланган таранглик ва оғриқнинг мавжудлиги, бўйин ва бел лордозларининг кескин текисланиши, II-даражали ва ундан ортиқ бўлган дегенеративли сколиознинг мавжудлиги ва умуртқа поғонасининг соҳалик барқарорсизлиги;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
умуртқа поғонасининг бўйин ва (ёки) кўкрак ҳамда бел соҳаларидаги ҳаракат амплитудасининг 50 фоиздан ортиқ чегараланганлиги.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «б» бандига қуйидагилар киради:
Олдинги таҳрирга қаранг.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ташқи нафас олиш фаолиятининг мўътадил ифодаланган бузилиши билан кечадиган кўкрак қафасининг деформацияси, туғма нуқсонлари;
(67-модда Ўзбекистон Республикаси Мудофаа вазирлигининг 2024 йил 18 декабрдаги 17-сон, Миллий гвардиясининг 2024 йил 5 декабрдаги 30-сон, Фавқулодда вазиятлар вазирлигининг 2024 йил 9 декабрдаги 26-сон, Давлат хавфсизлик хизматининг 2024 йил 15 декабрдаги 19-сон, Ички ишлар вазирлигининг 2024 йил 7 декабрдаги 45-ққ-сон ва Соғлиқни сақлаш вазирлигининг 2024 йил 11 декабрдаги 17-сонли қарорига (рўйхат рақами 3147-2, 16.01.2025 й.) асосан ўн учинчи хатбоши билан тўлдирилган — Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 16.01.2025 й., 10/25/3147-2/0035-сон)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
кўкрак қафасининг ўртача шакл бузилиши ва II-даражали рестриктив турдаги нафас етишмовчилиги билан кечадиган умуртқанинг остеохондропатиялари (кифозлар, III-даражали тузилишга оид ва тузилишга оид бўлмаган сколиозлар);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
кам сонли (йилда 1-2 марта) ҳуруж билан кечадиган инфекцияли спондилит;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
турғун оғриқ синдроми билан кечадиган, умуртқалараро бирикмалар соҳасидаги кўп сонли йирик тумшуқсимон ўсиқлар мавжуд бўлган тарқалган шакли бузилувчи спондилез ва умуртқалараро остеохондроз;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
оғриқ синдроми билан кечадиган II-даражали спондилолистез (умуртқалар танасининг кўндаланг ўлчамини 1/4 дан 1/2 қисмига силжиши);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
касалликлар жадвалининг I-, II-, VI-устунларида назарда тутилган шахсларда умуртқалараро дискларини олиб ташлангандан кейинги ҳолат.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Фаолиятнинг мўътадил ифодаланган бузилишларига қуйидагилар хос:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
гавдани тик ҳолатда 1-2 соатдан кўп муддатга тутиб тура олмаслик, орқанинг узун мушакларида мўътадил ифодаланган маҳаллий таранглик ва оғриқнинг мавжудлиги, бўйин ва бел соҳалари лордозининг текисланиши, I-II-даражали дегенератив сколиознинг мавжудлиги, умуртқа соҳалигининг ўта юқори ҳаракатчанлиги;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
умуртқанинг бўйин ва (ёки) кўкрак ва бел соҳаларида ҳаракат амплитудасининг 20 дан 50 фоизгача чегараланганлиги.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
қўл-оёқ мушакларининг кучсизлиги, уларнинг тез чарчаб қолиши, фаолият компенсацияси бўлмаган алоҳида мушак гуруҳларининг парезлари.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «в» бандига қуйидагилар киради:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
умуртқаларнинг ротацияси билан кечадиган умуртқа поғонасида орттирилган бир ҳолатда қотган қийшайишлар (II-даражали сколиоз, умуртқалар олд юзасининг баландлигини 2 маротаба ва ундан кўп пасайиши билан 3 ва ундан кўп умуртқаларининг понасимон шакли бузилишлари билан кечадиган остеохондропатик кифоз ва бошқалар);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
яққол ифодаланган жисмоний зўриқишлардаги оғриқ синдроми ва анатомик шакл бузилишларининг аниқ аломатлари билан кечадиган чегараланган шакл бузилувчи спондилез (3 тагача умуртқаларнинг зарарланиши) ва умуртқалараро остеохондроз (3 тагача умуртқалараро дискларнинг зарарланиши);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
умуртқа касалликлари туфайли жарроҳлик амалиётидан сўнг олиб ташланмаган металл мосламаларнинг мавжудлиги, уларни олиб ташлашдан бош тортилган ёки олиб ташлаш имконияти бўлмаган ҳолатлар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
оғриқ синдроми билан кечадиган икки томонлама бархулоса бўлмаган спондилолиз, I-даражали спондилолистез (умуртқа танасининг кўндаланг диаметрини 1/4 қисмигача силжиши).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Фаолиятнинг кам ифодаланган бузилишларига қуйидагилар хос:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
тик турган ҳолатда 5-6 соатдан кейин статик бузилишларнинг клиник аломатларини пайдо бўлиши;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
умуртқа поғонасининг бўйин ва (ёки) кўкрак ва бел соҳаларида ҳаракат амплитудасининг 20 фоизгача чегараланганлиги;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
битта нервнинг таъминлаш соҳасидаги сезувчанликни тўлиқ бўлмаган йўқолиши, пай рефлексини йўқолиши ёки пасайиши билан кечадиган ҳаракатчанлик ва сезувчанликнинг бузилишлари, фаолиятининг умумий компенсацияси билан кечадиган қўл-оёқнинг алоҳида мушакларда мушак кучининг пасайиши.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Умуртқалараро тоғай пластинкаларининг айланасини қамраб олган тумшуқсимон ўсиқлар ва умуртқа танасининг шаклини бузилувчи спондилез анатомик намоён бўлади. Зарарланган умуртқа поғонасининг соҳаси статик фаолиятини бузилиши — бўйин (бел) бўлими лордозини тёки сланиши ёки кифозни ҳосил бўлиши, бир текис бўлган лордоз ўрнига соҳавий бирга қўшилган лордоз ва кифозларни мавжудлиги — хондрознинг клиник аломатлари деб ҳисобланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Умуртқалараро хондрознинг рентгенлогик аломатлари қуйидагилар киради:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
умуртқа поғонанинг шакл бузилиши (статик фаолиятга оид бузилиш), умуртқалараро дискнинг баландлигини пасайиши;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
фиброзли ҳалқанинг олдинги қисмида ёки пульпалик ядрода оҳақ тузларини тўпланиши;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
стандартли рентгенографияда аниқланадиган умуртқа таналарини олдинга, ортга, ёнга силжиши (спондилолистезлар);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
умуртқа соҳасидаги ҳаракатчанликнинг патологияси (динамик фаолиятга оид бузилиши);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
умуртқа таналарининг барча юзаларининг шаклларини аниқ сақланганлиги, уларда тузилишнинг бузилишига оид ўзгаришлар йўқлиги.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Умуртқалараро остехондрозда юқорида қайд этилган аломатларга умуртқалараро дисклар юзасида ҳосил бўладиган четларнинг суякли ўсиқлари ва умуртқа поғонаси таналарининг майдончаларини кенгайиши, шунингдек рентгенограммаларда тузилиши аниқ кўринган субхондрал остесклероз қўшилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Жисмоний зўриқишларда оғриқ синдромининг мавжудлиги тиббий кўрикдан ўтаётган шахснинг тиббий ҳужжатларда қайд этилган тиббий ердамга бир неча мурожаатлар билан тасдиқланиши лозим.
Олдинги таҳрирга қаранг.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Юқори матнлардаги шакл бузилувчи спондилез ва умуртқалараро остехондрознинг клиник ҳамда рентгенологик аломатларининг мавжудлиги, шу жумладан ташқи нафас олиш фаолиятининг кам ифодаланган бузилиши билан кечадиган кўкрак қафасининг деформацияси 67-модданинг «в» бандини қўллаш учун асос бўлади.
(67-модданинг қирқ биринчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Мудофаа вазирлигининг 2024 йил 18 декабрдаги 17-сон, Миллий гвардиясининг 2024 йил 5 декабрдаги 30-сон, Фавқулодда вазиятлар вазирлигининг 2024 йил 9 декабрдаги 26-сон, Давлат хавфсизлик хизматининг 2024 йил 15 декабрдаги 19-сон, Ички ишлар вазирлигининг 2024 йил 7 декабрдаги 45-ққ-сон ва Соғлиқни сақлаш вазирлигининг 2024 йил 11 декабрдаги 17-сонли қарори (рўйхат рақами 3147-2, 16.01.2025 й.) таҳририда — Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 16.01.2025 й., 10/25/3147-2/0035-сон)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Умуртқа поғонаси барқарорсизлигининг турли шаклларини фаолиятга оид (олдинга ёки ортга эгилишлар) рентгенография ўтказилганда аниқлаш мумкин. Фаолиятга оид рентгенограммаларда ўта юқори ҳаракатчанлик белгиси бўлиб, текширув ўтказилаётган соҳада устма-уст бўлган тоғай пластинкалараро бурчагининг кўпайиши (ёзилганида) ёки камайиши (букилганда) ҳисобланади. Ўта юқори ҳаракатчанлик нейтрал ҳолати билан қиёсланганда, букилган ва ёзилган ҳолатдаги бурчаклар ўлчамлари қўшилган фарқи, 10 градусдан ошади. Текширув ўтказилаётган умуртқа соҳасида барқарорсизлик мавжудлигини таъкидлаш учун, умуртқаларнинг таналари устма-уст бир-бирига нисбатан бир йўналишда, нейтрал ҳолатидан 3 мм силжишини қайд этиш лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Сколиоз даражаси рентгенолог томонидан рентгенограммаларда сколиоз бурчакларини ўлчаш орқали аниқланади: I-даражаси — 1 — 10 градус, II-даражаси — 11 — 25 градус, III-даражаси — 26 — 50 градус, IV-даражаси — 50 градусдан ортиқ (В.Д. Чаклин бўйича). S-симон сколиозда қийшайиш максимал ёй бўйича аниқланади. Сколиоз бурчакларининг ўлчови Фергюссон ёки Кобб усулида аниқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ён бош проекцияли рентгенограммаларда бешинчи кўкрак умуртқа поғонасининг юқори чеккаси ва ўн иккинчи поғонанинг пастки чеккасидан ўтказилган чизиқлараро кўкрак соҳасидаги кифозли шакл бузилишининг бурчаги ўлчанади. Меъёрда у 20 — 40 градусни ташкил қилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «г» бандига қуйидагилар киради:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
фаолияти бузилишсиз кечаётган умуртқанинг қийшайиши, шу жумладан, остеохондропатик кифоз (касалликнинг сўнги босқичи);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
фаолияти бузилишсиз кечаётган шакли бузилувчи спондилез ва умуртқалараро остеохондрознинг якка бўлган аломатлари.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Кенг тарқалган спондилез ва остехондрозга умуртқанинг 2 ва ундан кўп соҳалари, чегараланганга — умуртқанинг битта соҳасида 2-3 умуртқалар сегменти, якка бўлганга эса — битта умуртқанинг зарарланиши киради.
Олдинги таҳрирга қаранг.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
I даражали сколиоз ДХХ ҲТМга киришга монелик қилмайди. 5 градусгача (қўшилган ҳолда) бўлган I даражали сколиоз ҲТМга киришга монелик қилмайди, бундан ҲДҚ ҲТМ, МГ ҲТМ ва учувчилар таркибини тайёрлаш бўйича ҲТМ мустасно.
(67-модданинг қирқ тўққизинчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Мудофаа вазирлигининг 2024 йил 18 декабрдаги 17-сон, Миллий гвардиясининг 2024 йил 5 декабрдаги 30-сон, Фавқулодда вазиятлар вазирлигининг 2024 йил 9 декабрдаги 26-сон, Давлат хавфсизлик хизматининг 2024 йил 15 декабрдаги 19-сон, Ички ишлар вазирлигининг 2024 йил 7 декабрдаги 45-ққ-сон ва Соғлиқни сақлаш вазирлигининг 2024 йил 11 декабрдаги 17-сонли қарори (рўйхат рақами 3147-2, 16.01.2025 й.) таҳририда — Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 16.01.2025 й., 10/25/3147-2/0035-сон)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Чақирув участкаларда қайд этилаётган, муддатли ҳарбий ва муқобил хизматга кираётган, СЧРга қабул қилинаётган, шартнома бўйича ҳарбий хизмат ва ҲТМга кираётган фуқаролар, якка бўлган шаклдаги умуртқалараро остехондроз билан мазкур модданинг «г» банди бўйича тиббий кўрикдан ўтказиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Умуртқанинг патологик ўзгаришлари хусусияти кўп ўқли, зўриқишли, ва ҳаракатдаги фаолиятга оид рентгенологик, тиббий кўрсатмалар бўлганда эса, бошқа текширувлар билан (КТ, МРТ, радиоизотоп текшируви, денситометрия ва бошқалар) билан тасдиқланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Модда

Касалликларнинг номланиши,

фаолиятнинг бузилиш даражаси

Касалликлар жадвалининг устунлари

I

II

III

IV

V

VI

68

Кафтнинг, бармоқларнинг нуқсонлари, шакли бузилишлари ва йўқлиги:

а) фаолиятнинг яққол ифодаланган бузилишлари билан

F

F

F

F

F

F

б) фаолиятнинг мўътадил ифодаланган бузилишлари билан

E

Яроқсиз

C ёки E

(ЯТА)

E

Яроқсиз

E

в) фаолиятнинг кам ифодаланган бузилишлари билан

E

Яроқсиз

B ёки C

(ЯТА)

C ёки E

(ЯТА)

Яроқсиз

E

г) фаолият бузилишисиз, объектив аломатлар мавжудлигида

C

Яроқсиз

B

C

Яроқли

C

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «а» бандига қуйидагилар киради:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
қўл панжаси ёки кафт бўғимлари сатҳида (қўл панжа бўғимлари қўл панжа ва билакни бирлаштирувчи бўғимлар мажмуасидир, уларга: билак-қўл панжа, қўл панжа, қўл панжа оралиғи, кафт-кафт устки, кафт устки суяклараро ҳамда дистал билак-тирсак бўғими киради) иккала қўл панжасини йўқлиги;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ҳар бир қўл панжасида кафт-фаланга бўғимлари сатҳида учтадан бармоқнинг йўқлиги;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ҳар бир қўл панжасида асосий фаланганинг бўғимлари дистал чеккалари сатҳида тўрттадан бармоқнинг йўқлиги;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
иккала қўл панжасида кафт-фаланга бўғимлари сатҳида биринчи ва иккинчи бармоқларнинг йўқлиги.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «б» бандига қуйидагилар киради:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
билак суяклари ёки қўл панжа бўғими сатҳида бир қўл панжасининг йўқлиги;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
битта қўл панжасида панжа-фаланга бўғимлари сатҳида учта бармоқ ёки асосий фаланганинг дистал учидаги сатҳида тўртта бармоқнинг йўқлиги;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
битта қўл панжасида кафт-фаланга бўғимлари сатҳида биринчи ва иккинчи бармоқларнинг йўқлиги;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
битта қўл панжасида фалангалараро бўғим сатҳида биринчи бармоқ ва ўрта фалангаларнинг дистал учидаги сатҳида иккинчи-бешинчи бармоқларнинг йўқлиги;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
иккала қўл панжасида кафт-фаланга бўғимлари сатҳида биринчи бармоқларнинг йўқлиги;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
қон айланишининг яққол бузилиши билан кечадиган тирсак ва билак артериялари ёҳуд улардан ҳар бирининг алоҳида, қўл панжа, бармоқлар ва қўл панжа майда мушакларида ишемик контрактуранинг ривожланиши билан шикастланишлар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
уч ва ундан кўп кафт суякларининг эскирган чиқиқ ва нуқсонлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
уч ва ундан кўп кафт-фаланга бўғимларининг емирилиши, нуқсон ва артропластикадан кейинги ҳолатлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
кафт суяклари сатҳидан пастроқ уч ва ундан кўп бармоқларни букувчи пайларнинг эски шикастланиш ёки нуқсонлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
турғун контрактурага ёки яққол ифодаланган трофик бузилишига (анестезия, гипестезия ва бошқалар) олиб келадиган уч ва ундан кўп бармоқларнинг эски шикастланганлик мажмуаси;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
уч ва ундан кўп кафт суякларининг сохта бўғим ҳамда сурункали остеомиелитлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
уч ва ундан кўп бармоқларнинг узилиб кетганлиги ва муваффақиятли реплантация ёки реваскуляризациядан кейин тикланишлар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «в» бандига қуйидагилар киради:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
бир қўл панжасида биринчи бармоқнинг фалангалараро бўғим сатҳида ва иккинчи бармоқнинг асосий фаланга сатҳида ёки учинчи–бешинчи бармоқларнинг ўрта фалангани дистал учидаги сатҳда йўқлиги;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
бир қўл панжасида иккинчи — тўртинчи бармоқларнинг ўрта фалангани дистал учларидаги сатҳда йўқлиги;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ҳар бир қўл панжасида учтадан бармоқларнинг ўрта фаланганинг проксимал учидаги сатҳда йўқлиги;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
бир қўл панжасида биринчи ёки иккинчи бармоқларнинг кафт-фаланга бўғими сатҳида йўқлиги;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ўнг қўл (чапақайлар учун — чап қўл) панжасида ёки ҳар икки қўл панжасида биринчи бармоқнинг фалангалараро бўғим сатҳида йўқлиги;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
бир қўл панжасида иккита бармоқнинг асосий фалангани проксимал учидаги сатҳда йўқлиги;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
иккала қўл панжасида иккинчи-тўртинчи бармоқлардаги дистал фалангаларнинг йўқлиги;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
панжа бўғимининг эски чиқиш ва остеохондропатиялари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
иккита кафт суякларининг нуқсон ва чиқишлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
иккита кафт-фаланга бўғимларининг емирилиши, нуқсонлари ва артропластикадан кейинги ҳолати;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
иккита бармоқ букувчи пайларининг панжа суяклари сатҳида ва биринчи бармоқ узун букувчи пайининг барча сатҳдаги эски шикастланишлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
қайиқсимон суякнинг сохта бўғими;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
мўътадил ифодаланган фаолиятнинг бузилиши ва трофик бузилишлари (анестезия, гипестезия ва бошқалар), иккитадан кам бўлмаган бармоқларнинг мўътадил ифодаланган қон айланиш бузилишлари билан кечадиган қўл панжаси, қўл панжасининг бўғими ва бармоқларнинг тузилишга оид шикастланишлар мажмуаси;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
иккита бармоқларни узилиб кетганлиги ва мувофақиятли реплантация ёки реваскуляризациядан кейин тикланиши.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «г» бандига қўл панжа ва бармоқларнинг тузилишига оид «а», «б» ёки «в» бандларида кўрсатилмаган шикастланишлар, касалликлар жадвалининг I — VI-устунларида (II-устун бундан мустасно) назарда тутилган шахслар киритилади. Касалликлар жадвалининг II-устунида назарда тутилган шахслар яроқсиз.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Қулай бўлмаган ҳолатдаги турғун контрактуралар ривожланишига олиб келган бармоқларнинг суяги, пайи, томири ва нервларнинг шикастланганлиги ёки касаллиги мавжудлигида бармоқ йўқ деб ҳисобланади. Биринчи бармоқ учун — тирноқ фалангасининг йўқлиги, бошқа бармоқлар учун эса — икки фалангани йўқлиги — қўл панжасида бармоқнинг йўқлиги деб ҳисобланади. Фаланганинг проксимал бошчаси сатҳидан йўқлиги — унинг умуман йўқлиги деб ҳисобланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Модда

Касалликларнинг номланиши,

фаолиятнинг бузилиш даражаси

Касалликлар жадвалининг устунлари

I

II

III

IV

V

69

Ясси оёқлилик, оёқ панжасининг бошқа шакл ўзгаришлари ва бармоқларининг нуқсонлари:

а) фаолиятнинг яққол ифодаланган бузилишлари билан

F

F

F

F

F

F

б) фаолиятнинг мўътадил ифодаланган бузилишлари билан

E

Яроқсиз

C ёки E

(ЯТА)

E

Яроқсиз

E

в) фаолиятнинг кам ифодаланган бузилишлари билан

E

Яроқсиз

B ёки C

(ЯТА)

B ёки C

(ЯТА)

Яроқсиз

E

г) фаолият бузилишисиз, объектив аломатлар мавжудлигида

C

Чекланган

равишда яроқли

А

А

Яроқли

C

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модда оёқ панжасининг туғма ва орттирилган шакл ўзгаришларини кўзда тутади. Чақирилувчи ва ҳарбий хизматчиларнинг ҳарбий хизматга яроқлилигини баҳолашда, оёқ панжаси гумбазининг баландроқлиги, кўпинча меъёр даражаси деб ҳисобланишини назарда тутиш лозим. Баланд гумбазли («ҳавол») оёқ панжаси деб, шундай шакл ўзгаришига айтиладики, бунда орқа бўлим супинация, олдинги бўлим пронация ва юқорига тортилган ҳолатда, шу билан бирга ички ва ташқи гумбаз баландлиги юқори даражада (яққол буралган оёқ панжаси деб аталувчи); оёқ панжасининг олдинги бўлими тўлиқ езилган, кенг ва бир оз тортилган, оёқ панжасининг ўрта суякларни бошчалари остида қадоқлар мавжуд.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ясси оёқлик даражаси Ўзбекистон Республикаси Қуролли Кучларида тинчлик ва уруш даврида тиббий кўрикдан ўтказишни ташкил этиш ва амалга ошириш тартиби тўғрисдаги Низомнинг 3-иловасининг 30-бандига мувофиқ аниқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «а» банди бўйича «от», товон, варусли, вальгусли маймоқлик ва бошқа яққол ифодаланган фаолиятни бузувчи ёки стандарт пойафзалдан фойдаланиш имкониятини йўқотадиган туғма ёки орттирилган оёқ панжасининг қийшайишлари мавжуд бўлган шахслар тиббий кўрикдан ўтказиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ушбу бандга шунингдек, оёқ панжа қисмининг қайси сатҳидан қатъий назар, ярадорлик, жароҳатлар, суяк-пластик амалиётларидан кейин бўлмаслиги; ҳар иккала оёқ панжаларида бармоқларнинг йўқлиги, проксимал фаланга сатҳида қотиб қолиши ёки ҳаракатсизлиги ҳам киради. Касалликлар жадвалининг III-, IV-устунларида назарда тутилган шахслар учун бундай ҳолатларда мазкур модданинг «б» банди қўлланилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «б» бандига биринчи бармоқни узоқлаштирувчи контрактураси, панжа суякларининг экзоостозлари ва уларнинг ташқарига қайрилиши билан бирга кечадиган (касалликлар жадвалининг III-устунида назарда тутилган шахслар учун модданинг «в» банди қўлланилади) ёки понасимон-қайиқсимон боғламда шакл ўзгартирувчи артроз мавжуд бўлган, яққол ифодаланган ясси оёқликнинг III-даражаси киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ушбу бандга шунингдек, юриш ёки стандарт пойафзал кийишни мўътадил даражада қийинлаштирувчи, бир оёқда бармоқларнинг йўқлиги, қотиб қолиши ёки ҳаракатсизлиги; бир оёқда ҳамма бармоқларнинг асосий фалангалар сатҳида, иккала оёқда ҳамма бармоқларнинг дистал фалангалар сатҳида йўқлиги ҳам киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бармоқни йўқлиги — бу унинг оёқ панжа кафт суяклари билан бармоқ суяклари ўртасидаги бўғим сатҳидан йўқлиги ҳисобланади. Бармоқнинг тўлиқ қотиб қолиши ёки унинг ҳаракатсизлиги — бармоқнинг йўқлиги деб ҳисобланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Оёқда бир бармоқнинг йўқлигида (I-, II-бармоқлардан ташқари) ҳарбий хизматни ўташ ва ҲТМга киришга яроқлилик чекланмайди. Оёқда I- ёки II-бармоқларнинг йўқлигида, касалликлар жадвалининг I-, II-устунларида назарда тутилган шахслар ҳарбий хизматга яроқсиз ҳисобланадилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «в» бандига стандарт пойафзални кийишга мослаш мумкин бўлган кам ифодаланган оғриқ ва статика бузилиши билан кечадиган, мўътадил ифодаланган туғма ва орттирилган шакл ўзгаришлари; оёқ панжасининг қийшайиши ва экзостозлари бўлмаган III-даражали ясси оёқлик киради. ОПЎБ бўғимларида II-даражали шакл ўзгартирувчи артрозлар билан кечаётган II-даражали ясси оёқлик аниқланган фуқаролар муддатли ҳарбий ва муқобил хизматга чақириш, СЧРга қабул қилиш, шартнома бўйича ҳарбий хизмат ва ҲТМга киришда ушбу модданинг “в” банди бўйича тиббий кўрикдан ўтказиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ушбу бандга «б» бандда кўрсатилган, юриш ва пойафзал кийишни кам ифодаланган даражада қийинлаштирадиган оёқ панжа бармоқларининг нуқсонлари киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «г» бандига «а», «б» ва «в» бандларига кирмаган оёқ бармоқларининг нуқсонлари киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Тиббий кўрикдан ўтаётган шахснинг бир оёғида II-даражали ясси оёқлик ва иккинчи оёғида эса I-даражали ясси оёқлик мавжудлигида, эксперт хулосаси II-даражали ясси оёқлик бўйича қабул қилинади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ОПЎБ бўғимларида II-даражали шакл бузувчи остеоартрозлар билан кечадиган II-даражали ясси оёқлик мавжуд бўлган СЧРга қабул қилинаётган фуқаро ва муддатли ҳарбий хизматчилар ҳам мазкур модданинг «г» банди бўйича тиббий кўрикдан ўтказиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
I-даражали ОПЎБ бўғимларида шакл бузувчи остеоартрозлар билан кечадиган II-даражали ясси оёқлик мувжуд бўлган касалликлар жадвалининг I-, II-, VI-устунларида назарда тутилган шахслар, яроқлилик В тоифасига (чекланиш даражаси — 3) киритиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ОПЎБ бўғимларида остеоартроз мавжуд бўлмаган I-, шунингдек II-даражали ясси оёқлик, ушбу моддани қўллаш учун асос бўлмайди, ҳарбий хизматни ўташ ва ҲТМга (ҲДҚ ҲТМ ва МГ ҲТМ бундан мустасно) киришга тўсқинлик қилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Модда

Касалликларнинг номланиши,

фаолиятнинг бузилиш даражаси

Касалликлар жадвалининг устунлари

I

II

III

IV

V

VI

70

Қўл-оёқ фаолиятининг бузилиши билан кечадиган ва (ёки) ҳарбий либос, пойафзал ва ҳарбий анжомлар кийишини қийинлаштирувчи туғма ва орттирилган шакл бузилишлари:

а) фаолиятнинг яққол ифодаланган бузилишлари билан

F

Яроқсиз

E

E

Яроқсиз

F

б) фаолиятнинг мўътадил ифодаланган бузилишлари билан

E

Яроқсиз

B ёки C

(ЯТА)

E

Яроқсиз

E

в) фаолиятнинг кам ифодаланган бузилишлари билан

E

Яроқсиз

B

B

Яроқли

E

г) фаолият бузилишисиз, объектив аломатлар мавжудлигида

C

Яроқсиз

Яроқли

Яроқли

Яроқли

C

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модда туғма ва орттирилган қўл-оёқ калталиги ва шакл бузилишларини, шу жумладан суяклар сингандан кейинги бурчакли шакл бузилишларидан келиб чиққан ҳолатларни назарда тутади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «а» бандига қуйидагилар киради:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
сон ички ўсиқларининг оралиғидаги масофа 20 смдан кўп бўлган оёқларнинг О-симон қийшайиши ёки болдир ички тўпиқлараро масофа 15 смдан кўп бўлган Х-симон қийшайиши (касалиликлар жадвалининг III-устунида назарда тутилган шахсларга нисбатан модданинг «б» банди бўйича хулоса чиқарилади);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
фаолиятнинг яққол ифодаланган бузилишлари билан кечадиган суяк, бўғим, пай ва мушакларнинг бошқа ривожланиш нуқсон, касаллик ва шакл бузилишлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
қўл ёки оёқнинг 8 смдан кўпроқ калталиги ҳамда унинг 30 градусдан кўп бўлган ротацияли шакл бузилиши.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «б» бандига қуйидагилар киради:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
қўл ёки оёқнинг 5 смдан 8 смгача (қўшган ҳолда) калталиги ҳамда унинг 15 дан 30 градусгача бўлган ротацияли шакл бузилиши;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
сон суяги ички ўсиқларининг оралиғидаги масофа 12 смдан 20 смгача оёқларнинг О-симон қийшайиши ёки болдирнинг ички тўпиқлараро масофаси 12 смдан 15 смгача бўлган Х-симон қийшайиши;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
фаолиятнинг мўътадил ифодаланган бузилишлари билан кечадиган суяк, бўғим, пай ва мушакларнинг бошқа ривожланиш нуқсонлари ҳамда касалликлари ва суякларнинг шакл бузилишлари.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «в» бандига қуйидагилар киради:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
қўлнинг 2 смдан 5 смгача ёки оёқнинг 1 смдан 5 смгача (қўшган ҳолда) калталиги, пастки поғонанинг (болдир, оёқ панжаси) 5 дан 15 градусгача ротацияли шакл бузилиши;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
фаолиятнинг кам ифодаланган бузилишлари билан кечадиган суяк, бўғим, пай ва мушакларнинг бошқа ривожланиш нуқсонлари ҳамда касалликлари ва суякларнинг шакл бузилишлари.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Болдирнинг ички тўпиқлараро масофаси ва сон суяги ички ўсиқларининг оралиғидаги масофа 9 смдан 12 смгача бўлганда касалликлар жадвалининг I-устуни бўйича тиббий кўрикдан ўтказиш мазкур модданинг «в» банди бўйича амалга оширилади, масофа 9 смгача бўлганда эса, тиббий кўрикдан ўтаётган шахслар ҳарбий хизматга яроқли деб топиладилар. Масофа 5 смдан кўп бўлганида касалликлар жадвалининг II-устуни бўйича назарда тутилган шахслар яроқсиз деб топиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «г» бандига қўлнинг 2 смгача ёки оёқнинг 1 смгача калталиги, пастки поғонанинг (болдир, оёқ панжаси) 5 градусдан кам ротацияли шакл бузилишиши киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Фаолиятининг сақланганлиги билан кечадиган қўлнинг кам бўлган бурчакли шакл бузилиши чақирилувчи ва ҳарбий хизматчиларнинг ҳарбий хизматга яроқлилигини чекламайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Оёқ калталигида, бурчакли ва ротацияли шакл бузилишларини бартараф қилиш учун ҳарбий хизматчиларга тиббий кўрсатмалар мавжудлигида, жарроҳлик йўли билан даволаниш тавсия этилади. Даволанишдан бош тортганда ёки унинг натижалари қониқарсиз бўлганида ҳарбий хизматга яроқлилик тўғрисида хулоса мазкур модданинг тегишли бандлари бўйича чиқарилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Модда

Касалликларнинг номланиши,

фаолиятнинг бузилиш даражаси

Касалликлар жадвалининг устунлари

I

II

III

IV

V

VI

71

Қўл ёки оёқнинг йўқлиги:

а) қўл ва оёқнинг икки томонлама барча сатҳдаги ампутациядан кейинги чўлтоқлари, экзартикуляциядан кейинги қўл ёки оёқнинг бутунлай йўқлиги, ҳамда юқори учлиги сатҳда қўлнинг елка, оёқнинг сон қисмидан йўқлиги

F

F

F

F

F

F

б) юқори учлиги сатҳигача қўлнинг елка ёки оёқнинг сон қисмидан йўқлиги

F

Яроқсиз

B ёки C (ЯТА)

E

Яроқсиз

F

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Қўл ёки оёқнинг сатҳидан қатъий назар йўқлигида касалликлар жадвалининг I-, VI-устунларида назарда тутилган шахслар ҳарбий ҳисобдан чиқарилган ҳолда ҳарбий хизматга яроқсиз деб топиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Касалликлар жадвалининг III-устунида назарда тутилган шахсларнинг яроқлилиги, соғлом қўл ёки оёқнинг фаолияти сақланганлиги шарти билан якка тартибда аниқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Оёқ ёки қўлнинг хавфли ўсмалари ёки томирлар касалликлари (эндартериит, атеросклероз ва бошқалар) туфайли ҳар қандай сатҳдаги ампутация чўлтоқлари мавжудлигида хулоса шунингдек, касалликлар жадвалининг асосий касалликни кўзда тутувчи моддалари бўйича ҳам қабул қилинади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ампутация, реампутациядан кейинги, протезлашга қаршилик қиладиган, фантомли оғриқлар мавжуд, даволаш натижалари қониқарсиз бўлган қўл ва оёқнинг ноқулай чўлтоқларида, мазкур модданинг «а» банди қўлланилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Елка ёки соннинг юқори учлиги сатҳигача қўл ёки оёқнинг йўқлигида, шартнома бўйича ҳарбий хизматчилар ҳарбий хизматда бўлиш ёш чегарасига етганларида ёки ташкилий-штат тадбирлари бўйича хизматдан бўшатилишларидан олдин тиббий кўрикдан ўтказишда мазкур модданинг «а» банди бўйича хулоса чиқарилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
14-боб. Сийдик чиқариш ва жинсий аъзоларининг касалликлари
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Модда

Касалликларнинг номланиши,

фаолиятнинг бузилиш даражаси

Касалликлар жадвалининг устунлари

I

II

III

IV

V

VI

72

Буйракларнинг сурункали касалликлари:

а) фаолиятнинг яққол ифодаланган бузилишлари билан

F

F

F

F

F

F

б) фаолиятнинг мўътадил ифодаланган бузилишлари билан

E

Яроқсиз

C ёки E

(ЯТА)

E

Яроқсиз

E

в) фаолиятнинг кам ифодаланган бузилишлари билан

E

Яроқсиз

B ёки C

(ЯТА)

C ёки E

(ЯТА)

Яроқсиз

E

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Буйрак касалликлари билан ҳасталанганлар касалликлар жадвалининг I-, II-устунларда назарда тутилган шахсларни стационар шароитида тиббий текширув ва даволанишдан сўнг тиббий кўрикдан ўтказиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
«Сурункали пиелонефрит» ташҳиси лейкоцитурия ва бактерияуриянинг мавжудлиги, миқдорли усуллар билан аниқланадиган, уролог ва тери-таносил касалликлари шифокори (аёллар учун, бундан ташқари акушер-гинеколог) иштирокида ҳамда мажбурий рентгенурологик текширув асосида, сийдик чиқариш ва жинсий аъзоларининг яллиғланиш касалликларини истисно қилиш шарти билан қўйилади. Зарурат туғилган ҳолатларда буйракнинг УТТ ва радиоизотоп текширувлари ўтказилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «а» бандига қуйидагилар киради:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
СБЮ билан кечадиган буйракнинг сурункали касалликлари (қондаги креатинин сатҳи 176 мкмоль/лдан кўп ва креатинин клиренси 60 мл/дақ.дан кам (Кокрофт-Гаулт тенгламаси бўйича);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
буйракнинг ажратиш фаолияти ва концентрациялаш имкониятида бузилишлар мавжудлигидан қатъий назар, 3 ой ва ундан кўп муддат сақланиб турган узлуксиз-ҳуружли ёки нефротик синдром билан кечувчи сурункали буйрак касалликлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
буйрак фаолиятининг бузилиши билан ифодаланган клиник кўринишдаги гистологик текширувлар натижасида тасдиқланган буйрак амилоидози.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «б» бандига қуйидагилар киритилади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
буйракнинг сийдик ажратиш фаолиятини бузилиши билан кечадиган буйракларнинг сурункали касалликлари (қондаги креатинин сатҳи меъёрий кўрсаткичлардан баланд, аммо, 176 мкмоль/лдан кўп эмас ва креатинин клиренси 89 — 59 мл/дақ. (Кокрофт-Гаулт тенгламаси бўйича);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
дори-дармонлар билан коррекция қилишни талаб қиладиган, буйракларнинг сурункали касаллиги билан боғлиқ бўлган турғун артериал гипертензиянинг мавжудлиги.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «в» бандига қуйидагилар киради:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
буйракларнинг сийдик ажратиш фаолияти сақланган ва концентрациялаш имконияти чекланмаган (қондаги креатинин сатҳи меъёр даражасида, креатинин клиренси 90 мл/дақ. ва кўпроқ (Кокрофт-Гаулт тенгламаси бўйича), буйракларда ўткир яллиғланиш касалликларини ўтказган, сийдигида патологик ўзгаришлар 6 ой ва ундан кўп бўлган муддат (оқсил, қоннинг шаклли элементлари) давомида аниқланган ҳарбий хизматчилар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
буйракларнинг сийдик ажратиш фаолияти сақланган ва концентрация имконияти чекланмаган (қондаги креатинин сатҳи меъёр даражасида, креатинин клиренси 90 мл/дақ. ва ундан кўп (Кокрофт-Гаулт тенгламаси бўйича) буйракларнинг бошқа сурункали нообстуктив касалликлари.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Худди шу банд бўйича чақирув участкаларида қайд этилаётган, муддатли ҳарбий ва муқобил хизматга чақирилаётган, СЧРга қабул қилинаётган, шартнома бўйича ҳарбий хизмат ва ҲТМга кираётган фуқаролар ҳам тиббий кўрикдан ўтказиладилар, агар уларда буйракларнинг ўткир яллиғланишидан кейин 12 ой давомида турғун патологик сийдик синдроми сақланган бўлса, шунингдек буйраклар фаолиятининг бузилиш даражаси, ҳусусияти, давомийлиги ва кечишдан қатъий назар, буйракнинг сурункали яллиғланиш касаллиги мавжуд бўлса.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ўткир гломерулонефритни ўтказган муддатли ҳарбий хизматчилар, СЧР хизматчилари ва ҲТМнинг биринчи босқич курсантлари ушбу модданинг «в» банди бўйича ҳарбий хизматга яроқсиз деб топиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Буйракнинг ўткир яллиғланиш касалликларини ўтказган ҳарбий хизматчиларга касаллик туфайли таътилга муҳтожлиги тўғрисидаги хулоса касалликлар жадвалининг 80-моддаси бўйича чиқарилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Модда

Касалликларнинг номланиши,

фаолиятнинг бузилиш даражаси

Касалликлар жадвалининг устунлари

I

II

III

IV

V

VI

73

Буйрак ва сийдик тоши касаллиги:

а) фаолиятнинг яққол ифодаланган бузилишлари билан

F

F

F

F

F

F

б) фаолиятнинг мўътадил ифодаланган бузилишлари билан

E

Яроқсиз

C ёки E

(ЯТА)

E

Яроқсиз

E

в) фаолиятнинг кам ифодаланган бузилишлари билан

E

Яроқсиз

B ёки C

(ЯТА)

C ёки E

(ЯТА)

Яроқсиз

E

г) фаолият бузилишисиз, объектив аломатлар мавжудлигида

E

Яроқсиз

B

B

Яроқли

С

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «а» бандига СБЕ II-III-босқичи ёки буйраклар сийдик ажратиш фаолиятининг яққол ифодаланган бузилиши билан кечаётган, даволаниш натижалари қониқарсиз бўлган иккала буйракнинг зарарланиши (тошлар, гидронефроз, пионефроз, даволаб бўлмайдиган иккиламчи сурункали пиелонефрит ва бошқалар) билан кечаётган сийдик тош касаллиги; сийдик тош касаллигининг рецидивлари киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «б» бандига СБЕ I-босқичи ёки буйраклар сийдик ажратиш фаолиятининг ўрта ифодаланган бузилиши билан кечаётган, тош қўзғалиши билан кечишида тез-тез рўй бериб турадиган буйрак санчиғининг (йилда 3 ва ундан кўп марта) ҳуружлари киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Худди шу бандга буйраклар сийдик ажратиш фаолиятининг кам ифодаланган бузилиши билан кечадиган, сийдик чиқариш йўлларининг (жомча, сийдик йўли, сийдик қопи) бир ёки кўплаб тошларни жарроҳлик йўли билан олиб ташлангандан кейинги (анъанавий ёки эндоурология усули билан) ҳолатлар ҳам киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «в» бандига қуйидагилар киради:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
УТТ билан тасдиқланган сийдикда патологик ўзгаришлар мавжуд бўлган буйрак ва сийдик чиқариш йўллари санчиғининг кам (йилда 3 мартадан кам) ҳуружлари билан кечаётган ягона тошлари (0,5 смгача);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
сийдикда патологик ўзгаришлар бўлмаган буйрак ва сийдик чиқариш йўлларининг ягона (0,5 см ва ундан катта) тошлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
такрорий экстракорпорал зарба-тўлқин литотрипсиядан кейинги ҳолат.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «г» бандига биринчи марта аниқланган, анамнезида буйрак санчиқларисиз кечадиган, сийдикда патологик ўзгаришлар бўлмаган, УТТ (акустик соя мавжудлигида) ва (ёки) рентген текширувлари билан тасдиқланган майда (0,5 смгача) якка тошлар киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Шу бандга фаолият бузилишисиз якка тошларни тиббий ускуна ёрдамида сийдик йўлларидан (жомча, сийдик чиқариш йўли, сийдик қопидан) олиб ташлашдан кейинги ҳолатлар; қайта тош ҳосил бўлмаган якка тошнинг чиқиши ҳам киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Модда

Касалликларнинг номланиши,

фаолиятнинг бузилиш даражаси

Касалликлар жадвалининг устунлари

I

II

III

IV

V

VI

74

Юқори сийдик йўллари уродинамикасининг бузилиши (гидронефроз), пиелонефрит (иккиламчи), буйрак ва сийдик йўлларининг бошқа касалликлари, цистит, сийдик қопининг касалликлари, венерик бўлмаган уретрит, уретранинг стриктураси, уретранинг бошқа касалликлари:

а) фаолиятнинг яққол ифодаланган бузилишлари билан

F

F

F

F

F

F

б) фаолиятнинг мўътадил ифодаланган бузилишлари билан

E

Яроқсиз

C ёки E

(ЯТА)

E

Яроқсиз

E

в) фаолиятнинг кам ифодаланган бузилишлари билан

E

Яроқсиз

B ёки C

(ЯТА)

C ёки E

(ЯТА)

Яроқсиз

E

г) фаолият бузилишисиз, объектив аломатлари мавжудлигида

C

Яроқсиз

B

B

Яроқли

C

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «а» бандига қуйидагилар киради:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
буйраклар сийдик ажратиш фаолиятининг яққол ифодаланган бузилишлари ёки қондаги креатинин сатҳи 176 мкмоль/лдан кўп ва креатинин клиренси 60 мл/дақ. дан кам (Кокрофт-Гаулт тенгламаси бўйича) СБЕ билан кечадиган касалликлар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
қорин бўшлиғи аъзолари ва қиндаги сийдик оқмалари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
фаолият кўрсатадиган нефростома, эпицистостома, уретеростома;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
III-босқичдаги икки томонлама нефроптоз;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
буйракларнинг чаноқ дистопияси;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
касаллик туфайли олиб ташланган бир буйракнинг йўқлиги, қолган буйрак фаолиятининг ҳар қандай даражадаги бузилиши;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
бир буйракнинг ёки унда фаолиятнинг туғма йўқлиги, қолган буйрак фаолиятининг ҳар қандай даражадаги бузилиши;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
сийдик ажратиш фаолиятининг яққол ифодаланган бузилиши ёки СБЕ билан кечадиган буйракларнинг поликистози;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
вазоренал артериал гипертензиялар ва (ёки) буйракдан қон кетиши билан кечадиган буйрак томирларининг аномалиялари (ангиография маълумотлари билан тасдиқланган);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
иккиламчи икки томонлама сурункали пиелонефрит ёки гидронефроз ва пуфак-юқори сийдик йўли рефлюкси билан кечадиган сийдик қопи бўйнининг склерози;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
тизимли кенгайтиришни талаб қиладиган уретранинг стриктураси.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «б» бандига қуйидагилар киритилади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
буйраклар сийдик ажратиш фаолияти ва концентрациялаш қобилиятининг мўътадил ифодаланган бузилишлари ҳамда қондаги креатинин сатҳи меъёрдаги кўрсаткичлардан ошган, аммо 176 мкмоль/лдан кўп эмас ва креатинин клиренси 89 — 59 мл/дақ. кам (Кокрофт-Гаулт тенгламасига бўйича) билан кечадиган касалликлар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
фаолиятсиз буйрак ёки касаллик туфайли олиб ташланган бир буйракнинг йўқлиги, қолган буйрак фаолиятининг бузилишисиз;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
доимий оғриқ синдроми, иккиламчи пиелонефрит ёки вазоренал гипертензия билан кечадиган II-босқичдаги икки томонлама нефроптоз;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
III-босқичдаги бир томонлама нефроптоз;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
буйракнинг бир томонлама чаноқ дистопияси;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
бир буйракнинг ёки унда фаолиятни туғма йўқлиги, қолган буйракнинг фаолияти меъёрда;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
буйракларнинг поликистози;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
сийдик ажратиш фаолиятини мўътадил ифодаланган бузилиши билан кечадиган буйракларнинг дисплазияси, буйрак ва элементларнинг иккиталиги, тақасимон буйрак, юқори сийдик йўллари ёки сийдик қопининг аномалиялари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
сийдик ажратиш тизимининг иккиламчи бир томонлама ўзгаришлардаги (бир томонлама гидроуретер, гидронефроз, иккиламчи пиелонефрит ва бошқалар) сийдик қопи бўйининг склерози;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
даволаш қониқарли натижалар берадиган, йилда 2 мартадан кўп бўлмаган кенгайтиришни талаб қиладиган уретранинг стриктураси;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Дори воситалари билан коррекция қилишни талаб қиладиган турғун симптоматик (ренал) артериал гипертензия мавжудлигида, буйраклар фаолиятининг бузилиши даражасидан қатъий назар, хулоса мазкур модданинг «б» банди бўйича чиқарилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «в» бандига қуйидагилар киради:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
кам ифодаланган клиник аломатлар ва сийдик ажратиш фаолиятининг кам ифодаланган бузилиши билан кечадиган II-босқичдаги икки томонлама нефроптоз;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
иккиламчи пиелонефрит билан кечадиган II-босқичдаги бир томонлама нефроптоз;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
тез-тез ҳуружли (йилда 3 ва ундан кўп) стационар шароитда даволашни талаб қиладиган сийдик ажратиш тизимининг сурункали касалликлари (цистит, уретрит);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
сийдик ажратиш фаолиятининг кам ифодаланган бузилиши билан кечадиган буйракларнинг бел дистопияси;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
фаолиятнинг кам ифодаланган бузилиши билан кечадиган буйракларнинг ягона солитар кисталари.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур бандга шунингдек, фаолиятлари бузилишсиз кечадиган буйракларнинг туғма аномалиялари ҳам киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «г» бандига қуйидагилар киритилади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
бир ёки икки томонлама I-даражали нефроптоз;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
сийдикда патологик ўзгариш ва рентгенологик бузилишлар бўлмаган, буйракнинг сийдик ажратиш фаолиятини бузилишсиз кечадиган сурункали пиелонефрит;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
фаолияти бузилишсиз кечадиган буйракларнинг ягона солитар кисталари (2 смгача);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур бандга шартнома бўйича ҳарбий хизматчилардаги сийдикда патологик ўзгаришларсиз ва буйраклар сийдик ажратиш фаолиятининг бузилишисиз кечадиган бир томонлама II-даражали нефроптоз ҳам киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Буйраклар сийдик ажратиш фаолиятининг жамланган бузилиши сийдик ва қоннинг таҳлилий текширувлари, рентгенологик (экскретор урографияси, КТ, ангиография), УТТ ёки радиоизотоп усуллар (ренография, динамик нефросцинтиграфия, воситали ангиография) билан тасдиқланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Нефроптознинг босқичи рентгенолог томонидан текширилувчини вертикал ҳолатда бажарилган рентгенограммалар орқали аниқланади: I-босқич — буйрак пастки қутбининг меъёрдан икки умуртқа пасайиши; II-босқич — уч умуртқа пасайиши; III-босқич — уч умуртқадан ортиқ пасайиши.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Юқори сийдик йўлларининг нотўлиқ бўлиниши мавжудлигида буйракларнинг фаолиятга оид, шунингдек, пешобда патологик ўзгаришлар қайд этилмаган ҳолатларда ҳарбий хизматни ўташ ва ҲТМга ўқишга киришга монелик қилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳарбий хизматчиларнинг ўткир ва сурункали пиелонефритлар ҳуружидан кейин касаллик туфайли таътилга муҳтожлиги тўғрисидаги хулоса касалликлар жадвалининг 80-моддаси бўйича чиқарилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Модда

Касалликларнинг номланиши,

фаолиятнинг бузилиш даражаси

Касалликлар жадвалининг устунлари

I

II

III

IV

V

VI

75

Эркаклар жинсий аъзоларининг касалликлари (шу жумладан туғма):

а) фаолиятнинг яққол ифодаланган бузилишлари билан

F

F

F

F

F

F

б) фаолиятнинг мўътадил ифодаланган бузилишлари билан

E

Яроқсиз

C ёки E

(ЯТА)

E

Яроқсиз

E

в) фаолиятнинг кам ифодаланган бузилишлари билан

E

Яроқсиз

B ёки C

(ЯТА)

C ёки E

(ЯТА)

Яроқсиз

E

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модда простата безининг хавфсиз гиперплазияси, яллиғланиш ва бошқа касалликлари, моякнинг сувли шиши, орхит, эпидедимит, олат четки танасининг ортиқлиги, фимоз, парафимоз ва эркак жинсий аъзоларининг бошқа касалликларини назарда тутади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Тиббий кўрикдан ўтаётган шахсларга эркаклар жинсий аъзоларининг касалликлари туфайли тиббий кўрсатмаларга биноан жарроҳлик йўли билан даволаш тавсия этилади. Даволаш натижалари қониқарсиз бўлганда ёки ундан бош тортилса, тиббий кўрикдан ўтказиш фаолиятга оид бузилишлар даражасига кўра амалга оширилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «а» бандига қуйидагилар киради:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
сийдик чиқаришнинг яққол ифодаланган бузилиши билан кечадиган ва даволаш натижалари қониқарсиз бўлган ёки даволанишдан бош тортилган ҳолатлардаги простата безининг III-даражали хавфсиз гиперплазияси;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
тож эгатидан проксимал бўлган сатҳда олатнинг йўқлиги.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «б» бандига қуйидагилар киради:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
сийдик ажратиш фаолиятининг мўътадил ифодаланган бузилиши (қолдиқ сийдик ҳажми 50 млдан кўп) ва касаллик асоратлари (сийдикни ўткир тутилиши, сийдик қопи тошлари, юқори ва пастки сийдик йўлларининг яллиғланиши) билан кечадиган простата безининг II-даражали хавфсиз гиперплазияси;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
рецидивли (такрорий жарроҳлик йўли билан даволашдан кейин) бир ва икки томонлама мояк пардалари ёки уруғ тизимчасида 100 млдан кўп бўлган суюқлиқ ҳажмдаги сувли шиш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ерғоқ ёки оралиқ сатҳидаги гипоспадия;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
тож эгати сатҳигача бўлган олатнинг йўқлиги.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «в» бандига қуйидагилар киради:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
простата безининг I-босқичдаги хавфсиз гиперплазияси;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
олат илдизидан унинг ўрта сатҳигача бўлган сийдик чиқарув найининг оқмаси;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
моякнинг қорин бўшлиғида, чов йўллари ёки уларнинг ташқи тешигида тутилиши;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
стационар шароитда даволашни талаб қиладиган ёки простата безининг тошлари мавжуд бўлган сурункали простатит.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Простата безидаги хавфсиз гиперплазиянинг босқичлари қуйидаги мезонларга кўра аниқланади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
I-босқич — сийдик қопи тўлиқ бўшатилган ҳолатдаги сийдик чиқаришнинг бузилишлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
II-босқич — қолдиқ сийдик ҳажми 50 млдан кўп бўлган, қайталанадиган ўткир сийдик тутилиши, сийдик қопининг тошлари, юқори ва пастки сийдик йўлларининг яллиғланиши мавжудлигида;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
III-босқич — даволаш натижалари қониқарсиз бўлган ёки ундан бош тортилган (сийдик қопининг тўлиқ декомпенсацияси) ҳолатлардаги сийдик чиқаришнинг яққол ифодаланган бузилишлари.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Тож эгатидан дистал жойлашган гипоспадия (олат бошчасининг шакли) ушбу моддани қўллаш учун асос бўлмайди, муддатли ҳарбий хизматни ўташ ва ҲТМга киришга тўсқинлик қилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бир мояк йўқлиги ва якка мояк эндокрин фаолиятнинг пасайишида ҳарбий хизматга яроқлилик тоифаси тўғрисидаги хулоса, фаолиятнинг бузилишига кўра, касалликлар жадвали 13-моддасининг «а», «б» ёки «в» бандлари бўйича чиқарилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Модда

Касалликларнинг номланиши,

фаолиятнинг бузилиш даражаси

Касалликлар жадвалининг устунлари

I

II

III

IV

V

VI

76

Аёлларнинг жинсий аъзолари сурункали яллиғланишлар билан кечадиган касалликлари:

а) фаолиятнинг яққол ифодаланган бузилишлари билан

F

F

F

F

б) фаолиятнинг мўътадил ифодаланган бузилишлари билан

E

B ёки C

(ЯТА)

C ёки E

(ЯТА)

Яроқсиз

в) фаолиятнинг кам ифодаланган бузилишлари билан

E

B

B

Яроқли

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модда бачадон, тухумдон, бачадон найлари, чаноқ тўқималари, қорин парда, қин ва вульванинг сурункали яллиғланиш касалликларини назарда тутади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «а» бандига яққол ифодаланган клиник аломатлари билан кечаётган ва ҳуружлари (йилда 3 марта ва ундан кўп) мавжуд бўлган, стационар шароитларда даволашни талаб қиладиган аёллар жинсий аъзоларининг яллиғланиш касалликлари киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «б» бандига мўътадил ифодаланган клиник аломатлари билан кечаётган ва йилда 1-2 маротаба ҳуружлари мавжуд бўлган, стационар шароитларда даволашни талаб қиладиган аёллар жинсий аъзоларининг яллиғланиш касалликлари киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «в» бандига кам ифодаланган клиник аломатлари билан кечаётган ва кам ҳуружлари мавжуд бўлган, стационар шароитларда даволашни талаб қилмайдиган аёллар жинсий аъзоларининг яллиғланиш касалликлари киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Модда

Касалликларнинг номланиши,

фаолиятнинг бузилиш даражаси

Касалликлар жадвалининг устунлари

I

II

III

IV

V

VI

77

Эндометриоз:

а) фаолиятнинг яққол ифодаланган бузилишлари билан

F

F

F

F

б) фаолиятнинг мўътадил ифодаланган бузилишлари билан

E

B ёки C

(ЯТА)

C ёки E

(ЯТА)

Яроқсиз

в) фаолиятнинг кам ифодаланган бузилишлари билан

E

B

B

Яроқли

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «а» бандига жарроҳлик йўли билан даволашни талаб қиладиган, радикал даволашдан кейин қониқарсиз натижалари мавжуд бўлган ёки ундан бош тортилган ҳолатдаги яққол ифодаланган клиник аломатлари билан кечаётган эндометриоз киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Жарроҳлик йўли билан даволашнинг қониқарли натижаларида тиббий кўрикдан ўтказиш мазкур модданинг «б» банди бўйича амалга оширилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «б» бандига консерватив даволаш қониқарли натижалари мавжуд бўлган мўътадил ифодаланган клиник аломатлари билан кечаётган эндометриоз киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «в» бандига кам ифодаланган клиник аломатлари билан кечаётган эндометриоз киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Модда

Касалликларнинг номланиши,

фаолиятнинг бузилиш даражаси

Касалликлар жадвалининг устунлари

I

II

III

IV

V

VI

78

Генитал пролапс, сийдикни тутаолмаслик, оқмалар, аёллар жинсий аъзоларининг бошқа яллиғланишсиз кечадиган касалликлари (шу жумладан туғма бўлган):

а) фаолиятнинг яққол ифодаланган бузилишлари билан

F

F

F

F

б) фаолиятнинг мўътадил ифодаланган бузилишлари билан

E

B ёки C

(ЯТА)

C ёки E

(ЯТА)

Яроқсиз

в) фаолиятнинг кам ифодаланган бузилишлари билан

E

B

B

Яроқли

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «а» бандига қуйидагилар киради:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
даволашдан кейин қониқарсиз натижалари мавжуд бўлган ёки ундан бош тортилган ҳолатдаги III-IV-босқичлардаги генитал пролапси (кучанганда энг дистал нуқта гименал ҳалқасининг текислигидан 1 смдан кўпроқ пастга тушади, аммо унинг тўлиқ тушиши кузатилмайди ҳамда бачадон ёки қин гумбазининг тўлиқ тушиш ўрнини олади), уродинамик текширувлар билан тасдиқланган стрессли, ургентли (императив) ёки аралаш шакллардаги сийдикни тута олмаслик, жинсий аъзоларни жалб қиладиган оқмалар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
қиннинг атрезияси.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «б» бандига қуйидагилар киради:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
II-босқичдаги генитал пролапси (кучанганда энг дистал нуқта гименал ҳалқасининг текислигидан +/-1 см сатҳида бўлади);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
даволашдан қониқарли натижалари мавжуд бўлган III-IV-босқичдаги генитал пролапс ва сийдикни тута олмаслик;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Фаолияти бузилишсиз бўлган бачадоннинг нотўғри жойлашиши мазкур моддани қўллашга асос бўла олмайди, шартнома бўйича ҳарбий хизматга киришига тўсқинлик қилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ич қотишлар ҳамда қуймич соҳасида ва қориннинг пастки қисмидаги оғриқлар билан кечадиган бачадоннинг нотўғри жойлашиши мавжуд бўлганда, тиббий кўрикдан ўтказиш мазкур модданинг «в» банди бўйича амалга оширилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «в» бандига қуйидагилар киради:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
I-босқичдаги генитал пролапс (кучанганда энг дистал нуқта гименал ҳалқанинг текислигидан 1 смдан паст бўлмаган сатҳида бўлади);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
оғриқ синдромисиз кечадиган кичик чаноқ соҳасидаги чандиқ ва чатишув жараёнлари.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Модда

Касалликларнинг номланиши,

фаолиятнинг бузилиш даражаси

Касалликлар жадвалининг устунлари

I

II

III

IV

V

VI

79

Овариал ҳайз кўриш фаолиятининг бузилишлари:

а) фаолиятнинг яққол ифодаланган бузилишлари билан

F

F

F

F

б) фаолиятнинг мўътадил ифодаланган бузилишлари билан

E

B ёки C

(ЯТА)

C ёки E

(ЯТА)

Яроқсиз

в) фаолиятнинг кам ифодаланган бузилишлари билан

C

B

B

Яроқли

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «а» бандига камқонликка олиб келадиган, органик боғлиқ бўлмаган, фақат бачадондан қон кетишлар киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «б» бандига камқонликка олиб келмайдиган ва консерватив даволашга мойил бўлган бачадондан қон кетишлар ҳамда олигоменорея, аменорея (жарроҳлик йўли билан даволашдан кейин натижа бўлмаган) билан намоён бўлган, жумладан Штейн-Левентал синдромидаги овариал-ҳайз кўриш бузилишлари киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «в» бандига қониқарли умумий ривожланиш билан кечадиган жинсий инфантилизм ва наслсизлик киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Модда

Касалликларнинг номланиши,

фаолиятнинг бузилиш даражаси

Касалликлар жадвалининг устунлари

I

II

III

IV

V

VI

80

Ўткир касаллик, сурункали касалликнинг ҳуружи ёки жарроҳлик амалиётидан кейинги сийдик ажратиш ва жинсий аъзолар фаолиятининг вақтинча бузилишлари

D

Яроқсиз

D

D

D

D

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Буйракнинг ўткир яллиғланиш касаллигини ўтказгандан сўнг, сийдикда патологик ўзгаришлар сақланиб қолганда, чақирув участкаларида қайд этилаётган, муддатли ҳарбий ва муқобил хизматга чақирилаётган, СЧРга қабул қилинаётган, шартнома бўйича ҳарбий хизмат ва ҲТМга кираётган фуқаролар 12 ойга ҳарбий хизматга вақтинча яроқсиз деб топиладилар. Белгиланган муддат тугаганидан сўнг, буйраклар фаолиятининг бузилишлари ва сийдикда патологик ўзгаришлар йўқлигида, ушбу шахслар чекланган равишда ҳарбий хизматга яроқли деб топиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Шартнома бўйича ҳарбий хизматчиларга касаллик туфайли таътил бериш тўғрисидаги хулоса, фақат буйракнинг ўткир гломеруляр, тубулоинтерстициал касалликлари, аёллар жинсий аъзоларининг ўткир яллиғланиш касалликлари (бартолинит, вульвит, кольпит, эндометрит, аднексит) ҳамда сийдик ва жинсий тизимларининг аъзоларини жарроҳлик йўли билан даволашдан кейин чиқарилади, агар зарарланган аъзонинг тикланишига бир ойдан кам бўлмаган муддат керак бўлса.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ўткир гломерулонефрит ёки пиелонефритни ўтказган шартнома бўйича ҳарбий хизматчиларга ҳарбий хизмат ва мутахассислик бўйича яроқлилик тоифаси тўғрисидаги хулоса, улар такроран стационар шароитда тиббий текширувлардан ўтганидан кейин чиқарилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
15-боб. Ҳомиладорлик, туғиш ва туғишдан кейинги давр
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Модда

Касалликларнинг номланиши,

фаолиятнинг бузилиш даражаси

Касалликлар жадвалининг устунлари

I

II

III

IV

V

VI

81

Ҳомиладорлик, туғишдан кейинги даври ва уларнинг асоратлари

E

D

D

D

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳомиладорларнинг тиббий кўрикдан ўтказиши қатъиян якка тартибда, гинеколог, терапевт ва невропатолог иштирокида амалга оширилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳомиладорлик токсикозининг енгил ва ўрта даражаларида хизмат мажбуриятларини бажаришдан вақтинча озод қилиш, оғир даражасида эса касаллик туфайли таътилга муҳтожлиги тўғрисида хулоса чиқарилади. Касаллик туфайли таътил бериш тўғрисидаги хулоса, бирон-бир аъзо ёки тизимнинг кўпроқ зарарланганлиги ва касалликлар жадвалида тегишли моддаларига кўра асослаб берилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳомиладорликни узилиш хавфи мавжудлигида, касаллик туфайли таътил лозимлиги тўғрисидаги хулоса стационар шароитларда даволашдан кейин чиқарилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳомиладорлик муддатидан қатъий назар, ҳомиладорлар шартнома бўйича ҳарбий хизматга кириши тақиқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
16-боб. Жароҳатлар, заҳарланишлар ва бошқа ташқи омиллар таъсири оқибатлари
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Модда

Касалликларнинг номланиши,

фаолиятнинг бузилиш даражаси

Касалликлар жадвалининг устунлари

I

II

III

IV

V

VI

82

Бош суякларининг жароҳат ва жарроҳлик амалиётидан кейинги нуқсонлари:

а) бош суяги ичида ёт жисм мавжудлигида, пластик модда билан қопланадиган 40 см2 дан кўпроқ бўлган ёки пластик модда билан қопланмаган 10 см2 дан кўпроқ бўлган бош суягининг нуқсони мавжуд бўлган

F

F

F

F

F

F

б) пластик модда билан қопланадиган 40 см2 дан кам бўлган ёки пластик модда билан қопланмаган 10 см2 дан кам бўлган бош суягининг нуқсони мавжуд бўлган

E

Яроқсиз

C ёки E (ЯТА)

C ёки E (ЯТА)

Яроқсиз

E

в) марказий асаб тизими фаолияти бузилишсиз кечадиган бош суяги гумбази ва (ёки) асосининг чизиқли синиқлари

E

Яроқсиз

B ёки C (ЯТА)

B ёки C (ЯТА)

Яроқсиз

E

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «а» бандига қуйидагилар киради:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
трансплантатлар билан қопланмаган жароҳатлар ва ярадорликлардан кейинги юз-жағ соҳасининг нуқсон ва шакл бузилишлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
чакка-пастки жағ бўғимларининг анкилозлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
даволашдан, жумладан жарроҳлик йўли билан, самараси бўлмаган ёки улар бош тортилган ҳолатдаги пастки жағнинг сохта бўғимлари, юз-жағ соҳасининг контрактуралари.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бош суяги нуқсонларининг майдони КТ (жумладан уч ўлчамли реконструкция маълумотлари) ёки краниография маълумотлари ёрдамида баҳоланади. Фақат бош суяги гумбаз суяклари ва энса суяги тангачанинг нуқсон майдони ҳисобга олинади. Клиник аломатларсиз кечадиган, пластик модда билан қопланмаган 10 см2дан кўпроқ бўлган ёки пластик модда билан қопланадиган 40 см2дан кўпроқ бўлган бош суягининг нуқсони бўлган, бош миясида ет жисмлар мавжудлигида ҳарбий хизмат мажбуриятларини ижро этиш қобилияти сақланганда, касалликлар жадвалининг III-, IV-устунларида назарда тутилган шахслар, мазкур модданинг «б» банди бўйича тиббий кўрикдан ўтказилиши мумкин.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Суяк-пластик трепанациясидан кейин бош суяги нуқсони пластик модда (ўз суяги, титан тўри, суяк цементи ва бошқалар) билан қопланган нуқсон деб тушунилади. Ташҳис ёки даволаш мақсадида қилинган фрезалик тешиклар пластик модда (бириктирувчи тўқима чандиғи билан қопланган) билан қопланмаган бош суяги нуқсони сифатида жамланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Марказий асаб тизими фаолиятиларнинг бузилиши билан кечадиган бош суяк-мия жароҳатларининг узоқ оқибатлари мавжуд бўлган бош суягининг гумбаз ва (ёки) асосининг чизиқли синиқлари бўлган шахслар, касалликлар жадвалининг тегишли моддалари бўйича тиббий кўрикдан ўтказиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур моддада қайд этилмаган кўз косаси суяк деворларининг шикастланиш оқибатлари мавжуд бўлган шахслар, касалликлар жадвалининг 30-моддаси бўйича тиббий кўрикдан ўтказиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур моддада қайд этилмаган юз-жағ соҳасидаги шикастланиш оқибатлари мавжуд бўлган шахслар, касалликлар жадвалининг 57-моддаси бўйича тиббий кўрикдан ўтказиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Модда

Касалликларнинг номланиши,

фаолиятнинг бузилиш даражаси

Касалликлар жадвалининг устунлари

I

II

III

IV

V

VI

83

Умуртқа, гавда, қўл ва оёқлар суяклари (чаноқ суяклари, курак, ўмров, тўш, қовурғалар, елка, тирсак, билак, сон суяги бўйинчаси, сон, кичик ва катта болдир, тизза қопқоғи суяги ва бошқа суяклар) синиш оқибатлари:

а) фаолиятнинг яққол ифодаланган бузилишлари билан

F

F

F

F

F

F

б) фаолиятнинг мўътадил ифодаланган бузилишлари билан

E

Яроқсиз

C ёки E

(ЯТА)

C ёки E

(ЯТА)

Яроқсиз

E

в) фаолиятнинг кам ифодаланган бузилишлари билан

E

Яроқсиз

B ёки C

(ЯТА)

B ёки C

(ЯТА)

Яроқсиз

E

г) фаолият бузилишисиз, объектив аломатлари мавжудлигида

C

Яроқсиз

А

B

Яроқли

C

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «а» бандига қуйидагилар киради:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
даволаш натижаларидан қатъий назар, II-III-даражали понасимон шакл бузилиши билан кечадиган 2 ва ундан кўп умуртқа поғона таналарининг бўшлиққа кирувчи барқарорсиз бўлган синиш оқибатлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
спондило ва корпородезни қўллаб, жарроҳлик йўли билан даволашдан кейинги умуртқалар таналарининг синиши, шу жумладан жароҳатли спондилопатия (Кюммел касаллиги), чиқиш ва чиқиш-синишлар оқибатлари (синишнинг консолидацияси ёки олдинги суякли қамал шаклланишидан сўнг умуртқа фаолиятининг тикланишига кўра, касалликлар жадвалининг III-устунида назарда тутилган шахсларнинг ҳарбий хизматга яроқлилик тоифаси «а», «б», ёки «в» бандлари бўйича белгиланади);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
умуртқанинг яққол ифодаланган шакл бузилиши билан кечадиган кўп сонли умуртқа синиқларининг узоқ муддатли оқибатлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
чаноқ ҳалкаси бутунлигининг бузилиши билан кечадиган чаноқ суякларининг нотўғри битган вертикал ва (ёки) кўп сонли бошқа синиқлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
сон суяги бошчасининг (бўғим оралиғи ўлчами 2 ммдан кам бўлмаган бўғим четлари ва оёқ ўқининг шакл бузилиши билан кечадиган чаноқ-сон бўғимининг анкилози ёки шакл бузилувчи артрози) марказий чиқиш оқибатлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
қўл ва оёқ фаолиятининг яққол ифодаланган бузилиши билан кечадиган узун найсимон суякларнинг асоратланган синишлари.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «б» бандига қуйидагилар киради:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
умуртқа таналарининг II-III даражали понасимон шакл бузилиши билан кечадиган бўшлиққа кирувчи барқарорсиз бўлган синиш ёки умуртқанинг чиқиш оқибатлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
умуртқа поғонасининг ифодаланмаган шакл бузилишлари билан кечадиган 2 ва ундан кўп умуртқалар таналарининг II-III-даражали барқарор бўлган компрессион синишларининг узоқ муддатли оқибатлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
даволаш натижалари қониқарсиз бўлган чаноқ ҳалқаси бутунлигини бузилиши билан кечадиган чаноқ суякларининг бир томонлама синишининг оқибатлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
оёқ фаолиятининг мўътадил ифодаланган бузилишлари билан кечадиган сон суяги бошчасининг марказий чиқиши оқибатлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
даволаш натижалари қониқарсиз бўлган сон суяги бўйинчасининг синиши оқибатлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
қўл ва оёқ фаолиятининг мўътадил ифодаланган бузилиши билан кечадиган узун найсимон суякларининг асоратланган синишлари.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Сохта бўғимлар мавжудлигида тиббий кўрикдан ўтаётган шахсларга жарроҳлик йўли билан даволаш тавсия этилади. Ҳарбий хизматга яроқлилик тўғрисидаги хулоса, даволаш тугаганидан сўнг унинг натижаларига кўра чиқарилади. Жарроҳлик йўли билан даволашдан бош тортса, тиббий кўрикдан ўтказиш қўл-оёқ фаолиятининг бузилиши даражасига кўра мазкур модданинг «а», «б» ёки «в» бандлари бўйича амалга оширилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «в» бандига қуйидагилар киради:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
I-даражали понасимон шакл бузилиши, кам ифодаланган оғриқ синдроми ва умуртқа поғонасининг I-даражали кифозли шакл бузилиши билан кечадиган бир ёки бир нечта умуртқа таналарининг барқарор бўлган синишларининг оқибатлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Чаноқ-сон бўғими фаолиятининг кам ифодаланган бузилиши билан кечадиган остеосинтез қилинган сон суяги бўйинчасининг синишларини оқибатлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
даволашдан кейинги умуртқа поғонаси фаолиятларининг кам ифодаланган бузилишлари билан кечадиган умуртқа ёй суяк ва ўсиқларининг синишларини оқибатлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
қўл ва оёқ фаолиятининг кам ифодаланган бузилиши билан кечадиган узун найсимон суякларнинг асоратланган синишлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
металл мосламаларни (узун найсимон суякларини диафизар, ўмров ва тизза қопқоғи синишларининг остеосинтезидан кейин) олиб ташлашдан бош тортилган ҳолатлар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Умуртқа таналарининг синишлари ижобий якунланганда, касалликлар жадвалининг III-, IV-устунларида назарда тутилган шахсларга нисбатан, касалликлар жадвалининг 87-моддасига кўра касаллик туфайли таътил тақдим этиш лозимлиги тўғрисидаги хулоса чиқарилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «г» бандига қуйидагилар киради:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
умуртқа поғонасининг шакли ва фаолияти бузилишсиз кечадиган умуртқа таналарини компрессион синишларининг оқибатлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «в» бандида кўрсатилмаган, суяк синишларининг остеосинтезидан кейин олиб ташланмаган металл мосламалар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Чаноқ ҳалқасининг шакли бузилишсиз кечадиган алоҳида чаноқ суякларининг битган якка синишлари мазкур моддани қўлланилиш учун асос бўла олмайди, муддатли ҳарбий хизматни ўташ ва ҲТМга киришига тўсқинлик қилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Модда

Касалликларнинг номланиши,

фаолиятнинг бузилиш даражаси

Касалликлар жадвалининг устунлари

I

II

III

IV

V

VI

84

Кўкрак қафаси, қорин бўшлиғи, ва чаноқ ички аъзоларининг жароҳатлари (жароҳатдан келиб чиққан пневмо ва гемоторакс, юрак, ўпка, меъда-ичак йўли, жигар, талоқ, буйраклар, чаноқ аъзолари, қорин бўшлиғининг бошқа аъзолари жароҳатлари, кўп тармоқли оғир жароҳат), юқорида қайд этилган аъзоларнинг касалликлари туфайли ўтказилган жарроҳлик амалиётларининг оқибатлари:

а) фаолиятнинг яққол ифодаланган бузилишлари билан

F

F

F

F

F

F

б) фаолиятнинг мўътадил ифодаланган бузилишлари билан

E

Яроқсиз

C ёки E

(ЯТА)

C ёки E

(ЯТА)

Яроқсиз

E

в фаолиятнинг кам ифодаланган бузилишлари билан

E

Яроқсиз

B ёки C

(ЯТА)

B ёки C

(ЯТА)

Яроқсиз

E

г) фаолият бузилишисиз, объектив аломатлари мавжудлигида

E

Яроқсиз

А

B

Яроқли

E

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «а» бандига ярадорлик, жароҳат ва шикастланишлар туфайли ўтказилган жарроҳлик амалиётларининг оқибатлари киради:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
III-даражали нафас (ўпка) етишмовчилиги билан кечадиган бронх-ўпка аппарати;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
юрак ёки аорта аневризмаси;
Олдинги таҳрирга қаранг.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
овқат ҳазм қилиш фаолиятининг яққол ифодаланган бузилишлари (даволанмаётган демпинг-синдроми, тўхтовсиз ич кетишлар ва бошқалар) ёки озиқланишнинг пасайиши билан кечадиган қизилўнгач, меъданинг резекцияси ёки меъда-ичакни бириктирувчи амалиёти, ингичка ичак (1,5 метрдан кам бўлмаган), йўғон ичакнинг (30 смдан кам бўлмаган) резекцияси;
(84-модданинг тўртинчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Мудофаа вазирлигининг 2024 йил 18 декабрдаги 17-сон, Миллий гвардиясининг 2024 йил 5 декабрдаги 30-сон, Фавқулодда вазиятлар вазирлигининг 2024 йил 9 декабрдаги 26-сон, Давлат хавфсизлик хизматининг 2024 йил 15 декабрдаги 19-сон, Ички ишлар вазирлигининг 2024 йил 7 декабрдаги 45-ққ-сон ва Соғлиқни сақлаш вазирлигининг 2024 йил 11 декабрдаги 17-сонли қарори (рўйхат рақами 3147-2, 16.01.2025 й.) таҳририда — Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 16.01.2025 й., 10/25/3147-2/0035-сон)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ўт йўли-ичакка (билиодигестив) анастомозлар қўйилганда;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
даволаш натижалари қониқарсиз бўлган ўт йўли ва меъда ости безининг оқмалари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
бир буйракнинг йўқлиги, ифодаланганлик даражасидан қатъий назар, қолган буйрак фаолиятининг бузилиши;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
чот орасининг тўлиқ йиртилиши (бунда йиртилиш туфайли чот ораси мушакларининг бутунлиги тўлиқ бузилган ва уларнинг жойи тўғри ичак деворига ўтиб қолган чандиқ тўқима билан эгалланган, орқа тешик очиқ ва тўғри шаклга эга бўлмайди);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
тож эгатининг проксимал сатҳида олатнинг йўқлиги.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ярадорлик ёки жароҳат туфайли жигар ёки меъда ости бези қисмларининг резекциядан кейин, фуқаролар касалликлар жадвалининг I-, II-устунлари бўйича тиббий кўрикдан мазкур модданинг «а» банди бўйича ўтказилади. Шартнома бўйича ҳарбий хизматчиларни эса, жигар фаолиятининг бузилишлари мавжуд ёки йўқлигига кўра, мазкур модданинг «а», «б» ёки «в» бандлари бўйича тиббий кўрикдан ўтказиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ўпка олиб ташланганидан кейин ҳамда ўпканинг томири, юрак ёки йирик қон томирлар атрофида ет жисмлар мавжудлигида, асоратлар ва фаолиятга оид бузилишлар бўлишидан қатъий назар, касалликлар жадвалининг I-, II-, VI-устунларида кўзда тутилган фуқаролар мазкур модданинг «а» банди бўйича тиббий кўрикдан ўтказилади. Ҳарбий хизмат мажбуриятларини ижро этиш қобилияти сақланиб қолган ва ифодаланган фаолиятларнинг бузилишлари мавжуд бўлмаган шартнома бўйича ҳарбий хизматчилар мазкур модданинг «б» банди бўйича тиббий кўрикдан ўтказилиши мумкин.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Юрак, перикарднинг жароҳатланиши, кўкс оралиғидаги йирик қон томирлар соҳасидан жарроҳлик йўли билан ет жисмларни олиб ташлангандан кейинги оқибатлари бўлганда, касалликлар жадвалининг III-, IV-устунларида назарда тутилган шахсларда юрак етишмовчилиги мавжудлигида ФС мувофиқ, касалликлар жадвалининг 43-моддаси, нафас (ўпка) етишмовчилиги мавжудлигида — касалликлар жадвали 52-моддасининг «а», «б» ёки «в» бандлари, касалликлар жадвалининг I-, II-, VI-устунларида назарда тутилган шахсларни эса — касалликлар жадвали 43-моддасининг «а», «б» ёки «в» бандлари ёки касалликлар жадвалининг 52-моддаси «а» ёки «б» бандлари бўйича ҳарбий хизматга яроқлилик тоифаси аниқланади. Шу билан биргаликда касалликлар жадвалининг 84-моддаси ҳам қўлланилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Фаолиятларнинг мўътадил ифодаланган бузилиши билан кечадиган бўшлиқларнинг икки аъзолари ёки ундан ортиқ кўп тармоқли жароҳат олинганда (жарроҳлик йўли билан даволашда) тиббий кўрикдан ўтказиш мазкур модданинг «а» банди бўйича амалга оширилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «б» бандига ярадорлик, жароҳат ва шикастланишлар туфайли ўтказилган жарроҳлик амалиётларининг оқибатлари киради:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
II-даражали нафас (ўпка) етишмовчилиги билан кечадиган бронх-ўпка аппарати;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
демпинг-синдромнинг кам намоён бўлиши (бехулоса ич кетиш ва озиқланишнинг бузилиши) билан кечадиган меъда, ингичка ичак (1 метрдан кам бўлган), йўғон ичакни (20 смдан кам бўлган) резекциядан кейин йўқлиги, меъда-ичакни бириктирувчи амалиётдан кейинги ҳолатларда;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
бир буйрак йўқлигида, бошқа буйракнинг фаолияти меъёрда сақланиши;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
тож эгатининг сатҳигача олатнинг йўқлиги.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «в» бандига кам ифодаланган клиник кўринишлари (ўпка бўлагини олиб ташланиши, меъда, буйрак ва бошқа аъзолар резекцияси, талоқни йўқлиги) билан кечадиган ярадорлик, жароҳат ва шикастланишлар туфайли ўтказилган жарроҳлик амалиётларининг оқибатлари киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «г» бандига соғайиш билан якунланган нафас (ўпка) етишмовчилигисиз кечадиган ўпкани атипик резекцияси, қон кетишни тўхтатиш, пневмо- ёки гемотораксни бартараф этиш, шикастланишдан келиб чиққан ичак, меъда, жигар яраларини тикиш мақсадида қилинган торакотомия ва лапаратомиядан кейинги ҳолатлар (касалликлар жадвалининг I-, VI-устунларида назарда тутилган шахслар учун ярадорлик ёки жароҳат олингандан сўнг 12 ойдан кам бўлмаган муддатдан кейинги ҳолатлар) киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Сийдик чиқаришига мойиллик қилмайдиган олат бошчасининг шикастланиш оқибатларининг мавжудлиги, ҳарбий хизматни ўташ ёки ҲТМга киришига монелик қилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ички аъзолар фаолиятига оид бузилишсиз кечадиган пастки ўрта қорин чизиғи йўли билан ўтказилган аппендэктомиядан ёки сийдик пуфагидан тошларни (полипларни) олиб ташлаш жарроҳлик амалиёти ўтказилганидан кейин даволаш муассасасидан чиққандан ўн икки ойдан сўнг, СЧРга қабул қилинаётган фуқаролар чекланган равишда яроқли деб топиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Стационар шароитларда даволаш тугагандан сўнг, нафас (ўпка) етишмовчилигисиз кечадиган ўпканинг атипик резекциясидан кейин ҳолатларда, шартнома бўйича ҳарбий хизматчиларга нисбатан, касаллик туфайли таътил тақдим этиш лозимлиги тўғрисидаги хулоса касалликлар жадвалининг 54-моддаси бўйича чиқарилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Модда

Касалликларнинг номланиши,

фаолиятнинг бузилиш даражаси

Касалликлар жадвалининг устунлари

I

II

III

IV

V

VI

85

Тери ва тери ости тўқималари жароҳатларнинг оқибатлари:

а) фаолиятнинг яққол ифодаланган бузилишлари билан

F

F

F

F

F

F

б) фаолиятнинг мўътадил ифодаланган бузилишлари билан

E

Яроқсиз

C ёки E

(ЯТА)

E

Яроқсиз

E

в) фаолиятнинг кам ифодаланган бузилишлари билан

E

Яроқсиз

B ёки C

(ЯТА)

C ёки E

(ЯТА)

Яроқсиз

E

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «а» бандига қуйидагилар киради:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
бўғимлардаги ҳаракатларни яққол чеклайдиган ёки ҳарбий либос, пойафзал, ҳарбий анжомларни кийишга тўсқинлик қиладиган, даволаш натижалари қониқарсиз бўлган ёки даволашдан бош тортган ҳолатдаги, остки тўқималар билан епишган ёки енгил шикастланадиган ва тез-тез яраланадиган бўйин, гавда, қўл-оёқдаги кенг тарқалган келоид ва гипертрофик чандиқлар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
буйраклар амилоидози билан асоратланган ёки тери қопламининг 20 фоизи ва ундан ортиқ майдонни эгаллаган чуқур куйишлардан кейинги ҳолатлар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «б» бандига қуйидагилар киради:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
бўғимлардаги ҳаракатларни мўътадил чеклайдиган ёки ҳарбий либос, пойафзал, ҳарбий анжомларни кийишга яққол тўсқинлик қиладиган, даволаш натижалари қониқарсиз бўлган ёки даволашдан бош тортган ҳолатдаги, яраланмайдиган келоид, гипертрофик, атрофик ҳамда юзнинг бадбурушлигига олиб келадиган чандиқлар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
оёқлар терисининг 50 фоизи ва ундан ортиқ майдонни эгаллаган чуқур куйишлардан кейинги оқибатлар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «в» бандига қуйидагилар киради:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
бўғимлардаги ҳаракатларни кам чеклайдиган ёки ҳарбий либос, пойафзал, ҳарбий анжомларни кийишга кам тўсқинлик қиладиган, узоқ юриш ва бошқа жисмоний зўриқишларда яраланмайдиган юмшоқ чандиқлар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
қўллар терисининг 70 фоиздан ортиқ майдонни эгаллайдиган, тиклаш амалиёти ўтказилган чуқур куйишлардан кейинги оқибатлар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Шу бандга уятли (ҳаёсиз), кўплаб (уч ва ундан кўп) бадандаги ёзув ва нақшлар (тату) ҳам киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бўғимлар ҳаракатининг амплитудасини баҳолашда, Ўзбекистон Республикаси Қуролли Кучларида тинчлик ва уруш даврида тиббий кўрикдан ўтказишни ташкил этиш ва амалга ошириш тартиби тўғрисидаги Низомнинг 21-иловасини қўллаш лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Жарроҳлик амалиёти самарасиз бўлган каузалгия аломатлари билан кечадиган чандиқлар мавжудлигида, ҳарбий хизматга яроқлилик тўғрисидаги хулоса касалликлар жадвалининг 26-моддаси бўйича чиқарилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Кўз, қўл ёки оёқ панжаларининг шикастланиши билан кечадиган юзнинг куйиши ва совуқ уриши оқибатлари мавжуд бўлган шахслар, касалликлар жадвалининг тегишли моддалари бўйича тиббий кўрикдан ўтказиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Модда

Касалликларнинг номланиши,

фаолиятнинг бузилиш даражаси

Касалликлар жадвалининг устунлари

I

II

III

IV

V

VI

86

Дори-дармон воситалари ва биологик моддалар билан заҳарланиш, тиббиётга оид бўлмаган моддаларнинг заҳарловчи таъсири, ташқи омилларнинг таъсири (радиация, паст, юқори ҳарорат ва ёруғлик, ҳаво ёки сувнинг ортиқча босими ва бошқалар):

а) фаолиятнинг яққол ифодаланган бузилишлари билан

F

F

F

F

F

F

б) фаолиятнинг мўътадил ифодаланган бузилишлари билан

E

Яроқсиз

C ёки E

(ЯТА)

E

Яроқсиз

E

в) фаолиятнинг кам ифодаланган бузилишлари билан

E

Яроқсиз

B ёки C

(ЯТА)

C ёки E

(ЯТА)

Яроқсиз

E

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модда дори-дармон воситалари, ЎЗМ, бошқа заҳарли моддалар, кимёвий қуролларга оид заҳарли кимёвий моддалар билан заҳарланиш, 30 кГцдан 300 ГГцгача диапазондаги ЭММ, ОКГ, ИНМнинг ўткир ва сурункали таъсирлари, бошқа ташқи омилларнинг оқибатлари ва аллергик реакцияларни назарда тутади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Нур касаллигини ўтказган ҳарбий хизматчиларни тиббий кўрикдан ўтказишда, фақатгина перифериядаги қон таркибини ўзгариши эмас, балки касалликнинг бошқа клиник кўринишлари ҳам ҳисобга олинади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
I-даражали нур касаллигини ўтказган, кам ифодаланган қолдиқ аломатлар мавжудлигида, муддатли ҳарбий хизматчилар ҳарбий хизматга яроқсиз деб топиладилар, перифериядаги қон ва қон яратувчи аъзоларининг қониқарли кўрсаткичлари билан кечадиган II-даражали нур касаллиги мавжуд бўлган шартнома бўйича ҳарбий хизматчилар эса, касалликлар жадвалининг 87-моддаси бўйича тиббий кўрикдан ўтказиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ўткир нур касаллигини бирон-бир оқибатларсиз ўтказган ишчи ва хизматчилар, мазкур модданинг «в» банди бўйича тиббий кўрикдан ўтказиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
РМ, ИНМнинг таъсирида бўлган ва йиллик мумкин дозадан 5 мартадан кўп юқори нурланиш олган ҳарбий хизматчилар, ишчи ва хизматчилар стационар шароитларда тиббий текширувдан ўтиш учун юбориладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳарбий хизматчиларнинг таъминоти меъёрида белгиланган асосий овқат маҳсулотларига клиник манзараси ифодаланган овқатланиш аллергияси бўлган шахслар (стационар шароитда тиббий текширувда тасдиқланган) тиббий кўрикдан ўтказиши мазкур модданинг «б» банди бўйича амалга оширилади. Бошқа аллергияли касалликларда (эшак ем, поллиноз, аллергик ринитлар, дерматитлар ва бошқалар) зарарланган аъзо ёки тизимнинг фаолияти бузилишига кўра, касалликлар жадвалининг тегишли моддалари бўйича тиббий кўрикдан ўтказиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ўткир заҳарланиш, токсик-аллергик таъсирлар ва ўткир аллергик касалликлардан кейин (анафилактик шок, қон зардоби касаллиги, Лайелл, Стивенс — Джонсон синдроми) ва бошқа ташқи омиллар (иссиқ уриши, совуқ қотиш, ҳаво, сувнинг ортиқча босими ва бошқалар) таъсир этганида, ҳарбий хизматчиларда ҳарбий хизматга яроқлилик, ҳарбий хизматчилар, ишчи, хизматчиларда мутахассислик бўйича яроқлилик стационар шароитда касалликнинг якуни, овқатдан заҳарланиш ва ташқи омиллар таъсирида зарарланган аъзо ва тизимлар фаолиятининг сақланганлигига кўра, касалликлар жадвалининг тегишли моддалари бўйича аниқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Модда

Касалликларнинг номланиши,

фаолиятнинг бузилиш даражаси

Касалликлар жадвалининг устунлари

I

II

III

IV

V

VI

87

Суяк-мушак тизими, бириктирувчи тўқима, тери ва тери ости қаватининг, касалликларидан даволаниш, ярадорлик, жароҳатлар, заҳарланишлар ва ташқи омилларнинг бошқа таъсирларидан кейинги фаолиятнинг вақтинча бузилишлари:

D

Яроқсиз

D

D

D

D

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Чақирув участкаларида қайд этилаётган, муддатли ҳарбий ва муқобил хизматга чақирилаётган, СЧРга қабул қилинаётган, шартнома бўйича ҳарбий хизмат ва ҲТМга кираётган, бўғимларнинг ўткир яллиғланиш касалликларини ўтказган фуқаролар, даволаниш тугагандан кейин 12 ой муддатга ҳарбий хизматга вақтинча яроқсиз деб топиладилар. Бўғимларнинг яллиғланиш касалликларининг ўткир шаклларини ўтказгандан кейин 12 ой давомида яллиғланиш аломатлари бўлмаса, улар ҳарбий хизматга чекланган равишда яроқли деб топиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Стационар шароитда даволаш тугагандан сўнг, яллиғланишнинг клиник ва таҳлилий аломатлари бўлмаган, жисмоний зўриқишлардан сўнг мавжуд бўлган, мўътадил ифодаланган, ўтиб кетадиган оғриқ ҳислари бўлган ва хизмат мажбуриятларини ижро этиш қобилиятларини тикланишига 30 сутка ва ундан ортиқ муддат талаб қилинганда, ҳарбий хизматчиларга касаллик туфайли таътил тақдим этиш лозимлиги тўғрисидаги хулоса чиқарилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Суяк ва бўғимларни жарроҳлик йўли билан даволаш, пайларнинг пластика ёки тендолизидан (қўл ва оёқ бармоқлари бундан мустасно) кейин, суякларнинг синишидан кейинги қотмаган суяк қадоқлари мавжудлигида ҳаракатлар ҳажмининг вақтинча пасайиши кузатилганда, хизмат мажбуриятларини ижро этиш қобилиятларини тикланишига 30 сутка ва ундан ортиқ муддат талаб қилинганда, ҳарбий хизматчиларга касаллик туфайли таътил тақдим этиш лозимлиги тўғрисидаги хулоса чиқарилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳарбий хизматчиларга касалликлари туфайли таътил бериш лозимлиги тўғрисидаги хулоса, ўтказилган жарроҳлик амалиётлари ва суяк синишларидан кейин ҳали қотмаган суяк қадоғи мавжуд бўлган ҳолатларда чиқарилади, агар ҳарбий хизмат мажбуриятларини бажариш қобилиятини тиклаш учун 30 кун ва кўпроқ талаб қилинса.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Узун найсимон суякларнинг синиш оқибатларини даволашда турғун қониқарсиз натижалар мавжуд бўлса, ҳарбий хизматчиларга касаллик туфайли таътил тақдим этиш лозимлиги тўғрисидаги хулоса чиқарилмайди, уларнинг ҳарбий хизматга яроқлилик тоифаси тўғрисида хулоса касалликлар жадвали 83-моддасининг «а», «б» ёки «в» бандлари бўйича чиқарилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Қўл кафти, оёқ панжасининг кичик суяклари ҳамда болдир тўпиқларининг синишида ҲТМ курсантларига (тингловчиларига) нисбатан касаллик туфайли таътил тақдим этиш лозимлиги тўғрисидаги хулоса чиқарилмайди. Бундай ҳолатларда даволаш тугаганидан сўнг, керакли даволаш тадбирлари тўғрисида кўрсатмалар билан хизмат мажбуриятларини бажаришдан озод қилиш тўғрисидаги хулоса чиқарилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Чақирув участкаларида қайд этилаётган, муддатли ҳарбий ва муқобил хизматга чақирилаётган, СЧРга қабул қилинаётган, шартнома бўйича ҳарбий хизмат ва ҲТМга кираётган фуқароларга узун найсимон суякнинг синиши битганидан кейин қолган штифтни (пластинани) чиқариб олиш жарроҳлик амалиётини ўтказиш учун 12 ой муддатга вақтинча ҳарбий хизматга яроқсизлик тўғрисида хулоса чиқарилади. Жарроҳлик амалиётидан бош тортилган ҳолатларда, тиббий кўрикдан ўтказиш касалликлар жадвалининг 83-моддаси бўйича амалга оширилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Умуртқанинг кўндаланг ва қиррали ўсиқларининг синишлардан кейин ўрнатилган штифт, пластина ёки бошқа мосламаларни олиб ташлаш зарур бўлган ҳарбий хизмачиларга нисбатан хизмат мажбуриятларини бажаришдан озод этиш лозимлиги тўғрисида хулоса чиқарилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Стационар равишда даволаш талаб қилмайдиган кичик суякларнинг асоратсиз ёпиқ синишларида, шартнома бўйича ҳарбий хизматчиларни амбулатор шароитида тиббий кўрикдан ўтказишга рухсат этилади, уларга касаллик туфайли таътил бериш ёки хизмат мажбуриятларини бажаришидан озод қилиниш тўғрисида хулоса қабул қилинади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Фақат гипс боғлами билан иммоблизация қилишни талаб қиладиган узун найсимон ва бошқа суякларнинг асоратсиз кечаётган ёпиқ синишларида шартнома бўйича ҳарбий хизматчилар гипс боғламини ечилишига қадар амбулатор шароитларда даволаниш учун даволаш муассасаларидан чиқарилишлари мумкин, уларга касаллик туфайли таътил бериш ёки хизмат мажбуриятларини бажаришдан озод этиш лозимлиги тўғрисида хулоса чиқарилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ҲТМнинг курсант ва муддатли ҳарбий хизматчиларни даволанишни давом эттириш учун беморларга керакли шароитлар яратилган ҳарбий қисм (муассаса) тиббиёт пунктларига, 1 ойда бир марта, жарроҳ кўриги (шифокор-травматолог-ортопед томонидан) мажбурий ўтказилиши шарти билан жойлаштириш мақсадга мувофиқ. Ҳарбий хизматчилар зарурат туғилганда такроран стационар шароитида даволанишлари мумкин.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Жағ суяклари ва юзнинг юмшоқ тўқималарида жароҳатларни оқибатлари мавжудлигида, ҳарбий хизматчиларга касаллик туфайли таътил тақдим этиш лозимлиги тўғрисидаги хулосани чиқариш учун асос бўлиб, синишларнинг секин битиши, қаттиқ чандиқларнинг мавжудлиги ёки жарроҳлик амалиёти ёки ортопедик даволашнинг мураккаб усулларини қўллашни талаб қиладиган ҳамда жароҳат остеомиелити билан кечадиган ҳолатлар ҳисобланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бўғимлардаги ҳаракатнинг амплитудасини баҳолашда мазкур Касалликлар ва жисмоний нуқсонлар жадвали ҳамда алоҳида моддаларга бериладиган шарҳларнинг 1-иловасини қўллаш лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Чақирув участкаларида қайд этилаётган, муддатли ҳарбий хизматга чақирилаётган, шартнома бўйича ҳарбий хизмат ва ҲТМга кираётган, фуқаролар ўткир ташқи таъсирлар ва заҳарланишлардан кейинги қолдиқ аломатлари мавжудлигида 6 ойгача ҳарбий хизматга вақтинча яроқсиз деб топиладилар. Кейинчалик уларни ҳарбий хизматга яроқлилик тоифаси аъзо ва тизимлар фаолиятининг тикланганлик даражасига кўра, касалликлар жадвалининг 86-моддаси бўйича аниқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бир неча анатомик соҳаларнинг умумий майдони 20 фоиздан кўп бўлган, юзаки (II-IIIа даражали) куйишларидан кейин мустақил эпителизация мавжудлигида ва майдони 10 фоиздан кўп бўлган чуқур (IIIб-IV-даражали) куйишлар туфайли ўтказилган аутодермопластикадан кейинги ҳолатларда, ҳарбий хизматчиларга касаллик туфайли таътил тақдим этиш лозимлиги тўғрисидаги хулоса чиқарилади.
Олдинги таҳрирга қаранг.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Модда

Касалликларнинг номланиши, фаолиятнинг бузилиш даражаси

Касалликлар жадвалининг устунлари

I

II

III

IV

V

VI

88

Жисмоний ривожланиш етишмовчилиги:

а) яққол ифодаланган ўзгаришлар билан

Е

Яроқсиз

-

-

-

Е

б) мўътадил ифодаланган ўзгаришлар билан

Е

Яроқсиз

-

-

-

Е

в) кам ифодаланган ўзгаришлар билан

Е

Яроқсиз

-

-

-

D

г) вазни 50 кг — 54,9 кггача ёки бўйи 160,0 см — 164,9 смгача бўлган ҳолатларда

Е

Яроқсиз

-

B

Яроқли

C

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Чақирилувчининг жисмоний ривожланишини баҳолашда унинг ёшини ҳисобга олиш лозим, чунки организмнинг жадал ўсиш даврида тана вазни бўйдан орқада қолиши мумкин. Бўй ва вазн номутаносиблиги жисмоний ривожланиш етишмовчилигининг кўрсаткичи бўлиб ҳисобланмайди. Тиббий кўрикдан ўтаётган шахснинг жисмоний баркамоллиги тўғрисидаги хулоса, қатъий, якка тартибда, унинг вазни, бўйи, мушак тизимларининг ривожланганлик даражаси ва кўкрак қафаси айланасининг ўлчами мутаносиблигига кўра берилади. Мушак тизимларини ривожланганлигини баҳолашда, тери ости — ёғ қатламининг тўпланиш даражасини ҳамда кам ифодаланган мушаклари мавжуд бўлган бўйи баланд шахсларнинг суяк мушаклари хусусиятлари ҳам ҳисобга олинади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мушак тизимлари ривожланишининг заифлиги, мушакларнинг бўшашганлиги, рельеф контурларининг йўқлиги ва мушак ҳажмининг етишмовчилиги, қорин деворининг осилиб тушиши, айниқса унинг пастки қисми, кучанганда чов соҳасидаги қорин деворининг бўртиб чиқиши, ўмров суяклари ва курак қирраларининг дўппайиб чиқиши; курак пастки бурчакларининг кўкрак қафасидан айрилиб узоқлашиши (қанотсимон кураклар), мушаклар қисқаришида кўндаланг кесимини кам ифодаланган катталашиши билан тавсифланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бўйи 165 см ва ундан узун ҳамда вазни 55 кг ва ундан ортиқ бўлган чақирилувчилар муддатли ҳарбий хизматга айрим чекланишлар билан яроқли деб топилиб, ФВВ ҳарбий қисмлари, ИИВ қоровул қўшинлари ва Қуролли Кучларнинг бошқа қисмларига (бундан А тоифалари белгиланган ҳарбий қисмлар мустасно) муддатли ҳарбий хизматга чақирилиши мумкин.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Яхши жисмоний ривожланган ва озиқланган, мутаносиб тана тузилишига эга, бўйи 160 см ва вазни 50 кг дан кам бўлмаган ҳолатларда фуқароларнинг СЧРда хизматни ўташига монелик қилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бўйи 160 см дан ёки вазни 50 кг дан кам бўлган, касалликлар жадвалининг VI устуни бўйича тиббий кўрикдан ўтаётган чақирилувчилар даволаш-соғломлаштириш тадбирларини ўтказиш, жисмоний ривожланганлиги ортда қолаётганлиги сабабларини аниқлаш учун, ҳар томонлама тиббий текширувлардан ўтказиш (чақирилувчиларни текширишда қўлланиладиган барча мажбурий таҳлилий ва тиббий воситалар ёрдамида текширишларни ўтказиш, ЭхоКГ, ЛОР касалликлар шифокори ва эндокринолог маслаҳатларини олиш) мақсадида, соғлиқ ҳолати бўйича мазкур модданинг «в» банди бўйича бир йил муддатга ҳарбий хизматга вақтинча яроқсиз деб топиладилар. Бир йил муддат ўтганидан кейин, ҳарбий хизматга яроқлилик тўғрисида якуний хулоса қабул қилинади. Чақирилувчиларнинг бўйи 160 см га ва (ёки) вазни 50 кг га етганда, улар касалликлар жадвалининг VI устунига мувофиқ чекланган равишда ҳарбий хизматга яроқли деб топиладилар. Жисмоний ривожланишнинг ортда қолаётганлик сабаблари аниқланганда, уларга касалликлар жадвалининг тегишли моддаси қўлланилади. Инфантилизмдан (иккиламчи жинсий белгиларининг ривожланишининг етишмовчилигидан) келиб чиққан жисмоний ривожланишнинг яққол ифодаланган аломатлари мавжудлигида, чақирилувчилар касалликлар жадвалининг 13-моддаси бўйича тиббий кўрикдан ўтказиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ўзбекистон Республикаси Қуролли Кучларида тинчлик ва уруш даврида тиббий кўрикдан ўтказишни ташкил этиш ва амалга ошириш тартиби тўғрисидаги Низомнинг 6-иловасида келтирилган бўй ва тана вазни нисбатининг меъёрда ҳамда озиқланиш бузилишларида жадвалга мувофиқ алиментар ёки соматик (гипотрофия) табиатидан келиб чиққан озиқланиш етишмовчилиги мавжудлигида, фуқаролар муддатли ҳарбий ва муқобил хизматга чақирилаётган, СЧРга қабул қилинаётган, шартнома бўйича ҳарбий хизмат ва ҲТМга кираётганларида 12 ой муддатга ҳарбий хизматга вақтинча яроқсиз деб топиладилар. Кўрсатилган давр тугаганидан сўнг, мазкур шахсларга нисбатан, ҳарбий хизматга яроқлилик тўғрисида якуний хулоса қабул қилинади, агар гипотрофия билан кечадиган ижобий ўзгаришлар бўлмаган ҳолатларда, мазкур модданинг «б» банди бўйича тиббий кўрикдан ўтказиладилар. Муддатли ҳарбий хизматчилар стационар шароитда текширувлардан ўтказилиб, даволанишлари лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бўйи 159,9 см кам ёки вазни 49,9 кг кам бўлган фуқаролар вақтинча яроқсизлик муддати тугаганидан сўнг, модданинг «б» банди бўйича тиббий кўрикдан ўтказиладилар. Бўйи 150 см ва (ёки) танасининг вазни 46 кгдан кам бўлганлар эса, мазкур модданинг «а» банди бўйича тиббий кўрикдан ўтказиладилар. Мазкур модда бўйича фикрлашнинг саёзлиги, ҳиссий-иродавий бузилишлар ва енгил қисқа муддатли астено-вегетатив қўзғалишлар билан намоён бўлган жисмоний ривожланишнинг етишмовчилиги ва руҳий инфантилизм мавжуд бўлган чақирилувчилар тиббий кўрикдан ўтказиладилар. Руҳий инфантилизмнинг бошқа шаклларида касалликлар жадвалининг 18-моддаси қўлланилади. Руҳий инфантилизмнинг намоён бўлишининг ташҳисий ва экспертлик баҳоси психиатр томонидан берилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бўйи 165 см дан паст ва (ёки) вазни 55 кг дан кам бўлган ҲТМга кираётган номзодлар, 88-модданинг «г» банди бўйича тиббий кўрикдан ўтказиладилар.
(88-модда Ўзбекистон Республикаси Мудофаа вазирлигининг 2024 йил 18 декабрдаги 17-сон, Миллий гвардиясининг 2024 йил 5 декабрдаги 30-сон, Фавқулодда вазиятлар вазирлигининг 2024 йил 9 декабрдаги 26-сон, Давлат хавфсизлик хизматининг 2024 йил 15 декабрдаги 19-сон, Ички ишлар вазирлигининг 2024 йил 7 декабрдаги 45-ққ-сон ва Соғлиқни сақлаш вазирлигининг 2024 йил 11 декабрдаги 17-сонли қарори (рўйхат рақами 3147-2, 16.01.2025 й.) таҳририда — Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 16.01.2025 й., 10/25/3147-2/0035-сон)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Модда

Касалликларнинг номланиши,

фаолиятнинг бузилиш даражаси

Касалликлар жадвалининг устунлари

I

II

III

IV

V

VI

89

Сийдик тутолмаслик (энурез):

E

Яроқсиз

B

B

Яроқсиз

E

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Тундаги сийдикни тутолмаслик билан хасталанган чақирилувчи ва ҳарбий хизматчилар стационар шароитда текширувлардан ўтиш ва даволаниш учун юбориладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Тиббий текширувлар тўлиқ ва чуқур бўлиши лозим, шунингдек текшириш жараёнига уролог, невропатолог ва психиатрни жалб этган ҳолда амалга оширилиши лозим. Текширувлар жараёнида асосий эътибор, суяк скелетига (турк эгари, умуртқа поғонасининг бел соҳаси), ташқи жинсий аъзоларига (фимоз, оқмалар, сийдик чиқариш найининг нуқсонлари), сийдик чиқариш — жинсий тизимининг нуқсонларига қаратилади. Бундан ташқари, мажбурий ҳолда диурез (кундузги, тунги), сийдик қопчасининг ҳажми ва унинг шакли (цистоскопия, хромоцистоскопия, цистография) текширилади. Агар тунги сийдикни тутолмаслик бирор-бир руҳий ёки сийдик чиқариш — жинсий аъзо тизимлари касалликларининг аломати бўлса, хулоса асосий касаллик бўйича қабул қилинади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Агар кузатишлар ва такрорий тиббий текширишлар, шунингдек МИББдан олинган маълумотлар хасталикнинг мавжудлиги ва даволашдан самара бермаганлигини шубҳасиз тасдиқлаган ҳолатларда, чақирилувчи ва муддатли ҳарбий хизматчилар ҳарбий хизматга яроқсиз деб топиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Модда

Касалликларнинг номланиши,

фаолиятнинг бузилиш даражаси

Касалликлар жадвалининг устунлари

I

II

III

IV

V

VI

90

Нутқнинг бузилиши:

а) нафас олишнинг бузилиши ва неврологик аломатлари билан кечадиган бутун нутқ аъзосини қамраб оладиган юқори даражадаги дудуқлик, нутқнинг тушунарсиз қиладиган бошқа бузилишлар

E

Яроқсиз

E

E

Яроқсиз

E

б) мўътадил ифодаланган дудуқлик ва нутқнинг қисман тушунарсиз қиладиган бошқа бузилишлар

E

Яроқсиз

B ёки C (ЯТА)

C ёки E (ЯТА)

Яроқли.

ҲҲБ ва АЙП операторлик, қутқарувчиликка яроқсиз

E

в) аниқ ва тушунарли нутқ бўлган дудуқланишнинг енгил даражаси

E

Яроқсиз

В

С

Яроқли.

ҲҲБ ва АЙП операторликка яроқсиз

С

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мазкур модданинг «б» бандига узоқ муддатли тизимли даволаниш самара бермайдиган, табиатининг фаолиятга оид бўлган турғун афония ва турғун фаолиятининг бузилиши билан кечадиган сурункали ларингит ва овоз бойламларининг бошқа касалликлари киради.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Дудуқлик мавжудлигида тиббий кўрикдан ўтаётган шахс чуқур тиббий текширувлардан ўтказилади. Ҳарбий хизматга чақиришдан олдин МИББ, ўқиш ёки иш жойидан олинган ҳужжатларни батафсил ўрганиш асосида ҳарбий хизматга яроқлилик тўғрисидаги эксперт хулосаси чиқарилади, шунингдек невропатолог, психиатр ва отоларинголог (зарурат бўлса логопедни ҳам) ўзаро маслаҳатлашуви инобатга олинади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Муддатли ҳарбий ва муқобил хизматга чақирилаётган, СЧРга қабул қилинаётган, шартнома бўйича ҳарбий хизмат ва ҲТМга кираётган фуқаролар дудуқланишнинг барча турлари мавжудлигида ҳарбий хизматга яроқсиз деб топиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
СЧРга қабул қилишда, дудуқланишнинг енгил даражаси мавжуд бўлган фуқаролар мазкур модданинг «в» бандига асосан чекланган равишда ҳарбий хизматга яроқли деб топиладилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Дудуқланишнинг ифодаланганлик даражаси унинг нутқ фаолиятини узлуксиз, турли шароитларда кузатиш орқали ва касаллик белгилари яққол намоён бўлган ҳолатда баҳоланади. Эксперт хулосасини чиқаришда қўмондонлик томонидан берилган тавсифнома ва тиббий кўрикдан ўтаётган шахснинг дудуқланиши, унинг хизмат мажбуриятларини бажаришига қанчалик салбий таъсир этиши тўғрисидаги кўрсатмалар катта аҳамият касб этади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Касалликлар ва жисмоний нуқсонлар жадвали ҳамда алоҳида моддаларга бериладиган шарҳларга
1-ИЛОВА
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бўғимларда ҳаракатлар ҳажмини баҳолаш жадвали (градусларда)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Бўғим

Ҳаракат

Меъёр

Ҳаракат чегараланиши

Кам

ифодаланган

Мўътадил ифодаланган

Яққол ифодаланган

Елка бўғими елка камари билан

Букиш

180121

120 101

100 81

80 ва ундан кам

Ёзиш

30 дан кўп

30 21

20 16

15 ва ундан кам

Узоқлаштириш

180116

115 101

100 81

80 ва ундан кам

Тирсак

Букиш

3079

80 89

90 99

100 ва ундан кўп

Ёзиш

180149

150 141

140 121

120 ва ундан кам

Пронация

180136

135 91

90 61

60 ва ундан кам

Супинация

180136

135 91

90 61

60 ва ундан кам

Қўл панжаси

Букиш

Ёзиш

Узоқлаштириш:

Радиал

Ульнар

8036

9531

3526

3026

25 16

25 16

15 ва ундан кам

15 ва ундан кам

3011

4526

10 6

25 16

5 4

15 11

3 ва ундан кам

10 ва ундан кам

Чаноқ-сон

Букиш

100 дан кам

100 109

110 119

120 ва ундан кўп

Ёзиш

180171

170 161

160 151

150 ва ундан кам

Узоқлаштириш

5026

25 21

20 16

15 ва ундан кам

Тизза

Букиш

30 59

60 89

90 109

110 ва ундан кўп

Ёзиш

180176

179 171

170 161

160 ва ундан кам

Болдир-товон

Оёқ-панжа томон букиш

150121

120 111

110 101

100 ва ундан кам

Ташқи томонга букиш (ёзиш)

7074

75 79

80 84

85 ва ундан кўп

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Касалликлар ва жисмоний нуқсонлар жадвали ҳамда алоҳида моддаларга бериладиган шарҳларга
2-ИЛОВА
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Нафас (ўпка) етишмовчилиги даражалари кўрсаткичлари
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Кўрсаткичлар

Меъёр

Нафас (ўпка) етишмовчилиги даражаси

I даража

(кам ифодаланган)

II даража

(ўртача ифодаланган)

III даража

(яққол ифодаланган)

1. Клиник:

а) ҳансираш

йўқ

Аввал мумкин бўлган зўриқишларда

Оддий зўриқишларда

Тинч ҳолатда, доимий

б) Тинч ҳолатда нафас олиш сони (1 дақиқада)

20 гача

Меъёр чегарасида

2130

31 ва ундан тезроқ

в) кўкариш (цианоз)

йўқ

Йўқ ёки зўриқишдан кейин кам ифодаланган

Аниқ, баъзида ўртача ифодаланган

Яққол ифодаланган, диффузли

г) Тинч ҳолатдаги пульси (бир дақиқада)

80 гача

Тезлашмаган

Тезлашишга мойил

Яққол ифодланган равишда тезлашади

2. Тиббий усуналар билан текширувлар:

а) гемоглобиннинг кислород билан тўйиниши (фоизларда)

90 дан ошиқ

9080

79 — 60

60 дан кам

б) Ўпканинг хаётий сиғими (ЎХС)

меъёрий ўлчамга фоиз хисобида

9085

8470

69 — 50

50 дан кам

в) ўпканинг максимал вентиляцияси меъёрий ўлчамга фоиз хисобида

8575

7455

54 — 35

35 дан кам

г) 1 сониядаги жадаллаштирилган нафас чиқариш ҳажми (ЖНЧҲ) фоиз хисобида

80100

5079

50 — 30

30 дан кам

д) Тиффно индекси ( ЖНЧҲ/ ЎТС нисбати) фоиз хисобида

70 дан ошиқ

7055

54 — 40

40 дан кам

Олдинги таҳрирга қаранг.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ўзбекистон Республикаси Қуролли Кучларида тинчлик ва уруш даврида тиббий кўрикдан ўтказишни ташкил этиш ва амалга ошириш тартиби тўғрисидаги низомга
5-ИЛОВА
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Фуқаролар соғлиғи ва жисмоний ривожланишининг ҳолатига нисбатан қўйиладиган қўшимча талаблар
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Жисмоний ривожланиш кўрсаткичлари, касалликлар жадвалининг касалликлар ва моддалар рўйхати

Миллий гвардиянинг 65921 ҳарбий қисмига муддатли ҳарбий хизматга чақирилаётган фуқаролар, Миллий гвардияга контракт бўйича кираётганлар.

Миллий гвардиянинг ҲТМга кираётган номзодлар ва Миллий гвардияга муддатли ҳарбий хизматга чақирилаётган фуқаролар.

Махсус вазифалар бажарувчи ҳарбий қисмлар, «разведка қўмондонлик тактик» мутахассислиги бўйича ҲТМга кираётган номзодлар.

ДХХ ҳарбий қисмлари, «Чегара қўшинлари қўмондонлик-тактик» мутахассислиги бўйича ҲТМга кираётган номзодлар.

Ҳаво-десант, десант-ҳужумчи, тоғ-ўқчи, ИИВнинг 7531 ва 7551 ҳарбий қисмлари «ҲДК қўмондонлик-тактик»мутахассислиги бўйича ҲТМга кираётган номзодлар, МИБ ҳузуридаги Чақирилувчиларни ҳарбий-техник мутахассисликлар бўйича тайёрлаш марказларига юборилаётган номзодлар.

Махсус вазифалар бажарувчи ҳарбий қисмларнинг таъминот бўлинмаларига (базалари) муддатли ҳарбий хизматга чақирилаётган фуқаролар.

ИИВнинг бошқа ҳарбий қисмлари, Танк, артиллерия ҲТМнинг қўмондонлик, муҳандислик-қўмондонлик факультетларига (бўлинмаларига) кираётган номзодлар ва муддатли ҳарбий хизматга чақирилаётган фуқаролар.

Автомобиль, зенит-ракета, радиацион, кимёвий, биологик муҳофаза ҲТМнинг қўмондонлик, муҳандислик-қўмондонлик факультетларига (бўлинмаларига) кираётган номзодлар.

Бошқа ҲТМларга кираётган номзодлар.

Радиацион, кимёвий, биологик муҳофаза ҳарбий қисмлари (бўлинмалари) муддатли ҳарбий хизматга чақирилаётган фуқаролар.

Зенит-ракета, радиотехник ҳамда ҲҲМ Қ ва ҲҲКнинг бошқа қуруқликдаги ҳарбий қисмларига муддатли ҳарбий хизматга чақирилаётган фуқаролар.

Аралаш таркибдаги умумқўшин ҳарбий қисмлар, алоқа қисмларига муддатли ҳарбий хизматга чақирилаётган фуқаролар.

ФВВ ҳарбий қисмлари, Қуролли Кучларнинг бошқа ҳарбий қисмларига муддатли ҳарбий хизматга чақирилаётган фуқаролар.

Сафарбарлик чақируви резервидаги хизматга қабул қилинаётган фуқаролар

1

2

3

4

5

6

7

8

9

10

11

12

13

14

15

16

17

Чекланиш даражаси

1

1

2

2

2

2

3

3

3

3

3

3

3

4

Яроқлилик тоифаси

А

А

А

А

А

А

В

В

В

В

В

В

В

С

Бўйи

185 см ва ундан баланд

175 см ва ундан баланд

170 см ва ундан баланд

170 см ва ундан баланд

170 см ва ундан баланд

170 см ва ундан баланд

165 см ва ундан баланд

165 см ва ундан баланд

165 см ва ундан баланд

165 см ва ундан баланд

165 см ва ундан баланд

165 см ва ундан баланд

165 см ва ундан баланд

160 см ва ундан баланд

Вазни

67 кг дан

62 кг дан

60 кг дан

60 кг дан

60 кг дан

60 кг дан

55 кг дан

55 кг дан

55 кг дан

55 кг дан

55 кг дан

55 кг дан

55 кг дан

50 кг дан

Кўриш аъзоси

узоқ масофага кўриш ўткирлиги

коррекциясиз

1,0-0,8/

1,0-0,8

1,0-0,8/

1,0-0,8

0,6/0,6

0,6/0,6

0,6/0,6

0,6/0,6

0,6/0,6

0,5/0,5

0,4/0,4

0,5/0,1

0,5/0,1

0,5/0,1

0,5/0,1

0,5/0,1

коррекция билан

яроқли

яроқли

яроқли

яроқли

яроқли

яроқли

яроқли

яроқли

яроқли

0,5/0,2

0,5/0,2

0,5/0,2

0,5/0,2

0,5/0,2

яқин масофага кўриш ўткирлиги

коррекциясиз

0,8/0,8

0,8/0,8

0,7/0,7

0,7/0,7

0,7/0,7

0,7/0,7

0,7/0,7

0,7/0,7

0,7/0,7

яроқли

яроқли

яроқли

яроқли

яроқли

ранг ажратиш

трихромазия С тури

яроқли

яроқли

яроқли

яроқли

яроқли

яроқли

яроқли

яроқли

яроқли

яроқсиз

яроқли

яроқли

яроқли

яроқли

трихромазия А ва В турлари, дихромазия

яроқсиз

яроқсиз

яроқсиз

яроқсиз

яроқсиз

яроқсиз

яроқсиз

яроқсиз

яроқсиз

яроқсиз

яроқсиз

яроқсиз

яроқли

яроқли

Эшитиш

шивирлаб гапириш,

метрдан кам бўлмаган

6/6

6/6

6/6

6/6

6/6

6/6

6/6

6/6

6/6

5/5

6/6

6/6

6/6

6/6

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Изоҳ:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
1. Жадвалда «яроқсиз» деганда — (тинчлик даврида) ҳарбий хизматга яроқсиз ёки ҲТМга киришга яроқсиз деб тушунилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
2. Ракета қўшинларига махсус воситалар ҳайдовчиси ва механик-ҳайдовчиси лавозимларига ҳарбий хизматга яроқли ҳарбий хизматчилар тайинланади, улар транспорт воситаларини бошқаришга яроқли бўлиб, ҳар бир кўзнинг кўриш ўткирлиги 0,8 дан кам бўлмаган, ранг ажратиш қобилияти бузилмаган ва шивирлаб гапирганда ҳар бир қулоғида 6 м дан кам бўлмаган эшитиш қобилияти бўлиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
3. Антропометрия кўрсаткичлари бўйича талаблар қуйидаги фуқароларга нисбатан қўлланилмайди: илмий даражаси ва унвони мавжуд бўлганлар, республика ва халқаро фан олимпиадалари совриндорлари, республика ва халқаро тоифадаги спорт арбоби, айрим спорт турлари бўйича республика ва халқаро мусобақалар совриндорлари, тор соҳадаги мутахассислар.
(5-илова Ўзбекистон Республикаси Мудофаа вазирлигининг 2024 йил 18 декабрдаги 17-сон, Миллий гвардиясининг 2024 йил 5 декабрдаги 30-сон, Фавқулодда вазиятлар вазирлигининг 2024 йил 9 декабрдаги 26-сон, Давлат хавфсизлик хизматининг 2024 йил 15 декабрдаги 19-сон, Ички ишлар вазирлигининг 2024 йил 7 декабрдаги 45-ққ-сон ва Соғлиқни сақлаш вазирлигининг 2024 йил 11 декабрдаги 17-сонли қарори (рўйхат рақами 3147-2, 16.01.2025 й.) таҳририда — Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 16.01.2025 й., 10/25/3147-2/0035-сон)
Олдинги таҳрирга қаранг.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ўзбекистон Республикаси Қуролли Кучларида тинчлик ва уруш даврида тиббий кўрикдан ўтказишни ташкил этиш ва амалга ошириш тартиби тўғрисидаги низомга
6-ИЛОВА
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бўй ва тана вазни нисбати (меъёрда ва ҳужайра озиқланиши бузилишида)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

18 ёшдан 25 ёшгача

Бўй

(см)

Озиқланишнинг етишмовчилиги

(ТВИ 16,5 дан кам)

Озиқланишнинг пасайиши

(ТВИ 16,5 — 18,4)

Меъёрдаги тана вазни

(ТВИ 18,5 — 24,4)

Озиқланишнинг юқорилиги

(ТВИ 24,5 — 29,4)

I даражали семизлик

(ТВИ 29,5 — 33,4)

II даражали семизлик

(ТВИ 33,5 — 38,4)

III даражали семизлик

(ТВИ 38,5 ва ундан юқори)

1

2

3

4

5

6

7

8

151

37,6

37,7 — 42,1

42,2 — 55,8

55,9 — 67,2

67,3 — 76,3

76,4 — 87,7

87,8

152

38,1

38,2 — 42,6

42,7 — 56,5

56,6 — 68,0

68,1 — 77,3

77,4 — 88,8

88,9

153

38,6

38,7 — 43,2

43,3 — 57,2

57,3 — 68,9

69,0 — 78,3

78,4 — 90,0

90,1

154

39,1

39,2 — 43,7

43,8 — 58,0

58,1 — 69,8

69,9 — 79,3

79,4 — 91,1

91,2

155

39,6

39,7 — 44,3

44,4 — 58,7

58,8 — 70,7

70,8 — 80,3

80,4 — 92,3

92,4

156

40,1

40,2 — 44,9

45,0 — 59,4

59,5 — 71,6

71,7 — 81,3

81,4 — 93,5

93,6

157

40,6

40,7 — 45,4

45,5 — 60,2

60,3 — 72,5

72,6 — 82,3

82,4 — 94,6

94,7

158

41,1

41,2 — 46,0

46,1 — 60,9

61,0 — 73,4

73,5 — 83,3

83,4 — 95,8

95,9

159

41,6

41,7 — 46,5

46,6 — 61,6

61,7 — 74,2

74,3 — 84,3

84,4 — 96,9

97,0

160

42,2

42,3 — 47,3

47,4 — 62,6

62,7 — 75,4

75,5 — 85,7

85,8 — 98,5

98,6

161

42,7

42,8 — 47,8

47,9 — 63,4

63,5 — 76,3

76,4 — 86,7

86,8 — 99,6

99,7

162

43,2

43,3 — 48,4

48,5 — 64,1

64,2 — 77,2

77,3 — 87,7

87,8 — 100,8

100,9

163

43,7

43,8 — 48,9

49,0 — 64,8

64,9 — 78,1

78,2 — 88,7

88,8 — 101,9

102,0

164

44,2

44,3 — 49,5

49,6 — 65,6

65,7 — 79,0

79,1 — 89,7

89,8 — 103,1

103,2

165

44,9

45,0 — 50,2

50,3 — 66,5

66,6 — 80,1

80,2 — 91,0

91,1 — 104,6

104,7

166

45,4

45,5 — 50,8

50,9 — 67,3

67,4 — 81,0

81,1 — 92,0

92,1 — 105,8

105,9

167

45,9

46,0 — 51,3

51,4 — 68,0

68,1 — 81,9

82,0 — 93,0

93,1 — 106,9

107,0

168

46,5

46,6 — 52,1

52,2 — 69,0

69,1 — 83,1

83,2 — 94,4

94,5 — 108,5

108,6

169

47,0

47,1 — 52,6

52,7 — 69,7

69,8 — 84,0

84,1 — 95,4

95,5 — 109,6

109,7

170

47,7

47,8 — 53,4

53,5 — 70,7

70,8 — 85,2

85,3 — 96,7

96,8 — 111,2

111,3

171

48,2

48,3 — 53,9

54,0 — 71,4

71,5 — 86,0

86,1 — 97,7

97,8 — 112,3

112,4

172

48,7

48,8 — 54,5

54,6 — 72,2

72,3 — 86,9

87,0 — 98,7

98,8 — 113,5

113,6

173

49,3

49,4 — 55,2

55,3 — 73,2

73,3 — 88,1

88,2 — 100,1

100,2 — 115,0

115,1

174

49,8

49,9 — 55,8

55,9 — 73,9

74,0 — 89,0

89,1 — 101,1

101,2 — 116,2

116,3

175

50,5

50,6 — 56,5

56,6 — 74,9

75,0 — 90,2

90,3 — 102,4

102,5 — 117,7

117,8

176

51,0

51,1 — 57,1

57,2 — 75,6

75,7 — 91,1

91,2 — 103,4

103,5 — 118,9

119,0

177

51,6

51,7 — 57,8

57,9 — 76,6

76,7 — 92,2

92,3 — 104,8

104,9 — 120,4

120,5

178

52,1

52,2 — 58,4

58,5 — 77,3

77,4 — 93,1

93,2 — 105,8

105,9 — 121,6

121,7

179

52,8

52,9 — 59,1

59,2 — 78,3

78,4 — 94,3

94,4 — 107,1

107,2 — 123,1

123,2

180

53,5

53,6 — 59,8

59,9 — 79,3

79,4 — 95,5

95,6 — 108,4

108,5 — 124,6

124,7

181

54,0

54,1 — 60,4

60,5 — 80,0

80,1 — 96,4

96,5 — 109,4

109,5 — 125,8

125,9

182

54,6

54,7 — 61,1

61,2 — 81,0

81,1 — 97,5

97,6 — 110,8

110,9 — 127,3

127,4

183

55,1

55,2 — 61,7

61,8 — 81,7

81,8 — 98,4

98,5 — 111,8

111,9 — 128,5

128,6

184

55,8

55,9 — 62,4

62,5 — 82,7

82,8 — 99,6

99,7 — 113,1

113,2 — 130,0

130,1

185

56,4

56,5 — 63,2

63,3 — 83,7

83,8 — 100,8

100,9 — 114,5

114,6 — 131,6

131,7

186

56,9

57,0 — 63,7

63,8 — 84,4

84,5 — 101,7

101,8 — 115,5

115,6 — 132,7

132,8

187

57,6

57,7 — 64,5

64,6 — 85,4

85,5 — 102,9

103,0 — 116,8

116,9 — 134,3

134,4

188

58,2

58,3 — 65,2

65,3 — 86,4

86,5 — 104,0

104,1 — 118,2

118,3 — 135,8

135,9

189

58,9

59,0 — 65,9

66,0 — 87,4

87,5 — 105,2

105,3 — 119,5

119,6 — 137,3

137,4

190

59,6

59,7 — 66,7

66,8 — 88,3

88,4 — 106,4

106,5 — 120,8

120,9 — 138,9

139,0

191

60,1

60,2 — 67,2

67,3 — 89,1

89,2 — 107,3

107,4 — 121,8

121,9 — 140,0

140,1

192

60,7

60,8 — 68,0

68,1 — 90,1

90,2 — 108,5

108,6 — 123,2

123,3 — 141,6

141,7

193

61,4

61,5 — 68,7

68,8 — 91,0

91,1 — 109,6

109,7 — 124,5

124,6 — 143,1

143,2

194

62,0

62,1 — 69,5

69,6 — 92,0

92,1 — 110,8

110,9 — 125,9

126,0 — 144,7

144,8

195

62,7

62,8 — 70,2

70,3 — 93,0

93,1 — 112,0

112,1 — 127,2

127,3 — 146,2

146,3

196

63,4

63,5 — 70,9

71,0 — 94,0

94,1 — 113,2

113,3 — 128,5

128,6 — 147,7

147,8

197

64,0

64,171,7

71,8 — 95,0

95,1 — 114,4

114,5 — 129,9

130,0 — 149,3

149,4

198

64,7

64,872,4

72,5 — 95,9

96,0 — 115,5

115,6 — 131,2

131,3 — 150,8

150,9

199

65,3

65,473,2

73,3 — 96,9

97,0 — 116,7

116,8 — 132,6

132,7 — 152,4

152,5

200

66,0

66,173,9

74,0 — 97,9

98,0 — 117,9

118,0 — 133,9

134,0 — 153,9

154,0

25 ёшдан 45 ёшгача

Бўй

(см)

Озиқланишнинг етишмовчилиги (ТВИ 17,0 дан кам)

Озиқланишнинг пасайиши

(ТВИ 17,0 — 18,9)

Меъёрдаги тана вазни

(ТВИ 19,0 — 24,9)

Озиқланишнинг юқорилиги

(ТВИ 25,0 — 29,9)

I даражали семизлик

(ТВИ 30,0 — 34,9)

II даражали семизлик

(ТВИ 35,0 — 39,9)

III даражали семизлик

(ТВИ 40,0 ва ундан юқори)

1

2

3

4

5

6

7

8

155

40,8

40,9 — 45,5

45,6 — 59,9

60,0 — 71,9

72,0 — 83,9

84,0 — 95,9

96,0

156

41,3

41,4 — 46,1

46,2 — 60,7

60,8 — 72,8

72,9 — 85,0

85,1 — 97,1

97,2

157

41,8

41,9 — 46,6

46,7 — 61,4

61,5 — 73,7

73,8 — 86,0

86,1 — 98,3

98,4

158

42,3

42,4 — 47,2

47,3 — 62,2

62,3 — 74,6

74,7 — 87,1

87,2 — 99,5

99,6

159

42,8

42,9 — 47,8

47,9 — 62,9

63,0 — 75,5

75,6 — 88,1

88,2 — 100,7

100,8

160

43,5

43,6 — 48,5

48,6 — 63,9

64,0 — 76,7

76,8 — 89,5

89,6 — 102,3

102,4

161

44,0

44,1 — 49,1

49,2 — 64,7

64,8 — 77,6

77,7 — 90,6

90,7 — 103,5

103,6

162

44,5

44,6 — 49,7

49,8 — 65,4

65,5 — 78,5

78,6 — 91,6

91,7 — 104,7

104,8

163

45,1

45,2 — 50,3

50,4 — 66,2

66,3 — 79,4

79,5 — 92,7

92,8 — 105,9

106,0

164

45,6

45,7 — 50,8

50,9 — 66,9

67,0 — 80,3

80,4 — 93,7

93,8 — 107,1

107,2

165

46,2

46,3 — 51,6

51,7 — 67,9

68,0 — 81,5

81,6 — 95,1

95,2 — 108,7

108,8

166

46,8

46,9 — 52,2

52,3 — 68,7

68,8 — 82,4

82,5 — 96,2

96,3 — 109,9

110,0

167

47,3

47,4 — 52,7

52,8 — 69,4

69,5 — 83,3

83,4 — 97,2

97,3 — 111,1

111,2

168

47,9

48,0 — 53,5

53,6 — 70,4

70,5 — 84,5

84,6 — 98,6

98,7 — 112,7

112,8

169

48,5

48,6 — 54,1

54,2 — 71,2

71,3 — 85,4

85,5 — 99,7

99,8 — 113,9

114,0

170

49,1

49,2 — 54,8

54,9 — 72,2

72,3 — 86,6

86,7 — 101,1

101,2 — 115,5

115,6

171

49,6

49,7 — 55,4

55,5 — 72,9

73,0 — 87,5

87,6 — 102,1

102,2 — 116,7

116,8

172

50,2

50,3 — 56,0

56,1 — 73,7

73,8 — 88,4

88,5 — 103,2

103,3 — 117,9

118,0

173

50,8

50,9 — 56,7

56,8 — 74,7

74,8 — 89,6

89,7 — 104,6

104,7 — 119,5

119,6

174

51,3

51,4 — 57,3

57,4 — 75,4

75,5 — 90,5

90,6 — 105,6

105,7 — 120,7

120,8

175

52,0

52,1 — 58,0

58,1 — 76,4

76,5 — 91,7

91,8 — 107,0

107,1 — 122,3

122,4

176

52,5

52,6 — 58,6

58,7 — 77,2

77,3 — 92,6

92,7 — 108,1

108,2 — 123,5

123,6

177

53,2

53,3 — 59,4

59,5 — 78,2

78,3 — 93,8

93,9 — 109,5

109,6 — 125,1

125,2

178

53,7

53,8 — 59,9

60,0 — 78,9

79,0 — 94,7

94,8 — 110,5

110,6 — 126,3

126,4

179

54,4

54,5 — 60,7

60,8 — 79,9

80,0 — 95,9

96,0 — 111,9

112,0 — 127,9

128,0

180

55,1

55,2 — 61,5

61,6 — 80,9

81,0 — 97,1

97,2 — 113,3

113,4 — 129,5

129,6

181

55,6

55,7 — 62,0

62,1 — 81,7

81,8 — 98,0

98,1 — 114,4

114,5 — 130,7

130,8

182

56,3

56,4 — 62,8

62,9 — 82,7

82,8 — 99,2

99,3 — 115,8

115,9 — 132,3

132,4

183

56,8

56,9 — 63,4

63,5 — 83,4

83,5 — 100,1

100,2 — 116,8

116,9 — 133,5

133,6

184

57,5

57,6 — 64,1

64,2 — 84,4

84,5 — 101,3

101,4 — 118,2

118,3 — 135,1

135,2

185

58,1

58,2 — 64,9

65,0 — 85,4

85,5 — 102,5

102,6 — 119,6

119,7 — 136,7

136,8

186

58,7

58,8 — 65,5

65,6 — 86,2

86,3 — 103,4

103,5 — 120,7

120,8 — 137,9

138,0

187

59,3

59,4 — 66,2

66,3 — 87,2

87,3 — 104,6

104,7 — 122,1

122,2 — 139,5

139,6

188

60,0

60,1 — 67,0

67,1 — 88,2

88,3 — 105,8

105,9 — 123,5

123,6 — 141,1

141,2

189

60,7

60,8 — 67,7

67,8 — 89,2

89,3 — 107,0

107,1 — 124,9

125,0 — 142,7

142,8

190

61,4

61,5 — 68,5

68,6 — 90,2

90,3 — 108,2

108,3 — 126,3

126,4 — 144,3

144,4

191

61,9

62,0 — 69,1

69,2 — 90,9

91,0 — 109,1

109,2 — 127,3

127,4 — 145,5

145,6

192

62,6

62,7 — 69,8

69,9 — 91,9

92,0 — 110,3

110,4 — 128,7

128,8 — 147,1

147,2

193

63,2

63,3 — 70,6

70,7 — 92,9

93,0 — 111,5

111,6 — 130,1

130,2 — 148,7

148,8

194

63,9

64,0 — 71,3

71,4 — 93,9

94,0 — 112,7

112,8 — 131,5

131,6 — 150,3

150,4

195

64,6

64,7 — 72,1

72,2 — 94,9

95,0 — 113,9

114,0 — 132,9

133,0 — 151,9

152,0

196

65,3

65,4 — 72,9

73,0 — 95,9

96,0 — 115,1

115,2 — 134,3

134,4 — 153,5

153,6

197

66,0

66,1 — 73,6

73,7 — 96,9

97,0 — 116,3

116,4 — 135,7

135,8 — 155,1

155,2

198

66,6

66,7 — 74,4

74,5 — 97,9

98,0 — 117,5

117,6 — 137,1

137,2 — 156,7

156,8

199

67,3

67,4 — 75,1

75,2 — 98,9

99,0 — 118,7

118,8 — 138,5

138,6 — 158,3

158,4

200

68,0

68,1 — 75,9

76,0 — 99,9

100,0 — 119,9

120,0 — 139,9

140,0 — 159,9

160,0

201

68,7

68,8 — 76,7

76,8 — 100,9

101,0 — 121,1

121,2 — 141,3

141,4 — 161,5

161,6

202

69,4

69,5 — 77,4

77,5 — 101,9

102,0 — 122,3

122,4 — 142,7

142,8 — 163,1

163,2

203

70,0

70,1 — 78,2

78,3 — 102,9

103,0 — 123,5

123,6 — 144,1

144,2 — 164,7

164,8

204

70,7

70,8 — 78,9

79,0 — 103,9

104,0 — 124,7

124,8 — 145,5

145,6 — 166,3

166,4

205

71,4

71,5 — 79,7

79,8 — 104,9

105,0 — 125,9

126,0 — 146,9

147,0 — 167,9

168,0

206

72,1

72,2 — 80,5

80,6 — 105,9

106,0 — 127,1

127,2 — 148,3

148,4 — 169,5

169,6

207

72,8

72,9 — 81,2

81,3 — 106,9

107,0 — 128,3

128,4 — 149,7

149,8 — 171,1

171,2

208

73,4

73,5 — 82,0

82,1 — 107,9

108,0 — 129,5

129,6 — 151,1

151,2 — 172,7

172,8

209

74,1

74,2 — 82,7

82,8 — 108,9

109,0 — 130,7

130,8 — 152,5

152,6 — 174,3

174,4

210

74,8

74,9 — 83,5

83,6 — 109,9

110,0 — 131,9

132,0 — 153,9

154,0 — 175,9

176,0

45 ёш ва ундан юқори ёш

Бўй

(см)

Озиқланишнинг етишмовчилиги

(ТВИ 17,5 дан кам)

Озиқланишнинг пасайиши

(ТВИ 17,5 — 19,9)

Меъёрдаги тана вазни

(ТВИ 20,0 — 25,9)

Озиқланишнинг юқорилиги

(ТВИ 26,0 — 30,9)

I даражали семизлик

(ТВИ 31,0 — 35,9)

II даражали семизлик

(ТВИ 36,0 — 40,9)

III даражали семизлик

(ТВИ 41,0 ва ундан юқори)

1

2

3

4

5

6

7

8

155

42,0

42,1 — 47,9

48,0 — 62,3

62,4 — 74,3

74,4 — 86,3

86,4 — 98,3

98,4

156

42,5

42,6 — 48,5

48,6 — 63,1

63,2 — 75,2

75,3 — 87,4

87,5 — 99,5

99,6

157

43,1

43,2 — 49,1

49,2 — 63,9

64,0 — 76,2

76,3 — 88,5

88,6 — 100,8

100,9

158

43,6

43,7 — 49,7

49,8 — 64,6

64,7 — 77,1

77,2 — 89,5

89,6 — 102,0

102,1

159

44,1

44,2 — 50,3

50,4 — 65,4

65,5 — 78,0

78,1 — 90,6

90,7 — 103,2

103,3

160

44,8

44,9 — 51,1

51,2 — 66,5

66,6 — 79,3

79,4 — 92,1

92,2 — 104,9

105,0

161

45,3

45,4 — 51,7

51,8 — 67,2

67,3 — 80,2

80,3 — 93,1

93,2 — 106,1

106,2

162

45,9

46,0 — 52,3

52,4 — 68,0

68,1 — 81,1

81,2 — 94,2

94,3 — 107,3

107,4

163

46,4

46,5 — 52,9

53,0 — 68,8

68,9 — 82,1

82,2 — 95,3

95,4 — 108,6

108,7

164

46,9

47,0 — 53,5

53,6 — 69,6

69,7 — 83,0

83,1 — 96,4

96,5 — 109,8

109,9

165

47,6

47,7 — 54,3

54,4 — 70,6

70,7 — 84,2

84,3 — 97,8

97,9 — 111,4

111,5

166

48,1

48,2 — 54,9

55,0 — 71,4

71,5 — 85,2

85,3 — 98,9

99,0 — 112,7

112,8

167

48,7

48,8 — 55,5

55,6 — 72,2

72,3 — 86,1

86,2 — 100,0

100,1 — 113,9

114,0

168

49,4

49,5 — 56,3

56,4 — 73,2

73,3 — 87,3

87,4 — 101,4

101,5 — 115,5

115,6

169

49,9

50,0 — 56,9

57,0 — 74,0

74,1 — 88,3

88,4 — 102,5

102,6 — 116,8

116,9

170

50,6

50,7 — 57,7

57,8 — 75,0

75,1 — 89,5

89,6 — 103,9

104,0 — 118,4

118,5

171

51,1

51,2 — 58,3

58,4 — 75,8

75,9 — 90,4

90,5 — 105,0

105,1 — 119,6

119,7

172

51,6

51,7 — 58,9

59,0 — 76,6

76,7 — 91,4

91,5 — 106,1

106,2 — 120,9

121,0

173

52,3

52,4 — 59,7

59,8 — 77,6

77,7 — 92,6

92,7 — 107,5

107,6 — 122,5

122,6

174

52,9

53,0 — 60,3

60,4 — 78,4

78,5 — 93,5

93,6 — 108,6

108,7 — 123,7

123,8

175

53,6

53,7 — 61,1

61,2 — 79,5

79,6 — 94,8

94,9 — 110,1

110,2 — 125,4

125,5

176

54,1

54,2 — 61,7

61,8 — 80,2

80,3 — 95,7

95,8 — 111,1

111,2 — 126,6

126,7

177

54,8

54,9 — 62,5

62,6 — 81,3

81,4 — 96,9

97,0 — 112,6

112,7 — 128,2

128,3

178

55,3

55,4 — 63,1

63,2 — 82,1

82,2 — 97,9

98,0 — 113,7

113,8 — 129,5

129,6

179

56,0

56,1 — 63,9

64,0 — 83,1

83,2 — 99,1

99,2 — 115,1

115,2 — 131,1

131,2

180

56,7

56,8 — 64,7

64,8 — 84,1

84,2 — 100,3

100,4 — 116,5

116,6 — 132,7

132,8

181

57,2

57,3 — 65,3

65,4 — 84,9

85,0 — 101,3

101,4 — 117,6

117,7 — 134,0

134,1

182

57,9

58,0 — 66,1

66,2 — 86,0

86,1 — 102,5

102,6 — 119,1

119,2 — 135,6

135,7

183

58,5

58,6 — 66,7

66,8 — 86,7

86,8 — 103,4

103,5 — 120,1

120,2 — 136,8

136,9

184

59,2

59,3 — 67,5

67,6 — 87,8

87,9 — 104,7

104,8 — 121,6

121,7 — 138,5

138,6

185

59,9

60,0 — 68,3

68,4 — 88,8

88,9 — 105,9

106,0 — 123,0

123,1 — 140,1

140,2

186

60,4

60,5 — 68,9

69,0 — 89,6

89,7 — 106,9

107,0 — 124,1

124,2 — 141,4

141,5

187

61,1

61,2 — 69,7

69,8 — 90,6

90,7 — 108,1

108,2 — 125,5

125,6 — 143,0

143,1

188

61,8

61,9 — 70,5

70,6 — 91,7

91,8 — 109,3

109,4 — 127,0

127,1 — 144,6

144,7

189

62,5

62,6 — 71,3

71,4 — 92,7

92,8 — 110,6

110,7 — 128,4

128,5 — 146,3

146,4

190

63,2

63,3 — 72,1

72,2 — 93,8

93,9 — 111,8

111,9 — 129,9

130,0 — 147,9

148,0

191

63,7

63,8 — 72,7

72,8 — 94,5

94,6 — 112,7

112,8 — 130,9

131,0 — 149,1

149,2

192

64,4

64,5 — 73,5

73,6 — 95,6

95,7 — 114,0

114,1 — 132,4

132,5 — 150,8

150,9

193

65,1

65,2 — 74,3

74,4 — 96,6

96,7 — 115,2

115,3 — 133,8

133,9 — 152,4

152,5

194

65,8

65,9 — 75,1

75,2 — 97,7

97,8 — 116,5

116,6 — 135,3

135,4 — 154,1

154,2

195

66,5

66,6 — 75,9

76,0 — 98,7

98,8 — 117,7

117,8 — 136,7

136,8 — 155,7

155,8

196

67,2

67,3 — 76,7

76,8 — 99,7

99,8 — 118,9

119,0 — 138,1

138,2 — 157,3

157,4

197

67,9

68,0 — 77,5

77,6 — 100,8

100,9 — 120,2

120,3 — 139,6

139,7 — 159,0

159,1

198

68,6

68,7 — 78,3

78,4 — 101,8

101,9 — 121,4

121,5 — 141,0

141,1 — 160,6

160,7

199

69,3

69,4 — 79,1

79,2 — 102,9

103,0 — 122,7

122,8 — 142,5

142,6 — 162,3

162,4

200

70,0

70,1 — 79,9

80,0 — 103,9

104,0 — 123,9

124,0 — 143,9

144,0 — 163,9

164,0

201

70,7

70,8 — 80,7

80,8 — 104,9

105,0 — 125,1

125,2 — 145,3

145,4 — 165,5

165,6

202

71,4

71,5 — 81,5

81,6 — 106,0

106,1 — 126,4

126,5 — 146,8

146,9 — 167,2

167,3

203

72,1

72,2 — 82,3

82,4 — 107,0

107,1 — 127,6

127,7 — 148,2

148,3 — 168,8

168,9

204

72,8

72,9 — 83,1

83,21 — 08,1

108,2 — 128,9

129,0 — 149,7

149,8 — 170,5

170,6

205

73,5

73,6 — 83,9

84,0 — 109,1

109,2 — 130,1

130,2 — 151,1

151,2 — 172,1

172,2

206

74,2

74,3 — 84,7

84,8 — 110,1

110,2 — 131,3

131,4 — 152,5

152,6 — 173,7

173,8

207

74,9

75,0 — 85,5

85,6 — 111,2

111,3 — 132,6

132,7 — 154,0

154,1 — 175,4

175,5

208

75,6

75,7 — 86,3

86,4 — 112,2

112,3 — 133,8

133,9 — 155,4

155,5 — 177,0

177,1

209

76,3

76,4 — 87,1

87,2 — 113,3

113,4 — 135,1

135,2 — 156,9

157,0 — 178,7

178,8

210

77,0

77,1 — 87,9

88,0 — 114,3

114,4 — 136,3

136,4 — 158,3

158,4 — 180,3

180,4

(6-илова Ўзбекистон Республикаси Мудофаа вазирлигининг 2024 йил 18 декабрдаги 17-сон, Миллий гвардиясининг 2024 йил 5 декабрдаги 30-сон, Фавқулодда вазиятлар вазирлигининг 2024 йил 9 декабрдаги 26-сон, Давлат хавфсизлик хизматининг 2024 йил 15 декабрдаги 19-сон, Ички ишлар вазирлигининг 2024 йил 7 декабрдаги 45-ққ-сон ва Соғлиқни сақлаш вазирлигининг 2024 йил 11 декабрдаги 17-сонли қарори (рўйхат рақами 3147-2, 16.01.2025 й.) таҳририда — Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 16.01.2025 й., 10/25/3147-2/0035-сон)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ўзбекистон Республикаси Қуролли Кучларида тинчлик ва уруш даврида тиббий кўрикдан ўтказишни ташкил этиш ва амалга ошириш тартиби тўғрисидаги низомга
7-ИЛОВА
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳарбий меҳнатнинг соғлиққа хавфли ва ўта оғир шароити билан боғлиқ лавозимлар ва ҳарбий ҳисоб мутахассисликлари
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
РЎЙХАТИ
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
а) ҳарбий меҳнатнинг соғлиққа хавфли шароити бўлган ишлардаги бевосита алоқаси қуйидагилар билан боғлиқ:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
радиоактив моддалар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ионловчи нурланиш манбалари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ракета ёнилғиси таркибидаги қисмлар ва бошқа ўта заҳарловчи моддалар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
кимёвий қурол таркибига кирадиган заҳарловчи моддалар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
30 кГцдан до 300 ГГцгача частота диапазонида электр-магнит майдонларини ҳосил қилувчи манбалар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
оптик квантли генераторлар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
патогенлик I, II гуруҳига кирадиган микроорганизмлар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
б) ҳарбий меҳнатнинг ўта оғир шароити билан боғлиқ ишлар (мутахассисликлар):
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
акванавтлар ва бошқа ғаввос мутахассислари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
махсус иншоатлардаги хизмат;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
қутқарувчи ва қутқарув хизмати бошқа мутахассислари
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ҳарбий секторлар навбатчилик таркибининг, ҳаво ҳаракатлар бошқарув тизими марказларининг ва авиацияни йўналтириш жанговар бошқарув пунктларининг офицерлари (ҲҲБ ва АЙП операторлари);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
танклар ва бошқа жанговар техника сув остидаги бошқаруви;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
парашют билан сакраш.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ўзбекистон Республикаси Қуролли Кучларида тинчлик ва уруш даврида тиббий кўрикдан ўтказишни ташкил этиш ва амалга ошириш тартиби тўғрисидаги низомга
8-ИЛОВА
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳарбий қисм (МИББ)
‎ бурчак штампи ‎‎
___________________________ БОШ ШИФОКОРИГА (БОШЛИҒИГА)‎‎

‎‎даволаш-профилактика,
‎ҳарбий-тиббий муассасасининг номланиши

‎‎

Тиббий кўрикдан ўтказиш учун
‎ЙЎЛЛАНМА ‎‎

‎‎

Т/р‎

Ҳарбий унвон‎

Ф.И.Ш.‎

Туғилган йили ‎

Лавозими‎

‎‎Қачон, қайси МИББ томонидан чиқарилган

Ташхис‎

‎‎Тиббий кўрикдан ўтказиш мақсади

1‎

‎‎ ‎‎

2‎

‎‎ ‎‎

3‎

‎‎ ‎‎
‎‎
Ҳарбий қисм командири (МИББ бошлиғи) __________________________________

ҳарбий унвони, имзо, Ф.И.Ш.‎‎

М.Ў.‎

Ҳарбий қисм тиббий қисм бошлиғи ________________________________________
(тиббий комиссиясининг катта шифокори)

‎‎ҳарбий унвони, имзо, Ф.И.Ш.‎‎

‎‎
‎‎
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ўзбекистон Республикаси Қуролли Кучларида тинчлик ва уруш даврида тиббий кўрикдан ўтказишни ташкил этиш ва амалга ошириш тартиби тўғрисидаги низомга
9-ИЛОВА
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳарбий хизматчилар ва уларнинг оила аъзоларини оғир иқлим шароитли ҳудудларда ҳарбий хизматни ўташига (яшашига) қарши тиббий кўрсатмалар
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
РЎЙХАТИ
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Барча аҳоли пунктлари ва ҳудудларда қарши кўрсатмалар деб ҳисобланади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
1. Қорақалпоғистон Республикаси, Навоий, Сурхондарё вилоятлари, Бухоро вилояти Қоровулбозор тумани, Қашқадарё вилояти Муборак тумани, Қамчиқ давони (Тошкент ва Наманган вилоятлари ҳудудида) нинг барча ҳудудлари.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
а) шартнома бўйича ҳарбий хизматчилар учун:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
тиреотоксикоз, оғирлик даражасидан қатъий назар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
буйракларнинг фаолиятининг бузилиши билан кечадиган тошлар ҳосил бўлиши билан ёки конкрементларсиз, бироқ тез-тез кузатиладиган буйрак санчиғи хуружлари билан кечадиган сийдик-тош касаллиги, битта буйракнинг йўқлиги, буйрак ривожланишининг аномалиялари (тақасимон буйрак, жомча, сийдик йўлларининг тўлиқ ажралиши ва бошқалар);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
«нишон» аъзолар фаолияти яққол ифодаланган бузилишлари билан кечадиган гипертония касаллигининг иккинчи босқичи;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
хавфли ўсмалар, касалликнинг босқичи ва даволаш натижаларидан қатъий назар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
фотодерматозлар, эритематоз бўрича (волчанка);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
яққол ифодаланган сурункали ларингофарингитлар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
даволаш самарасиз бўлганда узлуксиз — қайталанувчи аллергик касалликларнинг оғир асоратли шакллари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ўпка ва бошқа аъзолар силининг фаол шакллари (3 йил давомида жараённинг фаоллиги кузатилмаган бўлса, қарши кўрсатма йўқ);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бундан ташқари, аёл-ҳарбий хизматчилар учун:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
бачадон, тухумдон ёки кўкрак бези ривожланаётган ўсмалари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
климакс ва бачадондан қон кетиш билан кечадиган тухумдонлар фаолиятининг бузилишлари.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
б) ҳарбий хизматчиларнинг оила аъзолари учун:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
тез-тез такрорланадиган талвасалар билан (йил давомида 3 мартадан кўп) кечадиган тутқаноқ касаллиги;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
бош ва орқа миянинг қон томир касалликлари ҳамда фалажлик (паралич) ёки чуқур илдиз отган парезлар, гидроцефалия, нутқ ва, кўришнинг бузилиши, мувозанат сақлаш ёки юришнинг бузилиши билан ифодаланган марказий асаб тизимининг бошқа оғир органик касалликлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
эндокрин тизими касалликларининг оғир шакллари, ҳар қандай оғирлик даражасидаги тиреотоксикоз;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
коронар ёки умумий қон айланишининг II ёки III даражали бузилиши билан кечадиган қон айланиш тизими касалликлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
гипертония касаллигининг учинчи босқичи;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
коллагенозлар (ревматоидли артрит, тизимли қизил тери сили (волчанка), тизимли склеродермия, тугунли периартрит, дерматомиозит);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
хавфли ўсмалар, босқичи ва даволаш натижасидан қатъий назар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
буйракларнинг фаолиятининг бузилиши билан кечадиган тошлар ҳосил бўлиши билан ёки конкрементларсиз, бироқ тез-тез кузатиладиган буйрак санчиғи хуружлари билан кечадиган сийдик-тош касаллиги, битта буйракнинг йўқлиги, буйрак ривожланишининг аномалиялари (тақасимон буйрак, жомча, сийдик йўлларининг тўлиқ ажралиши ва бошқалар);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ўпка ва бошқа аъзолар силининг фаол шакллари (3 йил давомида жараённинг фаоллиги кузатилмаган бўлса, қарши кўрсатма йўқ);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Бундан ташқари, аёллар учун:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ҳар қандай этиологиядаги бачадон, тухумдон ёки сут бези ўсмалари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
2. Баланд тоғлик ҳудудларда (денгиз сатҳига нисбатан баландликда): 2500 метр ва ундан баланд:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
а) ҳарбий хизматчилар учун:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
мия қон айланишининг ўткинчи бузилишлари билан кечадиган бош ва орқа мия қон томир касалликлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
фаолиятнинг ўртача бузилиши ва онда-сонда рўй берадиган хуружлар билан кечувчи секин ривожланаётган қон томир тизими касалликлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ҳар қандай оғирлик даражасидаги тиреотоксикоз;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ташқи нафас фаолиятининг бузилиши билан кечаётган сурункали ўпка касалликлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
коронар ёки умумий қон айланишининг II ёки III даражали бузилиши билан кечадиган қон айланиш тизими касалликлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
хавфли ўсмалар, касалликнинг босқичи ва даволаш натижасидан қатъий назар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ҳар қандай ривожланиш даражасидаги облитерацияловчи эндоартериитлар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ўпка ва бошқа аъзолар силининг фаол шакллари (3 йил давомида жараённинг фаоллиги кузатилмаган бўлса, қарши кўрсатма йўқ);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
б) ҳарбий хизматчиларнинг оила аъзолари учун:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ақлий заифлик;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
тез-тез такрорланадиган талвасалар билан (йил давомида 3 мартадан кўп) кечадиган тутқаноқ касаллиги;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
эндоген руҳий бузилишлар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
гидроцефалия, фалажлик (паралич), парезлар, нутқнинг бузилиши билан кечадиган марказий асаб тизимининг органик касалликлари; бош ёки орқа мия ўсмалари ҳамда аъзолар фаолиятининг турғун бузилиши билан кечувчи марказий асаб тизимининг бошқа оғир ва тез ривожланаётган касалликлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
эндокрин тизимининг касалликлари, ҳар қандай оғирлик даражасидаги тиреотоксикоз;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ривожланиш аломатлари бўлган тизимли қон касалликлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ташқи нафас олиш фаолиятининг II ва III даражали бузилиши билан кечаётган сурункали ўпка касалликлари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
умумий ёки коронар қон айланишининг II ва III даражали бузилиши билан кечувчи қон айланиш тизими сурункали касалликлари
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
гипертония касаллигининг II ёки III босқичи;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
хавфли ўсмалар, босқичи ва даволаш натижаларидан қатъий назар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ҳар қандай ифодаланган даражадаги облитерацияловчи эндоартериит;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ҳар қандай этиологиядаги бачадон, тухумдон ёки сут бези ўсмалари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ўпка ва бошқа аъзолар силининг фаол шакллари (3 йил давомида жараённинг фаоллиги кузатилмаган бўлса, қарши кўрсатма йўқ);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ўзбекистон Республикаси Қуролли Кучларида тинчлик ва уруш даврида тиббий кўрикдан ўтказишни ташкил этиш ва амалга ошириш тартиби тўғрисидаги низомга
10-ИЛОВА
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Тиббий (ҳарбий-тиббий) комиссиянинг йиғилишлар баённомалари
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
КИТОБИ
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
‎‎______________________________________________________________________

(комиссиянинг номланиши)

Т/р‎

‎‎Фамилияси, исми, отасининг исми, туғилган йили, ҳарбий унвони, ҳарбий қисм, қайси МИБдан чақирилган, чақирилиш санаси ва ким томондан тиббий кўрикдан ўтказишга юборилган

Шикоятлари ва қисқа анамнези ‎


Шифокор текширувининг объектив маълумотлари ва ташхис

Комиссиянинг хулосаси

Изоҳ (ҲТҚ учун МҲТКнинг хулосаси) ‎

1‎

2

3‎‎

4‎‎

5

6‎

‎‎ ‎‎ ‎‎ ‎‎
‎‎
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ўзбекистон Республикаси Қуролли Кучларида тинчлик ва уруш даврида тиббий кўрикдан ўтказишни ташкил этиш ва амалга ошириш тартиби тўғрисидаги низомга
11-ИЛОВА
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

‎‎Ҳарбий-тиббий муассасанинг (МИБ ҳузуридаги тиббий комиссиянинг) бурчак штампи

МАЪЛУМОТНОМА

______________________________________________________________________‎‎

(ҳарбий унвони, ҳарбий қисм, (СЧР хизматчиси ), фамилияси, исми, шарифи, туғилган йили)‎‎

‎‎______________________________________________________________________

‎‎(қачон ва қайси МИБ томонидан ҚК сафига чақирилган, аввалги ҳарбий хизмати тўғрисида маълумотлар)

‎‎______________________________________________________________________

‎‎муддатли, СЧР да ёки шартнома асосида _______ дан ______ гача

Бўшатилиш сабаби ______________________________________________________________________‎‎
‎‎20 ____й. «___»_________
‎‎______________________________________________________________________

‎‎(комиссиянинг номи ёки ҳарбий-тиббий муассасанинг номланиши кўрсатилсин)

‎‎гарнизон (госпитал) ҳарбий-тиббий комиссияси томонидан тиббий кўрикдан ўтказилди.

‎‎Ташхис ва комиссиянинг касаллик, шикастланиш (ярадорлик, жароҳат)нинг сабабий боғлиқлиги тўғрисидаги хулосаси ______________________________________________________________________________

‎‎______________________________________________________________________
‎‎______________________________________________________________________
‎‎______________________________________________________________________

‎‎(Ташхис ва комиссиянинг касаллик, жароҳатнинг сабабий боғлиқлиги тўғрисидаги хулосаси кўрсатилсин)

ЎР МВ, МГ, ФВВ, ДХХ, ИИВ, ССВ 20____ йил «_____» ____________ даги ____-сонли қароридаги касалликлар жадвалининг __ устуни _________ моддаси ____ бандлари асосида ______________________

(комиссия хулосаси кўрсатилсин)

‎‎______________________________________________________________________
‎‎Комиссия раиси _______________________________________________________________
М.Ў.‎

‎‎(ҳарбий унвони, имзоси, фамилияси исми, шарифи)

‎‎Комиссия котиби ______________________________________________________________

‎‎(ҳарбий унвони, имзоси, фамилияси исми, шарифи)

Комиссиянинг почта манзили______________________________________________________
‎‎Марказий ҳарбий-тиббий комиссиянинг хулосаси
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ўзбекистон Республикаси Қуролли Кучларида тинчлик ва уруш даврида тиббий кўрикдан ўтказишни ташкил этиш ва амалга ошириш тартиби тўғрисидаги низомга
12-ИЛОВА
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

____-СОНЛИ КАСАЛЛИК ТЎҒРИСИДАГИ ГУВОҲНОМА‎‎

‎‎20___йил «____»_______________________________________________________________________

‎‎(масъул шахс, ҳужжатнинг сони ва санаси)

‎‎кўрсатмасига биноан _____________________________________________________________________

‎‎(ҳарбий-тиббий муассаса, мудофаа ишлари бошқармаси)

‎‎тиббий (ҳарбий-тиббий) комиссияси томонидан тиббий кўрикдан ўтказилди.
‎‎1. Фамилияси, исми, отасининг исми _________________________________________________________

‎‎2. Туғилган йили ______. Қуролли Кучларда ________ дан. Шартномаси ______ дан

‎‎3. Ҳарбий унвони __________, ҳарбий мутахассислиги ________________________
‎‎4. Ҳарбий қисм ___________
‎‎5. ________________________________________________________________________МИБ чақирув

(туман, шаҳар, вилоят, республика)

комиссияси томонидан ҳақиқий ҳарбий хизматга чақирилган.
‎‎6. Бўй ___ см. Вазн __ кг. Кўкрак қафасининг аланаси (тинч ҳолатда) ___ см.
‎‎7. Шикоятлари:_________________________________________________________________________
‎‎______________________________________________________________________
‎‎______________________________________________________________________
‎‎8. Қисқа анамнез: _______________________________________________________________________

Касаллик қачон бошланган; қачон ва қайси

‎‎______________________________________________________________________

ҳолатда ярадорлик, жароҳат, шикастланиш олган; ‎‎

______________________________________________________________________
ярадорлик, жароҳат, шикастланиш олганлик ва қайси ҳолатда бўлганлиги тўғрисидаги ҳужжатлар мавжудлиги. ‎‎
‎‎______________________________________________________________________

Хизмат мажбуриятларини бажаришига касалликнинг таъсири, дастлабки‎‎

______________________________________________________________________

тиббий кўрикдан ўтказилганлиги ва уларнинг натижалари; тиббий муассасаларда даволаш чоралари ‎‎

ва уларнинг самарадорлиги, касаллик туфайли таътилда бўлганлиги, санаторияларда даволанганлиги ва бошқалар
‎‎9. Текширув ва даволанишда бўлган _________________________________________________________

‎‎даволаш (даволаш-профилактика),

______________________________________________________________________

‎‎ҳарбий тиббий муассасалар, қайси даврда даволанганлиги тўғрисидаги маълумотлар)

10. Объектив текширув маълумотлари _______________________________________________________
‎‎______________________________________________________________________
‎‎______________________________________________________________________
‎‎______________________________________________________________________
______________________________________________________________________
‎‎______________________________________________________________________
______________________________________________________________________
______________________________________________________________________‎‎
‎‎______________________________________________________________________
‎‎______________________________________________________________________
11. Махсус текширувларнинг натижалари (рентгенологик, таҳлилий, ускунавий ва бошқалар) _____________‎‎
‎‎______________________________________________________________________
‎‎______________________________________________________________________
‎‎______________________________________________________________________
‎‎______________________________________________________________________

‎‎12. Ташхис ва комиссиянинг касаллик, жароҳат (ярадорлик, шикастланиш)нинг сабабий боғлиқлиги тўғрисидаги хулосаси ____________________________________________________________________

‎‎______________________________________________________________________
‎‎______________________________________________________________________
‎‎______________________________________________________________________
‎‎______________________________________________________________________
‎‎(касаллик ва жароҳат биргаликда мавжудлигида сабабий боғлиқлилиги тўғрисида қарорларни алоҳида қайд этилади)

13. Комиссиянинг ҳарбий хизматга, ҳарбий мутахассислик бўйича хизматига яроқлилик тўғрисидаги хулосаси: ЎР МВ, МГ, ФВВ, ДХХ, ИИВ, ССВ 20___ йил «__» ____________ даги ____-сонли қароридаги касалликлар жадвалининг __устуни _______моддаси ___бандлари асосида __________________________

‎‎______________________________________________________________________
‎‎______________________________________________________________________
‎‎______________________________________________________________________

‎‎(комиссиянинг хулосаси қайд этилади)

‎‎14. Кузатувчиларга муҳтож, муҳтож эмас (керак бўлмаган ўчирилсин) ______________________________
‎‎______________________________________________________________________

‎‎(керак бўлганида, кузатувчиларнинг сони, транспорт тури и ўтказиш тартиби қайд этилади)

‎‎
‎‎Комиссия раиси _______________________________________________________________
М.Ў. ‎

‎‎(ҳарбий унвони, имзоси, фамилияси, исми шарифи)

Комиссия котиби ______________________________________________________________‎‎

‎‎(ҳарбий унвони, имзоси, фамилияси, исми шарифи)


‎‎Комиссиянинг почта манзили: _____________________________________________________________

‎‎Марказий ҳарбий-тиббий комиссиянинг хулосаси
‎‎
‎‎
‎‎
‎‎
‎‎
‎‎
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ўзбекистон Республикаси Қуролли Кучларида тинчлик ва уруш даврида тиббий кўрикдан ўтказишни ташкил этиш ва амалга ошириш тартиби тўғрисидаги низомга
13-ИЛОВА
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Ҳарбий-тиббий муассасанинг (МИБ ҳузуридаги тиббий комиссиянинг) бурчак штампи ‎‎

Ўзбекистон Республикасидан ташқарига чиқаётган шахснинг соғлиқ ҳолати тўғрисида‎‎

МАЪЛУМОТНОМА ‎‎

‎‎
‎‎Фамилияси___________________________ Исми_____________________________________________
‎‎Отасининг исми_________________________________________________________________________
‎‎Туғилган йили__________ Ҳарбий унвони (ҳарбий хизматчининг оила аъзоси, ҚК ишчи, хизматчиси) ______
______________________________________________________________________‎‎
Ҳарбий қисм ___________________________________________________________________________‎‎
‎‎Шикоятлари:___________________________________________________________________________
Қисқа анамнез: _________________________________________________________________________
______________________________________________________________________
Профилактик эмлашлар ўтказиш учун қаршиликлар (бор, йўқ): ____________________________________
Бўйи_______________ Вазни__________________________
‎‎Қон гуруҳи ва резус-фактор ___________________________
Текширув натижалари:
‎‎Таҳлилий ______________________________________________________________________________
‎‎______________________________________________________________________
‎‎Қоннинг RW и ОИВ га таҳлили _____________________________________________________________
‎‎______________________________________________________________________
‎‎Рентген текширувлари (12 ёш ва ундан катта болалар учун) _______________________________________
‎‎______________________________________________________________________
‎‎______________________________________________________________________
Электрофизиологик (ЭЭГ, РЭГ, ЭхоЭС) _____________________________________________________
‎‎______________________________________________________________________
‎‎Тиббий ускуналар ёрдамида ўтказиладиган ва бошқа (ЭКГ, ЭхоКГ, ФГДС, УТТ ва текширувлар) __________
______________________________________________________________________‎‎
‎‎______________________________________________________________________

ШИФОКОРЛАР ҲУЛОСАЛАРИ‎‎

‎‎Бирламчи

Якуний‎‎

Жарроҳ:______________________ _________________________ _______________________________‎‎
‎‎_______________________________ _____________________ _________________________________
‎‎Терапевт:_______________________ _________________________ _____________________________
‎‎______________________________ ____________________________ ___________________________
‎‎Невропатолог:__________________ _____________________________ __________________________
______________________________ _____________________________ __________________________‎‎
Психиатр:________________________ ___________________________ __________________________‎‎
‎‎________________________________ ___________________________ __________________________
‎‎Окулист:_________________________ ___________________________ _________________________
‎‎________________________________ ___________________________ __________________________
Отоларинголог:____________________ ___________________________ _________________________
‎‎_________________________________ ___________________________ _________________________
‎‎Дерматовенеролог:__________________ ___________________________ ________________________
‎‎__________________________________ ___________________________ ________________________
Стоматолог:________________________ ___________________________ ________________________
‎‎__________________________________ _____________________________ ______________________
‎‎Бошқа врач-мутахассислар (уролог, эндокринолог, педиатр ва бошқа) ______________________________
______________________________________________________________________
Ташхис:_______________________________________________________________________________
‎‎______________________________________________________________________
‎‎______________________________________________________________________
‎‎Ҳарбий-тиббий комиссиянинг хулосаси ______________________________________________________

(комиссиянинг номи, хулосаси кўрсатилсин)

______________________________________________________________________
‎‎______________________________________________________________________
Комиссия раиси _______________________________________________________________‎‎
М.Ў. ‎

‎‎(ҳарбий унвони, имзоси, фамилияси исми, шарифи)

‎‎Комиссия котиби ______________________________________________________________

‎‎(ҳарбий унвони, имзоси, фамилияси исми, шарифи)

20____й. «____»___________________ ‎‎
Ташхис: _______________________________________________________________________________‎‎
‎‎______________________________________________________________________
Ҳарбий-тиббий комиссиянинг хулосаси ______________________________________________________‎‎

‎‎(комиссиянинг номи, хулосаси кўрсатилсин)

______________________________________________________________________
______________________________________________________________________
‎‎Комиссия раиси _______________________________________________________________
М.Ў.‎

(ҳарбий унвони, имзоси, фамилияси исми, шарифи)‎‎

‎‎Комиссия котиби ______________________________________________________________

(ҳарбий унвони, имзоси, фамилияси исми, шарифи)

20____й. «____»___________________
‎‎Комиссиянинг почта манзили______________________________________________________
‎‎Марказий ҳарбий-тиббий комиссиянинг хулосаси
‎‎
‎‎
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ўзбекистон Республикаси Қуролли Кучларида тинчлик ва уруш даврида тиббий кўрикдан ўтказишни ташкил этиш ва амалга ошириш тартиби тўғрисидаги низомга
14-ИЛОВА
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Олдинги таҳрирга қаранг.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

‎‎


‎‎‏Сурат ўрни
‎‏
‎‎
‎‏
‎‎

‎‎Мудофаа ишлари бошқармаси (бўлими) гербли муҳри

‎‎

‎‎Ҳарбий-таълим муассасага кираётган шахснинг тиббий кўрикдан ўтказиш

ВАРАҚАСИ

‎‎

‎‎1. Фамилияси, исми, отасининг исми_________________________________________________________

______________________________________________________________________

‎‎(ҳарбий хизматчилар учун — ҳарбий унвони)

‎‎2. Туғилган йили_________________________________________________________________________

3. Яшаш жойи ___________________________________________________________

‎‎______________________________________________________________________

(ҳарбий хизматчилар учун — ҳарбий қисмнинг манзили ва шартли номи)

‎‎

‎‎‏

Тиббий кўрикдан ўтказиш босқичлари‎‎

Бирламчи

Такрорий‎‎

Якуний

1‎‎

2‎‎

3‎

4

1. Шикоятлар ва анамнези‎‎

‎‎2. Ўтказилган касалликлар ва жароҳатлар

‎‎

‎‎

3. Антропометрик кўрсаткичлар‎‎
Бўйи‎‎
‎‎Тана вазни
‎‎Спирометрия
‎‎Динамометрия:
‎‎Ўнг қўл
Чап қўл
‎‎Гавдани тик туриш пайтида

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

4. Жарроҳлик текшируви натижалари:‎‎
‎‎Умумий жисмоний ривожланиши
‎‎Тери ва кўринадиган шиллиқ қаватлар
‎‎Лимфа тугунлари
Суяк-мушак тизими
Периферик томирлар
‎‎Сийдик, жинсий тизим
‎‎Анус ва йўғон ичак

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

Ташхис:
‎‎Хулоса:
‎‎Сана, жарроҳнинг имзоси, фамилияси исми шарифи

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

1

2‎‎

3

4‎‎

‎‎5. Ички аъзолар текшируви натижалари:
‎‎Озиқланиш
Эндокрин тизими
‎‎Юрак: чегаралари
‎‎Тонлар
‎‎Фаолият синамалари
Пульс
‎‎Артериал босим
Нафас аъзолари‎‎
Овқат ҳазм қилиш аъзолари
‎‎Жигар
‎‎Талоқ
‎‎Буйраклар

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎Ташхис
‎‎Хулоса
Сана, терапевтнинг имзоси, фамилияси исми шарифи

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

6. Асаб тизими текшируви натижалари:‎‎
‎‎Бош-мия нервлари
‎‎Ҳаракат фаолияти
‎‎Рефлекслар
Сезиш
Вегетатив асаб тизими

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎Ташхис:
Хулоса:
Сана, невропатологнинг имзоси, фамилияси исми шарифи ‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎7. Руҳий ҳолатни текширув натижалари:
Онг ‎‎
Диққат-эътибор
‎‎Хотира
Тафаккур ‎‎‏
‎‎Интеллект
‎‎Ҳиссий-иродавий фаолият

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

Ташхис:‎‎
‎Хулоса:
‎‎Сана, психиатрнинг имзоси, фамилияси исми шарифи

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

8. Кўриш аъзосининг текширув натижалари:‎‎

‎‎

‎‎

‎‎Ранг ажратиш (Рабкин бўйича)

‎‎

‎‎

‎‎‏Кўриш ўткирлиги коррекциясиз

‎‎Ўнг кўз

‎‎

‎‎

‎‎

Чап кўз‎‎

‎‎‎

‎‎

‎‎

Кўриш ўткирлиги коррекция билан

Ўнг кўз‎‎

‎‎‎

‎‎‎

‎‎‎

Чап кўз

‎‎‎

‎‎‎

‎‎

Рефракция скиаскопик‎‎‏‎‎‎

Ўнг кўз‎‎

‎‎‎

‎‎

‎‎‎

Чап кўз‎‎

‎‎‎

‎‎‎

‎‎

1‎‎

2‎‎

3‎‎‎

4‎‎

‎‎Бинокулярное кўриш

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎‏Яққол кўришнинг энг яқин нуқтаси

Ўнг кўз‎‎

‎‎

‎‎‎

‎‎

Чап кўз‎‎

‎‎‎

‎‎

‎‎

‎‎Кўз ёши йўллари

‎‎

‎‎‎

‎‎

‎‎Қовоқ ва конъюнктива

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎Кўз олмаларининг жойлашуви, ҳаракатчанлиги

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎Қорачиқ ва уларнинг таъсирга жавоби

‎‎

‎‎

‎‎

Оптик муҳитлар

Ўнг кўз‎‎

‎‎

Чап кўз‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

Ташхис:‎‎
Хулоса:‎‎
Сана, офтальмологнинг имзоси, фамилияси исми шарифи‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

9. ЛОР-аъзоларнинг текширув натижалари:
Нутқ ‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

Бурун орқали нафас

ўнг‎‎

‎‎‎

‎‎

чап‎‎

‎‎

‎‎‎

‎‎‎

Ҳид билиш‎‎‏

ўнг‎‎ ‎‎

‎‎‎

‎‎‎

чап‎‎ ‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎‏Шивирлаб гапиришга эшитиш ўткирлиги‎

ўнг‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

чап‎‎ ‎‎ ‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

Қулоқнинг барофаолияти ‎‎‏

ўнг‎‎ ‎‎

‎‎

‎‎чап‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎Вестибуляр аппаратининг фаолияти (айланиш билан икки ҳисса тажриба)

‎‎

‎‎

Ташхис:‎‎
Хулоса:‎‎
‎‎Сана, отоларингологнинг имзоси, фамилияси исми шарифи

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎10. Тишлар ва оғиз бошлиғининг текширув натижалари:

‎‎

‎‎

Тишлаш ҳолати‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎Оғизнинг шиллиқ қавати

‎‎

‎‎

‎‎

Тишлар‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎Милклар

‎‎

‎‎

‎‎‎

‎‎Ташхис:
Хулоса:‎‎
‎‎Сана, стоматологнинг имзоси, фамилияси исми шарифи

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎11. Тери таносил текширув натижалари

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎Ташхис:
‎‎Хулоса:
‎‎Сана, дерматовенерологнинг имзоси, фамилияси исми шарифи

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎

‎‎12. Рентген, таҳлилий ва бошқа текширувлар, ҳамда ва бошқа шифокорлар мутахассис хулосалари ёзувлари учун _________________________________________________________________________________

‎‎______________________________________________________________________

‎‎______________________________________________________________________

‎‎13. Ҳарбий тиббий (тиббий) комиссияларининг хулосалари:

‎‎а) 20____йил «___»_________ _____________________________ҳузуридаги тиббий

(ҳарбий қисм, мудофаа ишлари бўлими)‎‎

(ҳарбий-тиббий) комиссияси томонидан бирламчи тиббий кўрикдан ўтказиш. ‎‎

‎‎ЎР МВ, МГ, ФВВ, ДХХ, ИИВ, ССВ 20__ йил «____» ________даги __-сонли қароридаги касалликлар жадвалининг _____ устуни _____ моддаси асосида _____________________________га киришга _______

(ҲТМ, факультетнинг номланиши)

‎‎(яроқли, яроқсиз кўрсатилсин)

‎‎Комиссия раиси _______________________________________________________________

М.Ў.‎

‎‎(ҳарбий унвони, имзоси, фамилияси, исми шарифи)

‎‎Комиссия котиби ______________________________________________________________

‎‎(ҳарбий унвони, имзоси, фамилияси, исми шарифи)

‎‎б) 20____йил «___»_________ _____________________________ҳузуридаги тиббий

(ҳарбий қисм, мудофаа ишлари бошқармаси)

‎‎(ҳарбий-тиббий) комиссияси томонидан такрорий тиббий кўрикдан ўтказиш.

‎‎ЎР МВ, МГ, ФВВ, ДХХ, ИИВ, ССВ 20__ йил «____» ________даги _-сонли қароридаги касалликлар жадвалининг _______ устуни _____моддаси асосида _____________________________ га киришга _____

‎‎(ҲТМ, факультетнинг номланиши)

(яроқли, яроқсиз кўрсатилсин)

Комиссия раиси _______________________________________________________________

М.Ў. ‎

(ҳарбий унвони, имзоси, фамилияси, исми шарифи)‎‎

‎‎Комиссия котиби ______________________________________________________________

‎‎(ҳарбий унвони, имзоси, фамилияси, исми шарифи)

‎‎в) 20____йил «___»_________ _____________________________ ҳузуридаги тиббий

‎‎(ҲТМ номланиши)

‎‎(ҳарбий тиббий) комиссияси томонидан якуний тиббий кўрикдан ўтказиш.

‎‎ЎР МВ, МГ, ФВВ, ДХХ, ИИВ, ССВ 20__ йил «____» ________даги _-сонли қароридаги касалликлар жадвалининг _______ устуни___моддаси асосида ______________________________ га киришга ______

‎‎(ҲТМ, факультетнинг номланиши)

‎‎(яроқли, яроқсиз кўрсатилсин)

‎‎Комиссия раиси _______________________________________________________________

М.Ў.‎

‎‎(ҳарбий унвони, имзоси, фамилияси, исми шарифи)

‎‎Комиссия котиби ______________________________________________________________

‎‎(ҳарбий унвони, имзоси, фамилияси, исми шарифи)

‎‎

‎‎

‎‎

(14-илова Ўзбекистон Республикаси Мудофаа вазирлигининг 2025 йил 20 августдаги 31-сон, Миллий гвардиясининг 2025 йил 9 августдаги 43-сон, Фавқулодда вазиятлар вазирлигининг 2025 йил 11 августдаги 18-сон, Давлат хавфсизлик хизматининг 2025 йил 15 августдаги 21-сон, Ички ишлар вазирлигининг 2025 йил 8 августдаги 43-сон ва Соғлиқни сақлаш вазирлигининг 2025 йил 11 августдаги 5-сонли қарори (рўйхат рақами 3147-3, 02.09.2025 й.) таҳририда — Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 02.09.2025 й., 10/25/3147-3/0795-сон)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ўзбекистон Республикаси Қуролли Кучларида тинчлик ва уруш даврида тиббий кўрикдан ўтказишни ташкил этиш ва амалга ошириш тартиби тўғрисидаги низомга
15-ИЛОВА
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
‎‎______________________ вилояти
______________________ тумани ‎‎
мудофаа ишлари бўлими (бошқармаси)
‎‎
‎‎ШИФОКОР ҲУЛОСАСИ _______________________________________________________________

‎‎(шифокор мутахассислиги)

‎‎Фуқаро _______________________________________________________________________________

‎‎(фамилияси, исми, отасининг исми, туғилган йили)

‎‎Шикоятлари ___________________________________________________________________________
‎‎______________________________________________________________________
‎‎______________________________________________________________________
Анамнези _____________________________________________________________________________
‎‎______________________________________________________________________
‎‎______________________________________________________________________
‎‎______________________________________________________________________
Объектив текширув маълумотлари __________________________________________________________
‎‎______________________________________________________________________
‎‎______________________________________________________________________
______________________________________________________________________
‎‎______________________________________________________________________
‎‎______________________________________________________________________
‎‎Махсус текширувлар натижалари (таҳлилий, рентгенологик, ускунавий ва бошқалар) ___________________
‎‎______________________________________________________________________
‎‎______________________________________________________________________
‎‎Ташхис _______________________________________________________________________________
‎‎______________________________________________________________________
‎‎______________________________________________________________________
‎‎Ҳарбий хизматга яроқлилик ва тайинланиш хулосаси.
‎‎ЎР МВ, МГ, ФВВ, ДХХ, ИИВ, СВВ 20___ йил «____» ____________ даги __ — сонли қароридаги касалликлар жадвалининг ____-устуни ____ -моддаси ____- бандига асосан
‎‎______________________________________________________________________
‎‎______________________________________________________________________
‎‎Чекланиш даражаси ______ Ҳарбий хизматга яроқлилик тоифаси __________________________________
‎‎Тиббий кўрикдан ўтказган шифокор______________________________________________________

‎‎(имзоси, фамилияси, исми, отасининг исми)

‎‎20___ й. «______»_______________
‎‎
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ўзбекистон Республикаси Қуролли Кучларида тинчлик ва уруш даврида тиббий кўрикдан ўтказишни ташкил этиш ва амалга ошириш тартиби тўғрисидаги низомга
16-ИЛОВА
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

‎‎ТИББИЙ ВАРАҚА

‎‎20____ йил «____» _____________ чақирилувчи______________________________________________
‎‎______________________________________________________________________

‎‎(фамилияси, исми, отасининг, туғилган йили)

‎‎_____________________________________________ мудофаа ишлари бўлими (бошқармаси) ҳузуридаги

‎‎( туман, шаҳар, вилоят)

‎‎тиббий комиссиясининг тиббий кўрикдан ўтказиш натижалари.
Бўйи ___ см. Тана вазни ___ кг. ‎‎
‎‎Кўкрак қафасининг айланаси ________/________/___________________см.

‎‎(тинч пайтида) (нафас олганда) (нафас чиқарганда)

Чақирилувчининг шикоятлари: _____________________________________________________________
‎‎______________________________________________________________________
‎‎

Мутахассис‎‎

Ташхис‎‎

Хулоса ва ЧД‎‎

Шифокорнинг фамилияси ва исми шарифи‎‎

Имзоси ва шахсий муҳри‎‎

‎‎Терапевт

‎‎ ‎‎ ‎‎
‎‎Жарроҳ ‎‎ ‎‎ ‎‎ ‎‎
Психиатр‎‎ ‎‎ ‎‎
‎‎Невропатолог ‎‎ ‎‎ ‎‎ ‎‎
‎‎ЛОР-шифокори ‎‎ ‎‎ ‎‎‎ ‎‎
Стоматолог‎‎ ‎‎ ‎‎‎ ‎‎
‎‎Дерматолог ‎‎ ‎‎ ‎‎

‎‎‎Бош ва мутахассис шифокорлар


‎‎‏
‎‎‎‏
‎‎‏
‎‎‏
‎‎
‎‎ ‎‎ ‎‎ ‎‎
‎‎ ‎‎ ‎‎‎ ‎‎
‎‎ ‎‎ ‎‎ ‎‎
‎‎ ‎‎ ‎‎
‎‎ ‎‎ ‎‎
‎‎
Чақирилувчининг ҳарбий хизматга яроқлилик тоифаси тўғрисида якуний хулосаси______________________‎‎
‎‎______________________________________________________________________
‎‎Чекланиш даражаси _____________________________________________________________________
‎‎

МИБ БОШЛИҒИ

‎‎______________________________________________________________________

(ҳарбий унвони, имзоси, фамилияси, исми шарифи)‎‎

‎‎ТИББИЙ КОМИССИЯНИНГ КАТТА ШИФОКОРИ

‎‎______________________________________________________________________

‎‎(шифокорнинг имзоси, шахсий муҳри, фамилияси, исми шарифи)

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ўзбекистон Республикаси Қуролли Кучларида тинчлик ва уруш даврида тиббий кўрикдан ўтказишни ташкил этиш ва амалга ошириш тартиби тўғрисидаги низомга
17-ИЛОВА
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

‎‎Соғлик ҳолатини текшириш

ДАЛОЛАТНОМАСИ ‎‎

‎‎______________________________________________________________________

‎‎(ҳарбий унвони, фамилияси, исми, отасининг исми, туғилган йили)

‎‎______________________________________________________________________
‎‎__________________________________ вилояти мудофаа ишлари бошқармаси бошлиғи, ҳарбий қисм командири томонидан 20__ йил «___» ______________ даги ____- сонли йўлланма асосида стационар (амбулатор) равишда____________________________________________________________________

‎‎(даволаш-профилактика (ҳарбий-тиббий) муассасасининг номланиши)

‎‎20____ й. «____» _______________ дан 20___ й. «_____» __________________гача текширувида бўлган.
‎‎Шикоятлари ___________________________________________________________________________
‎‎______________________________________________________________________
‎‎______________________________________________________________________
‎‎Анамнези _____________________________________________________________________________
‎‎______________________________________________________________________
‎‎______________________________________________________________________
‎‎______________________________________________________________________
‎‎Объектив текширув маълумотлари __________________________________________________________
‎‎______________________________________________________________________
‎‎______________________________________________________________________
‎‎______________________________________________________________________
‎‎______________________________________________________________________
‎‎______________________________________________________________________
‎‎______________________________________________________________________
‎‎______________________________________________________________________
‎‎Махсус текширувлар натижалари (таҳлилий, рентгенологик, ускунавий и бошқалар) ____________________
‎‎______________________________________________________________________
‎‎______________________________________________________________________
‎‎______________________________________________________________________
‎‎______________________________________________________________________
‎‎______________________________________________________________________
‎‎______________________________________________________________________
‎‎Ташхис _______________________________________________________________________________
‎‎______________________________________________________________________
‎‎______________________________________________________________________
‎‎______________________________________________________________________
‎‎
‎‎Даволаш-профилактика (ҳарбий-тиббий) муассасасининг бош шифокори (бошлиғи) ___________________
‎‎______________________________________________________________________

(имзоси, фамилияси, исми и отасининг исми)‎‎

‎‎Текширув ўтказган шифокор ______________________________________________________________

(имзоси, фамилияси, исми и отасининг исми)‎‎

‎‎М.Ў.
‎‎Даволаш-профилактика (ҳарбий-тиббий) муассасасининг манзили: _________________________________
‎‎______________________________________________________________________
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ўзбекистон Республикаси Қуролли Кучларида тинчлик ва уруш даврида тиббий кўрикдан ўтказишни ташкил этиш ва амалга ошириш тартиби тўғрисидаги низомга
18-ИЛОВА
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

Ҳарбий даволаш-профилактика муассасаси
‎(ҳарбий тиббий комиссия)нинг бурчак муҳри ‎‎

‎‎

Ҳомиладорлик тўғрисидаги‎‎

МАЪЛУМОТНОМА‎‎

‎‎Берилган ______________________________________________________________________________

‎‎(ҳарбий унвони, фамилияси, исми, отасининг исми, туғилган йили)

‎‎ҳақиқатдан 20____йил «_____»______________
‎‎_____________________________________________________________________________томонидан

‎‎(ҳарбий тиббий комиссиянинг номланиши)

‎‎тиббий кўрикдан ўтказилган.
‎‎Ташхис: ҳомиладорлик ___________________________________________________________________

‎‎(ҳомиладорлик муддатини қайд этиш керак)

‎‎______________________________________________________________________
‎‎20___йил «___»___________________________________ дан ҳомиладорлик туфайли таътил ҳуқуқи бор.

(туғишдан 56-кунлик давридан олдинги биринчи кун санаси)‎‎‎ ‎

‎‎Комиссия раиси _______________________________________________________________
М.Ў. ‎

‎‎(имзоси, фамилияси, исми шарифи)

‎‎Комиссия котиби ______________________________________________________________

‎‎(имзоси, фамилияси, исми шарифи)

‎‎Комиссиянинг почта манзили______________________________________________________
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ўзбекистон Республикаси Қуролли Кучларида тинчлик ва уруш даврида тиббий кўрикдан ўтказишни ташкил этиш ва амалга ошириш тартиби тўғрисидаги низомга
19-ИЛОВА
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

‎‎Ҳарбий хизматчининг (ҳарбий хизматга мажбурнинг) тиббий кўрикдан ўтказиш

ВАРАҚАСИ

__________________________________________________________________________ фармойишига‎‎

‎‎(мансабдор шахс, ҳужжатнинг санаси, рақами кўрсатилади)

‎‎биноан ҳарбий-тиббий комиссияга __________________________________________________________
‎‎_____________________________________________________ тиббий кўрикдан ўтказиш учун юборилди

‎‎(ҳарбий-тиббий муассасанинг номи)

‎‎Фамилияси, исми, отасининг исми __________________________________________________________
‎‎______________________________________________________________________
‎‎Ҳарбий унвони _________________________________________________________________________
‎‎Туғилган йили ______ Қуролли Кучларда __________________________________________________дан

(муддатли ҳарбий хизмат ҳарбий хизматчилари учун)‎‎

‎‎Ҳарбий қисм ___________________________________________________________________________

‎‎(муддатли ҳарбий хизмат ҳарбий хизматчилари учун)

‎‎____________вилоят _________________________________туман МИБ дан чақирилган (чақирилмоқда)
‎‎Аввал ҳарбий хизматни ўтаган (муддатли, СЧР ёки шартнома бўйича)__________ _____________________
‎‎______________________________________________________________________

‎‎(хизматга мажбурлар учун)

‎‎Бўшаш сабаби __________________________________________________________________________

‎‎(хизматга мажбурлар учун)

‎‎Бўйи ____ см. Тана вазни ____ кг. Кўкрак айланаси (тинч ҳолатда) ____ см.
‎‎

Таҳлилий-тиббий ускуналар ёрдамида ўтказиладиган текширувлар‎‎

Текширув натижалари‎‎

‎‎Қон умумий таҳлили «___»_____________ 20___ й. ‎‎
Сийдик умумий таҳлили «___»__________ 20___ й. ‎‎ ‎‎
‎‎Нажаснинг гижжа тухумларига текшируви
‎«___»___ 20___ й.
Қоннинг биохимик таҳлили «___»________ 20___ й. ‎‎ ‎‎
‎‎Қоннинг RW, В ва С маркерлар таҳлили
‎ «___»_____________ 20___ й.
‎‎
‎‎Қоннинг ОИВга таҳлили «___»__________ 20___ й. ‎‎
Кўкрак қафаси аъзолари флюорографияси
‎ «___»_____________ 20___ й.‎‎
‎‎
ЭКГ «___»_________________________ 20___ й. ‎‎ ‎‎
УТТ «___»__________________________ 20___ й. ‎‎ ‎‎
‎‎ФГДС «___»________________________ 20___ й. ‎‎
Бошқа текширувлар «___»_____________ 20___ й. ‎‎ ‎‎
‎‎

ШИФОКОРЛАР ХУЛОСАЛАРИ ‎‎

Жарроҳ‎‎ ‎‎
Терапевт‎‎ ‎‎
Невропатолог‎‎ ‎‎
‎‎Психиатр ‎‎
Офтальмолог‎‎ ‎‎
‎‎Отоларинголог ‎‎
‎‎Стоматолог ‎‎
‎‎Дерматолог ‎‎

‎‎Бошқа шифокор-мутахассислар

‎‎
‎‎
‎‎Ташхис ва комиссиянинг касаллик, шикастланиш (ярадорлик, жароҳат) сабабий боғлиқлиги тўғрисидаги хулосаси: _____________________________________________________________________________
______________________________________________________________________
‎‎______________________________________________________________________
‎‎Комиссиянинг ҳарбий хизматга, ҳарбий мутахассислиги бўйича яроқлилиги тўғрисидаги хулосаси: ЎР МВ, МГ, ФВВ, ДХХ, ИИВ, ССВ 20__ йил «____» __________даги ___-сонли қароридаги касалликлар жадвалининг ____ устуни _______моддаси _____ банди асосида _________________________________
______________________________________________________________________

(комиссия хулосаси кўрсатилади)

‎‎______________________________________________________________________
‎‎______________________________________________________________________
‎‎Комиссия раиси _______________________________________________________________
М.Ў.‎

‎‎(имзо, фамилияси исми шарифи)

‎‎Комиссия котиби ______________________________________________________________

‎‎(имзо, фамилияси исми шарифи)

‎‎_____ -сонли «____»_________________ 20____й.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ўзбекистон Республикаси Қуролли Кучларида тинчлик ва уруш даврида тиббий кўрикдан ўтказишни ташкил этиш ва амалга ошириш тартиби тўғрисидаги низомга
20-ИЛОВА
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

‎‎Шикаст (ярадорлик, жароҳат) олиш ҳолати тўғрисидаги

‎‎МАЪЛУМОТНОМА

______________________________________________________________________

‎‎(ҳарбий унвони, ҳарбий қисм, фамилияси, исми, отасининг исми, туғилган йили)

‎‎______________________________________________________________________
20___йил «___»______________ да олинган жароҳат ___________________________________________‎‎

(тури, тавсифи и жойлашиши қайд этилади)‎‎

‎‎______________________________________________________________________
Пайти (вақти) __________________________________________________________________________‎‎
‎‎______________________________________________________________________
‎‎______________________________________________________________________
‎‎______________________________________________________________________
‎‎______________________________________________________________________

‎‎(жароҳат олинган ҳолат, сабаблари: жанговар, хизмат вазифасини, командирнинг буйруғи, кўрсатмаларини бажаришда, ҳарбий хизмат мажбуриятлари ва фуқаролик бурчини ижро этишда, жанговар, жисмоний тайёргарлиги машғулотларида, техникага хизмат кўрсатиш ва таъмирлаш вақтида, қурилиш, хўжалик ва бошқа ишларни ўтказишда, ЎР ҚК Умумҳарбий Низомлари, буйруқлар, қўлланмалар, йўриқномаларнинг талабларини бузган ҳолларда, шу жумладан техника хавфсизлиги қоидаларини, хизматдан ташқари даврда, командирнинг буйруғи, кўрсатмаси, хизмат вазифасини бажармаганда, таътилда, қисм ёки хизмат жойини ташлаб кетганда, спиртли ичимликлар ва гиёҳванд моддаларини истеъмол қилганда ва бошқалар)

‎‎Маълумотнома тақдим қилинади ___________________________________________________________

‎‎(тақдим қилинадиган муассаса, ташкилотнинг номланиши)

‎‎______________________________________________________________________
‎‎Бахтсиз ҳодисанинг суриштирувини ўтказиш учун тайинланган махсус комиссиянинг раиси ______________
‎‎______________________________________________________________________

‎‎(ҳарбий унвони, имзоси, фамилияси, исми шарифи)

‎‎Қисм командири (муассаса бошлиғи)________________________________________________________

‎‎(ҳарбий унвони, имзоси, фамилияси, исми шарифи)

М.Ў. ‎
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ўзбекистон Республикаси Қуролли Кучларида тинчлик ва уруш даврида тиббий кўрикдан ўтказишни ташкил этиш ва амалга ошириш тартиби тўғрисидаги низомга
21-ИЛОВА
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Мудофаа ишлари бошқармалари ҳузуридаги тиббий комиссияларнинг
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
ХИСОБОТИ
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

1-жадвал

Мудофаа ишлари бошқармалари (бўлимлари) тўғрисида

МАЪЛУМОТЛАР

(абсолют сонлар)

Т/р

Туман (шаҳар)

МИБ разряди

МИБ эга

Туман МИБ (бирлашган, шаҳар)

Йиғин пунктлари ҳаммаси бўлиб

Улардан: замонавий йиғин пунктлари

Йиғин пунктлари тиббий бўлимлари қандай шароитда жойлашган

МИБ ҳаммаси бўлиб

Доимий чақирув участкалари

Улардан эга:

Вақтинча чақирув участкалари

Чақирилувчиларнинг тиббий кўриги учун шароитлари

«Чақирувга тайёргарлик ва ўтказиш тўғрисида»ги қўлланма талабларига мос

«Чақирувга тайёргарлик ва ўтказиш тўғрисида»ги қўлланма талабларига мос эмас

«Чақирувга тайёргарлик ва ўтказиш тўғрисида»ги қўлланма талабларига мос

«Чақирувга тайёргарлик ва ўтказиш тўғрисида»ги қўлланма талабларига мос эмас

1

2

3

4

5

6

7

8

9

10

11

12

Жами

20___й.

20___й.

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Изоҳ: жадвал бир маротаба тўлдирилади ва ўтган йилнинг маълумотлари билан 15 январга қадар Ўзбекистон Республикаси Соғлиқни сақлаш вазирлиги Ўсмирлар ва чақирувчиларга тиббий ёрдамни ташкил этиш марказига ва Мудофаа вазирлиги Марказий ҳарбий тиббий комиссиясига юборилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

2-жадвал

_______ й.т. ўсмирларнинг чақирув участкаларида қайд этишда тиббий кўрикдан ўтказиш

НАТИЖАЛАРИ

Туманлар

(шаҳарлар)

Вилоятлар (ҚР, Тошкент ш.)

Жами тиббий кўрикдан ўтказилганлар

Ҳарбий хизматга яроқлилик тоифаси

А, В, С тоифалар

D тоифа

E тоифа

F тоифа

Абс. сони

Абс.

%

Абс.

%

Абс.

%

Абс.

%

1

2

3

4

5

6

7

8

9

10








Жами вилоят бўйича (ҚР, Тошкент ш.)


Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Изоҳ: жадвал бир маротаба тўлдиралади ва қайд этиш тугагандан сўнг 10 июлга қадар Ўзбекистон Республикаси Соғлиқни сақлаш вазирлиги Ўсмирлар ва чақирувчиларга тиббий ёрдамни ташкил этиш марказига юборилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

3-жадвал

Фуқароларни чақирув участкаларида қайд этишда тиббий қўрикдан ўтказиш
НАТИЖАЛАРИ

(касалликлар синфлари бўйича)

Яроқлилик тоифаси

ЖАМИ

Касалликлар синфлари

Юқумли ва паразитар касалликлари

Ўсмалар

Қон касалликлари

Эндокрин тизимининг касалликлари

Руҳий ва ҳулқ-атвор бузилишлари

Асаб тизиминингкасалликлари

Кўз ва унинг ёрдамчи аъзоларнинг касалликлари

Қулоқ ва сўрғичсимон ўсиғининг касалликлари

Қон айланиш касалликлари

Нафас аъзоларининг касалликлари

Овқат ҳазм қилиш аъзоларнинг касалликлари

Тери ва тери ости қаватининг касалликлари

Суяк-мушак тизимининг касалликлари

Сийдик-жинсий тизимининг касалликлари

Жароҳат, жарроҳлик амалиётининг оқибатлари

Жами

Шу жумладан сил касаллиги

Жами

Шу жумладан бош суяги-мия жароҳати

Жами

Шу жумладан

Жами

Шу жумладан

Жами

Шу жумладан

Жами

Шу жумлажан

Жами

Моякнинг сувли шиши

Нейроциркулятор астения

Ва рикоцеле

Буруннинг ёндош бўшлиқларининг касалликлари

Ҳалқумнинг касалликлари

Тишларнинг касалликлари

Яра касаллиги

Чурралар

Умуртқанинг сколиози

Ясси касаллиги

1

2

3

4

5

6

7

8

9

10

11

12

13

14

15

16

17

18

19

20

21

22

23

24

25

26

27

28

20

D тоифа

E тоифа

F тоифа

Жами

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Изоҳ: жадвал бир маротаба тўлдиралади ва қайд этиш тугагандан сўнг 10 июлга қадар Ўзбекистон Республикаси Соғлиқни сақлаш вазирлиги Ўсмирлар ва чақирувчиларга тиббий ёрдамни ташкил этиш марказига юборилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

4-жадвал

Чақирувчиларнинг ҳарбий хизматга чақирувидаги тиббий кўрикдан ўтказиш
НАТИЖАЛАРИ

Туманлар

(шаҳарлар)

Жами

гувоҳлантирилганлар

Ҳарбий хизматга яроқлилик тоифаси

А, В, C тоифалари

D тоифа

E тоифа

F тоифа

20___й.

20___й.

20___й.

20___й.

20___й.

20___й.

20___й.

20___й.

20___й.

20___й.

Абс. сони

Абс. сони

Абс. сони

%

Абс. сони

%

Абс. сони

%

Абс. сони

%

Абс. сони

%

Абс. сони

%

Абс. сони

%

Абс. сони

%

1

2

3

4

5

6

7

8

9

10

11



Жами вилоят

(ҚР, Тошкент ш.) бўйича

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Изоҳ:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
2-3 устунларда абсолют сонлар қайд этилади;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
4 — 9 устунларда абсолют сонлар ва тиббий кўрикдан ўтказилганлар умумий сонидан фоизга нисбатдан, ўтган йилнинг чақирув натижаларини ҳисобга олган ҳолда.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Жадвал йилда икки маротаба тўлдирилади ва юборилади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
чақирув тугагандан сўнг Ўзбекистон Республикаси Соғлиқни сақлаш вазирлиги Ўсмирлар ва чақирувчиларга тиббий ёрдамни ташкил этиш марказига;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
МИБ ҳузуридаги тиббий комиссиянинг ишини ҳисобга олган ҳолда ўтган йилнинг маълумотлари билан 15 январга қадар Ўзбекистон Республикаси Соғлиқни сақлаш вазирлиги Ўсмирлар ва чақирувчиларга тиббий ёрдамни ташкил этиш марказига ва Мудофаа вазирлиги Марказий ҳарбий тиббий комиссиясига.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

5-жадвал

Чақирувчиларни ҳарбий хизматга чақирувдаги тиббий кўрикдан ўтказиш

НАТИЖАЛАРИ

(касалликлар синфлари бўйича)

Яроқлилик тоифаси

ЖАМИ

Касалликлар синфлари

Юқумли ва паразитар касалликлари

Ўсмалар

Қон касалликлари

Эндокрин тизимининг касалликлари

Руҳий ва ҳулқ-атвор бузилишлари

Асаб тизиминингкасалликлари

Кўз ва унинг ёрдамчи аъзоларнинг касалликлари

Қулоқ ва сўрғичсимон ўсиғининг касалликлари

Қон айланиш касалликлари

Нафас аъзоларининг касалликлари

Овқат ҳазм қилиш аъзоларнинг касалликлари

Тери ва тери ости қаватининг касалликлари

Суяк-мушак тизимининг касалликлари

Сийдик-жинсий тизимининг касалликлари

Жароҳат, жарроҳлик амалиётининг оқибатлари

Жами

Шу жумладан сил касаллиги

Жами

Шу жумладан бош суяги-мия жароҳати

Жами

Шу жумладан

Жами

Шу жумладан

Жами

Шу жумладан

Жами

Шу жумлажан

Жами

Моякнинг сувли шиши

Нейроциркулятор астения

Ва рикоцеле

Буруннинг ёндош бўшлиқларининг касалликлари

Ҳалқумнинг касалликлари

Тишларнинг касалликлари

Яра касаллиги

Чурралар

Умуртқанинг сколиози

Ясси касаллиги

1

2

3

4

5

6

7

8

9

10

11

12

13

14

15

16

17

18

19

20

21

22

23

24

25

26

27

28

29

D тоифаси

E тоифаси

F тоифаси

Жами

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
4-чи жадвал йилда икки маротаба тўлдирилади ва юборилади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
чақирув тугагандан сўнг 15 апрелга қадар Ўзбекистон Республикаси Соғлиқни сақлаш вазирлиги Ўсмирлар ва чақирувчиларга тиббий ёрдамни ташкил этиш марказига;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
МИБ ҳузуридаги тиббий комиссиянинг ишини ҳисобга олган ҳолда ўтган йилнинг маълумотлари билан 15 январга қадар Ўзбекистон Республикаси Соғлиқни сақлаш вазирлиги Ўсмирлар ва чақирувчиларга тиббий ёрдамни ташкил этиш марказига ва Мудофаа вазирлиги Марказий ҳарбий тиббий комиссиясига.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

6-жадвал

Чақирилувчиларни йиғин пунктларидан қайтарилганлиги тўғрисидаги
МАЪЛУМОТЛАР

Туманлар

(шаҳарлар)

Вилоятлар

(ҚР, Тошкент ш.)

Жами етказилди

Жами қайтарилди

Улардан

Шу жумладан касалликлар синфлари (4 — 6 графаларнинг жами)

D тоифа

E тоифа

F тоифа

Юқумли ва паразитар касалликлари

Ўсмалар

Қон касалликлари

Эндокрин тизимининг касалликлари

Руҳий бузилишлар

Асаб тизимининг касалликлари

Кўз ва унинг ёрдамчи аъзоларнинг касалликлари

Қулок ва сўрғичсимон ўсиғининг касалликлари

Қон айланиш тизимининг касалликлари

Нафас аъзоларнинг касалликлари

Овқат ҳазм қилиш тизимининг касалликлари

Тери ва тери ости қаватининг касалликлари

Суяк-мушак тизимининг касалликлари

Сийдик-жинсий тизимининг касалликлари

Жароҳат ва ҳарроҳлик амалиётларнинг оқибатлари

Текширувдан қайтмаганлар

Абс.

Абс.

Абс.

%

Абс.

%

Абс.

%

Абс.

%

Абс.

%

Абс.

%

Абс.

%

Абс.

%

Абс.

%

Абс.

%

Абс.

%

Абс.

%

Абс.

%

Абс.

%

Абс.

%

Абс.

%

Абс.

%

Абс.

%

Абс.

1

2

3

4

5

6

7

8

9

10

11

12

13

14

15

16

17

18

19

20

21

22

23

24

25

26

27

28

29

30

31

32

33

34

35

36

37

38

39

40

Вилоят

(ҚР, Тошкент ш.)

бўйича

20 __

20 __

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Жадвални тўлдириш бўйича тушунтиришлар:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Жадвалда мудофаа ишлари бошқармасининг йиғин пуктларига етказилган ва МИБ ҳузуридаги тиббий комиссияси хулосаси билан қайтарилган барча фуқаролар қайд этилади;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Оҳирги графада текширувдан кайтмаганлар шахсларнинг сони қайд этилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Жадвал бир маротаба тўлдиралади ва жорий йилнинг 15 апрелига қадар Ўзбекистон Республикаси Соғлиқни сақлаш вазирлиги Ўсмирлар ва чақирувчиларга тиббий ёрдамни ташкил этиш марказига ва Мудофаа вазирлигининг Марказий ҳарбий тиббий комиссиясига юборилади
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

7-жадвал

Чақирувчиларнинг МИБ ҳузуридаги тиббий комиссияси томонидан тиббий кўрикдан ўтказиш

НАТИЖАЛАРИ

Назорат тарзида гувоҳлантиришдан ўтган чақирувчиларнинг контингентлари

Назорат тарзида гувоҳлантириш ўтказилган йили

Назорат тарзида гувоҳлантирилганлар жамида

Улардан топилди:

А, В, C тоифалар

D тоифа

E тоифа

F тоифа

Умумий сони

Абс.

Абс.

%

Абс.

%

Абс.

%

Абс.

%

Абс.

1

2

3

4

5

6

7

8

9

10

11

12

А, В, C тоифалар

20___


20___


D тоифа

20___


20___


E тоифа

20___


20___


F тоифа

20___


20___


Жами:

20___


20___


Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Жадвални тўлдириш бўйича тушунтиришлар:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
3-устунда яроқлилик тоифалари бўйича МИБ ҳузуридаги тиббий комиссиясига тақдим қилинган туман (шаҳар) тиббий комиссиялари томонидан ҳарбий хизматга яроқли, вақтинча яроқсиз, ҳарбий хизматга яроқсиз деб топилган фуқаролар кўрсатилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
4, 6, 8, 10-устунларда МИБ ҳузуридаги тиббий комиссияси хулосаси асосида фуқароларнинг сони кўрсатилади. Қўшимча текширувга юборилганлар ушбу жадвалда кўрсатилмайдилар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Жадвал йилда 2 маротаба тўлдирилади ва юборилади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Соғлиқни сақлаш вазирлиги Ўсмирлар ва чақирилувчи ёшларга тиббий ёрдамни ташкил этиш марказига жорий йилнинг 15 апрелига қадар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Соғликни сақлаш вазирлигининг Ўсмирлар ва чақирилувчи ёшларга тиббий ёрдамни ташкил этиш марказига ва Мудофаа вазирлигининг Марказий ҳарбий-тиббий комиссиясига МИБ ҳузуридаги тиббий комиссиянинг чақирувлараро даврда ишлашини хисобга олган ҳолда, ўтган йил учун, 15 январига қадар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш

8-жадвал

МИБ ҳузуридаги тиббий комиссиялар томонидан ҲТМга кираётган номзодларни тиббий кўрикдан ўтказиш
НАТИЖАЛАРИ

Туманлар (шаҳарлар),

вилоятлар

(ҚР, Тошкент ш.)

Жами тиббий кўрикдан ўтганлар сони

Ўқишга киришга яроқли

Ўқишга киришга яроқсиз ва текширувдан қайтмаганлар

Касалликлар синфи

Юқумли ва паразитар касалликлар

Ўсмалар

Қон касалликлари

Эндокрин тизимининг касалликлари

Руҳий бузилишлар

Асаб тизими касалликлари

Кўз ва унинг ёрдамчи аъзолари касалликлари

Қулоқ ва сўрғичсимон ўсимта касалликлари

Қон айланиш тизими касалликлари

Нафас олиш аъзолари касалликлари

Овқат ҳазм қилиш аъзолари касалликлари

Тери ва тери оси қаватининг касалликлари

Суяк-мушак тизимининг касалликлари

Сийдик-жинсий тизимининг касалликлари

Жароҳат ва ҳарроҳлик амалиётларнинг оқибатлари

Абс.

Абс.

%

Абс.

%

Абс.

%

Абс.

%

Абс.

%

Абс.

%

Абс.

%

Абс.

%

Абс.

%

Абс.

%

Абс.

%

Абс.

%

Абс.

%

Абс.

%

Абс.

%

Абс.

%

Абс.

%

1

2

3

4

5

6

7

8

9

10

11

12

13

14

15

16

17

18

19

20

21

22

23

24

25

26

27

28

29

30

31

32

33

34

35

36

Вилоят бўйича

(ҚР, Тошкент ш.)

20 __

20 __

Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Жадвални тўлдириш бўйича тушунтиришлар:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Жадвал йилда 1 маротаба тузилади, Соғликни сақлаш вазирлиги Ўсмирлар ва чақирилувчи ёшларга тиббий ёрдамни ташкил этиш марказига фуқароларни чақирув участкаларида қайд этиш тамомлангандан кейин 15 июнгача юборилади, текширувдан қайтмаган шахслар сони ҳарбий хизматга яроқсизларга қўшилади.
(Қонун ҳужжатлари маълумотлари миллий базаси, 04.04.2019 й., 10/19/3147/2889-сон; 08.07.2020 й., 10.20/3147-1/1037-сон; Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 28.07.2021 й., 10/21/3313/0724-сон; 16.01.2025 й., 10/25/3147-2/0035-сон; 02.09.2025 й., 10/25/3147-3/0795-сон)