Ўзбекистон Республикаси ва Грузия, кейинги ўринларда Томонлар деб юритиладилар,

халқаро ҳуқуқнинг умумий тан олинган нормаларига асосланиб,

фуқаролик, оилавий ва жиноий ишлар бўйича ҳуқуқий ёрдам кўрсатиш борасидаги ҳамкорликни ривожлантиришга муҳим аҳамият бериб,

Ўзбекистон Республикаси ва Грузия халқлари ўртасидаги дўстлик алоқаларини мустаҳкамлаш ҳамда Ўзбекистон Республикаси ва Грузия ўртасидаги дўстлик, ҳамкорлик ва ўзаро ёрдам тўғрисидаги Шартномани ривожлантиришга бўлган хоҳиш-истакларга амал қилиб,

қуйидагилар тўғрисида аҳдлашдилар:

1. Томонлардан ҳар бирининг фуқаролари, шунингдек унинг ҳудудида яшовчи шахслар бошқа Томон ҳудудида ўз шахсий ва мулкий ҳуқуқлари муносабатида ана шу Томон фуқароларидагидек ҳуқуқий муҳофазадан фойдаланадилар.

2. Томонлардан ҳар бирининг фуқаролари, шунингдек унинг ҳудудида яшовчи бошқа шахслар бошқа Томоннинг фуқаролик. оилавий ва жиноий ишлар ваколат доирасига кирадиган судлар, прокуратуралар, нотариал идоралар (кейинги ўринларда «Адлия муассасалари» деб юритилади) ва бошқа муассасаларига эркин ва тўсиқларсиз мурожаат қилиш ҳуқуқига эга, унинг фуқароларидан шароитларда уларда қатнашишлари, илтимос қўзғатишлари, даъво қилишлари ва бошқа процессуал ҳаракатларни амалга оширишлари мумкин.

3. Мазкур Шартноманинг қоидалари, шунингдек Томонларнинг қонунчиликларига биноан тузилган юридик шахсларга ҳам қўлланилади.

1. Томонларнинг Адлия муассасалари фуқаролик, оилавий ва жиноий ишлар бўйича Мазкур Шартнома қоидаларига мувофиқ ўзаро ёрдам берадилар.

2. Адлия муассасалари мазкур модданинг 1-бандида кўрсатилган ишлар ваколатига кирадиган бошқа муассасаларга ҳам ҳуқуқий ёрдам кўрсатадилар.

3. Мазкур модданинг 1 ва 2-бандлари қоидалари идораларга қарашли судларнинг меҳнат ишларига қўлланилади.

4. 1-бандда кўрсатилган ишлар ваколат доирасига кирадиган бошқа муассасалар ҳуқуқий ёрдам ҳақида илтимосномаларни Адлия муассасалари орқали жўнатадилар.

Ҳуқуқий ёрдам сўралаётган Томон қонунчилигида кўзда тутилган процессуал ҳаракатларни бажариш, шу жумладан, айбланувчилар ва судланувчиларни, гувоҳларни, жабрланувчиларни, экспертларни сўроқ қилиш, экспертизалар ўтказиш, ёзишмаларни олиб қўйиш, тўхтаттириш, кўздан кечириш, ашёвий далилларни бериш, жиноий таъқиб қўзғатиш ва жиноятни содир этган шахсларни бериш, фуқаролик ишлари бўйича суд қарорларини ва ҳукмларни зарарни қоплаш қисмида тан олиш ва бажариш, ҳужжатларни тақдим қилиш ва қайта жўнатиш ҳамда бошқа ҳаракатлар, шу жумладан бошқа Томоннинг илтимосига кўра айбланувчиларнинг судланганлиги тўғрисидаги маълумотлар, бу шахс ҳукм қилинган қонун моддалари матни, жазонинг тури ва муддати ҳақида иловаларни тақдим этишларни қамраб олади.

Ҳуқуқий ёрдам кўрсатишда Томонлар муассасалари бир-бирлари билан Грузия Адлия вазирлиги ва Прокуратураси ҳамда Ўзбекистон Республикаси Адлия вазирлиги ва Бош Прокуратураси орқали муносабатга киришадилар.

Томонларнинг Олий судлари Томонларнинг тегишли муассасалари билан муносабатларни мазкур Шартнома 3-моддасида кўрсатиб ўтилган масалалар бўйича бевосита амалга оширадилар.

Ҳуқуқий ёрдам кўрсатиш тўғрисидаги топшириқ сўраётган Томон тилида тайёрланади ва унга бошқа Томон тилидаги ёки рус тилидаги таржимасининг тасдиқланган нусхалари илова қилинади.

Таржима расмий таржимон ёхуд нотариус ёки сўраётган муассасанинг мансабдор шахси, ёхуд сўраётган Томоннинг консуллик муассасаси томонидан тасдиқланади.

Адлия муассасалари ва бошқа муассасалар томонидан ҳуқуқий ёрдам кўрсатиш тартибида жўнатилган ҳужжатлар ваколатли шахснинг имзоси ва сўраётган муассасанинг гербли муҳри билан тасдиқланиши лозим.

Ҳуқуқий ёрдам кўрсатиш тўғрисидаги топшириқда қуйидагилар кўрсатилиши зарур:

1. Сўраётган муассасанинг номи

2. Сўралаётган муассасанинг номи

3. Ҳуқуқий ёрдам сўралаётган ишнинг номи

4. Айбланувчи, судланувчи ёки ҳукм қилинган, гувоҳ, шубҳа остига олинган, жабрланувчи томонларнинг исмлари ва фамилиялари, уларнинг фуқаролиги, машғулоти ва доимий яшаш жойи ёки турар жойи, жиноий ишлар бўйича ота-оналарнинг туғилган жойлари ва саналари ҳамда имконга қараб исмлари ва фамилиялари, юридик шахслар учун уларнинг номи ва жойлашган жойи.

5. Уларнинг вакилларининг исмлари ва фамилиялари.

6. Жиноий ишлар бўйича содир этилган жиноятнинг баён-тасвири ва квалификацияси ҳамда бу қилмиш оқибатида зарар етказилган бўлса унинг миқдори ҳақида маълумотлар.

7. Ижро этиш учун зарур бўлган илтимоснома ва маълумотномалар, шунингдек аҳамиятли бўлган бошқа ахборотлар.

8. Топшириқ сўраётган адлия муассасаси томонидан имзоланган ва гербли муҳр билан тасдиқланган бўлиши лозим.

1. Топшириқ қаратилган Адлия муассасаси ҳуқуқий ёрдам кўрсатиш тўғрисидаги топшириқни ижро этишда ўз давлати қонунчилигини қўллайди. Аммо топшириқ чиқарилган муассасанинг илтимосига кўра у ўз давлати қонунчилигига зид келмаса топшириқ чиқарилган Аҳдлашувчи Томоннинг процессуал нормаларини қўллаши мумкин.

2. Агар топшириқ қаратилган муассаса уни ижро этишга ваколатли бўлмаса, у топшириқни ваколатли Адлия муассасасига жўнатади ва топшириқ чиққан муассасани бу ҳақда хабардор этади.

3. Топшириқ қаратилган Адлия муассасаси тегишли илтимоснома бўлган ҳолларда топшириқ чиққан муассасани топшириқнинг бажарилиш вақти ва жойи тўғрисида хабардор этади.

4. Сўраётган адлия муассасанинг илтимосига биноан сўралаётган адлия муассасаси ўз вақтида унга ва манфаатдор томонларга улар топшириқнинг сўраётган Томон қонунчилигига мувофиқ ижро этилишида қатнашишлари мумкин бўлиши учун топшириқнинг бажарилиш вақти ва жойи ҳақида хабар қилади.

5. Топшириқ ижро этилганидан сўнг топшириқ қаратилган адлия муассасаси ҳужжатларни у чиқарилган муассасага жўнатади; агар ҳуқуқий ёрдам кўрсатиш мумкин бўлмаган ҳолда у топшириқни қайтаради ва уни ижро этишга тўсиқ бўлаётган ҳолатлар ҳақида хабардор этади.

1. Сўралаётган муассаса агар топшириладиган ҳужжатлар унинг тилида тайёрланган ёки тасдиқланган таржима билан таъминланган бўлса ўз давлатида амалда бўлган қоидаларга мувофиқ ҳужжатларни топширишни амалга оширади. Ҳужжатлар сўралаётган Томон тилида тайёрланмаган ёки таржима билан таъмин этилмаган ҳолларда олувчига агар уларни олишга ўз хоҳиши билан рози бўлса топширилади.

2. Топшириш ҳақидаги илтимосномада. олувчининг аниқ манзилгоҳи ва топшириладиган ҳужжатнинг номи кўрсатилиши лозим. Агар топшириш ҳақидаги илтимосномада кўрсатилган манзилгоҳ тўлиқ бўлмаса ёки нотўғри чиқса сўралаётган муассаса аниқ манзилни аниқлаш учун ўз қонунчилигига мувофиқ чоралар кўради.

Ҳужжатларнинг топширилишини тасдиқлаш сўралаётган Томон ҳудудида амалда бўлган қонунчиликка мувофиқ расмийлаштирилади. Тасдиқномада ҳужжатнинг топширилиш жойи ва вақти, шунингдек ҳужжат топширилган шахс кўрсатилиши лозим.

Томонлар ҳужжатларни топшириш ва ўз фуқароларини ўз дипломатик вакилликлари ёки консуллик муассасалари орқали сўроқ қилиш ҳуқуқига эга. Бунда мажбурий тусдаги чоралар қўлланилиши мумкин эмас.

1. Агар бир Томон ҳудудида дастлабки тергов ёки суд кўриб чиқишида бошқа Томон ҳудудида бўлган гувоҳ, жабрланувчи ёки экспертнинг шахсан қатнашиш зарурати туғилса, бу Томоннинг тегишли органига чақирув қоғозини топшириш ҳақидаги топшириқ билан мурожаат қилинади.

2. Чақирув қоғози чақирилувчи келмаган ҳолда санкция мазмунига эга бўлиши мумкин эмас.

3. Фуқаролигидан қатъий назар, бошқа Томоннинг тегишли органи чақирувига биноан ўз хоҳиши билан келган гувоҳ, жабрланувчи ёки эксперт бу Томон ҳудудида унинг давлат чегарасидан киргунига қадар содир этган қандайдир қилмишлари, шунингдек уларнинг кўрсатмалари ёки экспертлар сифатидаги хулосалари ёхуд текшириб чиқишга мавзу бўлган қилмишлари муносабати билан ҳам жиноий ёки маъмурий жавобгарликка тортилиши қамоққа олиниши ёки жазога тортилиши мумкин бўлмайди.

4. Сўраётган Аҳдлашувчи Томон муассасасига ҳуқуқий ёрдам ҳақидаги топшириққа асосан гувоҳ, жабрланувчи ёки эксперт сифатида чақирилган шахс агар Томонлардан бирининг қонунчилигида ҳуқуқ ёки бурч кўзда тутилган бўлса кўрсатма бериш ёки бошқа вазифаларни бажаришни рад қилиш ҳуқуқига эга. Томонлар зарур ҳолларда илтимосномага юқорида қайд этилган ҳуқуқ ва бурчларга оид қонунчилик ҳақидаги маълумотномани илова қиладилар.

5. Унинг иштироки зарур эмаслиги тўғрисида хабардор бўлган вақтдан бошлаб 15 кун мобайнида сўраётган Томон ҳудудини тарк этмаган гувоҳ, жабрланувчи ёки эксперт бундай имтиёздан фойдаланмайди. Гувоҳ, жабрланувчи ёки эксперт унга боғлиқ бўлмаган ҳолда сўраётган Томон ҳудудидан чиқолмаган вақт бу муддат ҳисобига кирмайди.

6. Бошқа Томон ҳудудига чақирув бўйича келган гувоҳлар, жабрланувчилар ва экспертлар уларни чақирган органлар томонидан чет элга бориш ва келиш, унда бўлиш, шунингдек ишдан чалғиган кунлари учун олинмайдиган иш ҳақини қоплатиш ҳуқуқига эга бўлади, экспертлар бундан ташқари экспертиза ўтказганлиги учун тақдирланиш ҳуқуқига ҳам эга. Чақирув қоғозида чақирилувчи шахслар тўловларнинг қандай турларига ҳуқуқли бўлишлари кўрсатилиши лозим, уларнинг илтимосларига кўра чақирув жўнатилган Томон тегишли харажатларни қоплаш учун аванс тўлайди.

1 Томонлардан бирининг ҳудудида судлар ёки расмий шахслар (доимий таржимон эксперт ва бошқалар) томонидан уларнинг ваколати доирасида ҳамда белгиланган шаклда ва муҳр билан тасдиқланган тайёрланган ёки тасдиқланган ҳужжатлар бошқа Томон ҳудудида ҳар қандай бошқа гувоҳномаларсиз қабул қилинади.

2. Бир Томон ҳудудида расмий деб қараладиган ҳужжатлар бошқа Томон ҳудудида ҳам расмий ҳужжатларнинг исбот кучидан фойдаланади.

1. Топшириқ қаратилган Томон ҳуқуқий ёрдам кўрсатиш бўйича харажатларни қоплашни талаб қилмайди.

Томонлар ўз ҳудудларида ёрдам кўрсатишдан келиб чиқадиган барча харажатларни ўзлари қоплайдилар.

2. Топшириқ қаратилган адлия муассасаси топшириқ чиққан муассасани харажатлар суммаси ҳақида хабардор этади. Агар топшириқ чиққан муассаса бу харажатларни тўлашга масъул бўлган шахслардан ундирса, ундирилган суммалар уларни ундирган Томон фойдасига келиб тушади.

Ўзбекистон Республикаси Адлия вазирлиги ва Прокуратураси ҳамда Грузия Адлия вазирлиги ва Прокуратураси бир-бирларига илтимосга биноан ўз давлатларида амалда бўлган қонунчилик ҳақидаги ва унинг адлия муассасалари томонидан қўлланилиши масалаларидаги ахборотларни тақдим этади.

Бир Аҳдлашувчи Томон фуқароларига бошқа Аҳдлашувчи Томон судлари ва бошқа муассасаларида бепул юридик ёрдам кўрсатилади ва ўз фуқароларига бўлган имтиёзларда ва асосларда судлов ишларини юргизиш бепул таъминланади.

Томонлар дипломатик тартибда илтимосга биноан бир-бирларига бошқа Томон фуқароларининг шахсий ҳуқуқлари ҳамда мулкий манфаатлари билан боғлиқ бўлган фуқаро ҳолатлари далолатномаларини рўйхатдан ўтказиш ҳақидаги гувоҳномалар ҳамда бошқа ҳужжатлар (маълумоти ҳақида, иши ҳақида ва ҳоказо)ни таржимасиз ва бепул жўнатиш мажбуриятини оладилар.

1. Томонларнинг адлия муассасалари ҳуқуқий ёрдам кўрсатиш ҳақидаги илтимосни қондиришда агар унинг ижро этилиши инсон ҳуқуқларининг бузилишига олиб келса, давлат суверенитети ва хавфсизлигига зарар келтирса, ёхуд сўралаётган Томон қонунчилигига зид келса тўлиқ ёки қисман рад этишлари мумкин.

2. Илтимосни қондиришни рад этиш ҳақида қарор қабул қилинган вазиятда Томонлар адлия муассасалари рад этиш сабабларини кўрсатган ҳолда бир-бирларини хабардор этадилар.

Бир Томон фуқаролари бошқа Томон ҳудудида шу давлат фуқароларидагидек асосларда ва ҳажмларда суд харажатларини тўлашдан озод этиладилар.

1. Суд харажатларини тўлашдан озод этиш учун рухсатнома олишда зарур бўлган шахсий, оилавий ва мулкий ҳолатлар тўғрисидаги ҳужжат ариза берувчи ҳудудида яшаш жойи ва турар жойига эга бўлган Томоннинг ваколатли органи томонидан берилади.

2. Агар ариза берувчи Томонлар ҳудудида яшаш жойи ёки турар жойига эга бўлмаса унинг давлатининг дипломатик вакиллиги ёки консуллик муассасаси томонидан берилган ёки тасдиқланган ҳужжат етарли бўлади.

3. Суд харажатларини тўлашдан озод қилиш ҳақидаги илтимоснома бўйича қарор чиқарувчи суд ҳужжатни берган органдан қўшимча тушунтиришлар сўраши мумкин.

1. Агар мазкур Шартнома бошқача кўзда тутмаса ҳар бир Томоннинг судлари агар жавоб берувчи унинг ҳудудида яшаш жойига эга бўлса фуқаролик ва оилавий ишларни кўришга ваколатлидир. Юридик шахсларга даъволар бўйича агар юридик шахснинг бошқарув органи, вакиллиги ёхуд филиали шу мамлакат ҳудудида жойлашган бўлса ваколатлидир.

2. Томонларнинг судлари агар бу ҳақда Томонларнинг ёзма битимлари бўлса бошқа ҳолларда ҳам ишларни кўрадилар. Бундай битим мавжуд ҳолда суд жавобгарнинг аризасига кўра иш бўйича кўриб чиқишни агар бундай ариза даъвонинг мавжудлигига оид эътирозлар тақдим этилгунгача берилган бўлса тўхтатади. Судларнинг истисноли ваколатлари Томонларнинг битимлари билак ўзгартирилиши мумкин бўлмайди.

3. Агар ўша Томонларнинг ўша ашёлар ва ўша асослар бўйича ҳар иккала Томонларнинг судларида суд кўриб чиқишларини қўзғатган ҳолларда мазкур шартномага мувофиқ ваколатли ишни қўзғатган суд кўриб чиқишини кечроқ тўхтатади.

1. Жисмоний шахснинг юридик муомалага лаёқатлилиги шу шахс фуқароси бўлган Томоннинг қонунчилиги билан белгиланади.

2. Юридик шахснинг ҳуқуқий лаёқатлилиги у ҳудудида таъсис этилган Томоннинг қонунчилиги билан белгиланади.

1. Шахснинг юридик муомалага лаёқатлилиги чекланган ёхуд юридик муомалага лаёқатсизлигини эътироф этишда бу шахс фуқароси ҳисобланган Томоннинг қонунчилиги қўлланилади ва муассасалари ваколатлидир.

2. Агар Томонлардан бири яшаш жойи ва турар жойи шу Томон ҳудудида жойлашган бошқа Томон фуқаросини юридик муомалага лаёқати чекланган ёхуд юридик муомалага лаёқатсиз деб эътироф этиш учун асосларга эга бўлса у бошқа Томоннинг тегишли муассасасини бу ҳақда хабардор этади. Агар шу йўл билан хабардор бўлган муассаса уч ойлик муддат ичида шу шахснинг яшаш жойи ёки турар жойи муассасасига кейинчалик ҳаракатларни бажариш ҳуқуқини тақдим этиши тўғрисида маълум қилса ёки фикр билдирмаса шу шахснинг яшаш жойи ёки турар жойи муассасаси ўз давлати қонунларига мувофиқ шу шахс фуқароси бўлган Томоннинг қонунларида асослар кўзда тутилган бўлса шу шахсни юридик муомалага лаёқати чекланган деб эътироф этиш бўйича иш олиб бориши мумкин. Юридик муомалага лаёқати чекланган ёхуд юридик муомалага лаёқатсиз деб эътироф этиш ҳақидаги қарор бошқа Томоннинг тегишли муассасасига жўнатилиши лозим.

3. Мазкур модданинг 1, 2-бандлари қоидалари юридик муомалага лаёқатлилиги чекланганликни рад этиш ёхуд юридик муомалага лаёқатли деб эътироф этишда ҳам қўлланилади.

Кечиктириш мумкин бўлмаган ҳолларда бошқа мамлакат фуқароси ҳисобланган ва юридик муомалага лаёқати чекланган ёхуд юридик муомалага лаёқатсиз деб эътироф этилиши зарур бўлган шахснинг яшаш жойи ёки турар жойи муассасаси шу шахсни ёки унинг мулкини ҳимоя қилиш учун ўзи зарур чора-тадбирлар кўриши мумкин. Шу чоралар билан боғлик қабул қилинган фармойишлар ўша шахс фуқароси ҳисобланган Томоннинг тегишли муассасасига жўнатилади. Бу фармойишлар агар у Томоннинг муассасалари бошқача кўрсатса рад этилиши мумкин.

1. Бехабар қатнашмаганликни эътироф этиш, вафот этган деб эълон қилиш ёки ўлим фактини белгилаш ҳақидаги ишлар бўйича охирги маълумотларга кўра у тирик бўлган вақтда фуқароси ҳисобланган Томоннинг муассасалари ваколатлидир.

2. Ҳар бир Томоннинг адлия муассасалари бошқа Томоннинг фуқаросини агар уларнинг ҳуқуқ ва манфаатлари шу мамлакат қонунчилиги билан асосланган бўлса шу мамлакат ҳудудида яшовчи шахсларнинг илтимосларига биноан бехабар қатнашмаган ёки вафот этган деб эътироф этиши, шунингдек унинг ўлими фактини белгилаши мумкин.

3. Мазкур модданинг 1 ва 2-бандларида кўзда тутилган ҳолатларда Томонларнинг муассасалари ўз давлати қонунчилигини қўллайдилар.

1. Никоҳга кирувчи ҳар бир шахс учун никоҳдан ўтиш шартлари у фуқароси ҳисобланган Томоннинг қонунчилиги билан белгиланади. Бундан ташқари никоҳдан ўтишга. тўсиқлар муносабатида ҳудудида никоҳ тузилаётган Томоннинг талабларига риоя этилиши керак.

2. Никоҳдан ўтишнинг шакллари ҳудудида никоҳдан ўтилаётган Томоннинг қонунчилиги билан белгиланади.

1. Эр-хотиннинг шахсий ва мулкий ҳуқуқий муносабатлари ҳудудида улар биргаликда яшаш жойига эга бўлган Томоннинг қонунчилиги билан белгиланади.

2. Агарда эр-хотинлардан бири бир Томон ҳудудида, иккинчиси — бошқа Томон ҳудудида яшаб ва шу билан бирга эр-хотинларнинг ҳар иккиси бир фуқароликка эга бўлса, уларнинг шахсий ва мулкий ҳуқуқий муносабатлари улар фуқароси бўлган Томоннинг қонунчилиги билан белгиланади.

3. Агар эр-хотинлардан бири бир Томоннинг, иккинчиси — бошқа Томоннинг фуқароси ҳисобланса, уларнинг шахсий ва мулкий ҳуқуқий муносабатлари ҳудудида улар биргаликда охирги турар жойга эга бўлган Томоннинг қонунчилиги билан белгиланади.

4. Мазкур модданинг 3-бандида кўрсатилган шахслар Томонларнинг ҳудудида биргаликда турар жойга эга бўлмаган бўлсалар муассасаси ишни кўриб чиқаётган Томоннинг қонунчилиги қўлланилади.

1. Никоҳни бекор қилиш ҳақидаги ишлар бўйича ариза топширган вақтида эр-хотинлар фуқароси ҳисобланган Томоннинг қонунчилиги қўлланилади ва муассасалари ваколатлидир. Агар эр-хотинлар бошқа Томон ҳудудида яшаш жойига эга бўлса у Томоннинг муассасалари ҳам ваколатлидирлар.

2. Агар никоҳни бекор қилиш тўғрисидаги ариза берилган вақтда эр-хотинлардан бири бир Аҳдлашувчи Томоннинг, иккинчиси эса — бошқа Томоннинг фуқароси ҳисобланиб ва улардан бири бир Томон ҳудудида, иккинчиси бошқа Томон ҳудудида истиқомат қилса ҳар иккала Томон муассасалари ҳам ваколатли бўладилар. Бунда улар ўз давлати қонунчилигини қўллайдилар.

3. Никоҳни ҳақиқий эмас деб эътироф этиш ҳақидаги ишлар бўйича 26-моддага мувофиқ никоҳни тузиш вақтида қўлланилган Томоннинг қонунчилиги қўлланилади. Бунда судларнинг ваколатлилиги мазкур модданинг 1 ва 2-бандлари асосларига мувофиқ белгиланади.

Оталикни белгилаш ва уни бекор қилиш ҳақидаги ҳамда боланинг ушбу никоҳдан туғилганлигини белгилаш ҳақидаги ишлар бола туғилганида фуқароси ҳисобланган Томоннинг қонунчилигига мувофиқ ҳал этилади.

1. Ота-оналар ва болалар ўртасидаги ҳуқуқий муносабатлар ҳудудида улар биргаликда яшаш жойига эга бўлган Томон қонунчилиги билан белгиланади.

2. Агар ота-оналар ва болалардан биронтасининг яшаш жойи бошқа Томон ҳудудида жойлашган бўлса улар ўртасидаги ҳуқуқий муносабатлар бола фуқароси ҳисобланган Томоннинг қонунчилиги билан белгиланади.

Никоҳсиз туғилган бола ва унинг онаси ҳамда отаси ўртасидаги ҳуқуқий муносабатлар бола фуқароси ҳисобланган Томоннинг қонунчилиги билан белгиланади.

29 — 31 моддаларда кўрсатилган ҳуқуқий муносабатлар бўйича қарорлар чиқариш учун бу ҳолларда қонунлари қўлланилиши зарур бўлган Томоннинг судлари ваколатлидирлар.

Агар даъво қилувчи ва жавобгар бир Томон ҳудудида яшашса шу Томон судлари ҳам 29 — 31-моддаларнинг қоидаларига риоя этган ҳолда ваколатлидирлар.

1. Фарзандликка олишда фарзандликка олувчи фуқароси ҳисобланган Томоннинг қонунчилиги қўлланилади.

Агар фарзандликка олувчи бир Аҳдлашувчи Томоннинг фуқароси ҳисобланиб, бошқа Томон ҳудудида яшаш жойига эга бўлса шу Томон қонунчилиги ҳам қўлланилиши мумкин.

2. Агар болани фарзандликка олувчи эр-хотинлардан бири бир Томоннинг фуқароси, иккинчиси эса бошқа Томоннинг фуқароси бўлса фарзандликка олиш ҳар икки Томон ҳудудида амалда бўлган қонунчилик талабларига жавоб бериши лозим.

3. Агар бола бир Томоннинг фуқароси ҳисобланиб, фарзандликка олувчи бошқа Томон фуқароси бўлса фарзандликка олиш ёки уни бекор қилишда у фуқароси ҳисобланган Томоннинг қонунлари бўйича талаб этилса боланинг розилиги, унинг қонуний вакили ҳамда шу Томоннинг ваколатли давлат органи розилигини олиш шарт.

1. Фарзандликка олиш ҳақидаги қарорларни чиқаришда фарзандликка олишда қонунчилиги қўлланиладиган Томоннинг муассасалари ваколатлидир.

2. 33-модданинг 2-бандида кўзда тутилган ҳолда эр-хотинлар ҳудудида охирги биргаликдаги доимий яшаш жойи ёки турар жойига эга ёки эга бўлган Томоннинг муассасалари ваколатлидир.

1. Шартномада бошқача кўзда тутилмаган бўлса Томонларнинг фуқаролари устидан васийлик ва ҳомийликка олиш ҳақидаги ишлар бўйича васийликка олинган шахс ёки ҳомийликка олинган шахс фуқароси ҳисобланган Томоннинг васийлик ва ҳомийликка олишга оид органи ваколатлидир. Бунда шу Томоннинг қонунчилиги қўлланилади.

2. Васийлик ёки ҳомийликка олувчи ва васийликка олинган ёки ҳомийликка олинган шахслар ўртасидаги ҳуқуқий муносабатлар органи васийлик ва ҳомийликка олишни белгилаган Томоннинг қонунчилиги билан белгиланади.

Агар васийлик ва ҳомийликка олиш бўйича яшаш жойи ёки турар жойи ёхуд мулки бошқа Томон ҳудудида жойлашган васийликдаги ёки ҳомийликка олинган шахс манфаатлари йўлида чоралар кўриш зарур бўлса шу Томоннинг васийлик ва ҳомийликка олишга оид органининг ўзи зарур чора-тадбирларни кўриши мумкин, лекин у 35-модданинг 1-бандига асосан ваколатли васийлик ва ҳомийликка олишга оид органга зудлик билан олдиндан хабар бериши лозим. Қабул қилинган чоралар бу орган бошқа қарор қабул қилгунга қадар ўз кучида қолади.

1. 35-модда 1-бандига асосан ваколатли васийлик ва ҳомийликка олишга оид орган агар васийликдаги ёки ҳомийликка олинган шахснинг яшаш жойи ёки турар жойи ёхуд мулки ўша давлат ҳудудида жойлашган бўлса васийлик ва ҳомийликни бошқа Томоннинг тегишли органларига бериши мумкин. Сўралаётган орган васийлик ёки ҳомийликни қабул қилишга розилик берса ва бу ҳақда сўраётган Томонни хабардор этсагина бериш ҳақиқий эмас.

2. Мазкур модданинг 1-бандига биноан васийлик ёки ҳомийликни қабул қилган орган уни ўз давлати қонунчилигига мувофиқ амалга оширади. У васийликка олинган ёки ҳомийликдаги шахснинг шахсий мақомига алоқадор масалалар бўйича қарор чиқариш ҳуқуқига эга эмас, лекин бу шахс фуқароси ҳисобланган Томоннинг қонунчилиги бўйича зарур бўлган никоҳдан ўтишга рухсат бериши мумкин.

1. Ҳаракатсиз мулкка эгалик ҳуқуқи ҳудудида ҳаракатсиз мулк жойлашган Томоннинг қонунчилигига мувофиқ белгиланади.

2. Давлат реестрига киритилиши зарур бўлган транспорт воситаларига эгалик ҳуқуқи ҳудудида транспорт воситасини рўйхатдан ўтказишни амалга оширган орган жойлашган Томоннинг қонунчилигига биноан белгиланади.

3. Мулкка эгалик ҳуқуқининг пайдо бўлиши ва бекор қилиниши ёки бошқача мулкка ашёвий ҳуқуқ бундай ҳуқуқнинг пайдо бўлиши ёки бекор қилинишига асос бўлиб хизмат қилувчи ҳаракатлар ёки бошқа ҳолатлар юз берган вақтда ҳудудида жойлашган Томоннинг қонунчилигига биноан белгиланади. Келишув мавзуси ҳисобланган мулкка эгалик ҳуқуқининг пайдо бўлиши ва бекор қилиниши ёки бошқа мулкка ашёвий ҳуқуқ Томонлар битимларида бошқача кўзда тутилган бўлмаса ҳудудида келишув имзоланган Томоннинг қонунчилиги билан белгиланади.

1. Келишув шакли у амалга оширилган жойнинг қонунчилиги билан белгиланади.

2. Ҳаракатсиз мулкка оид ва унга бўлган ҳуқуқлар бўйича келишувлар шакли ҳудудида бундай мулк жойлашган Томоннинг қонунчилигига биноан белгиланади.

1. Шартномалар ва бошқа ҳуқуқий меъёрдаги ҳаракатлардан келиб чиққанлардан ташқари, зарарни қоплаш ҳақидаги мажбуриятлар ҳудудида зарарни қоплаш ҳақидаги талабга асос бўлиб хизмат қилган ҳаракат ёки бошқа ҳолатлар юз берган Томоннинг қонунчилигига биноан белгиланади.

2. Агар зарар келтирувчи ва зарар кўрган бир Томоннинг фуқароси ҳисобланса, судга ариза берган Томон қонунчилиги қўлланилади.

3. Мазкур модданинг 1 ва 2-бандларида эслатилган ишлар бўйича ҳудудида зарарни қоплаш ҳақидаги талабга асос бўлиб хизмат қилган ҳаракат ёки бошқа ҳолатлар юз берган Томон суди ваколатлидир. Зарар кўрган, шунингдек ҳудудида жавобгар яшаш жойига эга бўлган Томон судига ҳам даъво аризаси бериши мумкин.

Бир Томон фуқаролари ҳуқуқларда унинг ҳудудида яшайдиган бошқа Томон фуқароларининг бошқа Томон ҳудудида жойлашган, у ерда амалга оширилиши зарур бўлган мулкка ёки ҳуқуққа васиятномани тузиш ёки бекор қилиш қобилияти муносабатидаги, шунингдек мулк ёки ҳуқуқни мерос бўйича сотиб олиш муносабатидаги ҳуқуқларига тенглаштирилади. Мулк ёки ҳуқуқлар уларга унинг ҳудудида яшайдиган Томоннинг ўз фуқаролари учун белгиланганидек шароитларда ўтказилади.

1. Ҳаракатдаги мулкни мерос қилиб олиш ҳуқуқи мерос қолдирувчи ҳудудида охирги доимий турар жойга эга бўлган Томоннинг қонунчилиги билан тартибга солинади.

2. Ҳаракатсиз мулкни мерос қилиб олиш ҳуқуқи мулк ҳудудида жойлашган Томоннинг қонунчилиги билан тартибга солинади.

Томонларнинг қонунчилигига биноан меросга қоладиган мулк эгасиз сифатида давлат мулкига ўтказилса (қонун бўйича давлат мерос қилиб оладиган) ҳаракатдаги мулк мерос қолдирувчи вафот этиш вақтида фуқароси бўлган давлатга, ҳаракатсиз мулк эса у ҳудудида жойлашган давлат мулкига ўтказилади.

Васият қилиш шакли мерос қолдирувчи васиятни тузиш вақтида фуқароси ҳисобланган Томоннинг қонунлари билан белгиланади. Шу билан бирга ҳудудида васият тузилган Томоннинг қонунчилигига риоя этилганлиги ҳам етарли. Бу қоида васият қилишни рад этиш муносабатида ҳам қўлланилади.

1. Мазкур модданинг 2-бандида кўзда тутилган вазиятларни истисно қилганда, ҳаракатдаги мулкни мерос қилиб олиш ҳақидаги ишлар бўйича кўриб чиқишни мерос қолдирувчи ҳудудида охирги доимий яшаш жойига эга бўлган Аҳдлашувчи Томоннинг муассасалари олиб борадилар.

2. Агар барча ҳаракатдаги мулклар мерос қолдирувчи охирги доимий яшаш жойига эга бўлмаган Томон ҳудудида жойлашган бўлса меросхўрнинг аризаси ёки олувчининг рад этишига биноан, бунга барча меросхўрлар рози бўлишса мерос қилиб олиш ҳақидаги ишлар бўйича кўриб чиқишни шу Томоннинг муассасалари олиб борадилар.

3. Ҳаракатсиз мулкни мерос қилиб олиш ҳақидаги ишлар бўйича кўриб чиқишни бу мулк ҳудудида жойлашган Томоннинг муассасалари олиб борадилар.

4. Мазкур модда қоидалари тегишлича мерос қилиб олиш ҳақидаги ишлар бўйича баҳсларга ҳам қўлланилади.

1. Бир Томоннинг органлари ўз қонунчилигига мувофиқ унинг ҳудудида бошқа Томон фуқароси қолдирган меросий мулкни муҳофаза қилиш учун зарур чора-тадбирларни кўрадилар.

2. Мулкни муҳофаза қилиш бўйича кўрилган чораларга масъул органлар бошқа Томон фуқароси вафот этгандан сўнг бу Томон консулини мерос қолдирувчининг вафоти тўғрисида ва меросга ўз ҳуқуқлари тўғрисида ариза берган шахслар тўғрисида, меросга ҳуқуққа эга бўлган шахсларга тааллуқли уларга маълум бўлган ҳолатлар ҳақида ва уларнинг турар жойлари ҳақида, васиятномаларнинг мавжудлиги ҳақида, мероснинг миқдори ва қиймати ҳақида, шунингдек уларни муҳофаза қилиш бўйича қандай чоралар кўрилганлиги ҳақида зудлик билан хабардор этади.

3. Дипломатик вакиллик ёки консуллик муассасасининг талабига биноан унга вафот этган кишининг мерос қолган ҳаракатдаги мулки ва ҳужжатлари берилади.

Бир Томоннинг дипломатик вакиллик ёки консуллик муассасаси бошқа Томон органлари олдида мерос қилиб олиш масалалари бўйича шу Томоннинг фуқаролари манфаатларини алоҳида ишончномаларсиз тақдим этиш ҳуқуқига эга, агар бу фуқаролар қатнашаолмаганлиги ёки узрли сабаблар билак ўз вақтида ўз ҳуқуқ ва манфаатларини ҳимоя қилиш ҳолатида эмас ва ваколатлиликни белгиламаган бўлсалар.

Агар бир Томон фуқароси у ерда доимий яшаш жойига эга бўлган бошқа Томон ҳудудида сафар вақтида вафот этса унда бўлган буюмлар ҳар қандай расмиятчиликларсиз вафот этган киши фуқароси бўлган Томоннинг дипломатик вакиллиги ёки консуллик муассасасига берилади.

1. Агар ҳаракатланувчи мерос қолган мулк ёки мерос қолган ҳаракатланувчи ёки ҳаракатсиз мулкни сотишдан тушган пул суммаси мерос қилиб олишни кўриб чиқиш тугаганидан сўнг яшаш жойи ёки турар жойи бошқа Томон ҳудудида жойлашган меросхўрларга берилиши зарур бўлса меросга қолган мулк ёки тушган пул суммаси ушбу Томон дипломатик вакиллиги ёки консуллик муассасасига берилади.

2. Мерос олиш ҳуқуқи ҳақидаги ишлар бўйича ваколатли бўлган муассаса меросга қолган мулкни дипломатик вакиллик ёки консуллик муассасасига бериш тўғрисида фармойиш беради.

3. Бу мулк меросхўрларга берилиши мумкин агар:

1) Мерос қолган мулк жойлашган Аҳдлашувчи Томоннинг қонунчилигида белгиланган муддатда мерос қолдирувчининг кредиторлари билдирган барча талаблар тўланган ёки таъминланган бўлса;

2) Мерос қилиб олиш билан боғлиқ барча йиғимлар тўланган ёки таъминланган бўлса;

3) Агар бу зарур бўлса ваколатли муассасалар меросга қолдирилган мулкни чиқаришга рухсатнома берган бўлса;

4. Пул суммаларини ўтказиш Томонлар ҳудудида ҳаракатда бўлган қонунчилик ва тегишли битимларга мувофиқ амалга оширилади.

Томонлар фуқаролик ва оилавий ишларни, шунингдек ҳукмларнинг жиноят орқали келтирилган зарарни қоплаш қисми бўйича адлия муассасаларининг қонуний кучга кирган қарорларини ўзаро эътироф этадилар ва бажарадилар.

Шунингдек Томонлар ҳудудида васийлик ва ҳомийликка олиш органлари, ФҲДЁ органлари ва ўз характерига биноан ижро этишни талаб этмайдиган бошқа муассасаларнинг фуқаролик ва оилавий ишлар бўйича қарорлари махсус кўриб чиқишларсиз тан олинади.

1. Ижро этишга рухсат бериш ҳақидаги илтимосномаларни кўриб чиқиш ҳудудида ижро этиш амалга. оширилиши зарур бўлган Томоннинг судлари ваколатига киради.

2. Ижро этишга рухсат бериш ҳақидаги илтимоснома иш бўйича биринчи инстанцияда қарор чиқарган судга берилади. Биринчи инстанцияда ишни кўриб чиққан судга берилган илтимоснома илтимоснома бўйича қарор чиқаришга ваколатли бўлган судга ўтказилади.

3. Илтимоснома реквизитлари ҳудудида ижро этиш амалга оширилиши зарур бўлган Томон қонунчилиги билан белгиланади.

4. Илтимосномага тасдиқланган рус тилига таржима илова қилинади.

Ижро этишга рухсат бериш ҳақидаги илтимосномага қуйидагилар илова қилиниши зарур:

1. Қарорнинг суд тасдиқлаган нусхаси, агар матннинг ўзида кўрсатилган бўлмаса қарорнинг қонуний кучга кирганлиги ҳақидаги расмий ҳужжат, шунингдек агар қарор Томон ҳудудида илгари ижро этилган бўлса унинг ижро этилганлиги ҳақидаги маълумотнома.

2. Процессда иштирок этмаган Томонга ёки унинг қонуний вакилига ўз вақтида ва белгиланган шаклда ҳеч бўлмаганда бир марта судга чақирилгани ҳақидаги хабарнома топширилганинг билдирувчи ҳужжат.

3. Мазкур модданинг 1 ва 2-бандларида кўрсатилганларнинг тасдиқланган таржималари.

Агар судда ижро этиш учун рухсатнома беришда шубҳа пайдо бўлса у қарорни ижро этиш ҳақида илтимоснома қўзғатган шахсдан тушунтиришлар сўраши, шунингдек илтимоснома моҳиятидан манфаатдор бўлган шахсни сўровдан ўтказиши ва зарур бўлган ҳолда қарор чиқарган суддан тушунтириб беришни талаб қилиши мумкин.

Қарорни ижро этиш тартиби ҳудудида ижро этиш амалга оширилиши зарур бўлган Томон қонунчилиги билан тартибга солинади.

Ижро этиш билан боғлиқ суд харажатларига нисбатан ҳудудида қарор ижро этилиши зарур бўлган Томоннинг қонунчилиги қўлланилади.

Куйидаги ҳолларда суд қарорини эътироф этишни ёки ижро этишга рухсат беришни рад этиш мумкин:

1. Илтимос қилган шахс ёки жавобгар иш бўйича процессда унга ёки унинг ваколат берганига судга чақириқ қоғози ўз вақтида ва белгиланганидек топширилмаган ҳолда иштирок этган бўлса.

2. Агар ушбу Томонлар ўртасидаги ушбу ҳуқуқий баҳс бўйича шу қарор эътироф этилиши ва ижро этилиши лозим бўлган Томон ҳудудида олдин ҳам қонуний кучга кирган қарор чиқарилган ёки ушбу Томон муассасаси томонидан ушбу иш бўйича кўриб чиқиш қўзғатилган бўлса.

3. Агар Мазкур Шартнома қоидаларига асосан, мазкур Шартномада кўзда тутилмаган вазиятларда эса ҳудудида қарор тан олиниши ва ижро этилиши зарур бўлган Томоннинг қонунчилигига асосан иш унинг муассасаларининг истисноли ваколатига тааллуқли бўлса.

4. Агар қарор чиқарилган Аҳдлашувчи Томоннинг қонунчилигига биноан бу қарор қонуний кучга кирмаган ва ижро этилиши шарт бўлмаса.

Ҳакамлик қарорини эътироф этишни рад қилиш мумкин, агар:

1. Қарор ҳудудида ижро этилиши лозим бўлган Аҳдлашувчи Томон қонуни бўйича бундай иш ҳакамлик муҳокамаси мавзуси бўлиши мумкин бўлмаса.

2. Ҳакамлик қарори Шартномадаги ҳакамликка оид келишувлар учун ҳакамлик битимлари шартлари билан монанд келмайдиган ёки уларда кўзда тутилмаган низолар бўйича чиқарилган бўлса.

3. Ҳакамлик суди таркиби Томонлар битимига ёки шартномадаги ҳакамликка оид шарҳларга мос келмаса ёки ҳакамлар суди ўрин олган давлат қонунига мос келмаса.

4. Томонлар лозим тарзда ҳакамлик муҳокамаси борасида ҳакам тайинлаш ҳақида хабардор қилинмаган бўлса.

Мазкур Шартноманинг суд қарорлари тўғрисидаги 50 — 56 моддалари қоидалари суд томонидан тасдиқланган дунёвий битимларга ҳам қўлланилади.

Қарорларни ижро этиш борасидаги Мазкур Шартнома қоидалари Томонларнинг ижро этиш натижасида эгалланган пул суммаларини ўтказиш ва нарсаларни олиб чиқишга дахлдор бўлган қонунчилигига таъсир этмайди.

1. Ҳар бир Аҳдлашувчи Томон бошқа Томоннинг илтимосномасига биноан ўз қонунчилигига мувофиқ бошқа Томон ҳудудида жиноят содир этганликда гумон қилинган ўз фуқароларига нисбатан жиноий таъқиб қўзғатади.

2. Жабрланувчи томонидан бир Томон қонунларига мувофиқ унинг ваколатли муассасаларига жиноий таъқиб бўйича берилган ариза зарур бўлган муддатда бошқа Томон ҳудудида ҳам ҳақиқийдир.

1. Жиноий таъқибни қўзғатиш ҳақидаги илтимоснома ёзма шаклда тайёрланиши ва қуйидагиларни ўз ичига олиши зарур:

1) сўраётган муассасанинг номи;

2) жиноий таъқибни қўзғатиш ҳақидаги илтимоснома жўнатилиши билан боғлиқ бўлган қилмишнинг баён-тасвири;

3) қилмиш содир этилган вақт ва жойнинг имкон қадар аниқ кўрсатилиши;

4) сўраётган Аҳдлашувчи Томоннинг қилмишни жиноят деб эътироф этишга асос бўлган қонуни матни;

5) гумон қилинаётган шахснинг фамилияси ва исми, унинг фуқаролиги, яшаш ёки турар жойи ҳақидаги маълумотлар ва унинг шахсияти тўғрисидаги маълумотлар, шунингдек имкон қадар бу шахснинг ташқи кўриниши тасвир баёни, унинг фотосурати ҳамда бармоқ излари;

6) жабрланувчининг аризаси бўйича қўзғатилган жиноий иш бўйича ва агар мавжуд бўлса моддий зарарни қоплаш ҳақидаги жабрланувчининг аризаси;

7) етказилган моддий зарар миқдори хусусида мавжуд бўлган маълумотлар.

Илтимосномага сўраётган Томон тасарруфида бўлган дастлабки тергов материаллари ва далиллар илова қилинади, жиноят қуроли ёки бундай жиноят натижасида жиноятчига тушган ашёларни беришда 74-модданинг 3-банди қоидаларини ҳисобга олиш зарур.

2. 60-модда 1-бандига асосан жиноий таъқиб қўзғатиш тўғрисидаги илтимоснома жўнатилган вақтда шахс бундай таъқибни қўзғатиш тўғрисидаги илтимосномани жўнатаётган Томон ҳудудида қамоқда сақланаётган бўлса, у бошқа томон ҳудудига етказиб берилади. Бошқа Томон ҳудудида қамоқда сақланаётган шахсни соқчилар қўриғи остида ўтказиш прокурор санкцияси билан суднинг соқчилар кўриги остида ўтказиш тўғрисидаги йўриғи бўйича амалга оширилади, бу мазкур Шартнома 72-моддаси бандини қўллаб амалга оширилади.

1. Томонлар мазкур Шартнома қоидалари билан мувофиқ ҳолда улар ҳудудида жойлашган шахсларни жиноий жавобгарликка тортиш учун ёки ҳукмни ижро қилиш учун илтимосномага кўра бир-бирларига жиноятчиларни ушлаб бериш мажбуриятини оладилар.

2. Жиноятчиларни бериш ҳар иккала Аҳдлашувчи Томон қонунчилигига мувофиқ уларни содир этганлик учун бир йилдан ортиқ озодликдан маҳрум этиш жазоси ёки бошқа янада оғир жазо кўзда тутилган жиноятлар ҳисобланган қилмишлари учун амалга оширилади. Ҳукмни ижро этиш учун жиноятчини бериш олти ойдан ортиқ озодликдан маҳрум этиш ёки бошқа янада оғир жазо қўлланиладиган жиноятларни содир этганлиги учун ҳукм қилинган ҳолда амалга оширилади.

Жиноятчиларни беришга ўрин бўлмайди, агар:

1. Берилиши сўралаётган шахс сўралаётган Томон фуқароси ёки бу давлатда бошпана ҳуқуқи берилган шахс ҳисобланса;

2. Жиноий таъқиб ҳар икки Томон қонунчилигига биноан жабрланувчининг хусусий шикояти бўйичагина қўзғатилса;

3. Жиноий таъқиб қилиш тўғрисидаги илтимоснома олинган вақтда белгиланган муддат ўтиб кетганлиги сабабли ёки бошқа қонуний асосга биноан сўралаётган Томон қонунчилигига мувофиқ уни қўзғатиш ёки ҳукмни ижро этиш мумкин бўлмаса;

4. Берилиши сўралаётган шахсга муносабатда сўралаётган Томон ҳудудида худди шу жиноят учун ҳукм қилинган ёки иш бўйича кўриб чиқишни бекор қилиш тўғрисида қонуний кучга кирган қарор чиқарилган бўлса;

Жиноятчини ушлаб бериш ҳақидаги илтимоснома билан боғлиқ бўлган жиноят сўралаётган Томон ҳудудида содир этилган бўлса жиноятчини беришни рад этиш мумкин.

Жиноятчини беришни рад этишда сўралаётган Томон сўраётган Томонни рад этишнинг асослари ҳақида хабардор қилади.

Агар берилиши ҳақида илтимоснома жўнатилган шахс сўралаётган Томон ҳудудида жиноий жавобгарликка тортилган ёки бошқа жиноят учун жазони ўтаётган бўлса уни бериш жиноий таъқиб, жазони ўтаб бўлиши ёки ҳар қандай қонуний асосда озод этилгунигача кечиктирилиши мумкин.

Агар 64-моддада кўзда тутилганидек жиноятчини беришни кечиктириш оқибатида жиноий таъқиб қилиш муддати ўтиб кетиши ёки жиноятни тергаб-текширишда жиддий қийинчиликлар келиб чиқиши мумкин бўлса асосланган илтимосномага биноан у берилиши билан боғлиқ процессуал ҳаракатлар тугаши билан ва чиқариб берилган кундан бошлаб уч ойдан кечикмай зудлик билан қайтарилиши шарти билан вақтинчага чиқариб берилиши мумкин.

Бир шахсни чиқариб бериш тўғрисидаги илтимоснома бир неча давлатлардан олинса улардан қай бири ишончга лойиқ эканлиги масаласини сўралаётган Томон ҳал қилади.

1. Сўралаётган Томоннинг розилигисиз берилган шахс бериш учун асос бўлганидан бошқа жиноят учун жиноий жавобгарликка ёки жазога тортилиши мумкин бўлмайди.

2. У шунингдек сўралаётган Томоннинг розилигисиз учинчи давлатга ҳам чиқариб берилиши мумкин бўлмайди.

3. Агар берилган шахс жиноий таъқиб тугагач, жазони ўтаб бўлган ёки ҳар қандай қонуний асосга кўра озод этилганидан сўнг 15 кун мобайнида сўраётган Томоннинг ҳудудини тарк этмаса ёки уни тарк этгач ўз хоҳиши билан шу ерга қайтиб келган бўлса сўралаётган Томоннинг розилиги талаб этилмайди.

Берилган шахснинг унга боғлиқ бўлмаган ҳолатлар билан сўраётган Томон ҳудудини тарк этолмаган вақти бу муддат ҳисобига кирмайди.

1. Жиноятчини бериш тўғрисидаги илтимоснома ёзма шаклда тайёрланиши ва қуйидагиларни ўз ичига олиши лозим:

а) сўраётган муассасанинг номи;

б) сўраётган Томоннинг бу қилмишни жиноят сифатида эътироф этишга асос бўлувчи қонун матни;

в) берилиши ҳақидаги илтимоснома жўнатилган шахснинг фамилияси ва исми, унинг фуқаролиги, яшаш жойи ёки турар жойи ҳақидаги маълумотлар, унинг шахсияти тўғрисидаги бошқа маълумотлар, шунингдек имкон қадар бу шахснинг ташқи кўриниши баён-тасвири, унинг фотосурати ва бармоқ излари;

г) келтирилган моддий зарар миқдори ҳақидаги кўрсатма.

2. Жиноий таъқибни амалга ошириш учун жиноятчини бериш тўғрисидаги илтимосномага ишнинг ҳақиқий ҳолатлари баён этилган қамоққа олиш ҳақидаги қарорнинг тасдиқланган нусхаси илова қилиниши лозим.

Ҳукмни ижро этишни амалга ошириш учун жиноятчини бериш тўғрисидаги илтимосномага унинг қонуний кучга кирганлиги ҳақидаги маълумотнома қўшилган ҳолда ҳукмнинг тасдиқланган нусхаси ва шахс асосланилиб ҳукм қилинган жиноят қонуни матни илова қилиниши лозим. Агар ҳукм қилинган жазонинг қисмини ўтаган бўлса бу ҳақидаги маълумотлар маълум қилинади.

Мазкур Шартнома қоидаларига мувофиқ беришга йўл қўйилмайдиган ҳолларни истисно қилганда жиноятчини бериш тўғрисидаги илтимосномани олган сўралаётган Томон ушлаб берилиши сўралган шахсни қамоққа олиш юзасидан зудлик билан чоралар кўради.

1. Агар бериш тўғрисидаги илтимоснома 68-моддада кўзда тутилган зарур маълумотномаларни ўз ичига олмаган бўлса сўралаётган Аҳдлашувчи Томон маълумотларни қўшимча равишда талаб қилиши мумкин. Бошқа Томон бу сўровга бир ойдан ошмаган муддатда жавоб бериши лозим. Узрли сабаблар бўлса мазкур муддат 15 кунга узайтирилиши мумкин.

2. Сўраётган Аҳдлашувчи Томон белгиланган муддатда қўшимча маълумотларни тақдим этмаса сўралаётган Томон 69-моддага асосан қамоққа олинган шахсни озод қилиши мумкин.

1. Кечиктириб бўлмайдиган ҳолда сўралаётган Томон шахсни сўровчи Томоннинг сўровига биноан 68-моддада кўзда тутилган жиноятчини бериш ҳақидаги илтимоснома олингунга қадар ҳам ушлаб туриши мумкин. Илтимосномада ушбу шахсга нисбатан ушлаш ҳақидаги қарор ёки қонуний кучга кирган ҳукмга таянилиши ва жиноятчини бериш тўғрисидаги илтимоснома зудлик билан жўнатилиши ҳақидаги кўрсатма бўлиши лозим. Илтимоснома ёзма равишда почта, телеграф ёки бошқа ҳар қандай усул билан берилиши мумкин.

2. Шахс бошқа Томон ҳудудида уни беришга сабаб бўладиган жиноятни содир этган деб ҳисоблашга етарли асослар бўлса мазкур модданинг 1-бандида кўзда тутилган илтимосномасиз ҳам ушланиши мумкин.

3. 1 ва 2-бандларга асосан ушлаб турилганлиги ҳақида ёки мазкур модда 1-бандида кўрсатилган илтимоснома қондирилмаганлиги сабаблари тўғрисида бошқа Томон зудлик билан хабардор этилиши шарт.

4. Мазкур Модданинг 1 ва 2-бандларига асосан ушлаб турилган шахс ҳудудида ушланган Томоннинг қонунчилигида белгиланган муддат тугагач озод этилиши лозим.

1. Сўралаётган Томон сўраётган Томонни жиноятчини бериш борасидаги қарори ҳақида уни беришнинг жойи ва вақтини маълум қилган ҳолда хабардор этади.

2. Агар сўраётган Томон беришга дахлдор бўлган шахсни уни бериш белгиланган санадан сўнг 15 кун давомида қабул қилмаса бу шахс қамоқдан озод этилиши лозим. Сўраётган Томоннинг илтимоси бўйича бу муддат 15 кундан ортиқ бўлмаган вақтга узайтирилиши мумкин.

Агар берилган шахс жиноий таъқибдан ёки жазони ўташдан бўйин товласа ва сўралаётган Томон ҳудудига қайтиб ўтса у сўраётган Томон илтимоси билан яна берилиши мумкин. Бу ҳолда илтимосга 68-моддада кўрсатилган ҳужжатларни илова қилиш талаб этилмайди.

1. Жиноятчини бериш ҳақида сўралган Томон 62-моддага асосан беришга сабаб бўлувчи жиноят қуроли ҳисобланган ашёларни, шунингдек жиноят излари мавжуд бўлган ёки жиноий йўл билан топилган ашёларни сўраган Томонга беради.

Унинг ўлими оқибатида ёки бошқа сабаблар билан шахсни бериш мумкин бўлмаган ҳолда ҳам бу ашёлар илтимосга биноан беради.

2. Сўралаётган Томон агар улар унга жиноий иш бўйича кўриб чиқиш учун зарур бўлса мазкур модданинг 1-бандида кўзда тутилган ашёларни беришни вақтинча тўхтатиб туриши мумкин.

3. Сўраётган Томонга берилган ашёларга учинчи шахслар ҳуқуқи ўз кучида қолади. Иш бўйича кўриб чиқиш якунлангандан сўнг бу ашёлар уни берган Томонга қайтарилиши лозим.

1. Томонларнинг ҳар бири бошқа Томоннинг талабига биноан бошқа Томонга учинчи давлат томонидан берилган шахсларни ўз ҳудудидан олиб ўтишга рухсат беради. Томонлар мазкур Шартнома қоидалари бўйича беришга йўл қўйилмайдиган шахсларни олиб ўтишга рухсат бериш мажбуриятини олмайди.

2. Олиб ўтишга рухсат бериш ҳақидаги илтимоснома жиноятчини бериш тўғрисидаги илтимоснома каби тартибда расмийлаштирилади ва жўнатилади.

3. Томонларнинг ваколатли муассасалари ҳар бир алоҳида ҳолатда транзитнинг усули, йўналиши ва бошқа шартлари бўйича келишиб оладилар.

4. Транзит давлати транзит олиб ўтиш даврида қўриқчилик остида олиб ўтилаётган шахсни сақлашнинг ҳуқуқий имкониятини таъминлайди ва олиб ўтилаётган шахсга ҳамроҳлик қилаётган бошқа Аҳдлашувчи Томон вакилларига зарур ёрдамни беради.

5. Ҳаво кемасининг режалаштирилмаган қўниши чоғида парвоз ҳудуди устида амалга оширилаётган Аҳдлашувчи Томон бошқа Аҳдлашувчи Томон вакиллари сўровига биноан мазкур модда 1-бандида кўзда тутилган транзитда олиб ўтиш ҳақидаги илтимосномани олгунча қадар 72 соат мобайнида бу шахсни қамоқда сақлаб туриши мумкин. Бундай илтимоснома матни техник узатиш воситалари, шунингдек телеграф, телекс, электрон почта ёрдамида узатилиши мумкин.

6. Транзит ташиш билан боғлиқ харажатларни сўраётган Томон тўлайди.

Бир Томоннинг вакиллари бошқа Томоннинг розилиги билан бошқа Томоннинг жиноий ишлар бўйича ҳуқуқий ёрдам кўрсатиш ҳақидаги илтимосномаси бажарилишида иштирок этишлари мумкин.

Томонлар бир-бирларининг илтимосларига биноан агар бу шахслар сўраётган Томон ҳудудида жиноий жавобгарликка тортиладиган бўлса ўз судлари томонидан ҳукм қилинганларнинг судланганлиги тўғрисидаги маълумотларни тақдим этади.

Томонлар бир-бирига унга нисбатан жиноий таъқиб қўзғатиш тўғрисидаги илтимоснома жўнатилган, шунингдек берилган шахсларни жиноий таъқиб этиш натижалари ҳақидаги маълумотларни беради. Сўровга биноан қонуний кучга киритилган ҳукмнинг ёки бошқа охирги қарорнинг нусхаси жўнатилади.

Томонлар ҳар йили бир-бирларига бошқа Томон фуқароларига нисбатан бир Томон судлари томонидан чиқарилган қонуний кучга кирган ҳукмлар ҳақидаги маълумотларни беради.

Мазкур Шартнома ратификация қилиниши шарт, ратификация ёрлиқлари алмашувидан сўнг 30 кун ўтгач кучга киради.

Томонлар мазкур Шартномани имзоланган вақтдан бошлаб вақтинча қўллаш мажбуриятини олади.

1. Мазкур Шартнома кучга кирган кундан бошлаб беш йил мобайнида амалда бўлади.

2. Шартнома Томонлардан бири мазкур Шартноманинг амал қилиш муддати тугашидан камида олти ой илгари уни бу ҳақида бошқа Томонни ноталар билан хабардор этиб бекор қилмаса навбатдаги беш йиллик даврларда ўз кучида қолади.

1996 йил 28 майда Тбилиси шаҳрида икки нусхада, ҳар бири ўзбек, грузин ва рус тилларида тузилди. Барча матнлар бир хил кучга эгадир.