Ҳужжатга таклиф юбориш
Аудиони тинглаш
Ҳужжат элементидан ҳавола олишOʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi huzuridagi Sanoat, radiatsiya va yadro xavfsizligi qoʻmitasining
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишQarori
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишRadiatsiyaviy manbalar xavfsizligini taʼminlash qoidalarini tasdiqlash toʻgʻrisida
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш[Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligi tomonidan 2025-yil 28-oktabrda roʻyxatdan oʻtkazildi, roʻyxat raqami 3695]
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишOʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2024-yil 24-dekabrdagi PF-224-son “Sanoat, radiatsiya va yadro xavfsizligi sohasida davlat nazoratini takomillashtirish boʻyicha qoʻshimcha chora-tadbirlar toʻgʻrisida”gi Farmoniga muvofiq Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi huzuridagi Sanoat, radiatsiya va yadro xavfsizligi qoʻmitasi qaror qiladi:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш1. Radiatsiyaviy manbalar xavfsizligini taʼminlash qoidalari ilovaga muvofiq tasdiqlansin.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2. Mazkur qaror Oʻzbekiston Respublikasi Sogʻliqni saqlash vazirligi, Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi huzuridagi Atom energiyasi agentligi hamda Oʻzbekiston Respublikasi Fanlar akademiyasi bilan kelishilgan.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш3. Ushbu qaror rasmiy eʼlon qilingan kundan eʼtiboran kuchga kiradi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишRais A. RAFIQOV
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишToshkent sh.,
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2025-yil 13-oktabr,
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш24-son
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишKelishildi:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишAtom energiyasi agentligi direktori A. AXMEDXADJAYEV
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2025-yil 18-sentabr
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишSogʻliqni saqlash vaziri A. XUDAYAROV
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2025-yil 10-sentabr
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишFanlar akademiyasi prezidenti Sh. AYUPOV
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2025-yil 9-sentabr
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишOʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi huzuridagi Sanoat, radiatsiya va yadro xavfsizligi qoʻmitasining 2025-yil 13-oktabrdagi 24-son qaroriga
ILOVA
ILOVA
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишRadiatsiyaviy manbalar xavfsizligini taʼminlash
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишQOIDALARI
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишUshbu Qoidalar Oʻzbekiston Respublikasi hududida yadroviy qurilmalar jumlasiga kirmaydigan, yangi quriladigan va rekonstruksiya qilinadigan radiatsiyaviy manbalar (bundan buyon matnda radiatsiyaviy manbalar deb yuritiladi) xavfsizligini taʼminlash tartibini belgilaydi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш1-bob. Umumiy qoidalar
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш1. Ushbu Qoidalarda quyidagi tushunchalar qoʻllaniladi:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишradiatsiyaviy manbalar— tarkibida radioaktiv moddalar mavjud boʻlgan yoki ionlashtiruvchi nurlanish chiqaradigan, yadroviy qurilmalar jumlasiga kirmaydigan majmualar, qurilmalar, apparatlar, uskunalar va buyumlar;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишradioaktiv moddalar— ionlashtiruvchi nurlanishni tarqatadigan, yadroviy materiallar jumlasiga kirmaydigan moddalar;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишochiq radionuklid manbai— qoʻllanilishi davrida oʻzidan chiqayotgan radionuklidlarni atrof-muhitga tarqatuvchi ionlashtiruvchi nurlanish manbai;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишyopiq radionuklid manbai — qoʻllanilishi va eskirishi davrida, oʻzidan chiqayotgan radionuklidlarning atrof-muhitga tarqalishini istisno qiluvchi qurilma, ionlashtiruvchi nurlanish manbai;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишekspluatatsiya qiluvchi tashkilot — Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi tomonidan tashkil etilgan hamda yadroviy qurilma va (yoki) saqlash punkti uchun masʼul etib tayinlangan hamda oʻz kuchlari bilan yoki boshqa yuridik shaxslarni jalb etgan holda yadroviy qurilmani va (yoki) saqlash punktini ekspluatatsiya qilishga qodir boʻlgan yuridik shaxs.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2. Ekspluatatsiya qiluvchi tashkilot tomonidan radiatsiyaviy manbalar xavfsizligini taʼminlash boʻyicha quyidagi talablar bajarilishi shart:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишxodimlar uchun yillik nurlanish dozasining eng yuqori yoʻl qoʻyiladigan miqdori SanQvaM 0193-06-son “Radiatsiya xavfsizligi normalari (RXN 2006) va Radiatsiya xavfsizligini taʼminlashning asosiy sanitar qoidalari (RXTASQ 2006)”ga muvofiq 20 millizivertdan, aholi uchun esa 1 millizivertdan oshmasligi taʼminlanishi;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишradiatsiyaviy manbalar loyiha hujjatlari va texnologik hujjatlarga muvofiq tarzda ishlatilishi va ularning texnik soz holatda saqlanishi taʼminlanishi;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишfavqulodda vaziyatlar va avariya holatlarida aholining xavfsizligini taʼminlash choralarining koʻrilishi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш3. Avariya holatlarida radioaktiv moddalar va ionlashtiruvchi nurlanishning tarqalishini cheklash quyidagi vositalar yordamida taʼminlanishi shart:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишradiatsiyaviy manbalarni jisman himoya qilish toʻsiqlari;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишavtomatik xavfsizlik tizimlari;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишavariyaga qarshi choralar rejasi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2-bob. Radiatsiyaviy manbalar xavfsizligini taʼminlash
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш4. Radiatsiyaviy manbalar ularning xavfsizligi ionlashtiruvchi nurlanish va radionuklidlarning tarqalishini oldini olish uchun fizik toʻsiqlar hamda xodimlar, aholi va atrof-muhitni muhofaza qilish boʻyicha tashkiliy va texnik chora-tadbirlardan tashkil topgan koʻp bosqichli himoya dasturi (bundan buyon matnda koʻp bosqichli himoya dasturi deb yuritiladi) bilan taʼminlanishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш5. Radiatsiyaviy manbalarni joylashtirish va foydalanishdan chetlanishlarning oldini olishga qoʻyiladigan talablar quyidagilarni oʻz ichiga olishi shart:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш1 va 2-toifalarga kiruvchi radiatsiyaviy manbalar uchun mos joy tanlanishi;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишradiatsiyaviy manbalar loyihasida xavfsizlik shartlari hisobga olinishi;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишradiatsiyaviy manbalarning avtomatik xavfsizlik tizimlari oʻz-oʻzini himoya qilish xususiyatlari bilan taʼminlanishi;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишradiatsiyaviy manbalar uskunalarining texnik diagnostikasi texnologik hujjatlarda koʻrsatilgan muddatlarda oʻtkazilishi va aniqlangan nuqsonlar bartaraf etilishi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш6. Radiatsiyaviy manbalardan foydalanishda loyiha hujjatlarida koʻrsatilgan talablardan chetlanishlarni bartaraf etish quyidagilarni oʻz ichiga olishi kerak:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишloyiha hujjatlarida koʻrsatilgan talablardan chetlanishlar aniqlanishi va ularning sabablari bartaraf etilishi;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишloyiha hujjatlarida koʻrsatilgan talablardan chetlanishlar texnik tizimlar orqali nazorat qilinishi va avtomatik xavfsizlik tizimlari ishga tushirilishi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш7. Radiatsiyaviy manbalarning loyihasida koʻzda tutilmagan avariyalarni oldini olish talablari quyidagilarni oʻz ichiga olishi kerak:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишradiatsiyaviy manbalarning loyiha hujjatlarida koʻrsatilmagan avariyalarni oldi olinishi va radiatsiyaviy manbalar joylashgan xona yaxlitligi saqlanishi;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишradiatsiyaviy manbalardan chiquvchi radioaktiv moddalar chiqishi 24 soat ichida avtomatik xavfsizlik tizimlari orqali bartaraf etilishi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш8. Koʻp bosqichli himoya dasturining bajarishi shart boʻlgan tashkiliy chora-tadbirlar va texnik yechimlar radiatsiyaviy manbalarning xavf darajasi asosida loyihada belgilanishi shart.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш9. Radiatsiyaviy manbalarda yuzaga kelishi mumkin boʻlgan radiatsiyaviy avariya oqibatlarini yumshatish boʻyicha tashkiliy va texnik tadbirlar SanQvaM 0193-06-son “Radiatsiya xavfsizligi normalari (RXN 2006) va Radiatsiya xavfsizligini taʼminlashning asosiy sanitar qoidalari (RXTASQ 2006)”ga muvofiq amalga oshirilishi shart.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш10. Radiatsiyaviy manbalar loyihasida avtomatik xavfsizlik tizimlarining ishonchliligi, hosil boʻlishi mumkin boʻlgan avariyalar va ularning oqibatlari loyiha hujjatlariga asosan tahlil qilinishi, aniqlangan nosozliklar bartaraf etilishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш11. Radiatsiyaviy manbalarda yuzaga kelgan avariyalarning radiatsiyaviy oqibatlarining tahlil natijalari xodimlar va aholini himoya qilish choralar rejasini (evakuatsiya, hudud cheklovi) ishlab chiqish uchun asos boʻlib xizmat qilishi shart.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш12. Radiatsiyaviy manbalarni ishga tushirish, foydalanishdan chiqarish va ulardan foydalanish SanQvaM 0193-06-son “Radiatsiya xavfsizligi normalari (RXN 2006) va Radiatsiya xavfsizligini taʼminlashning asosiy sanitar qoidalari (RXTASQ 2006)”ga muvofiq boʻlishi shart.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш3-bob. Radiatsiyaviy manbalar, ularning tizimlari va elementlarining tasnifi
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш13. Radiatsiyaviy manbalar ularda xavfsizlikni taʼminlash uchun zarur boʻlgan barcha tashkiliy va texnik chora-tadbirlar bajarilishini taʼminlash maqsadida quyidagi belgilar asosida tasniflanadi:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишradiatsiyaviy manbalarning vazifasi;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишradiatsiyaviy manbalarining radiatsiyaviy xavfi;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишradiatsiyaviy manbalarning statsionar (koʻchmas), koʻchma va koʻtarma ekanligi;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишradiatsiyaviy manbalar tarkibiga kiritilgan radionuklid manbai turi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш14. Radiatsiyaviy manbalar oʻz vazifasiga koʻra komplekslar, qurilmalar, uskunalar va buyumlardan iborat boʻladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш15. Radiatsiyaviy manbalar xavf darajasiga qarab quyidagi toʻrt toifaga ajratiladi:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш1 toifa — avariya holatida aholiga radiatsiyaviy taʼsir koʻrsatishi mumkin boʻlgan radiatsiyaviy manbalar;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2 toifa — avariya holatida radiatsiyaviy taʼsir radiatsiyaviy manbalarning sanitar-himoya zonasi hududi bilan cheklanadigan radiatsiyaviy manbalar;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш3 toifa — avariya holatida radiatsiyaviy taʼsir radiatsiyaviy manbalar joylashtirilgan maydon yoki bino hududi bilan cheklanadigan radiatsiyaviy manbalar;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш4 toifa — avariya holatida radiatsiyaviy taʼsir radiatsiyaviy manbalar joylashgan xona bilan cheklanadigan radiatsiyaviy manbalar.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш16. Radiatsiyaviy manbalarning radiatsiyaviy xavf toifasi ekspluatatsiya qiluvchi tashkilot tomonidan radiatsiyaviy manbalar loyihasida belgilanishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш17. Radiatsiyaviy manbalarni tashish boʻyicha quyidagicha tasniflanadi:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишstatsionar radiatsiyaviy manbalar — foydalanish muddati davomida doimiy joyda ishlashga moʻljallangan va maxsus jihozlangan inshootlar yoki xonalarni talab qiladigan;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишkoʻchma radiatsiyaviy manbalar — transport vositalariga oʻrnatiladigan hamda harakatlanish yoki tashish uchun moslashtiriladigan;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишkoʻtarma radiatsiyaviy manbalar — koʻtarish va turli joylarda ishlatish imkonini beradigan, xonalarni qayta jihozlashsiz yoki dala sharoitida foydalaniladigan.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш18. Radiatsiyaviy manbalar tarkibiga kiritilgan radionuklid manbai turiga qarab quyidagicha tasniflanishi kerak:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишyopiq radionuklid manbai ishlatiladigan radiatsiyaviy manbalar;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишochiq radionuklid manbai ishlatiladigan radiatsiyaviy manbalar.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш19. Radiatsiyaviy manbalar tarkibiga kiruvchi tizimlar va elementlar quyidagicha tasniflanishi kerak:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишxavfsizlik uchun muhim boʻlgan tizimlar va elementlar;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишxavfsizlikka taʼsir koʻrsatmaydigan tizimlar va elementlar.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш20. Xavfsizlik uchun muhim boʻlgan tizimlar va elementlar quyidagilarni oʻz ichiga olishi kerak:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишradionuklid manbaini koʻchirish va mahkamlash tizimi;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишradiatsiyaviy manbalarni boshqarish tizimi (boshqaruv pulti);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишradiatsiyaviy xavf haqida signalizatsiya va ogohlantirish tizimi;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишhimoya tizimi;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишradiatsiyaviy manbalarni jisman himoya qilish toʻsiqlari;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишelektr taʼminoti tizimi;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишshamollatish tizimi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш21. Avtomatik xavfsizlik tizimlari (elementlari) bajaradigan vazifalariga qarab quyidagicha tasniflanishi kerak:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишhimoya tizimlari — avariyalar paytida radiatsiyaviy manbalar elementlarining shikastlanishini oldini olishi va xavfsizligini saqlash uchun moʻljallangan;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишlokalizatsiya tizimlari — avariya holatida radioaktiv moddalar va ionlashtiruvchi nurlanishning tarqalishini cheklashi hamda ularning atrof-muhitga chiqishini oldini olish uchun moʻljallangan;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишtaʼminlovchi tizimlar — boshqa avtomatik xavfsizlik tizimlarni energiya va zarur ish sharoitlari bilan taʼminlash uchun moʻljallangan.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш22. Radiatsiyaviy manbalar elementlari xavfsizlikka taʼsiri boʻyicha quyidagilarga ajratiladi:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш1-sinf elementlari — ularning shikastlanishi yoki germetikligi buzilishi avariyaga olib keladigan hamda xodimlarning doza chegaralaridan yuqori nurlanishiga yoki radioaktiv moddalar chiqishiga sabab boʻlishi mumkin boʻlgan;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2-sinf elementlari — ularning nosozliklari avariyaga olib keladigan hamda xodimlarning doza chegaralaridan yuqori nurlanishiga yoki radioaktiv moddalar chiqishiga sabab boʻlishi mumkin boʻlgan;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш3-sinf elementlari — ularning nosozliklari normal foydalanishdan chetga chiqishlarga olib keladigan, biroq avariyaga yoki radioaktiv moddalar chiqishiga sabab boʻlmaydigan.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш4-bob. Radiatsiyaviy manbalarni loyihalash, joylashtirish, ishlab chiqarish va qurishda xavfsizlikni taʼminlash
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш23. Radiatsiyaviy manbalarni loyihalash, joylashtirish, ishlab chiqarish va qurish hamda ular tarkibiga kiruvchi tizimlar va elementlarning xavfsizligini taʼminlash ushbu Qoidalarga muvofiq amalga oshirilishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш24. Radiatsiyaviy manbalar xavfsizligi uchun oʻz-oʻzini himoya qiluvchi, tashqi energiya yoki inson aralashuvisiz ishlaydigan tizimlar va elementlar bilan loyihalanishi shart.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш25. Yopiq radionuklidli radiatsiyaviy manbalar loyihalashda quyidagilar taʼminlanishi shart:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишularning parametrlari va xususiyatlari texnologik hujjatlarda belgilangan meʼyorlar doirasida saqlanishi;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишbutun belgilangan foydalanish muddati davomida texnogen va tabiiy tashqi taʼsirlarni hisobga olgan holda saqlanishi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш26. Yopiq radionuklidli radiatsiyaviy manbalar konstruksiyasi loyihada koʻzda tutilgan yongʻin, portlash va zarba taʼsirlari sharoitida radiatsiyaviy manbaning xavfsizligini taʼminlashi shart.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш27. Statsionar radiatsiyaviy manbalarni jisman himoya toʻsiqlari loyihalanayotganda ish kamerasiga xavfsiz kirish imkoniyati koʻzda tutilishi shart.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишIsh kamerasi himoya eshigining konstruksiyasi uning ichkaridan ochilish imkoniyatini taʼminlashi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш28. Radiatsiyaviy manbalarni jisman himoya qilish toʻsiqlari hududida effektli doza chegaralari SanQvaM 0193-06-son “Radiatsiya xavfsizligi normalari (RXN 2006) va Radiatsiya xavfsizligini taʼminlashning asosiy sanitar qoidalari (RXTASQ 2006)”ga muvofiq boʻlishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш29. Radiatsiyaviy manbalarning himoyasida transport, texnologik va boshqa tizimlar uchun moʻljallangan kanallar hamda teshiklarning konstruksiyasi quyidagilarni taʼminlashi shart:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишxodimlar boʻlishi mumkin boʻlgan xonalarda, ionlashtiruvchi nurlanish chiqishi ehtimoli boʻlgan joylarda nurlanish dozasining nazorat qilinishini;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишnurlanish dozasi SanQvaM 0193-06-son “Radiatsiya xavfsizligi normalari (RXN 2006) va Radiatsiya xavfsizligini taʼminlashning asosiy sanitar qoidalari (RXTASQ 2006)”ga muvofiq boʻlishini.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш30. Statsionar radiatsiyaviy manbalar joylashgan ish kameralari shamollatish tizimi bilan jihozlanishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш31. Statsionar radiatsiyaviy manbalar loyihasida quyidagi holatlarning yuz berishini oldini oluvchi himoya tizimi joriy etilishi shart:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишyopiq radionuklid manbai (nurlantirgich) ish holatida boʻlganida, elektr taʼminoti uzilishi natijasida ish kamerasining himoya eshigi ochilishi;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишshamollatish tizimi ishlamayotgan, himoya eshigi ochiq boʻlgan yoki radiatsiyaviy nazorat tizimi ishlamayotgan holatda nurlantirgichning ish holatiga oʻtkazilishi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш32. Statsionar radiatsiyaviy manbalar saqlash holatiga oʻtkazish tizimlari quyidagi holatlarda ishga tushishi lozim:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишhimoya tizimi nosozliklari;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишelektr taʼminoti uzilishi;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишradiatsiyaviy manbalar yongʻini;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишavariya rivojlanishi ehtimoli;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишloyihada hisobga olingan boshqa dastlabki hodisalar.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш33. Statsionar radiatsiyaviy manbalar loyihasida boshqaruv pultiga quyidagi maʼlumotlar uzatilishi kerak:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишradiatsiyaviy manbalarning ishlash holati;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишnurlantirgichning holati;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишshamollatish tizimining ishlashi;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишish kamerasi va unga tutash xonalardagi nurlanish dozasi quvvati va uning oʻzgarishi;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишyongʻin yuzaga kelishi;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишhimoya tizimining nosozligi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш34. Radiatsiyaviy manbalar boshqaruv pulti faqat maxsus kalit bilan yoqilishi va oʻchirilganda nurlantirgich avtomatik xavfsiz holatga oʻtishi shart.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш35. Radiatsiyaviy manbalar boshqaruv pulti joylashgan xona ekspluatatsiya qiluvchi tashkilotning avariya xizmatlari bilan doimiy aloqa vositalari bilan jihozlanishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш36. Statsionar radiatsiyaviy manbalar ish kamerasining kirish qismida va boshqaruv pultida nurlantirgich holatini bildiruvchi ogohlantiruv chiroqlari oʻrnatilishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш37. Radiatsiyaviy manbalar blokidan chiqayotgan nurlanishni nazorat qiluvchi koʻrsatkich tizimi radiatsiyaviy manbalar ish yoki saqlash holatini oʻzgartiruvchi boshqaruv tizimidan mustaqil boʻlishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш38. Koʻtarma radiatsiyaviy manbalar mexanik yoki elektr signalizatsiya tizimlari bilan, koʻchma radiatsiyaviy manbalar esa mexanik, elektr yoki radiometrik signalizatsiya tizimlari bilan jihozlanishi shart.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш5-bob. Radiatsiyaviy manbalarni ishga tushirish va foydalanishda xavfsizlikni taʼminlash
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш39. Radiatsiyaviy manbalarni ishga tushirishdan oldin radiatsiyaviy nazorat tizimi ishga tushirilishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш40. Ekspluatatsiya qiluvchi tashkilot tomonidan radiatsiyaviy manbalarni ishga tushirishdan oldin sozlash ishlari, tizimlar va elementlarning kompleks sinovi boʻyicha quyidagilar ishlab chiqilishi kerak:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишradiatsiyaviy xavfli ishlarning roʻyxati;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишavariyalarni oldini olish choralari roʻyxati.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш41. Radiatsiyaviy manbalar tizimlari va elementlari foydalanilishidan oldin loyiha hujjatlariga muvofiqligi ekspluatatsiya qiluvchi tashkilot tomonidan oʻrganilishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш42. Ekspluatatsiya qiluvchi tashkilot radiatsiyaviy manbalar bilan ishlovchi va xizmat koʻrsatuvchi xodimlar uchun nurlanish dozalari hisobini yuritishni taʼminlashi shart.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш43. Radiatsiyaviy manbalardan foydalanish boʻyicha koʻrsatmalarda quyidagilar belgilanishi shart:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишradiatsiyaviy manbalarni jisman himoya qilish toʻsiqlari yaxlitligi va samaradorligini nazorat qilish choralarini koʻrish;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишnazorat choralarining aniq davriyligi;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишradiatsiyaviy manbalar xavfsiz foydalanish chegaralarining buzilishiga olib keluvchi chetlanishlarni oldini olishga qaratilgan choralarni koʻrish.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш44. Radiatsiyaviy xavf darajasi boʻyicha 1 va 2-toifaga kiruvchi radiatsiyaviy manbalar uchun sanitariya-himoya zonasi hamda kuzatuv zonasidagi radiatsiyaviy holat doimiy yoki davriy oʻlchovlar orqali nazorat qilinishi shart.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш45. Radiatsiyaviy manbalarni foydalanishga kiritish ishlari natijalariga koʻra topshirish-qabul qilish dalolatnomasi tuzilishi shart.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш46. Har qanday radiatsiyaviy xavf toifasidagi manbalar uchun avariya va xodimlarni himoya qilish rejasi ekspluatatsiya qiluvchi tashkilot tomonidan ishlab chiqilishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш6-bob. Radiatsiyaviy manbalarni foydalanishdan chiqarishda xavfsizlikni taʼminlash
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш47. Radiatsiyaviy manbalarni foydalanishdan chiqarish toʻgʻrisidagi qaror ekspluatatsiya qiluvchi tashkilot tomonidan qabul qilinishi shart.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш48. Radiatsiyaviy manbalarni foydalanishdan chiqarish toʻgʻrisidagi qaror chiqarishga quyidagilar asos hisoblanadi:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишradiatsiyaviy manbalardan foydalanishga yaroqsiz ekanligi;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишradiatsiyaviy manbalarni taʼmirlashning imkonsizligi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш49. Radiatsiyaviy manbalarni foydalanishdan chiqarish ekspluatatsiya qiluvchi tashkilot tomonidan ularni tekshirish natijalariga koʻra amalga oshiriladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш50. Radiatsiyaviy xavf boʻyicha 1 va 2-toifaga kiruvchi radiatsiyaviy manbalar uchun ekspluatatsiya qiluvchi tashkilot ularning xizmat muddati tugashidan kamida bir yil oldin radiatsiyaviy manbalarni foydalanishdan chiqarish dasturini ishlab chiqishni taʼminlashi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш51. Radiatsiyaviy xavf boʻyicha 3 va 4-toifaga kiruvchi radiatsiyaviy manbalar uchun ekspluatatsiya qiluvchi tashkilot ularning xizmat muddati tugashidan kamida olti oy oldin radiatsiyaviy manbalarni foydalanishdan chiqarish dasturini ishlab chiqishni taʼminlashi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш52. Radiatsiyaviy manbalarni foydalanishdan chiqarish loyihasida quyidagilar keltirilishi lozim:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишbajariladigan ishlarning turlari;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишishlarning xavfsizligini taʼminlash boʻyicha chora-tadbirlar;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишishlarning bajarilish ketma-ketligi;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишhar bir foydalanishdan chiqarish bosqichida zarur boʻlgan inson, moliyaviy va moddiy-texnik resurslar hamda ularning asoslanishi;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишxodimlar malakasiga qoʻyiladigan talablar roʻyxati.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш53. Radiatsiyaviy manbalarni foydalanishdan chiqarishda xonalar va saqlash joylarida vaqtincha saqlanadigan radioaktiv chiqindilar va radioaktiv materiallarning hisobi va nazorati amalga oshirilishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш54. Radiatsiyaviy manbalarni foydalanishdan chiqarishda xodimlar ish joylariga kirish va radioaktiv chiqindilarning jisman himoyasi taʼminlanishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш55. Radiatsiyaviy manbalarni jisman himoya, shamollatish, yongʻin oʻchirish va radiatsiyaviy nazorat tizimlari demontaji radiatsiyaviy manbalarni foydalanishdan chiqarish yakunida amalga oshirilishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш7-bob. Yakunlovchi qoida
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш56. Ushbu Qoidalar talablarining buzilishida aybdor boʻlgan shaxslar qonunchilik hujjatlariga muvofiq javob beradi.
(Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 29.10.2025-y., 10/25/3695/0995-son)