Ҳужжатга таклиф юбориш
Аудиони тинглаш
Ҳужжат элементидан ҳавола олишOʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi huzuridagi Er qaʼrini geologik oʻrganish, sanoatda, konchilikda va kommunal-maishiy sektorda ishlarning bexatar olib borilishini nazorat qilish Davlat inspeksiyasi boshligʻining
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишbuyrugʻi
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишXLORNI IShLAB ChIQISh, SAQLASh, TRANSPORTDA TAShISh VA UNDAN FOYDALANIShDA XAVFSIZLIK QOIDALARINI TASDIQLASh HAQIDA
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш[Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligi bilan kelishilgan holda texnik hujjat deb topilgan. 2011-yil 7-aprel, 6-24/12-179/6-son]
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишOʻzbekiston Respublikasining “Xavfli ishlab chiqarish obyektlarining sanoat xavfsizligi toʻgʻrisida”gi Qonuni (Oʻzbekiston Respublikasi qonun hujjatlari toʻplami, 2006-y., 39-son, 386-modda) va Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2004-yil 10-iyuldagi 323-son “Sanoatda, konchilikda va kommunal-maishiy sektorda ishlarning bexatar olib borilishini nazorat qilish davlat inspeksiyasi faoliyatini tashkil etish toʻgʻrisida”gi (Oʻzbekiston Respublikasi Hukumati qarorlarining toʻplami, 2004-y., 7-son, 64-modda) qaroriga muvofiq buyuraman:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш1 .Xlorni ishlab chiqish, saqlash, transportda tashish va undan foydalanishda xavfsizlik qoidalari ilovaga muvofiq tasdiqlansin.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2. Mazkur Qoidalar Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligi bilan kelishilib, normativ texnik hujjat sifatida eʼtirof etilgan kundan boshlab kuchga kiritilsin va koʻpaytirilsin.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишInspeksiya boshligʻi B. GULYAMOV
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишToshkent sh.,
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2010-yil 31-dekabr,
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш382-son
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш“Sanoatkontexnazorat” davlat inspeksiyasi boshligʻining 2010-yil 31-dekabrdagi 382-sonli buyrugʻiga
ILOVA
ILOVA
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишXLORNI IShLAB ChIQISh, SAQLASh, TRANSPORTDA TAShISh VA UNDAN FOYDALANIShDA XAVFSIZLIK
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишQOIDALARI
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишMazkur Qoidalar Oʻzbekiston Respublikasining “Xavfli ishlab chiqarish obyektlarining sanoat xavfsizligi toʻgʻrisida”gi Qonuni (Oʻzbekiston Respublikasi qonun hujjatlari toʻplami, 2006-yil, 39-son, 386-modda) hamda Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining “Sanoatda, konchilikda va kommunal-maishiy sektorda ishlarning bexatar olib borilishini nazorat qilish davlat inspeksiyasi faoliyatini tashkil etish toʻgʻrisida”gi qaroriga muvofiq (Oʻzbekiston Respublikasi Hukumati qarorlarining toʻplami, 2004-yil, 7-son, 64-modda) Xlorni ishlab chiqarish, saqlash transportda tashish va undan foydalanishda xavfsizlik Qoidalari”ga asoslangan holda qayta koʻrib chiqilgan. Qoidalar tashkiliy-huquqiy shakli va mulkchilik shaklidan qatʼi nazar, sanoat xavfsizligi sohasida faoliyat olib borayotgan hamda “Sanoatgeokontexnazorat” davlat inspeksiyasiga qarashli barcha tashkilotlar uchun majburiydir.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишQoidalar xlorni ishlab chiqish, saqlash, transportda tashish va undan foydalanishda xavfsizlikni taʼminlash uchun bajarilishi zarur boʻlgan tashkiliy, texnik va texnologik talablardan iboratdir. Qoidalarda turli usullar bilan xlor ishlab chiqarish, ushbu sanoatning zamonaviy nazorat-oʻlchov qurilmalari, avtomatlashtirish va signalizatsiya vositalari bilan taʼminlashga qoʻyiladigan talablar oʻz ifodasini topgan.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишQoidalar suyultirilgan xlorni omborlarda saqlash, suyultirilgan xlorni toʻkish-quyish punktlarini xavfsiz tarzda ekspluatatsiya qilish va uni vagon-sisternalar, konteynerlar va ballonlarda tashishga qoʻyiladigan talablarni belgilab beradi. Alohida boʻlimlarda konteyner va ballonlardagi suyultirilgan xlordan foydalanishda isteʼmolchilar uchun xavfsizlik talablari keltirilgan.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишI. Umumiy qoidalar
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш1. Mazkur “Xlorni ishlab chiqish, saqlash, transportda tashish va undan foydalanishda xavfsizlik Qoidalari” (keyingi oʻrinlarda — Qoidalar) sanoat xavfsizligini taʼminlashda amal qilinishi lozim boʻlgan talablarni belgilab beradi va kimyo, neft-kimyo va neft va gazni qayta ishlash sanoati hamda boshqa xlordan foydalaniladigan xavfli ishlab chiqarish obyektlarida avariya, sanoat travmatizmi holatlarining oldini olishga qaratilgan.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишMazkur Qoidalar “Portlash-yonish xavfi bor kimyo, neft-kimyo va neft-gazni qayta ishlash korxonalari uchun portlash xavfsizligining umumiy Qoidalari”ga (“Sanoatkontexnazorat” davlat inspeksiyasi tomonidan 2009-yil 5-yanvardagi 01-sonli buyrugʻi bilan tasdiqlangan, Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligining 2009-yil 19-yanvardagi 20-15-15/12-sonli xati) qoʻshimcha tarzda qoʻllaniladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2. Qoidalar quyidagi hollarda qoʻllaniladi:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишa) xavfli ishlab chiqarish obyektlarini loyihalashtirish, qurish, ekspluatatsiya qilish, kengaytirish, rekonstruksiya qilish, texnik jihatdan qayta jihozlash, konservatsiya qilish va tugatish;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишxlorid natriy va xlorid kaliy, tuzli kislota qorishmalarini elektrolizdan oʻtkazish usuli bilan xlor, kaustik soda va vodorod ishlab chiqish;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишxlorni qoʻllash, xlor idishlarining barcha turlaridan foydalangan holda suyultirilgan xlorni saqlash, quyish va toʻkish bilan bogʻliq obyektlarda;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишb) xlorni trubalar orqali tashish, shuningdek suyultirilgan xlorni transport vositalarida tashishda;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш3. Qurilayotgan, rekonstruksiya qilinayotgan va ishlab turgan ishlab chiqarish obyektlar holatini mazkur Qoidalarga muvofiqlashtirish tartibi va muddatlari har bir alohida holatda xavfli ishlab chiqarish obyektlarini ekspluatatsiya qilayotgan tashkilotlar tomonidan belgilanadi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишII. Umumiy talablar
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш4. Xavfli ishlab chiqarish obyektlarini ekspluatatsiya qilayotgan tashkilotlarda quyidagilar boʻlishi lozim:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишa) ilmiy-tadqiqot va tajriba ishlari natijalari inobatga olingan holda ilk maʼlumotlar asosida ishlab chiqilgan xavfli ishlab chiqarish obyektini qurish, kengaytirish, rekonstruksiya qilish, texnik jihatdan qayta jihozlash, konservatsiya qilish va tugatish boʻyicha loyiha hujjatlari;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишb) xavfli ishlab chiqarish obyektlarini ekspluatatsiya qilish boʻyicha faoliyat olib borish uchun ruxsat;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишv) Oʻzbekiston Respublikasining “Xavfli ishlab chiqarish obyektlarining sanoat xavfsizligi toʻgʻrisida”gi Qonunining 20-moddasiga binoan (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Axborotnomasi, 2006-yil, 39-son, 386-modda) xavfli ishlab chiqarish obyektlarini ekspluatatsiya qilishdagi avariya holatlarida boshqa shaxslarning hayoti, sogʻligʻi va (yoki) mulkiga hamda atrof-muhitga zarar yetkazganligi uchun javobgarlik riskini sugʻurtalash haqidagi kelishuv;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишg) davlat reyestrida xavfli ishlab chiqarish obyektining qayd etilganligi haqidagi hujjat;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишd) xavfli ishlab chiqarish obyektlarida ishlarni olib borish tartibini belgilovchi meʼyoriy-huquqiy va meʼyoriy-texnik hujjatlar;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишe) rezervuarlar, texnologik jihozlar, trubalar, armaturalar, muhofaza qurilmalari, nazorat va boshqaruv qurilmalari, bino va inshootlarning pasportlari.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш5. Obyektning sanoat xavfsizligi deklaratsiyasini ishlab chiqish zaruriyati Oʻzbekiston Respublikasining “Xavfli ishlab chiqarish obyektlarining sanoat xavfsizligi toʻgʻrisida”gi qonunining 19-moddasiga binoan (Oʻzbekiston Respublikasi Qonun hujjatlari toʻplami, 2006-yil, 39-son, 386-modda) belgilanadi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш6. Yangilarini loyihalashtirish yoki ishlab turgan ishlab chiqarish va obyektlarni rekonstruksiya qilishda:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишa) texnologik bloklar va qurilmalarning toksik va portlash jihatidan holati baholanadi;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишkimyoviy jihatdan zarar koʻrish zonalari radiusi, mumkin boʻlgan buzilish va xodimlarning shikastlanish holati hisoblab chiqiladi;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишb) texnik hujjatlardagi meʼyorlarga binoan mazkur blok va texnologik obyektlarning mahsuldorligi hamda himoya choralari va vositalarining ishonchliligi, ularning xavfsizlikni taʼminlash imkoniyati haqida xulosalar beriladi;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишv) xonalar, binolar va tashqi qurilmalarning portlash va yongʻin xavfsizligi boʻyicha kategoriyalari aniqlanadi;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишg) sanoat xavfsizligi meʼyorlariga asosan xlor bulutlarini koʻrsatish va mahalliylashtirish uchun avtomatik qurilmalarni oʻrnatish zaruriyati va himoya tizimi turi aniqlanadi;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишd) elektr xavfsizligiga qoʻyiladigan talablar aniqlanadi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишIshlab turgan ishlab chiqarish va obyektlar uchun texnologik bloklarning yongʻin xavfsizligi kategoriyasi, kimyoviy tarzda yoʻq qilish va ishdan chiqarish zonasi radiuslari, xonalar, binolar va tashqi qurilmalar kategoriyasi, xavfli zonalardagi elektr qurilmalarga qoʻyiladigan talablar amaldagi meʼyoriy hujjatlarga asosan ekspluatatsiya qilayotgan tashkilot, loyiha yoki ixtisoslashgan tashkilot tomonidan aniqlanishi mumkin.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш7. Xavfli ishlab chiqarish obyektlarini ekspluatatsiya qilayotgan tashkilot tomonidan quyidagilar ishlab chiqilishi lozim:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишa) obyektning xususiyatini inobatga olgan holda xavfli ishlab chiqarish obyektida sanoat xavfsizligi talablariga amal qilish ustidan ishlab chiqarish nazorati haqidagi nizom;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишb) yuzaga kelishi mumkin boʻlgan avariya holatlari, ularning belgilari va sabablari, xodimlarning mahalliylashtirish va kelib chiqadigan oqibatlarning hajmini maksimal tarzda kamaytirish hamda bu kabi holatlarda foydalaniladigan texnik tizim va vositalarni aniqlab beradigan avariya vaziyatlarining tarqalishini chegaralash rejasi (AVTChR).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишIshlab chiqarish nazorati haqidagi nizom va AVTChR oʻrnatilgan tartibda tashkilot rahbari tomonidan tasdiqlanadi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш8. Yangi ishlab chiqarish obyektlarini ekspluatatsiya uchun qabul qilish va ishlab turgan obyektlarni ekspluatatsiya qilish oʻrnatilgan tartibda muvofiqlashtirilgan va tasdiqlangan loyiha va texnologik hujjatlar mavjud boʻlgan taqdirdagina amalga oshiriladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш9. Har bir ishlab chiqarish va obyekt uchun texnologik reglament ishlab chiqiladi, muvofiqlashtiriladi va tasdiqlanadi. “Sanoatgeokontexnazorat” davlat inspeksiyasi nazorati ostida boʻlgan xavfli obyektlarning reglamentini ishlab chiqish tartibi, uni qayd etish va uning amal qilish muddati oʻrnatilgan tartibda belgilanadi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш10. Texnologiya, qurilmalarni rasmiylashtirish, yongʻinga qarshi tizimga oʻzgartirishlar kiritish loyihaning texnologik qismini ishlab chiquvchilar bilan muvofiqlashtiriladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш11. Tashkilotlarda xodimlarning salomatligini nazorat qilish “Xodimlarni ishga qabul qilishda dastlabki va davriy tibbiy koʻrikdan oʻtkazish tizimini takomillashtirish toʻgʻrisida”gi buyruq (roʻyxat raqami 937, 2000-yil, 23-iyun) (Oʻzbekiston Respublikasi vazirliklari, davlat qoʻmitalari va idoralarining meʼyoriy hujjatlari Axborotnomasi, 2000-yil, 12-son) asosida amalga oshirilishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш12. “Mehnat sharoitini baholash uslubi va mehnat sharoitiga asosan ishchi oʻrinlari attestatsiyasi”ga (roʻyxat raqami 247, 1996-yil, 28-may) mehnat sharoitlari bahosi belgilanadi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш13. Xodimlarni oʻqitish, koʻrsatmalar berish va sanoat xavfsizligi boʻyicha meʼyoriy-texnik hujjatlar talablari boʻyicha bilimlarini sanoat xavfsizligi sohasidagi amaldagi standartlar va meʼyoriy hujjatlar asosida belgilanadi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш14. Aynan zararli mehnat sharoitida ishlaydigan ishchilarga Oʻzbekiston Respublikasi sogʻliqni saqlash vazirligi tomonidan tasdiqlangan tartibga binoan bepul tarzda sut va unga tenglashtirilgan oziq-ovqat mahsulotlari berilishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш15. Ishlab chiqarishdagi shikastlanishlar va avariya holatlari oʻrnatilgan tartibda oʻrganilishi va hisobga olinishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш16. Ishlab chiqarish sexlari, uchastkalar va koʻzga koʻrinib turadigan tashqi qurilmalarning xavfli joylarida GOST 12.4.026ga asosan xavfsizlik belgilari osib qoʻyiladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш17. Korxonalarda koʻrsatma boʻyicha bajariladigan yuqori darajada xavfga ega ishlar (taʼmir, olov bilan bogʻliq, gazdan xavfli ishlar va yuqorilikda bajariladigan ishlar) roʻyxati boʻlishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишYuqori darajadagi xavfga ega ishlarni bajarish uchun muhandis-texnik xodimlar va kerakli va ishning tegishli xarakteri boʻyicha tayyorgarlikka ega ishchilarga ruxsat berilishi mumkin.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш18. Ishlab chiqarish xonalaridagi operatorlarning ish joylarida trubalar, bloklararo va bloklar ichidagi qurilmalar hamda nazorat-oʻlchov va avtomatik qurilmalarning funksional sxemasi koʻrsatilgan ishlab chiqarishning texnologik sxemasi osib qoʻyiladi. Qurilmalar (idishlar)ning tartib raqami sexning texnologik sxemasida, loyihada va reglamentda bir xil boʻlishi hamda jihozga yozib qoʻyilgan raqamlarga mos kelishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш19. Ishlab chiqarish jarayonini tashkil qilishda havo, tuproq va suv havzalarini iflos qilishning oldini olishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишIII. Elektroliz usuli bilan xlor ishlab chiqishda xavfsizlik talablari
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш1-§. Umumiy qoidalar
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш20. Barcha qaytadan loyihalashtirilayotgan va rekonstruksiya qilinayotgan xlor ishlab chiqarish obyektlari simobdan foydalanishga yoʻl qoʻyilmaydigan membranali yoki diafragmali elektrolizlar bilan jihozlanishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишReglamentlangan ish rejimida xlor olish texnologiyasi texnologik jihozlar va kommunikatsiyalarda portlovchi xlorovodorod qorishmalarining paydo boʻlishiga yoʻl qoʻymasligi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш21. Elektroliz usuli bilan xlor ishlab chiqarishda tegishli parametrlarga ega boʻlgan elektr energiyasi, suv, bugʻ, azot, siqilgan havo taʼminlanishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш22. Elektroliz usuli bilan xlor ishlab chiqarish elektr bilan taʼminlashning ishonchliligi boʻyicha birinchi kategoriyadagi isteʼmolchilarga tegishli boʻlishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишElektr bilan taʼminlashning ishonchliligi boʻyicha birinchi kategoriyadagi isteʼmolchilarga elektroliz, xlor va vodorod yetkazib beradigan kompressorlarning elektr dvigatellari, xlorni quritish kolonnasida sulfat kislotaning sirkulyatsiyasi uchun nasoslar, xlorni yutish tizimi (sanitar kolonnalari) orqali qorishma sirkulyatsiyasi uchun nasoslar, membranali elektrolizda tuzli suvning sirkulyatsiyasi uchun nasoslar, elektr shlaklar uchun nasoslar, elekrolizga tuzli suv yetkazib beruvchi nasoslar, elekrolizga tuzli kislotani yetkazib beruvchi nasoslar, suyultirilgan xlor uchun nasoslar, siqilgan havo uchun kompressorlar, suyultirilgan xlor ishlab chiqarish uchun ishlatiladigan muzlatish qurilmalarining elektr dvigatellari, xlor toʻlqinini mahalliylashtirish tizimida bosimni kuchaytirish uchun nasoslar, avariya holatida havo almashishi tizimidagi ventilyatorlar kiradi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишElektr bilan taʼminlashning ishonchliligi boʻyicha birinchi kategoriyadagi maxsus guruh isteʼmolchilariga asosiy ishlab chiqarish xonalarini avariya holatida yoritish tizimi, shuningdek nazorat, boshqaruv va avariyaga qarshi avtomatik himoya (AQAH) tizimi kiradi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш23. Elektroliz zallarida elektroliz qurilmalari va jihozlarini oʻrnatishda “Isteʼmolchilarning elektr qurilmalaridan texnik foydalanish Qoidalari” (TFQ) (roʻyxat raqami 1383, 2004-yil, 9-iyul, Oʻzbekiston Respublikasi qonun hujjatlari toʻplami, 2004-yil, 27-son, 317-modda), “Isteʼmolchilarning elektr qurilmalaridan foydalanishda texnika xavfsizligi Qoidalari” (TXQ) (roʻyxat raqami 1400, 2004-yil, 18-avgust, Oʻzbekiston Respublikasi qonun hujjatlari toʻplami, 2004-yil, 33-son, 379-modda), “Elektr qurilmalarni ekspluatatsiya qilishda xavfsizlik Qoidalari” (“Oʻzdavenergonazorat” davlat inspeksiyasi tomonidan 2004-yil 13-fevraldagi 84-sonli buyrugʻi bilan tasdiqlangan, Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligining 2004-yil 27-fevraldagi 20-15-62/24-sonli xati), “Portlash-yonish xavfi bor kimyo, neft-kimyo va neft-gazni qayta ishlash korxonalari uchun portlash xavfsizligining umumiy Qoidalari” (“Sanoatkontexnazorat” davlat inspeksiyasi tomonidan 2009-yil 5-yanvardagi 01-sonli buyrugʻi bilan tasdiqlangan, Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligining 2009-yil 19-yanvardagi 20-15-15/12-sonli xati) va mazkur Qoidalarning talablari bajarilishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш24. Barcha elektroliz qurilmalari yerdan, bir-biridan hamda ularga ulangan trubalardan elektroizolyatsiya qilingan boʻlishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш25. Elektroliz zalidagi xlorli, vodorodli, tuzli suv va boshqa kollektorlar hamda ular bilan bogʻliq boʻlgan qurilmalar yerdan elektroizolyatsiya qilingan boʻlishi lozim. Metalldan ishlangan trubalar uchun elektroizolyatsiyali qoʻshimchalar, osish moslamalari yoki izolyatorlardan foydalanish kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш26. Elektroliz qurilmalarining barcha shtutserlari kollektorlarga elektr oʻtkazmaydigan materiallar yoki shu kabi materiallardan tayyorlangan qoʻshimchalar yordamida ulanishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш27. Elektroliz qurilmalari va kollektorlarga xizmat koʻrsatish uchun zinalar, maydonchalar va tagliklar yer va metall konstruksiyalardan, elektroizolyatsiya qilingan yoki dielektrik materiallardan tayyorlangan boʻlishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш28. Elektroliz zallaridagi elektrli koʻtarish qurilmalari “Isteʼmolchilarning elektr qurilmalaridan texnik foydalanish Qoidalari” (TFQ) (roʻyxat raqami 1383, 2004-yil, 9-iyul) va “Isteʼmolchilarning elektr qurilmalaridan foydalanishda texnika xavfsizligi Qoidalari” (TXQ) (roʻyxat raqami 1400, 2004-yil, 18-avgust) talablariga binoan yerdan izolyatsiya qilinishi kerak. Kran ilmogʻining yerdan izolyatsiya qilish darajasining ketma-ketligi soni uchtadan kam boʻlmasligi lozim (ilmoqning polispastdan, arava relsining koʻprikdan, kran relsining rels osti konstruksiyalaridan).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишMazkur talablar elektroliz yacheykalari va membranalarini taʼmirlash uchun moʻljallangan yuk koʻtarish qurilmalariga nisbatan qoʻllanilmaydi, chunki elektroliz qurilmasida olib boriladigan taʼmirlash ishlari elektroliz qurilmasini elektr energiyasidan toʻligʻicha uzib qoʻyilgan holda amalga oshiriladi. Bu bilan personalning elektroliz qurilmasining quvvat ostida boʻlgan qismiga va yuk koʻtarish qurilmasining yerga ulangan qismiga tegish xavfi bartaraf etiladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш29. Elektr izolyatsiya qurilmalari (qoʻshimchalar, izolyatorlar, koʻtargichlar va boshqalar) sistematik tarzda tozalanishi va muntazam ravishda, oyiga kamida bir marta, izolyatsiya qarshiligi tekshirilishi va u kamida 0,5 Om boʻlishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш30. Elektrolizerlarni ulash ochiq tarzda statsionar yoki koʻchma oʻchirgʻichlar (qisqa tutashuvchilar) yordamida amalga oshirilishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш31. Koʻchma tutashtiruvchi qurilma yerdan elektr izolyatsiya qilinishi lozim. Koʻchma tutashtiruvchi qurilmalar yuzasidagi bogʻlanishlarni sovutish uchun tuzsizlangan suvdan (kondensatdan) foydalanish lozim. Ulaydigan shlanglar egiluvchan elektr simi boʻlmagan materiallardan tayyorlanishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш32. Elektroliz zalida jihozlar, trubalarni elektrokimyoviy korroziyadan (tokning chiqishidan) himoya qilish koʻzda tutilishi lozim. Tokning chiqishini kamaytirish uchun kollektorlarning metalldan tayyorlangan qismlarini yerga ulash hamda elektrolizerlar bilan tuzli suv yetkazib beradigan va elektr ishqorlarini tushiradigan kollektorlar oʻrtasidagi elektr izolyatsiya qiladigan qoʻshimchalarning qarshiligini maksimal tarzda oshirish lozim. Elektr ishqorlarini elektrolizerdan kollektorga tushirish oqimlarni vaqti-vaqti bilan toʻxtatib turadigan qurilma orqali amalga oshirilishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш33. Elektrolizerni ishga tushirishdan oldin vodorod kollektorlarini 2 foizdan ortiq boʻlmagan bosimda qoldiq gazlardan foydalanib kislorodning qoldiq tarkibi qolgunga qadar azot bilan purkash lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш34. Oʻt oldirgichga vodorod tushganda vodorod bilan birga portlovchi qorishmalarning paydo boʻlishining oldini olish uchun unga uzluksiz ravishda azot yoki bugʻ yetkazilib turishi lozim. Etkazib beriladigan azot (bugʻ) miqdori loyiha boʻyicha asoslab beriladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш35. Texnologik maqsadlarda (xlorni bosib turish, purkash, kondensatsiya sharoitida aralashtirish va boshqalar) ishlatiladigan havo (azot) albatta oldindan mexanik aralashmalardan tozalanadi va quritiladi. Quritilgan gazdagi namlik tarkibi minus 40° S dan oshmagan shudring nuqtasi haroratiga mos kelishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш36. Xlorni qayta quyish boʻlimida kamida ikkita zaxira kompressorlari (bittasi ishga tushirishga tayyor, ikkinchisi — zaxirada) oʻrnatilishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишVodorodni qayta quyish boʻlimida 33-bandda keltirilgan tadbirlar oldindan amalga oshirilgan holda bitta zaxira kompressorini oʻrnatishga (kompressor ishlamay qolganda vodorodni oʻt oldirgichga tushirish amalga oshirilishiga) yoʻl qoʻyiladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш37. Xlorni sovutish uchun muzlatgichlarga yetkazib beriladigan toʻydirilgan tuzli suv va suvdagi ammoniy tuzining konsentratsiyasi (ammiak qayta hisoblanganda) 10 mg/dm3 dan ortmasligi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш38. Xlorni quritish boʻlimidagi quritish qubbalari va muzlatgichlar texnologik jarayonlarning tartibga solinadigan rejimlari buzilgan holatda jihozning butunligini taʼminlash imkoniyatini beradigan membranali muhofaza qurilmalari bilan jihozlanishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш39. Elektroliz zalidagi umumiy xlor kollektorlari bosim va vakuumga qarshi muhofaza gidroqopqoqlariga ega boʻlishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш40. Umumiy yoki qatorli vodorod kollektorida meʼyoridagi bosim ortib ketgan holatda vodorodni oʻt oldirgichga tushirib yuborish uchun gidroqopqoq oʻrnatilishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш41. Gidravlik qopqoqlarning muzlab qolishi yoki tiqilib qolishining oldini olish sharoitida ekspluatatsiya qilish kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишGidravlik yopqich bilan bosim manbai oʻrtasida yopish qurilmasini oʻrnatishga yoʻl qoʻyilmaydi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш42. Ishchi suyuqlik sifatida sulfat kislotasi ishlatiladigan xlor kompressorlarini ekspluatatsiya qilishda trubalarda sulfat kislotasi tomchilarini ushlab qoluvchi qurilmani koʻzda tutish kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш43. Xlor kompressorlarining ushlab qoluvchi qurilmalari va quritish qubbalarida ishchi suyuqlik sifatida foydalanilgan sulfat kislotasi yigʻish kameralariga yuborilishi lozim. Zaruriyat boʻlgan taqdirda uni xlordan tozalash kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш44. Quritilmagan vodorod trubalari kondensatni chiqarib tashlash qurilmasiga ega boʻlishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш45. Quritilgan vodorod jihozlari va trubalari amaldagi normativ hujjatlar talablariga binoan statik elektr tokidan himoyalangan boʻlishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишElektroliz zali, vodorodni tozalash va quritish xonalarida, vodorod kompressorlarida xonaning yuqori qismida tabiiy holda havoni almashtirish koʻzda tutilishi lozim. Tomdagi qurilmalar havo almashmay qoladigan zonalarning paydo boʻlishining oldini olishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш46. Bosim trubalarida xlor kompressorlaridan keyin kompressor dvigatelini toʻxtatish va ishga tushirish tizimi bilan bir blokka birlashtirilgan qaytuvchi yoki yopiluvchi klapanlar oʻrnatiladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш47. Xlorni yoqish va bostirish gazlari, xlor idishlarini purkash gazlari xlordan foydalanish yoki xlorni tozalash uchun soʻrish tizimiga yuborilishi lozim. Tarkibida xlor boʻlgan himoya klapanlari, membranali himoya qurilmalaridan (elektrolizerlarning uziluvchan membranalaridan tashqari) va gidroqopqoqlardan chiqadigan qoldiqlar alohida trubalar orqali tozalovchi soʻrish tizimlariga yuborilishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш48. Elektroliz boʻlimlarida 10 — 20 foiz ishqor massasiga ega boʻlgan suvli ishqor qorishmasiga ega elektroliz tizimidan xlorni avariya holatida soʻrib oladigan tizim koʻzda tutilishi lozim. Ishqorning avariya holati uchun moʻljallangan zaxirasi loyihalashtirilgan maksimal elektr energiyasi yuklamasida 10 — 15 minut davomida barcha elektrolizerlar yordamida ishlab chiqariladigan xlorni soʻrish uchun yetarli boʻlishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш49. Agressiv va emiradigan mahsulotlar, shuningdek yon tomoni zichlashtirilgan berkituvchi suyuqliklarni haydaydigan nasoslarning salniklaridan kislota va ishqorlar oqishining oldini olish uchun korroziyaga (emirilishga) chidamli materiallardan tayyorlangan taglik va ariqchalarga ega boʻlishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш50. Ishlab chiqarishdagi oqova suvlarni chiqarib tashlaydigan har bir sexda texnologik meʼyorlarga asosan oqova suvlar sifatining nazorati amalga oshirilishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2-§. Diafragmen usulidagi elektroliz
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш51. Umumiy xlor kollektorida xlordagi vodorodning hajm boʻyicha ulushi 0,5 foizdan oshmasligi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш52. Guruhli vodorod kollektoridagi boʻshliq guruhli xlor kollektoridagiga nisbatan 50 — 150 Ra (5 — 15 mm N2O) yuqori darajada ushlab turish kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш53. Umumiy kollektordagi vodoroddagi kislorodning umumiy ulushi 0,5 foizdan oshmasligi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш54. Texnologik reglament va AVTChRda koʻzda tutilgan sharoitdan boshqa holatda diafragmenli elektrolizerlar seriyasini oʻchirishga yoʻl qoʻyilmaydi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш55. Elektrolizerlarda yuqori burchakdagi diafragmadagi anolitning meʼyordagi darajasini avtomatik holda taʼminlash va pasayish signalizatsiyasi darajasi esa yoʻl qoʻyiladigan meʼyoridan kam boʻlishi taʼminlanishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш56. Diafragmen elektroliz zalida turgʻun elektr energiyasi oʻchib qolgan taqdirda guruhli vodorod kollektorlari va katod boʻshligʻidagi vodorodni azot bilan oʻt oldirgichga siqib chiqarish lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш3-§. Simobli usuldagi elektroliz
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш57. Simobli usulda elektrolitik xlor ishlab chiqarishda umumiy xlor kollektoridagi xlordagi vodorodning umumiy ulushi 1,5 foizdan ortmasligi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш58. Turli qorishma erituvchilarida 100 — 150 Ra (10 — 15 mm N2O) dan kam boʻlmagan vodorod bosimi ushlab turilishi lozim. Bosimni vodorodning umumiy kollektori va har bir erituvchida oʻrnatilgan qurilmalar yordamida nazorat qilish kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш59. Simob sirkulyatsiyasi toʻxtaganda va bitta elektrolizdagi simob nasosining toʻxtaganda elektrolizer avtomatik tarzda ishga tushishi lozim. Yuklama 50 kAdan kam boʻlgan holatda elektrolizerni qoʻl bilan ishga tushirishga yoʻl qoʻyiladi. Doimiy elektr energiyasi oʻchib qolganda azotni turli qorishmalar erituvchisiga yetkazib berish, vodorodni tozalagichga toʻkish va elektrolizer qopqoqlarini ochish lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш60. Metalli simobning ochiq yuzasiga suv qoʻyilishi lozim. Simob va tarkibida simob boʻlgan qorishmalarni germetik holda yopiladigan idishlarda saqlash kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш61. Elektroliz zali va simobni qayta tiklash boʻlimida vakuumli trubaning ulash qismlari va toʻkilgan simobni yigʻib olish uchun idishlar koʻzda tutilishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш62. Ishlab chiqarish simobni oqova suvlardan joyida tozalash qurilmalari bilan taʼminlangan boʻlishi lozim. Simob bilan ifloslangan qorishmani qayta ishlash uchun yuborish kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш63. Xonalarning xlor va simob bugʻi bilan gazlanishining oldini olish uchun elektrolizer choʻntakchalarida kesilgan joylar boʻlishini taʼminlash kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш64. Elektrolizer choʻntakchalaridagi gazlar, shuningdek anolitni xlordan ajratish ustunlari havo bilan purkalgandan soʻng ular xlor va simobdan tozalanishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш65. Simob bilan ishlash, xonalarni tozalash va saqlashda simob hamda uning birikmalari, simob bilan toʻldirilgan qurilmalar bilan olib boriladigan ishlar sanitariya qoidalari talablari asosida amalga oshirilishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш66. Simob bilan ish olib boriladigan xonalarda har bir smenada ishchi zonalardagi havoda simob bugʻi tarkibining tahlili olib borilishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш4-§. Xlorid kislota elektrolizi
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш67. Umumiy xlor kollektorida xlordagi vodorodning ulushi 1 foizdan oshmasligi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш68. Umumiy kollektorda vodoroddagi xlorning ulushi 2,5 foizdan oshmasligi kerak. Yuvishdan keyin vodorodning umumiy ulushi 1 mg/m3 miqdordagi xlor tarkibida 99,5 foizdan kam boʻlmasligi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш69. Elektrolizerning ostki qismida agressiv muhitga chidamli taglik boʻlishi lozim; bir guruh elektrolizerlarga bitta umumiy taglik oʻrnatishga yoʻl qoʻyiladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш5-§. Membrana usulidagi elektroliz
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш70. Umumiy xlor kollektorida vodorodning umumiy ulushi 0,2 foizdan oshmasligi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш71. Elektrolizerning anod boʻshligʻida 200±100 Ra (20±10 mm N2O) miqdoridagi hajmni ushlab turish kerak. Qoʻshimcha xavfsizlik choralari ishlab chiqilgan taqdirda elektrolizerning anod boʻshligʻidagi bosim ostida ishlashiga yoʻl qoʻyiladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш72. Elektrolizerning katod boʻshligʻida 6000+100 Ra (600±10 mm N2O) hajmdagi bosimni ushlab turish kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш73. Umumiy vodorod kollektorida vodoroddagi kislorodning umumiy ulushi 0,3 foizdan oshmasligi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш74. Elektrolizerni ishga tushirishdan oldin membranalar butunligi, elektrolizerlarning esa germetik holati tekshirilishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш75. Elektrolizerlarda anolitdagi natriy xlorid konsentratsiyasi va katolitda natriy gidrooksid konsentratsiyasining avtomatik holda ushlab turilishi taʼminlanishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш76. Elektroliz jarayoni 1 soatdan ortiq vaqtga toʻxtatilganda xlor va vodorod kollektorlari azot bilan purkalishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш6-§. Suyultirilgan xlorni ishlab chiqarish
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш77. Kondensatsiya gazlaridagi vodorodning umumiy ulushi 4 foizdan oshmasligi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш78. Xlorli gazni qorishtirish va 4 foizdan oshmagan kondensatsiyadagi gazlardagi vodorodning umumiy ulushini saqlab turish uchun kerak boʻladigan havo (azot)ning miqdorini yoqishning harorat parametrlari va yoqishning umumiy koeffitsiyentidan kelib chiqqan holda hisoblash yoʻli bilan aniqlash kerak. Yoqish tizimiga yetkazib beriladigan havo bosimi yetkazib beriladigan xlorli gaz bosimidan kamida 0,1 MRa gacha ortiq boʻlishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш79. Xlorni yoqishning ikkinchi bosqichiga kelib tushadigan gazlarni qorishtirish uchun havo (azot)ni quritish kerak. Quritilgan havoning shudring nuqtasidagi harorati ikkinchi bosqichdagi xlor kondensatsiyasining tegishli haroratidan past boʻlishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш80. Gaz va suyuq holatdagi qorishmalarni ajratish tizimi gaz fazasining suyuqlikka tushishi va suyuqlikni bugʻ-gaz fazasidan olib ketishning oldini oluvchi fazalarni ajratuvgich bilan jihozlanishi kerak. Kondensatsiya gazlarining suyultirilgan xlorni qabul qiluvchi qurilmalarga tushishiga yoʻl qoʻyilmaydi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш81. Suyultirilgan xlor sifati va uning tarkibida begona qorishmalarning boʻlishi suyultirilgan xlor standarti talablariga mos boʻlishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишIV. Texnologik jihozlar, trubalar va qurilmalar
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш82. 0,07 MRa (0,7 kgf/cm2) dan yuqori boʻlgan ortiqcha bosim ostida ishlaydigan idish jihozlari “Bosim ostida ishlaydigan idishlarning tuzilishi va xavfsiz ekspluatatsiya Qoidalari talablariga mos boʻlishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш83. Suyultirilgan xlorni saqlash uchun moʻljallangan idishlar quyidagi qoʻshimchalarni inobatga olgan holda amaldagi standartlar talablariga javob berishi lozim:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишa) tarkibida suyultirilgan xlor boʻlgan idishlarning hisoblangan bosimi kamida 1,6 MRa (16 kgf/cm2) boʻlishi lozim;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишb) idishning materiallari va konstruksiyalari uning mustahkamligi va ishchi diapazondagi haroratda ishonchli ekspluatatsiya qilinishini taʼminlashi lozim idishni ekspluatatsiya qilishga mos keladigan mumkin boʻlgan minimal haroratdan maksimal haroratgacha. Ochiq maydonlar yoki isitilmaydigan xonalarga oʻrnatish uchun moʻljallangan idishlar uchun materiallarni tanlashda ushbu hudud uchun tashqaridagi havoning absolyut minimal va maksimal haroratlari inobatga olinishi lozim;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишv) idish devorining hisoblangan qalinligini hisobga olingan ekspluatatsiya muddati, hisoblangan bosim va korroziyani (emirilishni) qoplash uchun kamida 1 mm qoʻshilishini inobatga olgan holda aniqlash kerak (idish shtutserlaridagi korroziyani qoplash uchun kamida 2 mm qoʻshilishi lozim).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш84. Ekspluatatsiya shartlariga koʻra yoʻl qoʻyiladigan meʼyordan ortiqcha bosim yuzaga keladigan texnologik jihozlar va suyultirilgan xlor kommunikatsiyalari muhofaza qurilmalari bilan taʼminlanishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш85. Muhofaza klapanini xlorning korroziya (emirish) taʼsiridan saqlash uchun uning oldida sozligini nazorat qilib turuvchi qurilmaga ega ajraluvchi membrana oʻrnatilishi lozim, shu bilan birga membranali muhofaza qurilmalarini ishlab chiqish, tayyorlash va qoʻllashga oid amaldagi meʼyoriy- texnik hujjatlar talablariga asosan membrananing butunligini nazorat qilish vositasi koʻzda tutilishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш86. Muhofaza klapanining oʻtkazish qobiliyati GOST 12.2.085 asosida tanlanadi. Membrananing ishga tushish bosimi va vagon-sisternalar uchun muhofaza klapanlarining ochilishi loyihani ishlab chiqqan tashkilot yoki loyiha tashkiloti tavsiyalarini inobatga olgan holda jihozni ishlab chiqaruvchi tomonidan aniqlanadi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш87. Qayta bosish yoʻli bilan toʻkish-quyish amalga oshiriladigan suyultirilgan xlor idishining ostki qismida suyultirilgan xlorni ajratib olish uchun shtutserlar oʻrnatishga yoʻl qoʻyilmaydi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш88. Suyultirilgan xlorni saqlash uchun moʻljallangan idishlarda (rezervuarlar, baklar, yigʻib oluvchi idishlar) suyultirilgan xlorni quyish va toʻkish liniyalari, gazli xlor liniyalari, bosish uchun moʻljallangan suyultirilgan gaz liniyalari ketma-ket oʻrnatilgan ikkita yopuvchi ventillar bilan jihozlangan boʻlishi lozim, ulardan biri masofadan boshqariladigan va ikkinchisi toʻgʻridan toʻgʻriidish shtutseriga ulangan, qoʻl bilan boshqariladigan boʻlishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш89. Jihozlar va trubalarning issiqlik izolyatsiyasi hamda uning tuzilishi QMQ 2.04.14 “Jihozlar va trubalarning issiqlik energiyasi” talablariga binoan aniqlanadi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш90. Xlor muhitida ishlaydigan issiqli almashinuvchilar, bugʻlantiruvchilar va kondensatorlarning trubali qismi choksiz trubalardan tayyorlanishi lozim. Qobiq trubali qismining materiali ekspluatatsiya qilish bosimi va haroratiga mos kelishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш91. Suyultirilgan va gaz holatidagi xlor uchun moʻljallangan trubalar quyidagi qoʻshimchalar inobatga olingan holda STH 11-76 “Texnologik quvuroʻtkazgichlarning tuzilishi va xavfsiz ishlatish Qoidalari” (“Sanoatkontexnazorat” davlat inspeksiyasi tomonidan 2009-yil 28-oktabrdagi 211-sonli buyrugʻi bilan tasdiqlangan, Oʻzbekiston Respublikasi Adliya Vazirligining 2009-yil 1-dekabrdagi 6-15/23-9626/6-sonli xati) hamda QMQ 3.05.05 “Texnologik jihozlar va texnologik trubalar” talablariga javob berishi kerak:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишa) suyultirilgan xlor trubasining hisoblangan bosimi 1,6 MRa (16 kgf/sm2) dan kam boʻlmasligi kerak;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишb) xlor uchun trubalar xlorga chidamli materialdan tayyorlanishi hamda harorat va bosimning ishchi intervalida ishonchli ekspluatatsiyani taʼminlashi lozim;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишv) xlor trubasi devorining qalinligini hisoblangan bosim va korroziyaga qarshi qoʻshimchalarni inobatga olgan holda koʻzda tutish kerak. Korroziyaga qarshi qoʻshimcha hajmi 1 mm dan kam boʻlmasligi kerak;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишg) meʼyoridagi bosim atmosfera bosimidan past boʻlgan xlor oʻtkazgichlarning bosimi atmosfera bosimidan (meʼyoridan) koʻtarilib ketgan holatlarda xlor oʻtkazgichning xlor yetkazib beruvchi manbadan avtomatik tarzda uzilishini taʼminlanish sharti bilan gaz holatidagi xlorga chidamli boʻlgan shisha yoki polimer materiallaridan tayyorlashga yoʻl qoʻyiladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш92. Suyultirilgan xlor trubalarini yotqizishda quyish (svarka)dan foydalangan holda birlashtirilgan 10 yoki 20 markali choksiz poʻlat trubalarni ishlatish kerak. Mustahkam birikmalardan armatura oʻrnatiladigan va jihozlarga ulanadigan joylarda, shuningdek ekspluatatsiya shartlariga koʻra trubalarni tozalash va taʼmirlash maqsadida muntazam ravishda ularni ajratish talab qilinadigan uchastkalarda foydalanishga yoʻl qoʻyiladi. Mustahkamlangan joylar soni minimal boʻlishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишMustahkamlangan va quyma birikmalarni tayyorlashda foydalaniladigan poʻlat trubaning materialiga mos kelishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш93. Xlor trubasidagi bukilishlarning egilish radiusi trubaning uch diametridan kam boʻlmasligi lozim. Agar kattaroq bukilish kerak boʻlsa, bu holda asosiy trubaga ulanadigan tik egilgan tirsaklardan foydalanish kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш94. Xlorni tashish uchun moʻljallangan trubalar, qoidaga binoan, estakada boʻyicha shunday yotqizilishi kerakki, bunda quyidagilar taʼminlanishi lozim:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишa) yuqoridan tushadigan predmetlardan himoya qilish (truba ustida koʻtaruvchi qurilmalar va oson yiqiladigan tomlarni joylashtirishga yoʻl qoʻyilmaydi);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишb) transport vositalari tomonidan zarba yetkazilishidan himoya qilish va shu maqsadda trubalar xavfli uchastkalardan uzoqqa joylashtiriladi yoki ulardan toʻsiqlar yordamida ajratib qoʻyiladi;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишtransport magistrallari bilan kesishgan joylarda gilzalar ichiga joylashtirilgan xlor trubalarini yer ostiga yotqizishga yoʻl qoʻyiladi;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишv) trubalarni korroziyaga nisbatan faol va yonuvchi moddalar taʼsiridan himoya qilish;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишSuyultirilgan va gaz holatidagi xlor trubalari isitish manbalari va yonuvchi moddalar trubalaridan kamida 1 m uzoqlikda joylashtirilishi lozim;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишg) qattiq mustahkamlash, qulay xizmat koʻrsatish va tekshirish.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш95. Zavodlararo xlor trubalarini loyihalashtirish va joylashtirish, qoʻriqlanmaydigan zonalardan oʻtadigan trubalar, 1 km dan ortiq boʻlgan uzunlikdagi suyultirilgan xlor trubalari, shuningdek yer ostidan oʻtkaziladigan trubalarning xavfsizligini taʼminlash boʻyicha loyihalashtiruvchi tashkilot tomonidan tavsiya etilgan va “Sanoatgeokontexnazorat” davlat inspeksiyasi bilan muvofiqlashtirilgan qoʻshimcha chora-tadbirlar koʻzda tutilishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш96. Xlorning bosim ostida ishlaydigan mustahkamlangan birikmalari GOST 12820 boʻyicha, GOST 12822 boʻyicha boʻlib, texnologik trubalarning tuzilishi va xavfsiz tarzda ekspluatatsiya qilish boʻyicha meʼyoriy-texnik hujjatlar talablariga javob berishi kerak. Qurilma yoki armaturaga xlor trubalarini ulash konstruksiyasi qurilmalar va armaturalarning ulash tarmoqlari talablariga mos holda belgilanadi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш97. Xlor trubalarining mustahkamlangan birikmalari tagliklari paronit, ftoroplast, qoʻrgʻoshin va boshqa xlorga chidamli boʻlgan materiallardan tayyorlanishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишTagliklardan qayta-qayta foydalanishga yoʻl qoʻyilmaydi. Faqat vakuumli liniyalarda xlorga chidamli rezinadan tayyorlangan rezinali tagliklardan foydalanishga yoʻl qoʻyiladi. Vakuumli trubalarning qismlarini bir-biriga birlashtirish shtutser-yonbosh yoki 4 (ship) va 5 (paz) standart usulda bajarilgan mustahkamlash yoʻli bilan amalga oshirilishi mumkin.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш98. Xlor trubalarida maxsus xlor uchun moʻljallangan yopuvchi armatura ishlatilishi lozim. Yopuvchi armatura qulfining zichligi GOST 9544 “Trubalar uchun yopish armaturasi. Yopqichlar germetikligi toifasi va meʼyorlari” talablari boʻyicha “V” toifadagi germetiklik holatdan kam boʻlmasligi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишKonstruksiyadagi armatura materiali xlor muhitiga chidamli boʻlishi hamda harorat va bosimning ishchi diapazonida ishonchi ekspluatatsiya qilinishini taʼminlashi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишYopish uchun armatura xizmat koʻrsatish qulay boʻlgan joylarda oʻrnatilishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш99. Minus 40° S dan 70° S gacha ishchi haroratga ega boʻlgan suyultirilgan xlor trubalari, shuningdek 40° S dan kam boʻlgan minimal haroratdagi iqlim sharoitidagi hududlarda oʻrnatiladigan xlorning tashqi trubalari 10G2, 09G2S, X18N10T markadagi yoki boshqa sovuqqa chidamli poʻlatdan tayyorlanishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишTrubalar uchun material va tovarlar tanlashdagi hisoblangan havo harorati qurilishdagi iqlim va geofizika shartlari boʻyicha QMQ 2.01.01 “Loyihalashtirish uchun iqlim va fizik-geologik maʼlumotlar” asosida besh kun ichidagi oʻrtacha eng sovuq haroratda boʻlishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш100. Xlor trubalarini xlor ishlab chiqariladigan, saqlanadigan va foydalaniladigan tashqi devorlar va yordamchi, ikkinchi darajali, boshqaruv, xoʻjalik, ishlab chiqarish va boshqa xonalarda yotqizishga yoʻl qoʻyilmaydi. Trubalarni xlor ishlab chiqariladigan, foydalaniladigan va saqlanadigan xonalarning tashqi devorlari va ushbu xonalar tomining tashqi tomonida yotqizish mumkin.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш101. Xlorni yetkazib beradigan trubalarga boshqa trubalar (quyish yoʻli bilan mustahkamlanadigan issiqlik yetkazib beruvchi trubalardan tashqari) mahkamlanishi mumkin emas.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш102. Trubalar orqali suyultirilgan xlorni yetkazib berishda bosimning meʼyoridan ortib ketishidan trubani himoya qilish uchun buragichning ikki toʻsigʻi orasida suyultirilgan xlorning berkilib qolishiga yoʻl qoʻyilmasligi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш103. Trubalar orqali gaz holatidagi xlorni yetkazib berishda atrof-muhit harorati pasayib ketganda qurilma va trubalarda xlorning kondensatsiya holatiga tushib qolishiga yoʻl qoʻyilmasligi lozim va bunga quyidagi yoʻllar bilan erishish mumkin:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишa) gaz holatidagi xlorning trubalari devorining tashqi yuzasini issiqlik yoʻldoshlari, isitadigan elektr simlari bilan qizitish, bunda xlorning bosim va harorat koʻrsatkichlari texnologik reglamentda aks ettirilgan hisoblangan hajmlardan ortib ketmasligi lozim;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишb) qurilma va trubalardagi xlor bugʻlarining parsional bosimini kamaytirish (uning hajmi kondensatsiya haroratidagi xlor bugʻlari bosimidan past boʻlishi lozim);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишv) xonadan tashqarida oʻrnatilgan qurilmalar, issiqlik yetkazib beruvchi moslamalarni qizitish, bunda xlorning bosim va harorat koʻrsatkichlari texnologik reglamentda aks ettirilgan, hisoblangan hajmlardan ortib ketmasligi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш104. Suyultirilgan va gaz holatidagi xlor trubalarini yotqizish kommunikatsiyalarning eng qisqa masofasini taʼminlashi, osilib qolish va tiqilib qoladigan zonalarning paydo boʻlishining oldini olishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишXlor trubalarini yotqizishda kompensatorlar koʻzda tutilishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш105. Oʻz-oʻzidan oqib tushib ketish yoʻli bilan trubalarning tozalanishini taʼminlash maqsadida xlor trubalarini oʻtkazuvchi va (yoki) qabul qiluvchi idishlar tomonga egilgan holda yotqizish kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш106. Tarkibida xlor boʻlgan trubalar uchun quruq siqilgan havo (azot) (shudring nuqtasidan minus 40° S haroratda) purkash yoki vakuum holatini yuzaga keltirib keyinchalik gazlarda 1 mg/m3 xlor konsentranti qoldigʻi qolgunga qadar quruq siqilgan havo (azot) bilan purkash yoʻli bilan tozalash koʻzda tutilishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш107. Suyultirilgan va gaz holatidagi xlorni yetkazib berish uchun yotqizilgan sexlar orasidagi trubalarda ularni tozalash, purkash va presslash uchun yopish moslamasi va berkitgichlari boʻlgan shtutserlar boʻlishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш108. Texnologik jihozlar va trubalarni joylashtirishda qurilmalar va ularning elementlariga xizmat koʻrsatish, taʼmirlash va almashtirish ishlarini bajarishda qulayliklar bilan taʼminlashi, shuningdek jihoz va trubalarning tashqi yuzasi holatini vizual nazorat qilish imkoniyati yaratilishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш109. Xlor muhitida ishlaydigan jihoz va trubalarning tashqi yuzasida korroziyaga qarshi qoplama boʻlishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш110. Trubalarda GOST 14202ga asosan taniqli ranglar, ogohlantiruvchi belgilar va markirovka qoʻyiladigan taxtachalar boʻlishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш111. STH 11 — 76ga asosan 50 mm va undan ortiq shartli diametrga ega boʻlgan gaz holatidagi xlor trubalari hamda suyultirilgan xlorning barcha trubalarining pasporti boʻlishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш112. Xlor trubalari mustahkamligi va zichligi quruq havo (azot) yordamida sinovdan oʻtkazilishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш113. Ekspluatatsiyaga kiritishdan oldin xlor trubalari: purkash yoki vakuum holatini yuzaga keltirib keyinchalik purkash yoʻli bilan quritilishi; gaz holatidagi xlorni qoʻshgan holda trubaga siqilgan havo (azot) yuborish yoʻli bilan ishchi bosimdagi germetik holati tekshirilishi lozim. Trubalarni pnevmatik usulda sinovdan oʻtkazishdagi bosimning yoʻl qoʻyiladigan tushish tezligi soatiga 0,05 foizdan ortmasligi kerak. Trubalarning germetik holatini tekshirish tartibi reglament asosida amalga oshiriladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш114. Odatda, trubalarning germetik holatini tekshirishni jihozlar bilan birga trubalar, yopish moslamalari va jihozlarni montaj qilish, taʼmirlash va ularni koʻrib chiqishdan keyin amalga oshirilishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш115. Xlor trubalari, yopish moslamalari va muhofaza klapanlarida tekshirish oʻtkazish hajmi va muddatlari “Bosim ostida ishlaydigan idishlarning tuzilishi va xavfsiz ekspluatatsiya Qoidalari”, STH 11 — 76, meʼyorlar, ishlab chiqaruvchi zavodning texnik shartlari va tavsiyalari talablariga muvofiq boʻlishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш116. Korxona rahbariyati tomonidan tekshiruv va sinovlar oʻtkazishda sifatni taʼminlash uchun shaxsiy javobgarlikni taʼminlash mexanizmi ishlab chiqilishi va meʼyoriy-texnik hujjatlarda oʻz aksini topishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш117. Muhofaza klapanlarini sinovdan oʻtkazishda keyingi sinovgacha sinov natijalari diagrammasini saqlagan holda oʻzi yozadigan qayd etuvchi qurilmalar yordamida klapanlarning ishga tushish bosimining qayd etilishi taʼminlanishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш118. Ekspluatatsiyaga kiritilishidan oldin xlor bilan ishlash uchun moʻljallangan barcha jihozlar va trubalardagi begona qorishmalar, namlik boʻshatilishi hamda xlor qurilmalarini quritish ishlarini oʻtkazish va nazorat qilish boʻyicha tashkilot yoʻriqnomasiga asosan quritilgan havo bilan purkalishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишV. Nazorat, boshqaruv, signalizatsiya va avtomatika tizimi
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш119. Xlorni ishlab chiqarish, saqlash va ishlatish boʻyicha texnologik jarayonlarni nazorat qilish, tartibga solish va boshqarish boshqaruv xonasidagi operatorning ishchi joyidan amalga oshirilishi va jihoz oʻrnatilgan joyni qaytarishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишTexnologik jarayonlarni nazorat qilish va boshqarish tizimi, shuningdek ishlab chiqarish va suyultirilgan xlorni toʻkish-quyish estakadasining avariyaga qarshi himoya tizimi mikroprotsessor texnikasi asosida qurilishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш120. Texnologik parametrlarni oʻlchash va tartibga solish (sarf, bosim, harorat va boshqalar) xlor muhitida korroziya (emirilish)ga chidamli yoki uning taʼsiridan himoya qilingan nazorat-oʻlchov hamda maromiga keltiruvchi pribor va qurilmalardan foydalangan holda ajratuvchi qurilmalar, pnevmatik qaytargichlar, inert gazni haydovchi moslamalar va boshqalar yordamida amalga oshirilishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш121. Nosoz, kalibrlanmagan nazorat-oʻlchov priborlari hamda tekshirish muddati oʻtgan priborlardan foydalanish mumkin emas.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш122. Avtomatik regulyatorlarning ish bajaruvchi organlari texnologik qurilmalar va kommunikatsiyalar bilan birga sinovdan oʻtkazilishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш123. Avariyaga qarshi himoya tizimi va signalizatsiya sxemalari, elektron, releli va elektr sxemalarining sozligi har oyda va har bir texnologik jarayon toʻxtatilganda tekshirilishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш124. Boshqaruv xonasiga xlorli va vodorodli impuls trubalarini kiritishga ruxsat etilmaydi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш125. Elektroliz qurilmalari quyidagi nazorat, signalizatsiya va boshqaruv tizimlari bilan jihozlangan boʻlishi lozim:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишa) tokdan keyin, elektrolizning har bir quvvati;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишb) elektroliz zali va boshqaruv xonasidan, shuningdek xlor kompressorlari xonasidan ular toʻxtatilganda doimiy tokni avariyaviy oʻchirish manbalari;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишv) elektrolizerni taʼminlab turgan doimiy tok birdan oʻchib qolganda, tok oʻchgandan keyin 3-4 soniya ushlab turib, xlor va vodorod kompressorlarining dvigatellarini avtomatik tarzda ishdan toʻxtatish (simobli usuldan tashqari barcha elektroliz usullari uchun). Xlorning simobli elektroliz usulida xlor kompressorlari 3 daqiqagacha ushlab turilgandan keyin avtomatik tarzda oʻchishi lozim. Shu vaqtning oʻzida xlorni avariya holatida soʻrib olish tizimi yoqilishi lozim;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишg) agar xlor kompressorlari oʻz-oʻzidan ishga tushmagan hollarda xlor kompressorlari birdan toʻxtab qolganda, shuningdek simobli nasoslar toʻxtab qolganda elektrolizerni tok bilan taʼminlaydigan doimiy tok manbalarining avtomatik tarzda oʻchishi (3-4 soniya ushlab turilib). Shu vaqtning oʻzida elektroliz zali, boshqaruv xonasiga signalizatsiya tizimi orqali xabar berilishi lozim;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишd) ishlab turgan xlor kompressorlaridan biri birdan oʻchib qolganda elektroliz zali, oʻzgartiruvchi kichik stansiya va boshqaruv xonasiga signalizatsiya tizimi orqali xabar berish;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишe) simob nasosining elektr dvigateli yoki simobli katodiga ega elektrolizerda sirkulyatsiyasi toʻxtaganda elektroliz zali va boshqaruv xonasiga signalizatsiya tizimi orqali xabar berish;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишj) simobli elektrolizerlarni toʻyintiruvchi bosim baklaridagi tuzli suv va suvning darajasi, qattiq katodga ega elektrolizerlarni toʻyintiruvchi bosim baklaridagi tuzli suv darajasining avtomatik tarzda oʻz meʼyoriga keltirish, shuningdek yoʻl qoʻyiladigan darajaning eng kam koʻrsatkichdan pasayib ketgani haqida signalizatsiya tizimi orqali xabar berish;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишz) elektr ishqorlar va kaustikni yigʻib olish moslamalaridagi darajani avtomatik tarzda meʼyoriga keltirish, shuningdek boshqaruv xonasiga yoʻl qoʻyiladigan koʻrsatkichga erishilganligi haqida signalizatsiya tizimi orqali xabar berish;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишi) elektrolizning diafragmen usuli boʻyicha vodorod kollektorida reglamentdan yuqori darajadagi kesimlarning yuzaga kelganda va elektrolizning simobli va membrana usullari boʻyicha vodorod kollektorlarida bosim reglamentdagidan pasayib ketganda boshqaruv xonasiga signalizatsiya tizimi orqali xabar berish;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишk) vodorodning ortiqcha qismini atmosferaga (oʻt oldirgichga) tushirish yoʻli bilan kompressorlarning trubalaridagi vodorod bosimini avtomatik tarzda meʼyoriga keltirish;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишl) xlor kollektorlarida vodorod konsentratining ortib ketganligi haqida signalizatsiya tizimi orqali xabar berish;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишm) elektrolizning diafragmen usuli boʻyicha kollektorlarda xlor va vodorodning chiqishi hamda elektrolizning simobli va membranali usuli boʻyicha xlorning chiqish va vodorod bosimini avtomatik tarzda meʼyoriga keltirish;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишn) vodorodni tozalash va quritish xonalarida, vodorod kollektorlarida havodagi vodorod konsentratsiya portlash darajasiga etganda signalizatsiya tizimi orqali xabar berish va avtomatik tarzda avariyaviy ventilyatsiyani yoqish.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш126. Suyultirilgan xlorni ishlab chiqarishda quyidagilar koʻzda tutilishi lozim:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишa) xlor kondensatorlariga kirish va chiqish joylarida sovuqli yetkazib berish moslamasining haroratini, shuningdek kondensatordan chiqadigan suyultirilgan xlorning haroratini avtomatik tarzda nazorat qilish;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишb) xlorning kondensatsiya bosqichidagi gazlardagi vodorodning xavfsiz konsentratsiyasini avtomatik tarzda nazorat qilish va bir maromda ushlab turish;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишv) kondensatsiya gazlarida vodorodning ulushini 4 foizdan ortganda boshqaruv xonasiga signalizatsiya tizimi orqali xabar berish.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш127. Sexlar orasidagi trubalardagi va sexlar ichidagi kollektorlardagi suyultirilgan xlor uchun suyultirilgan xlor trubalaridagi bosim ogohlantiruvchi koʻrsatkichga etganda ishga tushuvchi signalizatsiya tizimi hamda yoʻl qoʻyiladigan soʻnggi koʻrsatkichga etganda ishga tushuvchi avariyaga qarshi himoya tizimi ishga tushishi taʼminlanishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш128. Suyultirilgan xlor rezervuarlari, idishlari, suyultirilgan xlorni yigʻib oluvchilar quyidagilar bilan jihozlanishi lozim:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишa) boshqaruv xonasida koʻrsatkichlarni koʻrsatib turuvchi bosimni nazorat qilish priborlari;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишb) boshqaruv xonasida va joylarda idishni toʻldirish va boʻshatishning meʼyordagi normalariga erishilganda ovozli va nurli signallarni avtomatik tarzda yoqadigan ikkita mustaqil suyultirilgan xlor massasini (darajasini) oʻlchash va nazorat qilish tizimlari;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишv) boshqaruv xonasi va joylarda oʻrnatilgan bosim 1,2 MRa (12 kgf/sm2) dan ortib ketganligi haqida xabar beruvchi signalizatsiya tizimi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш129. Xlor ajralib chiqishi mumkin boʻlgan xonalar xlor tarkibini aniqlash va nazorat qilishning avtomatik tizimlari bilan jihozlangan boʻlishi lozim. 1 mg/m3 ga teng boʻlgan xlorning yoʻl qoʻyiladigan konsentratsiyasi ortib ketgan taqdirda nurli va ovozli signalizatsiya va avariya holatida soʻrib olish tizimi bilan biriktirilgan avariyaviy ventilyatsiya yoqilishi lozim. Avariya ventilyatsiya chiqindilari sanitariya kolonnasiga (xlorni soʻrib olish tizimiga) yuborilishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишXlorni avariya holatida soʻrib olish tizimi avariya holatini mahalliylashtirish uchun yetarli boʻlgan neytrallashtiradigan qorishmalar zaxirasi bilan taʼminlangan boʻlishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишXlor konsentrati 1 PDKdan yuqori boʻlgan hollarda, xlorning ikki tabaqali gaz analizatori ishlatilganda nurli va ovozli signalizatsiya yoqilishi, PDKdan yuqori boʻlgan hollarda esa — avariya holatida soʻrib oluvchi tizim bilan biriktirilgan avariyaviy ventilyatsiya yoqilishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишXlor konsentrati 1 PDKga etganda signalizatorning ishga tushish vaqti 30 soniyadan oshmasligi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш130. Idishlardagi xlor omborlari, alohida turadigan bugʻlantiruvchilar, xlorni toʻkish-quyish punktlari, chetdagi boshi berk temir yoʻllari va xlorni yuklash punktlari uning yoʻl qoʻyiladigan eng katta konsentratsiyadan oshganligi haqida xabar beruvchi signalizatsiyaga ega boʻlgan tashqi xlor oqishini nazorat qilish moslamalari bilan jihozlanishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишXlor oqishini nazorat qiluvchi tizim datchiklarining sezgirlik darajasi, ularning soni va joylashuvi loyihada aniqlanadi va asoslanadi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш131. Xlor signalizatorlari 0,5 PDK darajasidagi tegishli komponentlar boʻlgan xlor tanlash faktori va ± 2,5 foizdan koʻp boʻlmagan xlorni oʻlchashdagi umumiy xatoliklarga ega boʻlishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш132. Tashqi nazorat koʻrsatkichlari datchiklarini oʻrnatish joylarida 20 — 50 mg/m3 diapazondagi xlor konsentratiga erishilganda quyidagilar yoqilishi lozim:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишa) avtomatik tarzda: suvning himoya pardasi yordamida xlor toʻlqinini mahalliylashtirishning statsionar tizimi;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишb) avtomatik tarzda yoki qoʻlda: EHMdan foydalangan holda xlor toʻlqinining tarqalish istiqbolini belgilash tizimi (25 tonnadan ortiq boʻlgan alohida idishlarda xlorni saqlash koʻzda tutilgan obyektlar uchun).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш133. Issiqlik almashinuvchi qurilmada suyultirilgan xlor bugʻlangan holda quyidagilar koʻzda tutilishi lozim:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишa) suyultirilgan yoki bugʻlangan xlor sarfini avtomatik tarzda nazorat qilish;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишb) bugʻlangan xlor bosimini avtomatik tarzda nazorat qilish va meʼyoriga keltirish;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишv) bugʻlantiruvchidagi xlor bosimining koʻtarilib ketishining oldini olish uchun avtomatik muhofaza qurilmasi;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишg) xlor harorati yoki issiqlik yetkazib berish moslamasining harorati minimal yoʻl qoʻyiladigan darajadan pasayib ketganda bugʻlantiruvchidan xlorning chiqishini avtomatik tarzda toʻsib qoʻyish;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишd) bugʻlantiruvchidagi issiqlik yetkazib beruvchi moslama haroratini avtomatik tarzda nazorat qilish va meʼyorida ushlab turish;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишe) issiqlik yetkazib beruvchi moslamada xlor borligini avtomatik tarzda nazorat qilish;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш134. Konteyner yoki ballonlardan gaz holatidagi xlorni olishda xlorning bosimi va sarfi nazorat qilinishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш135. Ishlab chiqarish xonalari, shuningdek suyultirilgan xlor saqlanadigan oʻzgartiruvchi kichik stansiyalar, idishlarga solingan suyultirilgan xlor bilan ish olib boriladigan joylar maʼlumotlarni yetkazib turish maqsadida mikrofon va telefon aloqasi bilan taʼminlangan boʻlishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишVI. Suyultirilgan xlorni saqlash
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш136. Uz maqsadlariga binoan suyultirilgan xlor omborlari quyidagilarga boʻlinadi:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишa) tashkilot ichida xlorni ishlab chiqarish va ishlatishda u bilan yaqin aloqalarning oldini olish maqsadida rezervuarlarda (idishlarda) suyultirilgan xlorning operativ zaxiralarini yaratish, shuningdek vagon-sisterna, konteyner, ballonlardagi idishlarga joylangan suyultirilgan xlorni tashqi isteʼmolchilarga tinimsiz yetkazib berish uchun moʻljallangan suyultirilgan xlor ishlab chiqaruvchi tashkilotlarning sexlaridagi omborlar;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишb) vagon-sisternalarda suyultirilgan xlorni qabul qilib oluvchi tashkilotlar rezervuarlaridagi suyultirilgan xlorning chiqim omborlari;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишv) yetkazib berish oraligʻida tashkilotning kundalik xarajatlari uchun kerak boʻladigan miqdorda konteynerlar, ballonlarda saqlash uchun moʻljallangan suyultirilgan xlorning chiqim omborlari;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишg) isteʼmolchilarning chiqim omborlarini idishlarga joylangan xlor bilan taxminlash maqsadida keyinchalik xlorni konteyner va ballonlarga quyish yoʻli bilan vagon-sisternalarda kelib tushadigan suyultirilgan xlorni qabul qilib olishga moʻljallangan rezervuarlardagi (idishlardagi) xlorning asosiy omborlari;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишd) konteyner va ballonlardagi suyultirilgan xlorning operativ zaxiralarini yaratish va hamda muayyan hududdagi isteʼmolchilarning chiqim omborlarining idishlarga joylashtirilgan xlor bilan taʼminlash uchun moʻljallangan idishlardagi suyultirilgan xlorning guruhli omborlari;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишe) suyultirilgan xlorni qabul qilib olish, keyinchalik vagon-sisternalarga quyish va hududlardagi isteʼmolchi tashkilotlarga joʻnatish uchun moʻljallangan rezervuarlardagi (idishlardagi) suyultirilgan xlorning hududiy omborlari.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш137. Bir vaqtning oʻzida tashkilot hududida boʻlgan suyultirilgan xlorning miqdori minimal boʻlishi va loyiha bilan asoslanishi lozim. Ishlab chiqaruvchi tashkilotlardagi suyultirilgan xlorning yoʻl qoʻyiladigan miqdori uch sutkada ishlab chiqarilgan mahsulotdan koʻp boʻlmasligi va 2000 tonnadan oshmasligi, isteʼmolchi tashkilotlar uchun esa — 15 sutkalik sarfdan oshmasligi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш138. Suyultirilgan xlorni rezervuar (idishlarda) saqlash quyidagi yoʻllar bilan amalga oshirilish lozim:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишa) atrof-muhit haroratidan past haroratdagi sovutilgan holatda. Ushbu usulda xlorni saqlash parametrlari avariya holatida atmosferaga xlorning katta miqdorda chiqarish hajmi maksimal tarzda cheklanishi lozim;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишb) atrof-muhit haroratida (xlorni bu kabi usulda saqlash xlor omborining avariya holatiga chidamliligini oshirish maxsus choralar koʻrilishini talab qiladi va faqat “Sanoatgeokontexnazorat” davlat inspeksiyasi bilan muvofiqlashtirilgan holda amalga oshirilishi mumkin).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш139. Idishlarda suyultirilgan xlorni saqlashning aniq usuli va parametrlari, shuningdek saqlashning umumiy hajmi va bir marotabalik idishning eng kichik hajmi odamlarni yoppasiga yoʻq qilish zaruriyati shartlarini inobatga olgan holda belgilanadi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишQaror qabul qilishning optimalligi avariya holatida xlorni tashqariga chiqarib tashlash jarayonlarini modellashtirish va avariya holatida xlorni atmosferaga tarqatib yuborish uslublaridan foydalangan holda xlor omborlarining xavfsizligini tahlil qilish bilan asoslanadi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш140. Suyultirilgan xlor omborlari uchun xavfli zona radiusi quyidagi oʻlchamlarda qabul qilinadi:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишa) ballonlardagi suyultirilgan xlor omborlari uchun — 150 metr (xlor chiqindilarini operativ tarzda mahalliylashtirishni taʼminlashga qaratilgan maxsus texnik chora-tadbirlarni amalga oshirishda xavfli zona oʻlchamini qisqartirishga yoʻl qoʻyiladi. Xavfli zonani qisqartirish haqidagi qaror tegishli texnik asosnoma taqdim etilganda “Sanoatgeokontexnazorat” davlat inspeksiyasi tomonidan qabul qilinadi);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишb) konteynerlardagi suyuq xlor omborlari uchun — 500 metr (xlor chiqindilarini operativ tarzda mahalliylashtirishni taʼminlashga qaratilgan maxsus texnik chora- tadbirlarni amalga oshirishda xavfli zona oʻlchamini qisqartirishga yoʻl qoʻyiladi. Xavfli zonani qisqartirish haqidagi qaror tegishli texnik asosnoma taqdim etilganda “Sanoatgeokontexnazorat” davlat inspeksiyasi tomonidan qabul qilinadi);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишv) idishlardagi xlor omborlari uchun — yoʻq qiluvchi konsentratsiyaga ega xlor bulutining tarqalish chuqurligi doirasida (hisoblar asosida aniqlanadi).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш141. Xavfli zona radiusi doirasida uy-joy, madaniy-maishiy obyektlarni joylashtirishga yoʻl qoʻyilmaydi. Xavfli zona doirasida sanoat obyektlarini qurish maksimal tarzda cheklanishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш142. Xlor omborlaridan suyultirilgan xlor ishlab chiqarish (undan foydalanish) sanoati bilan bogʻliq boʻlmagan tashkilotlarning ishlab chiqarish va yordamchi obyektlarigacha boʻlgan yoʻl qoʻyiladigan minimal masofa idishning germetik holati buzilganda paydo boʻladigan birinchi xlor bulutlarining gravitatsion holda tarqalishning maksimal radiusi doirasida belgilanadi (hisoblar asosida aniqlanadi).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш143. Xlor omborlaridan portlovchi obyektlargacha boʻlgan yoʻl qoʻyiladigan minimal masofa xlor omborlari obyektlarining zarbli portlash toʻlqini va issiqlik taʼsiriga chidamlilik holatidan kelib chiqqan holda belgilanadi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш144. 140, 142 va 143-bandlarning talablariga javob bermaydigan ishlab turgan xlor omborlarini rekonstruksiya qilishda xlor xavfsizligi boʻyicha ixtisoslashgan tashkilot tomonidan tavsiya etilgan va “Sanoatgeokontexnazorat” davlat inspeksiyasi bilan muvofiqlashtirilgan xlor omborlari xavfsizligini oshirish boʻyicha maxsus chora-tadbirlar ishlab chiqilishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш145. Odatda yangi loyihalashtirilayotgan suyultirilgan xlor omborlari boshqa bino va inshootlarga nisbatan ancha past boʻlgan joylarda hamda asosan yaqin orada joylashgan aholi punktlariga nisbatan shamol yoʻnalishining shamol esadigan tomonida joylashtirilishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш146. Suyultirilgan xlor omborlari hududida ombor hududining istagan nuqtasidan koʻrinib turadigan shamol yoʻnalishi koʻrsatkichi oʻrnatilishi lozim. Idishlardagi xlor omborlariga ega boʻlgan tashkilotlar meteostansiya va atmosferaga xlor tarqalishi istiqbolini belgilaydigan tizim bilan jihozlanishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш147. Xlor omborlari kamida ikki metr balandlikdagi, ilk avariya holatida gaz toʻlqini tarqalishini cheklaydigan va ombor hududiga begona shaxslarning kirishiga yoʻl qoʻymaydigan zich berkiladigan darvozaga ega boʻlgan tirqishlarsiz toʻsiqqa ega boʻlishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишToʻsiqni ombor binosi va inshootidan kamida 10 metr uzoqlikda oʻrnatilishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш148. Xlor omborlari harbiy qoʻriqlash boʻlinmalari tomonidan qoʻriqlanishi yoki qoʻriqlanadigan hududga joylashtirilishi, shuningdek qoʻriqlash signalizatsiyasi va yoritish tizimiga ega boʻlishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш149. Suyultirilgan xlor ombori yongʻin avtomobillari va gazdan qutqarish xizmati avtomobillari kirishi uchun yoʻl bilan taʼminlanishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш150. Xlor ombori hududida xlor omborida amalga oshiriladigan ishlab chiqarish jarayonlariga tegishli boʻlmagan jihoz va qurilmalarni joylashtirishga ruxsat berilmaydi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишSuyultirilgan xlor omborini xlorni yoqish, bugʻlantirish, konteyner va ballonlarga quyish qurilmalari, gipoxloridlar, xlor temiri olinadigan xlorni soʻrib olish qurilmalari hamda uni bosish uchun vakuum va siqilgan havo olish qurilmalari bilan toʻsishga yoʻl qoʻyiladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш151. Xlor omborlari yer usti va bir qavatli yarim koʻmilgan bino yoki yer osti inshootlarida joylashtirilishi mumkin.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишIdishlardagi xlorning ochiq omborlarini ochiq tom ostida joylashtirishga ruxsat “Sanoatgeokontexnazorat” davlat inspeksiyasi bilan muvofiqlashtirilgan taqdirda yoʻl qoʻyiladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш152. Suyultirilgan xlorning yopiq omborlarini joylashtirishda quyidagi talablar bajarilishi lozim:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишa) xlorni idishlarda (rezervuarlarda-tankalarda) saqlash uchun yer ustidagi va yarim oʻralardagi xonalar (joylar) xlorning avariyali oqishida buzilishidan xonani saqlovchi konstruksiyali qurilmaga ega boʻlishi kerak;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишb) har bir idish ostiga idishning butun hajmidan kam boʻlmagan hajmga ega taglik oʻrnatilishi lozim;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишv) idishlarda xlorni saqlash omborlarida bino va xonaning qarama-qarshi tomonlarida kamida ikkita chiqish yoʻli boʻlishi lozim;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишg) xlor omborlarining eshiklari evakuatsiya davomida ochilishi lozim;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишd) pol materiali, devor, shift va metall konstruksiyalarning materiallari xlorning agressiv taʼsiriga chidamli boʻlishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш153. Rezervuarlarda (idishlarda) suyultirilgan xlorni saqlash uchun moʻljallangan ochiq turdagi omborlar quyidagi talablarga amal qilgan holda loyihalashtirilishi va ekspluatatsiya qilinishi lozim:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишa) rezervuarlar atmosfera yogʻinlaridan va toʻgʻridan toʻgʻritushadigan quyosh nuridan himoyalangan boʻlishi lozim;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишb) har bir idish ostida avariya holatida xlor toʻkilganda yigʻib oladigan taglik (banka) boʻlishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишEng katta rezervuar hajmidan kam boʻlmagan hajmga ega, oqishlarni mahalliylashtirish uchun har bir idish ostida toʻsiqlar joylashtirilgan taglikka ega boʻlish mumkin.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш154. Rezervuar (idish) tagliklari past koeffitsiyentga ega issiqlik oʻtkazuvchi, yer osti suvlari tushishidan himoyalangan materialdan tayyorlanishi, ochiq turdagi omborlar uchun tagliklar esa qoʻshimcha tarzda atmosfera yogʻinlari va toʻgʻridan toʻgʻritushadigan quyosh nurlaridan himoyalangan boʻlishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш155. Rezervuarlardagi (idishlardagi) suyultirilgan xlor omborlarida albatta ombor hajmini aniqlashda uning hajmi inobatga olinmaydigan qoʻshimcha idish boʻlishi lozim. Rezervuarlarni bir biriga biriktirish sxemasida ulardan birining zaxira sifatida ishlatilishi koʻzda tutilishi va nasos yordamida avariyaviy idishdan (idishdan, sisternadan) zaxira idishiga xlorni bir vaqtning oʻzida gaz holatidagi xlorni zaxira idishidan olish yoʻli bilan evakuatsiya qilishni taʼminlashi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш156. Suyultirilgan xlor idishlari va trubalarini ekspluatatsiya qilishda ularga harorat, bosimning ortib ketishiga olib keladigan yoki xlor bilan birlashib portlovchi qorishmalarni tashkil qiladigan namlik va moddalarning tushishini oldini olish lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш157. Rezervuarlar, idishlar, vagon-sisternalar, yigʻuvchilarga suyultirilgan xlorning kirish va chiqish yoʻllari konstruksiyalari tashqi truba zararlanganda suyuqlikning ortga oqishining oldi olinishini taʼminlashi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш158. Gaz holatidagi xlorni olish, odatda, bugʻlantiruvchilardan foydalanilgan holda amalga oshirilishi lozim. Bugʻlantiruvchilar sifatida asosan oquvchi issiqlik almashinuv qurilmalaridan foydalanish lozim. Katta hajmdagi bugʻlantiruvchilardan foydalanishga faqat tegishli asosnoma tayyorlanib, “Sanoatgeokontexnazorat” davlat inspeksiyasi bilan muvofiqlashtirilgan hollarda yoʻl qoʻyiladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишIssiqli yetkazib beruvchining yuqori harorati uning xususiyatlari inobatga olinib, suyultirilgan xlor bugʻlantiruvchilarini tayyorlash konstruksiyasi va mustahkamlik xarakteristikalari bilan belgilanadi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишRezervuar, idish, yigʻuvchilardan gaz holatidagi xlor foydalanish uchun olingan kunlik idishlar sifatida foydalanishga yoʻl qoʻyilmaydi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишTemir yoʻl vagon-sisternasidan gaz holatidagi yoki suyultirilgan xlor foydalanish uchun olingan kunlik idishlar sifatida foydalanishga yoʻl qoʻyilmaydi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш159. Xavfsizlikni taʼminlash maqsadida suyultirilgan xlorning joyini oʻzgartirib, rezervuarlar va vagonlarni saqlash, toʻldirish va boʻshatish bilan bogʻliq texnologik operatsiyalar qatʼiyan reglament asosida bajarilishi va ularni bajarish ustidan oʻzi yozadigan priborlardan foydalangan holda doimiy nazorat oʻrnatilishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш160. Suyultirilgan xlorni idishga (rezervuar, idish, vagon-sisterna) quyishda xlor idishlar uchun belgilangan quyish meʼyorlaridan ortiq hajmda quyishning oldini olish lozim (1,25 kg/dm3), bunga mazkur Qoidalarning 128-bandi talablarini bajarish hamda quyidagilarni amalga oshirish bilan erishiladi:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишa) idish ichidagi gazlarni chiqarib tashlash liniyasiga qisqartirilgan sifon (qayta quyish trubkachasi) oʻrnatish. Uning pastki kesimi idishdagi suyultirilgan xlorning maksimal yoʻl qoʻyiladigan darajaga mos kelishi lozim;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишb) idish ichidagi gazlarni chiqarib tashlanadigan idishning tashqi tomonidagi trubaga (mazkur Qoidalarning 88-bandida koʻzda tutilgan yopish ventillaridan keyin) suyultirilgan xlorning gaz liniyasiga oʻtib ketganligi haqida xabar beruvchi qurilma oʻrnatilishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш161. Mazkur Qoidalarning 136-bandidagi “a”, “b”, “g” va “e” kichik bandlariga tegishli xlor omborlari hududida, shuningdek alohida joylashtirilgan bugʻlantiruvchi, xlor idishlarini qayta yuklash punktlari, toʻkish-quyish punktlari va xlor boʻlgan temir yoʻl vagon-sisternalari turadigan boshi berk yoʻllarda avariya holatida xlor chiqishini avtomatik tarzda nazorat qilish va himoya suv pardasi yordamida uni mahalliylashtirish va (yoki) xavfsiz konsentratsiyaga kelgunga qadar tarqatib yuborish tizimi yoki qurilmalari koʻzda tutilishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишSuv pardasi bilan gaz holatidagi xlor bulutini mahalliylashtirish tizimi korxonaning boshqa ehtiyojlari uchun ketadigan eng koʻp suv sarfini inobatga olgan holda xlorning chiqishini likvidatsiya qilish uchun yetarli boʻlgan vaqt mobaynidagi uzluksiz ish hisobidan kelib chiqqan holda kerakli suv zaxirasi bilan taʼminlanishi lozim. Changlatuvchilar, gidrantlar soni, ularning joylashuvi va talab qilinadigan suv zaxirasi loyihada aniqlanadi va asoslanadi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишSuyultirilgan xlorning oqib ketishini koʻpikdan foydalanib mahalliylashtirish tizimida kimyoviy jihatdan xlor uchun neytral boʻlgan koʻpikdan foydalanish koʻzda tutilishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш162. Idishlarni toʻldirish, xlorni saqlash, bugʻlantirish va undan foydalanish uchun moʻljallangan ishlab chiqarish xonalarida QMQ 2.04.05 “Isitish, ventilyatsiya va havoni almashtirish” talablariga binoan umumiy almashinuv ventilyatsiyasi yordamida havo muhitini normallashtirish taʼminlanilishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш163. Doimiy ishchi oʻrinlariga ega boʻlmagan ishlab chiqarish xonalarini tabiiy holda ishga tushadigan umumiy almashinuvchi ventilyatsiya tizimi bilan jihozlamaslikka yoʻl qoʻyiladi. Xonaga kirish qismining tashqarisida xonaning xlor bilan gazlanganlik darajasi ortganligi haqida xabar beruvchi ovozli signalizatsiya va sanitariya meʼyorlariga javob beradigan xonadagi xlor konsentratsiyasini xona havosiga qadar shamollatish uchun avariyaviy ventilyatsiyaning yoqilishi koʻzda tutilishi lozim. Taʼmir ishlari olib borilganda ushbu xonalarni isitish koʻchma ventilyatsiya isitish qurilmalari yordamida amalga oshirilishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш164. Xlor omborlari, toʻldirish stansiyalari, bugʻlantirish va xlor saqlanadigan xonalarda avariya holatlarini mahalliylashtirish uchun mazkur Qoidalarning 129-bandiga binoan gaz analizatori signali boʻyicha avtomatik tarzda yoqiladigan avariya ventilyatsiyasi koʻzda tutilishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишAvariya ventilyatsiyasining ish mahsuldorligi loyihaning texnologik qismida belgilanadi va asoslanadi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш165. Avariya ventilyatsiyasi chiqindilari xlorni soʻrib olish tizimiga yoʻnaltirilishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишXlorni soʻrib olishning statsionar tizimlarida quyidagilar koʻzda tutilishi lozim: ventilyator, nasos tizimlarida ishlatiladigan zaxira, shuningdek soʻruvchi qurilma orqali xlorning oʻtib ketishini nazorat qilish.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишXlorni avariya holatida soʻrib olish tizimini yoqish avariya ventilyatsiyasining ishga tushishi bilan toʻxtashi va mazkur Qoidalarning 129-bandi talablariga javob berishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш166. Xlorni avariya holatida soʻrib olish tizimi ishining mahsuldorligi va soʻrib olinadigan vositalar zaxirasi loyihada asoslanishi va avariya holatini mahalliylashtirish uchun yetarli boʻlishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш167. Idishdagi xlorni toʻkish-quyish, bugʻlanish, saqlash uchastkalari, xlorli konteyner va ballonlarni bir-biriga ulash-ajratish joylari mahalliy soʻrish va xlorni yutish tizimlari bilan jihozlanishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишVII. Suyultirilgan xlorni toʻkish-quyishni amalga oshirish tartibi
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш1-§. Umumiy qoidalar
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш168. Ekspluatatsiya qilinayotgan idishlar, vagon-sisternalar, konteynerlar va ballonlar “Bosim ostida ishlaydigan idishlarning tuzilishi va xavfsiz ekspluatatsiya Qoidalari”ga binoan hisobga olinishi va texnik koʻrikdan oʻtkazilishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишSuyultirilgan xlorni tashish uchun moʻljallangan vagon-sisternalar, konteynerlar va ballonlarni hisobga olish va qayd etish xlor idishi balansida boʻlgan, ularni toʻldiruvchi tashkilotlarda amalga oshiriladi. Buning uchun tashkilotda quyidagi hujjatlar yuritiladi va saqlanadi:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишvagon-sisternalar uchun: bosim ostida ishlaydigan idishning pasporti, texnik tasnifi va ekspluatatsiya qilish boʻyicha yoʻriqnoma, taʼmirlash va toʻldirish jurnali;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишkonteynerlar va ballonlar uchun: mavjud boʻlgan barcha idishlar kartotekasi, toʻldirish jurnali, sinovlar jurnali.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишToʻldirish jurnali shakli mazkur Qoidalarning 1-ilovasida keltirilgan.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш169. Vagon-sisternalar, konteynerlar va ballonlarning tashqi yuza rangi, taniqli chiziqlar va yozuvlar davlat standarti va idish ishlab chiqaruvchi zavodning texnik shartlariga javob berishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишYangi tayyorlangan vagon-sisternalar, konteynerlar va ballonlarning boʻyogʻi va ulardagi yozuvlar ishlab chiqaruvchi zavod tomonidan, kelgusidagi ekspluatatsiya qilish davrida esa — xlor idishi balansida boʻlgan toʻldiruvchi tashkilot tomonidan yoziladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш170. Vagon-sisternalar, konteynerlar va ballonlarda “Bosim ostida ishlaydigan idishlarning tuzilishi va xavfsiz ekspluatatsiya Qoidalari” talablariga javob beradigan pasport maʼlumotlari aniq ravishda oʻyib yozilishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишIdishning pasport maʼlumotlari oʻyib yozilgan kleymo joylari maʼlumotlarni aniq oʻqish darajasiga qadar tozalanishi, rangsiz lok bilan qoplanishi va ramka shaklida oq rangli boʻyoq bilan oʻrab quyilishi lozim. Lok va boʻyoq xlor taʼsiriga chidamli boʻlishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш171. Faqat soz, maxsus shu maqsadlarda tayyorlangan “Bosim ostida ishlaydigan idishlarning tuzilishi va xavfsiz ekspluatatsiya Qoidalari” talablariga javob beradigan vagon-sisternalar, konteynerlar i ballonlar suyultirilgan xlor bilan toʻldirilishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш172. Boshqa mahsulotlar uchun moʻljallangan va quyidagi holatlarda vagon-sisternalar, konteynerlar va ballonlarni suyultirilgan xlor bilan toʻldirish taqiqlanadi, agar:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишa) texnik koʻrik muddati tugagan;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишb) himoya klapani va membrananing (vagon-sisternalar uchun) tekshirish muddati tugagan;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишv) idish mexanik zarar koʻrgan va boshqa defektlari boʻlsa (yoriq, chuqurcha, shaklning oʻzgarishi, korroziyaga uchragan), shuningdek yurish qismlari nosoz boʻlsa (vagon-sisternalar uchun);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишg) tegishli rang va rang boʻlmasa, shuningdek kleymoni oʻqishning imkoniyati boʻlmasa;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишd) boshqa mahsulot qoldigʻi qolgan boʻlsa;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишe) yopish qurilmasi nosoz boʻlsa;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишj) ballonlardan sifon trubkachalari echib olinmagan boʻlsa.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш173. Boʻsh va toʻldirilgan vagon-sisternalar, konteynerlar va ballonlarni tarozida tortish bilan bogʻliq barcha operatsiyalar soz tarozilarda amalga oshirilishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш174. Idishga quyiladigan, suyultirilgan xlor massasi ikkita mustaqil nazorat tizimi yordamida oʻlchanishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишXlorni quyishda idishning (rezervuar, idish, vagon-sisterna, yigʻuvchining) toʻlib ketishining oldini olish uchun mazkur Qoidalarning 160-bandi talablari bajarilishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишOʻrnatilgan meʼyordan yuqori darajada idish toʻldirilgan taqdirda ortiqcha suyultirilgan xlor evakuatsiya qilinishi lozim (evakuatsiya tartibi toʻldiruvchi tashkilot yoʻriqnomasida koʻrsatiladi).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш175. Suyultirilgan xlorni toʻkish va quyish idishlarni boʻshatish va toʻldirish oraligʻidagi bosimning tushishini tashkil qilish hisobiga bosish usuli bilan, shuningdek suyultirilgan xlorni qayta haydash uchun moʻljallangan nasoslar yordamida amalga oshirishga yoʻl qoʻyiladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш176. Suyultirilgan xlorni bosish turli usullar bilan amalga oshirilishi mumkin:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишa) quruq siqilgan havo (azot) yoki gaz holatidagi xlor bugʻlarini boshqa idish yoki trubakompressordan boʻshatilayotgan idishga yuborish;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишb) boʻshatilayotgan idishdagi xlor bugʻlarining oʻz bosimi hisobiga va toʻldirilayotgan idishdan xlor gazini olish;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишv) birlashtirilgan usullar bilan.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш177. Siqilgan gazdan foydalanilgan holda suyultirilgan xlorni toʻkish-quyish operatsiyalarini amalga oshirishda quyidagi talablar bajarilishi lozim:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишa) siqilgan havo (azotni) tayyorlash va yetkazib berish tizimi avtonom boʻlishi va faqat xlor qurilmalarini bosish, purkash, ezish maqsadlariga yoʻnaltirilishi lozim;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишb) siqilgan havo (azot) qorishmalardan tozalanishi, quritilishi lozim. Quritilgan havodagi (azotdagi) namlik miqdori yoʻl qoʻyiladigan namlikning ortib ketganligi haqida xabar berib turadigan signalizatsiyaga ega avtomatik namlikni oʻlchash qurilmasi yordamida uzluksiz nazorat qilinib turiladigan minus 40° S darajadan yuqori boʻlgan shudring nuqtasi haroratiga mos kelishi lozim;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишv) gaz holatidagi xlor bilan suyultirilgan xlor bosilganda bosimning tushib ketishi toʻkish-quyish parametrlari reglamentlari shartlari asosida aniqlanadi;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишg) siqilgan havoni (azotni) yetkazib berish tizimi himoya klapani bilan taʼminlangan risiver (qabul qilish qurilmasi) va siqilgan havo (azot) yoʻliga xlor tushib qolishining oldini oladigan qurilma bilan jihozlanishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишBosish vaqtida siqilgan havo (azot) bosimi 1,2 MRa (12 kgf/cm2) dan oshmasligi va xlor bosilayotgan idish bosimiga nisbatan 0,1 MRa ga yuqori boʻlishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш178. Vagon-sisternalarda suyultirilgan xlorni joʻnatayotgan yoki qabul qilib olayotgan tashkilot ushbu tashkilot temir yoʻllarining boshi berk uchastkalaridagi xlor omborlari yaqinidagi suyultirilgan xlorni toʻkish-quyish punktlarini koʻzda tutishi lozim. Vagon-sisternaga xizmat koʻrsatilayotgan maydoncha tekis yuzaga va sisternaga turli yoʻnalishlardan yaqinlashish uchun erkin oʻtish yoʻllariga ega boʻlishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш179. Kelgusida transportda tashish va boʻshatishi uchun moʻljallangan vagon-sisternalar uchun loyihada joylashuvi va hajmi aniqlanadigan va asoslab beriladigan boshi berk yoʻllar tayyorlanishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишBoshi berk yoʻl bir partiyada 10 tadan ortiq boʻlmagan, bir vaqtning oʻzida joʻnatiladigan va kelib tushadigan barcha vagon-sisternalarni joylashtirishni taʼminlashi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш180. Toʻkish-quyish punktlari va boshi berk yoʻllar xlorning oqishini tashqaridan nazorat qilish va xlor toʻlqinini mahalliylashtirish qurilmalari bilan jihozlanishi, tunggi vaqtlarda yoritilishi, tegishli belgilarga ega boʻlishi, shuningdek boshi berk yoʻlga harakatlanuvchi sostav va begona shaxslarning kirishining oldini olishi lozim. Boshi berk yoʻlda turgan vagon-sisternalar bir-biriga ishonchli tarzda ulangan boʻlishi va yurib ketishning oldini olish uchun qoʻl tormozi va bashmaklar yordamida mustahkamlangan boʻlishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишVagon-sisternalar joylashtiriladigan boshi berk yoʻlga kirishda albatta “Toʻxta. Yoʻl yopiq. Xlor” degan yozuvlari boʻlgan belgi (oʻlchami 400x600 mm), qizil rangli signal va boshi berk yoʻlga sanksiyasiz kirishning oldini oluvchi maxsus toʻsadigan qurilma oʻrnatiladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш181. Yangi loyihalashtirilayotgan va rekonstruksiya qilinayotgan toʻkish-quyish punktlari xlor omboriga maksimal tarzda yaqin boʻlgan maxsus bokslarda joylashtiriladi va portlash va yongʻindan xavfli boʻlgan xavfsiz masofaga uzoqlashtiriladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш182. Toʻkish-quyish punktida vagon-sisternalarni statsionar trubalarga qulay va xavfsiz tarzda ulash uchun sharoitlar yaratilishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш183. Er yuzasida joylashgan vagon-sisternalarga xizmat koʻrsatish uchun platforma (ish joyi) sirpanchiq boʻlmagan yuza va taglik, ushlagichlar va toʻsiqlarga ega boʻlishi lozim, u mustahkam va yonmaydigan boʻlishi hamda avariya holatida odamlarni evakuatsiya qilish uchun qulay statsionar inshoot kabi joylashtirilishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш184. Toʻkish-quyish punktida quyidagi trubalarning statsionar tizimi boʻlishi lozim:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишa) siqilgan havoni (azotni) va bosish uchun gaz holatidagi xlorni vagon-sisternalarga yuborish tizimi;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишb) suyultirilgan xlorni toʻkish-quyish uchun trubalar;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишv) toʻldirilayotgan yoki avariya holatidagi vagon-sisternadan gaz holatidagi xlorni foydalanish yoki soʻrish uchun chiqarish trubalari.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш185. Vagon-sisternani toʻkish-quyish punktiga qoʻyish va toʻkish-quyish operatsiyalarini bajarishdan oldin vagon-sisternani ikki tomondan ham tormoz bashmaklari bilan mustahkamlash, yerga ulash va temir yoʻl sisternasi va texnologik trubalarda qurilmaning avtomatik tarzda yopish tizimi ishga tushishini taʼminlovchi toʻkish-quyish punktining avtomatik avariya holatidagi tizimga ulangan vagon- sisternaning siljish signalizatoriga ulash lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишToʻkish-quyish punktiga olib boruvchi yoʻlni oʻzgartirish yoyi harakatlanuvchi sostavni kirishining oldini olishi, toʻkish-quyish punktiga olib boruvchi temir yoʻl qismi esa maxsus qurilma yordamida toʻsib qoʻyilishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш186. Vagon-sisternani statsionar trubalarga ulash oʻzgaruvchan boʻlishi, vagon-sisterna ogʻirligining oʻzgarishi hisobiga oʻz oʻqida tabiiy vertikal holatda turishini, shuningdek ulanadigan uzellarni qulay tarzda birlashtirish va uning germetik holati taʼminlashi lozim. Ulashning quyidagi turlaridan foydalanish lozim:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишa) sharnirli buriladigan birikmalar;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишb) egiluvchan metall shlanglar va metall qoplamali maxsus materiallardan tayyorlangan shlanglar.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш187. Suyultirilgan xlorni toʻkish (quyish) vaqtida yopish armaturasi va birikuvchi tarmoqning ulangan joylari xizmat koʻrsatuvchi personal kuzatuvi ostida boʻlishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш188. Suyultirilgan xlor probasini tanlash va uning sifatini tekshirish suyultirilgan xlor uchun amaldagi standart talablariga binoan amalga oshiriladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишVagon-sisternalar, konteynerlar yoki ballonlarda joʻnatiladigan xlorning har bir partiyasiga mahsulot sifati va partiyaning miqdoriy tarkibi haqidagi maʼlumotlar, shuningdek toʻldirish jurnalidagi maʼlumotlar (zavod tomonidan berilgan raqami, idishning umumiy va sof ogʻirligi, quyilgan xlorning massasi, idishni keyingi tekshirish muddati) kiritilgan pasporti (sertifikati) qoʻshib joʻnatiladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишPasport toʻldiruvchi tashkilot vakili tomonidan imzolanadi. Pasportning bir nusxasi isteʼmolchiga yuboriladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш189. Tashkilotlarda suyultirilgan xlorni tayyorlash hamda toʻkish-quyishni amalga oshirish tashkilot buyrugʻi asosida tayinlangan muhandis-texnik xodimning rahbarligi ostida amalga oshiriladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2-§. Vagon-sisternalarni suyultirilgan xlor bilan toʻldirish tartibi
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш190. Suyultirilgan xlorni tashish uchun ishlab chiqaruvchi tashkilotning texnik maʼlumotlariga mos keladigan va quyidagi vosita va qurilmalar bilan jihozlangan vagon-sisternalar ishlatilishi lozim:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишa) trubalar uzilganda suyultirilgan xlorning chiqishini avtomatik tarzda toʻxtatadigan, tez harakatlanadigan yopish klapanlari oʻrnatilgan, sifon trubkachalari orqalari suyultirilgan xlorni quyish (toʻkish) uchun sisternaning toʻgʻri oʻqi boʻyicha joylashtirilgan ikkita buragich (ventil);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишb) vagon-sisternani belgilangan meʼyordan ortiq ravishda toʻlib ketishining oldini oladigan, qisqartirilgan sifonlar bilan biriktirilgan, gaz holatidagi xlorni chiqarib tashlash yoki suyultirilgan xlorni bosish uchun gaz yetkazib berish uchun moʻljallangan sisternaning toʻgʻri oʻqi boʻyicha joylashtirilgan ikkita buragich (ventil);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишv) vagon-sisternaning yopish buragichi (ventili) konstruksiyasi ular yordamida quyidagilar yordamida masofadan boshqarish imkoniyatini yaratishi lozim;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишg) echib olinadigan manometr uchun ventilli shtutser;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишd) membranali himoya qurilmasi, membrananing butunligini tekshirish tizimi va himoya klapani;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишe) himoya qopqoqlari.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш191. Toʻldiruvchi tashkilotga etib kelgan vagon-sisterna yurish qismining sozligini, vagon-sisternaning qozonini ramaga mustahkamlash ishonchli ekanligini tekshirish maqsadida transport xizmati vakili tomonidan koʻrib chiqilishi lozim. Koʻrib chiqilgandan soʻng xulosalar maxsus kitobga (texnik koʻrik jurnaliga) kiritiladi. Soz holdagi vagon-sisterna va xulosaning nusxasi suyultirilgan xlor sexiga berib yuboriladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш192. Vagon-sisternani toʻldirishga tayyorlash maxsus jihozlangan joyda yoki toʻkish-quyish punktida quyidagi ketma-ketlikda amalga oshiriladi:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишa) belgilangan koʻrik muddati oʻtgan, shuningdek himoya klapani va membranasini tekshirish muddati oʻtganligini aniqlash va vagon-sisternani chiqarib tashlash;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишb) mexanik va boshqa defektlarni (yoriqlar, shaklning oʻzgarishi, korroziya va boshqalar), shuningdek boʻyoq va yozuvlarning holatini aniqlash maqsadida vagon sisternaning tashqi yuzasini (korpusi, qobigʻi, armaturasi, membranali himoya qurilmasini) vizual tekshirish;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишv) manometrik ventildan yopqichni echib olish, manometr yordamida vagon- sisternadagi qoldiq bosimni aniqlash;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишg) suyultirilgan xlor qoldigʻi borligini aniqlash maqsadida vagon-sisternani tarozida tortish;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишd) ventillardan yopqichlarni echib olish va vagon-sisternadagi barcha yopish qurilmalarining germetik holatini tekshirish;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишe) vagon-sisternaning toʻgʻri oʻqi boʻyicha joylashgan ventilga mahsulot trubasini ulash, gaz trubasini esa — vagon-sisternaning kesishgan oʻqi boʻyicha joylashgan ventilga ulash. Mahsulot va gaz trubalarini ulashdan oldin mazkur Qoidalarning 185- bandida keltirilgan talablar bajarilishi lozim;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишj) sisternaning germetik holatini tekshirish: buning uchun quruq siqilgan gaz yoʻliga biriktirilgan gaz ventilini ochib vagon-sisternada 1,2 MRa (12 kgf/cm2) bosim tashkil qilinadi va membrananing butunligi (membranani tekshirish tizimdagi ventilni ochish yoʻli bilan), qurilma va birlashtirilgan qismlarning germetik holati tekshiriladi;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишz) vagon-sisternaning germetik holatini tekshirish sinovlardan ijobiy natija olingan taqdirda vagon-sisternalarni toʻldirishga ruxsat beradigan tashkilotning vakolatli vakili ishtirokida amalga oshiriladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш193. Vagon-sisternada ortiqcha bosim yoʻq boʻlsa, 1 tonnadan ortiq suyultirilgan xlor qoldigʻi boʻlsa, mazkur Qoidalarining 172-bandi talablari buzilganligi aniqlansa, vagon-sisternani toʻldirishga tayyorlash boʻyicha qoʻshimcha chora-tadbirlar amalga oshiriladi va bu tashkilotning masʼul xodimi tomonidan jurnalga tegishli yozuvlar kiritiladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш194. Vagon-sisternani xlor qoldiqlaridan tozalash zaruriyati yuzaga kelgan taqdirda xlorni evakuatsiya qilish qayta bosim yuborish, vakuum va vagon-sisternani quritilgan havo (azot) bilan purkash yoʻllari bilan amalga oshiriladi. Xlorni evakuatsiya qilish tartibi yoʻriqnomada oʻz aksini topishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш195. Nosoz qurilmalarni (ventillar, membranalar, himoya klapanlarini) almashtirish yoki membranali himoya qurilmalarini tekshirish vagon-sisterna xlordan tozalangandan soʻng amalga oshirilishi lozim. Qurilmalarni almashtirish (tekshirish) uchun kerakli asboblar, ishlab chiqaruvchi zavod pasportida koʻrsatilgan bosim ostida stendda sinalgan teshiklarni yopish uchun qopqoq va zaxiradagi soz holatdagi qurilma tayyorlab qoʻyilishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш196. Armatura (reviziya) almashtirilgandan soʻng vagon-sisterna havo (azot) bilan purkaladi. Keyin vagon-sisterna gaz holatidagi xlor bilan toʻldiriladi, quruq siqilgan havo (azot) bilan bosim 1,5 MRa (15 kgf/cm2) gacha koʻtariladi, bundan keyin esa yigʻilgan vagon-sisternaning zichligi tekshiriladi. Vagon-sisternani purkab tozalash tartibi va uning germetik holatini belgilashni reglamentlashtiriladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш197. Tayyorgarlikdan oʻtgan va germetik holati tekshirilgan vagon-sisternalar quyidagi ketma-ketlikda suyultirilgan xlor bilan toʻldiriladi:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишa) amaldagi sxema boʻyicha vagon-sisternaga mahsulot va gaz liniyalarining toʻgʻri ulanishi, ulanadigan liniyalardagi barcha ventillarning yopilishi hamda manometr mavjudligi tekshiriladi;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишb) gazlarni soʻrib olish sxemasining ishga yaroqliligi tekshiriladi, shundan keyin gaz ventili ochiladi va vagon-sisternadagi bosim gaz liniyasidagi bosim bilan tenglashtiriladi;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишv) vagon-sisternadagi mahsulot ventili ochiladi va ogʻirlik boʻyicha vagon- sisternaning toʻlishi nazorat qilinadi. Toʻldirish vaqtida qurilmalar va ulanadigan liniyalar germetik holatining nazorati taʼminlanishi lozim;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишg) boʻsh holdagi vagon-sisternaning ogʻirligi (netto), vagon-sisternaning hajmi va belgilangan toʻldirish meʼyorini inobatga olgan holda suyultirilgan xlor toʻldirilgan vagon-sisternaning ogʻirligi (brutto) belgilab qoʻyiladi;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишd) toʻldirish ishlari tugagandan soʻng navbat bilan vagon-sisternadagi mahsulot va gaz ventillari yopiladi, qolgan xlorni ushlab qolgan holda trubalar xlordan tozalanadi va ular vagon-sisternadan uziladi, keyin tashkilotning vakolatli vakili chaqiriladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш198. Tashkilotning vakolatli vakili sex xodimi bilan quyidagilarni tekshiradi:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишa) toʻldirilgan vagon sisterna ogʻirligining xlorni quyish meʼyoriga mos kelishi;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишb) qurilmalarning germetik holati, biriktirilgan qismlarning mustahkamligi va membranalarning butunligi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишTekshiruvdan soʻng manometr oldidagi ventil yopiladi, manometr echib olinadi, barcha ventillarga yangi paronitli tagliklar, metall qopqoqlar oʻrnatiladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишTashkilot vakolatli vakilining toʻldirilgan vagon-sisternaning belgilangan talablarga javob berishi haqidagi xulosasi toʻldirish jurnaliga kiritiladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишSex vakili vagon-sisterna qopqogʻida (lyukda) joylashgan ventillarni surguchlaydi, shundan keyin vagon-sisterna lyuki va himoya klapaniga tashkilotning vakolatli vakili tomonidan surguchlanadigan himoya qopqoqlari oʻrnatiladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишVagon-sisternaga quyilgan xlorga sex vakili va tashkilotning vakolatli vakili tomonidan imzolanadigan pasport tayyorlanadi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш199. Suyultirilgan xlor bilan toʻldirilgan vagon-sisternalar albatta tashkilot hududida bir sutka davomida turishi lozim. Turgan vaqtda har bir smena davomida vizual tekshiruv amalga oshiriladi va xlor oqishi nazorat qilinadi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш200. Vagon-sisternada nosozliklar aniqlangan taqdirda avariya holatini mahalliylashtirish rejasiga binoan xavfsizlik choralari koʻrilgan holda suyultirilgan xlor qayta rezervuarga (idishga) evakuatsiya qilinishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш201. Vagon-sisterna turgandan keyin aniq isteʼmolchilarga yuborish uchun vagonlar partiyasi shakllantiriladi va qabul qilib olish uchun kuzatib boruvchi yoʻlboshlovchilarga topshiriladi. Vagon-sisternalarni topshirish-qabul qilish tartibi “Suyultirilgan xlor boʻlgan temir yoʻl vagon sisternalarini kuzatib boruvchi yoʻlboshlovchilar Yoʻriqnomasi”ga asosan belgilanadi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш3-§. Suyultirilgan xlor boʻlgan vagon-sisternalarni qabul qilib olish va boʻshatish
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш202. Suyultirilgan xlor boʻlgan vagon-sisternalarni isteʼmolchi tashkilot oʻrnatilgan tartibda dalolatnoma boʻyicha qabul qilib oladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш203. Isteʼmolchi tashkilot vakili, yoʻlboshlovchi bilan birga vagon-sisternalarni vizual tarzda tekshiradi, surguchlar mavjudligini, yopish qurilmalarining sozligi va germetik holatini tekshiradi, shuningdek topshirilayotgan yukning qabul qilish-topshirish dalolatnomaga va vagon-sisternaning pasportidagi maʼlumotlarga toʻgʻri kelishini tekshiradi (zaruriyat boʻlgan taqdirda vagon-sisternani tarozida tortib koʻradi va suyultirilgan xlorning sifatini tekshiradi).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишAgar vagon-sisternada nosozliklar aniqlansa, topshirilayotgan yuk aktdagi va pasportdagi maʼlumotlarga toʻgʻri kelmasa, nosozliklar bartaraf etilgunga va farqlarning sababi aniqlangunga qadar qabul qilish-topshirish dalolatnomaga imzo chekilmaydi va bu haqda dalolatnomaga tegishli yozuvlar kiritiladi. Dalolatnomaning bir nusxasi yoʻlboshlovchiga beriladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишZaruriyat boʻlgan taqdirda toʻldiruvchi tashkilot vakili chaqirtiriladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш204. Vagon-sisternani boʻshatish yoʻriqnoma va mazkur Qoidalarning 173 — 189-bandlari talablariga binoan amalga oshiriladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш205. Boʻshatish tizimida xlor toʻkish oxiriga yetkazilganligini belgilovchi parametrlarga erishilganda avtomatik tarzda ishga tushuvchi, toʻkish oxiriga etganligi haqida xabar beruvchi ovozli va nurli signalizatsiya tizimi boʻlishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш206. Xlorni toʻkish oxiriga etgandan soʻng vagon-sisternadagi gazlar 0,05 MRa (0,5 kgf/cm2) dan kam boʻlmagan bosimda abgaz tizimiga chiqarib tashlanadi. Vagon-sisternadagi qoldiq bosimning yuqori darajasi atrof-muhit haroratiga mos keladigan idishlardagi xlorning toʻyingan bugʻlari bosimidan ortib ketmasligi lozim (2-ilova).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш207. Vagon-sisterna trubalardan uziladi, manometr echib olinadi, yopish qurilmasiga standart qulflar oʻrnatiladi. Vagon-sisternaning germetik holati tekshiriladi va shundan keyin himoya qopqoqlari oʻrnatiladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш4-§. Konteynerlar va ballonlarni toʻldirish
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш208. Isteʼmolchilardan kelib tushadigan konteynerlar va ballonlar mazkur Qoidalarning 172-bandi talablariga javob bermaydigan idishlarni aniqlash maqsadida koʻrikdan oʻtkazilishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш209. Konteynerlar va ballonlarni toʻldirishga tayyorlash tartibi yoʻriqnomada oʻz aksini topishi va quyidagilar koʻzda tutilishi lozim:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишa) keyinchalik haydaladigan gazdagi xlorni meʼyorigacha quritilgan havo bilan purkash yoʻli bilan vakuum usuli bilan xlor qoldiqlarini evakuatsiya qilish;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишb) yopish qurilmalarini echib olish va tekshirish;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишv) idishning vizual tashqi va ichki koʻrigi;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишg) tashqi yuzasini boʻyash (zaruriyat boʻlgan taqdirda);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишd) soz boʻlgan yopish qurilmasini oʻrnatish va boʻshagan idishni tarozida tortish;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишe) ishchi bosimda idish va yopish qurilmasining germetik holatini tekshirish;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишj) ularda qorishmalar mavjudligini aniqlash maqsadida idishlarning texnik koʻrigini (TK) oʻtkazish va quyidagi hajmda TK muddati oʻtganda: keyinchalik haydaladigan gazdagi xlorni meʼyorigacha quritilgan havo bilan purkash yoʻli xlorni evakuatsiya qilish, qurilmani echib olish, yuvish, ichki koʻrikni oʻtkazish, idishning mustahkamligi boʻyicha gidravlik sinovlarni oʻtkazish (TK muddati oʻtgan idishlar uchun), quritish, kleymo qoʻyish.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш210. Konteyner ekspluatatsiyasining oʻn yillik muddati oʻtgandan soʻng undan kelgusida foydalanish va keyingi TK muddati haqidagi qaror mazkur Qoidalarning VII bobi 3-§ talablariga binoan qabul qilinadi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш211. Qoldiq xlorni evakuatsiya qilish xlorni xavfsiz tarzda va toʻligʻicha yoʻq qilishni taʼminlaydigan uskunalarda amalga oshirilishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш212. Vizual tekshiruv koʻzga koʻrinarli defektlarga ega hamda texnik koʻrik oʻtkazilishi lozim boʻlgan konteynerlar yoki ballonlarni aniqlashni taʼminlashi lozim. Korroziyaga uchragan, yoriqlar boʻlgan, shakllari oʻzgargan konteynerlar va ballonlar ekspluatatsiyadan chiqarilishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш213. Ichki koʻrik idishning ichki qismidagi koʻzga koʻrinarli defektlar, begona qorishmalar (suv, axlat, okalina va boshqalar) boʻlgan idishlarni aniqlashni taʼminlashi lozim. Bular boʻlgan taqdirda konteynerlar yoki ballonlar bunday qorishmalarni yoʻqotish uchun yuvish va keyinchalik quritish uchun yuboriladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш214. Tarozida tortish boʻsh idishning asl ogʻirligi va idishning pasportdagi maʼlumotlaridan farqini aniqlash maqsadida amalga oshiriladi. Agar idish yoʻl qoʻyiladigan koʻrsatkichdan katta boʻlgan ogʻirlikka ega boʻlsa, idishning navbatdan tashqari texnik koʻrigi oʻtkazilishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш215. Toʻldirishdan oldin konteyner va ballonlarni tarozida tortish va germetik holatini tekshirish tashkilotning vakolatli vakili ishtirokida va uning nazorati ostida amalga oshirilishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш216. Suyultirilgan xlor bilan toʻldirilgan idishlarni taroziga oʻrnatish va tarozining erkin ishlashini taʼminlovchi egiluvchan, bir-biriga biriktirilgan moslamalar yordamida suyultirilgan xlorni yetkazib beruvchi liniyaga ulash kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш217. Konteyner va ballonlarga suyultirilgan xlorni quyishda belgilangan toʻldirish meʼyoridan ortib ketishining oldini olish maqsadida uning ogʻirligi nazorat qilib turilishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишBelgilangan normadan ortiq toʻldirilgan holda idish tezda xlorning ortiqcha miqdorini toʻkib yuborish uchun evakuatsiya qilish qurilmasiga qaytariladi, bundan keyin esa ikkinchi marta nazorat tarozisida tortib koʻriladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш218. Konteynerlarni toʻldirish ventillarni bir-birining ustiga joylashtirgan holda gorizontal holatda amalga oshirilishi kerak. Xlorni quyish gazlarni chiqarmagan holda amalga oshirilishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишQuyish ishlari tugagandan soʻng suyultirilgan xlorning quyish haroratidagi toʻyintirilgan bugʻlarning ogʻirligiga teng bosimiga toʻgʻri keladigan qoldiq gazlarni chiqarib tashlash mumkin.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш219. Toʻldirilgandan soʻng konteynerlar va ballonlar ulangan kommunikatsiya tarmoqlaridan ajratiladi va tashkilotning vakolatli vakili ishtirokida nazorat tarozilarida ogʻirligi tortiladi. Qayta tarozida tortganda toʻldirish jurnalidagi maʼlumotlarning nazorat tarozisida tortish maʼlumotlari bilan mos kelishi tekshiriladi. Idishning germetik holati tekshirilgandan soʻng ventillarga qulflar oʻrnatiladi, qopqoq ogʻziga himoya qopqoqlari kiydiriladi va surguchlanadi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш220. Xlorni tayyorlash va toʻldirish amalga oshiriladigan xonalarda toʻldirilgan konteyner va ballonlarni yigʻish va saqlashga ruxsat etilmaydi. Gaz yigʻilib qolish holati yuz berganda gaz yigʻilib qolishi sabablarini aniqlash va ular bartaraf qilingunga qadar xonadagi ish toʻxtalishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш221. Toʻldirish stansiyalaridagi toʻldiruvchi platformalar kompressor stansiyalari va boshqa xonalardan (shuningdek suyultirilgan xlor omborlari xonalaridan) izolyatsiya qilingan har bir tomoni yopiq boʻlgan devorlar bilan toʻsilgan alohida xonalarda boʻlishi lozim. Xlor idishlarini quyishga tayyorlash boʻyicha barcha operatsiyalar bajariladigan xonalarni bitta xonaga birlashtirish mumkin. Bu holatda toʻldirish xonalari devorlarida konteynerlarni toʻldirishga tayyor idishlarni yetkazib berish uchun idishlar tayyorlanadigan tomonda yopiladigan ochiq joylarni qoldirishga ruxsat beriladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш222. Toʻldirilgandan soʻng konteynerlar yoki ballonlar partiya qilib yigʻiladigan tayyor mahsulot omboriga tushadi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишYangi yigʻilgan yuk partiyalari omborda kamida bir sutka saqlanadi. Germetik holati buzilgan konteynerlar va ballonlar xlorning oqish sabablarini bartaraf qilish uchun 211-band talablariga koʻra evakuatsiya boʻlimiga qaytariladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш223. Xlor idishlarini toʻldirish amalga oshiriladigan tashkilotlarda quyidagi xavfsizlik choralari koʻrilgan taqdirda toʻldirilgan konteyner va ballonlarni ochiq tomlar ostida saqlashga yoʻl qoʻyiladi:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишa) ochiq tomlar yongʻin va toʻgʻridan toʻgʻritushadigan quyosh nurlaridan himoyani taʼminlashi lozim;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишb) konteynerlar va ballonlarni joylashtirish mazkur Qoidalarning 287-band talablariga javob berishi lozim;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишv) konteyner va ballonlarni joylashtirish uchun moʻljallangan maydoncha kirish va yuklash ishlarini amalga oshirish uchun qulay boʻlishi hamda 289 va 290-bandlar talablari inobatga olingan holda avariya holatida xlorning oqib ketishini kuzatish aniqlash va mahalliylashtirish tizimi bilan jihozlangan boʻlishi lozim;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишg) toʻldirilgan konteyner yoki ballonlarning ochiq tomlar ostida turish vaqti ikki sutkadan oshmasligi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишVIII. Texnologik jihozlar, trubalar va qurilmalarga texnik xizmat koʻrsatish va taʼmirlash
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш224. Ekspluatatsiya qilishning muayyan sharoitlarini inobatga olgan holda jihozlar va trubalarga texnik xizmat koʻrsatish va taʼmirlash ishlarini tashkil qilish hamda amalga oshirish tartibi meʼyoriy-texnik hujjatlar: “Kimyo, neft-kimyo va neft-gazni qayta ishlash xavfli ishlab chiqarish obyektlarida taʼmirlash ishlarini bexatar olib borish tartibi toʻgʻrisida Nizom” (“Sanoatkontexnazorat” davlat inspeksiyasining tomonidan 2008-yil 5-sentabrdagi 187-sonli buyrugʻi bilan tasdiqlangan, Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligining 2008-yil 17-sentabrdagi 20-15-318/10-sonli xati), XQ 13 — 43 “Portlash-yonish xavfi bor kimyo, neft- kimyo va neft-gazni qayta ishlash korxonalari uchun portlash xavfsizligining umumiy Qoidalari”ning tegishli boʻlimlari, “Bosim ostida ishlaydigan idishlarning tuzilishi va xavfsiz ekspluatatsiya Qoidalari” va STH 11 — 76 asosida belgilanadi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш225. Asosiy katta hajmdagi, issiqlik almashinuvchi jihozlar va trubalarga texnik xizmat koʻrsatish va taʼmirlash ishlarining minimal hajmi va muddatlari mazkur Qoidalarning 3-ilovasida keltirilgan.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш226. Xlor muhitida ishlatilgan, xizmat koʻrsatish muddati 10 yildan koʻp boʻlmagan jihozlar, qurilmalar va trubalar, temir yoʻl vagon-sisternalari, konteynerlar va ballonlarni ekspluatatsiya qilishga texnik holati ekspertiza qilingan va yangi xizmat koʻrsatish muddati haqida xulosa tayyorlangandan keyingina ruxsat etiladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш227. Trubalarni davriy ravishda tanlab olib tekshirish ishlari STH 11 — 76 da koʻzda tutilgan hajmda amalga oshiriladi. Bunda quyidagilar nazorat qilinishi lozim:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишhar bir agregatning (kompressor, muzlatgich, kondensator, buferning) kamida ikkita uchastkasi;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишquyish, toʻkish trubasi, har bir idish yoki oʻlchagichdagi gaz holatidagi xlorning ikkitadan uchastkasi;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишhar bir kollektor va 100 metrgacha uzunlikdagi sexlararo trubaning ikkitadan uchastkasi hamda har bir toʻliq 200 metrdagi bittadan uchastkasi, shuningdek keyinchalik qolgan uzunligi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш228. Truba devorining qalinligini xatosiz nazorat usuli bilan oʻlchash kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишParmalash yoʻli bilan devor qalinligini aniqlash ishlari faqat xatosiz nazorat usulini qoʻllash qiyin boʻlgan yoki buning imkoniyati boʻlmagan joylarda amalga oshirish mumkin.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш229. Trubalarni tanlab olib tekshirishda qoniqarsiz natijaga erishilganda qoʻshimcha tanlab olib tekshirish ishlari tayinlanadi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш230. “Sanoatgeokontexnazorat” davlat inspeksiyasi talabiga binoan trubalarni tezda tekshirish ishlari tayinlanishi mumkin.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш231. Trubalarni qoʻshimcha ravishda tanlab olib tekshirish ishlari STH 11 — 76da koʻzda tutilgan hajmda, qurilma bilan kollektor orasidagi ikkita joyda, shuningdek kollektorlar bilan sexlararo trubalarning har bir 25 metr uzunligida xatosiz nazorat usuli yordamida devorlarning qalinligini oʻlchash yoʻli bilan amalga oshiriladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш232. Qoʻshimcha tanlab olib tekshirish natijalari STH 11 — 76ga asosan truba devorining qalinligi talab qilinadigan qalinlikdan kichkina boʻlsa, qoniqarsiz deb topiladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш233. Qoʻshimcha tanlab olib tekshirish natijalari qoniqarsiz boʻlsa, uning natijasida trubalarni qisman yoki toʻligʻicha almashtirish haqida qaror qabul qilinadigan toʻliq tekshirish tayinlanishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишIX. Suyultirilgan xlorni tashish
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш234. Suyultirilgan xlorni tashish temir yoʻl yoki avtomobil transportida amalga oshiriladi hamda xavfli yuklarni tegishli transport vositalarida tashish boʻyicha amaldagi meʼyoriy hujjatlar va mazkur Qoidalar talablariga asosan tartibga solinadi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш235. Suyultirilgan xlorni tashish, imkon qadar, yirik aholi punktlaridan aylanib oʻtish va yoʻl davomida toʻxtash va ushlanib qolishning minimal soni bilan eng qisqa yoʻnalish boʻyicha amalga oshirilishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш236. Suyultirilgan xlor maxsus temir yoʻl vagon-sisternalari, konteynerlari va ballonlarida tashiladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишSuyultirilgan xlor konteynerlari bir qavatli vertikal holatdagi (himoya qopqoqlari yuqoriga qaragan holda) yarim vagonlarga ega boʻlgan temir yoʻl transportida tashiladi, shuningdek avtotransportlarda konteynerlar bir qatorga joylashtirilib, gorizontal holatda tashiladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишKonteynerlarni yopiq vagonlarda tashishga yoʻl qoʻyilmaydi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишBallonlar temir yoʻl orqali yopiq vagonlarda (vagon-vagon qilib joʻnatilgan holda) va maxsus konteynerlarda, shuningdek avtotransportlarda tashiladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишTashkilot xavfli yuklarni tashishda xavfsizlik qoidalariga binoan ularni yuklash va mustahkamlash sxemasini ishlab chiqishi va tasdiqlashi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш237. Tashkilot qurilmada qulf va himoya qopqoqlari boʻlgan, soz holatdagi vagon-sisternalar, konteynerlar va ballonlarni tashish uchun beradi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишSuyultirilgan xlorni tashish uchun nosoz boʻlgan, shuningdek ekspluatatsiya qilish, texnik koʻrikdan oʻtkazish, rejali taʼmir qilish muddati oʻtgan vagon-sisternalar, konteynerlar, ballonlarda tashishga yoʻl qoʻyilmaydi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишIdishni toʻldirish meʼyori, shuningdek boʻsh idishdagi qoldiq bosim mazkur Qoidalar talablariga javob berishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишKonteyner va ballonlarni joylashtirish va mustahkamlash ularni yoʻlda surilib yoki tushib ketishining oldini olishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш238. Ballonlar, odatda, maxsus qafaslarda vertikal holatda tashilishi lozim. Ballonlarni shtabelning balandligi vagon devori yoki avtomashina kuzovi borti balandligining yarmidan baland boʻlmagan taqdirda gorizontal holatda tashishga yoʻl qoʻyiladi. Barcha ballonlarning qopqoqlari (ventillari) bir tomonga qaratilgan holda joylashtirilishi va ballonlar orasiga tegishli material qoʻyilishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш239. Konteynerlarni yuklash-tushirish tegishli ogʻirlikni koʻtarish imkoniyatiga ega boʻlgan yuk koʻtarish mexanizmlari (kran, osma kran, avtokran va boshqalar) va yordamchi vositalar (maxsus konstruksiyaga ega boʻlgan konteynerlar manupulyatorlari) yordamida amalga oshirilishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишSuyultirilgan xlor boʻlgan idishlarni koʻtarish va joyidan surish uchun moʻljallangan yuk koʻtarish mexanizmlari “Yuk koʻtarish kranlarining tuzilishi va ularni xavfsiz tarzda ekspluatatsiya qilish Qoidalari” (Oʻzbekiston Respublikasi Davshahartexnazorat tomonidan 1994-yil 31-yanvarda tasdiqlangan) talablariga binoan bir biriga bogʻliq boʻlmagan holda harakatlanadigan ikkita tormoz bilan jihozlanishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш240. Suyultirilgan xlorni temir yoʻl transportida tashishda “Temir yoʻllar orqali xavfli yuklarni tashish Qoidalari”, “Temir yoʻllar orqali xavfli yuklarni tashishda avariya holatlarini bartaraf qilish Tartibi” va mazkur Qoidalarga amal qilish lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш241. Suyultirilgan xlor ortilgan vagon-sisternalar oʻrnatilgan talablar asosida attestatsiyadan oʻtgan yuk joʻnatuvchi va yukni qabul qilib oluvchi tashkilotlar vakillari kuzatuvi ostida tashiladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш242. Toʻldirilgan vagon-sisternalarni kuzatib borish himoya vositalari, instrumentlari va inventarlari bilan taʼminlash tabeliga koʻra jihozlangan kuzatib borish vagonlaridan foydalanilgan holda amalga oshiriladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш243. Xavfli yuk boʻlgan har bir yuk birligi va transport vositasi yukning transport xavfini xarakterlovchi markirovkaga (belgiga) ega boʻlishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш244. Transport xavfi haqida maʼlumot beruvchi belgi “Temir yoʻllar orqali xavfli yuklarni tashish Qoidalari” va GOST 19433 boʻyicha qoʻyiladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш245. Har bir temir yoʻl transportida joʻnatiladigan suyultirilgan xlor uchun yuboruvchi yuk yuboriladigan stansiyaga yukning nomi koʻrsatilgan yuk xatini taqdim etishi lozim, masalan: “Suyultirilgan xlorli ballonlar”, “Suyultirilgan xlorli konteynerlar”,“Suyultirilgan xlorli sisterna”. Yuk xatining yuqori qismida qizil rangdagi yozuv, (“Suyultirilgan gaz”, “Zaharli”, “Xlor” “Tepalikdan qoʻyib yuborilmasin”), yukning nomi ostida esa — avariya kartochkasi raqami (masalan: “11-sonli avariya kartochkasi”).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш246. Yuk joʻnatuvchi yoʻl hujjatlariga vagon-sisterna yoki suyultirilgan xlor ortilgan vagon yuboriladigan yoʻnalishda mavjud xlor oqishini bartaraf qilish uchun avariya xizmatiga ega tashkilotlar roʻyxatini qoʻshib beradi. Roʻyxatda ushbu boʻlinmalarning dispetcherlik xizmatining manzilgohi va telefonlari, shuningdek yukni yuboruvchi va yukni qabul qilib oluvchi tashkilotlarning dispetcherlik xizmati telefonlari koʻrsatilishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш247. Poyezd vagonlarini tuzuvchilar suyultirilgan xlor ortilgan vagon-sisternani kuzatib boruvchi yoʻlboshchilarni barcha amalga oshiriladigan manevrlar haqida ogohlantirib turadi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш248. Qattiq silkish manevrlarini amalga oshirish va suyultirilgan xlor ortilgan vagon-sisternalarni tepalikdan qoʻyib yuborish taqiqlanadi. Zikr etilgan harakatlanuvchi sostav tepalikdan faqat manevr uchun belgilangan lokomotiv bilan birga tushirilishi mumkin.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш249. Suyultirilgan xlor ortilgan vagon-sisternalar stansiyadagi poyezdlar yoki shakllantirilgan sostavdan ajratilgan holda toʻxtab turganda ular stansiyaning texnik-koʻrsatma aktida koʻrsatilgan maxsus yoʻllarga qoʻyiladi. Ular bir biriga biriktirilgan, tormoz bashmaklari bilan ishonchli tarzda mahkamlangan va koʻchma toʻxtash signallari bilan toʻsib qoʻyilgan boʻlishi lozim. Bu kabi vagonlar turgan yoʻllarni koʻrsatuvchi yoylar ushbu yoʻllarga boshqa harakatlantiruv sostavlar kirishining oldini oluvchi holatga keltiriladi va yoʻllar yopib qoʻyiladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш250. Xlor ortilgan sostavlarning yoʻnalishidagi temir yoʻllarda avariya holati yuzaga kelganda temir yoʻl xizmati, yoʻlboshlovchilar va boshqa mutaxassislarning harakatlanish tartibi xavfli yuklarni temir yoʻl orqali tashiganda xavfsizlik qoidalari va avariya holatlarini bartaraf qilish tartibiga asosan belgilanadi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш251. Yoʻlda ketayotgan vagon-sisterna, konteyner yoki ballon avariya holatiga uchraganda temir yoʻl boshqarmasi quyidagi choralarni koʻrishi lozim:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишa) stansiyaning texnik-koʻrsatma aktiga binoan avariya holatidagi vagon-sisterna yoki vagonni ajratib olishi va imkon boʻlsa, boshi berk yoʻlga qoʻyishi;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишb) yaqin orada joylashgan hudud aholisini xlor bilan zaharlanish xavfi borligi haqida xabardor qilishi;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишv) yoʻl hujjatlari asosida yuk miqdori va xarakterini, u yuborilgan va soʻnggi punkti, yoʻldagi yaqin oradagi avariya (gaz qutqaruv) xizmatining joylashgan joyini aniqlashi;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишg) avariya holatini bartaraf etish uchun yaqin oradagi avariya (gaz qutqaruv xizmati) va yukni yuborgan tashkilotga xabar berishi, ularning vakillarini chaqirishi;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишd) sodir boʻlgan holat boʻyicha mahalliy hokimiyat organlari va hududiy favqulodda holat boshqarmasini xabardor qilishi;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишe) xavfli yuklarni temir yoʻllar orqali tashishda avariya holatlarini bartaraf etish xavfsizligi va tartibi qoidalari talablariga binoan 11-sonli avariya kartochkasiga asosan harakat qilishi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш252. Xlor ortilgan yuklarni kuzatib borganda xlor bilan sodir boʻlgan avariya holatini bartaraf qilish boʻyicha shoshilinch chora-tadbirlar tashkilot vakillarining tavsiyalarini inobatga olgan holda amalga oshiriladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш253. Avtotransportda suyultirilgan xlor ortilgan konteyner va ballonlarni tashish avtomobil transportida xavfli, yuklarni tashishda xavfsizlikni taʼminlash boʻyicha yoʻriqnoma talablari asosida amalga oshirilishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш254. Suyultirilgan xlor ortilgan konteyner va ballonlarni tashuvchi avtotransport vositalarini boshqarish uchun 3 yildan kam boʻlmagan uzluksiz ish stajiga ega, tibbiy koʻrikdan oʻtgan, bajariladigan ishlarga oid meʼyoriy hujjatlar asosida tahsil olgan va suyultirilgan xlorni tashish uchun ruxsat berilishi haqidagi guvohnomani olgan haydovchilarga ruxsat beriladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш255. Xlorni tashish xavfli yukni tashish uchun masʼul, xlor xususiyatlarini biladigan, uni avtomobil transportida tashish shartlari hamda avariya holatlarini mahalliylashtirish usullari bilan tanish boʻlgan shaxsning kuzatuvi ostida amalga oshiriladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш256. Avtomobil transportida suyultirilgan xlorni tashish oldindan ishlab chiqilgan va oʻrnatilgan tartibda muvofiqlashtirilgan yoʻnalish boʻyicha, yoʻnalishda minimal toʻxtashlar va ushlanib qolishlar soni bilan amalga oshirilishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш257. Xavfli yukning yoʻnalishini hamda ularning harakatlanish sharoitlarini tanlash tasarrufida suyultirilgan xlorni tashish uchun moʻljallangan avtotransport vositasi boʻlgan avtotransport tashkiloti yoki sanoat tashkilotining avtotransport boʻlinmasi rahbari zimmasiga yuklatiladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш258. Yoʻnalish va tashish sharoitlarini tanlashda quyidagilarga amal qilish lozim:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишa) tashish yoʻnalishi optimal boʻlishi, imkon qadar yirik aholi punktlari, tabiiy qoʻriqxonalar, meʼmorchilik obidalari, dam olish maskanlarini uzoqdan aylanib oʻtadigan boʻlishi lozim;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишb) xavfli yuk aholi punktining ichkarisidan olib oʻtilganda tashish yoʻnalishi markaziy koʻchalar, shuningdek madaniy-maʼrifiy, taʼlim va maktabgacha taʼlim muassasalari, tibbiy muassasalar va boshqa odamlar yigʻiladigan joylardan oʻtmasligi lozim;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишv) avtotransport vositasining ruxsat etiladigan harakat tezligi yoʻl harakati belgilari va muayyan yoʻl sharoitlaridan kelib chiqqan holda belgilanishi, lekin 60 km/h dan oshmasligi lozim;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишg) suyultirilgan xlorni tashish qoida boʻyicha kunduzgi vaqtlarda amalga oshirilishi lozim;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишd) cheklangan koʻrish sharoitida (tuman, yomgʻir, qor yogʻishi va hokazo), murakkab yoʻl sharoitlarida harakatlanishda (er muzlashi, sirpanchiq yoʻl va boshqalar) xlorni avtomobil transportida tashish taqiqlanadi;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишe) transport vositasining majburiy toʻxtashi va vaqtincha toʻxtab turishi hollarida transport vositasini yoʻl chetiga olib qoʻyish choralari koʻrilishi, agar bu talabni bajarishning imkoniyati boʻlmasa, toʻxtash joyi yoʻl harakati qoidalariga binoan belgilab qoʻyilishi lozim;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишj) avtotransport vositasi toʻxtaganda yoki vaqtincha toʻxtaganda qoʻl tormozidan, qiyalikda boʻlsa qoʻshimcha tarzda pastlikka qarab yurib ketishiga qarshi vositalardan foydalanish lozim;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишz) avtotransport vositasi kabinasining tom qismida joylashtiriladigan yonib turuvchi moyoq soz holatda boʻlishi hamda harakat davomida ham, majburiy toʻxtashlar va vaqtincha toʻxtashlar vaqtida ham ishlab turishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишi) suyultirilgan xlor tashiladigan transport vositalari butun harakat yoʻnalishiga etadigan yoqilgʻi bilan taʼminlanishi lozim;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш259. Suyultirilgan xlorni tashishda haydovchi belgilangan tashish yoʻnalishi hamda berilgan barcha koʻrsatmalarga amal qilishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишYoʻl varaqasida belgilar qoʻyib harakat yoʻnalishini oʻzgartirishga yukni kuzatib borayotgan masʼul shaxs ruxsati va yoʻnalishdagi muayyan sharoitlarni (yoʻldagi taʼmir yoki uning nosozligi, odamlar yoki avtotransport vositalarining kutilmaganda yigʻilib qolishi va boshqa shunga oʻxshash sabablarni) inobatga olgan holda yoʻl qoʻyiladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш260. Suyultirilgan xlorni tashishda, yoʻl harakati qoidalarida sanab oʻtilgan hujjatlardan tashqari, quyidagi hujjatlarga ega boʻlish lozim:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишa) yuqori burchagida qizil rangli “Xavfli yuk” belgisi qoʻyilgan yoʻl varaqasi;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишb) xavfli yukni tashish yoʻnalishi;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишv) haydovchining suyultirilgan xlorni tashishiga ruxsat berilganligi haqidagi guvohnoma;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишg) transport vositasining ballon va konteynerlarda suyultirilgan xlorni tashishga ruxsat etilganligi haqida guvohnoma;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишd) xavf haqidagi maʼlumot tizimi avariya kartochkasi;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишe) suyultirilgan xlorni avtomobil transportida tashish boʻyicha yoʻriqnoma.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш261. Suyultirilgan xlorni tashish uchun moʻljallangan har bir avtotransport vositasi mazkur Qoidalarning 5-ilovasida keltirilgan jihozlash reyestriga koʻra tayyorlanishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш262. Suyultirilgan xlorni konteynerlar va ballonlarda tashiydigan transport vositalarida “Xavfli yuklar. Klassifikatsiya qilish va belgi qoʻyish” GOST 19433ga binoan yukning xavfliligi haqidagi maʼlumotlar tizimining axborot tablitsalari (belgilari) boʻlishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишX. Konteyner va ballonlardagi suyultirilgan xlordan foydalanishda isteʼmolchi uchun xavfsizlik talablari
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш1-§. Isteʼmolchilarga idishlarga quyilgan xlorni yetkazib berishni tashkil qilish
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш263. Idishlarga quyilgan xlorni yetkazib berishni tashkil qilish odatda bitta yetkazib beruvchi tomonidan bitta hududda joylashgan isteʼmolchilarni markazlashgan va operativ ravishda taʼminlash prinsiplari asosida quyidagi maqsadlarda amalga oshiriladi:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишaholisi zich joylashgan tumanlardagi isteʼmolchilarning saqlanadigan xlor zaxirasini cheklash;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишxlorni yetkazishda transport vositalari va yoʻnalishlarni optimallashtirish;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишboʻshagan idishlarni qaytarishni tezlashtirish va tartibga solish.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш264. Aholi zichligi yuqori boʻlgan joylardagi isteʼmolchilarni taʼminlash asosan xlorning bazaviy va guruhlarga biriktirilgan omborlari orqali amalga oshirilishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш265. Suyultirilgan xlorni vagonlarda yetkazib berishning amaldagi tizimi shartlariga koʻra guruhlarga biriktirilgan va bazaviy omborlar quyidagi asosiy maqsadlarga yoʻnaltirilgan:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишmuayyan isteʼmolchilarning konteyner va ballonlarga boʻlgan operativ ehtiyojini qondirish;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишayrim isteʼmolchilarda suyultirilgan xlor zaxiralarini cheklash; qaytarilgan idishlarning aylanmasini tezlashtirish va tartibga solish.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш266. Oʻz maqsadlariga koʻra xlorning bazaviy omborlari quyidagilarni taʼminlashlari lozim:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишa) yetkazib beruvchilardan xlor ortilgan vagon-sisternalarni qabul qilib olish;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишb) xlorni saqlanadigan idishlarga quyish;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишv) xlorni konteyner va ballonlarga quyish;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишg) boʻshatilgan idishlar oʻrniga idishlarga quyilgan xlorni avtomobil yoki temir yoʻl transportida, yuborish boʻyicha isteʼdod buyurtmalarini bajarish.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш267. Guruhlarga birlashtirilgan omborlar quyidagilarni taʼminlashi lozim:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишa) temir yoʻl orqali vagonlarda joʻnatilgan idishlarga quyilgan xlorni qabul qilish va saqlash;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишb) xlorni avtomobil yoki temir yoʻl transportida yuborish boʻyicha isteʼmolchilarning buyurtmalarini bajarish;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишv) boʻshatilgan idishlarni yigʻishni va ularni tartibli ravishda toʻldiruvchi tashkilotga qaytarilishini tashkil qilish.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш268. Idishlarga quyilgan suyultirilgan xlorni transportda tashishda mazkur Qoidalarning IX bobida keltirilgan talablar bajarilishi shart.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш269. Idishlarga quyilgan suyultirilgan xlorni bir turdagi transportdan ikkinchisiga yuklash punktlarining maydonchalari qattiq yuzaga, tegishli yuk koʻtarish mexanizmlari, mustahkamlagichlar, xlor oqishining tashqi nazorati tizimi, shuningdek avariya holatlarini mahalliylashtirish vositalariga ega boʻlishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш270. Yuklash-tushirish ishlarini tashkil qilishda konteyner va ballonlarning qayta yuklash punktlarida uzoq muddat (bir sutkadan ortiq) saqlanishiga yoʻl qoʻyilmasligi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2-§. Konteyner va ballonlardagi suyultirilgan xlorni omborlarga joylashtirish va oʻrnatish
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш271. Xlor omborlarini qurish maydonchalari amaldagi loyihalashtirish meʼyorlari asosida hamda mazkur Qoidalarning VI bobi talablarini inobatga olgan holda tanlanishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш272. Bazaviy va guruhlarga biriktirilgan xlor omborlarining hajmi loyiha asosida mazkur Qoidalarning 137 va 139-bandlari talablarini inobatga olib va hududdagi barcha isteʼmolchilarni idishlarga quyilgan xlor bilan tezda taʼminlash zaruriyatidan kelib chiqqan holda belgilanadi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш273. Xlorning sarf ombori hajmi minimal boʻlishi va tashkilot tomonidan 15 sutka davomida sarflanadigan miqdordan ortiq boʻlmasligi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш274. Xlorni konteynerlarda (ballonlarda) saqlash uchun moʻljallangan omborlar alohida joylashgan yer usti yoki yarim koʻmilgan binolarda joylashtirilishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш275. Xlor omborlari yongʻinga chidamli va kam miqdorda issiqlik oʻtkazadigan materiallardan qurilishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш276. Devorlar, shiftlar va omborlarning ichki konstruksiyalari ularni xlorning kimyoviy taʼsiridan himoya qilishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш277. Ombordagi xonalarning poli yassi yuzaga ega boʻlishi va kislotaga chidamli materiallardan (asfalt, beton, plitka) tayyorlanishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш278. Xlor omborida joylashgan maishiy xonalar suyultirilgan xlorni saqlash, quyish va foydalanish uchun moʻljallangan xonalardan ajratib qoʻyilishi hamda alohida chiqish yoʻliga ega boʻlishi lozim. Ushbu xonalar issiqlik, suv taʼminoti, kanalizatsiya va yoritish tizimlari bilan jihozlangan boʻlishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш279. Suyultirilgan xlor omborlarida, odatda, isitish tizimi koʻzda tutilmaydi. Xlor omborida suyultirilgan xlor idishidan tashqari xlorni ekspluatatsiya qilish bilan bogʻliq texnologik jihozlar oʻrnatilganda, ombor xonalarida QMQ 2.04.02 “Suv taʼminoti. Tashqi tarmoq va inshootlar” talablariga binoan havo bilan isitish tizimi koʻzda tutiladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш280. Idishlarga quyilgan xlorni saqlash xonalari boshqa xonalardan ochiq joyi boʻlmagan, yonmaydigan devorlar yordamida ajratib qoʻyilishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш281. Xlor omborida bino va xonaning qarama-qarshi tomonlarida ikkita chiqish yoʻli boʻlishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш282. Xlor omborlaridagi eshik va darvozalar evakuatsiya vaqtida ochilishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш283. Xlor ajralib chiqishi mumkin boʻlgan xonalar soni va joyi ishchi zona havosidagi xlor tarkibini uzluksiz nazorat qilinishini taʼminlaydigan va loyiha boʻyicha asoslab beriladigan gaz analizatorlari (gaz signalizatorlari) bilan jihozlanishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш284. Gaz analizatoridan (gaz signalizatoridan) avtomatik tarzda yoqiladigan hamda kirish eshiklari yonida qoʻl bilan ishga tushiriladigan avariyaviy ventilyatorlar koʻzda tutilishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишBallonlardagi xlor omborlari uchun qoʻl bilan ishga tushiriladigan avariyaviy ventilyatsiya tizimini oʻrnatish mumkin.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш285. Xlor bilan ifloslangan havo xlorni soʻrib olish tizimiga tozalash uchun yuborilishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишXlorni soʻrib olish qurilmasining ishi mazkur Qoidalarning 129-bandi talablariga binoan avariya ventilyatsiyasi yoqilganda toʻxtashi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш286. Soʻrish qurilmasi bitta idishdagi xlorni gazdan tozalash uchun yetarli boʻlgan neytrallashtiruvchi vosita zaxirasi bilan taʼminlash kerak. Konteynerdagi xlor massasi 1000 kg ga, balondagi xlor massasi 60 kg ga teng deb qabul qilinadi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш287. Konteynerlar va ballonlardagi xlor omborlarida xlor toʻldirilgan idishlarni joylashtirish quyidagi talablarga javob berishi lozim:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишa) gorizontal holatda yotqizishda xlorli idishlar devor yoniga bir qator qilib va oʻtish yoʻllarida ikki qator qilib joylashtiriladi. Idishlarning ust qismi balandligi ballonlar uchun 5 qavatdan oshmasligi va konteynerlar uchun 1 qavatdan oshmasligi lozim. Oʻtish yoʻllarida idishlarga har tomonlama yaqinlashish imkoniyati boʻlgan taqdirda joylashtirish mumkin.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишBallonlarni stellajlarga joylashtirish mumkin, bu holda ballonlarning yuqori qatorining balandligi poldan hisoblaganda 1,5 metrdan yuqori boʻlmasligi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишb) vertikal holda yotqizilganda devor yonida ballonlar qatori ikkitadan va konteynerlar qatori bittadan oshmasligi lozim, oʻtish yoʻllarida esa 4 va 2 qator.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишBallonlarni transportda tashish qafaslarida joylashtirish mumkin. Ularni joylashtirish sxemasi loyiha boʻyicha asoslab beriladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишv) xlor omborlarida idishlarni joylashtirish ularning yiqilib yoki siljib ketishining oldini olishi va yopish ventillariga erkin holda oʻtishni taʼminlashi lozim (gorizontal holatda yotqizilganda ventillar oʻtish yoʻli tarafida boʻlishi lozim);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишg) xlorli idishlar orasidagi oʻtish yoʻllarining kengligi ombordan istalgan konteyner yoki ballonni evakuatsiya qilish imkoniyatini yaratishi va konteyner (ballon) uzunligi plyus 1 metr uzunlikka ega boʻlishi lozim. Uzunligi boʻyicha oʻtish yoʻllaridan tashqari ballonlar qatori boʻyicha har 5 metrgacha boʻlgan va konteynerlar uchun har 10 metrda kesishuvi boʻyicha oʻtish yoʻllari koʻzda tutilishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш288. Ombor hududida mazkur Qoidalarning 287-bandi talablariga amal qilgan holda toʻgʻridan toʻgʻriquyosh nurlari va atmosfera yogʻinlaridan himoya qiladigan ochiq tomlar ostida boʻshatilgan idishni saqlashga yoʻl qoʻyiladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш289. Suyultirilgan xlor ombori hududida suv zaxirasi va ishlab chiqarish hajmi boʻyicha statsionar suv pardasi tizimi va suv pardasini hosil qilish uchun moʻljallangan koʻchma changlatgichlarni ishga tushirishni taʼminlaydigan yonginga qarshi suv quvuri tarmogʻi boʻlishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш290. Xlorni saqlash omborlari avariya konteynerlari yoki ballonlaridan xlor oqib chiqqanda uni mahalliylashtirish va (yoki) tarqatib yuborish uchun texnik jihozlar yoki tizimi bilan jihozlanishi, shuningdek mazkur Qoidalarning 5-ilovasida keltirilgan jihozlash reyestridagi texnik vositalarga ega boʻlishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш3-§. Konteyner va ballonlarni qabul qilib olish va boʻshatishga qoʻyiladigan talablar
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш291. Isteʼmolchilarning omboriga kelib tushgan konteynerlar va ballonlarni qabul qilib olish tashkilotning buyrugʻi (farmoyishi) bilan tayinlangan shaxs tomonidan amalga oshirilishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш292. Konteynerlarni qabul qilib olishda asosiy eʼtibor xlor idishining navbatdagi koʻrik muddati, konteyner (ballon) sof ogʻirligining ularni toʻldirish meʼyorlariga mosligi, idishning germetik holati va himoya qopqoqlarining mavjudligiga qaratilishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишIdishni toʻldirish belgilangan meʼyorlardan ortib ketgan taqdirda (1,25 kg/dm3) ortiqcha toʻldirilgan konteyner (ballon) zudlik bilan boʻshatish uchun yuborilishi lozim. Konteynerning ortiqcha toʻldirilganligi haqida toʻldirib beruvchi zavod va nazorat qiladigan “Sanoatgeokontexnazorat” davlat inspeksiyasining mintaqaviy inspeksiyasiga xabar berish lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш293. Nosoz (ochilmaydigan klapanlarga ega) xlor idishini saqlashga yoʻl qoʻyilmaydi. Shu kabi idish aniqlanganda nosozlikni bartaraf qilish choralari koʻrilishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишXlor toʻldirilgan nosoz idishlar va texnik koʻrik muddati oʻtgan idishlarni tashishga yoʻl qoʻyilmaydi. Nosoz idish xavfsizlik talablariga amal qilingan holda avariyaviy holda boʻshatilishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш294. Xlor toʻldirilgan yangi kelib tushgan konteyner va ballonlar partiyasi omborlarda boʻlgan boshqa partiyadagi konteyner va ballonlar bilan chalkashtirmasligi lozim va tarozida tortilishi, germetik holati tekshirilishi, shakli oʻzgarganligi, ezilgan joylar, shuningdek yopqich va qopqoqlar borligini aniqlash maqsadida tashqi koʻrikdan oʻtkazishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш295. Nosozlik belgilari boʻlgan va texnik koʻrik muddati oʻtgan idishlar boʻshatish uchun birinchi navbatda yuborilishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш296. Xlorni yigʻib olish ishlari amalga oshiriladigan xonada bugʻlantiruvchi, gaz holatidagi xlorni tozalash qurilmalari, ressiverlar, doza kuchaytirilayotgan qurilmalarni joylashtirishga ruxsat etiladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш297. Xlorni yigʻib oladigan texnologik sxemada tizimdagi xlor bosimini nazorat qilish koʻzda tutilishi hamda xlor kommunikatsiyasi va idishlariga suv va xlorlashtiradigan mahsulotlarning tushishiga yoʻl qoʻyilmasligi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишSuvni qayta ishlash jarayonida xlor dozasini oshirishda quyidagilarni taʼminlovchi avtomatik vakuum xloratorlari qoʻllanilishi lozim:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишvakuum regulyatoridan keyin, shuningdek rotometr va xlor sarfini maromida ushlab turuvchi qurilmalardan oldin barcha tarmoq va xlor trubalarida vakuumni saqlab turish;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишnasoslardan xlor trubalari va tarmoqlariga suv tushishining oldini olish;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишnasosga toʻyintiruvchi suv kelib tushishi toʻxtaganda xloratorga xlor kelib tushishini avtomatik tarzda toʻxtatish.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш298. Konteynerdan (ballonlardan) xlorni yigʻib olish mazkur Qoidalarning 158-bandi talablariga binoan keyinchalik bugʻlantiruvchida bugʻlatish sharti bilan suyultirilgan holda amalga oshiriladi. Xlor cheklangan holda isteʼmol qilinganda gaz holatidagi xlorni toʻgʻridan toʻgʻriidishdan yigʻib olishga yoʻl qoʻyiladi. Bunday holatda yigʻib olinadigan xlorni bugʻlantirishning talab qilinadigan jadallik darajasiga tabiiy yoki majburiy konveksiya (sirkulyatsiya) hisobiga olinadigan atrofdagi havoning issiqlik oqimi yordamida erishilishi lozim. Bu xlor bilan xavfsiz tarzda ish olib borishga ixtisoslashgan tashkilot bilan muvofiqlashtirilgan tegishli hisoblar yordamida asoslab berilishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш299. Ballondan (sifonsiz) gaz holatidagi xlorni yigʻib olish ballonning vertikal yoki engashtirilgan holatida amalga oshirilishi lozim, bu holatda ventil yuqori (egilish burchagi 15° dan koʻp boʻlmagan) holatda boʻladi. Suyultirilgan xlorni yigʻib olish ballonning engashtirilgan holati — ventil pastga qaragan holatda amalga oshiriladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш300. Konteynerdan xlorni yigʻib olish uning gorizontal holatida amalga oshiriladi. Ventillar bir birining ustiga joylashtirilishi, bunda ustki ventil sifon orqali gazli fazaga ulanadi, pastki ventil esa — suyultirilgan fazaga ulanadi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш301. Ballonlar va konteynerlardan xlorni yigʻib olish idishdagi xlorning oʻz bosimi hisobiga amalga oshiriladi. Konteynerlardan foydalanilganda 1,2 MRa (12 kgf/cm2) oshmagan bosim ostida xlor yoki quruq havo (azot) bilan bosishga yoʻl qoʻyiladi. Bir vaqtning oʻzida ikkita va undan koʻp idishlardan suyultirilgan xlorni yigʻib olishga yoʻl qoʻyilmaydi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш302. Ballonlar va konteynerlardan gaz holatidagi xlorni yigʻib olish 298-band talablarini inobatga olib, quyidagi shartlarni bajargan holda amalga oshiriladi:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишa) yigʻib olish texnologiyasi idishning muzlab qolishiga yoʻl qoʻymasligi lozim;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишb) bir vaqtning oʻzida ulangan idishlarning soni ikkitadan koʻp boʻlmasligi lozim;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишv) gaz holatidagi xlorni isteʼmol liniyasiga yetkazib berish mexanik qorishmalardan tozalash tizimi orqali amalga oshirilishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш303. Ballonlar va konteynerlardan xlorni yigʻib olishda xlor sarfi va idishni boʻshatish yakuniga etishi muntazam ravishda nazorat qilinishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш304. Boʻshatilgan idishdagi qoldiq bosim 0,05 MRa (0,5 kgf/cm2) dan past boʻlmasligi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш305. Idish (konteyner yoki ballondan) xlorni yigʻib olish yakuniga etgandan soʻng idishning ventillari yopilishi va germetik holati tekshirilishi, soʻngra yopqichlar va qopqoqlar oʻrnatilishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш306. Boʻshatilgan, transportda tashishga tayyorlangan idishlar germetik holatda boʻlishi va toʻldirilgan idishlardan alohida holda joylashtirilishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишXI. Shaxsiy himoya vositalari
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш307. Xlor, simob, ishqor, kislota va boshqa zaharli va toksik moddalar bilan olib boriladigan ishlar terini, koʻzlarni va nafas olish organlarini himoya qilish vositalaridan foydalanilgan holda amalga oshirilishi lozim. Xlor bilan maxsus kiyim va shaxsiy himoya vositalarisiz ishlashga ruxsat etilmaydi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш308. Qurilmalarni ulash va xlorni yetkazib berish, katta hajmli jihozlar va trubalarning yopqichlarini echib olish bilan bogʻliq barcha ishlar gazdan xavfli ishlar hisoblanadi va, STH 15 — 25 “Gazdan xavfli ishlarni xavfsiz olib borishni tashkillashtirish boʻyicha namunaviy yoʻriqnomasi”ga (“Sanoatkontexnazorat” davlat inspeksiyasining tomonidan 2008-yil 2-dekabrdagi 274-sonli buyrugʻi bilan tasdiqlangan, Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligining 2008-yil 23-dekabrdagi 20-15-340/12-sonli xati) binoan, ishchilar nafas organlarini himoya qilish vositalarini kiygan holda ushbu ishlarni bajarishlari lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш309. Nafas olish organlarini xlordan himoya qilish uchun foydalanuvchilarda koʻchma yoki kiyiladigan (shaxsiy) xlor oqib chiqishi signalizatorlari boʻlgan taqdirda va faqat havodagi xlor konsentratsiyasi signalizator oʻlchashi mumkin boʻlgan darajada, lekin hajmi boʻyicha 0,5 foizdan koʻp boʻlmagan, taqdirda sanoat filtrlovchi gazga qarshi vositalardan foydalanishga yoʻl qoʻyiladi. Xlor konsentratsiyasi juda yuqori boʻlganda izolyatsiyaga ega nafas olish, oʻz-oʻzini qutqaruvchi vositalar va izolyatsiyaga ega kostyumlardan foydalanish kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш310. Avariyalarni bartaraf etish va ishlab chiqarishdagi xodimlarni evakuatsiya qilish uchun jihozlash reyestriga koʻra obyektda texnik vositalar va shaxsiy himoya vositalarining yetarli zaxirasi saqlanishi lozim (4-ilova).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш311. Avariya holatida ishlarni amalga oshirish uchun moʻljallangan shaxsiy himoya vositalari “xlor toʻlqini”ga tushishning oldini olish maqsadida ikkita joyda saqlanishi lozim. Filtrlovchi gazga qarshi vositalarning soni va joyi loyiha asosida belgilanadi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш312. Xlor bilan ishlaydigan xodimlarning maxsus kiyimlari, maxsus poyabzallari va boshqa shaxsiy himoya vositalari oʻrnatilgan tartibda tasdiqlangan maxsus kiyim, maxsus poyabzal va himoya vositalarini bepul tarqatish boʻyicha tarmoqlararo meʼyorlar asosida berilishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш313. Maxsus kiyim, maxsus poyabzal va himoya vositalarini tarqatish, saqlash va ulardan foydalanish tartibi tashkilotdagi yoʻriqnoma asosida belgilanadi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш314. Simob bilan ifloslangan maxsus kiyimga ishlov berish metalli simob va uning birikmalari bilan ifloslangan maxsus kiyimni tozalash boʻyicha yoʻriqnoma asosida amalga oshiriladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш315. Xlor ishlab chiqiladigan va undan foydalaniladigan tashkilot xodimlari quyidagilarni bilishi lozim:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишa) taniqli belgilar va xlorning potensial xavfi;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишb) xlor toʻlqini paydo boʻlganda evakuatsiya qilish yoʻllari;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишv) xlordan zarar koʻrishdan individual himoya usullari va vositalari;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишg) jabrlanganlarga birinchi tibbiy yordam koʻrsatish qoidalari.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш316. Shifokor kelgunga qadar birinchi tibbiy yordam koʻrsatish uchun har bir ishlab chiqarish uchastkasida tibbiy quticha (aptechka) boʻlishi kerak. Tibbiy vositalar toʻplami tibbiyot xodimlari tomonidan belgilanadi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш317. Xlor bilan ish olib boriladigan tashkilot va obyektlarning ishlab chiqarish xonalari, shuningdek suyultirilgan xlor trubalari yotqizilgan hududlar yoki idishlardagi xlor omborlari yaqinidagi hudud, alohida turgan bugʻlantiruvchilar, xlorni toʻkish-quyish punktlari, boshi berk temir yoʻllar va xlor idishlarini qayta yuklash punktlarida havo muhitining holati ustidan doimiy instrumental nazorat tashkil etilishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш318. Amaldagi qurilish meʼyorlari va qoidalariga binoan xlor bilan ish olib boriladigan tashkilot va obyektlarda yetarli miqdordagi yuvinish, kiyim osish xonalari, umivalniklar va ishchi kiyimni zararsizlantirish xonalari boʻlgan maishiy xonalar koʻzda tutilishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишXII. Avariya holatida qutqarish xizmati
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш319. Xavfli ishlab chiqarish obyektlarini ekspluatatsiya qilayotgan tashkilotlar tegishli professional avariya-qutqaruv xizmatlari bilan xizmat koʻrsatish haqidagi bitimlarni tuzishi, Oʻzbekiston Respublikasi qonunchiligida koʻzda tutilgan holatlarda esa xodimlar safidan oʻzlarining xususiy avariya-qutqaruv xizmatlarini yoki avariya-qutqaruv xizmatlarini tashkil etishlari lozim (Oʻzbekiston Respublikasining “Xavfli ishlab chiqarish obyektlarining sanoat xavfsizligi toʻgʻrisida”gi Qonunining 11-moddasi) (Oʻzbekiston Respublikasi qonun hujjatlari toʻplami, 2006-yil, 39-son, 386-modda).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш320. Xususiy professional avariya-qutqaruv xizmatining tuzilmasi va soni loyihalashtiruvchi tashkilot, ishlab turgan tashkilotlarda esa tashkilot rahbari, gaz portlash-yongʻindan xavfli sexlarning texnik rahbarlari, ishlab chiqarish nazorati xizmati rahbari, “Sanoatgeokontexnazorat” davlat inspeksiyasi vakillari tarkibidagi muassasalararo komissiya tomonidan belgilanadi hamda tashkilot rahbari buyrugʻi bilan rasmiylashtiriladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш321. Avariya-qutqaruv xizmatining soni va tuzilmasi avariyalarni mahalliylashtirish va odamlarni qutqarish boʻyicha harakatlarning tezkorligi va mahsuldorligini taʼminlashi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш322. Tashkilotlardagi avariya-qutqaruv xizmati avariya holatida kerakli chora-tadbirlarni amalga oshirish uchun tashkilotning dispetcherlik xizmati hamda fuqarolar mudofaasi, favqulodda holatlar va tabiiy ofatlar oqibatlarini bartaraf qilish boʻyicha hududiy organlar bilan aloqada boʻlishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш323. Mazkur Qoidalarning 4-ilovasiga muvofiq xlor bilan bogʻliq avariya holatlarini bartaraf etish uchun avariya-qutqaruv xizmati asosiy vositalar bilan jihozlanishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишXIII. Javobgarlik
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш324. Barcha mansabdor shaxslar, muhandis-texnik va xizmat koʻrsatuvchi xodimlar xavfsizlik qoidalari va mazkur Qoidalarning talablarini buzganliklari uchun Oʻzbekiston Respublikasi qonunchiligida belgilangan tartibda javobgarlikka tortiladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишXIV. Yakuniy qoida
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш325. Mazkur Qoidalar Oʻzbekiston standartlashtirish, metrologiya va sertifikatlashtirish agentligi Oʻzbekiston yoqilgʻi-energetika kompleksi, kimyo sanoati va geologiya xodimlari kasaba uyushmasi Markaziy Kengashi, “Oʻzkimyosanoat” DAK va “Oʻzbekneftgaz” MXK bilan kelishilgan.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишOʻzbekiston standartlashtirish, metrologiya va sertifikatlashtirish agentligi bosh direktori A. ABDUVALIYEV
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишOʻzbekiston yoqilgʻi-energetika kompleksi, kimyo sanoati va geologiya xodimlari kasaba uyushmasi Markaziy Kengashining raisi G. XAKIMOVA
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш“Oʻzkimyosanoat” DAK Boshqaruv raisi X. ShERMATOV
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш“Oʻzbekneftgaz” MXK Boshqaruv raisi Sh. FAYZULLAYEV
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишXlorni ishlab chiqish, saqlash, transportda tashish va undan foydalanishda xavfsizlik Qoidalariga
1-ILOVA (tavsiya etiladigan)
1-ILOVA (tavsiya etiladigan)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишSuyultirilgan xlor uchun temir yoʻl sisternalarini toʻldirish
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишJURNALI ShAKLI
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш1-jadval
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш| T/R |
Sisterna |
Sisternani navbatdagi texnik koʻrikdan oʻtkazish muddati |
Rama va yurish qismining soz holati haqidagi xulosa |
Sisternani germetikligini tekshirish va koʻrikdan oʻtkazish muddati |
Sisternaning |
Tashkilot vakilining sisternani toʻldirish mumkinligi (mumkin emasligi) haqidagi xulosasi, imzo |
Mazkur Qoidalarning 188 bandiga muvofiq sisternani tayyorlash va uni toʻldirish boʻyicha qoʻshimcha chora-tadbirlar, imzo |
Sisterna toʻldirilgan sana |
Xlor bilan toʻldirilgan sisternaning ogʻirligi, tonna |
Quyilgan xlor massasi , tonna |
Toʻldirishni amalga oshirgan shaxsning imzosi |
Tashkilot vakolatli vakilining toʻldirilgan sisternaning mazkur Qoidalarning 193-bandiga muvofiqligini tasdiqlovchi imzosi, sisternaga plomba qoʻyilgan sana | ||||
Zavod raqami |
Qayd etish raqami |
Hajmi (m3) |
Pasport boʻyicha idishning ogʻirligi, tonna |
Idishning faktik ogʻirligi, tonna |
Sisternadagi bosim MRa | |||||||||||
| 1 |
2 |
3 |
4 |
5 |
6 |
7 |
8 |
9 |
10 |
11 |
12 |
13 |
14 |
15 |
16 |
17 |
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишSuyultirilgan xlor konteynerlarini (ballonlarini) toʻldirish
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишJURNALI ShAKLI
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2-jadval
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш| T/R |
Idish toʻldirilgan sana | Idishni navbatdagi texnik koʻrik muddati |
Idish xarakteristikasi |
Toʻldirilgan xlor idishi ogʻirligi, kg | Idishga quyilgan xlor massasi, kg | Toʻldirishni amalga oshirgan shaxs imzosi | Tashkilot vakolatli vakilining jurnaldagi toʻldirish haqidagi maʼlumotlarning nazorat oʻlchovi natijalariga mosligini tasdiqlovchi imzosi | Idishga plomba qoʻyilgan sana, tashkilot vakolatli vakilining toʻldirilgan idishning germetik holatini tekshirganligini tasdiqlovchi imzosi | ||
| hajmi, litr | Pasport boʻyicha idishning ogʻirligi, kg | Idishning faktik ogʻirligi, kg | ||||||||
| 1 | 2 | 3 |
4 |
5 |
6 |
7 |
8 |
9 |
10 |
11 |
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишXlorni ishlab chiqish, saqlash, transportda tashish va undan foydalanishda xavfsizlik Qoidalariga
2-ILOVA
2-ILOVA
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишToʻyintirilgan xlor bugʻlarining teng (absolyut) bosimining yopiq idishdagi suyuqlikning haroratiga bogʻliqligi
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишYopiq idishdagi suyuqlikka nisbatan toʻyintirilgan xlor bugʻlarining teng (absolyut) bosimi
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишXlorni ishlab chiqish, saqlash, transportda tashish va undan foydalanishda xavfsizlik Qoidalariga
3-ILOVA (tavsiya etilgan)
3-ILOVA (tavsiya etilgan)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишAsosiy hajmli va issiqlik almashinuvchi texnologik jihoz va trubalarga xizmat koʻrsatish va taʼmirlashga qoʻyiladigan
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишTALABLAR
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш|
T/R |
Jihoz nomi |
Ish tarkibi |
Muddatlari | |
|
1 |
2 |
3 |
4 | |
|
1. |
Suyultirilgan xlor omborlari (idishlar, oʻlchov asboblari va buferli idishlar) |
1. | Texnik koʻrik: a) tashqi va ichki tekshiruvlar (izoh, 1-band) b) sinov bosimi ostida gidravlik sinovlarni oʻtkazish |
12 oy (tashkilot), |
| 2. | Qobiq qalinligini oʻlchash |
12 oy | ||
| 3. | Mahkamlash qurilmasi, muhofaza klapanlari va membranalari, NSPvaA qurilmalarini tekshirish |
12 oy | ||
| 4. | Sifonlarni tekshirish |
12 oy | ||
| 5. | Zichlikni sinovdan oʻtkazish |
12 oy | ||
| 6. | Qobiqning tashqi qismi boʻyalgan izolyatsiyasini taʼmirlash |
12 oy | ||
| 2. |
Xlor uchun temir yoʻl vagon-sisternalari |
1. | Texnik koʻrik: a) tashqi va ichki tekshiruvlar (izoh, 1-band) b) sinov bosimi ostida gidravlik |
12 oy (tashkilot), |
| 2. | Qobiq qalinligini oʻlchash |
12 oy | ||
| 3. | Mahkamlash qurilmasi, muhofaza klapanlari va membranalarini tekshirish |
12 oy | ||
| 4. | Sifonlarni tekshirish |
12 oy | ||
| 5. | Qobiq qalinligini oʻlchash (izoh, 2-band) |
12 oy | ||
| 6. | Sisternaning yurish qismi va qozonining mahkamlash qismlarini koʻzdan kechirish |
Vagon-sisterna toʻldiruvchi | ||
| 7. | Depodagi taʼmir |
Ishlab chiqarilgandan soʻng har ikki yilda va keyinchilik har yili | ||
| 8. | Kapital taʼmir |
Ishlab chiqaruvchi zavodning texnik shartlariga muvofiq, lekin 5 yilda kamida bir marta | ||
| 3. | Xlor uchun konteyner va ballonlar | 1. | Texnik koʻrik: a) tashqi va ichki tekshiruvlar b) sinov bosimi ostida gidravlik sinovlarni oʻtkazish |
2 yil |
| 2. | Qurilma, sifonlarni tekshirish va boʻyash (zaruriyat boʻlganda) |
Har safargi toʻldirishdan oldin | ||
| 4. |
Kondensator element |
1. | Truba va truba ichidagi boʻshliqlarni echib olish va yuvish hamda zaruriyat boʻlganda kondensator elementlarini taʼmirlash va almashtirish |
12 oy |
| 2. | Qurilmalarni tekshirish va taʼmirlash, tagliklarni almashtirish |
12 oy | ||
| 3. | Izolyatsiyani taʼmirlash, boʻyash |
12 oy | ||
| 4. | Zichlik sinovini oʻtkazish (izoh, 2-band) |
12 oy | ||
| 5. |
Bugʻlantiruvchi, resiver, axlatlarni tozalovchi, filtr |
1. | Tozalash |
6 oy |
| 2. | Ishchi bosimda siqish |
6 oy | ||
| 3. | Taʼmir (zaruriyat boʻlganda almashtirish) |
6 oy | ||
| 4. | Mahkamlash qurilmalari, muhofaza klapanlari, membranalarni tekshirish, tagliklarni almashtirish |
12 oy | ||
| 5. | Qobiqni taʼmirlash va boʻyash |
12 oy | ||
| 6. |
Suyultirilgan va gaz holatidagi xlor trubalari |
1. | Tashqi koʻrik |
12 oy |
| 2. | Mahkamlash qurilmalari, muhofaza klapanlari, membranalarni tekshirish |
12 oy | ||
| 3. | Foansli birikmalar tagliklarini almashtirish |
Flansli birikmalar har safar echilganda amalga oshiriladi | ||
| 4. | Zichlik sinovini oʻtkazish (izoh, 2-band) |
12 oy | ||
| 5. | Tanlab olib tekshirish |
Ishlab chiqarishga kiritilgandan soʻng 2 yildan keyin, keyinchalik 4 yildan soʻng | ||
| 6. | Mustahkamlik va zichlik sinovlaridan oʻtkazish |
Tanlab olib tekshirish oʻtkazilganda | ||
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишIzoh.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш1. Ichki koʻrikdan oʻtkazishga tayyorlash tashkilotning texnik masalalar boʻyicha tasdiqlagan yoʻriqnoma asosida amalga oshiriladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2. Jihozning zichligini pnevmatik usulda sinash quritilgan havo (azot) yordamida shudring nuqtasining minus 40° S dagi ishchi bosim ostida amalga oshiriladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишXlorni ishlab chiqish, saqlash, transportda tashish va undan foydalanishda xavfsizlik Qoidalariga
4-ILOVA (tavsiya etilgan)
4-ILOVA (tavsiya etilgan)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишXlorni ishlab chiqish, saqlash va undan foydalanish bilan bogʻliq obyektlarni avariya holatida tegishli vositalar bilan jihozlash tabeli
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш| 1. | Avariyaviy ishlarni amalga oshirish uchun individual himoya vositalari: Izolyatsiya qiladigan nafas olish apparatlari (shuningdek oʻz-oʻzini qutqarish vositalari); 100 foizli gaz holatidagi xlor va suyultirilgan xlor toʻkilib ketishidan himoyalanish uchun moʻljallangan germetik holatdagi izolyatsiya kostyumlari; Qutqaruv kamari; Kapronli arqon, uzunligi 20 m. |
(4 — 6 komplekt) |
| 2. | Xlor oqib chiqishini mahalliylashtirish va bartaraf qilish uchun jihozlar, moslamalar va asboblar komplekti: Maxsus himoya suv pardasini tashkil qilish uchun moʻljallangan koʻchma qurilmalar. Ballondan xlor oqib chiqishini bartaraf qilish uchun “A” komplekti: avariyaviy ballon uchun futlyar; ballon mahkamlagichidagi germetik holatni taʼminlovchi qopqoq; ballon qobigʻidan xlor oqib chiqishini bartaraf qilish uchun tezda oʻrnatiladigan qurilma. Konteynerdan xlor oqib chiqishini bartaraf qilish uchun “B” komplekti: konteynerning mahkamlovchi qurilmasi uchun germetik holatni taʼminlovchi qopqoq (ishlatiladigan har bir idish turi boʻyicha yoki universal); konteyner qobigʻidan xlor oqib chiqishini bartaraf qilish uchun tezda oʻrnatiladigan qurilma. Temir yoʻl (avtomobil) sisternasi va bakidan xlor oqib chiqishini bartaraf qilish uchun “V” komplekti: sisternaning mahkamlovchi qurilmasidagi germetik holatni taʼminlovchi qopqoq; sisternaning muhofaza klapanidan xlor oqib chiqishini bartaraf qilish uchun germetik holatni taʼminlovchi qurilma; sisterna, bak qobigʻidan xlor oqib chiqishini bartaraf qilish uchun tezda oʻrnatiladigan qurilma. Ekspluatatsiya qilinadigan xlor trubalarining barcha diametrlari uchun tez oʻrnatiladigan xomutlar. Trubalarning flansli birikmalarining barcha diametrlari uchun poʻlat berkitgichlar (paronitli tagliklar bilan) 5 dan 20 mm gacha boʻlgan yoriqlarni yamash uchun qoʻrgʻoshinli konus qopqoqlar. Gaykali kalitlar komplekti (mahkamlanuvchi birikmalarning barcha oʻlchamlari uchun). Gaz kalitlari № 1 va № 2. Slesar asbobi (bolgʻa, oʻygich, egov, drel parmalari bilan, arra, montaj uchun pichoq). 3 — 5 mm qalinlik va 500x500 mm oʻlchamdagi paronit. 5 mm qalinlik va 200x200 mm oʻlchamdagi qoʻrgʻoshin. Barcha turdagi mahkamlash birikmalari uchun bolt va gaykalar toʻplami. 3 — 5 mm qalinlik va 300x400 mm oʻlchamdagi rezina. 3 — 5 mm diametrga ega poʻlat sim (kuydirilgan). Ventillar uchun salnikli qoplama (graflangan asbest). |
|
| 3. | Akkumlyatorli fonar (xlor ishlab chiqariladigan va boshqa portlovchi obyektlar uchun portlashdan xavfsiz tarzda ishlangan). | |
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишXlorni ishlab chiqish, saqlash, transportda tashish va undan foydalanishda xavfsizlik Qoidalariga
5-ILOVA (tavsiya etilgan)
5-ILOVA (tavsiya etilgan)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишBallon va konteynerlarda suyultirilgan xlorni tashishni amalga oshiradigan avtomobil transportini jihozlash tabeli
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш| 1. | Transport vositasi va idishni taʼmirlash uchun asboblar toʻplami. |
| 2. | Joyidan qoʻzgʻalib ketishidan saqlash uchun ustuncha. |
| 3. | Avariya holatida toʻxtash belgisi yoki qizil rangli yonib-oʻchuvchi fonar. |
| 4. | “Kirish taqiqlanadi!” ikkita belgi. |
| 5. | Ballon yoki konteynerlarni avtomashina kuzoviga mahkamlash uchun qurilma va moslamalar. |
| 6. | Tortish (buksirga olish) uchun poʻlat sim. |
| 7. | Xlor oqib chiqishini koʻrsatib turuvchi koʻchma yoki individual indikator. |
| 8. | Dori-darmon qutisi. |
| 9. | Ikkita maxsus konstruksiyaga ega koʻchma changlatuvchi qurilma. |
| 10. | “A” yoki “B” komplekti (mazkur Qoidalarga 4-ilova). |
| 11. | Mobil operativ aloqa vositalari. |
| 12. | Xlor toʻldirilgan konteynerlarni tashuvchi avtomobillar maxsus konteynerlarni mahkamlovchi qurilmalarga ega boʻlishi lozim. |
| 13. | Toʻldirilgan, suyultirilgan xlorni tashuvchi shaxslar quyidagi nafas yoʻllari va terining minimal individual himoya vositalari bilan taʼminlanishi lozim: filtrlovchi gazga qarshi vositalar (protivogaz), izolyatsiya qiladigan nafas olish apparatlari, izolyatsiya qiladigan kostyumlar. |