Globallashuv sharoitida hamda xalqaro va mintaqaviy mojaralar transformatsiyasi davom etayotgan bir paytda, ekstremizm va terrorizmga qarshi samarali kurashish masalasi kun tartibidagi dolzarb mavzulardan biri bo‘lib qolmoqda.

Bugungi kunda ekstremistik va xalqaro terrorchilik tashkilotlari diniy aqidalar niqobi ostida yoshlarni zo‘ravonlikka, milliy o‘zligini, madaniy-ma’rifiy va oilaviy qadriyatlarini yo‘qotishga undash yo‘li bilan jamiyatda zo‘ravonlik va radikal qarashlarni tarqatishni davom ettirmoqda. Bularning barchasi fuqarolarni ekstremistik va terrorchilik tashkilotlari safiga jalb qilish uchun shart-sharoit yaratmoqda.

Shu munosabat bilan, ekstremizm va terrorizmning oldini olish va chek qo‘yish hamda ularni moliyalashtirish manba va kanallariga barham berishga qaratilgan yanada samarali chora-tadbirlarni belgilash, bu borada milliy va xalqaro darajada sa’y-harakatlarni birlashtirish davlat siyosatining muhim yo‘nalishlaridan hisoblanadi.

2017 — 2021-yillarda O‘zbekiston Respublikasini rivojlantirishning beshta ustuvor yo‘nalishi bo‘yicha Harakatlar strategiyasida belgilangan vazifalardan kelib chiqqan holda, shuningdek, ekstremizm va terrorizmga qarshi kurashish chora-tadbirlarini takomillashtirish maqsadida:

1. Quyidagilar:

2021 — 2026-yillarga mo‘ljallangan ekstremizm va terrorizmga qarshi kurashish bo‘yicha O‘zbekiston Respublikasi Milliy strategiyasi (keyingi o‘rinlarda — Strategiya) 1-ilovaga muvofiq;

2021 — 2026-yillarga mo‘ljallangan ekstremizm va terrorizmga qarshi kurashish bo‘yicha O‘zbekiston Respublikasi Milliy strategiyasini amalga oshirish yuzasidan “Yo‘l xaritasi” (keyingi o‘rinlarda — “Yo‘l xaritasi”) 2-ilovaga muvofiq tasdiqlansin.

2. Strategiyaning ustuvor yo‘nalishlari etib quyidagilar belgilansin:

ekstremizm va terrorizm g‘oyalari tarqalishining oldini olish maqsadida vatanparvarlik, an’anaviy qadriyatlar va bag‘rikenglik mafkurasini targ‘ib qilish;

voyaga yetmaganlar va yoshlar orasida ekstremizm va terrorizm g‘oyalari tarqalishining oldini olish;

ayollar huquqlarini himoya qilish hamda ularning ekstremizm va terrorizmga qarshi kurashishdagi rolini kuchaytirish;

uzoq muddat xorijda bo‘lgan fuqarolarni ekstremizm va terrorizm g‘oyalari ta’siridan himoya qilish;

Internet jahon axborot tarmog‘idan ekstremistik va terrorchilik maqsadlarda foydalanishga qarshi kurashish;

fuqarolik jamiyati institutlari va ommaviy axborot vositalarining ekstremizm va terrorizmga qarshi kurashishga keng jalb qilish;

ekstremistik va terrorchilik harakatlarini sodir etganlik hamda ularni moliyalashtirganlik uchun huquqiy ta’qib va javobgarlikka tortish choralarini takomillashtirish;

ekstremizm va terrorizmga qarshi kurashish sohasidagi normativ-huquqiy bazani takomillashtirish;

ushbu sohadagi xalqaro va mintaqaviy hamkorlik.

3. Quyidagilar:

vazirlik va idoralar, Qoraqalpog‘iston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklarirahbarlari — “Yo‘l xaritasi”da belgilangan tadbirlarni o‘z vaqtida va sifatli bajarish hamda ularning ijrosi natijalari bo‘yicha har yarim yillik yakunida O‘zbekiston Respublikasi Davlat xavfsizlik xizmatiga ma’lumotlarni taqdim etish uchun;

O‘zbekiston Respublikasi Davlat xavfsizlik xizmati raisi (A.A. Azizov) — Strategiya va “Yo‘l xaritasi”ning amalga oshirilishi bo‘yicha umumlashtirilgan ma’lumotlarni, ushbu yo‘nalishdagi ishlar samaradorligini oshirish bo‘yicha aniq takliflarni O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi Xavfsizlik kengashi kotibiyatiga o‘z vaqtida taqdim etib borish uchun shaxsan mas’ul ekanligi ko‘rsatib o‘tilsin.

4. O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi Xavfsizlik kengashi kotibiyati (V.V. Maxmudov) Strategiya ijrosining ahvoli to‘g‘risida har yarim yillikda O‘zbekiston Respublikasi Prezidentiga axborot berib borsin.

5. “Yo‘l xaritasi”ni amalga oshirish uchun O‘zbekiston Respublikasi Davlat budjeti mablag‘lari, budjetdan tashqari jamg‘armalar, xalqaro hamkorlar va qonunchilikda taqiqlanmagan boshqa manbalar mablag‘lari jalb qilinadi.

6. Axborot va ommaviy kommunikatsiyalar agentligiga O‘zbekiston Milliy axborot agentligi, O‘zbekiston Milliy teleradiokompaniyasi, Davlat xafsizlik xizmati, Ichki ishlar vazirligi va boshqa mutasaddi vazirlik va idoralar bilan hamkorlikda ushbu Farmonning maqsad va vazifalarini ommaviy axborot vositalarida keng yoritish choralarini ko‘rish tavsiya etilsin.

7. Mazkur Farmonning ijrosini nazorat qilish O‘zbekiston Respublikasining Bosh vaziri A.N. Aripov va O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi Xavfsizlik kengashi kotibi V.V. Maxmudov zimmasiga yuklansin.

Hozirgi vaqtda ekstremizm va terrorizm xalqaro xavfsizlikka, shu jumladan Markaziy Osiyoda asosiy tahdidlardan biri bo‘lib qolmoqda. Ekstremizm va terrorizm xavfi hamda tahdidlariga qarshi kurashish O‘zbekiston Respublikasi uchun birinchi navbatdagi vazifalardan biri bo‘lib, mintaqa davlatlari va xalqaro hamjamiyatning sa’y-harakatlarini birlashtirishni taqozo etadi.

O‘zbekiston Respublikasi har tomonlama o‘ylangan tinchliksevar, pragmatik va izchil tashqi siyosatni olib borib, ekstremizm va terrorizmning umumiy tahdidlariga qarshi kurashishda barcha davlatlar bilan teng huquqli va o‘zaro manfaatli hamkorlik uchun ochiqdir.

O‘zbekiston Respublikasining tashqi siyosati davlatlarning suveren tengligi, kuch ishlatmaslik yoki kuch bilan tahdid qilmaslik, chegaralarning buzilmasligi, davlatlarning hududiy yaxlitligi, nizolarni tinch yo‘l bilan hal etish, boshqa davlatlarning ichki ishlariga aralashmaslik, xavfsizlikning bo‘linmasligi, o‘z xavfsizligini boshqa davlatlar xavfsizligi hisobiga mustahkamlashga yo‘l qo‘yilmasligi, xalqaro majburiyatlarni vijdonan bajarish prinsiplariga hamda xalqaro huquqning umume’tirof etilgan boshqa prinsiplari va normalariga asoslanadi.

O‘zbekiston Respublikasi o‘z tarixida ekstremizm va terrorizm bilan bog‘liq holatlarga bir necha marotaba duch kelgan. Ushbu yo‘nalishda xavf-xatar, tahdid va tahlikalar saqlanib qolayotganini hisobga olgan holda, O‘zbekiston Respublikasi keng jamoatchilik va xalqaro hamjamiyat bilan birgalikda ekstremizm va terrorizm hamda ularni moliyalashtirishga qarshi kurashishga qaratilgan kompleks chora-tadbirlarni amalga oshiradi.

Ekstremizm va terrorizmga qarshi kurashishdagi mavjud tajriba, shuningdek, mintaqa davlatlaridagi mazkur tahdidlarga qarshi kurashish bo‘yicha holatning retrospektiv va qiyosiy tahlillari shuni ko‘rsatmoqdaki, Markaziy Osiyoda ekstremistik va terrorchilik faoliyati, asosan, millatchilik (milliy), ijtimoiy, diniy va siyosiy g‘oyalar ostida amalga oshirilmoqda.

O‘zbekiston Respublikasining ekstremizm va terrorizmga qarshi kurashish bo‘yicha 2021 — 2026-yillarga mo‘ljallangan Milliy strategiyasida (keyingi o‘rinlarda — Strategiya) ekstremizm va terrorizmning mintaqada tarqalishi uchun asosiy sabab va shart-sharoitlar ham, ekstremist va terrorchilar o‘z buzg‘unchi faoliyatida foydalanadigan turli ijtimoiy, iqtisodiy, siyosiy, g‘oyaviy va boshqa omillar ham inobatga olingan.

Strategiya O‘zbekiston Respublikasining Konstitutsiyasi, xalqaro huquq va O‘zbekiston Respublikasi xalqaro shartnomalarining umume’tirof etilgan tamoyil va normalariga asoslangan bo‘lib, O‘zbekiston Respublikasining “Terrorizmga qarshi kurash to‘g‘risida”gi, “Ekstremizmga qarshi kurashish to‘g‘risida”gi, “Jinoiy faoliyatdan olingan daromadlarni legallashtirishga va terrorizmni moliyalashtirishga qarshi kurashish to‘g‘risida”gi hamda “Vijdon erkinligi va diniy tashkilotlar to‘g‘risida”gi qonunlarining qoidalarini amalga oshirishga qaratilgan.

Strategiyaning maqsadi O‘zbekiston Respublikasi konstitutsiyaviy tuzumini himoya qilish, milliy xavfsizlik, shuningdek, fuqarolarning ushbu sohadagi huquqlari va erkinliklarini ta’minlashga imkon beradigan ekstremizm va terrorizmga qarshi kurashish bo‘yicha samarali va bir vaqtning o‘zida muvofiqlashtirilgan davlat siyosati amalga oshirilishini ta’minlashdir.

Strategiyaning vazifalari quyidagilardan iborat:

a) ekstremizm va terrorizmga qarshi kurashish sohasidagi davlat organlari faoliyatining ustuvor yo‘nalishlarini belgilash;

b) sohadagi normativ-huquqiy va uslubiy-amaliy bazani takomillashtirish bo‘yicha takliflar ishlab chiqish;

v) davlat organlari, keng jamoatchilik va xalqaro hamjamiyatning ekstremizm va terrorizmga qarshi kurashishga qaratilgan harakatlarini birlashtirish;

g) jamiyatda konfessiyalararo va millatlararo totuvlikni ta’minlash;

d) davlatning aholi, ayniqsa yoshlarning ekstremistik va terrorchilik faoliyatiga jalb etilishidan himoyalashga qaratilgan chora-tadbirlar tizimini ishlab chiqish;

e) ekstremizm va terrorizmni moliyalashtirishga qarshi kurashishning samarali mexanizmlarini joriy etish;

j) ekstremizm va terrorizmga qarshi kurashish yo‘nalishida mintaqaviy va xalqaro hamkorlikni takomillashtirish.

Mustaqillik yillarida O‘zbekistonda inson huquqlari va manfaatlarini himoya qilish sohasidagi davlat siyosatining quyidagi tamoyillari va asosiy yo‘nalishlari shakllandi:

birinchidan, demokratiya va inson huquqlarining umum e’tirof etilgan g‘oyalari va qadriyatlariga, shuningdek, inson huquqlari sohasidagi xalqaro majburiyatlarga sodiqlik;

ikkinchidan, kuchli huquqiy davlat va adolatli fuqarolik jamiyati tamoyillariga asoslangan milliy manfaatlarning ustuvorligi;

uchinchidan, yuzaga keladigan tahdid va xavf-xatarlarni, oshkoralik va shaffoflik prinsipiga mos ravishda, davlat idoralarining barcha fuqarolik jamiyati institutlari, shuningdek, xalqaro hamkorlar bilan muloqot orqali muhokama qilish va hal etish;

to‘rtinchidan, O‘zbekiston Respublikasi Konstitutsiyasida mustahkamlangan shaxs manfaatlarining jamiyat va davlat manfaatlaridan ustuvorligi.

Ushbu tamoyillarga tayangan holda, O‘zbekiston Respublikasi inson huquqlari sohasidagi xalqaro standartlarni keng miqyosda implementatsiya qildi, fuqarolar va davlat xizmatchilarining huquqiy ongini mustahkamlash bo‘yicha chora-tadbirlarni amalga oshirmoqda.

Xalqaro tashkilotlarning ishtirokisiz va inson huquqlariga oid asosiy xalqaro hujjatlarga qo‘shilmasdan turib demokratik huquqiy davlat qurish mumkin emasligidan kelib chiqib, O‘zbekiston oldidagi asosiy vazifa inson huquqlari sohasidagi o‘z xalqaro majburiyatlariga qat’iy rioya qilish va demokratik huquqiy davlatni qurish hisoblanadi.

O‘zbekistonda olib borilayotgan keng ko‘lamli islohotlar doirasida diniy e’tiqod erkinligi sohasida tub o‘zgarishlar amalga oshirilmoqda. O‘zbekiston Respublikasining diniy sohada davlat siyosatining asosiy ustuvor yo‘nalishlari fuqarolarning vijdon va diniy e’tiqod erkinligi kafolatlash, konfessiyalararo va millatlararo totuvlikni mustahkamlash, jamiyatda bag‘rikenglik madaniyatini rivojlantirish hisoblanadi.

O‘zbekiston Respublikasining Konstitutsiyasida “O‘zbekiston Respublikasida barcha fuqarolar bir xil huquq va erkinliklarga ega bo‘lib, jinsi, irqi, millati, tili, dini, e’tiqodi, ijtimoiy kelib chiqishi, ijtimoiy mavqeyidan qat’i nazar, qonun oldida tengdirlar” deb kafolatlangan.

Shu bilan birga, Konstitutsiyada “inson o‘z huquq va erkinliklarini amalga oshirishda boshqa shaxslarning, jamiyat hamda davlatning huquqlari, erkinliklari va qonuniy manfaatlariga putur yetkazmasligi shart” deb ta’kidlangan.

Konstitutsiyaga binoan hamma uchun vijdon erkinligi kafolatlangan. Har kim xohlagan diniga e’tiqod qilishi yoki biron bir dinga e’tiqod qilmaslik huquqiga ega. Diniy qarashlarni majburan singdirishga yo‘l qo‘yilmaydi.

Yoshlar huquqlari bo‘yicha BMTning Xalqaro Konvensiyasini ishlab chiqish hamda Bosh Assambleyaning “Ma’rifat va diniy bag‘rikenglik” maxsus rezolyutsiyasini qabul qilish tashabbusi ilgari surilgan O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Sh.M. Mirziyoyevning BMTning Bosh Assambleyasining 72-sessiyasidagi ma’ruzasi ekstremizm va terrorizmning yuzaga kelish sabablarini, shuningdek, ularning oldini olish yo‘llarini tushunishda muhim ahamiyatga ega bo‘ldi.

Amalga oshirilayotgan “2017 — 2021-yillarda O‘zbekiston Respublikasini rivojlantirishning beshta ustuvor yo‘nalishlari bo‘yicha Harakatlar strategiyasi” jinoyatchilikka qarshi kurashish va huquqbuzarliklarning oldini olish tizimini takomillashtirishni, shu jumladan ekstremizm va terrorizmga qarshi kurashish bo‘yicha tashkiliy-amaliy choralarni kuchaytirishni nazarda tutadi.

Aholi, ayniqsa yoshlar orasida ekstremizm va terrorizmning buzg‘unchi g‘oyalariga nisbatan murosasizlik tuyg‘usini shakllantirishning muhim sharti — bu ijtimoiy-huquqiy jihatdan himoyalanganlik, yuksak bilim darajasi, xususan, milliy o‘zlikning sof qadriyatlari mohiyatini va diniy konfessiyalarning birgalikda tinch-totuv hayot kechirishi g‘oyasini anglab yetishdir.

O‘zbekistonda xalq ma’rifatini oshirish, yanada kuchli, asoslangan va ilmiy isbotlangan mafkuraga tayangan holda ekstremizm va terrorizm g‘oyalarini yo‘q qilishda sezilarli hissa qo‘shayotgan O‘zbekistondagi islom sivilizatsiyasi markazi, O‘zbekiston xalqaro islomshunoslik akademiyasi, Imom al-Buxoriy, Imom at-Termiziy va Moturidiy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazlari tashkil qilingan va faol ish olib bormoqda.

Davlat va jamoat institutlarining diniy asoslar sababli buzg‘unchi mafkuralar ta’siriga tushib qolgan fuqarolarni ijtimoiy va diniy reabilitatsiya qilishga qaratilgan ishlari faol davom etmoqda.

So‘nggi 4 yil davomida ekstremizm va terrorizmga aloqadorligi sababli ozodlikdan mahrum qilish tarzidagi jazoni o‘tayotgan, qilmishidan chin ko‘ngildan pushaymon bo‘lib, tuzalish yo‘liga o‘tgan 2 ming nafardan ortiq shaxslar afv etildi va 1,5 ming nafardan ziyod shaxslar jazoni o‘tash joylaridan ozod qilindi.

2017-2018-yillar davomida radikal diniy oqimlarning tarafdorlari deb hisoblangan yoki ularning ta’siri ostiga tushib qolgan 20 ming nafardan ortiq shaxslar huquqni muhofaza qilish idoralari hisobidan chiqarilgan.

2019 — 2021-yillarda “Mehr” dasturi doirasida Afg‘oniston, Suriya va Iroqdan xalqaro terrorchilik tashkilotlari safiga adashib qo‘shilib qolgan 400 nafar xotin-qizlar va bolalar O‘zbekistonga qaytarilib, ularning ijtimoiy moslashuvi va reintegratsiyasi uchun har tomonlama yordam ko‘rsatildi.

Bunda bir qator xorijiy davlatlar va xalqaro tashkilotlar, shu jumladan Xalqaro Qizil Xoch Qo‘mitasi va BMTning Bolalar Jamg‘armasi (YUNISEF) muhim yordam berdi. BMT Xavfsizlik Kengashining 2396-sonli rezolyutsiyasiga binoan chet el terrorchi jangarilari bilan bog‘liq va terrorizmning qurboni bo‘lishi mumkin bo‘lgan xotin-qizlar va bolalarga yordam berishga alohida e’tibor qaratildi.

O‘zbekiston bundan keyin ham diniy sabablarga ko‘ra buzg‘unchi mafkuralar ta’siridan jabr ko‘rgan shaxslarga har tomonlama ijtimoiy-huquqiy va moddiy yordam ko‘rsatish bo‘yicha kompleks chora-tadbirlarni davom ettirishni maqsad qilgan.

Aholining huquqiy madaniyati va ma’rifatini oshirish muhimligini hisobga olgan holda quyidagilar talab etiladi:

a) O‘zbekiston hududida asrlar davomida shakllangan, dindorlar orasida tinchlik va bag‘rikenglikni keng yoygan an’anaviy islom dinining asosiy g‘oyalaridan fuqarolarning xabardorligini oshirish, jumladan ekstremizm va terrorizm g‘oyalarini islom diniga zid ekanligini tushuntirish bo‘yicha keng axborot-ma’rifiy ishlarni olib borish;

b) normativ-huquqiy va moddiy-texnik bazani takomillashtirish, shuningdek, ushbu sohada malakali kadrlar tayyorlash va qayta tayyorlash orqali Internet tarmog‘ida ekstremizm va terrorizm mafkurasi tarqatilishining oldini olish, barvaqt profilaktika qilish va unga qarshi kurashish tizimini rivojlantirish;

v) ekstremizm va terrorizmning buzg‘unchi mafkurasi ta’siriga tushib qolgan fuqarolar bilan olib boriladigan ishlarni muntazam ravishda tizimli takomillashtirish, bunda keng jamoatchilikni ham jalb etish;

g) diniy sohada diniy va dunyoviy bilimlarni egallagan, fuqarolar orasida diniy asosdagi ekstremizm mafkurasiga qarshi immunitetni shakllantira oladigan yuqori malakali kadrlarni tayyorlash;

d) hamkorlikdagi ishlarning samarali va ochiq mexanizmlarini yaratish orqali fuqarolik jamiyatining institutlari, shu jumladan ommaviy axborot vositalarini ekstremizm va terrorizmga qarshi kurashish ishlariga faol jalb etish;

e) aholi o‘rtasida, ayniqsa yoshlar orasida ekstremizmning buzg‘unchi mafkurasiga qarshi immunitetni shakllantirishda xalqaro tajribani joriy etish va keng qo‘llash;

j) ekstremizm va terrorizmning oqibatlarini tushuntirish orqali aholining huquqiy madaniyatini oshirish, shuningdek, javobgarlik va qonun oldida tenglik hissini tarbiyalash.

Ko‘p yillik tajribalar ko‘rsatmoqdaki, yoshlar muhiti, shu jumladan voyaga yetmaganlar o‘zining ijtimoiy himoyalanmaganligi va o‘ta ta’sirchanligi tufayli, ekstremizm va terrorizmning tajovuzkor mafkurasi oldida eng zaif qatlam bo‘lib qolyapti, bu esa asossiz ravishda norozilik kayfiyatidagilarning ortib borishiga olib kelmoqda.

XXRning Sindao shahrida 2018-yil 10-iyunida bo‘lib o‘tgan SHHT mamlakatlari Davlat rahbarlari kengashining 18-sessiyasi yakuni bo‘yicha O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Sh.M. Mirziyoyev tomonidan ilgari surilgan SHHT davlat rahbarlarining yoshlarga qo‘shma murojaati va uni amalga oshirish bo‘yicha Harakatlar dasturi Yoshlar o‘rtasida ekstremizm va terrorizm mafkurasiga qarshi barqaror immunitetni shakllantirish yo‘lidagi muhim qadamlardan biri bo‘ldi.

O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2018-yil 14-avgustdagi PQ-3907-son qarori asosida mamlakatda Yoshlarni ma’naviy-axloqiy va jismonan barkamol etib tarbiyalash va o‘qitish tizimini yangi bosqichga ko‘tarish bo‘yicha kompleks chora-tadbirlar dasturi amalga oshirilmoqda.

O‘zbekistonda Yoshlar ishlari agentligi va yoshlarning nodavlat notijorat tashkiloti — O‘zbekiston yoshlar ittifoqi tashkil etilgan.

Bugungi kunda ular tomonidan yoshlarning qonuniy manfaatlari, huquq va erkinliklariga rioya etilishini ta’minlash, ularga ijtimoiy-huquqiy yordam ko‘rsatish va huquqbuzarliklar profilaktikasi bo‘yicha kompleks chora-tadbirlar amalga oshirilmoqda.

Mamlakatda ekstremizm va terrorizmning har qanday ko‘rinishda namoyon bo‘lishiga nisbatan murosasizlik muhitini yaratish, buzg‘unchi mafkuralarga qarshi immunitetni shakllantirish, huquqiy savodxonlik va ijtimoiy javobgarlik hissini oshirish maqsadida NNT, OAV, kinoindustriya, madaniyat va san’at arboblarini jalb qilgan holda keng qamrovli kompleks ma’rifiy tushuntirish ishlari olib borilmoqda.

Yoshlar muhitida ekstremistik va terroristik holatlarining paydo bo‘lishi va tarqalishining asosiy sabablari quyidagilardan iborat:

a) yoshlar muhitida ijtimoiy taranglikning kuchayishi (ta’lim darajasi va sifatidagi muammolar, ish o‘rinlarining yetishmasligi, ish haqining pastligi, korrupsiya va boshqalarni o‘z ichiga jamlagan kompleks ijtimoiy muammolar bilan tavsiflanadi);

b) qadriyat yo‘nalishlarining o‘zgarishi (ekstremizm va terrorizm, dunyoviy me’yorlar va ijtimoiy qadriyatlarni rad etuvchi g‘oyalarni singdiruvchi diniy tashkilotlar va mazhablar jiddiy xavf tug‘diradi);

v) buzg‘unchi maqsadlarda psixologik omilni qo‘llash (yoshlar psixologiyasiga xos bo‘lgan nigilizm va maksimalizmdan ekstremizm va terrorizmning mafkuraviy rahnamolari tomonidan faol foydalaniladi);

g) Internet jahon axborot tarmog‘idan noqonuniy maqsadlarda foydalanish (radikal tashkilotlarga keng auditoriyadan foydalanish va o‘z faoliyatini targ‘ib qilish, o‘z niyatlari va rejalashtirilayotgan harakatlariga oid ma’lumotlarni joylashtirish imkoniyatini beradi);

d) yoshlarning xorijiy mamlakatlarda faoliyat yuritayotgan ekstremistik va terrorchilik tashkilotlari vakillari va emissarlarining ta’siriga tushib qolishi.

Yoshlar, shu jumladan voyaga yetmaganlar o‘rtasida ekstremistik va terrorchilik g‘oyalari tarqalishining oldini olish uchun ta’lim va yoshlar siyosati sohasida quyidagi chora-tadbirlarni amalga oshirish zarur:

a) o‘sib kelayotgan avlodda qonunga hurmat, huquqiy savodxonlik, konfessiyalararo va millatlararo bag‘rikenglik, mamlakatimiz xalqlarining tarixi, madaniyati, ma’naviy merosi va urf-odatlariga qiziqishni shakllantirish;

b) to‘garaklar faoliyatini jadallashtirish orqali yoshlar, shu jumladan bolalar va o‘smirlarning bo‘sh vaqtni mazmunli tashkil etish, aholining madaniy, sport va dam olish maskanlaridan foydalanishi uchun shart-sharoit va qulayliklarni yaratish;

v) yoshlarni an’anaviy, ma’naviy, axloqiy va vatanparvarlik qadriyatlari asosida tarbiyalash tizimini davlat tomonidan uzluksiz qo‘llab-quvvatlash choralarini ko‘rish;

g) ta’lim tashkilotlarida vatanparvarlik, bag‘rikenglikni tarbiyalash, ekstremistik va terrorchilik faoliyatiga jalb etilishining oldini olish bo‘yicha mashg‘ulotlar o‘tkazish;

d) pedagogik xodimlarning kasbiy mahoratini oshirish, ekstremizm va terrorizm g‘oyalariga qarshi kurashishga qaratilgan yangi ta’lim standartlari hamda pedagogik uslubiyotlar ishlab chiqish va joriy etish;

e) ekstremistik va terrorchilik mafkuraning tarqalishiga olib keladigan omillarni aniqlash maqsadida yoshlar o‘rtasida bandlik, ijtimoiy va iqtisodiy farovonlik, yoshlar submadaniyatlari faoliyatiga oid tahlillar o‘tkazishga qaratilgan ijtimoiy/sotsiologik tadqiqotlarni o‘tkazish;

j) yoshlarni vatanparvarlik ruhida tarbiyalash, ularda mustahkam fuqarolik pozitsiyasi va o‘zlikni shakllantirishga qaratilgan faoliyatda davlat organlari va fuqarolik jamiyati institutlarining rolini kuchaytirish;

z) ekstremizm va terrorizm g‘oyalari tarqalishining oldini olish va profilaktika qilish maqsadida yoshlar jamoat birlashmalari bilan o‘zaro hamkorlik qilish;

i) yoshlar o‘rtasida fuqarolik pozitsiyasi va huquqiy savodxonlikni rag‘batlantiruvchi maxsus forum va uchrashuvlarni tashkil etish;

k) o‘zlarining ish uslublarini tubdan o‘zgartirilishi lozim bo‘lgan Yoshlar ishlari agentligi, O‘zbekiston Yoshlar ittifoqi, “Ma’naviyat va ma’rifat” markazlari faoliyatini jonlantirish hamda ularning faoliyatini yoshlar o‘rtasida eng ko‘p ijtimoiy, iqtisodiy va boshqa muammolar mavjud bo‘lgan hududlarga manzilli yo‘naltirish.

O‘zbekiston Respublikasi xalqaro aktlarni, xususan, BMTning xotin-qizlar huquqlari va erkinliklarini himoya qilishga doir Konvensiya va Deklaratsiyalarini ratifikatsiya qildi va o‘z vaqtida bajarmoqda.

O‘zbekiston Respublikasining Konstitutsiyasi gender tenglik huquqini kafolatlaydi, ushbu huquqlar O‘zbekiston Respublikasining “Xotin-qizlar va erkaklar uchun teng huquq hamda imkoniyatlar kafolatlari to‘g‘risida”gi va “Xotin-qizlarni tazyiq va zo‘ravonlikdan himoya qilish to‘g‘risida”gi qonunlari bilan ta’minlanadi.

Tahlillar shuni ko‘rsatmoqdaki, aksariyat hollarda xotin-qizlar o‘z turmush o‘rtog‘i va yaqin qarindoshlarining ta’siri ostida ekstremistik va terrorchilik tashkilotlari tarafdoriga aylanmoqda, ammo shu bilan birga, xotin-qizlarning o‘z oila a’zolari yoki qarindoshlarini ekstremistik va terrorchilik tashkilotlari saflariga yollashda faol rol o‘ynashi holatlari ham aniqlanmoqda.

Aholining radikallashuv jarayonida xotin-qizlar o‘rnini faqatgina qurbon bo‘lgan ayollar yoki terrorchilarning turmush o‘rtog‘i kabi gender stereotiplari bilan cheklanmaslik kerakligini tushunish muhimdir. Xotin-qizlar terrorchilarga hamdardlik bildiruvchi, ularni safarbar etuvchi hamda ixtiyoriy ravishda terrorchilik harakatini ham amalga oshiruvchi bo‘lishlari ham mumkin.

Yuqoridagilarni inobatga olib, Strategiyada ekstremistik va terroristik tashkilotlarning passiv va faol ishtirokchilari bo‘lgan xotin-qizlar o‘rtasidagi farq belgilanadi.

Bundan tashqari, yosh avlod tarbiyasi bilan bog‘liq muammolarning paydo bo‘lishida, oilalarda erlarning chet elda bo‘lishi muhim omil hisoblanadi. Bunday hollarda ayol bolalar tarbiyasi bilan shug‘ullanuvchi yagona tarbiyachi bo‘lib qolmoqda. Bolalarni nazorat qilish bilan bog‘liq muammolar yuzaga kelmoqda. Bunda odatda fuqarolik jamiyatining eng samarali bo‘g‘ini hisoblangan mahallaning ahamiyati kattadir.

Bugungi kunda O‘zbekiston Respublikasi hukumati, xususan, Mahalla va oilani qo‘llab-quvvatlash vazirligi hamda fuqarolik jamiyati institutlari tomonidan xotin-qizlarning huquq va erkinliklarini kengaytirish, ularni zo‘ravonlikdan himoya qilish va jamiyatdagi rolini oshirish bo‘yicha kompleks chora-tadbirlar amalga oshirilmoqda.

Yosh avlodni vatanparvarlik ruhida tarbiyalash, shuningdek, yoshlar ekstremistik va terroristik g‘oyalar ta’siriga tushib qolishining oldini olishda xotin-qizlarning ulkan imkoniyatlarini anglagan holda, ayollarning oilaviy, ijtimoiy maqomini quyidagi yo‘llar bilan qo‘llash muhimdir:

a) xotin-qizlar huquq va erkinliklarini himoya qilishga qaratilgan normativ-huquqiy hujjatlarni o‘z vaqtida va sifatli ijro etish, ularni qo‘llab-quvvatlashning xalqaro standartlarga javob beradigan huquqiy asoslarini yanada takomillashtirish;

b) qiyin hayotiy vaziyatlarga tushib qolgan xotin-qizlar va ularning farzandlariga ma’naviy-ruhiy va moddiy yordam ko‘rsatish;

v) huquqni muhofaza qilish idoralari xodimlari uchun ekstremistik va terrorchilik faoliyati safiga qo‘shilib qolgan xotin-qizlar bilan ishlashning o‘ziga xos jihatlari bo‘yicha maxsus o‘quv kurslarini tashkil etish;

g) muammoli oilalar bilan ishlashda Oila va xotin-qizlar qo‘mitasi bo‘linmalarining roli va javobgarligini kuchaytirish;

d) xotin-qizlarning huquq va erkinliklarini himoya qilish sohasida xalqaro tashkilotlar bilan hamkorlik qilish, shuningdek, xotin-qizlarni ekstremizm va terrorizmga qarshi kurashishga jalb qilish sohasida tajriba almashish.

Bugungi kunda chet elda uzoq muddat bo‘lgan O‘zbekiston Respublikasi fuqarolari ko‘pincha ekstremistik va terroristik tashkilotlar emissarlarining mafkuraviy ta’siri ostiga tushib qolmoqdalar. Bunda uchinchi davlat hududi xalqaro terrorchilik tashkilotlari tarkibida jangovar harakatlarda ishtirok etish maqsadida yollash va faol terroristik harakatlar olib borilayotgan hududlarga yuborish uchun “asosiy makon” vazifasini bajarmoqda.

Xorijda uzoq vaqt bo‘lgan fuqarolarning xalqaro ekstremistik va terrorchilik tashkilotlar safiga yollash jarayonini o‘rganish bunday salbiy hodisaga olib keladigan quyidagi sabab va shart-sharoitlarni aniqlash imkonini berdi, xususan:

a) chet elda bo‘lgan fuqarolarda, ayniqsa yoshlarda begonalashuv va psixologik noqulayliklarni vujudga keltiruvchi ijtimoiy, huquqiy va iqtisodiy moslashuv bilan bog‘liq qiyinchiliklar;

b) shakllangan an’analar yordamida xulq-atvor va ijtimoiy axloqni saqlashga, shuningdek, g‘oyaviy immunitet shakllanishiga yordam beradigan odatiy ijtimoiy aloqalardan, qarindosh va yaqinlar, mahalla va jamoatchilikning nazoratidan uzilish;

v) chet elda uzoq muddat yurgan fuqarolarni himoya qilishga oid normativ-huquqiy bazaning zamonaviy talablarga javob bermasligi;

g) turli xil kanallar orqali O‘zbekiston fuqarolari bo‘lib turgan ayrim davlatlarda ekstremizm va terrorizmga qarshi kurashish bo‘yicha olib borilayotgan profilaktik choralarning samaradorligi pastligi;

d) O‘zbekiston Respublikasi va fuqarolarimiz bo‘lib turgan mamlakatlarning davlat organlari o‘rtasidagi o‘zaro hamkorlikda mavjud muammolar va boshqalar.

O‘zbekistonda xorijdagi fuqarolarimizning huquq va erkinliklarini, ayniqsa band bo‘lganlarning huquqlarini himoya qilish bilan bog‘liq masalalar, shuningdek, ularni ekstremizm va terrorizm mafkuralarining salbiy ta’siridan himoya qilish tizimini takomillashtirishga barcha manfaatdor vazirliklar, idoralar va keng jamoatchilikni jalb etishni nazarda tutuvchi kompleks choralar amalga oshirilmoqda.

Strategiyani amalga oshirish jarayonida mazkur yo‘nalishda quyidagi kompleks chora-tadbirlarni amalga oshirish uchun uzoq vaqt chet elda bo‘lgan fuqarolarni ekstremizm va terrorizm mafkurasi ta’siri ostiga tushib qolishlarining sabab va shart-sharoitlari hisobga olinishi lozim:

a) uzoq vaqt chet elda bo‘lgan fuqarolarni ekstremizm va terrorizm mafkurasi ta’siri ostiga tushib qolish muammosini hal etish uchun tizimli va muvofiqlashgan yagona yondashuvni shakllantirish;

b) uzoq vaqt chet elda bo‘lgan fuqarolarni ekstremizm va terrorizm mafkurasi ta’siridan himoya qilish masalalariga oid normativ-huquqiy bazani, shu jumladan xalqaro shartnomalarni takomillashtirish;

v) ushbu toifadagi shaxslar va oila a’zolariga ruhiy hamda moddiy yordam ko‘rsatish maqsadida ular orasidan ijtimoiy zaiflarini aniqlash;

g) chet elga ketayotgan fuqarolarni borgan joyida ijtimoiy-madaniy moslashuvi, shuningdek ularga ekstremizm va terrorizm mafkuralari tahdidlarini tushuntirish bo‘yicha profilaktik ishlarning yangi mexanizmlarini ishlab chiqish va joriy etish;

d) chet eldan O‘zbekistonga qaytgan fuqarolar bilan tizimli filtr-profilaktik ishlarini tashkil qilish;

e) xorijiy mamlakatlarning davlat organlari bilan ushbu yo‘nalishda hamkorlik qilish va ishlarni muvofiqlashtirish;

j) uzoq vaqt chet elda bo‘lgan fuqarolarni ekstremizm va terrorizm g‘oyalari ta’siridan himoya qilish ishlariga davlat va jamoat tashkilotlarining to‘plangan ilmiy salohiyatini jalb qilish va ulardan foydalanish.

O‘zbekiston Respublikasi Axborot texnologiyalari va kommunikatsiyalarni rivojlantirish vazirligi ma’lumotlariga ko‘ra, 2020-yilda Internet foydalanuvchilari soni 20 milliondan ortib ketgan.

Qayd etish lozimki, bugungi kunda ekstremistik va terrorchilik tashkilotlari saflariga jalb qilishda Internet jahon axborot tarmog‘idan keng foydalanilmoqda, uning yordamida ekstremizm va terrorizm mafkurasi faol singdirilib, aholining dindor qismi o‘rtasida jamiyatga qarshi kayfiyat shakllantirilmoqda.

O‘zbekiston Respublikasining vakolatli davlat organlari tomonidan ekstremistik va terroristik materiallarni tarqatuvchi veb-resurslar va ijtimoiy tarmoqlarning faoliyatini aniqlash va oldini olish bo‘yicha kompleks chora-tadbirlar amalga oshirilmoqda.

Ekstremistik va terroristik tashkilotlarning Internet jahon axborot tarmog‘i orqali yollash harakatlarida kuzatilayotgan faollik sababli, ularni zararsizlantirish bo‘yicha quyidagi qo‘shimcha choralar ko‘rilishi zarur:

a) Internet jahon axborot tarmog‘ida ekstremizm va terrorizm g‘oyalarini tarqatuvchilarni, shuningdek, respublikadagi ijtimoiy-siyosiy vaziyatni beqarorlashtirish niyatida bo‘lgan shaxslar va guruhlarni o‘z vaqtida aniqlash;

b) respublika aholisiga xos bo‘lgan bag‘rikenglik va diniy an’analarni o‘zida mujassam qilgan ilmiy asoslangan mafkuraga tayanib Internet tarmog‘ida ekstremizm va terrorizm g‘oyalariga qarshi tashviqot va targ‘ibot ishlarini tashkil etish;

v) buzg‘unchi kontentni aniqlash va yo‘q qilish maqsadida Internet jahon axborot tarmog‘ini tahlil qilish;

g) Internet jahon axborot tarmog‘ida ekstremizm va terrorizm g‘oyalariga axborot orqali qarshi kurashish sohasida malakali kadrlar tayyorlash;

d) huquqni muhofaza qiluvchi organlarning maxsus bo‘linmalarini zarur bo‘lgan ilg‘or dasturiy mahsulotlar hamda texnika bilan ta’minlash;

e) Internet jahon axborot tarmog‘idan ekstremistik va terrorchilik maqsadida foydalanishga qarshi kurashish masalalarini tartibga soluvchi normativ-huquqiy hujjatlarni muntazam ravishda takomillashtirib borish.

O‘zbekiston Respublikasi ekstremizm va terrorizmga qarshi kurashishda davlat organlarining fuqarolik jamiyati institutlari bilan yaqindan hamkorlik qilishi uchun zarur shart-sharoitlarni ta’minlashga alohida e’tibor qaratadi.

Hozirgi kunda O‘zbekiston Respublikasida ekstremizm va terrorizmga qarshi kurashishda ishtirok etayotgan nodavlat notijorat tashkilotlar faoliyat olib bormoqda.

Ommaviy axborot vositalari ham ekstremizm va terrorizmga qarshi kurashish tizimining muhim tarkibiy qismidir.

Ekstremizm va terrorizmga qarshi kurashishda fuqarolik jamiyati institutlari va OAV bilan quyidagi yo‘nalishlarda keng ko‘lamli hamkorlik o‘rnatish zarur:

a) aholi o‘rtasida ekstremistik va terroristik g‘oyalar tarqalishining oldini olish uchun doimiy ravishda tajriba va bilim, tadqiqot natijalari va nou-xau bilan almashish;

b) aholi o‘rtasida ekstremistik va terroristik tashkilotlar targ‘ibotchilarining buzg‘unchi maqsadlarini fosh etuvchi tashviqot va targ‘ibot chora-tadbirlarini o‘tkazishda ilmiy-tadqiqot institutlari, OAV va NNTning imkoniyatlaridan keng foydalanish;

v) ekstremizm va terrorizmga qarshi kurashish bo‘yicha ko‘rilayotgan chora-tadbirlar va ularning natijalarini xolisona yoritishga OAVni jalb etish;

g) ushbu yo‘nalishda o‘qitishni tashkil qilish orqali media sohadagi amaliyotchi mutaxassislarning malakasini oshirish, shuningdek, ekstremizm va terrorizmning ko‘rinishlarini mas’uliyat bilan yoritish bo‘yicha amaliy qo‘llanma ishlab chiqish;

d) ushbu Strategiyani amalga oshirish va baholashda fuqarolik jamiyati institutlari, xususan, NNT, ilmiy jamoatchilik va OAV bilan hamkorlik qilish.

Ekstremizm va terrorizmning barvaqt oldini olish, aniqlash va bartaraf etish tizimini doimiy takomillashtirib borish ushbu salbiy ijtimoiy hodisaga qarshi kurashishning muhim tarkibiy qismlari hisoblanadi.

Ekstremistik va terrorchilik harakatlari, shuningdek, ularni moliyalashtirganlik uchun ta’qib qilish va javobgarlikka tortish choralarini takomillashtirishning asosiy vazifalari quyidagilar hisoblanadi:

a) ekstremizm va terrorizmga qarshi kurashish bo‘yicha davlat hokimiyati va mahalliy o‘zini o‘zi boshqarish organlari, siyosiy partiyalar, jamoat va diniy birlashmalarning harakatlarini muvofiqlashtirish;

b) ekstremizm va terrorizm mafkurasi ta’siriga tushib qolgan shaxslar bilan profilaktika va ijtimoiy-reabilitatsiya ishlari samaradorligini oshirish;

v) ekstremistik va terrorchilik faoliyatini amalga oshirganlik uchun javobgarlikning muqarrarligi prinsipini ro‘yobga chiqarish;

g) jazoni ijro etish muassasalarning profilaktika imkoniyatlaridan foydalangan holda mahkumlar o‘rtasida ekstremistik va terrorchilik g‘oyalari tarqalishining oldini olish, xususan penitensiar profilaktikaning usullarini takomillashtirish;

d) ushbu sohadagi huquqbuzarliklarning oldini olish, aniqlash va bartaraf etish masalalari bo‘yicha huquqni muhofaza qiluvchi organlar xodimlarini tayyorlash va malakasini oshirish, shuningdek, ularning ijtimoiy-huquqiy himoyasini kuchaytirish;

e) davlat xizmatchilari o‘rtasida radikal kayfiyat paydo bo‘lishining oldini oluvchi sharoitlarni yaratish yuzasidan tegishli choralarni ko‘rish, ekstremistik va terrorchilik tashkilotlar ta’siri ostiga tushish xavfi yuqori bo‘lgan xodimlar bilan individual profilaktik ishlarni olib borish;

j) ekstremistik va terrorchilik tashkilotlari a’zolarining mamlakat hududiga kirishiga yo‘l qo‘ymaslik maqsadida ekstremizm va terrorizmga qarshi chegara hududlarida kurashuvchi subyektlarning o‘zaro hamkorligini ta’minlash;

z) ekstremistik va terrorchilik faoliyatini moliyalashtirish manbalari va kanallarining oldini olish, aniqlash va bartaraf etish.

Hozirgi kunda O‘zbekiston Respublikasida ekstremizm va terrorizmga qarshi kurashish sohasida yetarli darajada samarali qonunchilik bazasi mavjud bo‘lib, davlat organlarining ushbu yo‘nalishdagi vakolatlari, shu jumladan fuqarolarning huquq va erkinliklarini himoya qilishning asosiy tamoyillari belgilangan.

O‘zbekistonda ekstremizm va terrorizmga qarshi kurashish sohasida qabul qilingan qonunlar va boshqa normativ-huquqiy hujjatlar fuqarolarning huquqlari himoyasini ta’minlashga, shuningdek, aholining, ayniqsa, yoshlarning huquqiy ongi darajasini oshirishga qaratilgan.

Dunyodagi ijtimoiy-siyosiy vaziyat jadal o‘zgarib borayotgani, shuningdek, ekstremizm, terrorizm va ularni moliyalashtirishdan kelib chiqayotgan yangi xavf, tahdid va xatarlarni hisobga olgan holda, vaqti-vaqti bilan normativ-huquqiy baza baholanib, O‘zbekiston Respublikasi fuqarolarining asosiy huquq va erkinliklari, siyosiy barqarorlik va fuqarolarning xafsizligini ta’minlash nuqtai nazaridan takomillashtiriladi.

Hozirgi kunda ekstremizm va terrorizm dunyo xavfsizligiga tahdid soluvchi asosiy xatarlar qatorida qolmoqda. Shu munosabat bilan, ushbu salbiy hodisalarga qarshi kurashish nafaqat milliy darajada, balki xalqaro miqyosda hal qilinishi zarur bo‘lgan umumiy muammoga aylandi.

O‘zbekiston Respublikasi ekstremizm, terrorizm va ularni moliyalashtirishga qarshi kurashish sohasidagi fundamental xalqaro aktlarning hamda tashkilotlarning faol ishtirokchisidir.

O‘zbekiston mintaqadagi va xalqaro hamkorlar bilan Afg‘onistonda tinchlik va osoyishtalikni o‘rnatish bo‘yicha faol hamkorlikni davom ettirmoqda.

Shu bilan birga, O‘zbekiston ekstremizm, terrorizm va ularni moliyalashtirishga qarshi kurashishda xalqaro hamkorlikni mustahkamlashning muhimligini hisobga olib, quyidagi vazifalarni amalga oshirishni zarur deb hisoblaydi:

a) ekstremizm va terrorizmga qarshi kurashishning xalqaro-huquqiy asoslarni takomillashtirishga ko‘maklashish;

b) diplomatik vakolatxonalar va konsullik muassasalari, Tashqi mehnat migratsiyasi agentligi, shuningdek, chet elga uzoq vaqtga ketayotgan hamda yashab kelayotgan fuqarolar bilan shug‘ullanuvchi boshqa idoralarning kadrlar salohiyati va resurslarini mustahkamlash;

v) boshqa davlatlar, mintaqaviy va xalqaro tashkilotlar bilan ekstremizm va terrorizmga qarshi kurashish sohasidagi hamkorlikning shartnomaviy-huquqiy asoslarini kengaytirish;

g) xorijiy davlatlar va xalqaro tashkilotlar bilan ekstremizm, terrorizm va ularni moliyalashtirishga qarshi kurashish sohasida axborot hamda tajriba almashish;

d) faoliyati ekstremizm va terrorizmga qarshi kurashishga qaratilgan xalqaro va mintaqaviy tashkilotlarda faol ishtirok etish;

e) Markaziy Osiyoda BMTning Global aksilterror strategiyasini amalga oshirish bo‘yicha hamkorlikdagi sa’y-harakatlarni Birgalikdagi harakatlar rejasi doirasida muvofiqlashtirish;

j) Markaziy Osiyoda ekstremizm va terrorizmga qarshi kurashish bo‘yicha birgalikdagi ishlar doirasida axborot almashinuvi va hamkorlikni rivojlantirishga yordam beruvchi xalqaro tashabbuslarni amalga oshirishda O‘zbekistonning rolini kengaytirish;

z) dunyo hamjamiyati va mintaqaviy tashkilotlar e’tiborini Afg‘onistonda tinchlik va hamjihatlikni ta’minlashga jalb qilish borasidagi tashabbuslarni jadallashtirish va ushbu mamlakatning mintaqaviy hamkorlik jarayonlariga, shu jumladan ekstremizm va terrorizmga qarshi kurashishga jalb qilish.

Ushbu Strategiya O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Farmoni bilan tasdiqlangan “Yo‘l xaritasi”ga muvofiq amalga oshiriladi.

Strategiya ekstremizm va terrorizmga qarshi kurashish subyektlari tomonidan:

a) barcha darajadagi budjetlarni shakllantirish va ijro etishda, shu jumladan xalqaro donorlar mablag‘lari va qonunchilik hujjatlarida taqiqlanmagan boshqa manbalar hisobiga;

b) kadrlarga oid masalalarni hal qilish yo‘li bilan;

v) qonunchilik tashabbusi huquqini amalga oshirish hamda O‘zbekiston Respublikasining normativ-huquqiy hujjatlarini qabul qilishda;

g) ekstremistik va terroristik yo‘nalishdagi huquqbuzarliklarni sodir etganlik uchun jinoiy va ma’muriy javobgarlikning muqarrarligini ta’minlash yo‘li bilan;

d) ekstremizm va terrorizmga qarshi kurashish sohasidagi vaziyatni keng va xolisona yoritishda OAV ko‘magi bilan;

e) fuqarolik jamiyati institutlari bilan yaqin hamkorlik qilish orqali.

Ushbu Strategiyani uch bosqichda amalga oshirish ko‘zda tutilmoqda.

Birinchi bosqichda (2021-yil) quyidagi tadbirlarni amalga oshirish nazarda tutiladi:

a) Strategiyani amalga oshirish uchun qulay shart-sharoitlarni yaratish, davlat organlari faoliyatini muvofiqlashtirishni ta’minlash, mazkur muammoni birgalikda hal qilish uchun keng jamoatchilik va xalqaro tashkilotlarni jalb etish;

b) ekstremizm va terrorizmga qarshi kurashish sohasida O‘zbekiston Respublikasi qonunchiligini rivojlantirish istiqbollarini belgilash;

v) ekstremistik va terrorchilik faoliyatiga qarshi kurashish bo‘yicha davlat hokimiyati va o‘zini o‘zi boshqarish organlari faoliyatining tashkiliy ta’minlanganligi va uyg‘unligini takomillashtirish;

g) vaziyatni monitoring va tahlil qilishning kompleks dasturlarini tashkil etish, shuningdek, muammolarni aniq belgilash hamda ularni bartaraf etish bo‘yicha takliflarni ishlab chiqish.

Ikkinchi bosqichda (2022 — 2025-yillar) quyidagi tadbirlarni amalga oshirish nazarda tutiladi:

a) ekstremizm va terrorizmga qarshi kurashish sohasidagi vazifalarni hal qilishga qaratilgan O‘zbekiston Respublikasining amaldagi qonunlarini va boshqa normativ-huquqiy hujjatlarini takomillashtirish va yangilarini qabul qilish;

b) milliy axborot makonini ekstremistik va terrorchilik mafkura kirib kelishidan qo‘shimcha himoyalashga qaratilgan tizimni yaratish;

v) Strategiyani amalga oshirishda erishilgan natijalarni monitoring qilish;

g) ekstremizm, terrorizm va ularni moliyalashtirishdan kelib chiqadigan xavf, tahdid va xatarlarni, shuningdek, mamlakatdagi millatlararo va konfessiyalararo munosabatlarni kompleks tahlil qilib, vaziyatning rivojlanish istiqbollari bo‘yicha prognozlarni hamda aniqlangan xavf, tahdid va xatarlarni kamaytirish va bartaraf etish bo‘yicha chora-tadbirlarni ishlab chiqish.

Uchinchi bosqichda (2026-yil) ushbu Strategiyani amalga oshirish natijalarini umumlashtirish hamda mazkur sohada strategik rejalashtirish bo‘yicha yangi hujjatlarni ishlab chiqishga qaratilgan takliflarni tayyorlash, shuningdek, idoralararo darajada tashkiliy xarakterdagi choralar qabul qilinishini ta’minlash nazarda tutiladi.

Strategiyaning amalga oshirilishi quyidagilarga imkon beradi:

a) ekstremizm va terrorizmga qarshi kurashish bo‘yicha huquqiy, tashkiliy va mafkuraviy mexanizmlarning samarali tizimini, shuningdek, jamiyatda bag‘rikenglik madaniyatini shakllantirish;

b) jamiyatning turli qatlamlarida ekstremistik va terrorchilik g‘oyalarining tarqalishiga to‘sqinlik qilish, ekstremizm va terrorizmga qarshi kurashishda davlat organlari faoliyatining samaradorligini oshirish;

v) ekstremizm va terrorizmning barvaqt oldini olishga davlat tashkilotlarining, birinchi navbatda, huquqni muhofaza qiluvchi va ta’lim tashkilotlarining barcha imkoniyatlarini va keng jamoatchilikni jalb qilish;

g) ekstremizm va terrorizmga qarshi kurashish mexanizmlarini takomillashtirish, turli davlat tashkilotlari, fuqarolik jamiyati institutlari, OAV hamda fuqarolarning faoliyatini muvofiqlashtirishni kuchaytirish.