“Yoʻl harakati xavfsizligi toʻgʻrisida”gi Oʻzbekiston Respublikasi Qonunini bajarish yuzasidan, shuningdek yoʻl harakati qoidalarini takomillashtirish maqsadida Vazirlar Mahkamasi qaror qiladi:

1. Yangi tahrirdagi Yoʻl harakati qoidalari 1-ilovaga muvofiq tasdiqlansin va ular 2016-yil 1-martdan boshlab amalga kiritilsin.

4. Vazirlar Mahkamasining 2012-yil 4-iyuldagi 191-son qarori bilan tasdiqlangan “Avtotransport vositalari konstruksiyasining foydalanish shartlari boʻyicha xavfsizligi toʻgʻrisida”gi umumiy texnik reglamentga 2-ilovaga muvofiq oʻzgartirish kiritilsin.

5. Oʻzbekiston Respublikasi Hukumatining 3-ilovaga muvofiq baʼzi qarorlari 2016-yil 1-martdan boshlab oʻz kuchini yoʻqotgan deb hisoblansin.

3. Yoʻl harakati qatnashchilari “Yoʻl harakati xavfsizligi toʻgʻrisida”gi Oʻzbekiston Respublikasi Qonunini, ushbu Qoidalarni va unda keltirilgan svetofor ishoralari, yoʻl belgilari (ushbu qoidalarga 1-ilova), yoʻl chiziqlarining (ushbu qoidalarga 2-ilova) talablarini bilishlari, ularga amal qilishlari, shuningdek ularga berilgan vakolat doirasida yoʻllarda harakatni tartibga soluvchilarning koʻrsatmalarini soʻzsiz bajarishlari shart.

Avtomagistral — 5.1. yoʻl belgisi bilan belgilangan, har bir yoʻnalishning qatnov qismlari ajratuvchi boʻlak bilan ajratilgan (u boʻlmaganda yoʻl toʻsiqlari bilan) hamda boshqa yoʻllar, tramvay va temir yoʻllari, piyoda va velosiped yoʻlkalari bilan bir sathda kesishmaydigan yoʻl.

Asosiy yoʻl — tuproqli yoʻlga nisbatan qattiq qoplamali (asfalt va sement-betonli, tosh va shunga oʻxshashlar yotqizilgan), kesishayotgan yoki tutashgan yoʻlga nisbatan 2.1, 2.3.1 — 2.3.3 yoki 5.1 yoʻl belgilari bilan belgilangan yoxud yondosh hududdan chiqadigan yoʻlga nisbatan har qanday yoʻl. Ikkinchi darajali yoʻlning bevosita chorrahaga tutash qismining qoplamali boʻlishi uni asosiy yoʻl bilan teng huquqli qilmaydi.

Aholi punkti — kirish va chiqish yoʻllari 5.22 — 5.25 yoʻl belgilari bilan belgilangan hudud.

Yoʻl yoqasi — yoʻlning qatnov qismiga u bilan bir sathda bevosita tutashgan, qoplama turi bilan farq qiladigan yoki 1.1 yoʻl chizigʻi yordamida ajratilgan, ushbu Qoidalarga muvofiq harakatlanish, toʻxtash va toʻxtab turish uchun moʻljallangan boʻlagi.

Piyodalarning tashkiliy jamlanmasi — Qoidalarning 16-bandi talablariga muvofiq, yoʻlda bir yoʻnalishda birgalikda harakatlanayotgan odamlar guruhi.

Piyodalar oʻtish joyi — yoʻl qatnov qismining piyodalar kesib oʻtishi uchun moʻljallangan, 5.16.1, 5.16.2 yoʻl belgilari va 1.14.1 — 1.14.3 yoʻl chiziqlari bilan ajratilgan boʻlagi.

Yoʻl chiziqlari boʻlmasa, piyodalar oʻtish joyining kengligi 5.16.1 va 5.16.2 yoʻl belgilari orasidagi masofa bilan aniqlanadi.

Ajratuvchi boʻlak — yoʻlning yonma-yon joylashgan qatnov qismlarini ajratuvchi, transport vositalari harakatlanishi yoki toʻxtashi uchun moʻljallanmagan, yoʻl sathidan baland va (yoki) 1.1 yotiq chizigʻi bilan belgilangan qismi.

Reversiv harakat — yoʻl qatnov qismining maxsus ajratilgan, 5.35 — 5.37 yoʻl belgilari, 1.9 yoʻl chizigʻi bilan belgilangan va ustida reversiv svetofor oʻrnatilgan boʻlagida harakat yoʻnalishining qarama-qarshi tomonga oʻzgarishi.

avtomobilning orqa oʻrindigʻidagi 12 yoshgacha boʻlgan bolalar (ushbu Qoidalarning 159-bandiga muvofiq);

10. Xalqaro yoʻl harakatida ishtirok etayotgan mexanik transport vositasi haydovchisining yonida yoʻl harakati haqidagi Konvensiya talablariga mos keladigan haydovchilik guvohnomasi va transport vositasining (tirkama boʻlsa unga ham) roʻyxatdan oʻtganligi haqidagi hujjat, transport vositasida (tirkama boʻlsa unda ham) roʻyxatdan oʻtkazish davlat raqam belgisi va u roʻyxatdan oʻtgan davlatning taniqlik belgisi boʻlishi shart.

v) harakatlanishni boshlashdan oldin yoʻlovchilar transport vositasida joylarini egallaganligiga, transport vositasining eshiklari yopilganligiga, yoʻlovchilar tashish uchun maxsus jihozlangan yuk avtomobillarida yoʻlovchilar tashiyotganda, Qoidalarning 24-bandi talablari bajarilganligiga ishonch hosil qilishi;

transport vositasi harakatlanishni boshlanishidan oldin xavfsizlik kamarini taqish (Ushbu Qoidalarning 9-bandida nazarda tutilgan hollardan tashqari), mototsikl va mopedda harakatlanayotganda esa maxsus motoshlem kiyishlari va uni qadab olishlari zarurligi;

Harakatlanish vaqtida ushbu Qoidalarning 3-ilovasida koʻrsatilgan transport vositalaridan foydalanishni taqiqlovchi shartlar yuzaga kelganda, haydovchi ularni bartaraf etishi, agar buning iloji boʻlmasa, zarur boʻlgan ehtiyot choralarini koʻrib, taʼmirlash yoki toʻxtab turish joyiga yetib olish uchun harakatlanishi mumkin.

Qatnov qismi boʻylab bekatlarga borayotgan yoki undan qaytayotgan piyodalar ushbu Qoidalarning 18 — 21-bandlari talablariga amal qilishlari kerak.

25. Koʻk yoki koʻk va qizil rangli yalt-yalt etuvchi chiroq-mayoqchasi yoqilgan transport vositalarining haydovchilari kechiktirib boʻlmaydigan xizmat vazifalarini bajarayotib, yoʻl harakati xavfsizligini taʼminlash sharti bilan ushbu Qoidalarning VII bob (38-bandidan tashqari), IX — XVI, XIX–XX boblari, 1 va 2-ilovalari talablaridan chetga chiqishlari mumkin.

28. Zargʻaldoq yoki sariq rangli miltillovchi chiroq-mayoqcha yoʻlda qurilish, taʼmirlash yoki tozalash ishlari olib borilayotganda, shuningdek texnik shikastlangan, nosoz boʻlgan va boshqa transport vositalarini qonunda koʻzda tutilgan hollarda ortishda, tashishda, yoʻl harakatida qatnashayotgan, gabarit oʻlchamlari ushbu Qoidalarning 164-bandida belgilangandan ortiq boʻlgan, shuningdek oʻta ogʻir, katta oʻlchamli va xavfli yuk tashiyotgan transport vositalarida va qonun hujjatlari bilan belgilangan hollarda bunday transport vositalarini kuzatib kelayotgan transport vositalarida yoqilishi kerak. Zargʻaldoq va sariq rangli chiroq-mayoqcha harakatlanishda imtiyoz bermaydi va boshqa yoʻl harakati qatnashchilarini faqat xavf borligidan ogohlantiradi.

29. Zargʻaldoq yoki sariq rangli chiroq-mayoqchasi yoqilgan transport vositalarining haydovchilari yoʻl qurilishi, taʼmirlanishi va tozalanishi jarayonida hamda texnik shikastlangan, nosoz boʻlgan, shuningdek qonunda koʻzda tutilgan hollarda boshqa transport vositalarini ortishda yoʻl harakati xavfsizligini taʼminlash sharti bilan ushbu Qoidalarning yoʻl belgilari (2.2, 2.4 — 2.6, 3.11 — 3.14, 3.17.2, 3.20 yoʻl belgilaridan tashqari), yoʻl chiziqlari hamda 67 — 71 va 121-bandlari talablaridan chetga chiqishlari mumkin.

Yoʻl harakatida qatnashayotgan, gabarit oʻlchamlari ushbu Qoidalarning 164-bandida belgilangandan ortiq boʻlgan, katta oʻlchamli va (yoki) oʻta ogʻir yuk tashiyotgan transport vositalarining hamda ularni kuzatib kelayotgan zargʻaldoq yoki sariq rangli miltillovchi chiroq-mayoqchasi yoqilgan transport vositalarining haydovchilari harakat xavfsizligini taʼminlash sharti bilan yoʻl chiziqlari talablaridan chetga chiqishlari mumkin.

Svetofor ishoralari vazifasiga bogʻliq ravishda doirasimon, yoʻnaltirgich, piyoda tasviri tushirilgan va X-simon koʻrinishda boʻlishi mumkin (ushbu Qoidalarga 1-ilova).

sariq ishora harakatni taqiqlaydi, ushbu Qoidalarning 42-bandida koʻzda tutilgan holatlardan tashqari va ishoralar almashuvi haqida ogohlantiradi;

Ikki tomoni 1.9 chizigʻi bilan belgilangan boʻlak ustiga oʻrnatilgan ishoralari oʻchirilgan reversiv svetofor shu boʻlakka kirishni taqiqlaydi.

ushbu Qoidalarning 42-bandida koʻrsatilganidan boshqa hollarda transport vositalari va piyodalarning barcha yoʻnalishlarda harakatlanishi taqiqlanadi;

41. Svetoforning (reversivdan tashqari) yoki tartibga soluvchining taqiqlovchi ishorasida haydovchilar transport vositalarini toʻxtash chizigʻi (5.33 yoʻl belgisi) oldida (bunda transport vositasining eng oldingi nuqtasi toʻxtash chizigʻi ustiga chiqib ketmasligi kerak), bunday chiziq boʻlmaganda esa:

chorrahaning qatnov qismi bilan kesishgan joyida, piyodalarga (ushbu Qoidalarning 102-bandini hisobga olgan holda) xalaqit bermasdan;

temir yoʻl kesishmasi oldida ushbu Qoidalarning 119-bandiga muvofiq;

42. Sariq ishora yonganda yoki tartibga soluvchining qoʻli yuqoriga koʻtarilganida, ushbu Qoidalarning 41-bandida nazarda tutilgan joylarda, keskin tormoz bermasdan toʻxtashga ulgura olmaydigan transport vositalarining haydovchilariga harakatni davom ettirishga ruxsat etiladi.

Agar 5.8.1 yoki 5.8.2 yoʻl belgilari yoxud 1.18 yoʻl chizigʻi bilan boshqa harakatlanish tartibi oʻrnatilmagan boʻlsa, qatnov qismining oʻrtasida u bilan bir sathda joylashgan bir yoʻnalishdagi tramvay izidan chapga burilish va qayrilib olishga ruxsat etiladi. Biroq bu tramvay harakatiga xalaqit bermasligi kerak.

58. Transport vositasi oʻzining tashqi gabaritlari yoki boshqa sabablarga koʻra ushbu Qoidalarning 56-bandi talablariga muvofiq burilishni bajara olmasa, harakat xavfsizligini taʼminlab, boshqa transport vositalariga xalaqit bermasdan, talablardan chetga chiqishiga yoʻl qoʻyiladi.

Orqaga harakatlanish chorrahalarda va ushbu Qoidalarning 62-bandiga muvofiq qayrilib olish mumkin boʻlmagan joylarda taqiqlanadi.

64. Relssiz transport vositalari harakatlanadigan boʻlaklar soni chiziqlar va (yoki) 5.8.1, 5.8.2, 5.8.7, 5.8.8 yoʻl belgilari bilan belgilanadi. Bunday chiziqlar yoki yoʻl belgilari boʻlmasa, haydovchilar harakatlanish boʻlaklari sonini, qatnov qismining kengligini, transport vositalari orasidagi zarur yonlama oraliq masofani va ularning gabarit oʻlchamlarini hisobga olgan holda oʻzlari aniqlaydilar. Bunda harakat ikki tomonlama boʻlgan yoʻl qatnov qismining chap tomondagi yarmi, qatnov qismining joylardagi kengayishlari (sekinlashish va tezlashish boʻlaklari, balandlikka koʻtarilishdagi qoʻshimcha boʻlaklar, yoʻnalishli transport vositalarining toʻxtash joylaridagi kengayishlar)ni hisobga olmagan holda, qarama-qarshi yoʻnalishda harakatlanish uchun moʻljallangan deb hisoblanadi.

66. Harakat ikki tomonlama boʻlgan va chiziqlar bilan belgilangan (1.9 chizigʻi bilan belgilanganidan tashqari) uchta boʻlakli yoʻllarda, ikki yoʻnalishda harakatlanish uchun moʻljallangan oʻrta boʻlakka faqat quvib oʻtish, aylanib oʻtish, chapga burilish va qayrilib olish uchungina chiqishga ruxsat etiladi. Qarama-qarshi yoʻnalishda harakatlanish uchun moʻljallangan chetki chap boʻlakni egallash taqiqlanadi.

Aholi punktlarida ushbu bandning birinchi xatboshi va ushbu Qoidalarning 69, 123 va 161-bandlaridagi talablarni hisobga olgan holda, haydovchilar oʻzlariga qulay boʻlgan harakatlanish boʻlagidan foydalanishlari mumkin. Harakat serqatnovligi sababli boshqa boʻlaklar band boʻlgan hollarda harakatlanish boʻlagini faqat oʻngga yoki chapga burilish, qayrilib olish, quvib oʻtish, toʻxtash yoki toʻsiqni chetlab oʻtish oldidan oʻzgartirishga ruxsat etiladi.

Harakat bir tomonlama boʻlgan yoʻlning chap boʻlagida toʻxtash va toʻxtab turish ushbu Qoidalarning 88-bandiga muvofiq amalga oshiriladi.

69. Bir yoʻnalishdagi qatnov qismining chap tomonida u bilan bir sathda joylashgan tramvay izidan, shu yoʻnalishdagi boshqa boʻlaklar band boʻlganda harakatlanishga, shuningdek aylanib va quvib oʻtishga, chapga burilish va qayrilib olishga ushbu Qoidalarning 56-bandini hisobga olgan holda ruxsat etiladi. Biroq bu tramvayga xalaqit bermasligi kerak. Qarama-qarshi yoʻnalishdagi tramvay izidan harakatlanish taqiqlanadi.

Agar chorrahadan oldin 5.8.1 yoki 5.8.2 yoʻl belgilari oʻrnatilgan boʻlsa, chorrahadan oʻtishda tramvay izlaridan harakatlanish taqiqlanadi.

72. Ushbu Qoidalarning 88, 166-bandlarida koʻzda tutilgandan boshqa hollarda transport vositalarining ajratuvchi boʻlak, yoʻl yoqasi, trotuar va piyodalar yoʻlkalaridan harakatlanishi taqiqlanadi. Bu joylarda yoʻldan foydalanish va kommunal xizmat mashinalarining harakatlanishiga, shuningdek bevosita yoʻl yoqasida, trotuar yoki piyodalar yoʻlkalari oldida joylashgan savdo shoxobchalari, korxonalar va boshqa inshootlarga yuk olib kirish uchun boshqa imkoniyati boʻlmagan transport vositalariga yaqin yoʻldan kirishga ruxsat etiladi. Bunda harakat xavfsizligi toʻla taʼminlangan boʻlishi shart.

Biroq ushbu yoʻnalishda harakatlanish uchun ikki yoki undan ortiq boʻlak boʻlsa, ushbu Qoidalarning 67-bandini hisobga olgan holda, quvib oʻtayotgan haydovchi oʻzi egallagan boʻlakka qaytgani zahoti keyingi quvib oʻtishni boshlashiga toʻgʻri keladigan hollarda, agar u orqada oʻzidan katta tezlikda harakatlanayotgan transport vositalariga xalaqit bermasa, egallagan boʻlagida harakatlanishni davom ettirishi mumkin.

3.20 va 3.22 yoʻl belgilari taʼsiri doirasida.

88. Transport vositalariga yoʻlning oʻng tomoni yoqasida, u boʻlmaganda esa qatnov qismining chetida va ushbu Qoidalarning 89-bandida koʻrsatilgan hollarda trotuarda toʻxtash va toʻxtab turishga ruxsat etiladi.

Qatnov qismiga chegaradosh trotuar chetida faqat yengil avtomobillar, mototsikllar, mopedlar va velosipedlarga toʻxtab turishga 5.15 yoʻl belgisi bilan birga 7.6.2, 7.6.3, 7.6.6 — 7.6.9 qoʻshimcha axborot belgilaridan biri oʻrnatilgan joylarda ruxsat etiladi.

bekat maydonchalarida, yoʻnalishli transport vositalari toʻxtash joylarida, jumladan, 1.17 chizigʻi bilan belgilangan, ular boʻlmaganda esa yoʻnalishli transport vositalari toʻxtash joyi belgilari va bekatdan harakatlanish yoʻnalishi boʻylab (etmasdan va oʻtib ketib) 15 metrdan kam masofada. (yoʻnalishli transport vositalari harakatiga xalaqit bermasa yoʻlovchilarni chiqarish yoki tushirish uchun toʻxtash bundan mustasno);

3.27 yoʻl belgisi yoki 1.4 yoʻl chizigʻi taʼsiri doirasida.

5.15 va 7.17 yoʻl belgilari yoki 1.24 yoʻl chizigʻining birgalikdagi taʼsiri doirasida, nogironligi boʻlgan shaxslar tomonidan boshqariladigan transport vositalari bundan mustasno.

aholi yashash joylaridan tashqarida 2.1 yoʻl belgisi bilan belgilangan yoʻllarning qatnov qismida;

3.27 — 3.30 yoʻl belgilari yoki 1.4, 1.10 yoʻl chiziqlari taʼsiri doirasida.

5.15 va 7.17 yoʻl belgilari yoki 1.24 yoʻl chizigʻining birgalikdagi taʼsiri doirasida, nogironligi boʻlgan shaxslar tomonidan boshqariladigan transport vositalari bundan mustasno.

102. Svetoforning ruxsat etuvchi ishorasida chorrahaga kirgan haydovchi, undan chiqishdagi svetofor ishorasidan qatʼi nazar, belgilangan yoʻnalishda harakatini davom ettirishi kerak. Biroq chorrahada haydovchining harakatlanayotgan yoʻlida joylashgan svetoforlar oldida toʻxtash chiziqlari (yoki 5.33 yoʻl belgisi) boʻlsa, u har bir svetofor ishorasiga amal qilishi shart.

119. Kesishma orqali harakatlanish taqiqlangan hollarda haydovchi toʻxtash chizigʻi, 2.5 yoʻl belgisi yoki svetofor oldida, ular boʻlmaganda shlagbaumga kamida 5 metr, shlagbaum boʻlmaganda esa birinchi temir yoʻl iziga kamida 10 metr qolganda toʻxtashi kerak.

5.15 yoki 6.11 yoʻl belgilari bilan belgilangan maxsus toʻxtab turish maydonchalaridan boshqa joylarda toʻxtash;

122. Haydovchi qatnov qismida majburiy toʻxtaganda, transport vositasini ushbu Qoidalarning VIII-bobi talablariga muvofiq belgilashi va bunday holatlar uchun moʻljallangan boʻlakka (qatnov qismining chetini bildiruvchi chiziqdan oʻng tomonga) olib chiqishning barcha choralarini koʻrishi kerak.

123. Turar joy dahalari (kirish va chiqish 5.38 va 5.39 yoʻl belgilari bilan belgilangan hududlar)da piyodalarga trotuarlar hamda qatnov qismida harakatlanishga ruxsat etiladi. Bunda piyodalar imtiyozga ega boʻladilar, biroq ular transport vositalarining harakatlanishiga asossiz xalaqit bermasliklari kerak.

128. Yoʻlning 1.13 va 1.14 yoʻl belgilari bilan belgilangan qiyaliklarida, qarama-qarshi yoʻnalishlarda harakatlanishni qiyinlashtiradigan biron-bir toʻsiq boʻlsa, nishablikka harakatlanayotgan transport vositasining haydovchisi yoʻl berishi kerak.

129. Tik nishablikda, dovonda va 1.13 yoʻl belgisi oʻrnatilgan yoʻlda toʻxtatish tizimi ishlamay qolgan transport vositalari oʻz harakatini toʻxtatish uchun 5.40 yoʻl belgisi bilan belgilangan avariyali holatlar uchun moʻljallangan yoʻlga kirishlari shart.

130. Yoʻlning 1.13 yoʻl belgisi bilan belgilangan qismida uzatma va ishlash (ssepleniye) tishlashish mexanizmi ajratilgan holatda harakatlanish taqiqlanadi.

132. Yoʻnalishli transport vositalarining harakatlanishi uchun 5.9, 5.10.1 — 5.10.3 yoʻl belgilari bilan ajratilgan boʻlakda boshqa transport vositalarining harakatlanishi va toʻxtashi taqiqlanadi.

Agar 5.9 yoʻl belgisi bilan belgilangan boʻlak qatnov qismining boshqa boʻlaklaridan uzuq-uzuq chiziq bilan ajratilgan boʻlsa, burilmoqchi boʻlayotgan transport vositalari bu boʻlakka qayta tizilishlari kerak.

ushbu Qoidalarning 138-bandida koʻzda tutilgan holatlarda yaqinni yorituvchi chiroqlar oʻrniga.

144. Egiluvchan ulagich bilan shatakka olishda shatakka olgan va shatakka olingan transport vositalari oʻrtasidagi masofa 4 — 6 metr oraligʻida boʻlishi, qattiq ulagich yordamida shatakka olishda esa 4 metrdan koʻp boʻlmasligi kerak. Egiluvchan ulagich ushbu Qoidalarning 177-bandi talablariga muvofiq belgilanishi kerak.

174. Yoʻl harakatida ishtirok etayotgan transport vositalarining texnik holati va jihozlari Oʻzbekiston Respublikasining “Yoʻl harakati xavfsizligi toʻgʻrisida”gi Qonuni talablariga muvofiq boʻlishi kerak.

“Bolalar guruhini tashish” — bolalar guruhini tashkiliy tashishda, transport vositasining old va orqa tomonlariga qizil hoshiyali, ichiga 1.21 yoʻl belgisidagi bolalar timsolining tasviri tushirilgan, sariq rangdagi, tomonlari teng boʻlgan toʻrtburchak (kvadrat) koʻrinishidagi belgi. Toʻrtburchakning tomonlari 250 — 300 millimetrgacha, hoshiyaning kengligi toʻrtburchak tomonining 1/10 qismiga teng boʻlishi kerak;

“Tezlik cheklangan” — oʻta ogʻir, xavfli va katta oʻlchamli yuklarni tashiyotgan, shuningdek transport vositasining texnik tavsifnomasida koʻrsatilgan eng yuqori tezligi ushbu Qoidalarning 78, 79 va 80-bandlarida belgilangan tezlikdan kam boʻlgan hollarda transport vositasi kuzovi orqa devorining chap tomoniga 3.24 — “Yuqori tezlik cheklangan” yoʻl belgisining kichraytirilgan, rangli tasviri tushirilgan shaklidagi belgi. Belgining diametri 160 millimetrdan kam boʻlmasligi, hoshiyasining kengligi belgi diametrining 1/10 qismiga teng boʻlishi kerak;

“Xavfli yuk” xavfli yukni tashiyotgan transport vositasining old va orqa tomoniga oʻrnatilgan oʻlchami 690 x 300 millimetr, oʻng qismi 400 x 300 millimetr boʻlgan zargʻaldoq rangli, chap qismi esa yukning xavfli xususiyatini bildirib turgan belgilar tushirilgan qora hoshiyali (kengligi 15 millimetr) oq rangdagi toʻrtburchak shaklidagi belgi (ushbu Qoidalarga 4-ilova);

“Nogiron” — birinchi yoki ikkinchi guruh nogironi boshqarayotgan transport vositasining old va orqa tomoniga oʻrnatiladigan barcha tomonlari 150 millimetr boʻlgan va qora rangli 7.17 yoʻl belgisining tasviri tushirilgan sariq rangli toʻrtburchak shaklidagi belgi.

avtomobillar, avtobuslar, avtopoyezdlar, tirkamalar, mototsikllar, mopedlar, traktorlar va boshqa oʻziyurar mashinalarning texnik holati va jihozlanishi transport vositalaridan foydalanishni taqiqlaydigan shartlar roʻyxatining talablariga javob bermasa (ushbu Qoidalarga 3-ilova);

ushbu Qoidalarning 164-bandida keltirilgan transport vositalarining harakatlanishi;

184. Zargʻaldoq yoki sariq rangli miltillovchi chiroq-mayoqcha yoʻlda qurilish, taʼmirlash yoki tozalash ishlari olib borayotgan, shikastlangan, nosoz boʻlgan, shuningdek qonunda koʻzda tutilgan hollarda, boshqa transport vositalarini ortish va tashish ishlarini bajarayotgan, yoʻl harakatida qatnashayotgan gabarit oʻlchamlari ushbu Qoidalarning 164-bandida belgilangandan ortiq boʻlgan hamda oʻta ogʻir, katta oʻlchamli va xavfli yuk tashiyotgan transport vositalarida va maxsus qoidalar bilan belgilangan hollarda bunday transport vositalarini kuzatib kelayotgan transport vositalarida oʻrnatilishi kerak.

1.1. “Shlagbaumli temir yoʻl kesishmasi”.

1.2. “Shlagbaumsiz temir yoʻl kesishmasi”.

1.3. “Diqqat, temir yoʻl kesishmasini toʻsuvchi qurilma”. Ushbu yoʻl belgisi toʻsuvchi qurilma bilan jihozlangan temir yoʻl kesishmasiga yetmasdan oʻrnatiladi va transport vositalari haydovchilarini oldinda toʻsuvchi qurilma borligi haqida ogohlantiradi.

1.3.1. “Bir izli temir yoʻl”.

1.3.2. “Koʻp izli temir yoʻl”.

1.3.1. — bir izli temir yoʻl, 1.3.2. — ikki va undan ortiq izli temir yoʻl belgilari shlagbaum bilan jihozlanmagan temir yoʻl kesishmasi oldida oʻrnatiladi.

1.4.1-1.4.6. “Temir yoʻl kesishmasiga yaqinlashish”.

1.5. “Tramvay yoʻli bilan kesishuv”.

1.6. “Teng ahamiyatli yoʻllar kesishuvi”.

1.7. “Aylanma harakatlanish bilan kesishuv”.

1.8. “Svetofor tartibga soladi”. Harakat svetofor orqali tartibga solingan chorraha, piyodalar oʻtish joyi yoki yoʻl qismini bildiradi.

1.9. “Koʻtarma koʻprik”. Koʻtarma koʻprik yoki solda kesib oʻtish.

1.10. “Sohilga chiqish”. Daryo yoki suv havzasi qirgʻogʻiga chiqishni bildiradi.

1.11.1, 1.11.2. “Xavfli burilish”. 1.11.1 — oʻngga, 1.11.2 — chapga yoʻl belgilari yoʻlning kichik radiusli yoki koʻrinishi cheklangan burilish joyini bildiradi.

1.12.1, 1.12.2. “Xavfli burilishlar”. 1.12.1 — birinchi burilish oʻngga, 1.12.2 — birinchi burilish chapga yoʻl belgilari yoʻlning xavfli burilishlari boʻlgan qismini bildiradi.

1.13. “Tik nishablik”.

1.14. “Tik balandlik”.

1.15. “Sirpanchiq yoʻl”. Yoʻlning oʻta sirpanchiq boʻlgan qismini bildiradi.

1.16. “Notekis yoʻl”. Qatnov qismi notekis boʻlgan yoʻl (oʻnqir-choʻnqir, oʻydim-chuqur joylar, koʻprikning yoʻlga notekis tutashuvi va shu kabilar) qismini bildiradi.

1.17. “Tosh otilishi xavfi”. Transport vositasining gʻildiragi ostidan shagʻal, tosh va shunga oʻxshashlarning otilib chiqish ehtimoli boʻlgan yoʻl qismini bildiradi.

1.18.1-1.18.3. “Yoʻlning torayishi”. 1.18.1 — ikki tomonlama torayish; 1.18.2 — oʻngga torayish va 1.18.3 — chapga torayishni bildiradi.

1.19. “Ikki tomonlama harakatlanish”. Yoʻlning (qatnov qismining) qarama-qarshi harakatlanishni qismi boshlanishini bildiradi.

1.20. “Piyodalar oʻtish joyi”. 5.16.1, 5.16.2 belgilari va (yoki) 1.14.1 — 1.14.3 chiziqlari bilan belgilangan piyodalar oʻtish joyini bildiradi.

1.21. “Bolalar”. Bolalar muassasasi (maktablar, bolalarning dam olish maskanlari va shunga oʻxshashlar)ga yaqin yoʻlning qatnov qismidan bolalarning chiqib qolish ehtimolini bildiradi.

1.22. “Velosiped yoʻlkasi bilan kesishuv”.

1.23. “Taʼmirlash ishlari”.

1.24. “Mol haydab oʻtish”.

1.25. “Yovvoyi hayvonlar”.

1.26. “Toshlar tushishi”. Tosh koʻchishi, surilishi va tushishi mumkin boʻlgan yoʻl qismini bildiradi.

1.27. “Yonlama shamol”.

1.28. “Pastlab uchuvchi samolyotlar”.

1.29. “Tunnel”. Sunʼiy ravishda yoritilmagan yoki kirish peshtogʻining koʻrinishi cheklangan tunnelni bildiradi.

1.30. “Boshqa xavf-xatarlar”. Ogohlantiruvchi belgilarda koʻzda tutilmagan xavf-xatarlar boʻlgan yoʻl qismini bildiradi.

1.31. “Sunʼiy yoʻl notekisligi”. Yoʻlning sunʼiy notekislik oʻrnatilgan qismiga yaqinlashayotganligi toʻgʻrisida ogohlantiradi. Transport vositasining harakatlanish tezligini majburiy tarzda kamaytirish uchun qoʻllaniladi.

1.31.1, 1.31.2. “Burilishning yoʻnalishi”. Kichik radiusli, koʻrinishi cheklangan yoʻlda harakatlanish yoʻnalishini va yoʻlning taʼmirlanayotgan qismini aylanib oʻtish yoʻnalishini bildiradi.

1.31.3. “Burilishning yoʻnalishi”. T-simon chorrahada yoki yoʻl ayrilishlarida harakatlanish yoʻnalishini, taʼmirlanayotgan yoʻl qismini aylanib oʻtish yoʻnalishini bildiradi.

1.32. “Tirbandlik”. Ushbu yoʻl belgisi vaqtinchalik yoki tasviri oʻzgaradigan holatda tirbandlik hosil boʻlgan yoʻl yoki chorrahaga kirish oldidan yoʻlni yoki chorrahani aylanib oʻtish imkoniyati boʻlgan joyga oʻrnatiladi.

1.1, 1.2, 1.5 — 1.32 ogohlantiruvchi belgilari aholi punktlarida xavfli joydan 50 — 100 metr, aholi punktlaridan tashqarida esa 150 — 300 metr oldin oʻrnatiladi. Zaruriyat boʻlganda, bu belgilar 7.1.1 qoʻshimcha axborot belgisida koʻrsatilgan boshqa masofada ham oʻrnatilishi mumkin.

Agar nishablik va balandlik ketma-ket keladigan boʻlsa, 1.13 va 1.14 belgilari bevosita nishablik va balandlik oldiga oʻrnatilishi mumkin.

Aholi punktlaridan tashqarida 1.1, 1.2, 1.9, 1.10, 1.21 va 1.23 belgilari takrorlanadi. Ikkinchi belgi yoʻlning xavfli qismi boshlanishiga kamida 50 metr qolganda oʻrnatiladi.

Agar qatnov qismida qisqa muddatli yoʻl ishlari olib borilayotgan boʻlsa, 1.23 belgisi ish bajarilayotgan joyga 10 — 15 metr masofa yetmasdan (7.1.1 qoʻshimcha axborot belgisisiz) oʻrnatilishi mumkin.

1.3, 1.3.1 va 1.3.2 belgilari bevosita temir yoʻl kesishmalari oldida, eng yaqin relsdan 20 metrdan kam boʻlmagan masofada oʻrnatiladi.

2.1. “Asosiy yoʻl”. Harakat tartibga solinmagan chorrahalarda oldin oʻtish huquqini beradi. Belgi asosiy yoʻl boshiga va kesishuvlarning bevosita oldiga oʻrnatiladi.

2.2. “Asosiy yoʻlning oxiri”.

2.3.1. “Ikkinchi darajali yoʻl bilan kesishuv”.

2.3.2, 2.3.3. “Ikkinchi darajali yoʻl bilan tutashuv”. 2.3.2 — tutashuv oʻngdan, 2.3.3 — tutashuv chapdan. 2.3.1 — 2.3.3 yoʻl belgilari aholi punktlarida kesishmagacha 50 — 100 metr masofada, aholi punktlaridan tashqarida esa 150 — 300 metr masofada oʻrnatiladi.

2.4. “Yoʻl bering!”. Haydovchi kesib oʻtilayotgan yoʻldan, 7.13 qoʻshimcha-axborot belgisi boʻlganda esa asosiy yoʻldan harakatlanayotgan transport vositasiga yoʻl berishi kerak.

2.5. “Toʻxtamasdan harakatlanish taqiqlangan”. Toʻxtash chizigʻi oldida, agar u boʻlmasa, kesib oʻtiladigan qatnov qismining chetida toʻxtamasdan harakatlanish taqiqlanadi. Haydovchi kesib oʻtilayotgan yoʻldan, 7.13 qoʻshimcha-axborot belgisi boʻlganda esa asosiy yoʻldan harakatlanayotgan transport vositalariga yoʻl berishi kerak.

2.6. “Roʻpara harakatlanishning ustunligi”. Qarama-qarshi harakatlanishni qiyinlashtiradigan hollarda yoʻlning tor qismiga kirish taqiqlanadi. Haydovchi yoʻlning tor qismida boʻlgan yoki roʻparadan unga yaqin boʻlgan transport vositasiga yoʻl berishi kerak.

2.7. “Roʻparadagi harakatlanishga nisbatan imtiyoz”. Yoʻlning tor qismida harakatlanishda haydovchi roʻparadan kelayotgan transport vositasiga nisbatan imtiyozga egaligini bildiradi.

3.1. “Kirish taqiqlangan”. Barcha transport vositalarining kirishi taqiqlanishini bildiradi.

3.2. “Harakatlanish taqiqlangan”. Barcha transport vositalarining harakatlanishi taqiqlanishini bildiradi.

3.3. “Mexanik transport vositalarining harakatlanishi taqiqlangan”.

3.4. “Yuk avtomobillarining harakatlanishi taqiqlangan”. Toʻla vazni 3,5 tonnadan (agar vazni belgida koʻrsatilmagan boʻlsa) yoki toʻla vazni belgida koʻrsatilgandan ortiq boʻlgan yuk avtomobillari va transport vositalari tarkiblarining, shuningdek traktorlar, oʻziyurar moslamalarning harakatlanishi taqiqlanishini bildiradi.

3.4 yoʻl belgisi bortlariga qiya oq chiziq tortilgan yoki odamlarni tashish uchun moʻljallangan yuk avtomobillarining harakatlanishini taqiqlamaydi.

3.5. “Mototsikllar harakatlanishi taqiqlangan”.

3.6. “Traktorlar harakatlanishi taqiqlangan”. Traktorlar, oʻziyurar moslamalarning harakatlanishi taqiqlanishini bildiradi.

3.7. “Tirkama bilan harakatlanish taqiqlanadi”. Yuk tashuvchi transport vositalari, traktorlarning barcha turdagi tirkamalar bilan harakatlanishi, shuningdek mexanik transport vositalarini har qanday usulda shatakka olish taqiqlanishini bildiradi.

3.8. “Ot-arava harakatlanishi taqiqlangan”. Ot-arava (chana), otliqlar, yuk ortilgan hayvonlarning harakatlanishi, shuningdek mol (poda) haydab oʻtish taqiqlanishini bildiradi.

3.9. “Velosipedda harakatlanish taqiqlangan”. Velosiped va mopedlarning harakatlanishi taqiqlanishini bildiradi.

3.10. “Piyodalarning harakatlanishi taqiqlangan”.

3.11. “Vazn cheklangan”. Haqiqiy umumiy vazni belgida koʻrsatilganidan ortiq boʻlgan transport vositalarining, shuningdek transport vositalari tarkiblarining harakatlanishi taqiqlanishini bildiradi.

3.12. “Oʻqqa tushadigan ogʻirlik cheklangan”. Birorta oʻqiga tushadigan haqiqiy ogʻirligi belgida koʻrsatilganidan ortiq boʻlgan transport vositalarining harakatlanishi taqiqlanishini bildiradi.

3.13. “Cheklangan balandlik”. Gabarit balandligi (yuk bilan yoki yuksiz) belgida koʻrsatilganidan ortiq boʻlgan transport vositalarining harakatlanishi taqiqlanishini bildiradi.

3.14. “Cheklangan kenglik”. Gabarit kengligi (yuk bilan yoki yuksiz) belgida koʻrsatilganidan ortiq boʻlgan transport vositalarining harakatlanishi taqiqlanishini bildiradi.

3.15. “Cheklangan uzunlik”. Gabarit uzunligi (yuk bilan yoki yuksiz) belgida koʻrsatilganidan ortiq boʻlgan transport vositalari (transport vositalari tarkiblari)ning harakatlanishi taqiqlanishini bildiradi.

3.16. “Eng kam oraliq”. Belgida koʻrsatilganidan kam oraliq masofada harakatlanish taqiqlanishini bildiradi.

3.17.1. “Bojxona”. Bojxona (tekshiruv maskani) oldida toʻxtamasdan oʻtish taqiqlanishini bildiradi.

3.17.2. “Xavf-xatar”. Yoʻl-transport hodisasi yoki boshqa xavfli vaziyatlar tufayli, istisnosiz, barcha transport vositalarining harakatlanishi taqiqlanishini bildiradi.

3.18.1. “Oʻngga burilish taqiqlangan”.

3.18.2. “Chapga burilish taqiqlanadi”.

3.19. “Qayrilish taqiqlangan”.

3.20. “Quvib oʻtish taqiqlangan”. Soatiga 40 km dan kam tezlikda harakatlanayotgan yakka transport vositasidan boshqa transport vositalarini quvib oʻtish taqiqlanishini bildiradi.

3.21. “Quvib oʻtish taqiqlangan hududning oxiri”.

3.22. “Yuk avtomobillarida quvib oʻtish taqiqlangan”. Toʻla vazni 3,5 tonnadan ortiq boʻlgan yuk avtomobillarida barcha transport vositalarini quvib oʻtish taqiqlanishini bildiradi. (soatiga 40 km dan kam tezlikda harakatlanayotgan transport vositasi, traktor, ot-arava, velosiped bundan mustasno).

3.23. “Yuk avtomobillarida quvib oʻtish taqiqlangan hududning oxiri”.

3.24. “Yuqori tezlik cheklangan”. Belgida koʻrsatilganidan ortiq tezlikda (km/s) harakatlanish taqiqlanishini bildiradi.

3.25. “Yuqori tezlik cheklangan hududning oxiri”.

3.26. “Tovush moslamalaridan foydalanish taqiqlangan”. Yoʻl transport hodisasining oldini olish hollaridan boshqa vaziyatlarda tovush moslamasidan foydalanish taqiqlanishini bildiradi.

3.27. “Toʻxtash taqiqlangan”. Transport vositalarining toʻxtashi va toʻxtab turishi taqiqlanishini bildiradi.

3.28. “Toʻxtab turish taqiqlangan”. Transport vositalarining toʻxtab turishi taqiqlanishini bildiradi.

3.29. “Oyning toq kunlarida toʻxtab turish taqiqlangan”.

3.30. “Oyning juft kunlarida toʻxtab turish taqiqlangan”.

3.31. “Barcha cheklovlarning oxiri”. 3.16, 3.20, 3.22, 3.24, 3.26 — 3.30 belgilaridan bir nechtasiga bir vaqtda amal qiladigan oraliqlarning oxirini bildiradi.

3.32. “Xavfli yuk tashiyotgan transport vositasining harakati taqiqlangan”.

3.33. “Portlovchi va tez alangalanuvchi yukni tashiyotgan transport vositasining harakati taqiqlangan”.

3.1 — 3.3, 3.18.1, 3.18.2, 3.19, 3.27 belgilarga amal qilish yoʻnalishli transport vositalariga, 3.2 — 3.8 belgilari belgilangan zonada joylashgan korxonalarga xizmat koʻrsatuvchi transport vositalariga, shuningdek, belgilangan zonada yashaydigan yoki ishlaydigan fuqarolarga xizmat qiluvchi yoki ularga tegishli boʻlgan transport vositalariga taʼsir qilmaydi. Bunday hollarda transport vositalari belgilangan joyga yaqin chorrahadan kirib yoki chiqib ketishlari kerak.

3.27 belgisi yoʻnalishsiz yengil taksilarga yoʻlovchilarni tushurish-chiqarish (yuklarni ortish-tushurish) vaqtida taʼsir qilmaydi.

Ushbu Qoidalarning 176-bandiga binoan “Nogiron” tanish belgisi bilan belgilangan avtomobillar va kajavali mototsikllarni boshqarayotgan nogiron haydovchilar 3.2, 3.3 va 3.28 belgilari talablaridan chetga chiqishlari mumkin. 7.18 belgi boʻlganda 3.27 belgisining taʼsir doirasida toʻxtashga ruxsat etiladi.

3.28 — 3.30 belgilarining taksometri ishlab turgan taksilarga taalluqli emas.

3.18.1 va 3.18.2 belgilari qatnov qismlarining qaysi kesishmasi oldiga oʻrnatilsa, shu kesishmaga tatbiq etiladi.

3.16, 3.20, 3.22, 3.24, 3.26 — 3.30, 3.32, 3.33 belgilari belgi oʻrnatilgan joydan keyingi eng yaqin chorrahagacha, chorrahasi boʻlmagan aholi punktlarida aholi yashaydigan hududning oxirigacha taʼsir qiladi. Yoʻlga tutash hududlardan dala va oʻrmonlarning yoʻl bilan tutashgan hamda ikkinchi darajali yoʻllardan chiqish joylarida, ularning oldida tegishli belgilar oʻrnatilmagan boʻlsa, bu belgilarning taʼsiri yoʻqolmaydi.

Aholi punktlariga yetmay oʻrnatilgan 3.24 belgisining taʼsiri 5.22 belgisigacha kuchini saqlaydi.

3.16 va 3.26 belgilari 7.2.1 qoʻshimcha axborot belgisi orqali;

3.20, 3.22, 3.24 belgilari 3.21, 3.23, 3.25 belgilari va 7.2.1 qoʻshimcha axborot belgisi orqali;

3.27 — 3.30 belgilarining amal qilish oraligʻi oxiriga 3.27 — 3.30 belgilari 7.2.3 qoʻshimcha axborot belgisi bilan birga takror oʻrnatiladi yoki 7.2.2 qoʻshimcha axborot belgisi bilan qoʻllaniladi.

3.27 belgisi 1.4 yotiq chizigʻi bilan birgalikda, 3.28 belgisi esa 1.10 yotiq chizigʻi bilan birgalikda qoʻllanishi mumkin, bunda belgilarga amal qilish chiziqlar uzunligi bilan aniqlanadi.

3.10, 3.27 — 3.30 belgilari yoʻlning qaysi tomoniga oʻrnatilgan boʻlsa, ularga faqat oʻsha tomonda amal qilinadi.

4.1.1. “Harakatlanish toʻgʻriga”.

4.1.2. “Harakatlanish oʻngga”.

4.1.3. “Harakatlanish chapga”.

4.1.4. “Harakatlanish toʻgʻriga yoki oʻngga”.

4.1.5. “Harakatlanish toʻgʻriga yoki chapga”.

4.1.6. “Harakatlanish oʻngga yoki chapga”. Ushbu belgilarning taʼsir oraligʻida faqat yoʻnaltirgichlar buyurgan tomonga harakatlanishga ruxsat etiladi. Chapga burilishga ruxsat etuvchi belgi qayrilishga ham ruxsat beradi. (Muayyan kesishmada talab etilgan harakat yoʻnalishiga tegishli yoʻnaltirgichning shakli tushirilgan 4.1.1 — 4.1.6 belgilarini qoʻllash mumkin).

4.1.1 — 4.1.6 belgilari yoʻnalishli transport vositalariga taʼsir qilmaydi.

4.1.1 — 4.1.6 yoʻl belgilari qatnov qismlarining qaysi kesishmasi oldiga oʻrnatilsa, shu kesishmaga taʼsir etadi.

4.1.1 belgisi yoʻlning qismi boshlanishiga oʻrnatilsa, unga yaqin chorrahagacha amal qilinadi. Belgi oʻng tomonda joylashgan hovli va boshqa yondosh hududlarga burilishni taqiqlamaydi.

4.2.1. “Toʻsiqni oʻngdan chetlab oʻtish”.

4.2.2. “Toʻsiqni chapdan chetlab oʻtish”. Toʻsiqni koʻrsatilgan yoʻnalish boʻyicha chetlab oʻtishga ruxsat etilishini bildiradi.

4.2.3. “Toʻsiqni oʻngdan yoki chapdan chetlab oʻtish”. Toʻsiqni har tomonidan chetlab oʻtishga ruxsat etilishini bildiradi.

4.3. “Aylanma harakatlanish”. Yoʻnaltirgichlarda koʻrsatilgan yoʻnalishlarda harakatlanishga ruxsat etilishini bildiradi.

4.4. “Yengil avtomobillar harakati”. Yengil avtomobillar, avtobus, mototsikllar, belgilangan yoʻnalishli transport vositalari va ruxsat etilgan toʻla vazni 3,5 tonnadan oshmaydigan yuk avtomobillari harakatlanishiga ruxsat etilishini bildiradi.

4.5. “Velosiped yoʻlkasi”. Faqat velosiped va mopedlarda harakatlanishga ruxsat etilishini bildiradi. Trotuar yoki piyodalar yoʻlkasi boʻlmasa, velosiped yoʻlkasidan piyodalar ham yurishlari mumkin.

4.6. “Piyodalar yoʻlkasi”. Faqat piyodalar yurishiga ruxsat etiladi.

4.6.1. “Piyodalar va velosipedchilarning birgalikdagi harakati tashkil etilgan yoʻlak”.

4.6.2. “Piyodalar va velosipedchilarning birgalikdagi harakati tashkil etilgan yoʻlakning oxiri”.

4.6.3. “Piyodalar va velosipedchilarning harakati alohida tashkil etilgan yoʻlak”. 1.1, 1.25 va 1.26 yotiq yoʻl chizigʻi yordamida, konstruktiv tarzda yoxud boshqa usulda piyodalar va velosipedchilarning harakati ajratilgan piyodalar va velosipedchilar yoʻlagi.

4.6.4. “Piyodalar va velosipedchilarning harakati alohida tashkil etilgan yoʻlakning oxiri”.

4.6.5. “Piyodalar va velosipedchilarning harakati alohida tashkil etilgan yoʻlak”. 1.1, 1.25 va 1.26 yotiq yoʻl chizigʻi yordamida, konstruktiv tarzda yoxud boshqa usulda piyodalar va velosipedchilarning harakati ajratilgan piyodalar va velosipedchilar yoʻlagi.

4.6.6. “Piyodalar va velosipedchilarning harakati alohida tashkil etilgan yoʻlakning oxiri”.

4.7. “Eng kam tezlik”. Faqat belgida koʻrsatilgan yoki undan yuqori tezlikda (km/soat) harakatlanishga ruxsat etilishini bildiradi.

4.8. “Eng kam tezlik belgilangan yoʻlning oxiri”.

4.9.1, 4.9.2 va 4.9.3 “Xavfli yuk tashiyotgan transport vositalarining harakat yoʻnalishi”. “Xavfli yuk” tanish belgisi bilan jihozlangan transport vositalarining harakatiga yoʻl belgisida koʻrsatilgan yoʻnalishlarda ruxsat beriladi: 4.9.1 — toʻgʻriga, 4.9.2 — chapga, 4.9.3 — oʻngga.

5.1. “Avtomagistral”. Yoʻl harakati qoidalarining avtomagistrallarda harakatlanish tartibi oʻrnatilgan yoʻlni bildiradi.

5.2. “Avtomagistralning oxiri”.

5.3. “Avtomobillar uchun moʻljallangan yoʻl”. Faqat avtomobillar, avtobus va mototsikllarning harakatlanishi uchun moʻljallangan yoʻlni bildiradi.

5.4. “Avtomobillar uchun moʻljallangan yoʻlning oxiri”.

5.5. “Bir tomonlama harakatli yoʻl”. Transport vositalari butun kenglik boʻyicha bir yoʻnalishda harakatlanadigan yoʻl yoki qatnov qismini bildiradi.

5.6. “Bir tomonlama harakatli yoʻlning oxiri”.

5.7.1, 5.7.2. “Bir tomonlama harakatli yoʻlga chiqish”. Harakatlanish bir tomonlama boʻlgan yoʻlga yoki qatnov qismiga chiqishni bildiradi.

5.8.1. “Boʻlaklar boʻyicha harakat yoʻnalishi”. Boʻlaklar soni va har biri boʻyicha ruxsat etilgan harakatlanish yoʻnalishini bildiradi.

5.8.2. “Boʻlak boʻyicha harakatlanish yoʻnalishi”. Boʻlak boʻyicha ruxsat etilgan harakat yoʻnalishini bildiradi.

Yoʻlning chetki chap boʻlagidan chapga burilishga ruxsat beruvchi 5.8.1 va 5.8.2 belgilari shu boʻlakdan qayrilishga ham ruxsat beradi.

Chorrahadan oldin oʻrnatilgan 5.8.1 va 5.8.2 belgilarining taʼsiri, agar shu turkumdagi boshqa belgilar oʻrnatilmagan boʻlsa, butun chorrahaga tatbiq etiladi.

5.8.3. “Boʻlakning boshlanishi”. Yoʻlning sekinlashish boʻlagi yoki balandlikka koʻtarilishdagi qoʻshimcha boʻlakning boshlanish joyini bildiradi.

Agar belgiga 4.7 “Eng kam tezlik” belgisining tasviri tushgan boʻlsa, koʻrsatilgan yoki undan kattaroq tezlikda harakatlana olmaydigan transport vositasining haydovchisi asosiy boʻlakdan qoʻshimcha boʻlakka qayta tizilishi kerak.

5.8.4. “Boʻlakning boshlanishi”. Uch boʻlakli yoʻllarda shu yoʻnalishda harakatlanish uchun moʻljallangan oʻrta boʻlak qismining boshlanishini bildiradi.

5.8.5. “Boʻlak oxiri”. Balandlikka koʻtarilishdagi qoʻshimcha boʻlakning yoki tezlanish boʻlagining oxirini bildiradi.

5.8.6. “Boʻlak oxiri”. Uch boʻlakli yoʻllarda shu yoʻnalishda harakatlanish uchun moʻljallangan oʻrta boʻlak qismining oxirini bildiradi.

5.8.7, 5.8.8. “Boʻlaklar boʻyicha harakatlanish yoʻnalishi”. Agar 5.8.7 belgisida biror transport vositasining harakatlanishini taqiqlovchi belgi tasvirlangan boʻlsa, unda bu tur transport vositasining tegishli boʻlakda harakatlanishi taqiqlanishini bildiradi.

5.8.7 va 5.8.8 belgilari yoʻnalishlar soniga koʻra toʻrt va undan ortiq boʻlakli yoʻllarga ham tatbiq etilishi mumkin. Tasviri almashadigan 5.8.7, 5.8.8 belgilari yordamida reversiv harakat tashkil etilishi mumkin.

5.9. “Yoʻnalishli transport vositalari uchun moʻljallangan boʻlak”. Transport vositalari yoʻnalishida harakatlanadigan yoʻnalishli transport vositalari uchun moʻljallangan boʻlakni bildiradi.

5.10.1. “Yoʻnalishli transport vositalari uchun boʻlagi bor yoʻl”. Yoʻnalishli transport vositalarining umumiy oqimga qarshi harakatlanishi uchun ajratilgan boʻlakni bildiradi.

5.10.2, 5.10.3. “Yoʻnalishli transport vositalari uchun boʻlagi bor yoʻlga chiqish”.

5.10.4. “Yoʻnalishli transport vositalari uchun boʻlagi bor yoʻlning oxiri”.

5.11.1. “Qayrilib olish joyi”. Chapga burilish taqiqlanadi.

5.11.2. “Qayrilib olish oraligʻi”. Qayrilib olish oraligʻining uzunligini bildiradi. Chapga burilish taqiqlanadi.

5.12. “Avtobus va (yoki) trolleybus toʻxtash joyi”.

5.13. “Tramvay toʻxtash joyi”.

5.14. “Yengil taksilar toʻxtab turish joyi”.

5.15. “Toʻxtab turish joyi”.

5.16.1, 5.16.2. “Piyodalar oʻtish joyi”. Oʻtish joyi oldida 1.14.1-1.14.2 yotiq chizigʻi boʻlmaganda 5.16.2 belgisi yoʻldan oʻng tomonga oʻtish joyining old chegarasiga, 5.16.1 belgisi esa chap tomonga oʻtish joyining orqa chegarasiga oʻrnatiladi.

5.17.1, 5.17.2. “Piyodalarning yer ostidan oʻtish joyi”.

5.17.3, 5.17.4. “Piyodalarning yer ustidan oʻtish joyi”.

5.18. “Tavsiya etilgan tezlik”. Yoʻlning shu qismida tavsiya etilgan harakatlanish tezligini bildiradi. Belgiga eng yaqin chorrahagacha amal qilinadi. 5.18 belgisi ogohlantiruvchi belgi bilan birga qoʻllansa, uning taʼsir oraligʻi xavfli qismning uzunligi bilan aniqlanadi.

5.19.1 — 5.19.3. “Oxiri berk yoʻl”. Yoʻlning koʻrsatilgan yoʻnalishda oxiri berkligini bildiradi.

5.20.1, 5.20.2. “Yoʻnalishlarning dastlabki koʻrsatkichi”. Belgida koʻrsatilgan aholi punkti va boshqa manzillarga harakatlanish yoʻnalishini bildiradi. Belgida 5.29.1 belgisining hamda avtomagistral, aeroport va boshqa ramziy belgilar tasviri tushirilgan boʻlishi mumkin. 5.20.1 belgisida harakatlanish tartibining xususiyatlari toʻgʻrisida axborot beruvchi boshqa belgilarning tasviri ham tushgan boʻlishi mumkin. 5.20.1 belgisining past qismida belgi oʻrnatilgan joydan chorrahagacha boʻlgan masofa koʻrsatiladi. 5.20.1 belgisi yoʻlning 3.11 — 3.15 taqiqlovchi belgilaridan biri oʻrnatilgan qismlarini aylanib oʻtish yoʻnalishini koʻrsatish uchun ham qoʻllaniladi.

5.20.3. “Harakatlanish sxemasi”. Chorrahada ayrim yoʻnalishlarda harakatlanish taqiqlangan boʻlsa harakatlanish yoʻnalishi yoki murakkab chorrahalarda ruxsat etilgan harakatlanish yoʻnalishini bildiradi.

5.21.1. “Yoʻnalish koʻrsatkichi”.

5.21.2. “Yoʻnalishlar koʻrsatkichi”. Koʻrsatilgan manzillarga harakatlanish yoʻnalishlarini bildiradi. Belgilarda manzillargacha boʻlgan masofa (km) koʻrsatilishi, avtomagistrallar, aeroportlar va boshqa ramziy belgilar tasvirlangan boʻlishi mumkin.

5.22. “Aholi punktining boshlanishi”. Ushbu Qoidalarning aholi punktlarida harakatlanish tartibini belgilovchi talablariga amal qilinadigan joylarning nomi hamda uning boshlanishini bildiradi.

5.23. “Aholi punktining oxiri”. Ushbu Qoidalarning aholi punktlarida harakatlanish tartib-talablari bekor qilingan joyni bildiradi.

5.24. “Aholi punktining boshlanishi”. Ushbu Qoidalarning aholi punktlarida harakatlanish tartibini belgilovchi talablariga amal qilinmaydigan joylarning nomi hamda uning boshlanishini bildiradi.

5.25. “Aholi punktining oxiri”. 5.24 yoʻl belgisi bilan koʻrsatilgan aholi punktining oxirini bildiradi.

5.26. “Manzil nomi”. Aholi punktlaridan boshqa manzillarning nomini bildiradi. (daryo, koʻl, dovon, xushmanzara joy va h. k.).

5.27. “Masofalar koʻrsatkichi”. Yoʻnalish boʻyicha joylashgan aholi punktlarigacha boʻlgan masofani bildiradi. (km).

5.28. “Kilometr belgisi”. Yoʻlning boshi yoki oxirigacha boʻlgan masofani bildiradi. (km).

5.29.1, 5.29.2. “Yoʻl raqami”. 5.29.1 — yoʻlga berilgan raqam, 5.29.2 — yoʻlning raqami va yoʻnalishini bildiradi.

5.30.1 — 5.30.3. “Yuk avtomobillari uchun harakatlanish yoʻnalishi”. Chorrahada yuk avtomobillari, traktorlar va oʻziyurar moslamalarga biror yoʻnalishda harakatlanish taqiqlangan boʻlsa, bunday transport vositalariga tavsiya etilgan harakatlanish yoʻnalishlari koʻrsatadi.

5.31. “Aylanib oʻtish tasviri”. Harakatlanish uchun vaqtincha yopib qoʻyilgan yoʻl qismini chetlab oʻtish chizmasini bildiradi.

5.32.1 — 5.32.3. “Chetlab oʻtish yoʻnalishi”. Harakatlanish vaqtincha yopib qoʻyilgan yoʻl qismini chetlab oʻtish yoʻnalishini bildiradi.

5.33. “Toʻxtash chizigʻi”. Svetoforning (tartibga soluvchining) taqiqlovchi ishorasida transport vositalari toʻxtaydigan joyni bildiradi.

5.34.1, 5.34.2. “Boshqa qatnov qismiga qayta tizilishning boshlangʻich koʻrsatkichi”. Ajratuvchi boʻlagi boʻlgan yoʻlning harakatlanish uchun yopiq hududini aylanib oʻtish yoki oʻng tomondagi qatnov qismiga qaytish uchun harakatlanish yoʻnalishini bildiradi.

5.35. “Reversiv harakatlanish”. Bir yoki bir necha boʻlaklarda harakatlanish yoʻnalishi qarama-qarshi tomonga oʻzgarishi mumkin boʻlgan yoʻl qismining boshlanishini bildiradi.

5.36. “Reversiv harakatlanishning oxiri”.

5.37. “Reversiv harakatlanish yoʻliga chiqish”.

5.38. “Turar joy dahasi”. Yoʻl harakati qoidalarining turar joy dahalarida harakatlanish tartibi oʻrnatilgan yoʻlni bildiradi.

5.39. “Turar joy dahasining oxiri”.

5.40. “Falokatli holatlar uchun kirish yoʻli”. Yoʻl harakati ushbu Qoidalaridagi 128-bandda koʻrsatilgan holatlarda foydalaniladigan yoʻlni bildiradi.

5.41. “Foto- va video qayd etish”

5.42. “Qizil chiroqda oʻngga harakatlanish”. Transport svetofori qizil chirogʻining oʻng yoniga 5.42 yoʻl belgisi oʻrnatilgan boʻlsa, transport vositalarining haydovchilari svetoforning taqiqlovchi ishorasi yonib turganda, barcha xavfsizlik choralarini koʻrgan holda oʻngga burilishlari mumkin. Bunda ular harakat yoʻnalishi boʻyicha va burilayotgan koʻchani kesib oʻtayotgan piyodalarga hamda boshqa transport vositalariga yoʻl berishlari shart.

5.43. “Radar”. Yoʻllarda avtomobil haydovchilari belgilangan tezlikka rioya etishi radarlar yordamida nazorat qilinayotganligini bildiruvchi yoʻl belgisi. Ushbu yoʻl belgisi belgilangan harakatlanish tezligi nazoratga olingan barcha joylarga oʻrnatilishi shart.

5.44. “Velosipedchilar uchun yoʻlak”. Yoʻl belgisi qaysi harakat boʻlagi ustiga oʻrnatilgan boʻlsa, oʻsha harakat boʻlagiga taʼsir qiladi. Yoʻlning oʻng tomoniga oʻrnatilgan yoʻl belgisi oʻng boʻlakka taʼsir qiladi.

5.45. “Velosipedchilar uchun yoʻlakning oxiri”.

Aholi punktlaridan tashqarida oʻrnatilgan 5.20.1, 5.20.2, 5.21.1 va 5.21.2 yoʻl belgilaridagi yashil yoki koʻk rang koʻrsatilgan aholi punktiga yoki obyektga avtomagistral yoxud boshqa yoʻl orqali harakatlanish mumkinligini anglatadi.

Aholi punktida oʻrnatilgan 5.20.1, 5.20.2, 5.21.1 va 5.21.2 yoʻl belgilaridagi yashil, koʻk rang koʻrsatilgan aholi punktiga yoki obyektga ushbu aholi punktidan chiqqandan soʻng avtomagistral yoxud boshqa yoʻl orqali harakatlanish mumkinligini anglatadi, oq rang esa koʻrsatilgan obyekt shu aholi punktida joylashganligini bildiradi.

6.1. “Tibbiy yordam koʻrsatish joyi”.

6.2. “Shifoxona”.

6.3. “Avtomobillarga yonilgʻi quyish shoxobchasi”.

6.4. “Avtomobillarga texnik xizmat koʻrsatish joyi”.

6.5. “Avtomobillarni yuvish joyi”.

6.6. “Telefon”.

6.7. “Oshxona”.

6.8. “Ichimlik suvi”.

6.9. “Mehmonxona”.

6.10. “Kemping”.

6.11. “Dam olish joyi”.

6.12. “YPX maskani”.

6.13. “Xalqaro avtotashuvchilarning nazorat punkti”.

6.14. “Hojatxona”.

6.15. “Chiqindi yigʻish joyi”.

7.1.1. “Obyektgacha boʻlgan masofa”. Belgidan yoʻlning xavfli joyi, yoʻl harakatiga tegishli cheklovlar kiritiladigan joyi yoki harakat yoʻnalishi boʻyicha oldindagi muayyan joygacha boʻlgan masofani koʻrsatadi.

7.1.2. “Obyektgacha boʻlgan masofa”. Aholi punktlaridan tashqarida chorraha oldiga 2.5. yoʻl belgisi oʻrnatilgan boʻlsa, 2.4. yoʻl belgisi bilan oʻrnatilib, chorrahagacha boʻlgan masofani koʻrsatadi.

7.1.3, 7.1.4. “Obyektgacha boʻlgan masofa”. Yoʻldan chetda joylashgan manzilgacha boʻlgan masofani bildiradi.

7.2.1. “Taʼsir oraligʻi”. Ogohlantiruvchi belgilar bilan belgilangan xavfli joyning uzunligini yoki taqiqlovchi va axborot-koʻrsatkich belgilarining taʼsir oraligʻini koʻrsatadi.

7.2.2 — 7.2.6. “Taʼsir oraligʻi”.

7.2.2 — 3.27 — 3.30 taqiqlovchi belgilarining taʼsiri saqlangan oraliqni koʻrsatadi.

7.2.3 — 3.27 — 3.30 taqiqlovchi belgilarining taʼsir oraligʻi oxirini koʻrsatadi.

7.2.4 — haydovchilarga ularning 3.27 — 3.30 yoʻl belgilari taʼsir doirasida ekanliklari haqida axborot beradi.

7.2.5, 7.2.6 — maydon, binolar oldi va shunga oʻxshash joylar chetida toʻxtash va toʻxtab turish taqiqlanganda 3.27 — 3.30 belgilarining taʼsir oraligʻi va yoʻnalishini koʻrsatadi.

7.3.1 — 7.3.3. “Taʼsir yoʻnalishlari”. Chorraha oldida oʻrnatilgan belgilarning taʼsir yoʻnalishini yoki bevosita yoʻl yaqinida joylashgan manzillarga harakatlanish yoʻnalishini koʻrsatadi.

7.4.1 — 7.4.8. “Transport vositasining turi”. Belgining taʼsiri joriy etilgan transport vositalari turini koʻrsatadi.

7.4.1 belgi bilan oʻrnatilgan yoʻl belgisining taʼsiri yuk tashuvchi, shu jumladan, tirkamali, toʻla vazni 3,5 tonnadan ortiq boʻlgan transport vositalariga, 7.4.3 belgi bilan oʻrnatilgan yoʻl belgisining taʼsiri yengil avtomobillarga, shuningdek toʻla vazni 3,5 tonnagacha boʻlgan yuk tashuvchi transport vositalariga tatbiq etiladi.

7.5.1. “Shanba, yakshanba va bayram kunlari”.

7.5.2. “Ish kunlari”.

7.5.3. “Hafta kunlari”. Belgiga haftaning qaysi kunlari amal qilinishi koʻrsatilgan.

7.5.4. “Amal qilish vaqti”. Belgiga kunning qaysi vaqtida amal qilishni koʻrsatadi.

7.5.5 — 7.5.7. “Amal qilish vaqti”. Belgiga haftaning qaysi kuni va qaysi soatlarida amal qilishni koʻrsatadi.

7.6.1 — 7.6.9. “Transport vositasini toʻxtab turish joyiga qoʻyish usuli”. 7.6.1 barcha turdagi transport vositalarini toʻxtab turishi uchun yoʻlning qatnov qismida, trotuar yoniga qoʻyish usulini, 7.6.2 — 7.6.9 trotuar yonidagi toʻxtab turish joyiga yengil avtomobillar va mototsikllarni qoʻyish usulini bildiradi.

7.7. “Dvigatelni ishlatmasdan toʻxtab turish joyi”. 5.15 belgisi bilan belgilangan toʻxtab turish joyida transport vositalarining dvigatelini ishlatmasdan toʻxtab turishiga ruxsat etilganligini koʻrsatadi.

7.8. “Pullik xizmat koʻrsatish joyi”. Toʻlov asosida xizmat koʻrsatilishini bildiradi.

7.9. “Toʻxtab turish muddati cheklangan”. 5.15 belgisi oʻrnatilgan toʻxtab turish joyida transport vositalari toʻxtab turishining eng koʻp muddatini koʻrsatadi.

7.10. “Avtomobillarni koʻrikdan oʻtkazish joyi”. 5.15 yoki 6.11 belgisi bilan koʻrsatilgan maydonlarda estakada yoki koʻzdan kechirish chuqurchalari borligini bildiradi.

7.11. “Ruxsat etilgan toʻla vazni cheklangan”. Belgining taʼsiri ruxsat etilgan toʻla vazni qoʻshimcha-axborot yoʻl belgisida koʻrsatilgan miqdordan ortiq boʻlgan transport vositalariga taalluqli ekanligini koʻrsatadi.

7.12. “Xavfli yoʻl yoqasi”. Yoʻl ishlari bajarilayotgani sababli yoʻl yoqasiga chiqish xavfli ekanligi haqida ogohlantiradi. 1.23 belgisi bilan qoʻllaniladi.

7.13. “Asosiy yoʻlning yoʻnalishi”. Chorrahada asosiy yoʻlning yoʻnalishini koʻrsatadi.

7.14. “Harakatlanish boʻlagi”. Belgi yoki svetofor taʼsiridagi harakatlanish boʻlagini koʻrsatadi.

7.15. “Koʻzi ojiz piyodalar”. 1.20, 5.16.1, 5.16.2 belgilari hamda svetofor bilan birga qoʻllaniladi, piyodalar oʻtish joyidan koʻzi ojiz piyodalar foydalanishi mumkinligi haqida ogohlantiradi.

7.16. “Nam qoplama”. Belgi qatnov qismining qoplamasi nam boʻlgan vaqtda taʼsir etishini koʻrsatadi.

7.17. “Nogironlar”. 5.15 belgisi bilan qoʻllaniladi. Toʻxtab turish joyi (yoki uning bir qismi) ushbu Qoidalarning 176-bandiga muvofiq “Nogiron” taniqlik belgisi oʻrnatilgan transport vositalari uchun ajratilganligini koʻrsatadi.

7.18. “Nogironlar mustasno”. Belgilarning taʼsiri ushbu Qoidalarning 175-bandiga muvofiq “Nogiron” taniqlik belgisi oʻrnatilgan transport vositalariga joriy etilmaydi.

7.19. “Foto- va video qayd etish”. Yoʻl harakati qatnashchilarining harakatlari maxsus avtomatlashtirilgan foto va video qayd etish texnika vositalari orqali qayd etilayotganligini bildiradi. Ogohlantiruvchi, imtiyoz, taqiqlovchi, buyuruvchi va axborot ishora belgilari bilan birgalikda qoʻllaniladi.

7.20. “Xavfli yuk toifasi”. Xavfli yuk toifasining (toifalarining) raqamini koʻrsatadi.

7.21. “Evakuator ishlamoqda”. 3.27 — 3.30 yoʻl belgilari taʼsir oraligʻida toʻxtagan transport vositalari majburiy evakuatsiya qilinishini koʻrsatadi.

7.22.1, 7.22.2 va 7.22.3 “Toʻsiq”. Haydovchilarga toʻsiqning uzoqdan koʻrinishini taʼminlash maqsadida oʻrnatiladi. 4.2.1 — 4.2.3 yoʻl belgilari bilan birgalikda oʻrnatiladi.

Qoʻshimcha-axborot belgilari qaysi belgi bilan birga joriy etilsa, bevosita shu belgi tagiga joylashtiriladi. 7.2.2 — 7.2.4, 7.13 qoʻshimcha-axborot belgilari qatnov qismining, yoʻl yoqasining, trotuarning tepasiga oʻrnatilgan belgilarining yoniga joylashtiriladi.

Yotiq chiziqlar oq rangda boʻladi (1.4, 1.10 va 1.17 chiziqlar sariq rangda boʻladi) shuningdek, 1.24 belgisi (2x2 metr oʻlchamdagi koʻk asosda sariq rangda nogironligi boʻlgan shaxsning tasviri tushirilgan boʻladi).

1.1 — qarama-qarshi yoʻnalishlarda harakatlanayotgan transport oqimlarini ajratadi, yoʻlning xavfli joylaridagi harakatlanish boʻlagi chegarasini bildiradi; yoʻlning kirish taqiqlangan qismi chegarasini belgilaydi; transport vositalarining toʻxtab turish joyi chegarasini hamda avtomagistral qatoriga kiritilmagan yoʻlning qatnov qismi chegarasini bildiradi;

1.2 (enli sidirgʻa chiziq) — avtomagistrallarda harakatlanish qismi chegarasini bildiradi;

1.3 — toʻrt va undan ortiq harakatlanish boʻlagi boʻlgan yoʻllarda qarama-qarshi yoʻnalishdagi transport vositalari oqimini ajratadi;

1.4 — toʻxtash taqiqlangan joyni bildiradi. Yakka holda yoki 3.27 “Toʻxtash taqiqlangan” yoʻl belgisi bilan qoʻllaniladi hamda yoʻlning qatnov qismi chetiga yoki yoʻl chetidagi toʻsiq ustidan chiziladi;

1.5 — ikki yoki uch boʻlakli yoʻllarda qarama-qarshi yoʻnalishlarda harakatlanayotgan transport vositalari oqimlarini ajratadi; bir yoʻnalishda harakatlanish uchun moʻljallangan ikki yoki undan koʻproq boʻlakli yoʻllarda boʻlaklarning chegaralarini bildiradi;

1.6 (yaqinlashish chizigʻi — har bir chiziq uzunligi ular orasidagi masofadan uch barobar katta boʻlgan uzuq-uzuq chiziq) — qarama-qarshi yoki bir yoʻnalishda harakatlanayotgan transport vositalari oqimlarini ajratuvchi 1.1 yoki 1.11 chizigʻiga yaqinlashayotganlik haqida ogohlantiradi;

1.7 (har bir chizigʻi qisqa va oralari shu chiziqlar boʻyiga teng boʻlgan uzuq-uzuq chiziq) — chorrahadagi harakatlanish boʻlaklarini bildiradi;

1.8 (enli uzuq-uzuq chiziq) — tezlashish yoki sekinlashish boʻlagi bilan yoʻlning qatnov qismidagi asosiy boʻlagi oʻrtasidagi chegarani bildiradi (chorrahalarda, yoʻlning turli sathda kesishgan qismlarida, avtobuslar toʻxtaydigan joylarda va h. k.);

1.9 — reversiv harakat tashkil etilgan boʻlaklarning chegarasini belgilaydi; reversiv harakatlanish amalga oshirilgan yoʻllarda (reversiv svetofori oʻchirilgan holatda) qarama-qarshi yoʻnalishdagi transport oqimini ajratadi;

1.10 — toʻxtab turish taqiqlangan joyni bildiradi; yakka holda yoki 3.28 yoʻl belgisi bilan qoʻllaniladi va yoʻlning qatnov qismi chetiga yoki yoʻl chetidagi toʻsiq ustidan chiziladi;

1.11 — faqat bir tomondan qayta tizilishga ruxsat etilgan yoʻl qismlarida, bir yoʻnalishdagi yoki qarama-qarshi kelayotgan transport oqimlarini ajratadi; qayrilib olish, toʻxtash maydonchalari va shunga oʻxshashlarga kirish-chiqish joylarida harakatlanish faqat bir yoʻnalishda ruxsat etilganligini koʻrsatadi;

1.12 (toʻxtash chizigʻi) — 2.5 belgisi yoki svetoforning (tartibga soluvchining) taqiqlovchi ishorasida haydovchi toʻxtash kerak boʻlgan joyni koʻrsatadi;

1.13 — kesishayotgan yoʻlda harakatlanayotgan transport vositasiga yoʻl berish uchun toʻxtash zarur boʻlganda, haydovchiga transport vositasini toʻxtatish joyini koʻrsatadi;

1.14.1, 1.14.2 (zebra) — tartibga solinmagan va solingan piyodalarning oʻtish joyini belgilaydi;

1.14.2 yotiq chiziqning yoʻnaltirgichlari piyodalarning harakatlanish yoʻnalishini koʻrsatadi;

1.14.3 — svetofor bilan tartibga solingan piyodalarning oʻtish joyini belgilaydi;

1.15 — yoʻlning velosiped yoʻlkasi kesib oʻtgan joyini bildiradi;

1.16.1 — 1.16.3 — transport vositalari oqimi ajraladigan yoki qoʻshiladigan joylardagi yoʻnaltiruvchi orolchalarni bildiradi;

1.17 — yoʻnalishli transport vositalarining bekatlari hamda taksilarning toʻxtab turish joylarini bildiradi;

1.18 — chorrahada boʻlaklar boʻyicha ruxsat etilgan harakatlanish yoʻnalishlarini koʻrsatadi. Mustaqil yoki 5.8.1, 5.8.2 belgilari bilan birgalikda qoʻllanilishi mumkin; oxiri berk yoʻl tasvirlangan chiziq shu yoʻnalishdagi yon tomonda joylashgan qatnov qismiga burilish taqiqlanganligini koʻrsatish uchun chiziladi; chetki chap boʻlakdan chapga burilishga ruxsat beruvchi yoʻnaltirgich shu boʻlakdan qayrilishga ham ruxsat beradi;

1.19 — qatnov qismining toraygan (shu yoʻnalishdagi harakatlanish boʻlaklarining soni kamaygan) joyiga yoki qarama-qarshi yoʻnalishdan kelayotgan transport vositalari oqimlarini ajratuvchi 1.1 yoki 1.11 chizigʻiga yaqinlashganlik haqida ogohlantiruvchi chiziq. Birinchi holda 1.18.1 — 1.18.3 belgilari bilan qoʻllanilishi mumkin;

1.20 — haydovchini 1.13 chizigʻiga yaqinlashayotgani haqida ogohlantiradi;

1.21 (“STOP” — Toʻxtang! yozuvi) — 2.5 belgisi bilan birga qoʻllanilganda haydovchini 1.12 chizigʻiga yaqinlashayotganligi haqida ogohlantiradi;

1.22 — yoʻl (harakatlanish yoʻnalishi) raqamini koʻrsatadi;

1.23 — yoʻlning faqat yoʻnalishli transport vositalari uchun moʻljallangan boʻlagini bildiradi.

1.24 — nogironligi boʻlgan shaxslarning avtotransport vositalari uchun toʻxtab turish joyi;

1.25 — piyodalar yoʻlkasini yoki piyodalar va velosipedchilar birgalikda harakatlanishi moʻljallangan yoʻlkaning piyodalar uchun moʻljallangan qismini bildiradi;

1.26 — velosiped yoʻlkasini yoki velosiped harakatlanishi uchun moʻljallangan tasmani bildiradi;

1.27 — ogohlantiruvchi yoʻl belgilarini takrorlovchi yoʻl chizigʻi;

1.28 — taqiqlovchi yoʻl belgilarini takrorlovchi yoʻl chizigʻi;

1.29 — sunʼiy yoʻl notekisligini bildiradi;

1.1 va 1.3 chiziqlarini bosib oʻtish taqiqlanadi, qatnov qismining chetini bildirish uchun qoʻllanilgan 1.1 chizigʻi bundan mustasno.

1.2, 1.5 — 1.8 chiziqlarini istalgan tomondan bosib oʻtish mumkin.

Reversiv svetoforlar boʻlmaganda yoki ular oʻchirib qoʻyilganda, 1.9 chizigʻini faqat u haydovchining oʻng tomonida boʻlsa, bosib oʻtishga ruxsat etiladi.

Reversiv svetofor yoqilgan paytda bir yoʻnalishli boʻlaklarni ajratayotgan 1.9 chizigʻini istalgan tomondan bosib oʻtishga ruxsat etiladi. Reversiv svetofor oʻchirilganda, haydovchilar darhol 1.9 chizigʻidan oʻngga qayta tizilishlari kerak.

Reversiv svetofor oʻchirilgan boʻlsa, qarama-qarshi yoʻnalishdagi transport oqimlarini ajratuvchi 1.9 chizigʻini bosib oʻtish taqiqlanadi.

1.11 chizigʻini uzuq-uzuq chiziq tomonidan, sidirgʻa chiziq tomonidan esa faqat quvib yoki aylanib oʻtishni tugatayotganda bosib oʻtishga ruxsat etiladi.

2.1 — harakatlanayotgan transport vositalariga xavf tugʻdiradigan yoʻl inshootlarining tik elementlari (koʻpriklar, yoʻl oʻtkazgich va estakadalar, ustunlar va h. k.)ni bildiradi;

2.2 — tunnellar, koʻpriklar, yoʻl oʻtkazgich va estakadalarning pastki peshtoqini bildiradi;

2.3 — ajratish boʻlaklaridagi yoki xavfsizlik orolchalaridagi dumaloq ustunlarni bildiradi;

2.4 — yoʻnaltiruvchi, beton yoki temir beton ustunlar, toʻsiq tirgaklar va hokazolarni bildiradi;

2.5 — yoʻlning kichik radiusli burilish, tik nishablik va boshqa xavfli joylarda yoʻl toʻsiqlarining yon yuzalarini bildiradi;

2.6 — boshqa joylardagi toʻsiqlarning yon yuzalarini bildiradi;

2.7 — xavfli joylardagi toʻsiqni (bordyurni) va yoʻl sathidan baland boʻlgan xavfsizlik orolchalarini bildiradi.

1.2. Ishchi tormoz tizimining samaradorligi Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2012-yil 4-iyuldagi 191-sonli qarori bilan tasdiqlangan “Avtotransport vositalari konstruksiyasining foydalanish shartlari boʻyicha xavfsizligi toʻgʻrisida”gi umumiy texnik reglamentida belgilangan talablarga mos kelmasa.

Ushbu ilovada Vazirlar Mahkamasining 2012-yil 4-iyuldagi 191-son qarori bilan tasdiqlangan “Avtotransport vositalari konstruksiyasining foydalanish shartlari boʻyicha xavfsizligi toʻgʻrisida”gi umumiy texnik reglamentida belgilangan avtotransport vositalarini tasnifi (klassifikatsiyasi) keltirilgan:

74-band quyidagi tahrirda bayon qilinsin:

1. Vazirlar Mahkamasining “Yoʻl harakati qoidalarini tasdiqlash toʻgʻrisida” 2000-yil 11-dekabrdagi 472-son qarori (Oʻzbekiston Respublikasi QT, 2000-y., 12-son, 75-modda).

2. Vazirlar Mahkamasining “Yoʻl harakati xavfsizligini taʼminlashga doir qoʻshimcha chora-tadbirlar toʻgʻrisida” 2006-yil 21-noyabrdagi 241-son qarori (Oʻzbekiston Respublikasi QT, 2006-y., 11-son, 87-modda).

3. Vazirlar Mahkamasining “Transport vositalari haydovchilari va yoʻlovchilari xavfsizligini taʼminlash chora-tadbirlari toʻgʻrisida” 2007-yil 6-martdagi 44-son qarori (Oʻzbekiston Respublikasi QT, 2007-y., 2-3-son, 14-modda).

4. Vazirlar Mahkamasining “Yoʻl harakati xavfsizligini taʼminlash boʻyicha qoʻshimcha chora-tadbirlar toʻgʻrisida” 2007-yil 16-oktabrdagi 216-son qarori (Oʻzbekiston Respublikasi QT, 2007-y., 10-son, 57-modda).

5. Vazirlar Mahkamasining “Oʻzbekiston Respublikasida xavfli yuklarni avtomobil transportida tashish qoidalarini tasdiqlash toʻgʻrisida” 2011-yil 16-fevraldagi 35-son qarorining 3-bandi va qarorga 3-ilova (Oʻzbekiston Respublikasi QT, 2011-y., 2-son, 9-modda).

6. Vazirlar Mahkamasining “Oʻzbekiston Respublikasi Hukumatining ayrim qarorlariga oʻzgartirish va qoʻshimchalar kiritish toʻgʻrisida (Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining “Kichik biznes va xususiy tadbirkorlikni yanada rivojlantirish uchun qulay ishbilarmonlik muhitini shakllantirishga doir qoʻshimcha chora-tadbirlar toʻgʻrisida” 2011-yil 24-avgustdagi PF-4354-son Farmoni, Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining “Byurokratik toʻsiqlarni bartaraf etish va tadbirkorlik faoliyati erkinligini yanada oshirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida” 2011-yil 25-avgustdagi PQ-1604-son qarori)” 2011-yil 2-noyabrdagi 294-son qaroriga ilovaning 17-bandi (Oʻzbekiston Respublikasi QT, 2011-y., 11-son, 85-modda).

7. Vazirlar Mahkamasining “Oʻzbekiston Respublikasi Hukumatining ayrim qarorlariga oʻzgartirishlar va qoʻshimcha kiritish toʻgʻrisida (Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining “Tadbirkorlik faoliyati sohasidagi ruxsat berish tartib-taomillari toʻgʻrisida”gi Oʻzbekiston Respublikasi Qonunini amalga oshirish chora-tadbirlari haqida” 2013-yil 15-avgustdagi 225-son qarori)” 2013-yil 8-oktabrdagi 276-son qaroriga ilovaning 7-bandi (Oʻzbekiston Respublikasi QT, 2013-y., 10-son, 72-modda).