1.07.00.00.00 Молия ва кредит тўғрисидаги қонунчилик. Банк фаолияти / 07.09.00.00 Солиқ қонунчилиги / 07.09.05.00 Солиқлар ва йиғимлар бўйича имтиёзлар ҳамда преференциялар]
[ТСЗ:
1.Молия / Солиқлар (йиғимлар, божлар)]
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
қарори
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Солиқ базасини товарларнинг бозор нархларидан келиб чиққан ҳолда аниқлаш орқали тенг рақобат муҳитини яратиш тўғрисида
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1.02.00.00.00 Давлат бошқаруви асослари / 02.08.00.00 Иқтисодиёт, ижтимоий-маданий қурилиш соҳасидаги давлат бошқарувининг умумий масалалари / 02.08.08.00 Нархлар ва уларнинг шаклланиши (шунингдек, 09.14.02.02, 09.17.03.00ларга қаранг)]
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1. Ўзбекистон Республикаси Солиқ кодексининг 248-моддаси тўртинчи қисмига мувофиқ, агар битимнинг нархи товарларнинг (хизматларнинг) бозор қийматидан паст ёки юқори бўлса, солиқ органлари солиқ базасига тузатиш киритишга ҳақли эканлиги маълумот учун қабул қилинсин.
[ОКОЗ:
1.02.00.00.00 Давлат бошқаруви асослари / 02.08.00.00 Иқтисодиёт, ижтимоий-маданий қурилиш соҳасидаги давлат бошқарувининг умумий масалалари / 02.08.08.00 Нархлар ва уларнинг шаклланиши (шунингдек, 09.14.02.02, 09.17.03.00ларга қаранг)]
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2. Қуйидагиларни назарда тутувчи Солиқ базасини айрим товарларнинг бозор нархидан келиб чиққан ҳолда аниқлаш тартиби тўғрисидаги низом иловага мувофиқ тасдиқлансин:
[ОКОЗ:
1.02.00.00.00 Давлат бошқаруви асослари / 02.08.00.00 Иқтисодиёт, ижтимоий-маданий қурилиш соҳасидаги давлат бошқарувининг умумий масалалари / 02.08.08.00 Нархлар ва уларнинг шаклланиши (шунингдек, 09.14.02.02, 09.17.03.00ларга қаранг)]
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
товарларнинг бозор нархини аниқлаш тартиби;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
солиқ базасини товарларнинг бозор нархидан келиб чиққан ҳолда аниқлаш.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3. Белгилансинки, солиқ базасини товарларнинг бозор нархидан келиб чиққан ҳолда аниқлаш тартиби ушбу қарор кучга кирган санадан кейин тузилган битимларга нисбатан татбиқ этилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4. Солиқ қўмитаси:
[ОКОЗ:
1.09.00.00.00 Тадбиркорлик ва хўжалик фаолияти / 09.05.00.00 Биржа фаолияти / 09.05.03.00 Биржа (аукцион) савдоларини ўтказиш ва битимларни расмийлаштириш тартиби]
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
а) Иқтисодиёт ва молия вазирлиги, Давлат активларини бошқариш агентлиги, «Ўзбекистон республика товар-хомашё биржаси» АЖ ва «Электрон онлайн-аукционларни ташкил этиш» АЖ билан биргаликда 2026 йил 1 июлга қадар давлат харидлари, биржа ва аукцион савдолари иштирокчилари томонидан тузилган шартномалар ҳамда уларнинг ижроси бўйича электрон ҳисобварақ-фактура маълумотларини (ҳар бир лот ва товарлар номенклатураси кесимида) реал вақт режимида ўзаро алмашиш бўйича ахборот тизимларини интеграция қилишни;
[ОКОЗ:
1.02.00.00.00 Давлат бошқаруви асослари / 02.08.00.00 Иқтисодиёт, ижтимоий-маданий қурилиш соҳасидаги давлат бошқарувининг умумий масалалари / 02.08.08.00 Нархлар ва уларнинг шаклланиши (шунингдек, 09.14.02.02, 09.17.03.00ларга қаранг)]
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
б) товарларнинг бозор нархлари тўғрисидаги маълумотлар ҳар ой якуни бўйича кейинги ойнинг 10-санасигача ўз расмий веб-сайтида эълон қилиб борилишини;
[ОКОЗ:
1.03.00.00.00 Фуқаролик қонунчилиги / 03.03.00.00 Юридик шахслар / 03.03.05.00 Хўжалик ширкатлари ва жамиятлари / 03.03.05.05 Акциядорлик жамиятлари]
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
в) «Солиқ-сервис» акциядорлик жамияти томонидан солиқ солиш мақсадида солиқ тўловчиларга бозор нархини аниқлаш бўйича бепул хизматлар кўрсатиш тизими жорий қилинишини;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
г) Ўзбекистон Миллий телерадиокомпанияси ва Ўзбекистон Миллий ахборот агентлиги билан биргаликда қарорнинг мазмун-моҳияти оммавий ахборот воситаларида кенг ёритилишини таъминласин.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
5. Ушбу қарорнинг бажарилишини назорат қилиш Ўзбекистон Республикаси Бош вазирининг ўринбосари — иқтисодиёт ва молия вазири Ж.А. Қўчқоров ҳамда Солиқ қўмитаси раиси Ф.Ж. Пулатов зиммасига юклансин.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ўзбекистон Республикасининг Бош вазири А. АРИПОВ
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Тошкент ш.,
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2026 йил 18 май,
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
253-сон
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Вазирлар Маҳкамасининг 2026 йил 18 майдаги 253-сон қарорига ИЛОВА
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Солиқ базасини айрим товарларнинг бозор нархидан келиб чиққан ҳолда аниқлаш тартиби тўғрисида
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
НИЗОМ
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1-боб. Умумий қоидалар
[ОКОЗ:
1.09.00.00.00 Тадбиркорлик ва хўжалик фаолияти / 09.10.00.00 Саноат / 09.10.19.00 Ёғочга ишлов бериш, мебель ва целлюлоза-қоғоз саноати]
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1. Ушбу Низом Ўзбекистон Республикасининг Солиқ кодексига (кейинги ўринларда — Солиқ кодекси) мувофиқ солиқ базасини кўчмас мулк объектлари ҳамда ёғоч маҳсулотларининг (кейинги ўринларда — товарлар) бозор қийматидан келиб чиққан ҳолда аниқлаш тартибини белгилайди.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2. Ушбу Низомда қуйидаги асосий тушунчалардан фойдаланади:
[ОКОЗ:
1.07.00.00.00 Молия ва кредит тўғрисидаги қонунчилик. Банк фаолияти / 07.09.00.00 Солиқ қонунчилиги / 07.09.03.00 Солиқлар ва йиғимлар]
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
айнан ўхшаш товарлар — бир хил хусусиятли асосий белгиларга эга бўлган товарлар солиқ солиш мақсадида айнан ўхшаш товарлар деб эътироф этилади;
[ОКОЗ:
1.03.00.00.00 Фуқаролик қонунчилиги / 03.10.00.00 Мажбурият ҳуқуқи / 03.10.05.00 Шартнома. Шартномаларни тузиш, ўзгартириш ва бекор қилиш]
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
битим нархи — шартнома, электрон ҳисобварақ-фактура, онлайн назорат-касса техникаси чеклари ёки бошқа ҳисоб ҳужжатларида акс эттирилган нарх;
[ОКОЗ:
1.07.00.00.00 Молия ва кредит тўғрисидаги қонунчилик. Банк фаолияти / 07.19.00.00 Банк тизими / 07.19.02.00 Тижорат банклари. Хусусий банклар. Хорижий банклар]
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
бир хил турдаги товарлар — айнан ўхшаш бўлмаган ҳолда, бир хил хусусиятларга эга бўлган ҳамда айни бир вазифани бажариш имкониятини берадиган ўхшаш таркибий қисмлардан иборат бўлган ва (ёки) тижорат жиҳатидан бир-бирининг ўрнини боса оладиган товарлар;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
таққосланадиган бозор нархлари усули — товарларни айнан ўхшаш ёки бир хил турдаги товарлар бўйича тузилган битимлар тўғрисида ахборот мавжуд бўлганда, шундай товарлар билан қиёслашга асосланган баҳолаш усули;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
товарларнинг бозор нархи — солиқ органлари томонидан солиқ базасини аниқлашда қўлланадиган ва эркин бозорда мустақил томонлар ўртасида шаклланадиган нарх;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ҳисоб ҳужжатлари — товарларни сотиш нархини тасдиқловчи шартнома, электрон ҳисобварақ-фактура, далолатнома, онлайн назорат-касса техникаси чеки ва бошқа ҳисоб ҳужжатлари.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3. Ушбу Низом талаблари қуйидагиларга нисбатан татбиқ этилмайди:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1.02.00.00.00 Давлат бошқаруви асослари / 02.08.00.00 Иқтисодиёт, ижтимоий-маданий қурилиш соҳасидаги давлат бошқарувининг умумий масалалари / 02.08.08.00 Нархлар ва уларнинг шаклланиши (шунингдек, 09.14.02.02, 09.17.03.00ларга қаранг)]
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
нархлари давлат органлари томонидан тартибга солинадиган табиий монополия корхоналарининг товарларига;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ўзбекистон Республикаси Президенти ва Вазирлар Маҳкамасининг ҳужжатларига асосан арзонлаштирилган нархларда сотилган товарларга;
[ОКОЗ:
1.09.00.00.00 Тадбиркорлик ва хўжалик фаолияти / 09.05.00.00 Биржа фаолияти / 09.05.01.00 Биржалар ва уларнинг фаолиятини ташкил этишнинг умумий қоидалари. Биржаларнинг ихтисослашуви]
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ўзбекистон Республикаси қонунчилиги ёки чет давлат қонунчилигига мувофиқ ўтказилган биржа савдолари натижалари бўйича тузилган битимларга;
[ОКОЗ:
1.02.00.00.00 Давлат бошқаруви асослари / 02.08.00.00 Иқтисодиёт, ижтимоий-маданий қурилиш соҳасидаги давлат бошқарувининг умумий масалалари / 02.08.08.00 Нархлар ва уларнинг шаклланиши (шунингдек, 09.14.02.02, 09.17.03.00ларга қаранг)]
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
давлат томонидан қатъий нарх белгиланган битимларга.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4. Ушбу Низом талаблари солиқ тўловчилар томонидан сотилган товарларнинг ҳисоб ҳужжатларида акс эттирилган нархи шундай товарлар бўйича аниқланган бозор нархидан 20 фоиздан паст ёки юқори бўлган ҳолатда қўлланади.
[ОКОЗ:
1.07.00.00.00 Молия ва кредит тўғрисидаги қонунчилик. Банк фаолияти / 07.29.00.00 Бухгалтерия ҳисоби. Молиявий ҳисобот / 07.29.01.00 Умумий қоидалар]
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
5. Ушбу Низом талаблари фақат солиқ солиш мақсадларида қўлланади, товарларни ҳақиқатда сотилган нархи эса бухгалтерия ҳисоби тўғрисидаги қонунчилик ҳужжатларида белгиланган тартибда ҳисобга олинади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2-боб. Солиқ базасини товарларнинг бозор нархидан келиб чиққан ҳолда аниқлаш учун фойдаланадиган усул ва уни қўллаш тартиби
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
6. Солиқ базасини бозор нархидан келиб чиққан ҳолда аниқлаш ушбу Низомга 1-иловада келтирилган ёғоч маҳсулотларига нисбатан татбиқ этилади.
[ОКОЗ:
1.02.00.00.00 Давлат бошқаруви асослари / 02.08.00.00 Иқтисодиёт, ижтимоий-маданий қурилиш соҳасидаги давлат бошқарувининг умумий масалалари / 02.08.08.00 Нархлар ва уларнинг шаклланиши (шунингдек, 09.14.02.02, 09.17.03.00ларга қаранг)]
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
7. Солиқ органлари солиқ базасини товарларнинг бозор нархидан келиб чиққан ҳолда аниқлашда таққосланадиган бозор нархлари усулидан фойдаланади.
[ОКОЗ:
1.03.00.00.00 Фуқаролик қонунчилиги / 03.04.00.00 Фуқаролик қонунчилиги объектлари / 03.04.03.00 Моддий неъматлар / 03.04.03.01 Кўчар ва кўчмас мол-мулк]
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
8. Кўчмас мулк объектларининг бозор нархи кўчмас мулкни оммавий баҳолаш соҳасида махсус ваколатли орган томонидан қонунчилик ҳужжатларида белгиланган тартибда аниқланади.
[ОКОЗ:
1.03.00.00.00 Фуқаролик қонунчилиги / 03.04.00.00 Фуқаролик қонунчилиги объектлари / 03.04.03.00 Моддий неъматлар / 03.04.03.01 Кўчар ва кўчмас мол-мулк]
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Кўчмас мулкни оммавий баҳолаш соҳасида махсус ваколатли орган томонидан бозор нархи аниқланмаган кўчмас мулк объектларининг бозор нархи солиқ органлари томонидан ушбу Низомнинг 7-бандида назарда тутилган тартибда аниқланади.
[ОКОЗ:
1.02.00.00.00 Давлат бошқаруви асослари / 02.08.00.00 Иқтисодиёт, ижтимоий-маданий қурилиш соҳасидаги давлат бошқарувининг умумий масалалари / 02.08.08.00 Нархлар ва уларнинг шаклланиши (шунингдек, 09.14.02.02, 09.17.03.00ларга қаранг)]
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
9. Tаққосланадиган бозор нархлари усулида айнан ўхшаш ёки бир хил турдаги товарларни сотиш (харид қилиш) нархлари уларни сотиш бўйича тузилган шартномаларнинг, шунингдек, ҳақиқатда товарларни етказиб беришнинг ўзига хос хусусиятларини, ҳудудларни (туман/шаҳар) ҳамда солиқ органларига маълум бўлган бошқа ахборотларни инобатга олган ҳолда қиёсланади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
10. Товарларнинг айнан ўхшашлигини аниқлашда бундай товарларнинг ташқи кўринишидаги арзимас фарқлар ҳисобга олинмаслиги мумкин ҳамда уларнинг физик хусусиятлари, сифати, мўлжалланган вазифаси, келиб чиққан мамлакати ва ишлаб чиқарувчиси, унинг бозордаги ишбилармонлик обрўси, фойдаланиладиган товар белгиси, шунингдек, Маҳсулотлар (товар ва хизматлар) ягона электрон миллий каталогидаги идентификация кодлари ҳисобга олинади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
11. Товарларнинг бир турдалигини аниқлашда, уларнинг сифати, бозордаги мавқеи, товар белгиси, келиб чиққан мамлакати, шунингдек, Маҳсулотлар (товар ва хизматлар) ягона электрон миллий каталогидаги позициялари ҳисобга олинади.
[ОКОЗ:
1.07.00.00.00 Молия ва кредит тўғрисидаги қонунчилик. Банк фаолияти / 07.09.00.00 Солиқ қонунчилиги / 07.09.02.00 Солиқ соҳасида бошқарув]
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
12. Ушбу Низомнинг 7-бандида назарда тутилган усул орқали солиқ базасини товарларнинг бозор нархидан келиб чиққан ҳолда аниқлаш учун солиқ органларида мавжуд электрон-ҳисобварақ фактура ва онлайн назорат-касса техникаси чеклари маълумотларидан фойдаланилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
13. Солиқ органлари солиқ базасини бозор нархидан келиб чиққан ҳолда аниқлашда қуйидаги маълумотлардан ҳам фойдаланиши мумкин:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
нотариатнинг ягона автоматлаштирилган ахборот тизими маълумотлари;
[ОКОЗ:
1.10.00.00.00 Ташқи иқтисодий фаолият. Божхона иши / 10.02.00.00 Божхона тарифини тартибга солиш / 10.02.02.00 Божхона божлари. Бож тарифи]
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
божхона тўловларини ҳисоблаш мақсадида фойдаланилган товарлар қиймати ҳақидаги маълумотлар;
[ОКОЗ:
1.02.00.00.00 Давлат бошқаруви асослари / 02.08.00.00 Иқтисодиёт, ижтимоий-маданий қурилиш соҳасидаги давлат бошқарувининг умумий масалалари / 02.08.08.00 Нархлар ва уларнинг шаклланиши (шунингдек, 09.14.02.02, 09.17.03.00ларга қаранг)]
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
биржа нархлари ва котировкалари тўғрисидаги маълумотлар;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
аукцион ва давлат харидлари платформалари маълумотлари;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1.12.00.00.00 Ахборот ва ахборотлаштириш / 12.04.00.00 Ахборотлаштириш. Ахборот тизимлари, технологиялари ва уларни таъминлаш воситалари / 12.04.03.00 Интернет глобал тармоқ;
2.13.00.00.00 Таълим. Фан. Маданият / 13.03.00.00 Маданият / 13.03.20.00 Аудио ва видео ёзувлар]
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
оммавий ахборот воситаларидан ва интернет ресурсларидан олинган нарх тўғрисидаги маълумотлар;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
қонунчилик ҳужжатларида назарда тутилган ҳолларда нархларни белгиловчи ваколатли органларнинг маълумотлари;
[ОКОЗ:
1.07.00.00.00 Молия ва кредит тўғрисидаги қонунчилик. Банк фаолияти / 07.19.00.00 Банк тизими / 07.19.02.00 Тижорат банклари. Хусусий банклар. Хорижий банклар]
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
тижорат банклари томонидан гаровга олинган товарларни қайта баҳолаш маълумотлари;
[ОКОЗ:
1.09.00.00.00 Тадбиркорлик ва хўжалик фаолияти / 09.06.00.00 Баҳолаш фаолияти / 09.06.02.00 Баҳолаш фаолиятини лицензиялаш]
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
баҳолаш фаолияти тўғрисидаги Ўзбекистон Республикаси қонунчилигига ёки хорижий давлатлар қонунчилигига мувофиқ аниқланган объектларнинг бозор нархи тўғрисидаги маълумотлар.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
14. Агар товарларнинг нархи кўрсатиб ўтилган манбаларда турлича бўлса, солиқ солиш мақсадларида уларнинг ўртача бозор нархи инобатга олинади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Товарларнинг ўртача бозор нархи қуйидаги формула асосида аниқланади:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ўртача бозор нархи = (X1*Y1+X2*Y2+...+ Xn*Yn) / (X1+X2+...+Xn), бунда:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
X1,2...n — кун (ҳафта, ой) давомида ҳар бир битим бўйича реализация қилинган товарлар ҳажми;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Y1,2....n — кун (ҳафта, ой) давомида ҳар бир битим учун сотилган товарларнинг нархи.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3-боб. Биржа ва бошқа электрон платформалар орқали сотилган товарларнинг бозор нархини аниқлаш тартиби
[ОКОЗ:
1.02.00.00.00 Давлат бошқаруви асослари / 02.08.00.00 Иқтисодиёт, ижтимоий-маданий қурилиш соҳасидаги давлат бошқарувининг умумий масалалари / 02.08.08.00 Нархлар ва уларнинг шаклланиши (шунингдек, 09.14.02.02, 09.17.03.00ларга қаранг)]
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
15. Товарларнинг бозор нархи биржа савдоларида сотилаётган айнан ўхшаш (улар мавжуд бўлмаганда, бир турдаги) товарлар нархларидан келиб чиқиб аниқланади.
[ОКОЗ:
1.02.00.00.00 Давлат бошқаруви асослари / 02.08.00.00 Иқтисодиёт, ижтимоий-маданий қурилиш соҳасидаги давлат бошқарувининг умумий масалалари / 02.08.08.00 Нархлар ва уларнинг шаклланиши (шунингдек, 09.14.02.02, 09.17.03.00ларга қаранг)]
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1.02.00.00.00 Давлат бошқаруви асослари / 02.08.00.00 Иқтисодиёт, ижтимоий-маданий қурилиш соҳасидаги давлат бошқарувининг умумий масалалари / 02.08.08.00 Нархлар ва уларнинг шаклланиши (шунингдек, 09.14.02.02, 09.17.03.00ларга қаранг)]
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
18. Тўғридан-тўғри тузилган шартномалар бўйича сотилган товарларнинг бозор нархини биржа маълумотлари асосида аниқлашнинг имкони мавжуд бўлмаган тақдирда, давлат харидлари бўйича махсус ахборот порталида тузилган битимларнинг нархидан келиб чиқиб, ушбу Низомнинг 17-бандида назарда тутилган тартибда аниқланади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
19. Биржа ёки давлат харидлари бўйича махсус ахборот порталида тузилган битимлар тўғрисидаги маълумотлар асосида товарларнинг бозор нархини аниқлашнинг имкони бўлмаган ҳолларда, ушбу Низомнинг 13-бандида назарда тутилган манбалар маълумотларидан фойдаланилган ҳолда аниқланади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
20. Солиқ органлари товарларнинг бозор нархларини баҳолаш фаолияти тўғрисидаги Ўзбекистон Республикаси қонунчилигидан ҳамда баҳолаш миллий стандартлари қоидаларидан фойдаланган ҳолда ҳам аниқлаши мумкин.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4-боб. Солиқ базасини товарларнинг бозор нархидан келиб чиққан ҳолда аниқлаш тартиби
[ОКОЗ:
1.02.00.00.00 Давлат бошқаруви асослари / 02.08.00.00 Иқтисодиёт, ижтимоий-маданий қурилиш соҳасидаги давлат бошқарувининг умумий масалалари / 02.08.08.00 Нархлар ва уларнинг шаклланиши (шунингдек, 09.14.02.02, 09.17.03.00ларга қаранг)]
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
21. Товарларни сотиш нархи солиқ солиш мақсадида қўлланадиган бозор нархидан паст эканлиги аниқланса, солиқ органлари томонидан қўлланадиган бозор нархи ва солиқ тўловчининг сотиш нархи ўртасидаги ижобий фарқ бозор нархидан паст сотилган товарлар ҳажмига кўпайтирилади ҳамда ҳосил бўлган сумма солиқ базасига киритилади.
[ОКОЗ:
1.02.00.00.00 Давлат бошқаруви асослари / 02.08.00.00 Иқтисодиёт, ижтимоий-маданий қурилиш соҳасидаги давлат бошқарувининг умумий масалалари / 02.08.08.00 Нархлар ва уларнинг шаклланиши (шунингдек, 09.14.02.02, 09.17.03.00ларга қаранг)]
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Бунда қўшимча ҳисобланган қўшилган қиймат солиғи суммаси чегириладиган харажат сифатида эътироф этилади, Солиқ кодексининг 317-моддасига мувофиқ солиқ текширувлари натижалари бўйича қўшимча ҳисобланган солиқлар бундан мустасно.
[ОКОЗ:
1.07.00.00.00 Молия ва кредит тўғрисидаги қонунчилик. Банк фаолияти / 07.14.00.00 Солиқ тўловчиларнинг ҳисоби. Солиқ ҳисоботи]
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
22. Товарларни харид қилиш нархи солиқ органлари томонидан қўлланадиган бозор нархидан юқори эканлиги аниқланса, солиқ тўловчининг харид қилиш нархи ва солиқ органлари томонидан аниқланадиган бозор нархи ўртасидаги ижобий фарқ суммаси бўйича ҳисобга олинган қўшилган қиймат солиғи суммасига тузатиш киритилади.
[ОКОЗ:
1.02.00.00.00 Давлат бошқаруви асослари / 02.08.00.00 Иқтисодиёт, ижтимоий-маданий қурилиш соҳасидаги давлат бошқарувининг умумий масалалари / 02.08.08.00 Нархлар ва уларнинг шаклланиши (шунингдек, 09.14.02.02, 09.17.03.00ларга қаранг)]
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
23. Товарларнинг ушбу Низомда белгиланган тартибда аниқланган бозор нархидан келиб чиқиб, Солиқ кодексига мувофиқ фойда солиғининг базасига тузатиш киритилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
24. Агар бозор нархининг белгиланиши қўшилган қиймат солиғи суммаси ва фойда солиғи бўнак тўлови суммаларининг камайтирилишига олиб келган бўлса, солиқ тўловчи қўшилган қиймат солиғи ҳисоботи ва фойда солиғи бўйича бўнак тўловларини ҳисоблаш учун маълумотномага мустақил равишда тузатишлар киритишга ҳақли.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
25. Ушбу Низомда белгиланган тартибда аниқланган қўшимча солиқ базаси ва солиқ суммасига нисбатан Солиқ кодексида белгиланган молиявий жарималар қўлланилмайди.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
26. Солиқ базасини айрим товарларнинг бозор нархидан келиб чиққан ҳолда аниқлаш ва солиқларни ҳисоблаш ушбу Низомга 2-иловага мувофиқ шартли мисоллар асосида амалга оширилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
5-боб. Якунловчи қоидалар
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
27. Солиқ тўловчи солиқ органлари томонидан солиқ солиш мақсадида аниқланган товарларнинг бозор нархидан норози бўлган тақдирда, товарларнинг бозор нархини аниқлаш бўйича бошқа мустақил баҳоловчини жалб қилиш ҳуқуқига эга.
[ОКОЗ:
1.07.00.00.00 Молия ва кредит тўғрисидаги қонунчилик. Банк фаолияти / 07.14.00.00 Солиқ тўловчиларнинг ҳисоби. Солиқ ҳисоботи]
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
28. Солиқ тўловчи битимнинг нархи бозор нархларига мувофиқлигини ва солиқ тўлашдан бўйин товлашга қаратилмаганининг асосларини тақдим этиш орқали солиқ органларининг солиқ базасига тузатиш киритиш тўғрисидаги қарори юзасидан низолашишга ҳақли.
[ОКОЗ:
1.02.00.00.00 Давлат бошқаруви асослари / 02.08.00.00 Иқтисодиёт, ижтимоий-маданий қурилиш соҳасидаги давлат бошқарувининг умумий масалалари / 02.08.08.00 Нархлар ва уларнинг шаклланиши (шунингдек, 09.14.02.02, 09.17.03.00ларга қаранг);
2.07.00.00.00 Молия ва кредит тўғрисидаги қонунчилик. Банк фаолияти / 07.14.00.00 Солиқ тўловчиларнинг ҳисоби. Солиқ ҳисоботи]
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
29. Солиқ органлари сайёр солиқ текширувини ўтказишда товарларнинг бозор нархини аниқлаш учун белгиланган тартибда назорат харидини амалга оширишга ҳақли.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
30. Ушбу Низом талаблари бузилишида айбдор бўлган шахслар қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ жавоб берадилар.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Солиқ базасини айрим товарларнинг бозор нархидан келиб чиққан ҳолда аниқлаш тартиби тўғрисидаги низомга 1-ИЛОВА
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Солиқ базаси бозор нархидан келиб чиққан ҳолда аниқланадиган ёғоч маҳсулотларининг
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
РЎЙХАТИ
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Т/р
Гуруҳ
Синф
Синф тавсифи
Маҳсулотнинг идентификация коди
1.
044
04403
Хом ёғоч
04403001002
2.
04403003002
3.
04403004001
4.
04403005001
5.
04403006001
6.
04406
Шпаллар
04406001001
7.
04406002001
8.
04406004001
9.
04407
Ёғоч
04407001001
10.
04407001002
11.
04407001003
12.
04407001004
13.
04407001005
14.
04407001006
15.
04407001011
16.
04407001012
17.
04407001013
18.
04407001014
19.
04407001015
20.
04407001016
21.
04407001017
22.
04407001018
23.
04407001019
24.
04407001020
25.
04407002001
26.
04407002002
27.
04407002003
28.
04407002004
29.
04407002005
30.
04407002006
31.
04407002007
32.
04407002008
33.
04407002010
34.
04407002011
35.
04407002012
36.
04407002013
37.
04407002014
38.
04407002015
39.
04407002016
40.
04407002101
41.
04407002102
42.
04407002103
43.
04407002104
44.
04407002105
45.
04407002106
46.
04407002107
47.
04408
Ёпиш чойшаблари
04408001001
48.
04409
Ёғоч
04409001002
49.
04409004002
50.
04409004003
51.
04410
Заррачалар тахтаси
04410001001
52.
04410001002
53.
04410002001
54.
04411
Эляф плиталари
04411001001
55.
04411001003
56.
04411001004
57.
04411001005
58.
04411001006
59.
04411002001
60.
04411002002
61.
04412
Елимланган фанер
04412001001
62.
04412001005
63.
04412001006
64.
04413
Сиқилган ёғоч
04413001001
65.
04418
Дурадгорлик ва дурадгорлик маҳсулотлари
04418001002
66.
04418001003
67.
04418001005
68.
04418001006
69.
04418003001
70.
04421
Бошқа ёғоч буюмлар
04421001006
71.
04421001026
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Солиқ базасини айрим товарларнинг бозор нархидан келиб чиққан ҳолда аниқлаш тартиби тўғрисидаги низомга 2-ИЛОВА
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Солиқ базасини айрим товарларнинг бозор нархидан келиб чиққан ҳолда аниқлаш ва солиқларни ҳисоблашга доир
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ШАРТЛИ МИСОЛЛАР
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1-мисол. Кўчмас мулкни сотиш бўйича бозор нархи асосида солиқни ҳисоблаш (таққосланадиган бозор нархи усули).
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2025 йил
млн сўм
Товар номи
Ўлчов бирлиги
Миқдори
Электрон ҳисобварақ-фактура бўйича сотиш нархи
Ўртача бозор нархи
Камайтириб кўрсатилган солиқ базаси
(ҚҚСсиз)
ҚҚС
Фойда солиғи
нарх
солиқ базаси
нарх
солиқ базаси
Кўчмас мулк
м2
216,04
1,07
231,2
6,1
1 317,8
970,2
116,4
128,1
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Тошкент шаҳри Мирзо Улуғбек туманида жойлашган «А» МЧЖ томонидан 2025 йил 5 апрелда тузилган шартномага асосан 3-қаватда жойлашган, майдони 216,04 м2дан иборат бўлган турар жой фуқаро «Н.Х»га 1 м2 учун 1,07 млн сўмдан — жами 231,2 млн сўмга сотилгани тўғрисида нотариал идоралар томонидан шартнома тасдиқланган (электрон ҳисобварақ-фактура расмийлаштирилган).
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Солиқ базасини товарларнинг бозор нархидан келиб чиққан ҳолда аниқлаш тартиби тўғрисидаги низомнинг 14-бандида назарда тутилган формула асосида Тошкент шаҳри Мирзо Улуғбек туманида жойлашган янги қурилган кўчмас мулк объектларининг 1 м2 учун ўртача бозор нархи 2025 йил апрель ойида шакллантирилган электрон ҳисобварақ-фактуралардан фойдаланиб аниқланганда, 1 м2 учун 6,1 млн сўмни ташкил этади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Кўчмас мулкнинг ўртача бозор нархи ва сотиш нархи ўртасидаги фарқ 20 фоизлик оғишдан кўп (6,1 — 1,07=4,7 (5,03/1,07)*100=470,1 фоиз > 20 фоиз).
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Шундан келиб чиқиб, солиқ базаси товарларнинг бозор нархи асосида ҳисобланганда:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
6,1 млн сўм * 216,04 м2 = 1 317,8 млн сўмни ташкил қилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Корхона томонидан ҳисоботда кўрсатилган солиқ базаси:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1,07 млн сўм (ЭҲФ бўйича) * 216,04 м2 = 231,2 млн сўмни ташкил қилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Бунда камайтириб кўрсатилган солиқ базаси:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1 317,8 млн сўм — 231,2 млн сўм = 1 086,6 млн сўмни ёки ҚҚСсиз 970,2 млн сўмни ташкил қилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ҚҚС = 970,2 млн сўм * 12 фоиз ставка = 116,4 млн сўм;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
фойда солиғи = 853,8 млн сўм (970,2-116,4)*15 фоиз ставка = 128,1 млн сўм.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Жами 244,5 млн сўм қўшимча солиқ ҳисобланиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2-мисол. Ёғоч маҳсулотини сотиш бўйича бозор нархи асосида солиқни ҳисоблаш (таққосланадиган бозор нархи усули).
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Реализация қилинган товарнинг номи
Товар-хомашё биржа маълумоти бўйича товарнинг бозор нархи
Товарнинг ЭҲФдаги нархи
Сотилган товар ҳажми
(куб метр)
Солиқ базаси
(бозор нархи бўйича, млн сўм)
Солиқ базаси
(корхона ҳисоботи бўйича, млн сўм)
Камайтириб кўрсатилган солиқ базаси,
млн сўм
Қўшилган қиймат солиғи,
млн сўм
Фойда солиғи,
млн сўм
Ёғоч
4 200
2 000
1 000
4 200
2 000
1 964,3
235,7
259,3
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Солиқ органлари маълумотлар базасида «А» корхона томонидан 1 000 куб метр ёғоч маҳсулотини «В» корхона билан тўғридан-тўғри шартнома тузиб, бир куб метрини ҚҚС билан 2 000 минг сўмдан — жами 2 млрд сўмга сотилгани бўйича 2025 йил 10 апрель куни электрон ҳисобварақ-фактура расмийлаштирилган.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Товар-хомашё биржаси маълумотлари ўрганилганда, 2025 йил 2 апрель куни «С» корхона томонидан ёғоч маҳсулотининг бир куб метрини 4 200 минг сўмдан (ҚҚС билан) 500 куб метр ёғоч маҳсулотини сотиш бўйича битим тузилгани маълум бўлди (бунда агар худди шу турдаги товарни сотиш бўйича шу санада бир қанча битим тузилган бўлса, бозор нархи сифатида ушбу товарнинг ўртача нархи олинади). Ёғоч маҳсулотининг бозор нархи ва сотиш нархи ўртасидаги фарқ 20 фоизлик оғишдан кўп (4200-2000=2200, (2200/1000)*100=220 фоиз>20 фоиз).
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Юқоридагиларга асосан, «А» корхона томонидан бир куб метр ёғочни сотишдан тушган тушум ҳисоб ҳужжатларида 2 200 минг сўмга (биржа нархи 4 200 минг сўм — ЭҲФ нархи 2 000 минг сўм) камайтириб кўрсатилган.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Шундан келиб чиқиб, солиқ базаси товарларнинг бозор нархи (биржа нархи) асосида ҳисобланганда:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4 200 минг сўм (ҚҚС билан биржа нархи) * 1 000 куб метр = 4,2 млрд сўмни ташкил қилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Корхона томонидан ҳисоботда кўрсатилган солиқ базаси:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2 000 минг сўм (ҚҚҚС билан ЭҲФ нархи) * 1 000 куб метр = 2 млрд сўмни ташкил қилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Бундан камайтириб кўрсатилган солиқ базаси:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4,2 млрд сўм — 2 млрд сўм = 2,2 млрд сўмни ёки ҚҚСсиз 1,9 млрд сўмни ташкил қилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ташқи манбалардан олинган маълумот бўйича нарх, 1 куб метр учун
Ошириб кўрсатилган солиқ базаси
Ҳисобдан чиқариладиган ҚҚС,
(млн сўм)
Ёғоч
6 000
4 200
1 000
6 000
4 200
1 800
192,8
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Солиқ органларида мавжуд маълумотга асосан «А» корхона томонидан 2025 йил 6 ноябрда «В» корхона билан тузилган шартномага асосан Россия Федерациясининг «Росслес» жамиятида ишлаб чиқарилган «Ёғоч» маҳсулотини 1 куб метр учун 6,0 млн сўмдан (ҚҚС билан) келишилиб, 1000 куб метр товар жами 6 млрд сўмга харид қилинган.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Товар-хомашё биржасида (давлат харидлари ёки бошқа манбалар) 2025 йил 7 ноябрда тузилган битимга асосан «Росслес» жамиятида ишлаб чиқарилган «Ёғоч» маҳсулотининг нархи 1 куб метр учун 4,2 млн сўм (ҚҚС билан) эканлиги тўғрисида маълумотлар мавжуд.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Юқоридагиларга асосан «А» корхона томонидан 1000 куб метр ёғоч 1,8 млн сўмдан (6 млн сўм — 4,2 млн сўм) — жами 1,8 млрд сўмга оширилган нархда харид қилинган. Ушбу ҳолатда «А» корхона ҳисобга олинган ҚҚС суммасига тузатиш киритиши ва 192,8 млн сўм (1,8 млрд сўм * 12/112) ҚҚСни ҳисобдан чиқариши лозим бўлади.
(Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 19.05.2026 й., 09/26/253/0497-сон)