Ўзбекистон Республикаси Соғлиқни сақлаш вазирлиги ҳузуридаги Санитария-эпидемиологик осойишталик ва жамоат саломатлиги қўмитасининг қарори, 15.05.2025 йилдаги 9-сон
1.13.00.00.00 Таълим. Фан. Маданият / 13.01.00.00 Таълим / 13.01.02.00 Таълим тизимини бошқариш]
[ТСЗ:
1.Ижтимоий-маданий масалалар / Таълим]
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ЎЗБЕКИСТОН РЕСПУБЛИКАСИ СОҒЛИҚНИ САҚЛАШ ВАЗИРЛИГИ ҲУЗУРИДАГИ САНИТАРИЯ-ЭПИДЕМИОЛОГИК ОСОЙИШТАЛИК ВА ЖАМОАТ САЛОМАТЛИГИ ҚЎМИТАСИНИНГ
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ҚАРОРИ
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Умумий ўрта ва ўрта махсус, касбий таълим ташкилотлари учун электрон ўқув адабиётларига қўйиладиган санитария қоидалари, нормалари ва гигиена нормативларини (0091-25-сон СанҚваН) тасдиқлаш тўғрисида
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
[Ўзбекистон Республикаси Адлия вазирлиги томонидан 2025 йил 5 июнда ҳисобга олинди, ҳисоб рақами 351]
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ўзбекистон Республикасининг «Аҳолининг санитария-эпидемиологик осойишталиги тўғрисида»ги Қонуни ва Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2020 йил 25 июлдаги ПФ-6035-сон «Коронавирус пандемиясини юмшатиш, аҳолининг санитария-эпидемиологик осойишталиги ва саломатлигини сақлаш тизимини тубдан такомиллаштириш чора-тадбирлари тўғрисида»ги Фармонига мувофиқ Ўзбекистон Республикаси Соғлиқни сақлаш вазирлиги ҳузуридаги Санитария-эпидемиологик осойишталик ва жамоат саломатлиги қўмитаси қарор қилади:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1. Умумий ўрта ва ўрта махсус, касбий таълим ташкилотлари учун электрон ўқув адабиётларига қўйиладиган санитария қоидалари, нормалари ва гигиена нормативлари (0091-25-сон СанҚваН) иловага мувофиқ тасдиқлансин.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2. Ўзбекистон Республикаси Бош давлат санитария врачи томонидан 2009 йил 6 февралда тасдиқланган «Умумий ўрта ва ўрта махсус, касб-ҳунар таълими учун электрон таълим ресурсларига қўйиладиган умумий санитария-гигиена талаблари» 0261-09-сон СанҚваМ ўз кучини йўқотган деб топилсин.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3. Мазкур қарор Ўзбекистон Республикаси Президенти ҳузуридаги Тадбиркорлик субъектларининг ҳуқуқлари ва манфаатларини ҳимоя қилиш бўйича вакил, Мактабгача ва мактаб таълими вазирлиги, Олий таълим, фан ва инновациялар вазирлиги, Соғлиқни сақлаш вазирлиги, Спорт вазирлиги, Рақамли технологиялар вазирлиги, Вазирлар Маҳкамаси ҳузуридаги Ёшлар ишлари агентлиги ҳамда Савдо-саноат палатаси билан келишилган.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4. Мазкур қарор расмий эълон қилинган кундан уч ой ўтгач кучга киради.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Раис Б. ЮСУПАЛИЕВ
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Тошкент ш.,
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2025 йил 15 май,
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
9-сон
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Келишилди:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Рақамли технологиялар вазири Ш. ШЕРМАТОВ
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2025 йил 13 май
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Мактабгача ва мактаб таълими вазири Х. УМАРОВА
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2025 йил 3 май
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Олий таълим, фан ва инновациялар вазири К. ШАРИПОВ
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2025 йил 30 апрель
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ёшлар ишлари агентлиги директори А. САЪДУЛЛАЕВ
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2025 йил 24 апрель
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Савдо-саноат палатаси раиси Д. ВАХАБОВ
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2025 йил 21 апрель
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Соғлиқни сақлаш вазири А. ХУДАЯРОВ
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2025 йил 21 апрель
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Спорт вазири А. ИКРАМОВ
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2025 йил 18 апрель
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Тадбиркорлик субъектларининг ҳуқуқлари ва манфаатларини ҳимоя қилиш бўйича вакил ўринбосари Ж. УРУНОВ
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2025 йил 18 апрель
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ўзбекистон Республикаси Соғлиқни сақлаш вазирлиги ҳузуридаги Санитария-эпидемиологик осойишталик ва жамоат саломатлиги қўмитасининг 2025 йил 15 майдаги 9-сон қарорига ИЛОВА
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Умумий ўрта ва ўрта махсус, касбий таълим ташкилотлари учун электрон ўқув адабиётларига қўйиладиган санитария қоидалари, нормалари ва гигиена нормативлари(0091-25-сон СанҚваН)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Мазкур санитария қоидалари, нормалари ва гигиена нормативлари (бундан буён матнда санитария қоидалари деб юритилади) умумий ўрта ва ўрта махсус, касбий таълим ташкилотлари учун электрон ўқув адабиётларини (бундан буён матнда электрон ўқув адабиётлари деб юритилади) тайёрлашга ҳамда уларнинг шрифтига, рангларига, мультимедиа ресурсларига, интерфейсига ва товушли электрон ўқув адабиётларига қўйиладиган санитария-гигиена талабларини белгилайди.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ушбу санитария қоидаларининг талаблари жисмоний, ақлий, сенсор (сезги) ёки руҳий нуқсонлари бўлган болалар учун мўлжалланган электрон ўқув адабиётларига нисбатан татбиқ этилмайди.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1-боб. Умумий қоидалар
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1. Мазкур санитария қоидаларида қуйидаги тушунчалардан фойдаланилади:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
электрон ўқув адабиётлари — ахборот-коммуникация технологиялари асосида маълумотларни жамлаш, тасвирлаш, янгилаш, сақлаш, билимларни интерфаол ва визуал усулда тақдим этиш ҳамда таҳлил қилиш имкониятларига эга бўлган манба;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
мультимедиа ресурслари — визуал, интерфаол, видео ва аудио ресурсларни ўзида акс эттирадиган дастурий маҳсулот (матн, расм, графика, аудио, видео, анимация);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
интерфейс — фойдаланувчига дастур билан мулоқот қилиш имконини берувчи воситалар тўплами.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2-боб. Электрон ўқув адабиётларини тайёрлашга қўйиладиган санитария-гигиена талаблари
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2. Электрон ўқув адабиётларни тайёрлашда ўқув адабиётларининг дизайни фан предметига мос бўлиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3. Электрон ўқув адабиётларини тайёрлашда қуйидагилар инобатга олиниши лозим:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
матнда аниқ ибора ва атамалардан фойдаланилиши;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
матн сарлавҳалари бир хил шаклда расмийлаштирилган бўлиши;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
фойдаланишда осон бўлиши;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
қулай интерфейсга ва бошқарув имкониятига эга бўлиши;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
турли қурилмалар ва платформалар, компьютер, планшет ва смартфонларга мослашувчан шаклда бўлиши;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
тасвирларни масштаблаш имкониятининг мавжудлиги.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4. Электрон ўқув адабиётларини тайёрлашда қуйидагиларга йўл қўйилмайди:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
имловий ва услубий хатоларга;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ноаниқ талқин қилинишига олиб келиши мумкин бўлган тасвирлар ва аудио элементлардан фойдаланишга;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
чалғитувчи элементлардан (мураккаб шрифтлар, ҳаддан ташқари графикали фонлар, анимацияланган ва видео объектлар) фойдаланишга;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
график ресурсларда геометрик хатолик, паст тиниқлик (тасвирдаги муҳим деталларнинг йўқолиши), ҳажмини кичрайтириш (компресслаш) натижасида чалғитувчи белгиларнинг пайдо бўлишига.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
5. Матндаги сарлавҳа ва формулаларда шрифт катталиги, қатор тушириш, оралиқ ва четки майдон қоидаларига риоя қилиниши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3-боб. Электрон ўқув адабиётларининг шрифтига қўйиладиган санитария-гигиена талаблари
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
6. Электрон ўқув адабиётларининг шрифти қуйидагича бўлиши лозим:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
асосий матн — 12 — 14 пт;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
сарлавҳалар — 16 — 20 пт.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
7. Электрон ўқув адабиётларини қулай ўқиш учун қуйидагилар бўлиши лозим:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
экраннинг тиниқлик даражаси;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
матн билан фон (орқа фон) ўртасидаги ранг фарқи.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
8. Электрон ўқув адабиётларининг асосий матн қисмида зарурат туғилганда, сарлавҳалар ва қисқа изоҳлар учун қирқим шрифтнинг турли кўринишлари (қийшайтирилган, ярим қалин ёки оралиқли)дан фойдаланиш лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
9. Шрифт ўлчами қанча кичик бўлса, ҳарфлар оралиғи шунча кенг бўлиши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
10. Электрон ўқув адабиётларида учдан ортиқ шрифт турларидан фойдаланишга йўл қўйилмайди.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
11. Электрон ўқув адабиётларининг шрифтига қўйиладиган талаблар мазкур санитария қоидаларининг 1-иловасига мувофиқ бўлиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4-боб. Электрон ўқув адабиётларида фойдаланиладиган рангларга қўйиладиган санитария-гигиена талаблари
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
12. Электрон ўқув адабиётларида фойдаланиладиган фон ранги кўзни оғритмаслиги ёки идрок этишга таъсир этмаслиги, шунингдек унинг элемент ранглари билан уйғун бўлиши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
13. Электрон ўқув адабиётларида матн ва фон ранглари тўғри танланиши, улар орасидаги ранг мувозанати бузилмаслиги лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
14. Электрон ўқув адабиётларида матн ва фон рангларини танлашда спектрда бир-бирига яқин ранглардан фойдаланишга йўл қўйилмайди.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
15. Қора ёки рангли фонларда матн жойлаштирилганда, оқ рангдан фақат кичик ҳажмдаги матнлар учун фойдаланишга йўл қўйилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
16. Катта ҳажмдаги матнларда зарурат бўлганда ва матннинг қуйидаги айрим қисмларини ажратиб кўрсатиш учун фойдаланишга йўл қўйилади:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
сарлавҳалар;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
хатбошилар;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
графика ва тасвирлар;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ёритилган майдонлар (сариқ, оч яшил, оч пушти ва бошқа оч ранглар билан ажратиш);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
гиперҳаволалар.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
17. Электрон ўқув адабиётларида фойдаланиладиган ранг ва матн фони бир-бирига мос келиши учун қуйидагича бўлиши лозим:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
оқ ранг учун қора фон;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
яшил ранг учун қора фон;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
сариқ ранг учун қора ва кўк фон.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
18. Кўк фон учун қизил рангдан, қора фон учун кўк ва қизил рангдан фойдаланишга ҳамда бир вақтнинг ўзида тўрттадан ортиқ рангдан фойдаланишга йўл қўйилмайди.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
19. Электрон ўқув адабиётларида ахроматик фонда қўлланиладиган ранглар фойдаланувчилар томонидан қабул қилинишига қўйиладиган талаблар мазкур санитария қоидаларининг 2-иловасига, рангли фонда қўлланиладиган рангларга эса 3-иловасига мувофиқ бўлиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
5-боб. Электрон ўқув адабиётларининг мультимедиа ресурсларига қўйиладиган санитария-гигиена талаблари
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
20. Электрон ўқув адабиётларининг мультимедиа ресурслари (матн, расм, графика, аудио, видео, анимация) сифатли, тушунарли ҳамда матн мазмуни билан ўзаро боғлиқ бўлиши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
21. Мультимедиа ресурслари қуйидаги талабларга жавоб бериши лозим:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
мазмуний юкламага;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
тузилмали бўлишига;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
фойдаланувчи томонидан осон очилиши (фаоллашиши) ва ёпилишига;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
тасвир аниқ кўринишига;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
масштабни ўзгартириш имкониятларини ўз ичига олишига.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
22. Мультимедиа ресурсларини тайёрлашда қуйидагиларга йўл қўйилмайди:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
мазмун билан боғлиқ бўлмаган тасвирлардан безак сифатида фойдаланишга;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
графикалар нисбатининг бузилишига;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ранглар мувозанатининг бузилишига;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
тасвирдаги пикселлар кўриниши пасайишига;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
нуқсонларга эга тасвирларга.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
23. Графика ҳажми матн майдонининг ярмидан кўпини эгалламаслиги лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
24. Графикаларнинг ранги умумий услубий безакдан кескин фарқланмаслиги зарур.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
25. Графика материаллари *.bmp, *.tif, *psd, *.gif, *.png, *.jpg, *.wmf, *.eps, *.cdr, *.ai каби форматларда бўлиши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
26. Барча графикалар матннинг графикага тегишли маълумот берилган қисмида жойлаштирилиши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
27. Мураккаб тасвирлар ёки схемаларга изоҳлар берилиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
28. Схема ва диаграммалардаги барча боғланишлар аниқ кўрсатилиши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
29. Графикаларда иккитадан ортиқ устундан фойдаланишга йўл қўйилмайди.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
30. Жадвалларда матн горизонтал жойлаштирилиши, сарлавҳалар марказга, асосий матн эса чап томонга жойлаштирилиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
31. Электрон ўқув адабиётларининг устун ва сатрлари мазкур санитария қоидаларининг 4-иловасига мувофиқ бўлиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
6-боб. Электрон ўқув адабиётларининг интерфейсига қўйиладиган санитария-гигиена талаблари
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
32. Электрон ўқув адабиётларининг интерфейси фойдаланишга осон қилиб тузилиши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
33. Электрон ўқув адабиётларининг интерфейси бошқарув элементларининг (вақт параметрларини ўзгартириш, слайд-шоу яратиш, овозни ёқиш, пасайтириш, кўтариш ва ўчириш, мусиқа фонини танлаш кабилар) ўлчамлари болаларнинг ёшига мос бўлиши ва экраннинг фаол қисмида осонлик билан топилиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
34. Интерфейснинг бошқарув элементларида матнли кўрсатмалар бўлиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
35. Керакли саҳифа, бўлим ёки қисмга тезкор ўтиш учун матн ичида гиперҳаволалар бўлиши зарур.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
36. Интерфейснинг масштаби жуда кичик ёки катта бўлмаслиги керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
7-боб. Товушли электрон ўқув адабиётларига қўйиладиган санитария-гигиена талаблари
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
37. Товушли электрон ўқув адабиётларини тайёрлашда қуйидагиларга риоя қилиниши лозим:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
нутқ фонограммаси аниқ, равшан бўлиши;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ҳар бир сўз алоҳида ва тушунарли талаффуз этилиши;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
38. Товушли электрон ўқув адабиётларида қуйидагиларга йўл қўйилмайди:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
такрорлашларга, жаргон сўзлар ва ибораларга (агар ўқитиш мақсади билан боғлиқ бўлмаса), чет тилидаги атамаларга (агар ўзбек тилида аналоглари мавжуд бўлмаса);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
фондаги шовқин, ёт товушларга;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
қайта ишлаш ва ёзиш жараёнидаги хатолар натижасида сигналнинг пайдо бўлишига;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
якуний ёзувнинг паст ёки баланд частоталарга эга бўлишига;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кенг динамик диапазон, нутқ фрагментидаги паст ва баланд товуш даражалари ўртасида катта фарқнинг мавжуд бўлишига.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Агар аудио ресурсларда мусиқа бўлса, у аудио ресурсга мос бўлиши, бунда мусиқа жуда баланд бўлмаслиги ва асосий ёки қўшимча нутқни бўғиб қўймаслиги керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
39. Товушли электрон ўқув адабиётларидаги нутқ сифатли ёзилиши ва таълим мақсадларига мос келиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
40. Товушли электрон ўқув адабиётларидаги овоз ва ҳис-ҳаяжон гапларга эга бўлиши ва муҳим элементларга урғу берилиши, риторик саволлар ҳамда фойдаланувчиларга мурожаатларни ўз ичига олиши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
41. Товушли электрон ўқув адабиётларидаги товуш частотаси 20 — 22000 Gs оралиғида бўлиши зарур.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
42. Товуш ёзиб олиш частотаси (дискретлаш ёки намуналаш частотаси) 16 бит — 44,1 kGs дан кам бўлмаслиги лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
43. Товуш WAV ёки MP3 форматида бўлиши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
44. Товушли электрон ўқув адабиётлари мазкур санитария қоидаларининг 5-иловасига мувофиқ бўлиши зарур.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
45. Мазкур санитария қоидаларини ишлаб чиқувчилар рўйхати ушбу санитария қоидаларининг 6-иловасида келтирилган.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Умумий ўрта ва ўрта махсус, касбий таълим ташкилотлари учун электрон ўқув адабиётларига қўйиладиган санитария қоидалари, нормалари ва гигиена нормативларига (0091-25-сон СанҚваН) 1-ИЛОВА
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Электрон ўқув адабиётларининг шрифтига қўйиладиган санитария-гигиена талаблари
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
* Изоҳлар:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
қўшимча матн ва матнли жадваллар учун 12 пт ўлчамидаги шрифтдан фойдаланишга йўл қўйилади;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
рангли фон ишлатилганда, шрифт ўлчамини 2 пт га катталаштириш зарур.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Умумий ўрта ва ўрта махсус, касбий таълим ташкилотлари учун электрон ўқув адабиётларига қўйиладиган санитария қоидалари, нормалари ва гигиена нормативларига (0091-25-сон СанҚваН) 2-ИЛОВА
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Электрон ўқув адабиётларида ахроматик фонда фойдаланиладиган рангларни фойдаланувчилар томонидан қабул қилинишига қўйиладиган санитария-гигиена талаблари*
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Электрон ўқув адабиётларида фойдаланиладиган ранг тури
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
* Изоҳлар:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
0 — ёмон;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1 — яхши;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2 — аъло даражада.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Умумий ўрта ва ўрта махсус, касбий таълим ташкилотлари учун электрон ўқув адабиётларига қўйиладиган санитария қоидалари, нормалари ва гигиена нормативларига (0091-25-сон СанҚваН) 3-ИЛОВА
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Электрон ўқув адабиётларида рангли фонда фойдаланиладиган рангларнинг фойдаланувчилар томонидан қабул қилинишига қўйиладиган санитария-гигиена талаблари*
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Электрон ўқув адабиётларида фойдаланиладиган ранг тури
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
* Изоҳлар:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
0 — ёмон;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1 — яхши;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2 — аъло даражада.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Умумий ўрта ва ўрта махсус, касбий таълим ташкилотлари учун электрон ўқув адабиётларига қўйиладиган санитария қоидалари, нормалари ва гигиена нормативларига (0091-25-сон СанҚваН) 4-ИЛОВА
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Электрон ўқув адабиётларининг устун ва сатрларига қўйиладиган санитария-гигиена талаблари
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ўқувчилар тоифаси
Устунлар сони
Сатр узунлиги (белгилар сони)
Зичлик
Сатрлараро оралиқ
6 ёшдан 10 ёшгача
1
65
оддий
икки ҳисса
11 ёшдан 18 ёшгача
камида 2
20
оддий
икки ҳисса
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Умумий ўрта ва ўрта махсус, касбий таълим ташкилотлари учун электрон ўқув адабиётларига қўйиладиган санитария қоидалари, нормалари ва гигиена нормативларига (0091-25-сон СанҚваН) 5-ИЛОВА
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Товушли электрон ўқув адабиётларига қўйиладиган санитария-гигиена талаблари
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ёш гуруҳи
Товушли электрон ўқув адабиёт тури
Тили
Фойдаланиш давомийлиги
7-8 ёш
ўқишни, қизиқишни ва ижодкорликни рағбатлантирувчи
бошланғич синф учун мос сўз ва иборалар
5 — 10 мин
9 — 12 ёш
танқидий фикрлашни ривожлантирувчи ўқув материали
оширилган мураккаб, хилма-хил луғат
10 — 15 мин
13 — 15 ёш
мустақил ўрганиш ва тадқиқотларни рағбатлантирувчи материаллар
махсус, фанга оид луғат
15 — 20 мин
16 — 18 ёш
касбий ривожланиш
мураккаб, илмий тил
20 — 30 мин
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Умумий ўрта ва ўрта махсус, касбий таълим ташкилотлари учун электрон ўқув адабиётларига қўйиладиган санитария қоидалари, нормалари ва гигиена нормативларига (0091-25-сон СанҚваН) 6-ИЛОВА
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ишлаб чиқувчилар рўйхати:
Р.Т. Камилова
Санитария, гигиена ва касб касалликлари илмий-тадқиқот институти директори ўринбосари, т.ф.д., профессор;
Г.А. Ташпулатова
Санитария, гигиена ва касб касалликлари илмий-тадқиқот институти, «Физик омиллар» лабораторияси мудири, т.ф.д., к.и.х.;
Л.И. Исакова
Санитария, гигиена ва касб касалликлари илмий-тадқиқот институти, «Болалар ва ўсмирлар гигиенаси» лабораторияси катта илмий ходими, PhD;
Г.Й. Мухамедова
Ўзбекистон Республикаси Соғлиқни сақлаш вазирлиги ҳузуридаги Санитария-эпидемиологик осойишталик ва жамоат саломатлиги қўмитасининг Санитария-гигиена бошқармаси бош мутахассиси;
А.Ж. Курбанбаева
Санитария, гигиена ва касб касалликлари илмий-тадқиқот институти, «Физик омиллар» лабораторияси катта илмий ходими;
А.Н. Красавин
Ўзбекистон Республикаси Соғлиқни сақлаш вазирлиги ҳузуридаги Санитария-эпидемиологик осойишталик ва жамоат саломатлиги қўмитасининг Тошкент шаҳар бошқармаси «Физик омиллар» лабораторияси санитария врачи.
Тақризчилар:
М.А. Хамракулова
Санитария, гигиена ва касб касалликлари илмий-тадқиқот институти директори в.б, т.ф.д., профессор;
Ўзбекистон Республикаси Президенти Администрацияси ҳузуридаги Тиббиёт бош бошқармаси Санитария-эпидемиология назорати бошқармаси Радиациявий хавфсизлик бўлими санитария врачи, т.ф.н., к.и.х.