Hujjatga taklif yuborish
Audioni tinglash
Hujjat elementidan havola olishЎзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishқарори
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishЎзбекистон Республикаси ҳудудида давлат геодезик координаталар ва баландликлар тизимларини ўрнатиш тўғрисида
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish«Геодезия ва картография тўғрисида»ги Ўзбекистон Республикаси Қонунининг 4-моддасига мувофиқ Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамаси қарор қилади:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish1. Ўзбекистон Республикаси ҳудудида 1942 йилги координаталар тизими ва 1977 йилги Болтиқ баландликлар тизими белгилансин.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish2. Маҳаллий координаталар тизимларини ўрнатиш қоидалари иловага мувофиқ тасдиқлансин.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish3. Мазкур қарорнинг бажарилишини назорат қилиш Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг Қишлоқ ва сув хўжалиги, қишлоқ хўжалиги маҳсулотларини қайта ишлаш ҳамда истеъмол товарлари масалалари ахборот-таҳлил департаментига юклансин.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishЎзбекистон Республикасининг Бош вазири Ш. МИРЗИЁЕВ
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishТошкент ш.,
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish2016 йил 22 ноябрь,
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish391-сон
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishВазирлар Маҳкамасининг 2016 йил 22 ноябрдаги 391-сон қарорига
ИЛОВА
ИЛОВА
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishМаҳаллий координаталар тизимларини ўрнатиш
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishқоидалари
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish1. Ушбу Қоидалар «Геодезия ва картография тўғрисида»ги Ўзбекистон Республикаси Қонунига, Вазирлар Маҳкамасининг «Ўзбекистон Республикаси Ер ресурслари, геодезия, картография ва давлат кадастри давлат қўмитаси фаолиятини ташкил этиш тўғрисида» 2004 йил 19 октябрдаги 483-сон қарорига мувофиқ маҳаллий координаталар тизимларини яратишда уларнинг параметрларини шакллантиришнинг асосий тамойилларини, Ўзбекистон Республикаси ҳудудида маҳаллий координаталар тизимларини ўрнатиш ва уларни амалга киритиш тартибини белгилайди.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish2. Ушбу қоидаларда қуйидаги асосий тушунчалар қўлланилади:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishа катта ярим ўқ — эллипсоиднинг максимал радиуси;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishН геодезик баландлик — эллипсоид юзасидан нормал чизиқ бўйича Ер табиий юзасидаги нуқтагача бўлган масофа;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishL геодезик узоқлик — бошланғич меридиан ва берилган нуқта меридиани текисликлари ўртасидаги икки ёқли бурчак, шарққа йўналтирилганда мусбат ва ғарбга йўналтирилганда манфий қийматга эга бўлади;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishгеодезик координаталар тизими — эллипсоид юзасидаги нуқтанинг жойлашуви геодезик кенглик ва узоқлик билан, координаталарни уч ўлчовли шакллантириш тамойили қўлланилган ҳолатда геодезик баландлик билан тавсифланадиган координаталар тизими;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishВ геодезик кенглик — эллипсоид юзасида берилган нуқтадан ўтувчи нормал чизиқ билан экватор текислиги орасида ҳосил бўладиган ўткир бурчак. У шимолга йўналтирилганда мусбат ва жанубга йўналтирилганда манфий қийматга эга бўлади;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishгеоид — денгиз сатҳини энг яхши тарзда ифодаловчи сатҳий юза, у ҳар қандай нуқтада шовун чизиққа перпендикуляр бўлади;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishдавлат баландликлар тизими — Ўзбекистон Республикаси ҳудуди учун 1977 йилги Болтиқ баландликлар тизими давлат баландликлар тизими ҳисобланади, Крондштадт футиггогининг нули унинг саноқ боши этиб қабул қилинган. Кронштадт футштогининг нули Болтиқ денгизининг кўп йиллик ўртача сатҳини ифодалайди. Ушбу бошланғич пункт бўйича баландликлар тизими ер усти геодезик ўлчовлари ёрдамида I ва II класс нивелирлаш усуллари билан яратилган.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishдавлат координаталар тизими — Ф.Н. Красовский раҳбарлигида аниқланган бошланғич маълумотларга асосан Гаусс-Крюгернинг ясси тўғри бурчакли координаталарига қайта ҳисоблаб чиқилган 1942 йилги геодезик координаталар тизими Ўзбекистон Республикаси ҳудуди учун давлат координаталар тизими ҳисобланади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishКрасовскийнинг референц-эллипсоиди ўлчамлари катта ярим ўқ a = 6 378 245 м, эллипсоиднинг сиқиқлиги a = 298,3;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishкоординаталар боши — геодезик координаталари: Пулково обсерваторияси A марказининг В геодезик кенглиги ва L геодезик узоқлиги;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishПулково обсерваториясининг А марказида геоиднинг референц-эллипсоид устидан баландлиги нулга тенг;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishбошланғич маълумотлар (даталар) — геодезик маълумотлар, баландликлар маълумотлари ва маҳаллий маълумотларни (маҳаллий координаталар тизимини ўрнатиш учун маълумотларни) умумлаштирувчи атама. Бошланғич маълумотлар координаталар тизими ўқларининг Ер жисмидаги бошланиш ҳолатини, масштабини ва йўналтирилганлигини белгилайди;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishкоордината асоси — координаталардан фойдаланиб жойнинг ўрнини таърифлаш имконини берувчи маълумотлар йиғиндиси;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishb кичик ярим ўқ — эллипсоиднинг қутб ўқи. Ерни ифодалайдиган эллипсоид учун унинг марказидан исталган қутбларнинг биригача бўлган масофа;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishмеридиан — эллипсоиднинг кичик ярим ўқидан ўтувчи текислик билан эллипсоиднинг кесишиши;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishмаҳаллий координаталар тизими — давлат ҳудудининг чекланган қисмига нисбатан ўрнатиладиган шартли координаталар тизими, унинг координаталар саноқ боши ва координаталар ўқлари йўналиши давлат координаталар тизимининг координаталар саноқ боши ва координаталар ўқлари йўналишига нисбатан сурилган бўлади;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishЕрнинг умумий эллипсоиди — Ернинг шаклига энг яқин бўлган эллипсоид: Ернинг умумий эллипсоиди маркази Ернинг оғирлик марказига тўғри келади; эллипсоиднинг катта ярим ўқи ётувчи текисликнинг горизонтал кесими ер экватори текислигига тўғри келади; геоидга нисбатан эллипсоид юзасининг баландликлар оғишлари квадратлари йиғиндиси минимумни ташкил этади;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishкоординаталар тизимининг ўқ меридиани — координаталар тизимининг координата ўқи сифатида қабул қилинган меридиан;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishГаусс-Крюгер проекцияси — Ер юзасини олти бурчакли меридионал зоналарда ифодаловчи тўғри бурчакли кўндаланг-цилиндрик картографик проекция. Бунда ҳар бир зонанинг ўқ меридианида тасвирлашнинг бузилиши нулга тенг бўлади. Гаусс-Крюгер проекциясида давлат координаталар тизимининг ясси тўғри бурчакли координаталари ҳисоблаб чиқилган;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishмансублик юзаси — Ернинг табиий юзасида бажарилган геодезик ўлчовлар редукцияланадиган юза;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishа эллипсоиднинг сиқиқлиги — a = (a — b)/a формула билан ифодаланувчи эллипсоиднинг катта ярим ўқи ва кичик ярим ўқи орасидаги фарқнинг катта ярим ўққа нисбати;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishкоординаталар тизими — координаталарнинг макон нуқталарига қандай тегишлилигини ифодаловчи математик қоидалар йиғиндиси;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishэллипсоид — сферани ўзаро перпендикуляр бўлган уч ўқ бўйлаб дефомациялашдан олинган уч ўлчамли макондаги юза. Эллипсоиднинг деформацияланган ўқларига мос келувчи эллипсоиднинг декарт координаталарида қабул қилинган тенгламаси:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishа, b, с — ихтиёрий мусбат сонлар. a, b, с ларнинг қийматлари эллипсоиднинг ярим ўқлари деб аталади. Сферага нисбатан эллипсоид Ернинг тасаввур қилинган юзасини аниқроқ ифодалайди.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish3. Давлат координаталар тизимига боғланмасдан геодезия ва картотрафия ишларини бажаришга барҳам бериш мақсадида ушбу Қоидалар талабларига мувофиқ ўрнатилган маҳаллий координаталар тизимларини муҳандислик-техник қидирувларда, давлат кадастрларини юритишда қўллаш мажбурийдир.
Олдинги таҳрирга қаранг.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish4. Қонунчиликка мувофиқ давлат ҳокимияти ва бошқаруви органлари, геодезия, топография, кадастр ва картография соҳасининг бошқа субъектлари (кейинги ўринларда буюртмачи деб аталади) маҳаллий координаталар тизимларини ўрнатиш ташаббуси билан чиқишлари мумкин.
(4-банд Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2022 йил 4 апрелдаги 153-сонли қарори таҳририда — Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 05.04.2022 й., 09/22/153/0266-сон)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish5. Маҳаллий координаталар тизимларини ўрнатишда қуйидаги шартларга амал қилиниши керак:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishўтиш параметрларидан (калитлардан) фойдаланган ҳолда маҳаллий координаталар тизимидан давлат координаталар тизимига ўтишни ва аксинча ўтишни таъминлаш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishмаҳаллий координаталар тизимини ўрнатишда маҳаллий координаталар тизими ўрнатилаётган ҳудуд маркази ёки унинг яқинидан ўтувчи ихтиёрий ўқ меридиани билан Гаусс-Крюгер проекциясидан мажбурий тартибда фойдаланиш. Бунда геодезик ўлчовларни мансублик юзасига редукциялаш учун киритиладиган тузатмалар координаталарни аниқлашнинг талаб қилинадиган аниқлигидан кам бўлиши лозимлиги ҳисобга олинади;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishмансублик юзаси баландлиги сифатида маҳаллий координаталар тизими ўрнатиладиган ҳудуд учун ўртача баландликни ёки денгиз сатҳини (Болтиқ баландликлар тизимида) қабул қилиш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishкоординаталарни давлат координаталар тизимидан маҳаллий координаталар тизимига ва аксинча айлантиришни текширишни амалга оширишнинг мажбурийлиги.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish6. Маҳаллий координаталар тизимини ўрнатиш учун буюртмачи маҳаллий координаталар тизими тўғрисида техник талабномани (регламентни) (кейинги ўринларда талабнома деб аталади) ишлаб чиқади ва уни икки нусхада «Ергеодезкадастр» давлат қўмитаси ҳузуридаги Давлат геодезия назорати инспекциясига (кейинги ўринларда ДГНИ деб аталади) келишиш учун юборади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish7. Талабномада қуйидаги маълумотлар бўлиши керак:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishмаҳаллий координаталар тизимини ўрнатишнинг мақсади;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishмаҳаллий координаталар тизими ўрнатилаётган ҳудуднинг жойлашуви, жумладан маъмурий жойлашуви, чегаралари ва майдони;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishмаҳаллий координаталар тизимини амалга киритиш муддатлари;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishмаҳаллий координаталар тизимидан давлат координаталар тизимига ўтиш параметрлари (калитлари) (ўқ меридиани қиймати, маҳаллий координаталар тизими ўқлари бурилиш бурчаги, мансублик юзаси).
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish8. ДГНИ тақдим қилинган талабномани кўриб чиқади ва лойиҳалаштирилаётган топография-геодезия ва картография ишларининг аниқлигини ҳисобга олган ҳолда маҳаллий координаталар тизими амал қиладиган ҳудудни белгилайди ва 10 иш кунида талабноманинг келишилган нусхасини буюртмачига юборади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishМазкур ҳудудда лойиҳалаштирилаётган ишларнинг аниқлигини таъминлайдиган аввал ўрнатилган маҳаллий координаталар тизими мавжуд бўлса, бундай ҳолларда ДГНИ тақдим қилинган талабномани келишишдан ўтказмайди ва мавжуд маҳаллий координаталар тизимидан фойдаланишни тавсия этади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish9. Талабнома келишилган тақдирда буюртмачи маҳаллий координаталар тизимини ўрнатиш ишларига техник лойиҳани ишлаб чиқади ва уни ДГНИда рўйхатдан ўтказади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish10. Буюртмачи ишларни рўйхатдан ўтказгандан кейин маҳаллий координаталар тизимини ўрнатиш бўйича қуйидаги ишларни бажаради:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishмаҳаллий координаталар тизими ўрнатилаётган ҳудуддаги мавжуд барча давлат геодезия тармоғи пунктлари координаталарини ўтиш параметрлари (калитлари)га мувофиқ давлат координаталар тизимидан маҳаллий координаталар тизимига қайта ҳисоблаш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishмаҳаллий координаталар тизимидаги геодезия пунктларининг координаталари каталогларини (рўйхатларини) тузиш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishмаҳаллий координата тизими тавсифи келтирилган бажарилган ишлар тўғрисида техник ҳисобот тузиш.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish11. Маҳаллий координаталар тизимини ўрнатиш бўйича бажарилган ишлар натижасида олинган материаллар ва маълумотлар (кейинги ўринларда материаллар ва маълумотлар деб аталади) ДГНИда экспертиза қилинади ва сақлаш учун белгиланган тартибда Ўзбекистон Республикаси Давлат картография-геодезия фондига берилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishМатериаллар ва маълумотларни шу объектда бажарилган топография-геодезия ишлари натижалари бўйича техник ҳисоботда ДГНИга тақдим этишга йўл қўйилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish12. Буюртмачилар томонидан ДГНИга тақдим қилинган материаллар ва маълумотлар маҳаллий координаталар тизимини амалга киритиш учун асос бўлади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish13. Аввал Ўзбекистон Республикаси ҳудудида ўрнатилган ва ушбу Қоидалар талабларига жавоб берадиган маҳаллий координаталар тизимларидан фойдаланишга рухсат берилади. Бунинг учун Ўзбекистон Республикаси Давлат картография-геодезия фондида сақланаётган маҳаллий координаталар тизимлари тавсифларини ўз ичига олган бажарилган геодезия ишлари тўғрисидаги техник ҳисоботлар ва геодезия пунктларининг маҳаллий координаталар тизимларидаги каталоглари (рўйхатлари) бошланғич материаллар ва маълумотлар ҳисобланади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish14. Қуйидаги ҳолларда:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishагар маҳаллий координаталар тизими амал қиладиган ҳудудда давлат геодезия тармоғи ва геодезия зичлаш тармоқларини ривожлантириш, реконструкция қилиш ва тенглаштириш бўйича ишлар амалга оширилса;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishянги давлат геодезия координаталар тизими жорий қилинса ўтиш параметрлари (калитлар) аниқлаштириши (зарур ҳолларда, ўзгартишлар киритилиши) керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish15. Ўзбекистон Республикаси ҳудудида ушбу Қоидаларга мувофиқ келмайдиган тартибда ўрнатилган маҳаллий координаталар тизимлари қўлланилишига йўл қўйилмайди.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish16. Маҳаллий координаталар тизимларини яратиш, ўрнатиш ва қўллаш устидан назорат қилиш ДГНИга юкланади.
(Ўзбекистон Республикаси қонун ҳужжатлари тўплами, 2016 й., 47-сон, 541-модда; Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 05.04.2022 й., 09/22/153/0266-сон)