14.07.2010 йилда рўйхатдан ўтган, рўйхат рақами 2119
ONLINE TRANSLATE
Ўзбекистон Республикаси ички ишлар вазирининг буйруғи, 14.07.2010 йилда рўйхатдан ўтган, рўйхат рақами 2119
Kuchga kirish sanasi
24.07.2010
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ЎЗБЕКИСТОН РЕСПУБЛИКАСИ ИЧКИ ИШЛАР ВАЗИРИНИНГ
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
буйруғи
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ЁНҒИНДАН САҚЛАШ ХИЗМАТИ БЎЛИНМАЛАРИ ТОМОНИДАН ЁНҒИНЛАРНИНГ ЎЧИРИЛИШИНИ ТАШКИЛ ЭТИШ ТАРТИБИ ТЎҒРИСИДА НИЗОМНИ ТАСДИҚЛАШ ҲАҚИДА
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
[Ўзбекистон Республикаси Адлия вазирлиги томонидан 2010 йил 14 июлда рўйхатдан ўтказилди, рўйхат рақами 2119]
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ўзбекистон Республикаси «Ёнғин хавфсизлиги тўғрисида»ги Қонунининг (Ўзбекистон Республикаси қонун ҳужжатлари тўплами 2009 йил, 40-сон, 432-модда) 15-моддасига мувофиқ буюраман:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1. Ёнғиндан сақлаш хизмати бўлинмалари томонидан ёнғинларнинг ўчирилишини ташкил этиш тартиби тўғрисида низом иловага мувофиқ тасдиқлансин.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2. Мазкур буйруқ Ўзбекистон Республикаси Адлия вазирлигида давлат рўйхатидан ўтказилган кундан бошлаб ўн кун ўтгандан кейин кучга киради.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Вазир Б. МАТЛЮБОВ
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Тошкент ш.,
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2010 йил 12 июнь,
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
66-сон
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ўзбекистон Республикаси ички ишлар вазирининг 2010 йил 12 июндаги 66-сон буйруғига
ИЛОВА
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ёнғиндан сақлаш хизмати бўлинмалари томонидан ёнғинларнинг ўчирилишини ташкил этиш тартиби тўғрисида
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
НИЗОМ
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Мазкур Низом Ўзбекистон Республикасининг «Ёнғин хавфсизлиги тўғрисида»ги Қонунига (Ўзбекистон Республикаси қонун ҳужжатлари тўплами, 2009 й., 40-сон, 432-модда) мувофиқ ёнғиндан сақлаш хизмати бўлинмалари томонидан ёнғинларнинг ўчирилишини ташкил этиш тартибини белгилайди.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
I боб. Умумий қоидалар
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1. Мазкур Низомда қуйидаги асосий тушунчалардан фойдаланилади:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ёнғин — одамларнинг ҳаёти ва (ёки) соғлиғига, юридик ва жисмоний шахсларнинг мол-мулкига, шунингдек атроф табиий муҳитга зарар етказадиган, назорат қилиб бўлмайдиган ёниш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ёнғин ўчириш енглари — бу эгилувчан қувур ўтказгичи бўлиб, бир-бири билан уланиб, ёнғин жойига ўчириш воситаларини етказиб бериш учун хизмат қиладиган мослама (махсус шланг);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ёнғин ўчириш техникаси — ёнғинни ўчириш, тарқалишини тўхтатиш, бартараф қилиш, одамлар ва уларнинг мол-мулкларини ёнғиндан ҳимоя қилиш учун ишлатиладиган техник воситалар;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ёнғин ўчириш участкаси — ёнғин ўчиришни бажариш учун куч ва воситалар йиғилган жой;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ёнғин ўчириш экипажи — одамлар ва уларнинг мол-мулкларини ёнғиндан қутқаришда ҳамда ёнғинни ўчиришда алоҳида топшириқларни мустақил равишда бажариш вазифаси юклатилган бирламчи тактик бўлинма;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ёнғин ҳолатини аниқлаш — ёнғиндаги вазият ҳақида маълумот тўплаш ҳамда ҳал қилувчи йўналишни аниқлаб, ҳаракатни тўғри ташкил қилиш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ёнғинни бартараф қилиш — ёнғинни батамом ўчириб унинг қайта ёниш имкониятини тугатиш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
тезкорлик штаби — ёнғинда куч ва воситаларни бошқариш учун вақтинча тузилган тузилма.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2. Ёнғиндан сақлаш хизмати бўлинмалари ёнғинни ўчириш, ёнғинлар ва аварияларнинг келиб чиқиши ҳамда кучайишининг (тарқалишининг) олдини олиш билан боғлиқ зарур ишларни амалга оширишда ёнғинни ўчириш мақсади учун табиий ва сунъий сув манбаларидан сув билан бепул таъминланади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3. Асосли таваккалчилик доирасида ҳаракат қилган ёнғиндан сақлаш хизмати бўлинмаларининг шахсий таркиби ва ёнғинни ўчиришда қатнашган бошқа иштирокчилар етказилган зарарнинг ўрнини қоплашдан озод қилинади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
II боб. Ёнғин ўчирилишини ташкил этиш
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1-§. Ёнғинни ўчиришда фойдаланиладиган кучлар ва воситалар
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4. Ёнғинларни ўчиришда қуйидаги кучлар ва воситалардан фойдаланилади:
Олдинги таҳрирга қаранг.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Фавқулодда вазиятлар бошқармалари ва унинг қуйи тизимлари, Фавқулодда вазиятлар вазирлиги тасарруфидаги таълим ва ўқув муассасаларининг шахсий таркиблари.
(4-банднинг иккинчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси фавқулодда вазиятлар вазирининг 2019 йил 30 августдаги 440-сонли буйруғи (рўйхат рақами 2119-1, 16.09.2019 й.) таҳририда — Қонун ҳужжатлари маълумотлари миллий базаси, 16.09.2019 й., 10/19/2119-1/3753-сон)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
идоравий ва кўнгилли ёнғиндан сақлаш хизмати бўлинмалари;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ҳарбий бўлинмаларнинг шахсий таркиблари;
Олдинги таҳрирга қаранг.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
тегишли маҳаллий ижро этувчи ҳокимият органларининг фармойишларига асосан ташкилотларнинг техник воситалари;
(4-банднинг бешинчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси адлия вазирининг 2026 йил 4 августдаги 25-мҳ-сонли буйруғи (рўйхат рақами 3916, 04.08.2026 й.) таҳририда — Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 05.08.2026 й., 10/26/3916/0819-сон)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ёнғин ўчириш техникаси;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
сув сепиш ва ёнғинни ўчиришга мослаштирилган техникалар;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
алоқа, ёритиш ва транспорт воситалари.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
5. Ёнғин ўчириш автомобиллари асосий, махсус ва ёрдамчи автомобилларга бўлинади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
6. Асосий ёнғин ўчириш автомобилларига ёнғин жойига ёнғин ўчирувчи моддаларни (сув, кўпик, кукун, газ ва бошқалар) узатувчи автомобиллар киради.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
7. Асосий ёнғин ўчириш автомобиллари умумий қўлланиладиган (аҳоли пунктларида содир бўлган ёнғинларни бартараф этиш учун) ва мақсадли қўлланиладиган (нефть омборлари, кимё саноати, аэропорт ва бошқа жойларда содир бўлган ёнғинларни бартараф этиш учун) автомобиль турларига бўлинади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
8. Махсус ёнғин ўчириш автомобилларига ёнғинда махсус ишларни бажаришга мўлжалланган автомобиллар, яъни шахсий таркибни юқорига кўтариш, алоқа ва ёритишни таъминлаш, қурилмаларни очиш, ажратиш, тутунга қарши кураш, мол-мулкларни ҳимоя қилиш, кучлар ва воситаларни бошқариш ҳамда ёнғинни ўчириш вақтида фойдаланиладиган бошқа техникалар киради.
Олдинги таҳрирга қаранг.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
9. Ёрдамчи ёнғин ўчириш автомобилларига ёнилғи қуйиш, техник хизмат кўрсатиш, сув ташиш учун мўлжалланган автомобиллар, юк ташиш автомобиллари, автобуслар, тракторлар ҳамда ёнғин-қутқарув қисмлари ҳисобига киритилган ёрдамчи иш бажарувчи бошқа автомобиллар киради.
(9-банд Ўзбекистон Республикаси фавқулодда вазиятлар вазирининг 2019 йил 30 августдаги 440-сонли буйруғи (рўйхат рақами 2119-1, 16.09.2019 й.) таҳририда — Қонун ҳужжатлари маълумотлари миллий базаси, 16.09.2019 й., 10/19/2119-1/3753-сон)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
10. Ёнғинни ўчириш вақтида алоқа радиотармоқ, телефон, овоз кучайтиргич мосламаси, сўзлашиш қурилмаси, карнай ва бошқалар орқали таъминланади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
11. Ёнғинни ўчиришда ёритиш ишлари ёнғин ўчириш автомобилларида олиб борилган мослама ва қурилмалар ёрдамида таъминланади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2-§. Ёнғинни ўчиришга йўлга чиқиш
Олдинги таҳрирга қаранг.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
12. Ёнғин содир бўлганлиги тўғрисида хабар олингач, Фавқулодда вазиятлар вазирлигининг ёнғин-қутқарув бўлинмалари дарҳол ёнғин жойига жўнаб кетиши шарт.
(12-банд Ўзбекистон Республикаси фавқулодда вазиятлар вазирининг 2019 йил 30 августдаги 440-сонли буйруғи (рўйхат рақами 2119-1, 16.09.2019 й.) таҳририда — Қонун ҳужжатлари маълумотлари миллий базаси, 16.09.2019 й., 10/19/2119-1/3753-сон)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
13. Ёнғиндан сақлаш хизмати бўлинмалари чақирилган жойга қисқа вақтда келишлари керак.
Олдинги таҳрирга қаранг.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
14. Ёнғин жойига борилаётганда ёнғин ўчириш экипажи командири Навбатчи диспетчерлар хизмати (бундан кейинги ўринларда НДХ деб юритилади) ёки қисм тезкор бошқарув гуруҳи диспетчерлик хизмати (бундан кейинги ўринларда ҚТБГ деб юритилади) билан мунтазам алоқада бўлиши шарт.
(14-банд Ўзбекистон Республикаси фавқулодда вазиятлар вазирининг 2019 йил 30 августдаги 440-сонли буйруғи (рўйхат рақами 2119-1, 16.09.2019 й.) таҳририда — Қонун ҳужжатлари маълумотлари миллий базаси, 16.09.2019 й., 10/19/2119-1/3753-сон)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
15. Ёнғиндан сақлаш хизмати бўлинмалари ёнғин жойига бораётганда ёнғин бартараф этилганлиги ёки бартараф этилмаганлиги ҳақида маълумот олсаларда ёнғин жойига етиб келган ёнғинни ўчириш раҳбарининг қайтиш ҳақидаги кўрсатмаси бўлмаса, ёнғин жойига боришлари шарт.
Олдинги таҳрирга қаранг.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
16. Ёнғин содир бўлган жойга боришда бошқа ёнғин учраса, ёнғин ўчириш экипажининг бир қисмини шу ёнғинни ўчиришга ажратиб, дарҳол НДХ ёки ҚТБГга хабар қилиниши лозим.
(16-банд Ўзбекистон Республикаси фавқулодда вазиятлар вазирининг 2019 йил 30 августдаги 440-сонли буйруғи (рўйхат рақами 2119-1, 16.09.2019 й.) таҳририда — Қонун ҳужжатлари маълумотлари миллий базаси, 16.09.2019 й., 10/19/2119-1/3753-сон)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
17. Агар йўл давомида бош (биринчи) ёнғин ўчириш автомобиллари айрим сабабларга кўра тўхтаб қолса, кейинги ёнғин ўчириш автомобиллари ҳам тўхтаб, ушбу автомобилларга раҳбарлик қиладиган бошлиқнинг кўрсатмасига асосан ҳаракат қиладилар.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
18. Агар иккинчи ёки кейинги ёнғин ўчириш автомобиллари айрим сабабларга кўра тўхтаса, бошқа автомобиллар ёнғин содир бўлган жойга боришни давом эттирадилар.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
19. Агар ёнғин ўчириш автомобиллари айрим сабабларга кўра тўхтаб қолса, ёнғин ўчириш экипажи командири ёнғин содир бўлган жойга шахсий таркиб ва ёнғин ўчириш воситаларини белгиланган тартибда фуқароларнинг транспорт воситаларида ёки пиёда олиб боради.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
20. Ёнғин ўчириш автомобиллари билан йўл транспорт ҳодисаси содир бўлган ҳолларда ёнғиндан сақлаш хизмати бўлинмалари йўл ҳаракати қоидаларига риоя қилган ҳолда ҳаракат қилади.
Олдинги таҳрирга қаранг.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
21. Ёнғин ўчириш автомобиллари айрим сабабларга кўра тўхтаб қолган ҳар қандай ҳолатда ҳам НДХ ёки ҚТБГга хабар берилиши шарт.
(21-банд Ўзбекистон Республикаси фавқулодда вазиятлар вазирининг 2019 йил 30 августдаги 440-сонли буйруғи (рўйхат рақами 2119-1, 16.09.2019 й.) таҳририда — Қонун ҳужжатлари маълумотлари миллий базаси, 16.09.2019 й., 10/19/2119-1/3753-сон)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3-§. Ёнғин ҳолатини аниқлаш
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
22. Ёнғин ҳолатини аниқлаш ёнғин ўчириш экипажларининг ёнғинни ўчиришга чиққан вақтидан бошлаб то уни бартараф қилгунча ўтказилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
23. Ёнғинда қуйидагилар аниқланиши лозим:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
одамлар учун хавфнинг бор ёки йўқлиги, уларнинг турган жойлари, қутқаришнинг усуллари;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ёнғин содир бўлган жой, ёнғиннинг ўлчамлари, оловнинг тарқалиш йўллари;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ёнғин жойига куч ва воситаларни киритиш йўллари ва имкониятлари;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
портлаш хавфи, заҳарланиш, бинонинг қулаши, тез алангаланувчи ва портловчи моддалар ҳамда кучланиш остидаги электр қурилмаларнинг бор ёки йўқлиги;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
мол-мулкларни хавфсиз жойга олиб чиқиш, уларни оловдан, тутундан ва ёнғин ўчириш воситалари таъсиридан сақлаш зарурати;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
бино қисмларини очиш ва ажратиш зарурати;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ёнғин жойига яқин бўлган сув манбалари ва улардан фойдаланиш усуллари;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
жойларда ўрнатилган ёнғин ўчириш қурилмаларининг борлиги ва уларнинг техник ҳолати, улардан фойдаланиш тартиби.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ёнғин ҳолатини аниқлаш вақтида вазиятга қараб бошқа вазифалар ҳам бажарилиши мумкин.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
24. Ёнғин ҳолатини аниқлаш ёнғинни ўчириш раҳбари ёки унинг топшириғига биноан бошқа шахс томонидан ўтказилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
25. Ёнғин ҳолатини аниқловчилар таркибига қуйидагилар киради:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ёнғинга битта ёнғин ўчириш экипажи келган бўлса, ёнғин ўчириш экипажи командири ва алоқачи;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ёнғинга икки ва ундан ортиқ ёнғин ўчириш экипажи келган бўлса, биринчи ёнғин ўчириш экипажи командири ва алоқачи.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
26. Бир вақтнинг ўзида ҳар хил йўналишда ёнғин ҳолатини аниқлаш зарурати туғилса, ёнғин ҳолатини аниқлаш бўйича гуруҳлар тузилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ҳар бир гуруҳ камида икки кишидан иборат бўлиб, уни ёнғин ўчириш экипажи командири бошқаради.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Агар ёнғин ҳолатини аниқлаш ҳимояловчи газниқобда ўтказилса, гуруҳ камида уч кишидан иборат бўлиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
27. Ёнғин жойида (ичида) одамларнинг борлиги ҳақида маълумот бўлса, ёнғиндан жабрланувчиларга ёрдам кўрсатиш мақсадида ёнғин ҳолатини аниқлаш гуруҳларининг сони кўпайтирилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4-§. Ёнғинда одамларни қутқариш
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
28. Қутқарув ишлари қуйидаги ҳолатлар юзага келганда ташкил қилинади ва ўтказилади, агар:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
одамларга олов, юқори ҳарорат, портлаш хавфи ёки бинонинг қулаши хавфи бўлганда, улар турган хоналар тутун ёки заҳарли газлар билан тўлган бўлса;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
одамлар ўзлари хавфли жойдан чиқолмай қолса.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
29. Ёнғинда одамларни қутқариш ёнғинни бартараф этиш билан бир вақтда ўтказилади.
Олдинги таҳрирга қаранг.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Агар бир вақтнинг ўзида одамларни қутқариш ва ёнғинни бартараф этишга куч ва воситалар камлик қилса, одамларни қутқариш учун Фавқулодда вазиятлар вазирлиги ёнғин-қутқарув бўлинмаларининг барча шахсий таркибидан фойдаланилади ҳамда қўшимча куч ва воситалар чақирилади.
(29-банднинг иккинчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси фавқулодда вазиятлар вазирининг 2019 йил 30 августдаги 440-сонли буйруғи (рўйхат рақами 2119-1, 16.09.2019 й.) таҳририда — Қонун ҳужжатлари маълумотлари миллий базаси, 16.09.2019 й., 10/19/2119-1/3753-сон)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
30. Одамларни қутқариш учун:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
биноларнинг асосий кириш ва чиқиш ҳамда захира йўлларидан;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
деразалар, айвончалар, ёнғин ўчириш нарвонлари, автонарвонлар, автокўтаргичлар ва бошқа қутқариш қурилмаларидан;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ёнғин ўчирувчилар томонидан очилган тўсиқ ва девор туйнукларидан фойдаланилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
31. Одамларни қутқариш ва хавфсиз жойга олиб чиқиш қуйидагилардан иборат:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
одамларни хавфсиз йўналиш бўйлаб ўзлари ёки ёнғин ўчирувчилар кузатувида чиқариш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ҳаракат қилолмайдиган одамларни олиб чиқиш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
қутқарув йўлларининг олов ёки тутун билан тўсилиб қолиб, чиқиб кетишнинг иложи бўлмаса, одамларни нарвонлар, автонарвонлар, автокўтаргичлар ва техник қутқарув қурилмалари ёрдамида қутқариш.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
32. Қутқарув ишлари ўтказилаётганда:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
хабар бериш ва бошқа техник воситалардан фойдаланган ҳолда саросимага тушмасликнинг олдини олиш чорасини кўриш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
қутқарув ишларига ташкилотларнинг ходимларини ва кўнгилли ёнғин ўчириш дружиналарини (бундан кейинги ўринларда КЁЎД деб юритилади) жалб этиш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
тез тиббий ёрдам чақириш ҳамда ёнғиндан жабрланганларга биринчи тиббий ёрдам кўрсатиш зарур.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
33. Ёнғин содир бўлган бинода одамларнинг қолганлиги ҳақида маълумот бўлса, бинодаги барча ёнаётган ва тутунга тўлган хоналар синчиклаб текширилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
34. Қутқаришга муҳтожларнинг йўқлиги аниқлангандан сўнг одамларни қидириш ишлари тўхтатилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
5-§. Куч ва воситаларнинг ёйилиши
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
35. Куч ва воситаларнинг ёйилиши ўтказилаётганда одамларни қутқариш ва уларни хавфсиз жойга олиб чиқиш ишларига халақит бермаслиги керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
36. Ёнғин ўчириш енгларини ёйишда ёнғин ўчоғига ўтиш учун бинонинг барча кириш эшикларидан ва ўрнатилган нарвонлардан фойдаланиш лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
37. Куч ва воситаларнинг ёйилиши қуйидаги босқичлардан иборат:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ёйилишга тайёргарлик;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дастлабки ёйилиш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
мукаммал ёйилиш.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
38. Ёнғинга етиб келган ёнғин ўчириш экипажларининг куч ва воситаларнинг ёйилишига тайёргарлик кўриши билан ёнғин ҳолатини аниқлаш ишлари биргаликда ўтказилади ва қуйидагиларни ўз ичига олади:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ёнғин ўчириш автомобилини сув манбаига ўрнатиш, сув сўриш енгларини улаб, насосга сув олиш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ёнғин жойининг шароитига кўра бошқа тайёргарлик чораларини ўтказиш.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
39. Ёнғин ўчириш автомобилини ёйилишга тайёрлаш (сув манбасига ўрнатмасдан) насосни ишчи ҳолатига келтириб, ёнғин ўчириш енгларни дастакка ва насосга улашдан иборат.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
40. Дастлабки ёйилишда ёнғин ўчириш енгларини ўтказиш ва сув айиргични ўрнатиш, сув айиргич олдига ёнғин ўчиришга керакли бўлган енглар, дастаклар, нарвонлар ва бошқа ёнғин ўчириш техник қуроллари келтирилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
41. Мукаммал ёйилиш ёнғин ўчириш экипажининг ёнғинга етиб келиши билан шароитга қараб, дарҳол ўтказилиши мумкин ҳамда ёйилишга тайёргарлик ва дастлабки ёйилишдан кейин ўтказилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
42. Куч ва воситаларнинг ёйилишида ёнғин ўчириш автомобиллари ва ёнғин ўчириш воситаларининг жойлашиши етиб келган куч ва воситаларнинг ёйилишига халақит бермаслиги, шунингдек ёнғин ўчириш енглари ёнғин жойига яқин бўлган жойларда ҳаракатни қийинлаштирмаслиги лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
43. Ёнғинни бартараф этишдаги ҳаракатларни таъминлаш учун шароитга қараб қўл нарвонларидан, автонарвонлардан, автокўтаргичлардан фойдаланилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ёнғин ўчириш нарвонларини аланга чиқиб турган деразалар қаршисига ўрнатишга фақат сув сепиб турилган вақтдагина рухсат этилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
44. Нарвонларни бошқа жойга кўчириш шу нарвондан кўтарилган шахсий таркибга маълум қилиниб ва уларга қайтиш ёки бошқа жойга ўтиш йўлини кўрсатилгандан сўнг бажарилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
6-§. Ёнғинни ўчириш
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
45. Ёнғин вақтида қуйидаги ҳолатлар бўлиши мумкин:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
одамларнинг кўплиги, ёрдамга муҳтожлиги;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
бинолар қурилишининг мураккаблиги;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
тик ва қия йўналишларда технологик қурилмалар, ёнувчи материаллар, айвонлар, туйнуклар, деразалар, бўшлиқлар ва вентеляция тизмалари орқали оловнинг тарқалиши;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ҳароратнинг тез кўтарилиши ва иссиқ ҳаво оқимларининг очиқ жойларга ўтиши;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
модда ва материалларнинг иссиқлик таъсирида газ-буғ ҳаво аралашмасини ҳосил қилиши;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
тутун, заҳарли газларнинг ажралиши ва уларнинг тез тарқалиши;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
электр кучланиши остидаги асбобларнинг мавжудлиги;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
босим остида турган идиш ва асбоб сиғимларининг портлаши;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
бино, қурилма ва технологик ускуналарнинг бузилиши ҳамда қулаши;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
бино ичида кўп миқдорда илмий, моддий ва бошқа қимматбаҳо бойликларнинг мавжудлиги.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
46. Ёнғинни қуйидаги усуллар орқали ўчириш мумкин:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
куч ва воситаларни ҳал қилувчи йўналишга киритиш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ёнғин ўчириш воситаларини узлуксиз таъминлаш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ёнаётган материаллар устига совитувчи ёнғин ўчириш воситаларини узатиш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ёнғин майдонида ёки унинг атрофида ёнмайдиган газ ёки буғ аралашмаларини ҳосил қилиш ва ёнғин жараёнини кимёвий тўхтатиш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ёнғинни ўчириш воситалари ёрдамида ёнаётган материал атрофида ёки ёнғин майдонида ва ҳаво орасида ҳимоя қатламини ҳосил қилиш.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
47. Ёнғинда одамларга хавф солишини, портлаш хавфини, оловнинг тез тарқалишини ҳамда ёнғин ўчиришни таъминлайдиган ҳаракат ҳал қилувчи йўналиш ҳисобланади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Куч ва воситалар ҳал қилувчи йўналишга киритилгандан сўнг бошқа йўналишларга жойлаштирилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
48. Ёнғинда ҳаракатларнинг ҳал қилувчи йўналишини таъминлаш учун қуйидаги ишлар амалга оширилади:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ёнғин инсонлар ҳаётига хавф солса ва уларни қутқаришга дастакларни бериш зарурати бўлса, куч ва воситалар қутқарув ишларини бажариш учун жойлаштирилади;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
портлаш хавфи туғилганда, ёнғин ўчириш экипажларининг ҳаракати қаерда портлаш хавфининг олдини олишни таъминласа, куч ва воситалар ўша ерга жойлаштирилади ва киритилади;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
бинонинг бир қисми аланга билан қопланган бўлиб, олов унинг бошқа қисмларига ёки қўшни биноларга тарқалаётган бўлса, куч ва воситалар шу томонга жойлаштирилади ҳамда оловнинг тарқалиши кўп зарар келтирадиган томонга киритилади;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
якка бино аланга билан қопланиб, қўшни биноларга тарқалиш хавфи бўлмаса, асосий куч ва воситалар ёнғиннинг энг жадал суръатлар билан ёнаётган жойига киритилади;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
бино аланга билан ўралиб ёнаётган жой муҳим аҳамиятга эга бўлмаса ва яқин турган бинога ўтиш эҳтимоли бўлса, куч ва воситалар ушбу бино томонидан киритилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
49. Ёнаётган хонада ва унинг ёнидаги хоналарда тутун, газ бўлган тақдирда ёнғин ўчириш билан биргаликда ушбу хоналардан газ ва тутунни чиқариб юбориш чоралари ҳам кўрилади. Бунда тутунларни тортиш учун махсус тутун тортувчи ва шамоллатувчи қурилмалар, вентелятор ва брезент қопчиқлардан фойдаланилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
50. Шахсий таркиб эгаллаб турган ёнғин ўчириш участкасидан (бундан кейинги ўринларда ЁЎУ деб юритилади) фақат ёнғинни ўчириш раҳбари ёки ЁЎУ бошлиғини рухсати билан ЁЎУдан кетиши мумкин.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ёнғинни бартараф этиш учун биринчи навбатда ички ёнғин ўчириш жўмраклари, ўрнатилган ёнғин ўчириш қурилмаларидан фойдаланилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
51. Нафас олишга яроқсиз муҳитда ёнғин ўчириш ишлари ҳимояловчи газниқобларда ўтказилади, тутун тортгичлар ва ёритиш воситаларидан фойдаланилади ҳамда кўпик ёки сачратма сув бериш йўли билан юқори ҳароратни пасайтириш чоралари кўрилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
52. Ер ости иншоотларида ёнғин ўчириш вақтида насос-енг тармоқларини бир маромда ишлаши учун насос босими иншоотнинг чуқурлигига мос равишда пасайтирилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Захира ёнғин ўчириш енглари биринчи навбатда ҳал қилувчи йўналишда ишлаётган дастакларга тортилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
53. Ёнғинни ўчириш вақтида қурилиш иншоотлари (устунлар, тирговучлар, тўсиқлар) ҳолати кузатилади ва улар юқори ҳарорат таъсиридан ҳимоя қилинади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
54. Ёнаётган том ва унинг тагида шахсий таркибнинг тўпланишига йўл қўйилмайди.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
55. Зарурият туғилганда, электр ва газ тармоқларини узиб қўйиш чоралари кўрилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
56. Ёнғинни ўчириш вақтида биноларнинг бўшлиқлари, шамоллатиш, ахлат ташлаш ва бошқа туйнуклари текширилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
57. Кучайган ёнғинни ўчиришга «А» дастаги орқали сув берилади, сўнгра уни лафет дастакка алмаштирилади, ёнғин бартараф этиш охирида эса янада кичикроқ дастакка алмаштирилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
58. Бино иншооти бўшлиқларида ва шамоллатиш туйнукларидаги ёнғинларга «Б» дастаги ва кўпик дастаклари орқали сув ва кўпик берилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
59. Биринчи етиб келган ёнғин ўчириш автомобили орқали ёнғин жойига яқин ўрнатилиб ҳал қилувчи йўналишга сув беради, кейинги келган ёнғин ўчириш автомобили эса яқиндаги сув манбаига ўрнатилиб ундан асосий енг йўллари тортилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Биринчи автомобилда сув тугагач, сув берилаётган дастак сув манбаига ўрнатилган иккинчи автомобилдан тортилган асосий енг йўлидаги сув айиргичга уланади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
60. Сувни бир-бирига ошириб бериш ҳолатида, керакли ёнғин ўчириш автомобилларининг сони, асосий енг йўлларини ўтказиш усуллари аниқланади. Қуввати кучли насосга эга бўлган ёнғин ўчириш автомобиллари сув манбаига ўрнатилади ва ундан ёнғин жойига асосий енг йўли тортилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
61. Ёнаётган хонани кўпик билан тўлдиришда ёнғинни ўчириш раҳбари қуйидагиларни аниқлайди:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кўпик тўлдириладиган хонанинг ҳажмини;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кўпик оқишга халақит берувчи тўсиқли қурилмаларни;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
керакли миқдордаги кўпик ҳосил қилувчи модда, кўпик дастаклари ва уларни ўрнатиш жойини;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кўпикнинг белгиланган йўналишда ҳаракатланишига шароит яратиш учун тутун тортиш мосламаларини жойлашиш жойини.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
62. Ортиқча сув қуймаслик учун қуйидагилар зарур:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кўпик, кукун, аралашмали сувлар ва жўмракли дастакларнинг ишлатилиши;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
сув беришни ўз вақтида тугатиш ёки дастакларни ташқарига олиб чиқиш.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
63. Ёнғинда одамларга хавф йўқ бўлиб ҳамда ёнғин тарқалиши чекланган бўлиб, куч ва воситалар билан ёнғин бартараф қилиниши таъминланган бўлса, ёнғин қуршаб олинган ҳисобланади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
64. Ёнғин ўчирилган ва қайта ёнғин ҳосил бўлишининг олдини олиш эҳтиёт чоралари кўрилган тақдирда ёнғин бартараф қилинган ҳисобланади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
65. Куч ва воситаларнинг қисқартирилиши ёнғин бартараф қилингандан кейин ёки ёнғинда ишлар ҳажми камайгандан сўнг амалга оширилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
66. Ёнғин хавфсизлиги қисмига қайтиб келингандан кейин қисқа вақт ичида ёнғин ўчириш техникаси ва воситаларини тайёр ҳолга келтириш чора-тадбирлари кўрилиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
7-§. Ёнғинда махсус ишларни бажариш
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
67. Ёнғинда махсус ишларга нафас олишга яроқсиз муҳитда ишлаш, тутун тортиш, биноларни бузиш, электр асбобларини узиш, ёнғин жойини ёритиш, ортиқча сув берилишидан ҳимоя қилиш ва бошқалар киради.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
68. Нафас олишга яроқсиз муҳитда ишлаётганда қуйидагилар зарур:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
бир хил газниқоблардаги 3 — 5 кишидан иборат газ ва тутундан ҳимоя қилиш хизмати гуруҳининг (бундан кейинги ўринларда ГТҲХ гуруҳи деб юритилади) тузилиши (ёнғинни ўчириш раҳбари қарори билан кечиктириб бўлмайдиган қутқарув ишларини бажаришда 2 кишидан иборат бўлиши мумкин);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ГТҲХ гуруҳи бошлиғининг доимий равишда хавфсизлик пости билан алоқада бўлиши ва у орқали ёнғинни ўчириш раҳбарига, ЁЎУ бошлиғига ёки текшириб ўтказиш жойи (бундан кейинги ўринларда ТЎЖ деб юритилади) бошлиғига вазият ҳамда ўзининг ҳаракати ҳақида ахборот бериб туриши;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
метролар, ер ости йўллари, катта узунликдаги ер ости иншооти ва тўққиз қаватдан юқори бўлган биноларга бир йўла иккитадан кам бўлмаган ГТҲХ гуруҳларининг юборилиши. Бунда хавфсизлик постида битта тўлиқ ГТҲХ гуруҳи нафас олишга яроқсиз шароитда ишлаётган ёнғин ўчириш экипажига фавқулодда ёрдам бериш учун қўйилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
69. Катта, мураккаб ва узоқ давом этадиган ёнғинларда, агар бир нечта ГТҲХ гуруҳлари ишлаётган бўлса, ёнғинни ўчириш раҳбари ТЎЖни ташкил қилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
70. ТЎЖга раҳбар этиб тайёргарликдан ўтган тажрибали шахс ёнғинни ўчириш раҳбари томонидан тайинланади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
71. Ёнғин вақтида ГТҲХ гуруҳи ишига қуйидагилар бошчилик қиладилар:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
агар битта экипаж ишлаётган бўлса, ёнғин ўчириш экипажи командири;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
агар бир вақтда бир неча ёнғин ўчириш экипажлари ишлаётган бўлса, ёнғинни ўчириш раҳбари тайинлаган бошлиқлар таркибидан бири ёки ЁЎУ бошлиқлари.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
72. Биноларни очиш ва бузиш қуйидаги мақсадда амалга оширилади:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
одамларни қутқариш ва уларнинг мол-мулкларини хавфсиз жойга олиб чиқиш ҳамда ёнғин ўчоғига ёки бино ичига кириб сув бериш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
олов тарқалишини чеклаш учун ёнғин хавфсизлиги оралиқлари ҳосил қилиш ва тутунларни чиқариб юбориш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
биноларнинг қулаш хавфини бартараф қилиш.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
73. Яширин ёнғинларни аниқлаш тутун чиқариш ва ёнғин ўчириш воситаларини қўллаш учун бинолардаги ёнғин ўчириш воситалари тайёр ҳолга келтириб қўйилгандан сўнг амалга оширилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ёнғин хавфсизлиги оралиқларини ҳосил қилиш ишлари олов оралиққа етиб келгунга қадар тугалланиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
74. Биноларни очиш ва бузиш ишлари бажарилаётганда, бино қурилмаси асосига, газ ва иссиқлик қурилмаларига ҳамда электр тармоғига зарар етказмаслик чоралари кўрилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
75. Биноларни бузиш вақтида юқоридан пастга ташланаётган бўлаклар тушадиган жой ўраб олиниши ва бўлакларнинг тушиши назорат қилиниши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
76. Хонани ёритишда электр ёритгичлардан ёки алоқа ва ёритувчи автомобилдаги прожекторлардан фойдаланилади. Бунда прожекторлар хонанинг кириш эшиги яқинига ўрнатилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
77. Ёритиш воситалари ёнғин вақтида қуйидаги қоидаларга риоя қилган ҳолда ўрнатилади:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
одамларни хавфсиз жойга олиб чиқиш йўлларининг ёритиши;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
портлаш хавфи содир бўлиши мумкин бўлган хоналарнинг ташқаридан ёритилиши, хоналарга ёритиш воситаларининг фақат ёнғин бўлаётганда олиб кирилиши;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
қуюқ тутунли, майдони катта хоналарга кучли қувватга эга бўлган прожекторларнинг ўрнатилиши, баъзи ҳолларда ёритгичлар хонада ишлаётганлар учун йўл кўрсатиш вазифасини бажариши;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
прожекторлар, ўтказгич қутичалари, кабелга уланиш тармоқлари ва бошқа уловчи мосламалар сув тегмайдиган ҳамда бинодан қулаётган бўлаклар тегиб кетмайдиган жойларга ўрнатилиши.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
78. Ёнғин жойида кучланиш остида турган электр ўтказгичлар ва қурилмалар қуйидаги ҳолларда узиб қўйилади:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
шикастланган ва ёнғинда ишлаётганлар учун хавфли бўлса;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
сув тегиши натижасида янги ёнғин ўчоғини ҳосил қилиши мумкин бўлса;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ёнғин ўчиришга ва биноларни очиб бузишга халақит қилса.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
79. Юқори кучланиш остида бўлган электр асбоблари тегишли электр тармоқлари хизмати ходимлари томонидан узилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
80. Кучланиши 220 Вдан ошмаган электр асбоблари ёнғинни ўчириш раҳбари, ЁЎУ бошлиғи ва ёнғин ўчириш экипажи командири раҳбарлигида ёнғиндан сақлаш хизмати бўлинмалари шахсий таркиби томонидан узиб қўйилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Агар узиб қўйиш учун ўчириш қурилмаси (рубильник) бўлмаган ҳолда, электр ўтказгич симлари махсус қайчида, белгиланган қоида асосида, эҳтиёткорлик билан узиб қўйилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
8-§. Ёнғинда куч ва воситаларни бошқариш
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
81. Ёнғинда куч ва воситаларни бошқариш ёнғинни ўчириш раҳбарининг асосий вазифаси бўлиб, вазиятни тўғри баҳолаб, ёнғинни бартараф этишдаги ҳаракатларни муваффақиятли амалга оширишдан иборатдир.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
82. Ёнғинни ўчириш раҳбари ёнғинни ўчириш ҳаракатларини бажаришда иштирок этаётган ёнғиндан сақлаш хизматининг шахсий таркибига, шунингдек ёнғинни ўчиришга жалб этилган кучлар ва воситаларга яккабошчилик асосида раҳбарлик қилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
83. Ёнғин ўчирилаётганда ёнғин ўчириш раҳбарининг ҳаракатларига аралашишга ёки унинг фармойишларини бекор қилишга ҳеч ким ҳақли эмас.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
84. Ёнғинни ўчириш раҳбари бўлиб қуйидагилар ҳисобланадилар:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ёнғинни бартараф қилишда битта ёнғин ўчириш экипажи ишлаётган бўлса, экипаж командири;
Олдинги таҳрирга қаранг.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
тегишли ҳудудда содир бўлган ёнғинни бартараф этишга бир нечта ёнғин ўчириш экипажлари жалб этилган бўлса, шу ҳудуднинг раҳбари ёки гарнизонда белгиланган тартибда кўрсатилган шахс, агарда ёнғин жойига Тезкор бошқарув хизматининг навбатчи гуруҳи етиб келса, ушбу гуруҳнинг катта раҳбари.
(84-банднинг учинчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси фавқулодда вазиятлар вазирининг 2019 йил 30 августдаги 440-сонли буйруғи (рўйхат рақами 2119-1, 16.09.2019 й.) таҳририда — Қонун ҳужжатлари маълумотлари миллий базаси, 16.09.2019 й., 10/19/2119-1/3753-сон)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
85. Ёнғин жойига етиб келган ёнғин ўчириш раҳбари қуйидагиларни бажаради:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
вазиятни аниқлаш ва ёнғин ўчиришни тўғри ташкил қилинганлигини ҳамда қўшимча куч ва воситаларнинг чақирилиши лозимлигини аниқлаш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ёнғин ўчириш раҳбарлигини ўз зиммасига олиш.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
86. Ёнғин жойига келган юқори турувчи раҳбар ёнғиннинг ўчирилишига жавобгарликни ўз зиммасига олиши лозим. Бунда юқори турувчи раҳбар ёнғинни ўчириш бошқарувини ўз зиммасига олганлигини эълон қилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
87. Ёнғинда куч ва воситаларни бошқариш учун ёнғинни ўчириш раҳбари вазиятга қараб тезкорлик штаби ва ЁЎУларни ташкил қилиши мумкин.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
88. ЁЎУлар иш турлари бўйича (ўчириш, ҳимоялаш, қутқариш ва бошқалар) бинонинг қаватларида, зинапояларида, ёнғинга қарши тўсиқ ва оралиқларда ёки ёнаётган бинонинг чегарасида ташкил қилиниши мумкин.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
89. Ёнғинда икки ва ундан ортиқ ёнғин ўчириш экипажлари ишлаётган бўлса, ёнғин содир бўлган туман (шаҳар) ёнғин хавфсизлиги қисмининг кичик ёки ўрта бошлиқлари таркибидан бири таъминот бошлиғи этиб тайинланади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
90. Ёнғинда вазият тўсатдан ўзгариб қолса ва ёнғинни ўчириш раҳбаридан буйруқ олишнинг имкони бўлмаса, ёнғин жойидаги тегишли бошлиқлар (раҳбарлар) оқилона ташаббус кўрсатиб ҳаракат қилишлари лозим. Ёнғинни ўчириш раҳбаридан тегишли буйруқ олмаганлик ҳаракат қилмасликка сабаб бўлмайди.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
9-§. Тезкорлик штаби
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
91. Ёнғинни ўчириш вақтида тезкорлик штаби қуйидаги ҳолларда тузилади:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
катта, мураккаб ва узоқ давом этадиган (5 соатдан кўп) ёнғинларда;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
уч ва ундан ортиқ ЁЎУлар ташкил қилинганда ҳамда куч ва воситалар юқори чақириқ бўйича жалб қилинганда;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ташкилотларда ёнғинларни ўчиришда муҳандис-техник ходимлар ва ташкилот маъмурияти билан келишиш зарур бўлганда;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
вазиятга кўра ёнғинни ўчириш раҳбарининг тегишли қарори қабул қилинганда.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
92. Тезкорлик штаби таркибига штаб бошлиғи, таъминот бошлиғи ва ташкилот маъмурияти ҳамда бошқа хизматлар вакиллари киради.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
93. Катта, мураккаб ва узоқ давом этадиган ёнғинларда тезкорлик штаби бошлиғи ўринбосарлари тайинланиши мумкин.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
94. Тезкорлик штаби қуйидагиларни ташкиллаштиради:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
келаётган ёнғин ўчириш экипажларини кутиб олиш, ЁЎУларга бўлиш ва жойлаштиришни;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ёнғин ҳолати ва вазиятини ўзгариши ҳақида маълумот йиғиб, ёнғинни ўчириш раҳбарига ахборот беришни;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ёнғинда захира куч ва воситаларини тузишни;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ёнғин содир бўлиши сабаблари ва келтирилган зарар ҳақида маълумот йиғишни;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ёнғинда алоқа ишларини ташкил қилишни ва зарурат туғилса, ёнғин содир бўлган жойни ёритишни;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ёнғинни ўчириш раҳбари фармойишларини бажаришни;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
жалб қилинган куч ва воситаларнинг ўзаро ҳаракатларини ташкил қилиш ва белгиланган вазифаларнинг бажарилишини назорат қилишни;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ёнғинда вазият ўзгаришини узлуксиз кузатиш ва тегишли қарорлар қабул қилишни;
Олдинги таҳрирга қаранг.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
НДХ билан узлуксиз алоқада бўлиб, вақти-вақти билан қабул қилинган тегишли қарорлар, қандай куч ва воситаларнинг ишлаётганлиги, ёнғиннинг тарқалиш хавфи бор ёки йўқлиги, қўшимча куч ва воситаларнинг зарурати ва ёнғиндаги вазият ҳақида ахборот бериб туришни;
(94-банднинг ўнинчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси фавқулодда вазиятлар вазирининг 2019 йил 30 августдаги 440-сонли буйруғи (рўйхат рақами 2119-1, 16.09.2019 й.) таҳририда — Қонун ҳужжатлари маълумотлари миллий базаси, 16.09.2019 й., 10/19/2119-1/3753-сон)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ёнғинга юқори турувчи раҳбар етиб келганда, унга вазият ҳақида, ёнғинни ўчириш учун қабул қилинган тегишли қарорлар, қандай куч ва воситаларнинг мавжудлиги, қўшимча кучлар ва воситаларнинг чақирилганлиги ҳақида ахборот беришни;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
захира куч ва воситаларни ташкил қилиш, ишлаётганларни вақтида алмаштириб туриш, уларга дам олиш, исиниш ва қуруқ кийим-бошларни алмаштириб олишга имконият яратиб беришни;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
бошлиқлар таркибидан техника хавфсизлиги қоидаларига риоя қилинишига жавобгар шахсни тайинлашни, лозим бўлса, тиббий ёрдам ташкил қилишни;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ёнғинга жалб қилинган куч ва воситалар ҳар хил йўналишда келган бўлса, таъминот бошлиғига алоқа воситасига эга бўлган ёрдамчи беришни;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ёнғин ўчиришга жалб этилган бошқа махсус хизмат ходимлари билан ҳамкорликда ишлашни ташкил қилиш, ташкилот муҳандис-техник ходимлари билан узвий алоқада бўлиш ва ташкилот йўриқномалари кўрсатмаларини ҳисобга олган ҳолда ёнғин ўчириш воситалари ва усулларини қўллаш ҳақида тегишли қарор қабул қилишни;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ГТҲХ гуруҳининг хавфсизлик постларини ва ТЎЖларини ташкил қилишни;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
узоқ давом этувчи ёнғинларда овқатланишни, ҳаво ҳарорати паст бўлганда шахсий таркибни исинишини ва иссиқ бўлганда иссиқ уришидан сақлашни.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
95. Тезкорлик штаби куч ва воситаларни бошқариш учун қулай бўлган жойга жойлаштириб, штаб столи, техник восита ва қурилмалар билан таъминланади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
96. Тезкорлик штаби жойлашган жой кундузи «ШТАБ» сўзи ёзилган байроқча билан, кечаси эса қизил фонус ёки бошқа қизил чироқли кўрсатгич билан белгиланади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
97. Ёнғинда ишлаётган ёнғинни ўчириш раҳбари, тезкорлик штаби бошлиғи, таъминот бошлиғи, ЁЎУ бошлиғи ва алоқачиларнинг чап қўлида тегишли боғичлар бўлиши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
10-§. Ёнғинда алоқани ташкил қилиш
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Олдинги таҳрирга қаранг.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
98. Алоқа ёнғинни ўчириш раҳбари, тезкорлик штаби, НДХ ва ҚТБГ орасида рация ёки телефон орқали ўрнатилади.
(98-банд Ўзбекистон Республикаси фавқулодда вазиятлар вазирининг 2019 йил 30 августдаги 440-сонли буйруғи (рўйхат рақами 2119-1, 16.09.2019 й.) таҳририда — Қонун ҳужжатлари маълумотлари миллий базаси, 16.09.2019 й., 10/19/2119-1/3753-сон)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Зарурат туғилса, алоқа таъминот ва ЁЎУ бошлиқлари ҳамда ёнғин ўчириш автомобиллари орасида ҳам ўрнатилади. Бунинг учун рация, дала алоқа тармоғи, сўзлашув, овоз кучайтиргич қурилмаси, карнай ва бошқа техник воситалардан, агар алоқа воситаларини ишлатишни иложи бўлмаса, бошқарув белгиларидан фойдаланилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
99. Тезкорлик штаби телефон тармоғидан фойдаланаётган вақтда ушбу тармоқдан бошқа фойдаланувчилар узиб турилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
100. Радио алоқа воситаларидан фойдаланилаётганда, радио алоқа қоидаларига риоя қилиниши таъминланиши шарт.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
III боб. Якуний қоидалар
Олдинги таҳрирга қаранг.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
101. Мазкур Низом талабларини бузганликда айбдор бўлган шахслар қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ жавобгар бўладилар.
(101-банд Ўзбекистон Республикаси адлия вазирининг 2021 йил 28 июлдаги 16-мҳ-сонли буйруғи (рўйхат рақами 3313, 28.07.2021 й.) таҳририда — Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 28.07.2021 й., 10/21/3313/0724-сон)
Олдинги таҳрирга қаранг.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
102. Ушбу Низомда назарда тутилган ёнғин ўчиришни тўғри ташкил этилиши устидан назорат Фавқулодда вазиятлар вазирлиги томонидан амалга оширилади.
(102-банд Ўзбекистон Республикаси фавқулодда вазиятлар вазирининг 2019 йил 30 августдаги 440-сонли буйруғи (рўйхат рақами 2119-1, 16.09.2019 й.) таҳририда — Қонун ҳужжатлари маълумотлари миллий базаси, 16.09.2019 й., 10/19/2119-1/3753-сон)
(Ўзбекистон Республикаси қонун ҳужжатлари тўплами, 2010 й., 28-29-сон, 236-модда; Қонун ҳужжатлари маълумотлари миллий базаси, 16.09.2019 й., 10/19/2119-1/3753-сон; Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 28.07.2021 й., 10/21/3313/0724-сон; 05.08.2026 й., 10/26/3916/0819-сон)