Ҳужжат кучини йўқотган 24.09.2025 01.06.2009 йилда рўйхатдан ўтган, рўйхат рақами 1961
ONLINE TRANSLATE
Ўзбекистон Республикаси молия вазирининг буйруғи, 01.06.2009 йилда рўйхатдан ўтган, рўйхат рақами 1961
Kuchga kirish sanasi
11.06.2009
Ҳужжат кучини йўқотган 24.09.2025
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ўзбекистон Республикаси Молия вазирининг
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
буйруғи
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
БУХГАЛТЕРИЯ ҲИСОБИДА ИЖАРА ОПЕРАЦИЯЛАРИНИ АКС ЭТТИРИШ ТАРТИБИ ТЎҒРИСИДАГИ НИЗОМНИ ТАСДИҚЛАШ ҲАҚИДА
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
[Ўзбекистон Республикаси Адлия вазирлиги томонидан 2009 йил 1 июнда 1961-сон билан давлат рўйхатидан ўтказилди]
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
 LexUZ шарҳи
Мазкур буйруқ Ўзбекистон Республикаси иқтисодиёт ва молия вазирининг 2025 йил 26 августдаги 283-сонли «Бухгалтерия ҳисобида ижара операцияларини акс эттириш тартиби тўғрисидаги низомни тасдиқлаш ҳақида»ги буйруқ, шунингдек унга ўзгартиришларни ўз кучини йўқотган деб топиш тўғрисида»ги буйруғига (рўйхат рақами 1961-2, 24.09.2025 й.) асосан ўз кучини йўқотган.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ўзбекистон Республикасининг «Бухгалтерия ҳисоби тўғрисида»ги Қонунига мувофиқ буюраман:
(муқаддима Ўзбекистон Республикаси молия вазирининг 2016 йил 28 сентябрдаги 75-сонли буйруғи (рўйхат рақами 1961-1, 12.10.2016 й.) таҳририда —ЎР ҚҲТ, 2016 й., 41-сон, 482-модда)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1. Бухгалтерия ҳисобида ижара операцияларини акс эттириш тартиби тўғрисидаги Низом иловага мувофиқ тасдиқлансин.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2. Ўзбекистон Республикаси молия вазирининг 2004 йил 12 майдаги 74-сонли «Бухгалтерия ҳисобида лизинг операцияларини акс эттириш тартиби тўғрисидаги Низомни тасдиқлаш ҳақида»ги буйруғи (рўйхат рақами 1373, 2004 йил 22 июнь) (Ўзбекистон Республикаси қонун ҳужжатлари тўплами, 2004 йил, 25-сон, 291-модда) ўз кучини йўқотган деб ҳисоблансин.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3. Мазкур буйруқ Ўзбекистон Республикаси Адлия вазирлигида давлат рўйхатидан ўтказилган кундан бошлаб ўн кун ўтгандан кейин кучга киради.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Молия вазир Р. АЗИМОВ
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Тошкент ш.,
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2009 йил 11 май,
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
54-сон
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ўзбекистон Республикаси молия вазирининг 2009 йил 11 майдаги 54-сонли буйруғи билан
ТАСДИҚЛАНГАН
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Бухгалтерия ҳисобида ижара операцияларини акс эттириш тартиби тўғрисида
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
НИЗОМ
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Мазкур Низом Ўзбекистон Республикасининг «Бухгалтерия ҳисоби тўғрисида»ги ва «Лизинг тўғрисида»ги қонунларига мувофиқ, бухгалтерия ҳисобида ижара операцияларини акс эттириш тартибини белгилайди.
(муқаддима Ўзбекистон Республикаси молия вазирининг 2016 йил 28 сентябрдаги 75-сонли буйруғи (рўйхат рақами 1961-1, 12.10.2016 й.) таҳририда —ЎР ҚҲТ, 2016 й., 41-сон, 482-модда)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
§ 1. Умумий қоидалар
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1. Мазкур Низом мулкчилик шакли ва идоравий бўйсунишидан қатъий назар барча хўжалик юритувчи субъектларга (бундан кейинги ўринларда корхона деб юритилади) (бюджет ташкилотлари, банклар ва бошқа кредит ташкилотларидан ташқари) татбиқ этилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2. Мазкур Низом қуйидаги объектлар ва операцияларга нисбатан қўлланилмайди:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
а) табиат ресурслари, шу жумладан нефть, табиий газ ва бошқа қайта тикланмайдиган ресурсларни қидириш ва фойдаланиш билан боғлиқ бўлган ижара келишувларига;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
б) интеллектуал мулк объектлари бўйича лицензия келишувларига.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3. Мазкур Низом мақсадларида молиявий ижара ўз ичига лизингни ҳам қамраб олади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
§ 2. Ижарага берувчида (лизингга берувчида) молиявий ижара бўйича операцияларнинг ҳисоби
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4. Молиявий ижара объектларини кейинчалик молиявий ижарага бериш мақсадларида харид қилиш бухгалтерия ҳисобида қуйидагича акс эттирилади:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
а) молиявий ижара объектлари уларни харид қилиш билан боғлиқ бўлган солиқлар ва бошқа мажбурий тўловлар суммасини қўшган ҳолда (агар улар қопланмаса) кирим қилинганда:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет капитал қўйилмаларни ҳисобга олувчи счётлар (0800);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит 6010 «Мол етказиб берувчилар ва пудратчиларга тўланадиган счётлар» ёки 6120 «Шуъба ва қарам хўжалик жамиятларига тўланадиган счётлар» ёки турли кредиторларга бўлган қарзларни ҳисобга олувчи счётлар (6900) ёхуд бошқа тегишли счётлар;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
б) молиявий ижара объектларини харид қилиш билан бевосита боғлиқ бўлган бошқа харажатларга:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет капитал қўйилмаларни ҳисобга олувчи счётлар (0800);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит 2310 «Ёрдамчи ишлаб чиқариш» счёти, 6110 «Ажратилган бўлинмаларга тўланадиган счётлар», 6120 «Шуъба ва қарам хўжалик жамиятларига тўланадиган счётлар», турли кредиторларга бўлган қарзларни ҳисобга олувчи счётлар (6900) ва бошқа тегишли счётлар;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
в) молиявий ижара шартномаси бўйича ижарага олувчи (лизингга олувчи) томонидан қопланадиган ва ижарага берувчи (лизингга берувчи) томонидан молиявий ижара объектини етказиб бериш ва уни белгиланган мақсади бўйича фойдаланиш учун яроқли ҳолатга келтириш билан боғлиқ харажатлар амалга оширилганда:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет капитал қўйилмаларни ҳисобга олувчи счётлар (0800);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит материалларни ҳисобга олувчи счётлар (1000), меҳнат ҳақи бўйича ходим билан ҳисоблашишларни ҳисобга олувчи счётлар (6700), суғурта ва мақсадли давлат жамғармаларига тўловлар бўйича қарзни ҳисобга олувчи счётлар (6500) ва бошқа тегишли счётлар;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
г) молиявий ижара шартномаси бўйича ижарага олувчи (лизингга олувчи) томонидан қопланмайдиган ва ижарага берувчи (лизингга берувчи) томонидан молиявий ижара объектини етказиб бериш ва уни белгиланган мақсади бўйича фойдаланиш учун яроқли ҳолатга келтириш билан боғлиқ харажатлар амалга оширилганда:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет 9430 «Бошқа операцион харажатлар» счёти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит материалларни ҳисобга олувчи счётлар (1000), меҳнат ҳақи бўйича ходим билан ҳисоблашишларни ҳисобга олувчи счётлар (6700), суғурта ва давлат мақсадли жамғармаларига тўловлар бўйича қарзни ҳисобга олувчи счётлар (6500) ва бошқа тегишли счётлар;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
д) молиявий ижара объектини харид қилиш ва уни белгиланган мақсади бўйича фойдаланиш учун яроқли ҳолатга келтириш билан боғлиқ хизматларни кўрсатган мол етказиб берувчилар, пудратчилар ва бошқа хўжалик юритувчи субъектлар олдидаги қарзларнинг тўланиши (қопланиши):
(4-банднинг «д» кичик банди биринчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси молия вазирининг 2016 йил 28 сентябрдаги 75-сонли буйруғи (рўйхат рақами 1961-1, 12.10.2016 й.) таҳририда —ЎР ҚҲТ, 2016 й., 41-сон, 482-модда)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет 6010 «Мол етказиб берувчилар ва пудратчиларга тўланадиган счётлар», 6120 «Шуъба ва қарам хўжалик жамиятларига тўланадиган счётлар», турли кредиторларга бўлган қарзларни ҳисобга олувчи счётлар (6900) ва бошқа тегишли счётлар;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит пул маблағларини ҳисобга олувчи счётлар.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
5. Агар молиявий ижара шартномасининг шарти бўйича молиявий ижара объекти сотувчи томонидан ижарага берувчини (лизингга берувчини) четлаб бевосита ижарага олувчига (лизингга олувчига) етказиб берилса, ижарага берувчининг (лизингга берувчининг) бухгалтерия ҳисобида молиявий ижара объектининг кирими ва чиқими тўғрисидаги ёзувлар молиявий ижара объектининг ҳаракатини тасдиқловчи бирламчи ҳужжатлар асосида амалга оширилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
6. Агар молиявий ижара шартномасининг шарти бўйича ижарага берувчи (лизингга берувчи) томонидан молиявий ижара объекти сотиб олинган бўлса, лекин ижарага олувчи (лизингга олувчи) маълум сабабларга кўра уни қабул қилишдан бош тортса, мазкур молиявий ижара объекти ундан фойдалангунга ёки чиқиб кетгунга қадар капитал қўйилмаларни ҳисобга олувчи счётларда (0800) ҳисобга олинади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
7. Агар минимал ижара (лизинг) тўловларининг дисконтланган қиймати молиявий ижара объектининг жорий қийматидан паст бўлса, унда молиявий ижара ижарага берувчининг (лизингга берувчининг) бухгалтерия ҳисобида актив (дебиторлик қарзи) сифатида минимал ижара (лизинг) тўловларининг дисконтланган қиймати бўйича тан олиниши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
8. Агар минимал ижара (лизинг) тўловларининг дисконтланган қиймати молиявий ижара объектининг жорий қийматидан юқори бўлса, унда молиявий ижара ижарага берувчининг (лизингга берувчининг) бухгалтерия ҳисобида актив (дебиторлик қарзи) сифатида молиявий ижара объектининг жорий қиймати бўйича тан олиниши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
9. Молиявий ижара объектлари берилганда, ижарага берувчининг (лизингга берувчининг) бухгалтерия ҳисобида актив (дебиторлик қарзи) сифатида тан олинадиган қиймат билан молиявий ижара объектининг бошланғич (агар берилаётган объект олдин фойдаланилмаган бўлса) ёки қолдиқ (агар объект берилгунга қадар фойдаланишда бўлган бўлса) қиймати ўртасидаги фарқ 8510 «Узоқ муддатли активларни қайта баҳолаш бўйича тузатишлар» счётида ҳисобга олинадиган молиявий ижара объектларининг қайта баҳолаш натижаларини, яъни ушбу молиявий ижара объекти баҳосининг олдинги ўсиши суммасининг, ижара объекти баҳосининг олдинги пасайиши суммасидан ортган суммасини ҳисобга олган ҳолда тузатишлар қилингандан сўнг, кечиктирилган даромад (харажат) сифатида акс эттирилади ва ижара (лизинг) тўловининг ҳисобланишига қараб бир маромда (ойма-ой) асосий фаолиятнинг бошқа даромадларига (бошқа операцион харажатларига) олиб борилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
10. Молиявий ижара объектларининг ижарага олувчига (лизингга олувчига) берилиши, агар берилаётган объект олдин фойдаланилмаган бўлса, бухгалтерия ҳисобида қуйидагича акс эттирилади:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
а) молиявий ижара объектлари молиявий ижарага берилганда, ижарага берувчининг (лизингга берувчининг) бухгалтерия ҳисобида актив (дебиторлик қарзи) сифатида тан олинадиган қийматига:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет 0920 «Молиявий ижара бўйича олинадиган тўловлар» счёти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит 9220 «Бошқа активларнинг чиқиб кетиши» счёти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
б) молиявий ижара объектларининг баланс қиймати ҳисобдан чиқарилганда:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет 9220 «Бошқа активларнинг чиқиб кетиши» счёти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит капитал қўйилмаларни ҳисобга олувчи счётлар (0800);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
в) молиявий ижара объектининг қайта баҳолаш натижалари (қолдиқ) суммасига:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет 8510 «Узоқ муддатли активларни қайта баҳолаш бўйича тузатишлар»;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит 9220 «Бошқа активларнинг чиқиб кетиши» счёти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
г) молиявий ижара шартномаси бўйича молиявий ижара объектларини бериш натижасида кечиктирилган даромадлар пайдо бўлганда:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет 9220 «Бошқа активларнинг чиқиб кетиши» счёти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит 7230 «Бошқа узоқ муддатли кечиктирилган даромадлар» счёти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
д) молиявий ижара шартномаси бўйича молиявий ижара объектларини бериш натижасида кечиктирилган харажатлар пайдо бўлганда:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет 0990 «Бошқа узоқ муддатли кечиктирилган харажатлар» счёти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит 9220 «Бошқа активларнинг чиқиб кетиши» счёти.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
11. Молиявий ижара объектларининг ижарага олувчига берилиши, агар берилаётган объект олдин фойдаланишда бўлган бўлса, яъни асосий воситалар таркибида бўлган ҳолатда, бухгалтерия ҳисобида қуйидагича акс эттирилади:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
а) асосий воситалар молиявий ижарага берилганда, ижарага берувчининг бухгалтерия ҳисобида актив (дебиторлик қарзи) сифатида тан олинадиган қийматига:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет 0920 «Молиявий ижара бўйича олинадиган тўловлар» счёти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит 9210 «Асосий воситаларнинг чиқиб кетиши» счёти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
б) асосий воситаларнинг бошланғич (қайта тиклаш) қиймати ҳисобдан чиқарилганда:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет 9210 «Асосий воситаларнинг чиқиб кетиши» счёти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит асосий воситаларни ҳисобга олувчи счётлар (0100);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
в) асосий воситаларнинг жамланган эскириши ҳисобдан чиқарилганда:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет асосий воситаларнинг эскиришини ҳисобга олувчи счётлар (0200);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит 9210 «Асосий воситаларнинг чиқиб кетиши» счёти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
г) ижарага берувчи томонидан молиявий ижара объектини етказиб бериш ва уни белгиланган мақсадда фойдаланиш учун яроқли ҳолатга келтириш билан боғлиқ харажатлар суммасига:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет 9210 «Асосий воситаларнинг чиқиб кетиши» счёти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит материалларни ҳисобга олувчи счётлар (1000), меҳнат ҳақи бўйича ходим билан ҳисоблашишларни ҳисобга олувчи счётлар (6700), суғурта ва давлат мақсадли жамғармаларига тўловлар бўйича қарзни ҳисобга олувчи счётлар (6500) ва бошқа тегишли счётлар;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
д) асосий воситаларнинг ушбу объектини қайта баҳолаш натижалари (қолдиғи) суммасига:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет 8510 «Узоқ муддатли активларни қайта баҳолаш бўйича тузатишлар» счёти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит 9210 «Асосий воситаларнинг чиқиб кетиши» счёти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
е) молиявий ижара шартномаси бўйича асосий воситаларни бериш натижасида кечиктирилган даромадлар пайдо бўлганда:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет 9210 «Асосий воситаларнинг чиқиб кетиши» счёти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит 7230 «Бошқа узоқ муддатли кечиктирилган даромадлар» счёти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ж) молиявий ижара шартномаси бўйича асосий воситаларни бериш натижасида кечиктирилган харажатлар пайдо бўлганда:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет 0990 «Бошқа узоқ муддатли кечиктирилган харажатлар» счёти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит 9210 «Асосий воситаларнинг чиқиб кетиши» счёти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
12. Молиявий ижара объектларининг молиявий ижара шартномаси бўйича берилиши натижасида пайдо бўлган кечиктирилган даромадлар ва кечиктирилган харажатларнинг ҳисобдан чиқарилиши бухгалтерия ҳисобида қуйидагича акс эттирилади:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
а) ижара (лизинг) тўловлари жадвалига (тартибига) мувофиқ, молиявий ижара шартномаси бўйича молиявий ижара объектларининг берилиши натижасида пайдо бўлган узоқ муддатли кечиктирилган даромадларнинг жорий қисми ўтказилганда:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет 7230 «Бошқа узоқ муддатли кечиктирилган даромадлар» счёти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит 6230 «Бошқа кечиктирилган даромадлар» счёти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
б) молиявий ижара шартномаси бўйича молиявий ижара объектларининг берилиши натижасида пайдо бўлган кечиктирилган даромадларнинг жорий қисмининг ҳисобот даври давомида бир маромда молиявий натижаларга ўтказиб борилиши:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет 6230 «Бошқа кечиктирилган даромадлар» счёти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит 9390 «Бошқа операцион даромадлар» счёти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
в) ижара (лизинг) тўловлари жадвалига (тартибига) мувофиқ, молиявий ижара шартномаси бўйича молиявий ижара объектларининг берилиши натижасида вужудга келган узоқ муддатли кечиктирилган харажатларнинг жорий қисми ўтказилганда:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет 3290 «Бошқа кечиктирилган харажатлар» счёти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит 0990 «Бошқа узоқ муддатли кечиктирилган харажатлар» счёти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
г) молиявий ижара шартномаси бўйича молиявий ижара объектларининг берилиши натижасида пайдо бўлган кечиктирилган харажатларнинг жорий қисмининг ҳисобот даври давомида бир маромда молиявий натижаларга ўтказиб борилиши:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет 9430 «Бошқа операцион харажатлар» счёти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит 3290 «Бошқа кечиктирилган харажатлар» счёти.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
13. Мулкни молиявий ижарага бериш асосий фаолияти ҳисобланган корхоналар жорий ҳисобот даврига тегишли бўлган ижарага берувчининг (лизингга берувчининг) ҳисобланган даромади суммасини (ижара (лизинг) тўловлари жадвалига (тартибига) мувофиқ) бухгалтерия ҳисобида қуйидагича акс эттиради:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет 4010 «Харидорлар ва буюртмачилардан олинадиган счётлар»;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит 9030 «Ишлар бажариш ва хизматлар кўрсатишдан даромадлар» счёти.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
14. Мулкни молиявий ижарага бериш асосий фаолияти ҳисобланмаган корхоналар жорий ҳисобот даврига тегишли бўлган ижарага берувчининг (лизингга берувчининг) ҳисобланган даромади суммасини (ижара (лизинг) тўловлари жадвалига (тартибига) мувофиқ) бухгалтерия ҳисобида қуйидагича акс эттиради:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет 4830 «Олинадиган фоизлар»счёти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит 9550 «Молиявий ижарадан даромадлар»счёти.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
15. Мулкни молиявий ижарага бериш асосий фаолияти ҳисобланган корхоналарда ижарага олувчидан (лизингга олувчидан) ижара (лизинг) тўловларининг келиб тушиши бўйича операциялар бухгалтерия ҳисобида қуйидагича акс эттирилади:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
а) ижара (лизинг) тўловлари жадвалига (тартибига) мувофиқ молиявий ижара бўйича олинадиган узоқ муддатли тўловларнинг жорий қисми ўтказилганда:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет 4810 «Молиявий ижара бўйича олинадиган тўловлар — жорий қисми» счёти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит 0920 «Молиявий ижара бўйича олинадиган тўловлар» счёти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
б) молиявий ижара шартномаси бўйича ижарага олувчидан (лизингга олувчидан) пул маблағлари келиб тушганда:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет пул маблағларини ҳисобга олувчи счётлар;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит 4810 «Молиявий ижара бўйича олинадиган тўловлар — жорий қисми» счёти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит 4010 «Харидорлар ва буюртмачилардан олинадиган счётлар» счёти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
в) ижара (лизинг) тўловлари жадвалига (тартибига) мувофиқ тўлов муддати етиб келмаган ижара (лизинг) тўловлари бўйича ижарага олувчидан (лизингга олувчидан) бўнак келиб тушганда:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет пул маблағларини ҳисобга олувчи счётлар;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит 6390 «Бошқа олинган бўнаклар» счёти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
г) ижара (лизинг) тўловлари жадвалига (тартибига) мувофиқ тўлов муддати етиб келганда ижарага олувчидан (лизингга олувчидан) олдин олинган бўнаклар қоплашга (ҳисоблашишга) олиб борилганда:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет 6390 «Бошқа олинган бўнаклар» счёти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит 4810 «Молиявий ижара бўйича олинадиган тўловлар — жорий қисми» счёти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит 4010 «Харидорлар ва буюртмачилардан олинадиган счётлар».
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
16. Мулкни молиявий ижарага бериш асосий фаолияти ҳисобланмаган корхоналарда ижарага олувчидан (лизингга олувчидан) ижара (лизинг) тўловларининг келиб тушиши бўйича операциялар бухгалтерия ҳисобида қуйидагича акс эттирилади:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
а) ижара (лизинг) тўловлари жадвалига (тартибига) мувофиқ молиявий ижара бўйича олинадиган узоқ муддатли тўловларнинг жорий қисми ўтказилганда:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет 4810 «Молиявий ижара бўйича олинадиган тўловлар — жорий қисми» счёти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит 0920 «Молиявий ижара бўйича олинадиган тўловлар» счёти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
б) молиявий ижара шартномаси бўйича ижарага олувчидан (лизингга олувчидан) пул маблағлари келиб тушганда:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет пул маблағларини ҳисобга олувчи счётлар;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит 4810 «Молиявий ижара бўйича олинадиган тўловлар — жорий қисми» счёти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит 4830 «Олинадиган фоизлар» счёти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
в) ижара (лизинг) тўловлари жадвалига (тартибига) мувофиқ тўлов муддати етиб келмаган ижара (лизинг) тўловлари бўйича ижарага олувчидан (лизингга олувчидан) бўнак келиб тушганда:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет пул маблағларини ҳисобга олувчи счётлар;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит 6390 «Бошқа олинган бўнаклар» счёти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
г) ижара (лизинг) тўловлари жадвалига (тартибига) мувофиқ тўлов муддати етиб келганда, ижарага олувчидан (лизингга олувчидан) олдин олинган бўнаклар қоплашга (ҳисоблашга) олиб борилганда:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет 6390 «Бошқа олинган бўнаклар» счёти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит 4810 «Молиявий ижара бўйича олинадиган тўловлар — жорий қисми» счёти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит 4830 «Олинадиган фоизлар» счёти.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
17. Молиявий ижара шартномаси муддати тугагандан кейин ижарага олувчи (лизингга олувчи) томонидан молиявий ижара объектининг қайтарилиши бухгалтерия ҳисобида қуйидагича акс эттирилади:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
а) молиявий ижара шартномасига мувофиқ молиявий ижара объектининг қопланмаган қиймати суммасига:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет капитал қўйилмаларни ҳисобга олувчи счётлар (0800);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит 4810 «Молиявий ижара бўйича олинадиган тўловлар — жорий қисми» счёти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
б) ижарага олувчи (лизингга олувчи) томонидан амалга оширилган молиявий ижара объектини яхшилаш харажатларининг ижарага берувчи (лизингга берувчи) томонидан қоплаш учун тан олиниши:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет капитал қўйилмаларни ҳисобга олувчи счётлар (0800);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит турли кредиторларга бўлган қарзларни ҳисобга олувчи счётлар (6900);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
в) молиявий ижара шартномасига мувофиқ ижарага берувчи (лизингга берувчи) томонидан амалга оширилган молиявий ижара объектини қайтариш бўйича харажатлар (бузиш, ташиш ва бошқалар) суммасига:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет 9430 «Бошқа операцион харажатлар» счёти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит меҳнат ҳақи бўйича ходим билан ҳисоблашишларни ҳисобга олувчи счётлар (6700), суғурта ва давлат мақсадли жамғармаларига тўловлар бўйича қарзни ҳисобга олувчи счётлар (6500) ва бошқа тегишли счётлар;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
г) ижарага олувчи (лизингга олувчи) томонидан амалга оширилган молиявий ижара объектини яхшилаш бўйича харажатларини қоплаш учун пул маблағлари ўтказилганда:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет турли кредиторларга бўлган қарзларни ҳисобга олувчи счётлар (6900);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит пул маблағларини ҳисобга олувчи счётлар.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
18. Ижарага олувчи (лизингга олувчи) томонидан молиявий ижара объектини муддатидан олдин қайтариши бухгалтерия ҳисобида қуйидагича акс эттирилади:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
а) молиявий ижара тўхтатилган санадаги молиявий ижара шартномасига мувофиқ молиявий ижара объектининг қопланмаган қиймати суммасига:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет капитал қўйилмаларни ҳисобга олувчи счётлар (0800);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит 4810 «Молиявий ижара бўйича олинадиган тўловлар — жорий қисми» счёти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит 0920 «Молиявий ижара бўйича олинадиган тўловлар» счёти — узоқ муддатли қисми;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
б) ижарага олувчи (лизингга олувчи) томонидан амалга оширилган молиявий ижара объектини яхшилаш харажатларининг ижарага берувчи (лизингга берувчи) томонидан қоплаш учун тан олиниши:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет капитал қўйилмаларни ҳисобга олувчи счётлар (0800);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит турли кредиторларга бўлган қарзларни ҳисобга олувчи счётлар (6900);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
в) молиявий ижара шартномаси бўйича молиявий ижара объектларининг берилиши натижасида вужудга келган кечиктирилган даромадларнинг қолган суммаларини молиявий натижаларга ўтказиш:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет 6230 «Бошқа кечиктирилган даромадлар» счёти — жорий қисми;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет 7230 «Бошқа узоқ муддатли кечиктирилган даромадлар» счёти — узоқ муддатли қисми;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит 9390 «Бошқа операцион даромадлар» счёти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
г) молиявий ижара шартномаси бўйича молиявий ижара объектларининг берилиши натижасида вужудга келган кечиктирилган харажатларнинг қолган суммаларини молиявий натижаларга ўтказиш:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет 9430 «Бошқа операцион харажатлар» счёти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит 3290 «Бошқа кечиктирилган харажатлар» счёти — жорий қисми;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит 0990 «Бошқа узоқ муддатли кечиктирилган харажатлар» счёти — узоқ муддатли қисми;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
д) молиявий ижара шартномасига мувофиқ ижарага берувчи (лизингга берувчи) томонидан амалга оширилган молиявий ижара объектини қайтариш бўйича харажатлар (бузиш, ташиш ва бошқалар) суммасига:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет 9430 «Бошқа операцион харажатлар» счёти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит меҳнат ҳақи бўйича ходим билан ҳисоблашишларни ҳисобга олувчи счётлар (6700), суғурта ва давлат мақсадли жамғармаларига тўловлар бўйича қарзни ҳисобга олувчи счётлар (6500) ва бошқа тегишли счётлар;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
е) ижарага олувчи (лизингга олувчи) томонидан амалга оширилган молиявий ижара объектини яхшилаш бўйича харажатларини қоплаш учун пул маблағлари ўтказилганда:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет турли кредиторларга бўлган қарзларни ҳисобга олувчи счётлар (6900);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит пул маблағларини ҳисобга олувчи счётлар.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
§ 3. Ижарага олувчида (лизингга олувчида) молиявий ижара бўйича операцияларнинг ҳисоби
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
19. Агар минимал ижара (лизинг) тўловларининг дисконтланган қиймати молиявий ижара объектининг жорий қийматидан паст бўлса, унда молиявий ижара ижарага олувчининг (лизингга олувчининг) бухгалтерия ҳисобида актив ва мажбурият сифатида минимал ижара (лизинг) тўловларининг дисконтланган қиймати бўйича тан олиниши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
20. Агар минимал ижара (лизинг) тўловларининг дисконтланган қиймати молиявий ижара объектининг жорий қийматидан юқори бўлса, унда молиявий ижара ижарага олувчининг (лизингга олувчининг) бухгалтерия ҳисобида актив ва мажбурият сифатида молиявий ижара объектининг жорий қиймати бўйича тан олиниши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
21. Молиявий ижара шартномаси бўйича олиб келинган молиявий ижара объектлари бухгалтерия ҳисобида қуйидагича акс эттирилади:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
а) молиявий ижара объектларини ижарага олувчининг (лизингга олувчининг) бухгалтерия ҳисобида актив ва мажбурият сифатида тан олинадиган қиймати бўйича кирим қилиш:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет капитал қўйилмаларни ҳисобга олувчи счётлар (0800);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит 7910 «Тўланадиган молиявий ижара» счёти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
б) молиявий ижара объектларини белгиланган мақсади бўйича фойдаланиш учун яроқли ҳолатга келтириш билан боғлиқ бўлган харажатлар суммасига:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет капитал қўйилмаларни ҳисобга олувчи счётлар (0800);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит материалларни ҳисобга олувчи счётлар (1000), меҳнат ҳақи бўйича ходим билан ҳисоблашишларни ҳисобга олувчи счётлар (6700), суғурта ва давлат мақсадли жамғармаларига тўловлар бўйича қарзни ҳисобга олувчи счётлар (6500) ва бошқа тегишли счётлар;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
в) молиявий ижара объектларини бошланғич қиймат бўйича фойдаланишга топшириш (уларнинг асосий воситалар таркибига ўтказилиши):
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет 0310 «Молиявий ижара шартномаси бўйича олинган асосий воситалар» счёти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит капитал қўйилмаларни ҳисобга олувчи счётлар (0800).
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
22. Молиявий ижара шартномаси бўйича олинган асосий воситалардан фойдаланиш билан боғлиқ харажатлар бухгалтерия ҳисобида қуйидагича акс эттирилади:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
а) молиявий ижара шартномаси бўйича олинган асосий воситаларга эскириш ҳисобланганда:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет харажатларни ҳисобга олувчи счётлар (2000, 2100, 2300, 2500, 2600, 2700, 9400 ва бошқа счётлар — молиявий ижара шартномаси бўйича олинган асосий воситаларнинг белгиланган мақсадига қараб);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит 0299 «Молиявий ижара шартномаси бўйича олинган асосий воситаларнинг эскириши» счёти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
б) Молиявий ижара шартномаси бўйича олинган асосий воситаларни ишчи ҳолатда сақлаб туриш (жорий, ўртача ёки капитал таъмирлаш ва бошқалар) билан боғлиқ харажатлар суммасига:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет харажатларни ҳисобга олувчи счётлар (2000, 2100, 2300, 2500, 2600, 2700, 9400 ва бошқа счётлар — молиявий ижара шартномаси бўйича олинган асосий воситаларнинг белгиланган мақсадига қараб);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит материалларни ҳисобга олувчи счётлар (1000), меҳнат ҳақи бўйича ходим билан ҳисоблашишларни ҳисобга олувчи счётлар (6700), суғурта ва давлат мақсадли жамғармаларига тўловлар бўйича қарзни ҳисобга олувчи счётлар (6500) ва бошқа тегишли счётлар.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
23. Молиявий ижара бўйича фоизларни ҳисоблаш ва ижарага берувчига (лизингга берувчига) ижара (лизинг) тўловларини тўлаш бўйича операциялар бухгалтерия ҳисобида қуйидагича акс эттирилади:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
а) ижара (лизинг) тўловлари жадвалига (тартибига) мувофиқ молиявий ижара бўйича узоқ муддатли мажбуриятларнинг жорий қисми ўтказилганда:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет 7910 «Тўланадиган молиявий ижара» счёти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит 6950 «Узоқ муддатли мажбуриятлар — жорий қисми» счёти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
б) ижара (лизинг) тўловлари жадвалига (тартибига) мувофиқ молиявий ижара бўйича ҳисобланган фоизлар суммасига:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет 9610 «Фоиз кўринишидаги харажатлар» счёти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит 6920 «Ҳисобланган фоизлар» счёти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
в) ижарага берувчига (лизингга берувчига) ижара (лизинг) тўловларининг жорий қисми тўланганда:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет 6920 «Ҳисобланган фоизлар» счёти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет 6950 «Узоқ муддатли мажбуриятлар — жорий қисми» счёти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит пул маблағларини ҳисобга олувчи счётлар;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
г) ижара (лизинг) тўловлари жадвалига (тартибига) мувофиқ тўлов муддати етиб келмаган ижара (лизинг) тўловлари бўйича ижарага берувчига (лизингга берувчига) бўнак тўланганда:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет 4330 «Бошқа берилган бўнаклар» счёти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит пул маблағларини ҳисобга олувчи счётлар;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
д) ижара (лизинг) тўловлари жадвалига (тартибига) мувофиқ тўлов муддати етиб келганда, ижарага берувчига (лизингга берувчига) олдин тўланган бўнаклар қоплашга (ҳисоблашга) олиб борилганда:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет 6920 «Ҳисобланган фоизлар» счёти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет 6950 «Узоқ муддатли мажбуриятлар — жорий қисми» счёти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит 4330 «Бошқа берилган бўнаклар» счёти.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
24. Молиявий ижара шартномаси бўйича олинган асосий воситаларни яхшилаш (ободонлаштириш, қўшимча қуриш, қўшимча асбоб-ускуналар билан жиҳозлаш, реконструкция, модернизация қилиш, техник жиҳатдан қайта қуроллантириш ва бошқалар) харажатлари суммаси молиявий ижара шартномаси бўйича олинган асосий воситалар қийматини кўпайтирувчи капитал қўйилмалар сифатида бухгалтерия ҳисобида қуйидагича акс эттирилади:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
а) капитал қўйилмалар амалга оширилганда:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет 0860 «Молиявий ижара шартномаси бўйича олинган асосий воситаларга капитал қўйилмалар» счёти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит материалларни ҳисобга олувчи счётлар (1000), меҳнат ҳақи бўйича ходим билан ҳисоблашишларни ҳисобга олувчи счётлар (6700), суғурта ва давлат мақсадли жамғармаларига тўловлар бўйича қарзни ҳисобга олувчи счётлар (6500) ва бошқа тегишли счётлар;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
б) капитал қўйилмалар асосий воситалар таркибига ўтказилганда:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет 0112 «Молиявий ижара шартномаси бўйича олинган асосий воситаларни ободонлаштириш» счёти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит 0860 «Молиявий ижара шартномаси бўйича олинган асосий воситаларга капитал қўйилмалар» счёти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
в) молиявий ижара шартномаси бўйича олинган асосий воситаларни ободонлаштириш бўйича эскириш ҳисобланганда:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет харажатларни ҳисобга олувчи счётлар (2000, 2100, 2300, 2500, 2600, 2700, 9400 ва бошқа счётлар — молиявий ижара шартномаси бўйича олинган асосий воситаларнинг белгиланган мақсадига қараб);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит 0212 «Молиявий ижара шартномаси бўйича олинган асосий воситаларни ободонлаштиришнинг эскириши» счёти.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
25. Молиявий ижара шартномаси бўйича олинган асосий воситаларни ва молиявий ижара шартномаси бўйича олинган асосий воситаларнинг ободонлаштирилишини қайта баҳолаш бухгалтерия ҳисобида қуйидагича акс эттирилади:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
а) молиявий ижара шартномаси бўйича олинган асосий воситаларнинг ва молиявий ижара шартномаси бўйича олинган асосий воситаларни ободонлаштиришнинг баҳолари ўсиши суммасига:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет 0310 «Молиявий ижара шартномаси бўйича олинган асосий воситалар» счёти — молиявий ижара шартномаси бўйича олинган асосий воситалар объектлари бошланғич (қайта тиклаш) қийматининг ўсиши суммасига;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет 0112 «Молиявий ижара шартномаси бўйича олинган асосий воситаларни ободонлаштириш» счёти — молиявий ижара шартномаси бўйича олинган асосий воситаларни ободонлаштиришнинг бошланғич (қайта тиклаш) қийматининг ўсиши суммасига;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит 0299 «Молиявий ижара шартномаси бўйича олинган асосий воситаларнинг эскириши» счёти — молиявий ижара шартномаси бўйича олинган асосий воситаларнинг жамланган эскириши баҳосининг ўсиши суммасига;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит 0212 «Молиявий ижара шартномаси бўйича олинган асосий воситаларни ободонлаштиришнинг эскириши» счёти — молиявий ижара шартномаси бўйича олинган асосий воситаларни ободонлаштиришнинг жамланган эскириши баҳосининг ўсиши суммасига;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит 8510 «Узоқ муддатли активларни қайта баҳолаш бўйича тузатишлар» счёти — молиявий ижара шартномаси бўйича олинган асосий воситаларнинг ва молиявий ижара шартномаси бўйича олинган асосий воситаларни ободонлаштиришнинг бошланғич (қайта тиклаш) қиймати баҳосининг ўсиши ва жамланган эскиришлар баҳосининг ўсиши суммалари ўртасидаги фарқ суммасига;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
б) молиявий ижара шартномаси бўйича олинган асосий воситаларнинг ва молиявий ижара шартномаси бўйича олинган асосий воситаларни ободонлаштиришнинг баҳолари пасайиши суммасига:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет 0299 «Молиявий ижара шартномаси бўйича олинган асосий воситаларнинг эскириши» счёти — молиявий ижара шартномаси бўйича олинган асосий воситаларнинг жамланган эскириши баҳосининг пасайиши суммасига;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет 0212 «Молиявий ижара шартномаси бўйича олинган асосий воситаларни ободонлаштиришнинг эскириши» счёти — молиявий ижара шартномаси бўйича олинган асосий воситаларни ободонлаштиришнинг жамланган эскириши баҳосининг пасайиши суммасига;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет 8510 «Узоқ муддатли активларни қайта баҳолаш бўйича тузатишлар» счёти — илгари қайта баҳолаш натижасида молиявий ижара шартномаси бўйича олинган асосий воситалар объектларининг ва молиявий ижара шартномаси бўйича олинган асосий воситаларни ободонлаштиришнинг баҳолари ўсиши суммасига ёки ушбу объектларнинг илгариги баҳолари ўсиши суммасининг илгариги баҳолари пасайиши суммасидан ошган қисми доирасидаги суммага;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет 9430 «Бошқа операцион харажатлар» счёти — молиявий ижара шартномаси бўйича олинган асосий воситалар объектларининг ва молиявий ижара шартномаси бўйича олинган асосий воситаларни ободонлаштиришнинг баҳолари пасайиши суммасининг ушбу объектларни илгари қайта баҳолаш натижасида баҳолари ўсиши суммасидан ошган қисмига ёки ушбу объектларнинг илгариги баҳолари ўсиши суммасининг илгариги баҳолари пасайиши суммасидан ошган суммасига (яъни ушбу объектлар бўйича баҳосининг пасайиши суммасининг 8510 «Узоқ муддатли активларни қайта баҳолаш бўйича тузатишлар» счётида ҳисобга олинган қолдиқ суммасидан ортган қисмига);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит 0310 «Молиявий ижара шартномаси бўйича олинган асосий воситалар» счёти — молиявий ижара шартномаси бўйича олинган асосий воситалар объектлари бошланғич (қайта тиклаш) қийматининг пасайиши суммасига;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит 0112 «Молиявий ижара шартномаси бўйича олинган асосий воситаларни ободонлаштириш» счёти — молиявий ижара шартномаси бўйича олинган асосий воситаларни ободонлаштиришнинг бошланғич (қайта тиклаш) қийматининг пасайиши суммасига.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
26. Молиявий ижара шартномаси бўйича олинган асосий воситаларнинг ижарага олувчининг (лизингга олувчининг) мулкига ўтиши бухгалтерия ҳисобида қуйидагича акс эттирилади:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
а) молиявий ижара шартномаси бўйича олинган асосий воситаларнинг ўз асосий воситалари таркибига ўтказилиши, агарда ушбу объектлар бўйича амалга оширилган ободонлаштириш ишлари қиймати мавжуд бўлса, уларни ҳам қўшган ҳолда:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет асосий воситаларни ҳисобга олувчи счётлар (0100 — асосий воситаларнинг турлари бўйича);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит 0310 «Молиявий ижара шартномаси бўйича олинган асосий воситалар» счёти — молиявий ижара шартномаси бўйича олинган асосий воситаларнинг бошланғич (қайта тиклаш) қийматига;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит 0112 «Молиявий ижара шартномаси бўйича олинган асосий воситаларни ободонлаштириш» счёти — молиявий ижара шартномаси бўйича олинган асосий воситаларни ободонлаштиришнинг бошланғич (қайта тиклаш) қийматига;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
б) молиявий ижара шартномаси бўйича олинган асосий воситаларни ва молиявий ижара шартномаси бўйича олинган асосий воситаларнинг ободонлаштиришини ўз асосий воситалар таркибига ўтказилганда, улар бўйича жамғарилган эскириш суммаларини ўтказиш (кўчириш):
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет 0299 «Молиявий ижара шартномаси бўйича олинган асосий воситаларнинг эскириши» счёти — молиявий ижара шартномаси бўйича олинган асосий воситаларнинг жамланган эскириши суммасига;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет 0212 «Молиявий ижара шартномаси бўйича олинган асосий воситаларни ободонлаштиришнинг эскириши» счёти — молиявий ижара шартномаси бўйича олинган асосий воситаларни ободонлаштиришнинг жамланган эскириши суммасига;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит асосий воситаларнинг эскиришини ҳисобга олувчи счётлар (0200 - асосий воситаларнинг турлари бўйича);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
в) молиявий ижара шартномаси бўйича асосий қарзнинг қопланмаган қолдиғини тўлаш суммасига:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет 6950 «Узоқ муддатли мажбуриятлар — жорий қисми» счёти — жорий қисми;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет 7910 «Тўланадиган молиявий ижара» счёти — узоқ муддатли қисми;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит пул маблағларини ҳисобга олувчи счётлар.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
27. Ижарага берувчига (лизингга берувчига) молиявий ижара шартномаси бўйича олинган асосий воситалар ва молиявий ижара шартномаси бўйича олинган асосий воситаларни ободонлаштириш объектлари қайтарилганда, бухгалтерия ҳисобида қуйидаги ёзувлар амалга оширилади:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
а) бошланғич (қайта тиклаш) қийматига:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет 9210 «Асосий воситаларнинг чиқиб кетиши» счёти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит 0310 «Молиявий ижара шартномаси бўйича олинган асосий воситалар» счёти — молиявий ижара шартномаси бўйича олинган асосий воситаларнинг бошланғич (қайта тиклаш) қийматига;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит 0112 «Молиявий ижара шартномаси бўйича олинган асосий воситаларни ободонлаштириш» счёти — молиявий ижара шартномаси бўйича олинган асосий воситаларни ободонлаштиришнинг бошланғич (қайта тиклаш) қийматига;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
б) жамланган эскириш суммасига:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет 0299 «Молиявий ижара шартномаси бўйича олинган асосий воситаларнинг эскириши» счёти — молиявий ижара шартномаси бўйича олинган асосий воситаларнинг жамланган эскириш суммасига;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет 0212 «Молиявий ижара шартномаси бўйича олинган асосий воситаларни ободонлаштиришнинг эскириши» счёти — молиявий ижара шартномаси бўйича олинган асосий воситаларни ободонлаштиришнинг жамланган эскириш суммасига;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит 9210 «Асосий воситаларнинг чиқиб кетиши» счёти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
в) молиявий ижара шартномаси бўйича олинган асосий воситаларни ободонлаштириш қийматининг ижарага берувчи (лизингга берувчи) томонидан қопланадиган суммасига:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет 4890 «Бошқа дебиторлар қарзлари» счёти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит 9210 «Асосий воситаларнинг чиқиб кетиши» счёти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
г) молиявий ижара шартномаси бўйича олинган мазкур асосий воситалар объектларини ва молиявий ижара шартномаси бўйича олинган асосий воситаларни ободонлаштириш объектларини қайта баҳолаш натижаси (қолдиқ) суммасига:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет 8510 «Узоқ муддатли активларни қайта баҳолаш бўйича тузатишлар» счёти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит 9210 «Асосий воситаларнинг чиқиб кетиши» счёти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
д) ижара (лизинг) тўловлари жадвали (тартиби) бўйича асосий қарзнинг қопланмаган қолдиғи суммасига:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет 6950 «Узоқ муддатли мажбуриятлар — жорий қисми» счёти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет 7910 «Тўланадиган молиявий ижара» счёти — узоқ муддатли қисми (молиявий ижара шартномаси муддати тугагунга қадар қайтарилиш амалга оширилган ҳолларда қўлланилади);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит 9210 «Асосий воситаларнинг чиқиб кетиши» счёти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
е) молиявий ижара шартномасига мувофиқ ижарага олувчи (лизингга олувчи) томонидан амалга оширилган молиявий ижара шартномаси бўйича олинган асосий воситаларни қайтариш бўйича харажатлар (бузиш, ташиш ва бошқалар) суммасига:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет 9210 «Асосий воситаларнинг чиқиб кетиши» счёти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит материалларни ҳисобга олувчи счётлар (1000), меҳнат ҳақи бўйича ходим билан ҳисоблашишларни ҳисобга олувчи счётлар (6700), суғурта ва давлат мақсадли жамғармаларига тўловлар бўйича қарзни ҳисобга олувчи счётлар (6500) ва бошқа тегишли счётлар;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ж) молиявий ижара шартномаси бўйича олинган асосий воситаларни қайтариш натижасида олинган фойда суммасига:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет 9210 «Асосий воситаларнинг чиқиб кетиши» счёти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит 9310 «Асосий воситаларнинг чиқиб кетишидан фойда» счёти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
з) молиявий ижара шартномаси бўйича олинган асосий воситаларни қайтариш натижасида кўрилган зарар суммасига:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет 9430 «Бошқа операцион харажатлар» счёти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит 9210 «Асосий воситаларнинг чиқиб кетиши» счёти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
и) молиявий ижара шартномаси бўйича олинган асосий воситаларни ободонлаштириш бўйича харажатларни қоплаш учун ижарага берувчидан (лизингга берувчидан) пул маблағлари келиб тушганда:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет пул маблағларини ҳисобга олувчи счётлар;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит 4890 «Бошқа дебиторлар қарзлари» счёти.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
28. Мулкни кейинчалик қайта молиявий ижарага олиш (лизингга олиш) шарти билан сотиш ҳолларида, ижарага берувчининг (лизингга берувчининг) мулкини сотиш операциялари олди-сотди сифатида қаралади ва сотувчининг бухгалтерия ҳисобида Ўзбекистон Республикаси бухгалтерия ҳисобининг миллий стандарти (21-сон БҲМС) «Хўжалик юритувчи субъектларнинг молиявий-хўжалик фаолияти бухгалтерия ҳисоби ҳисобварақлар режаси ва уни қўллаш бўйича йўриқнома»га (рўйхат рақами 1181, 2002 йил 23 октябрь) мувофиқ амалга оширилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Кейинчалик молиявий ижара ҳисоби ижарага олувчи (лизингга олувчи) ва ижарага берувчи (лизингга берувчи) томонидан мазкур Низомда ўрнатилган тартибда юритилади.
(28-банд Ўзбекистон Республикаси молия вазирининг 2016 йил 28 сентябрдаги 75-сонли буйруғи (рўйхат рақами 1961-1, 12.10.2016 й.) таҳририда —ЎР ҚҲТ, 2016 й., 41-сон, 482-модда)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
§ 4. Оператив ижара ҳисоби
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
29. Оператив ижара шартномаси бўйича олинган асосий воситалар ижарачида балансдан ташқари счёт ҳисобланган 001 «Оператив ижарага олинган асосий воситалар» счётининг дебетида акс эттирилади. Бунда, оператив ижара шартномаси бўйича берилган асосий воситалар ижарага берувчида худди олдинги каби асосий воситалар таркибида ҳисобга олинади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
30. Оператив ижара билан боғлиқ операциялар ижарага берувчининг бухгалтерия ҳисобида қуйидагича акс эттирилади:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
а) оператив ижара шартномаси бўйича берилган асосий воситаларга эскириш ҳисобланганда:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет 9430 «Бошқа операцион харажатлар» счёти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит асосий воситаларнинг эскиришини ҳисобга олувчи счётлар (0200);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
б) мулкни оператив ижарага бериш асосий фаолияти ҳисобланган корхоналарда жорий даврга тегишли бўлган ва ижарага олувчидан келиб тушадиган ижара тўловлари (ижара тўловлари жадвалига (тартибига) ёки оператив ижара шартномасига мувофиқ) ҳисобланганда:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет 4010 «Харидорлар ва буюртмачилардан олинадиган счётлар»;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит 9030 «Ишлар бажариш ва хизматлар кўрсатишдан даромадлар» счёти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
в) мулкни оператив ижарага бериш асосий фаолияти ҳисобланмаган корхоналарда жорий даврга тегишли бўлган ва ижарага олувчидан келиб тушадиган ижара тўловлари (ижара тўловлари жадвалига (тартибига) ёки оператив ижара шартномасига мувофиқ) ҳисобланганда:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет 4820 «Оператив ижара бўйича олинадиган тўловлар» счёти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит 9350 «Оператив ижарадан даромадлар» счёти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
г) мулкни оператив ижарага бериш асосий фаолияти ҳисобланган корхоналарда ижара тўловларининг келиб тушиши:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет пул маблағларини ҳисобга олувчи счётлар;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит 4010 «Харидорлар ва буюртмачилардан олинадиган счётлар»;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
д) мулкни оператив ижарага бериш асосий фаолияти ҳисобланмаган корхоналарда ижара тўловларининг келиб тушиши:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет пул маблағларини ҳисобга олувчи счётлар;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит 4820 «Оператив ижара бўйича олинадиган тўловлар» счёти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
е) ижара тўловлари жадвалига (тартибига) ёки оператив ижара шартномасига мувофиқ тўлов муддати етиб келмаган ижара тўловлари бўйича бўнак келиб тушганда:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет пул маблағларини ҳисобга олувчи счётлар;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит 6390 «Бошқа олинган бўнаклар»счёти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ж) мулкни оператив ижарага бериш асосий фаолияти ҳисобланган корхоналарда ижара тўловлари жадвалига (тартибига) ёки оператив ижара шартномасига мувофиқ тўлов муддати етиб келганда, ижарачидан олдин олинган бўнаклар қоплашга (ҳисоблашга) олиб борилганда:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет 6390 «Бошқа олинган бўнаклар» счёти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит 4010 «Харидорлар ва буюртмачилардан олинадиган счётлар»;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
з) мулкни оператив ижарага бериш асосий фаолияти ҳисобланмаган корхоналарда ижара тўловлари жадвалига (тартибига) ёки оператив ижара шартномасига мувофиқ тўлов муддати етиб келганда, ижарачидан олдиндан олинган бўнаклар қоплашга (ҳисоблашга) олиб борилганда:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет 6390 «Бошқа олинган бўнаклар» счёти,
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит 4820 «Оператив ижара бўйича олинадиган тўловлар» счёти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
и) ижарачи томонидан амалга оширилган оператив ижара шартномаси бўйича олинган асосий воситаларни яхшилаш бўйича харажатларнинг ижарага берувчи томонидан қоплаш учун тан олинганда:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет асосий воситаларни ҳисобга олувчи счётлар (0100),
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит турли кредиторларга бўлган қарзларни ҳисобга олувчи счётлар (6900);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
к) ижарачи томонидан амалга оширилган оператив ижара шартномаси бўйича олинган асосий воситаларни яхшилаш бўйича харажатларни қоплаш учун ижарачига пул маблағлари ўтказилганда:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет турли кредиторларга бўлган қарзларни ҳисобга олувчи счётлар (6900);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит пул маблағларини ҳисобга олувчи счётлар.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
31. Оператив ижара билан боғлиқ операциялар ижарачининг бухгалтерия ҳисобида қуйидагича акс эттирилади:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
а) ижарага берувчига тўланиши лозим бўлган ва ҳисобот даврига тегишли (ижара тўловлари жадвалига (тартибига) ёки оператив ижара шартномасига мувофиқ) ижара тўловлари ҳисобланганда:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет харажатларни ҳисобга олувчи счётлар (2000, 2100, 2300, 2500, 2600, 2700, 9400 ва бошқа счётлар — оператив ижара шартномаси бўйича олинган асосий воситаларнинг белгиланган мақсадига қараб);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит 6910 «Тўланадиган оператив ижара» счёти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
б) ижарага берувчига ижара тўловлари тўланганда:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет 6910 «Тўланадиган оператив ижара» счёти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит пул маблағларини ҳисобга олувчи счётлар;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
в) ижара тўловлари жадвалига (тартибига) ёки оператив ижара шартномасига мувофиқ тўлов муддати етиб келмаган ижара тўловлари бўйича ижарага берувчига бўнак тўланганда:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет 4330 «Бошқа берилган бўнаклар» счёти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит пул маблағларини ҳисобга олувчи счётлар;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
г) ижара тўловлари жадвалига (тартибига) ёки оператив ижара шартномасига мувофиқ тўлов муддати етиб келганда, ижарага берувчига олдин тўланган бўнакларни қоплашга (ҳисоблашга) олиб борилганда:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет 6910 «Тўланадиган оператив ижара» счёти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит 4330 «Бошқа берилган бўнаклар» счёти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
д) оператив ижара шартномаси бўйича олинган асосий воситаларни яхшилаш бўйича капитал қўйилмалар амалга оширилганда:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет капитал қўйилмаларни ҳисобга олувчи счётлар (0800);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит материалларни ҳисобга олувчи счётлар (1000), меҳнат ҳақи бўйича ходим билан ҳисоблашишларни ҳисобга олувчи счётлар (6700), суғурта ва давлат мақсадли жамғармаларига тўловлар бўйича қарзни ҳисобга олувчи счётлар (6500) ва бошқа тегишли счётлар;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
е) оператив ижара шартномаси бўйича олинган асосий воситалар қайтарилганда, капитал қўйилмалар суммасини ҳисобдан чиқариш:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет 9220 «Бошқа активларнинг чиқиб кетиши» счёти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит капитал қўйилмаларни ҳисобга олувчи счётлар (0800);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ж) оператив ижара шартномаси бўйича олинган асосий воситаларни яхшилаш бўйича капитал қўйилмалар қийматининг ижарага берувчи томонидан қопланадиган суммасига:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет 4890 «Бошқа дебиторлар қарзлари» счёти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит 9220 «Бошқа активларнинг чиқиб кетиши» счёти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
з) оператив ижара шартномаси бўйича олинган асосий воситаларни яхшилаш бўйича капитал қўйилмаларнинг берилиши натижасида олинган фойда суммасига:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет 9220 « Бошқа активларнинг чиқиб кетиши» счёти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит 9320 «Бошқа активларнинг чиқиб кетишидан фойда» счёти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
и) оператив ижара шартномаси бўйича олинган асосий воситаларни яхшилаш бўйича капитал қўйилмаларнинг берилиши натижасида кўрилган зарар суммасига:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет 9430 «Бошқа операцион харажатлар» счёти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит 9220 «Бошқа активларнинг чиқиб кетиши» счёти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
к) оператив ижара шартномаси бўйича олинган асосий воситаларни яхшилаш бўйича капитал қўйилмалар қийматини қоплаш учун ижарага берувчидан пул маблағлари тушганда:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
дебет пул маблағларини ҳисобга олувчи счётлар;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кредит 4890 «Бошқа дебиторлар қарзларим счёти.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Оператив ижара шартномаси бўйича олинган асосий воситалар қайтариб берилганда, балансдан ташқари счёт ҳисобланган 001 «Оператив ижарага олинган асосий воситалар» счёти кредитланади.
(Ўзбекистон Республикаси қонун ҳужжатлари тўплами, 2009 й., 23-сон, 265-модда; 2016 й., 41-сон, 482-модда)