Ҳужжат кучини йўқотган 05.12.2018 13.01.1997 йилдаги 20-сон
ONLINE TRANSLATE
Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг қарори, 13.01.1997 йилдаги 20-сон
Kuchga kirish sanasi
13.01.1997
Ҳужжат кучини йўқотган 05.12.2018
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
қарори
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
«Ер ости бойликлари тўғрисида» Ўзбекистон Республикаси Қонунига мувофиқ норматив ҳужжатларни тасдиқлаш ҳақида
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
 LexUZ шарҳи
Мазкур қарор Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2018 йил 4 декабрдаги 983-сонли «Ер қаърини геологик ўрганиш, фойдаланиш ва муҳофаза қилиш соҳасидаги бошқарув ва назорат қилиш тизимини янада такомиллаштириш тўғрисида»ги қарорига асосан ўз кучини йўқотган.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
«Ер ости бойликлари тўғрисида» Ўзбекистон Республикаси Қонунига мувофиқ Вазирлар Маҳкамаси қарор қилади:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Қуйидагилар тасдиқлансин:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Фойдали қазилмаларни қазиб олиш учун кон ажратиш тартиби тўғрисида Низом 1-иловага мувофиқ;
Олдинги таҳрирга қаранг.
(қарорнинг тўртинчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2014 йил 17 июлдаги 196-сонли қарорига асосан чиқарилган — ЎР ҚҲТ, 2014 й., 31-сон, 380-модда)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Қазиб олинган ва қазиб олиш жараёнида нобуд бўлган фойдали қазилмалар захираларини ер ости бойликларидан фойдаланувчи ҳисобидан чиқариш тартиби тўғрисида Низом 3-иловага мувофиқ;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Фойдали қазилмаларни қазиш чоғида ер ости бойликларини муҳофаза қилишнинг ягона қоидалари 4-иловага мувофиқ.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ўзбекистон Республикасининг Бош вазири Ў. СУЛТОНОВ
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Тошкент ш.,
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1997 йил 13 январь,
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
20-сон
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Вазирлар Маҳкамасининг
1997 йил 13 январдаги
20-сон қарорига
1-ИЛОВА
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Фойдали қазилмаларни қазиб олиш учун кон ажратиш тартиби тўғрисида
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
НИЗОМ
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
I. УМУМИЙ ҚОИДАЛАР
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1. Мазкур Низом «Ер ости бойликлари тўғрисида» Ўзбекистон Республикаси Қонуни ва «Саноатгеоконтехназорат» — Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамаси ҳузуридаги Ер қаърини геологик ўрганиш, саноатда, кончиликда ва коммунал-маиший секторда ишларнинг бехатар олиб борилишини назорат қилиш давлат инспекцияси тўғрисидаги Низом талаблари ҳисобга олинган ҳолда ишлаб чиқилган.
(1-банднинг биринчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2010 йил 17 декабрдаги 301-сонли қарори таҳририда — ЎР ҚҲТ, 2010 й., 51-сон, 486-модда)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Низом фойдали қазилмаларни қазиб олиш учун республика ҳудудида Ўзбекистон Республикаси «Саноатгеоконтехназорат» давлат инспекцияси томонидан фойдали қазилмаларни* қазиб олиш учун кон ажратишнинг ягона тартибини белгилайди.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
* — Ушбу ўринда ва сўнгра матнда «кон» атамасига, шунингдек вужудга келган техник-иқтисодий коньюнктура шароитида ишлаш мақсадга мувофиқ бўлиши мумкин бўлган техноген ҳосилалар, руда бор жойлар ва майда тарқоқ участкалар ҳам киритилади.
(1-банднинг иккинчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2010 йил 17 декабрдаги 301-сонли қарори таҳририда — ЎР ҚҲТ, 2010 й., 51-сон, 486-модда)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Лицензияга мувофиқ ва ер ости бойликларидан фойдаланиш ҳуқуқини берувчи лицензияда кўрсатилган мақсадларда фойдаланишга берилган майдони ва чуқурлигига кўра чекланган ер ости бойлигининг геометриклаштирилган участкаси кон ажратиш деб аталади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Кон ажратиш кон ажратиш далолатномаси (Низомга 1-илова) асосида амалга оширилади. Далолатнома лицензия эгасининг лицензия билан берилган ер ости бойлигидан фойдаланиш ҳуқуқини амалга ошириш ҳуқуқини тасдиқлайди.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2. Низом, мулкчилик шаклларидан қатъи назар, фойдали қазилмаларни, шу жумладан техноген ҳосилаларни қазиб олувчи корхоналарни лойиҳалаштирувчи, қурувчи, реконструкция қилувчи, кенгайтирувчи ер ости фойдаланувчиларининг барчаси учун мажбурий ҳисобланади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3. Фойдали қазилмалар конини ёки унинг бир қисмини лицензиясиз ва кон ажратилмасдан ёки унинг чегарасидан ташқарини ишлатиш ер ости бойликларидан ўзбошимчалик билан фойдаланиш ҳисобланади ва ишлаб чиқариш харажатлари қопланмаган ҳолда белгиланган тартибда тўхтатилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4. Фойдали қазилмаларни қазиб олиш учун кон ажратиш ер остининг мазкур участкасидан фойдаланиш ҳуқуқини берувчи рухсатнома (лицензия)ни қонунда белгиланган тартибда расмийлаштирган (олган) Ўзбекистон Республикасининг, бошқа давлатларнинг юридик ва жисмоний шахсларига, фуқаролиги бўлмаган шахсларга берилиши мумкин.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
5. Фойдали қазилмаларни қазиб олиш учун ажратиладиган ёки унинг бир қисми асосий қазилма ва у билан биргаликда жойлашган фойдали қазилмалар ва уларнинг таркибидаги компонентлар захиралари Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамаси ҳузуридаги Фойдали қазилмалар захиралари бўйича Давлат комиссияси (ЎР ЗДК) ёки Давлат геология қўмитаси ҳузуридаги фойдали қазилмалар захиралари бўйича Марказий комиссияси (ЗМК) томонидан тасдиқланган ва кон белгиланган тартибда саноат йўли билан ўзлаштирилиши учун берилган, шунингдек ер ости бойликларини муҳофаза қилиш ва лицензия ҳамда ишларни бехатар олиб бориш қоидалари ва нормалари талаблари ҳисобга олинган ҳолда бажарилган фойдали қазилмаларни қазиб олувчи корхоналарни қуриш, реконструкция қилиш ёки кенгайтиришнинг тасдиқланган лойиҳаси мавжуд бўлган тақдирда берилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
6. Ер ажратмаси лойиҳасига қуйидагилар илова қилиниши керак:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
саноат йўли билан ўзлаштириш учун фойдали қазилмалар конини бериш-қабул қилиб олиш тўғрисидаги далолатнома нусхаси — нефть ва газ конлари учун, бундан ташқари уларни қазиш лойиҳаси тасдиқланганлиги тўғрисидаги ҳужжатлар нусхаси;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
фойдали қазилмаларни қазиб олиш корхонасини қуриш, реконструкция қилиш ёки кенгайтиришнинг белгиланган тартибда келишилган ва тасдиқланган лойиҳаси (кон ажратмаси бериш лойиҳаси кўриб чиқилгандан кейин фойдаланувчига қайтарилади);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ердан фойдаланувчининг ер ажратишга розилиги тўғрисидаги дастлабки хулосаси;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
бўйсунувига кўра юқори ташкилотнинг ер ажратмаси бериш тўғрисида илтимосномаси (табиатдан фойдаланувчи мустақил бўлса ушбу илтимоснома талаб қилинмайди).
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ўзбекистон Республикаси «Саноатгеоконтехназорат» давлат инспекцияси кон ажратмаси бериш учун бошқа ваколатли органларда мавжуд бўлган зарур ҳужжатлар ва ахборотларни белгиланган тартибда ўзаро ахборот ҳамкорлиги йўли билан, шу жумладан электрон тарзда мустақил равишда олади, ушбу бандда назарда тутилган ҳужжатлар ва ахборотлар бундан мустасно.
(6-бинд Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2014 йил 31 декабрдаги 377-сонли қарори таҳририда — ЎР ҚҲТ, 2015 й., 1-сон, 9-модда)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
7. Фойдали қазилмаларни қазиб олиш учун қурилаётган, реконструкция қилинаётган ва кенгайтирилаётган корхоналар учун кон ажратиш ушбу корхоналар қурилиши, реконструкция қилиниши ёки кенгайтирилиши бошланишидан олдин расмийлаштирилади.
Олдинги таҳрирга қаранг.
(7-банднинг иккинчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2012 йил 1 ноябрдаги 313-сонли қарорига асосан чиқарилган — ЎР ҚҲТ, 2012 й., 44-сон, 507-модда)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
8. Фойдали қазилмаларни қазувчи ва фойдали қазилмалар конларини ишлатувчи корхоналар қурилиши учун ер участкаси ажратиш кон ажратилгандан кейин Ўзбекистон Республикасининг ер қонунчилигида назарда тутилган тартибда амалга оширилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
9. Ер ости бойликларидан фойдаланувчининг унга ажратилган конни бошқа юридик ва жисмоний шахсларга бериши тақиқланади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Корхонанинг номи ўзгарган тақдирда кон ажратиш далолатномаси ва топография режаси нусхасидаги ёзув қайта расмийлаштирилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
10. Корхоналар, бинолар, иншоотлар, шаҳарлар ва бошқа аҳоли пунктлари, курортлар, ўрмонзор боғлар, қўриқхоналар, сув таъминоти манбалари, дарёлар, сув ҳавзалари, тарих, маданият ва санъат ёдгорликлари, қимматли қишлоқ хўжалиги экинлари, чегара зоналари, аэродромлар, махсус вазифали полигонлар, ажратиб олинган зоналар, мустаҳкамланган районлар, қабристонлар ва бошқа объектлар жойлашган жой ҳудуди остидаги фойдали қазилма конларини ишлатиш учун кон ажратиш манфаатдор юридик ва жисмоний шахслар ҳамда маҳаллий ҳокимият органлари билан келишилгандан кейин амалга оширилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
11. Махсус вазифали ерлар доирасида кон ажратиш қонун ҳужжатларига мувофиқ амалга оширилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
12. Ер участкасидан фойдаланиш (эгалик қилиш) ҳуқуқининг мавжудлиги ушбу участкада жойлашган фойдали қазилмаларни ишлатиш ҳуқуқини бермайди, мазкур бўлимнинг 15-бандида назарда тутилган ҳолатлар бундан мустаснодир.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
13. Фойдали қазилмаларни қазиб олиш бўйича корхоналарни қуриш, реконструкциялаш ва кенгайтириш ишларини маблағ билан таъминлашга фақат кон ажратишни тасдиқловчи далолатнома мавжуд бўлганда йўл қўйилади ва у олиб қўйилганда тўхтатилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
14. Ер эгалари ва ердан фойдаланувчилар уларга берилган ер участкалари доирасида ер ости бойликларидан кенг тарқалган фойдали қазилмаларни, ер ости сувларини хўжалик ва маиший эҳтиёжлар учун қазиш мақсадида лицензия берилмаган ва кон ажратилмасдан қуйидаги шартларга риоя қилиш шарти билан фойдаланиш ҳуқуқига эга бўладилар:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кенг тарқалган фойдали қазилмаларни қазиб олиш очиқ усулда, бир ўйиқнинг баландлиги икки метрдан ва майдони бир гектардан кўп бўлмаган ҳолда амалга оширилиши керак;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
иш хавфсизлик техникаси қоидаларига риоя қилинган ҳолда олиб борилиши керак;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
унумдор қатламни олиб ташлаш ва сақлаш, шунингдек бузилган ерни кейинчалик қайта тиклаш масаласи ҳал этилиши керак;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кон ишлари бошланишидан 10 кун олдин маҳаллий ҳокимият органлари ва Ўзбекистон Республикаси «Саноатгеоконтехназорат» давлат инспекцияси хабардор қилиниши керак;
(14-банднинг бешинчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2010 йил 17 декабрдаги 301-сонли қарори таҳририда — ЎР ҚҲТ, 2010 й., 51-сон, 486-модда)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
қазиб олинган кенг тарқалган фойдали қазилмалар ва ер ости сувларидан ер участкаси эгаси (фойдаланувчи)нинг хўжалик ёки маиший эҳтиёжлари учунгина фойдаланилиши керак. Фойда олиш мақсадида қазилган фойдали қазилмаларни бошқа корхоналар, ташкилотлар ва фуқароларга сотиш ёки беришга йўл қўйилмайди.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
15. Фойдали қазилмаларни қазувчи корхоналарни қуриш, реконструкция қилиш ва кенгайтириш ишларини маблағ билан таъминлашга кон ажратилганлигини тасдиқловчи далолатнома мавжуд бўлган тақдирда йўл қўйилади ҳамда далолатнома олиб қўйилгач тўхтатилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
II. КОН АЖРАТИШГА ҚЎЙИЛАДИГАН АСОСИЙ ТАЛАБЛАР
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1. Кон ажратиш ер ости бойликларидан фойдаланувчига лицензия конни саноат йўли билан ўзлаштириш учун бериш-қабул қилиб олиш далолатномаси бўйича саноат йўли билан ўзлаштириш учун бериладиган тасдиқланган захиралар жойлашган бутун майдонга ва унинг чуқурлигига берилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ушбу талаб фойдали қазилмаларнинг биргаликда жойлашган бир неча турларидан иборат бўлган комплекс конларга нисбатан ҳам татбиқ этилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Фавқулодда ҳолларда ушбу коннинг муайян участкасидан фойдаланиш ҳуқуқига эга бўлган икки ёки бир неча ер ости бойликларидан фойдаланувчиларга фойдали қазилмаларнинг йирик конларини қазиш учун кон ажратилиши мумкин.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Фойдали қазилмаларнинг бир майдонда жойлашган ҳар хил турлари конларини қазиш зарурати туғилганда кон ажратмалари ҳар бир конни ишлатиш учун алоҳида берилади. Ушбу ҳолда, шунингдек фойдали қазилма йирик конлари бир неча ер ости бойликларидан фойдаланувчилар томонидан қазилганда конни ёки унинг қисмларини ишлатиш изчиллиги ҳамда кон ишлари ўзаро алоқадорлиги топилган захираларнинг ер қаъридан энг тўлиқ, комплекс ва иқтисодий жиҳатдан мақсадга мувофиқ қазиб олинишини, ер ости бойликлари тўғрисидаги қонун ҳужжатлари ва ишларни бехатар олиб бориш талаблари бажарилишини таъминлаши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Бир майдондаги нефть ва газ горизонтлари ер ости бойликларидан иккита фойдаланувчи томонидан қазиб олинганда мазкур Низомда белгиланган тартибда иккита мустақил кон ажратмаси расмийлаштирилиши зарур.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2. Қаттиқ фойдали қазилмалар конларини қазиб олиш учун кон ажратиш чегаралари Ўзбекистон Республикаси фойдали қазилмалар захиралари бўйича Давлат комиссияси томонидан тасдиқланган захиралар ёки уларнинг қисмлари контурлари билан белгиланади, тоғ жинслари силжиши ёки карьер ён деворлари кенгайиши зоналари ҳисобга олинган ҳолда лойиҳалаштириш учун Ўзбекистон Республикаси фойдали қазилмалар захиралари бўйича Давлат комиссияси томонидан рухсат берилган ҳажмлардаги С тоифаси ҳам шу жумлага киради.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Нефть ва газ конлари учун кон ажратиш чегаралари ҳар бир кон учун Ўзбекистон Республикаси фойдали қазилмалар захиралари бўйича Давлат комиссияси томонидан тасдиқланган А+В+С тоифалар захираларининг контури бўйича, ҳар қайси захира учун белгиланади. Разведка қилиш тугалланган, 1 млн тоннагача нефть ва 3 млрд куб метргача газ захиралари қазиб олинган конлар учун кон ажратмалари чегаралари Давлат комиссияси томонидан қабул қилинган А+В+С ва С тоифалар захиралари контурлари бўйича белгиланиши мумкин.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Қазишда контурдан ташқари сув билан тўлдиришни қўллаш назарда тутилган конлар учун кон ажратиш чегаралари контурдан ташқари ҳайдайдиган қудуқлар жойлашуви периметри бўйича белгиланади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Кон участкаларини, руда жисмларни мустақил қазиб олиш учун яроқсиз бўлган тоғ жинслари ва қатламларни ажратилган кон ташқарисида қолдириш тақиқланади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3. Ишлаб турган корхонага ажратилган кон чегарасидан ташқарида жойлашган кон участкаларини қазиб олиш учун жалб этиш мақсадида кесиб олиш мазкур Низом билан белгиланган тартибда янги кон ажратиш сифатида расмийлаштирилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4. Тоғ жинслари қатлами ва руда жисмлардан иборат кўмир конлари учун кон ажратиш барча қатламлар ва руда жисмлари бўйича расмийлаштирилади. Агар ушбу захираларни ўйиш қолган қатламлар ва руда жисмларига, захираларига зарарли таъсир кўрсатмаса ёки уларнинг кейинчалик қазиб олинишини қийинлаштирмаса ва ер қаъридаги минерал хом ашёнинг қўшимча равишда камайишига олиб келмаса, алоҳида қатламлар ва руда жинслари, захиралари бўйича кон ажратишга, истисно тариқасида, йўл қўйилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
5. Ер остини газлаштириш усули билан қазиладиган кўмир конлари чегарасида кўмир қазиб олиш учун кон ажратишга, очиқ ёки ёпиқ усул билан қазиладиган кўмир кони чегарасида ер остини газлаштириш учун кон ажратишга фақат махсус лойиҳалар бўйича ва ер остини газлаштириш районида кон ишларининг хавфсизлиги тўғрисида ва газлаштиришнинг қўшни фойдали қазилма конларига зарарли таъсири йўқлиги ҳақида эксперт хулосаси мавжуд бўлган тақдирдагина йўл қўйилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
6. Фойдали қазилмалар конларини қазиш учун кон ажратиш муддати чекланмаган ва чекланган муддатли бўлиши мумкин.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Фойдаланиш муддати чекланган ҳолларда кон ажратиш лицензияда белгиланган муддатга, нефть ва газ конлари учун эса — 5 йилдан кўп бўлмаган муддатга берилади. Зарурат бўлганда кон ажратишнинг амал қилиш муддати узайтирилиши мумкин. Кон ажратишнинг амал қилиш муддатини узайтиришда фақат кон ажратиш далолатномаси ва топография режаларидаги ёзувлар қайта расмийлаштирилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
7. Фойдали қазилмалар конларини қазиш учун кон ажратиш лойиҳалари, одатда, Давлат табиатни муҳофаза қилиш қўмитаси ва Ўзбекистон Республикаси «Саноатгеоконтехназорат» давлат инспекцияси органларида рўйхатдан ўтказилган ихтисослаштирилган лойиҳа ташкилотлари томонидан ишлаб чиқилади. Кон ажратмалари лойиҳаларининг фойдали қазилмаларни қазувчи корхоналар лойиҳа-конструкторлик бюролари томонидан ишлаб чиқилишига йўл қўйилади.
(7-банднинг биринчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2010 йил 17 декабрдаги 301-сонли қарори таҳририда — ЎР ҚҲТ, 2010 й., 51-сон, 486-модда)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Фойдали қазилмаларни қазувчи корхоналарни қуриш, реконструкция қилиш ёки кенгайтиришни лойиҳалаштиришда ( кон ажратмаси лойиҳаси техник лойиҳа таркибида ишлаб чиқилган тақдирда) лойиҳалаш ташкилоти асосий техник-иқтисодий кўрсаткичларни, ўлчамларни, чегараларни ва бўлажак кон ва ер ажратишнинг бошқа асосий параметрларини, шунингдек фойдали қазилмалар захираларидан оқилона фойдаланишни, атроф табиий муҳит, ходимлар ва аҳоли, бинолар ва иншоотларнинг кон ишлатилиши билан боғлиқ кон ишларининг зарарли таъсиридан муҳофаза қилинишини таъминлайдиган чора-тадбирларни белгилайди.
(7-банднинг иккинчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2012 йил 1 ноябрдаги 313-сонли қарори таҳририда — ЎР ҚҲТ, 2012 й., 44-сон, 507-модда)
Олдинги таҳрирга қаранг.
(7-банднинг учинчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2012 йил 1 ноябрдаги 313-сонли қарорига асосан чиқарилган — ЎР ҚҲТ, 2012 й., 44-сон, 507-модда)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Олдинги таҳрирга қаранг.
(7-банднинг тўртинчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2012 йил 1 ноябрдаги 313-сонли қарорига асосан чиқарилган — ЎР ҚҲТ, 2012 й., 44-сон, 507-модда)
Олдинги таҳрирга қаранг.
(7-банднинг бешинчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2012 йил 1 ноябрдаги 313-сонли қарорига асосан чиқарилган — ЎР ҚҲТ, 2012 й., 44-сон, 507-модда)
Олдинги таҳрирга қаранг.
(7-банднинг олтинчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2012 йил 1 ноябрдаги 313-сонли қарорига асосан чиқарилган — ЎР ҚҲТ, 2012 й., 44-сон, 507-модда)
Олдинги таҳрирга қаранг.
(7-банднинг еттинчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2012 йил 1 ноябрдаги 313-сонли қарорига асосан чиқарилган — ЎР ҚҲТ, 2012 й., 44-сон, 507-модда)
Олдинги таҳрирга қаранг.
(7-банднинг саккизинчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2012 йил 1 ноябрдаги 313-сонли қарорига асосан чиқарилган — ЎР ҚҲТ, 2012 й., 44-сон, 507-модда)
Олдинги таҳрирга қаранг.
(7-банднинг тўққизинчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2012 йил 1 ноябрдаги 313-сонли қарорига асосан чиқарилган — ЎР ҚҲТ, 2012 й., 44-сон, 507-модда)
(7-банднинг биринчи, иккинчи, еттинчи, саккизинчи ва тўққизинчи хатбошилари Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2004 йил 10 июлдаги 323-сонли қарори таҳририда — ЎР ҚҲТ, 2004 й., 28-сон, 321-модда)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
III. КОН АЖРАТИШ ЛОЙИҲАСИ МАЗМУНИ
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1. Фойдали қазилмаларни қазиб олиш учун кон ажратиш лойиҳаси тушунтириш хатидан ва чизма материаллардан иборат бўлиши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2. Тушунтириш хатида сўралаётган кон ажратишдан кўзда тутилган мақсад кўрсатилади ҳамда уни олиш зарурлиги асосланади, шунингдек қуйидаги масалалар баён қилинади:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
фойдали қазилмаларни қазувчи корхонани лойиҳалаштирувчи, лойиҳани келишган ва тасдиқлаган ташкилотнинг номи, шунингдек кон ажратиш лойиҳасини тайёрлаган ташкилотнинг номи;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
сўралаётган кон ажратиш ҳудуди тўғрисидаги умумий маълумотлар (географик ва маъмурий ҳолати, майдоннинг катталиги, қишлоқ хўжалиги экинлари ва ўрмонзорлар тавсифи, ободонлиги, фойдаланилиши ва бошқалар) ;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
коннинг қисқача геологик тавсифи (қатламлар, руда жинслари, тоғ жинслари ва бошқаларнинг ўлчами ва элементлари), конни ишлатишнинг кон-геология ва гидрогеология шарт-шароитлари, ёндош кон ажратиш тўғрисидаги умумий маълумотлар;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
коннинг разведка қилинганлиги, асосий фойдали қазилмалар ва улар билан бирга жойлашган фойдали қазилмалар захираларининг разведка қилинган ва тасдиқланган, оператив ҳисобга олинган миқдори, сифати, тоифалилиги ва ашёвий таркиби тўғрисидаги маълумотлар, очиқ усулда қазишда эса — шунингдек фойдали қазилма устида жойлашган жинслар ҳақидаги маълумотлар;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кон ажратиш чегараларини асослаш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
қазиш чоғида ва кейинчалик ишлов беришда минерал хом ашёдан комплекс фойдаланиш чора-тадбирлари.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3. Чизма материаллар ер ажратишнинг лойиҳа чегараларида юзанинг топографик (гипсометрик) режаси нусхасидан ва амалдаги йўриқномалар ва услубий кўрсатмалар талабларига мувофиқ тузилган геология (таркибий) хариталари ва усти очиқ конлар нусхаларидан иборат бўлиши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Юзанинг топографик режаси нусхасида юза рельефи ва таянч геодезия тармоғи пунктлари, фойдали қазилмалар қатламларининг ер юзасига ёки чўкинди қатламларга чиқиши, мавжуд кон иншоотлари (шахталар, штоленлар, шурфлар ва бошқалар)нинг оғзи, разведка қилиш мақсадида қазилган қудуқлар ва бошқа қудуқлар; ўрмонзорлар ва қишлоқ хўжалиги экинларининг ташқи кўриниши, кон майдонидаги ердан фойдаланиш ва аҳоли пунктлари чегаралари ва яқинидаги иншоотлар, бинолар, уларнинг қаватлари, қўшни ва сўралаётган ер ажратиш чегаралари, бурчак нуқталар ва кон ишларини бехатар олиб бориш чегаралари белгиланган ҳолда ер ажратиш кўрсатилиши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Топографик режанинг бўш қисмида горизонтал яссиликда ер ажратмаси проекцияси майдони (гектарларда), режа ва усти очиқ кон бўйича график билан белгиланадиган сўралаётган ер ажратмаси бурчак нуқталарининг Х,У, Z координатлари катталиги, режа тўлдирилган сана кўрсатилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Режанинг юқориги ўнг томонида 2-иловага мувофиқ бурчаклик штамп қўйилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Топография режаси нусхаси масштаби тасвирланаётган участка ўлчамига, фойдали қазилмалар қазиш бўйича корхонанинг хусусияти ва вазифасига боғлиқ ҳолда қабул қилинади, бироқ у 1:5000 масштабдан кам бўлмаслиги керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Анчагина майдонга эга бўлган кон ажратмалари учун топография режаси нусхасини 1:5000 дан 1:25000 гача бўлган масштабда тақдим этишга рухсат берилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Кон ажратишни расмийлаштириш учун тақдим этилган топография режаси нусхаларидан бири полотно калькада, лавсанда ёки уларда муҳр яхши сақланишини таъминлайдиган бошқа материалларда тайёрланиши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Геология харитаси ва усти очиқ конлар нусхаларида коннинг ва унга туташиб кетган ҳудуднинг геологик тузилиши, фойдали қазилмалар қатламлари контурлари, уларнинг ер юзасига ва чўкинди қатламларга чиқиши, тектоник бузилишлар, ўпирилишлар жойи ва участкаларнинг фойдаланиш учун яроқсиз бўлган бошқа жойлари; коннинг ва унга яқин ҳудуднинг гидрогеологик ва муҳандислик-геологик шароитлари; фойдали қазилмалар захираларининг тасдиқланган ва оператив ҳисобга олинган захиралари ҳисоб-китоби контурлари, сўралаётган ер ажратишнинг майдони ва чуқурлиги бўйича контурлари кўрсатилиши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4. Кўмир конини қазиш учун ер ажратиш лойиҳасида, шунингдек уларга ер ажратиш лойиҳа контури чизилган ҳолда 1:5000 масштабида разведка қилинган барча қатламларнинг гипсометрик режалари тақдим этилиши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Икки ёки ундан кўп қатламлардан иборат бўлган кўмир конини қазиш учун ажратилган ер контурининг топография режасида силжиш бурчаклари ҳисобга олинган ҳолда проекциялар бўйича чекка бурчак нуқталари белгиланади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
5. Нефть ва газ конларини ишлатиш учун кон ажратмалари олишда геология харитаси ўрнига ҳар бир саноат нефть ёки газ горизонти бўйича камида 1:50000 маcштабли А+В+С ва С тоифалар захиралари чегарали кўрсатилган ҳолда таркибий хариталар, шунингдек унумдор тоғ жинслари тизмаси ва горизонтлар жойлашган жой чуқурлиги кўрсатиладиган таркибий харита билан боғлиқ бўлган геологик профиллар (узунаси ва бир-бири билан кесишадиган чизиқ бўйлаб) тақдим этилиши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
6. Ер ажратмаси лойиҳасига қуйидагилар илова қилиниши керак:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ер ости бойликларидан фойдаланиш ҳуқуқи берилган лицензия;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
саноат йўли билан ўзлаштириш учун фойдали қазилмалар конини бериш - қабул қилиб олиш тўғрисидаги далолатнома нусхаси, нефть ва газ конлари учун бундан ташқари уларни қазиш лойиҳаси тасдиқланганлиги тўғрисидаги ҳужжатлар нусхалари тақдим этилиши керак;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ўзбекистон Республикаси фойдали қазилмалар захиралари бўйича Давлат комиссияси (захиралар бўйича Марказий комиссия)нинг фойдали қазилмалар захираларини тасдиқлаш тўғрисидаги протоколи нусхаси, шунингдек уларни ҳисоблаб чиқиш жадвалларидан тегишли кўчирмалар;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
фойдали қазилмаларни қазиб олувчи корхонани қуриш, реконструкция қилиш ёки кенгайтириш лойиҳасининг белгиланган тартибда келишилган ва тасдиқланган лойиҳаси (ер ажратиш лойиҳаси кўриб чиқилгандан кейин ер ости бойликларидан фойдаланувчига қайтарилади);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Давлат табиатни муҳофаза қилиш қўмитасининг ҳудудий органлари томонидан берилган сувдан махсус фойдаланишга ёки сув истеъмолига рухсатнома;
(6-банднинг олтинчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2011 йил 18 февралдаги 40-сонли қарори таҳририда — ЎР ҚҲТ, 2011 й., 7-8-сон, 62-модда)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ер ажратилганлигига розилик билдирилганлиги тўғрисида ердан фойдаланувчининг дастлабки хулосаси;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
бўйсунишига кўра юқори турувчи ташкилотнинг кон ажратиш тўғрисидаги илтимосномаси (агар табиатдан фойдаланувчи мустақил бўлса, ушбу илтимоснома талаб этилмайди).
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
7. Кон ажратиш лойиҳасини лойиҳалаш ташкилотининг директори (бош муҳандиси) ва кон ажратилишини сўраётган корхона раҳбари имзолайдилар, уларнинг имзолари муҳр билан тасдиқланади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
IV. КОН АЖРАТИШ ТАРТИБИ
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1. Фойдали қазилмалар конини ёки унинг участкасини қазиш ҳуқуқига лицензия олган юридик ёки жисмоний шахслар Ўзбекистон Республикаси «Саноатгеоконтехназорат» давлат инспекциясига буюртманома юборадилар. Буюртманомада корхонанинг номи, унинг идоравий мансублиги ва манзили, кон жойлашган жой кўрсатилади.
(1-банднинг биринчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2010 йил 17 декабрдаги 301-сонли қарори таҳририда — ЎР ҚҲТ, 2010 й., 51-сон, 486-модда)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Буюртманомага икки нусхада зарур иловалар билан биргаликда кон ажратиш лойиҳаси илова қилинади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Буюртманомани фойдали қазилмалар конини қазувчи корхона раҳбари ёки корхона бўйсунадиган юқори ташкилотнинг раҳбари имзолайди.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2. Ўзбекистон Республикаси «Саноатгеоконтехназорат» давлат инспекцияси, зарурат бўлганда, ажратиладиган конни олишдан манфаатдор бўлган корхона вакили иштирокида тақдим этилган материалларни кўриб чиқади ҳамда буюртманома олингандан кейин 30 кундан кечикмай тегишли қарор чиқаради.
Олдинги таҳрирга қаранг.
(2-банднинг иккинчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2014 йил 31 декабрдаги 377-сонли қарори билан чиқарилган — ЎР ҚҲТ, 2015 й., 1-сон, 9-модда)
(2-банд Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2010 йил 17 декабрдаги 301-сонли қарори таҳририда — ЎР ҚҲТ, 2010 й., 51-сон, 486-модда)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3. Ўзбекистон Республикаси «Саноатгеоконтехназорат» давлат инспекцияси кон ажратиш тўғрисидаги масалани ҳал этиш чоғида қуйидагиларни кўриб чиқади ва текширади:
(3-банднинг биринчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2010 йил 17 декабрдаги 301-сонли қарори таҳририда — ЎР ҚҲТ, 2010 й., 51-сон, 486-модда)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
лойиҳага илова қилиниши зарур бўлган ҳужжатларнинг мавжудлиги;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ер ости бойликлари тўғрисидаги қонун ҳужжатлари ва мазкур Низом талаблари ҳисобга олинган ҳолда кон ажратмаси чегараларининг тўғрилиги ва асосланганлиги;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
унинг учун кон ажратиш сўралаётган фойдали қазилмаларни қазувчи корхонани қуриш, реконструкция қилиш ёки кенгайтириш лойиҳасининг кондан оқилона, комплекс фойдаланиш ва ер ости бойликларини муҳофаза қилиш, ишловчиларнинг ва аҳолининг саломатлиги ва ҳаёти хавфсизлигини таъминлаш, бинолар, иншоотлар ва бошқа объектларни кон ишларининг зарарли таъсиридан муҳофаза қилиш билан боғлиқ масалалар бўйича лойиҳа ечимларининг тўлиқлиги ва асосланганлигига оид қисми;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
бузилган ерларни қайта тиклаш чора-тадбирлари.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4. Ўзбекистон Республикаси «Саноатгеоконтехназорат» давлат инспекциясининг кон ажратиш лойиҳаси кўриб чиқилиши натижаларига оид қарори барча манфаатдор ташкилотларга маълум қилинади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ўзбекистон Республикаси «Саноатгеоконтехназорат» давлат инспекциясининг қароридан норози бўлинган тақдирда ушбу қарор устидан қонун ҳужжатларида белгиланган тартибда судга шикоят қилиниши мумкин.
(4-банд Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2010 йил 17 декабрдаги 301-сонли қарори таҳририда — ЎР ҚҲТ, 2010 й., 51-сон, 486-модда)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
5. Кон ажратилганлигини тасдиқловчи далолатнома икки нусхада тузилади. Ўзбекистон Республикаси «Саноатгеоконтехназорат» давлат инспекцияси раҳбарининг кон ажратиш далолатномасидаги ва топография режаси бурчакли штампидаги имзоси муҳр билан тасдиқланади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Эслатма. Кон ажратишни тасдиқловчи далолатномаларнинг фақат босмахона усулида тайёрланган ҳамда тузатиш ва ўчириб-ёзишларсиз тўлдирилган бланкларда берилишига йўл қўйилади.
(5-банд Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2010 йил 17 декабрдаги 301-сонли қарори таҳририда — ЎР ҚҲТ, 2010 й., 51-сон, 486-модда)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
6. Кон ажратилганлигини тасдиқловчи далолатноманинг ва кон ажратишнинг расмийлаштирилган лойиҳаси биринчи нусхалари фойдали қазилмалар конини қазувчи корхонага берилади, ушбу ҳужжатларнинг иккинчи нусхалари эса Ўзбекистон Республикаси «Саноатгеоконтехназорат» давлат инспекциясида сақланади.
(6-банд Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2010 йил 17 декабрдаги 301-сонли қарори таҳририда — ЎР ҚҲТ, 2010 й., 51-сон, 486-модда)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
7. Ўзбекистон Республикаси «Саноатгеоконтехназорат» давлат инспекцияси томонидан ажратилган конларни ҳисобга олиш 3-иловада келтирилган шаклдаги дафтарда амалга оширилади.
(7-банд Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2010 йил 17 декабрдаги 301-сонли қарори таҳририда — ЎР ҚҲТ, 2010 й., 51-сон, 486-модда)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
V. ЕР ОСТИ БОЙЛИКЛАРИДАН ФОЙДАЛАНИШ ҲУҚУҚИНИ ТЎХТАТИШ АСОСЛАРИ ВА ТАРТИБИ
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1. Фойдали қазилмаларни қазиб олиш учун ер ости бойликларидан фойдаланиш ҳуқуқи Ўзбекистон Республикасининг ер ости бойликлари тўғрисидаги Қонун ҳужжатларида назарда тутилган ҳолларда тўхтатилиши, бирмунча вақт тўхтатилиши ёки чеклаб қўйилиши мумкин.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2. Ер ости бойликларидан фойдаланувчи томонидан фойдали қазилмалар конларини ишлатиш қоидалари ва нормалари бузилган тақдирда Ўзбекистон Республикаси «Саноатгеоконтехназорат» давлат инспекцияси кон ажратиб берилганлигини тасдиқловчи далолатномани бекор қилади ҳамда ер ости бойликларидан фойдаланиш ҳуқуқига лицензия берган органлар олдига лицензияни бекор қилиш масаласини қўяди.
(2-банд Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2010 йил 17 декабрдаги 301-сонли қарори таҳририда — ЎР ҚҲТ, 2010 й., 51-сон, 486-модда)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3. Фойдали қазилмаларни қазувчи корхона консервация қилинганда ёки тугатилганда кон ажратиш далолатномаси корхона консервация қилиниши ёки тугатилиши тўғрисидаги далолатнома белгиланган тартибда расмийлаштирилгандан кейин 30 кун муддатда Ўзбекистон Республикаси «Саноатгеоконтехназорат» давлат инспекциясига қайтарилади.
(3-банд Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2010 йил 17 декабрдаги 301-сонли қарори таҳририда — ЎР ҚҲТ, 2010 й., 51-сон, 486-модда)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
VI. МАЗКУР НИЗОМ ТАЛАБЛАРИГА РИОЯ ЭТИШ ВА УНИНГ БАЖАРИЛИШИНИ НАЗОРАТ ҚИЛИШ
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1. Ер ажратишни расмийлаштириш, уни ўз вақтида олиш ва унинг сақланиши учун мазкур Низом билан белгиланган тартибга риоя қилиш учун жавобгарлик фойдали қазилмаларни қазувчи корхона раҳбарларига юклатилади, фойдали қазилмаларни қазувчи корхоналарни қуриш, реконструкция қилиш ёки кенгайтиришни лойиҳалашда эса — лойиҳа бош муҳандисига ва лойиҳа ташкилоти раҳбарига юклатилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Фойдали қазилмаларни қазувчи корхонанинг раҳбарлари ва мансабдор шахслари шунингдек ер ости бойликлари тўғрисидаги қонун ҳужжатлари талаблари ҳамда ер ажратишни тасдиқловчи далолатномада баён қилинган ер ости бойликларидан фойдаланувчининг мажбуриятлари бузилганлиги учун ҳам жавоб берадилар.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Фойдали қазилмаларни ўзбошимчалик билан қазиб олишда айбдор бўлган мансабдор шахслар Ўзбекистон Республикаси қонун ҳужжатларига мувофиқ жавоб берадилар.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2. Ер ости бойликларидан фойдаланувчиларда кон ажратишни тасдиқловчи далолатномалар мавжудлиги, кон ажратиш ҳужжатларининг тўлиқлиги ва тўғрилигини, шунингдек кон ишларини бажариш чоғида ер ости бойликлари тўғрисидаги қонун ҳужжатлари талабларига риоя этилиши устидан назоратни Ўзбекистон Республикаси «Саноатгеоконтехназорат» давлат инспекцияси амалга оширади.
(2-банд Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2010 йил 17 декабрдаги 301-сонли қарори таҳририда — ЎР ҚҲТ, 2010 й., 51-сон, 486-модда)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Низомга
1-ИЛОВА
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

‎‎ЎЗБЕКИСТОН РЕСПУБЛИКАСИ ДАВЛАТ ГЕРБИ‎

«Саноатгеоконтехназорат» — Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамаси ҳузуридаги Ер қаърини геологик ўрганиш, саноатда, кончиликда ва коммунал-маиший секторда ишларнинг бехатар олиб борилишини назорат қилиш давлат инспекцияси

Государственную инспекцию по надзору за геологическим изучением недр, безопасным ведением работ в промышленности, горном деле и коммунально-бытовом секторе при Кабинете Министров Республики
‎Узбекистан
— «Саноатгеоконтехназорат»

‎‎








‎‎Кон ажратиш далолатномаси №_
‎19__ йил «__» __________










‎Тошкент шаҳри


Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

«Саноатгеоконтехназорат» — Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамаси ҳузуридаги Ер қаърини геологик ўрганиш, саноатда, кончиликда ва коммунал-маиший секторда ишларнинг бехатар олиб борилишини назорат қилиш давлат инспекцияси

‎КОН АЖРАТИШ ДАЛОЛАТНОМАСИ‎

19_ йил «__» _______ да Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамаси ҳузуридаги Ер қаърини геологик ўрганиш, саноатда, кончиликда ва коммунал-маиший секторда ишларнинг бехатар олиб борилишини назорат қилиш давлат инспекцияси томонидан __‎___________________________

____________________________________________________________________________ га‎

(ташкилот ёки корхонанинг тўлиқ номи ва унинг мансублиги)‎

______________бурчакли пунктларнинг илова қилинаётган режасида белгиланган чегаралардаги ______________________________________________________________________________‎

(фойдали қазилма номи)‎
‎____________________________________________________________________________ни
‎(шахта, кон карьери номи)‎

ишлатиш ва саноат йўли билан разведка қилиш учун кон ажратилди.

‎Ажратилган кон ________________________________________________________________

(қишлоқ, туман, вилоят, республика номи)‎

_________________________________________________________________ да жойлашган.

‎Ер юзасида ____________________________________________________________________ _____________________________________________________________________________ ________________________бурчакли пунктлар билан белгиланган ажратилган кон проекцияси майдони _______________________________________________________ни ташкил этади. ‎

(сўз билан ёзилади)‎

Ажратилган коннинг амал қилиш муддати ____________________________________________

‎ Мазкур далолатнома икки нусхада тузилди, ______________________________ тартиб рақами билан Ўзбекистон Республикаси «Саноатгеоконтехназорат» давлат инспекцияси реестрига киритилди. ‎

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Корхона фойдали қазилма конини қазиб олиш учун ажратилган конда қуйидагиларни бажаришга мажбурдир:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
фойдали қазилмаларни қазиб олувчи корхонанинг тасдиқланган лойиҳасига, кон ишларини ривожлантириш режасига, нефть, газ ва ер ости сувлари конларини қазиб олиш лойиҳалари ва схемаларига ҳамда техникавий фойдаланиш қоидаларига мувофиқ конни қазиб олиш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ажратилган кон ва унга туташиб кетган ҳудудларда барча ер усти, ер ости иншоотларини, шунингдек атроф табиий муҳитни кон ишланмаларининг зарарли таъсиридан муҳофаза қилиш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
захираларнинг ҳолати ва ҳаракати, фойдали қазилмаларнинг камайиши ва аралашиб кетишини ҳисобга олиш, ишланаётган (ер қаърида вақтинча консервация қилинган) ва у билан қўшни конларда фойдали қазилмалар бузилишига йўл қўймаслик;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
фойдали қазилма устида жойлашган жинслардан оқилона фойдаланишни, шунингдек уларнинг жинсларини хусусиятлари ва ернинг қайта тикланиши талаблари ҳисобга олинган ҳолда жойлаштирилишини таъминлаш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ажратилган кон устидаги ҳудудда, шунингдек фойдали қазилмалар конларига туташ майдонларда Ўзбекистон Республикаси «Саноатгеоконтехназорат» давлат инспекцияси органларининг рухсатисиз иморатлар қурилишига йўл қўймаслик, кондан фойдаланишда улардан фойдаланиш ёки портлатиш ишлари ва ушбу конларни ишлатишда ҳосил бўладиган кўчкиларнинг хавфли ва зарарли таъсири уларга ёйилиши мумкин;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кон ишлари бошланишидан 15 кун олдин бу ҳақда Ўзбекистон Республикаси «Саноатгеоконтехназорат» давлат инспекциясига маълум қилиш.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Агар ер ости бойликларидан фойдаланувчи бир йил давомида ер ости бойликларидан фойдаланишга киришмаса кон ажратиш далолатномаси ўз кучини йўқотади ва у Ўзбекистон Республикаси «Саноатгеоконтехназорат» давлат инспекциясига қайтарилиши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Фойдали қазилмаларни қазувчи корхона консервация қилинганда ёки тугатилганда объект тугатилиши ёки консервация қилинишига оид ишлар тамом бўлган кунда тўлдирилган геология ва маркшейдер ҳужжатларининг асл нусхалари 10 кун муддатда ўзининг юқори турган ташкилотига топширилиши, маркшейдер режалари, геология хариталари ва усти очиқ конлар нусхалари эса мана шу муддатда манфаатдор корхоналарга, ташкилотларга, шу жумладан қўшни корхоналарга берилиши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Корхонанинг унга берилган конни бошқа корхонага бериши тақиқланади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Кон ажратиш далолатномаси маркшейдер ва геология ҳужжатларининг нусхалари олинганлиги тўғрисида манфаатдор ташкилотларнинг тилхатлари нусхалари билан биргаликда кон корхонаси консервация қилиниши ёки тугатилиши ҳақидаги далолатнома расмийлаштирилгандан кейин 15 кун муддатда Ўзбекистон Республикаси «Саноатгеоконтехназорат» давлат инспекциясига топширилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Кўрсатиб ўтилган мажбуриятлар бажарилмаганлиги учун фойдали қазилмаларни қазувчи корхона раҳбарлари ва мансабдор шахслари қонунга мувофиқ жавоб берадилар.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish


‎‎М.Ў.

‎‎199_ йил «__» ________ ‎


‎‎‎Ўзбекистон Республикаси «Саноатгеоконтехназорат» давлат инспекцияси бошлиғи ___________________________________________________
‎(имзо, фамилияси, исми ва отасининг исми)

(1-илова Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2010 йил 17 декабрдаги 301-сонли қарори таҳририда — ЎР ҚҲТ, 2010 й., 51-сон, 486-модда)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Низомга
2-ИЛОВА
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

Топографик режа нусхасидаги
‎ёзув намунаси ‎

Ўзбекистон Республикаси «Саноатгеоконтехназорат» давлат инспекцияси томонидан кон ажратишни тасдиқловчи 199 ____ йил «___» _________даги далолатнома бўйича _______________________ _______________________________________________________________________________ ‎

‎‎(ер ости бойликларидан фойдаланувчининг номи ва унинг
‎_____________________________________________________________________________га
‎ идоравий мансублиги)
‎‎__________________________________________________________________________ даги
‎ (қишлоқ, туман, вилоят, республика номи)
‎____________________________________________________________________ кон берилди.
‎ (фойдали қазилма номи) ‎

‎‎Мазкур режада _________________________ бурчак нуқталари билан белгиланган ажратилган кон чегаралари доирасида қуйидагиларга ишлов берилиши керак:‎

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

Тартиб
‎рақами‎

Қатлам, тоғ жинси,
‎линза ва бошқалар номи ‎‏‎

Узунлиги, м‎‎‎

Майдони, га‎‏‎

бўйламаси
‎бўйича‎

қиялиги
‎бўйича‎

1.‎

2.‎

3.‎

‎‎Кон ______________ м чуқурликда берилди.‎‎‎‎


‎Кон ажратишни тасдиқловчи далолатнома Ўзбекистон Республикаси «Саноатгеоконтехназорат» давлат инспекцияси реестрига 199 ___ йил «____» ______да ____________ тартиб ‎рақами билан киритилган.


‎‎М. Ў.

Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамаси ҳузуридаги Ер қаърини геологик ўрганиш, саноатда, кончиликда ва коммунал-маиший секторда ишларнинг бехатар олиб борилишини назорат қилиш давлат инспекцияси бошлиғи
‎______________________
‎(имзо)

(2-илова Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2010 йил 17 декабрдаги 301-сонли қарори таҳририда — ЎР ҚҲТ, 2010 й., 51-сон, 486-модда)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Низомга
3-ИЛОВА
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Фойдали қазилмалар конларини қазиб олиш учун берилган кон ажратмаларини
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ҲИСОБГА ОЛИШ ДАФТАРИ (РЕЕСТРИ)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

Реестр №‎

Кон ажратиш далолатномасининг № ва берилган вақти‎

Кон (қатлам)нинг номи

Кон ажратмаси жойлашган жой (қишлоқ, туман, вилоят, республика)

Кон ажратмаси олган ташкилот ёки корхонанинг номи ва манзили

Тизимига корхона кирадиган вазирлик (идора)

Қазиб олишга берилган фойдали қазилманинг номи

Кон ажратмасига тўғри келадиган майдон (га)

Корхонани тугатиш ёки сақлашга қўйиш, кон ажратмаси ҳажмларини ўзгартириш ва уни олиб қўйиш тўғрисидаги қайдлар

Эслатма‎

1‎

2‎

3‎

4‎

5‎

6‎

7‎

8‎

9‎

10‎

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Эслатма. Дафтар номерланган, шнурланган ва Ўзбекистон Республикаси «Саноатгеоконтехназорат» давлат инспекцияси муҳри босилган бўлиши керак
(3-илованинг эслатмаси Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2010 йил 17 декабрдаги 301-сонли қарори таҳририда — ЎР ҚҲТ, 2010 й., 51-сон, 486-модда)
Олдинги таҳрирга қаранг.
(2-илова Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2014 йил 17 июлдаги 196-сонли қарорига асосан ўз кучини йўқотган — ЎР ҚҲТ, 2014 й., 31-сон, 380-модда)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Вазирлар Маҳкамасининг 1997 йил 13 январдаги 20-сон қарорига
3-ИЛОВА
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Қазиб олинган ва қазиб олиш жараёнида нобуд бўлган фойдали қазилмалар захираларини ер ости бойликларидан фойдаланувчи ҳисобидан чиқариш тартиби тўғрисида
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
НИЗОМ
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
I. УМУМИЙ ҚОИДАЛАР
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1. Мазкур Низом «Ер ости бойликлари тўғрисида» Ўзбекистон Республикаси Қонунига ва Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамаси ҳузуридаги Ер қаърини геологик ўрганиш, саноатда, кончиликда ва коммунал-маиший секторда ишларнинг бехатар олиб борилишини назорат қилиш давлат инспекцияси тўғрисидаги Низомга мувофиқ ишлаб чиқилган.
(1-банд Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2010 йил 17 декабрдаги 301-сонли қарори таҳририда — ЎР ҚҲТ, 2010 й., 51-сон, 486-модда)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2. Низом қазиб олинган ва қазиб олиш жараёнида нобуд бўлган фойдали қазилмалар захираларини ер ости бойликларидан фойдаланувчи ҳисобидан чиқаришнинг ягона тартибини белгилайди.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Фойдали қазилмалар қазиб олувчи корхоналар томонидан ҳисобга олинган фойдали қазилмалар захираларига Давлат балансида турувчи фойдали қазилмалар захиралари, шунингдек геология-қидирув ишлари ва конларни қазиш натижасида қўшимча орттирилган Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамаси ҳузуридаги Фойдали қазилмалар захиралари давлат комиссияси ёки Ўзбекистон Республикаси Давлат геология қўмитаси ҳузуридаги Захиралар марказий комиссияси томонидан тасдиқланган фойдали қазилмалар захиралари киради.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3. Низом Ўзбекистон Республикаси ҳудудида фойдали қазилмалар қазиб олувчи корхоналарни лойиҳалашни, қуришни, реконструкция қилишни, кенгайтиришни, улардан фойдаланишни, шу жумладан, тажриба-саноат йўсинида фойдаланишни, консервация қилишни ва тугатишни амалга оширувчи барча ер ости бойликларидан фойдаланувчилар учун (уларнинг идоравий мансублигидан ва мулкчилик шаклларидан қатъи назар), шунингдек Ўзбекистон Республикаси ҳудудидаги техноген тузилмалар учун мажбурий ҳисобланади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4. Нефть-газ қазиб олувчи корхоналар бўйича асосий ва улар билан бирга жойлашган фойдали қазилмаларнинг балансдаги ва балансдан ташқари захиралари — нефть, бирикмаган ҳолдаги газ, нефтда эритилган газ, конденсат ва унинг таркибидаги саноат аҳамиятига эга бўлган компонентлар, шунингдек, нефть сувлари таркибидаги йод, бром ва бошқа қимматли компонентларнинг қуйидаги:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
а) қазиб олинган ва истеъмолчиларга ҳамда омборхоналарга жўнатилганлари;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
б) қазиб олиш жараёнида нобуд бўлганлари, шу жумладан, ер остида майдаланган ва майдаланмаган ҳолда қолдирилганлари, ер ости бойликларидан ажратиб олинганлари ва жинсли ағдармаларга жўнатилганлари, шунингдек, транспортда ташишда, ортиш ва туширишда нобуд бўлганлари;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
в) кон устида етган жинслар билан бирга қазиб олинганлари ва бўш жинсли умумий ағдармаларга жўнатилганлари;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
г) қазиб олинган ва махсус ажратмаларга жойлаб қўйилган, бироқ саноатбоплик аҳамиятини йўқотганлари ер ости бойликларидан фойдаланувчи ҳисобидан чиқарилиши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
5. 4-банднинг «а», «б» кичик бандларида кўрсатилган сабаблар бўйича балансдаги ва балансдан ташқаридаги захираларни ҳисобдан чиқариш ер ости бойликларидан фойдаланувчи ҳисобидан бутунлай олиб ташлаш йўли билан, «в» кичик банди учун эса ер ости бойликларидан фойдаланиш ҳуқуқини берувчи лицензия берган ташкилотнинг хулосаси бўлганда ёки бундай чиқариб ташлаш лицензия шартлари билан белгиланган бўлса, амалдаги йиллик иш миқдорида амалга оширилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
6. 4-банднинг «г» кичик бандида кўрсатилган захиралар саноатбоплик аҳамиятини йўқотган захиралар сифатида таснифланиши (классификация қилиниши) керак ва улар қонун ҳужжатлари билан белгиланган тартибда рўйхатдан чиқарилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
7. Фойдали қазилмалар қазиб олувчи корхоналарни лойиҳалашда, қуришда, реконструкция қилишда ва кенгайтиришда фойдали қазилмаларнинг балансли ҳамда балансдан ташқари захираларини рўйхатдан чиқаришга, қазиб олиш ёки минерал хом ашёни қайта ишлаш технологиясини қайта кўриб чиқиш билан, захираларни тасдиқлашда қабул қилгандагига қараганда хом ашё сифатига нисбатан техник регламентлар ёки стандартлар талабларини ўзгартириш билан, агар бу кондицияларни қайта кўриб чиқиш зарурлигини белгиланса, истисно тариқасида, Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамаси ҳузуридаги Фойдали қазилмалар захиралари давлат комиссиясининг қарорига кўра, бунинг учун лойиҳа ишлари олиб борилаётган корхонанинг, кон қидиришни амалга ошираётган ташкилотнинг ва Ўзбекистон Республикаси «Саноатгеоконтехназорат» давлат инспекциясининг хулосаси бўлганда, йўл қўйилади.
(7-банд Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2014 йил 3 мартдаги 45-сонли қарори таҳририда — ЎР ҚҲТ, 2014 й., 10-сон, 105-модда)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
8. Саноат жиҳатидан аҳамиятини йўқотган, ёхуд кейинги геология-қидирув ишларида ёки конларни қазишда тасдиқланмаган захираларни ер ости бойликларидан фойдаланувчи ҳисобидан чиқариш захираларни қонун ҳужжатлари билан белгиланган тартибда тасдиқлаган органлар томонидан амалга оширилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
II. ҚАЗИБ ОЛИНГАН ВА ҚАЗИБ ОЛИШ ЖАРАЁНИДА НОБУД БЎЛГАН ФОЙДАЛИ ҚАЗИЛМАЛАР ЗАХИРАЛАРИНИ ЕР ОСТИ БОЙЛИКЛАРИДАН ФОЙДАЛАНУВЧИ ҲИСОБИДАН ЧИҚАРИШ ТАРТИБИ
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Олдинги таҳрирга қаранг.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1. Қазиб олинган (ер ости бойликларидан ажратиб олинган) балансли (шу жумладан, ажратиб олинадиган нефть, бирикмали газ, нефтда эритилган газ ва конденсат) ва балансдан ташқари фойдали қазилмалар захиралари, шунингдек, қазиб олиш жараёнида нобуд бўлган захираларни рўйхатдан чиқариш кейинги ҳисобот йилининг 1 чорагида Ўзбекистон Республикаси «Саноатгеоконтехназорат» давлат инспекцияси томонидан амалга оширилади.
(1-банднинг биринчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2010 йил 17 декабрдаги 301-сонли қарори таҳририда — ЎР ҚҲТ, 2010 й., 51-сон, 486-модда)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Кейинги геология-қидирув ишларида ва конларни қидиришда аниқланган қазилмалар ҳисобидан қазиб олинган фойдали қазилмаларнинг захиралари уларнинг кўпайиши белгиланган тартибда расмийлаштирилгандан сўнггина рўйхатдан чиқарилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Олдинги таҳрирга қаранг.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2. Қазиб олинган ва қазиб олиш жараёнида нобуд бўлган фойдали қазилмаларнинг захираларини рўйхатдан чиқариш ҳақидаги масалани кўриб чиқиш учун ер ости бойликларидан фойдаланувчи Ўзбекистон Республикаси «Саноатгеоконтехназорат» давлат инспекциясига қуйидаги ҳужжатларни жўнатади:
(2-банднинг иккинчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2010 йил 17 декабрдаги 301-сонли қарори таҳририда — ЎР ҚҲТ, 2010 й., 51-сон, 486-модда)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
а) 1, 2, 3-иловаларга мувофиқ фойдали қазилмаларни ажратиб олиш тўғрисидаги ҳисобот шакли;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
б) мўлжалланаётган ҳисобдан чиқаришни асослаб берувчи қисқача тушунтириш хати;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
в) 1 бўлим 4-бандининг «в» кичик бандида кўрсатиб ўтилган захиралар учун ер ости бойликларидан фойдаланиш ҳуқуқини берувчи рухсатнома (лицензия) берган ташкилотнинг хулосаси (ёки рухсатномадан кўчирма).
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Олдинги таҳрирга қаранг.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3. Ўзбекистон Республикаси «Саноатгеоконтехназорат» давлат инспекциясига тақдим этиладиган қазиб олишда фойдали қазилмаларни ажратиб олиш тўғрисидаги ҳисобот (1, 2, 3-иловалар) ҳар бир қазилма бирлиги (блок, лава, поғона, уюм, горизонт, қатлам ва бошқалар) бўйича тузилади, бунда қазиб олиш чоғида фойдали қазилмаларнинг нобуд бўлишини аниқлаш ва ҳисобга олиш бўйича тармоқ йўриқномаларига мувофиқ амалдаги кўрсаткичлар, норматив кўрсаткичлар эса кон ишлари режалари ва конларни қазиб олиш лойиҳалари бўйича белгиланади. Шу жойнинг ўзида қидириш билан бирга фойдали қазилмаларни қазиб олиш кўрсатилади. Саноатда ишлатилмайдиган балансдан ташқари қазиб олинган рудалар алоҳида сатрда кўрсатилади ёки кондиция хом ашёси билан бирга сифатсизлантирувчи жинслар каби қайта ишлашга жўнатилади.
(3-банднинг биринчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2010 йил 17 декабрдаги 301-сонли қарори таҳририда — ЎР ҚҲТ, 2010 й., 51-сон, 486-модда)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Қазиб олишда амалдаги нобудгарчиликларни тўғридан-тўғри аниқлаш мумкин бўлмаган, қазилма бирлигини тўлиқ қазиб олиш ҳисобот йили охиригача тугалланмаган ҳолларда эса ҳисобдан чиқарилиши керак бўлган йўқотилган захиралар сони шартли равишда мазкур қазилма бирлиги учун белгиланган нобуд бўлиш нормативини ва ундан қазиб олинган фойдали қазилма сонини ҳисобга олган ҳолда аниқланади. Қазилма бирлиги бўйича ҳисобдан чиқарилиши керак бўлган йўқотилган фойдали қазилмаларнинг узил-кесил миқдори у бутунлай қазиб бўлингандан сўнг аниқланади. Тўлиқ қазиб бўлинган (ҳисобдан чиқарилган) қазиш бирликларига ҳисобот йилида қазиб бўлинган қазиш бирикмалари, фойдаланишга топшириш йили қачон бошланишидан қатъи назар, киради. Нобуд бўлган фойдали қазилмаларни бир қазиш бирикмасидан бошқасига кўчириш тақиқланади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Умумшахта таянчларини ва уларнинг параметрларини қолдиришнинг зарурати, улар бўйича фойдали қазилмалар миқдори кон қазишнинг техник лойиҳаси билан белгиланиши керак. Умумшахта таянчлари ҳисобида турувчи фойдали қазилмалар захираларини талафотларга киритиш ва рўйхатдан чиқариш горизонт, майдон ҳисобдан чиқарилгандан ёки корхона тугатилгандан сўнг амалга оширилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4. Қисқача тушунтириш хатида талафотларни аниқлаш усуллари қазиш чоғида фойдали қазилмаларни белгилаш ва талафотларни ҳисобга олиш тармоқ йўриқномаси билан белгиланган рўйхатга мувофиқ амалдаги талафотларни расшифровка қилиш, нормадан ортиқ талафотларнинг ва сифатсиз ишларнинг пайдо бўлиш сабаблари, шунингдек, уларни бартараф этиш ва бундан кейин уларга йўл қўймаслик бўйича чора-тадбирлар, ҳисобот йилида тўлиқ қазиб бўлинган (ҳисобдан чиқарилган) қазилма бирликларининг (қаттиқ фойдали қазилмалар учун) миқдори ва номерлари кўрсатиб ўтилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
5. Ўзбекистон Республикаси «Саноатгеоконтехназорат» давлат инспекцияси ер ости бойликларидан фойдаланувчи ташкилот вакиллари иштирокида тақдим этилган ҳисоботни кўриб чиқади ва қазиш жараёнида қазиб олинган ва нобуд бўлган фойдали қазилмалар захираларини ва компонентларни конлар балансидан чиқариш тўғрисидаги масалани ҳал қилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Фойдали қазилмалар захираларини рўйхатдан чиқариш билан боғлиқ мураккаб масалалар бўйича қарор, зарур бўлганда, Ўзбекистон Республикаси «Саноатгеоконтехназорат» давлат инспекцияси ва Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамаси ҳузуридаги Фойдали қазилмалар захиралари давлат комиссияси билан биргаликда қабул қилинади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Қазиш жараёнида қазиб олинган ва нобуд бўлган фойдали қазилмалар захираларини ер ости бойликларидан фойдаланувчи ҳисобидан чиқариш ёки рад этиш тўғрисидаги қарор, рад этиш сабаби кўрсатилган ҳолда, мажлис қарори билан расмийлаштирилади. Мажлис қарори материаллар олингандан сўнг кечи билан 15 кунда ер ости бойликларидан фойдаланувчига ва Давлат геология фондига, рад этилган ҳолларда эса «Ўзистиқболстат» давлат қўмитасига юборилади.
Олдинги таҳрирга қаранг.
(5-банднинг тўртинчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2014 йил 31 декабрдаги 377-сонли қарори билан чиқарилган — ЎР ҚҲТ, 2015 й., 1-сон, 9-модда)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Фойдали қазилмалар захираларини рўйхатдан чиқариш рад этилган ҳолларда Ўзбекистон Республикаси «Саноатгеоконтехназорат» давлат инспекцияси айни шу муддатларда рад этиш сабаблари тўғрисида ер ости бойликларидан фойдаланувчига, Давлат геология фондига ва «Ўзистиқболстат» давлат қўмитасига хабар қилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Фойдали қазилмаларнинг ер ости захираларини фойдаланувчининг ҳисобидан чиқариш тўғрисидаги масалани қайта кўриб чиқишда фойдали қазилмаларнинг ер ости захираларини фойдаланувчининг ҳисобидан чиқаришнинг ҳисобдан чиқаришни рад этиш тўғрисидаги қарорда илгари кўрсатилмаган янги асослар бўйича рад этилишига йўл қўйилмайди;
(5-банд Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2012 йил 1 ноябрдаги 313-сонли қарорига асосан олтинчи хатбоши билан тўлдирилган — ЎР ҚҲТ, 2012 й., 44-сон, 507-модда)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Давлат геология фонди Ўзбекистон Республикасининг фойдали қазилмалари захираларининг йиғма балансини тузиш чоғида Ўзбекистон Республикаси «Саноатгеоконтехназорат» давлат инспекциясининг мажлиси қарори билан қабул қилинган қарорни ҳисобга олади.
(5-банд Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2010 йил 17 декабрдаги 301-сонли қарори таҳририда — ЎР ҚҲТ, 2010 й., 51-сон, 486-модда)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
6. Фойдали қазилмалар захираларини рўйхатдан чиқариш тўғрисидаги масала узил-кесил ҳал бўлгунга қадар мўлжалланаётган рўйхатдан чиқариш билан боғлиқ ўзгартиришларни статистика ҳисоботига ва ҳужжатларга киритиш тақиқланади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
7. Қазишда фойдали қазилмаларни ажратиб олишга оид ҳисоботларнинг ҳақиқий аҳволга мувофиқлигини текшириш кейинги ҳисобот йили мобайнида корхона текширилаётганда Ўзбекистон Республикаси «Саноатгеоконтехназорат» давлат инспекцияси томонидан амалга оширилади.
(7-банд Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2010 йил 17 декабрдаги 301-сонли қарори таҳририда — ЎР ҚҲТ, 2010 й., 51-сон, 486-модда)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
8. Ер ости бойликларидан фойдаланувчи корхонада рўйхатдан чиқарилган балансдаги (шу жумладан, олинадиган нефть, бирикмаган газ, нефтда эритилган газ ва конденсат захиралари) ва балансдан ташқари фойдали қазилмалар захираларининг миқдори ва ўрни тўғрисидаги маълумотлар барча ҳолларда уларнинг камайишини ҳисобга олишнинг ҳар бир элементи (қатлам, тоғ жинси, линза, горизонт, блок, лава, камера, таянч, майдон ва бошқалар) бўйича ҳисобга олиш геология-маркшейдер ҳужжатида, кон жадвали ҳужжатида ва рўйхатдан чиқарилган фойдали қазилмаларни махсус ҳисобга олиш дафтарида акс эттирилади (4-илова).
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
III. ФОЙДАЛИ ҚАЗИЛМАЛАРНИНГ НОРМАДАН ОРТИҚЧА НОБУД БЎЛИШИ
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Олдинги таҳрирга қаранг.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1. Фойдали қазилмаларнинг нормадан ортиқча нобуд бўлиши (кон ишларини ривожлантириш режаларини келишиб олишда тасдиқланган) қазилма бирликлари бўйича нобуд бўлишнинг амалдаги ва нормадаги миқдори ўртасидаги фарқ тарзида, суюқ ва газсимон фойдали қазилмалар учун эса, (ҳар йили Ўзбекистон Республикаси «Саноатгеоконтехназорат» давлат инспекцияси билан келишилган ҳолда тасдиқланадиган) нобуд бўлишнинг амалдаги ва нормаланадиган горизонт учун алоҳида фойдали қазилмалар ўртасидаги фарқ тарзида белгиланади.
(1-банднинг биринчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2010 йил 17 декабрдаги 301-сонли қарори таҳририда — ЎР ҚҲТ, 2010 й., 51-сон, 486-модда)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Қазилиши керак бўлган, бироқ, қуйидагилар натижасида нобуд бўлган фойдали қазилмалар захиралари ҳам нормадан ортиқча нобуд бўлишларга киради:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
фойдали қазилмалар қазиб олишга оид ишлаб чиқаришлардаги авариялар (табиий офатлар бундан мустасно);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
конларни қазишнинг тасдиқланган лойиҳаларини, кон ишларини ривожлантириш, қазиб олиш технологияси режаларини (қаттиқ фойдали қазилмалар учун) бузишлар;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
тажриба-саноат ишланмаларининг, конларни ишга туширишнинг, технология схемаларининг (суюқ ва газсимон фойдали қазилмалар учун) тасдиқланган лойиҳаларини бузиш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
қўриқланаётган объект тугатилган ёки уни кон ишларининг зарарли таъсиридан бундан буён муҳофаза қилишнинг мақсадга мувофиқ эмаслиги ҳолларидаги ҳимоя қилувчи ҳимоя таянчларининг ташлаб кетилиши;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
захиралари рўйхатдан чиқарилиши мўлжалланган участкаларга бориш учун хизмат қиладиган кон ишланмаларини ҳисобдан чиқариш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
конларни қазиб олишда ер ости бойликларини тўлиқ ажратиб олмаслик;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ишларни бехатар олиб бориш ва ер ости бойликларини муҳофаза қилиш қоидалари ва талабларини бузиш.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2. Кон ишларини ривожлантиришнинг календарь режаларида назарда тутилмаган қазилма бирликларидаги фойдали қазилмаларнинг амалдаги нобуд бўлиши нормадан ортиқча талафотларга киради.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
IV. ФОЙДАЛИ ҚАЗИЛМАЛАР ЗАХИРАЛАРИНИ ЕР ОСТИ БОЙЛИКЛАРИДАН ФОЙДАЛАНУВЧИ ҲИСОБИДАН ЧИҚАРИШ ТАРТИБИГА РИОЯ ҚИЛИШ ВА УНИНГ ТЎҒРИЛИГИНИ НАЗОРАТ ҚИЛИШ УЧУН ЖАВОБГАРЛИК
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1. Мазкур Низом билан белгиланган фойдали қазилмалар захираларини рўйхатдан чиқаришни ташкил этиш ва унинг тартибига риоя қилиш учун жавобгарлик фойдали қазилмаларни қазиб олиш корхоналари раҳбарларига, бош муҳандисларига, бош (катта) геологларига, бош (катта) маркшейдерларига, фойдали қазилмалар қазиб олиш корхоналарини лойиҳалаш, қуриш, реконструкция қилиш ва кенгайтириш чоғида эса лойиҳа бош муҳандисига ва лойиҳалаш ташкилотининг раҳбарига юкланади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2. Фойдали қазилмаларнинг нормадан ортиқча нобуд бўлишига йўл қўйганлик учун ер ости бойликларидан фойдаланувчи қонунчилик билан белгиланган миқдорларда ва тартибда зарарни тўлайди.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3. Захираларни рўйхатдан чиқаришнинг белгиланган тартиби талабларини бузишда, шунингдек, нормадан ортиқча нобуд бўлишларга йўл қўйишда айбдор бўлган мансабдор шахслар қонунда белгиланган тартибда жавоб берадилар.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4. Мазкур Низомга риоя қилиш, фойдали қазилмалар захираларини ер ости бойликларидан фойдаланувчи ҳисобидан чиқаришнинг тўғрилиги ва ўз вақтидалиги устидан назоратни, захираларни ҳисобдан чиқаришга олиб келган сабаблардан қатъи назар, Ўзбекистон Республикаси «Саноатгеоконтехназорат» давлат инспекцияси амалга оширади.
(4-банд Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2010 йил 17 декабрдаги 301-сонли қарори таҳририда — ЎР ҚҲТ, 2010 й., 51-сон, 486-модда)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Низомига
1-ИЛОВА
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1999__ йилда _______________(корхонанинг номи) томонидан ишга солинаётган __________ кони бўйича қазиб олишда фойдали қазилмаларни ажратиб олиш тўғрисида
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ҲИСОБОТ
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

‎‎Ф.Қ.

---------‎ ўлчов бирликлари‎

‎‎‎‎Ф.Қ.

‎‏Фойдали қазилмалар, фойдали компонентлар
‎‏

‎‏Маъданли жисмнинг номи ва унинг номери
‎‏

Захираларнинг тоифаси‎‏
‎‏

‎‏Қазилмалар бирликлари номери
‎‏

Ҳисобдан чиқарилган захиралар‎‎

Ер остидан қазиб олинган‎‎

Қазиб олишдаги нобудгарчиликлар‎‎

Захираларни ҳисобдан чиқаришдаги нобудгарчиликлар, %‎‎

‎‏Тўлиқ ҳисобдан чиқарилган қазилмалар бирликлари бўйича нормадан ортиқча нобудгарчиликлар
‎‏

Нормадан ортиқча нобудгарчиликлар учун бюджетга киритилди, минг сўм‎‏
‎‏

кон ишлари режаси бўйича‎‎‎

амалда‎‎‎

кон ишлари режаси бўйича‎‎‎

амалда‎‎‎

норма бўйича‎‎‎

амалда‎‎‎

‎‏фойдали қазилма (гр.13+гр.5х100)

‎‏фойдали компонент (гр.14+гр.6х100)

‎‏фойдали қазилма (гр.15+гр.7х100)

‎‏фойдали компонент (гр.16+гр.8х100)

фойдали қазилма гр.9+гр.13‎

фойдали компонент гр.10+гр.14‎

фойдали қазилма гр.11+гр.15‎

фойдали компонент гр.12+гр.16‎

фойдали қазилма ‎

фойдали компонент ‎

фойдали қазилма ‎

фойдали компонент ‎

фойдали қазилма ‎

фойдали компонент ‎

фойдали қазилма ‎

фойдали компонент ‎

1‎

2‎

3‎

4‎

5‎

6‎

7‎

8‎

9‎

10‎

11‎

12‎

13‎

14‎

15‎

16‎

17‎

18‎

19‎

20‎

21‎

22‎





‎‎

йилда жами

* ҳисобот йилида амалда ишлаган
‎ қазилмалар бирликлари‎


‎‎‎

Бош маркшейдер_____________________

Бош геолог _________________‎

Корхона рахбари ________________________‎

имзо Ф.И.О.‎‎

имзо Ф.И.О.‎‎

имзо Ф.И.О.‎‎

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Низомига
2-ИЛОВА
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1999__ йилда ________________(корхонанинг номи) томонидан
қазилаётган __________________ кони бўйича кўмир ажратиб олиш тўғрисида
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ҲИСОБОТ
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

Очиқ шахта‎‏

‎‏Захиралар тоифаси

Қазилмалар бирликлари номери‎‏

‎‏Ҳисобдан чиқарилган захиралар (гр.6 + гр.8)

‎‏Кон ишлари режаси бўйича қазиб олиш

‎‏Амалда қазиб олиш (кон ишлари ўлчамлари бўйича)

Фойдаланишдаги нобудгарчиликлар‎‎

‎‎Фойдаланишдаги нобудгарчиликларни тақсимланиши

Умумшахта нобудгарчиликлари, минг т/%‎‏

‎‏Тўла ҳисобдан чиқарилган қазилмалар бирликлари бўйича номативдан ортиқча нобудгарчиликлар

‎‏Номативдан ортиқча нобудгарчиликлар учун бюджетга киритилди, минг сўм

Эслатма ‎‏

норматив бўйича минг т/%‎

амалда минг т/%‎

майдон бўйича, минг т/%‎

қувватлар бўйича, минг т/%‎

1‎

2‎

3‎

4‎

5‎

6‎

7‎

8‎

9‎

10‎

11‎

12‎

13‎

14‎




‎‎
‎‎Йилда жами
‎‎
‎‎Бош маркшейдер____________
‎‎
‎‎
‎‎Бош геолог ____________
‎‎
‎‎

‎Корхона рахбари _______‎‎
‎‎
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Низомига
3-ИЛОВА
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1999__ йилда __________________ (корхонанинг номи) томонидан
фойдаланилаётган кон бўйича суюқ ва газсимон фойдали қазилмаларни
ажратиб олиш тўғрисида
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ҲИСОБОТ
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

‎‏Тартиб рақами
‎‏
‎‏
‎‏

‎‏Кон, горизонт, қатлам
‎‏
‎‏
‎‏

‎‏Захиралар (А+В+С) геолог. ажратиб олиш
‎‏
‎‏
‎‏

‎‏Рўйхатдан чиқариладиган захиралар ҳажми геолог. ажратиб олиш
‎‏
‎‏
‎‏

‎‏Қазиб олиш қудуқлари фонди
‎‏
‎‏
‎‏

Ер ости бойликларидан ажратиб олинган фойдали қазилмалар ҳажми (геологик/ажратиб олинадиганлар)‎‎

қазиб олиш‎‎

‎‏жами
‎‏

нефть‎‎

суюқлик‎‎‎

суюлтирилган газ‎‎‎

газ‎‎‎

конденсат‎‎

Харажат (режа/амалдаги) (ўз эхтиёжлари учун) ‎‎

Нормадаги нобудгарчиликлар (норма/амалда)‎‎

Ер бағридаги нобудгарчиликлар норма/амалда ‎‎

Нормадан ортиқча нобудгарчиликлар‎‎

‎‏Эслатма
‎‏

режа‎‏

‎‏амалда

‎‏режа‎‏ ‎

‎‏амалда

‎‏режа‎‏ ‎

‎‏амалда

‎‏режа‎‏ ‎

‎‏амалда

‎‏
‎‎‏режа‎‏

‎‏амалда

‎‏нефть

‎‏газ

‎‎‏конден.

технологик‎‎

машъалда ёқилди

‎‏‎‏нефть ‎‎

‎‏‎‏газ

‎‏‎‎‏конден. ‎‎

‎‏‎‏нефть

‎‏‎‏газ ‎‎

‎‎‏конден. ‎‎‎‏

‎‏нефть ‎‎

‎‏газ ‎‎

‎‎‏конден. ‎‎

‎‏нефть ‎‎‎

‎‏газ ‎

‎‎‏конден.‎

1‎

2‎

3‎

4‎

5‎

6‎

7‎

8‎

9‎

10‎

11‎

12‎

13‎

14‎

15‎

16‎

17‎

18‎

19‎

20‎

21‎

22‎

23‎

24‎

25‎

26‎

27‎

28‎

29‎

30‎

31‎

32‎

‎‎




‎Бош маркшейдер___________






‎Бош геолог ____________‎‎






‎Корхона рахбари ____________
‎‎
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Низомига
4-ИЛОВА
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
‎‎________________________________________________ томонидан ишга солинаётган
‎ ‎ (корхонанинг номи ва идоравий мансублиги) ‎ ‎ ‎ ‎
____________________________ кони бўйича рўйхатдан чиқарилган ‎
‎ФОЙДАЛИ ҚАЗИЛМАЛАРИНИ ҲИСОБГА ОЛИШ
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ДАФТАРИ
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Олдинги таҳрирга қаранг.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

‎‎________________________________________________ томонидан ишга солинаётган

(корхонанинг номи ва идоравий мансублиги)

____________________________ кони бўйича рўйхатдан чиқарилган

‎ФОЙДАЛИ ҚАЗИЛМАЛАРИНИ ҲИСОБГА ОЛИШ ДАФТАРИ

‎‏Тартиб рақами
‎‏

‎‏Ёзувлар киритилган сана
‎‏

‎‏
‎‏Рўйхатдан чиқарилиши керак бўлган захиралар

‎‏Асосий ва улар билан бирга жойлашган фойдали қазилмаларнинг номи ва улар таркибидаги компонентлар
‎‏

Ўлчов бирлиги‎‏
‎‏

Рўйхатдан чиқарилган захиралар миқдори. Нефть, газ, конденсат учун махражда рўйхатдан чиқарилган ажратиб олинадиган захиралар миқдори

‎‏Рўйхатдан чиқариш ким томонидан тасдиқланган. Ўзбекистон Республикаси «Саноатгеоконтехназорат» давлат инспекцияси, ЎзРДЗК, ЗМК қарорларининг номери ва санаси
‎‏

Ўзбекистон Республикаси «Саноатгеоконтехназорат» давлат инспекцияси, ва ЎзР Давлат геология қўмитаси билан келишилган ҳужжатнинг номери ва санаси (рўйхатдан чиқаришда тасдиқланмаган ва саноатбоплик аҳамиятини йўқотган захиралари)‎‏
‎‏

‎‏Эслатма
‎‏

‎‏Тоифалар А + В + С С

шу жумладан, тоифалар‎‎‎

Рўйхатдан чиқарилганлари балансдан ташқарига ўтказилди‎‏

А‎

В‎

1‎

2‎

3‎

4‎

5‎

6‎

7‎

8‎

9‎

10‎

11‎

12‎

1.‎

Қазиб олинганлари ва истеъмолчиларга ҳамда омборхоналарга жўнатилганлари‎ 1.
‎ 2.‎
‎ ва бошқалар ‎

2.‎

Қазиб олиш жараёнида нобуд бўлганлар‎и 1.
‎ 2.
‎ ва бошқалар ‎

3.‎

Саноатбоплик аҳамиятини йўқотганлари, шу жумладан:‎
а) янгидан белгиланган кондицияларига мос келмайдиганлари‎ 1.
‎2.
‎ ва бошқалар ‎
б) техник-иқтисодий сабабларга кўра қазиб олиш учун мақсадга мувофиқ эмаслари‎ 1.
‎ ‎2.
‎‎ ва бошқалар ‎‎

4.‎

Тасдиқланмаганлари ‎ 1. ‎ ‎2. ‎‎ ва бошқалар ‎‎‎

5.‎

Ўзбекистон Республикаси ЗДК (ЗМК)да қайта тасдиқланиши натижасида рўйхатдан чиқарилганлари‎ 1. ‎ ‎2. ‎‎ ва бошқалар ‎‎‎‎

6.‎

Бошқа корхонага берилган * 1. ‎
‎ ‎2.
‎ ‎‎ ва бошқалар ‎‎‎‎‎
‎‎‎
‎Мазкур дафтарда ____ варақ шнурланган ва номерланган.

М.Ў.‎

«___»____________199 __ й. ‎‎

имзо _______________‎‎

(4-илова Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2010 йил 17 декабрдаги 301-сонли қарори таҳририда — ЎР ҚҲТ, 2010 й., 51-сон, 486-модда)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
* Захираларни бир фойдаланувчи томонидан бошқасига берилиши «Ер ости бойликларидан фойдаланишни лицензиялаш тартиби тўғрисидаги Низом »га мувофиқ амалга оширилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Вазирлар Маҳкамасининг 1997 йил 13 январдаги 20-сон қарорига
4-ИЛОВА
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Фойдали қазилмаларни қазиш чоғида ер ости бойликларини муҳофаза қилишнинг ягона қоидалари
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
I. УМУМИЙ ҚОИДАЛАР
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1. Мазкур қоидалар «Ер ости бойликлари тўғрисида» Ўзбекистон Республикаси Қонунининг тегишли талабларини ҳисобга олиб ишлаб чиқилган бўлиб, улар фойдали қазилмалардан оқилона, комплекс фойдаланиш ва ер ости бойликларини муҳофаза қилиш бўйича ягона талабларни белгилайди.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2. Қоидалар Ўзбекистон Республикаси ҳудудида фойдали қазилмалар конларини қазиш, фойдали қазилмалар қазиш корхоналарини лойиҳалаштириш, қуриш, реконструкция қилиш, тугатиш ва консервация қилишни амалга оширувчи барча юридик ва жисмоний шахслар учун мажбурий ҳисобланади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3. Фойдали қазилма конларини қазишга «Ер ости бойликлари тўғрисида» Ўзбекистон Республикаси Қонуни талаблари бажарилган ва қуйидагилар мавжуд бўлган ҳолларда йўл қўйилади:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
фойдали қазилмаларни қазиб чиқариш учун ер ости бойликларидан фойдаланиш ҳуқуқини берувчи лицензия;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
белгиланган тартибда тасдиқланган фойдали қазилмалар захиралари ҳисобланган ҳисобот;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
қидириб топилган конни саноатда ўзлаштириш учун қабул қилиш-бериш далолатномаси;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
янги корхоналар қуриш ёки ишлаб турганларини кенгайтириш, реконструкция қилиш ва техникавий қайта жиҳозлаш ҳамда конни қазиш бўйича тасдиқланган лойиҳа ва давлат экология экспертизасидан ўтказилганлик;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кон ажратишни тасдиқловчи далолатнома;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ердан доимий фойдаланиш ҳуқуқини берувчи давлат далолатномаси;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
давлат комиссиясининг корхонани қабул қилиш ёки унинг бир қисмини ишга тушириш тўғрисидаги далолатномаси;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
сувдан махсус фойдаланишга ёки сув истеъмолига рухсатнома, зарур ҳолларда эса Ўзбекистон Республикаси ЗДК нинг ер ости сувлари захираларини тасдиқлашга оид протоколи;
(3-банднинг тўққизинчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2011 йил 18 февралдаги 40-сонли қарори таҳририда — ЎР ҚҲТ, 2011 й., 7-8-сон, 62-модда)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кон ишларини ривожлантириш режаси;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
қидириб топилаётган қудуқларнинг керни ва кейинги геологик ўрганишлар ҳамда конни қазиш учун зарур намуналарнинг дубликатлари.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4. Корхона тозалаш ва ўтказиш комплекслари, ер қазишда, кон транспорт машиналари ва механизмларини, кон ишларини олиб боришда ҳамда фойдали қазилмаларни янада тўлиқроқ, комплекс ажратиб олишда хавфсизликни таъминловчи, лойиҳада кўзда тутилган бошқа техника воситаларига, шунингдек тутувчи асбоб-ускуналар ва зарарли моддалар чиқинди ва оқаваларининг атроф муҳитга таъсирини йўқотувчи ёки камайтирувчи тозалаш иншоотларига эга бўлиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
5. Ер бағри кон ажратишни тасдиқловчи лицензия ва далолатномага асосан фойдали қазилмалар қазиб чиқариш учун фойдаланишга берилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Кон ажратмалари фойдали қазилма конларини қазиш учун Ўзбекистон Республикаси «Саноатгеоконтехназорат» давлат инспекцияси томонидан белгиланган тартибда берилади.
(5-банднинг иккинчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2010 йил 17 декабрдаги 301-сонли қарори таҳририда — ЎР ҚҲТ, 2010 й., 51-сон, 486-модда)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
6. Корхоналар қуриш ва фойдали қазилма конларини қазиш учун ер майдонлари ажратиш кон ажратмасининг Ўзбекистон Республикаси ер қонунчилигида белгиланган тартибда расмийлаштирилгандан сўнг амалга оширилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
7. Фойдали қазилмаларни тажриба-саноат кўламида кавлаб олиш лицензия асосида, кон ажратмаси бермасдан (нефть ва газ конларидан ташқари), фойдали қазилмаларни бойитиш ва қайта ишлаш технологиясини ишлаб чиқиш ёки такомиллаштириш, фойдали қазилмалар конларини саноат йўли билан ишга туширишнинг оқилона усуллари ва методларини танлаш, шунингдек техноген минерал ҳосилалардан фойдаланиш мақсадида ер қаърини геологик жиҳатдан ўрганиш жараёнида амалга оширилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Тажриба-саноат кўламида кавлаб олиш Ўзбекистон Республикаси Давлат табиатни муҳофаза қилиш қўмитаси ва «Саноатгеоконтехназорат» давлат инспекцияси билан келишилган мустақил лойиҳа бўйича амалга оширилади.
(7-банднинг иккинчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2010 йил 17 декабрдаги 301-сонли қарори таҳририда — ЎР ҚҲТ, 2010 й., 51-сон, 486-модда)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Олдинги таҳрирга қаранг.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
8. Кон ишларини ривожлантириш режалари Ўзбекистон Республикаси «Саноатгеоконтехназорат» давлат инспекцияси билан келишилган ҳолда юқори ташкилотлар томонидан тасдиқланади.
(8-банднинг биринчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2010 йил 17 декабрдаги 301-сонли қарори таҳририда — ЎР ҚҲТ, 2010 й., 51-сон, 486-модда)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Кон ишларини ривожлантириш режалари лойиҳага мувофиқ бир йилга ишлаб чиқилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Кон ишларини ривожлантиришнинг йиллик режасига ҳар бир ер ажратмаси бўйича ҳисобланган нобудгарчилик ва сифатсизланиш нормативлари киради.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Эслатма. Қазилма бирлиги — қазиш бир қазиш тизими ва қазиб чиқариш технологик схемаси (поғона, блок, панель, лава, камера ва шунга ўхшаш) билан амалга ошириладиган коннинг бир хил геологик шароитлардаги минимал майдони, булар доирасида етарлича ишончлиликда захиралар аниқланган ва фойдали қазилмалар ва уларнинг компонентларини чиқариб олишнинг бошланғич ҳисобини олиш мумкин бўлади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Кон ишларини ривожлантириш режаларида қазиб чиқариш, қазишга жалб этилишида фойдали қазилмаларнинг камайиши ва сифатсизланишини оптималлаштириш чора-тадбирлари, зарур бўлганда илгари консервация қилинган ва балансдан ташқари захиралар, биргаликда жойлашган фойдали қазилмалардан фойдаланиш ва юзаси очилган жинслар, махсус ағдарилган тупроқдаги нокондицион минерал хом ашёнинг йиғилиши, фан ва техника ютуқларини ишлаб чиқаришга жорий этиш, шунингдек истиқболли технологик қарорлар ва ер ости бойликларини муҳофаза қилиш соҳасидаги илмий-тадқиқот ва тажриба ишларининг натижалари назарда тутилиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Кон ишларини ривожлантириш дастурлари ҳамда камайиш ва сифатсизланиш нормативларини тузиш ва келишиш тартиби Ўзбекистон Республикаси «Саноатгеоконтехназорат» давлат инспекцияси томонидан тасдиқланган намунавий услубий кўрсатмалар, шунингдек вазирликлар ва идоралар томонидан Ўзбекистон Республикаси «Саноатгеоконтехназорат» давлат инспекцияси билан келишган ҳолда тасдиқланган тармоқ услубий кўрсатмалари билан белгиланади.
(8-банднинг бешинчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2010 йил 17 декабрдаги 301-сонли қарори таҳририда — ЎР ҚҲТ, 2010 й., 51-сон, 486-модда)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
9. Нодир геология тоғ жинслари очилмалари, минералогия маҳсулотлари, палеонтология объектлари ва белгиланган тартибда қўриқхона ёхуд табиат, тарих ва маданият ёдгорликлари деб эълон қилинган ер бағри майдонларининг сақланишини бузувчи ҳар қандай фаолият тақиқланади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Нодир геология тоғ жинслари очилмалари ва минералогик маҳсулотлар мавжуд бўлган ер бағридан фойдаланишда метеоритлар, палеонтологик, археологик ва бошқа фан ва маданият учун қизиқиш уйғотувчи объектларга дуч келинган тақдирда тегишли майдондаги ишлар зудлик билан тўхтатилади ва юқори ташкилот ва манфаатдор давлат органига бу ҳақда хабар берилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Бу майдонда ишларни янгидан бошлашга манфаатдор давлат органлари билан келишилган ҳолда рухсат этилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
10. Ер бағридан фойдаланувчилар ер бағридан фойдали қазилмаларни ажратиб олиш ва улардан комплекс фойдаланишда улар эришган юқори кўрсаткичлар учун меҳнат жамоалари ва алоҳида ходимларни моддий ва маънавий тақдирлаш чораларини кўришлари, шунингдек минерал хом ашёнинг уни қазиб олиш ва унга дастлабки ишлов беришда нобудгарчиликнинг камайишига кўмаклашувчи меҳнатни ташкил этишнинг илғор тажрибаларини татбиқ этишлари лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Корхоналарнинг ходимлари ер ости бойликлари тўғрисидаги қонунчилик ва мазкур Қоидаларга риоя этилишига фаол кўмаклашишлари зарур. Фойдали қазилмаларнинг асоссиз нобудгарчилигига олиб келувчи ёки олиб келган қоида бузилишини сезган ходим зудлик билан бу ҳақда техника назоратининг тегишли шахсига ёки корхона маъмуриятига чора кўриш учун хабар бериши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
11. Қазиб чиқариладиган минерал хом ашёдан захираларни тасдиқлаш чоғида ЗДК (ЗМК) қарорида назарда тутилмаган мақсадларда ёки бу қарорни бузиб фойдаланилган тақдирда фойдали қазилмалар қазиб олиш ман этилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
12. Фойдали қазилмаларни қазиб олиш ва минерал хом ашёни қайта ишлашга тайёрлашни амалга оширувчи вазирликлар, идоралар, ташкилотлар ва ер ости бойликларидан фойдаланувчилар конни комплекс ўзлаштириш ва минерал-хом ашё ресурсларидан оқилона фойдаланиш учун тўлиқ жавоб берадилар.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
13. Мазкур Қоидалар талаблари корхоналар хизматлари, бўлинмалари ва алоҳида мансабдор шахсларининг ишлаб чиқариш фаолиятини тартибга солувчи тегишли тармоқ ҳужжатлари (техник фойдаланиш қоидалари, уставлар, хизматлар, йўриқномалар ва шу кабилар)да акс этиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
II.ФОЙДАЛИ ҚАЗИЛМАЛАРНИ ҚАЗИБ ЧИҚАРУВЧИ КОРХОНАЛАРНИ ЛОЙИҲАЛАШТИРИШ, ҚУРИШ ВА ФОЙДАЛАНИШГА ТОПШИРИШ БЎЙИЧА АСОСИЙ ТАЛАБЛАР
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1. Фойдали қазилмаларни қазиб чиқариш ва минерал хом ашёни қайта ишлаш корхоналарини лойиҳалаштириш тасдиқланган захиралар ва кўзда тутилаётган қурилиш майдонида техника хавфсизлиги ва ҳудуднинг экологик ҳолатини ҳисобга олиб ер бағрининг ўрганилиши асосида амалга оширилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2. Корхона жойлашадиган жой — фойдали қазилмаларни қазиб чиқарувчи корхона қурилиши учун майдон Ўзбекистон Республикаси ер ости бойликлари тўғрисидаги қонун ҳужжатлари, республиканинг ер, сув тўғрисидаги ва бошқа қонунчиликларига мувофиқ, шунингдек қурилиш бўйича йўриқномалар талабларига мувофиқ танланади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3. Фойдали қазилмаларни қазиб чиқарувчи корхоналар жойлашадиган жойлар лойиҳалаш ишлари бошлангунга қадар маҳаллий ҳокимият органлари, кончилик муносабатлари соҳасидаги махсус ваколатли бошқарув органлари, бошқа манфаатдор органлар билан келишилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4. Лойиҳалаш ташкилоти — бош лойиҳачи, зарур ҳолларда махсус лойиҳалаш ва қидирув ташкилотларини жалб этиб буюртмачининг топшириғига биноан асословчи ҳисоб-китоблар, фойдали қазилмалар қазиб чиқариш корхонасини қуриш учун танланган турли майдонларда жойлаштиришнинг техник-иқтисодий қиёслаш вариантларини амалга оширади ва оқилона вариант бўйича таклиф тайёрлайди. Бу материаллар ва таклифлар ҳажми ҳамда таркиби объектларнинг мукаммаллиги билан белгиланади ва конлардан, қазиб олинадиган фойдали қазилмалардан оқилона комплекс фойдаланиш ва ер ости бойликларини муҳофаза қилиш бўйича мўлжалланаётган қарорларнинг самарадорлиги тўғрисида хулосалар тайёрлаш учун етарли бўлиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
5. Асословчи ҳисоб-китоблар, фойдали қазилмалар қазиб чиқарувчи корхоналарни жойлаштириш вариантларини техник-иқтисодий қиёслаш ва оқилона вариант бўйича таклифлар билан материалларни лойиҳалаш ташкилоти — бош лойиҳачи Ўзбекистон Республикаси Давлат табиатни муҳофаза қилиш қўмитаси ва Ўзбекистон Республикаси «Саноатгеоконтехназорат» давлат инспекциясига хулоса бериш учун жўнатади, уларнинг вакиллари корхона қурилиши учун майдонча танлашда иштирок этишлари керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
6. Фойдали қазилмаларни қазиб чиқарувчи корхона қурилиши учун майдон танлаш учун буюртмачи томонидан белгиланган тартибда комиссия тузилади, унда Ўзбекистон Республикаси Давлат табиатни муҳофаза қилиш қўмитаси ва Ўзбекистон Республикаси «Саноатгеоконтехназорат» давлат инспекцияси вакиллари албатта иштирок этишлари зарур.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Фойдали қазилмаларни қазиб чиқарувчи корхона қурилиши учун майдон танлаш тўғрисидаги далолатнома (ёки комиссиянинг ҳамма аъзолари имзолайдилар) белгиланган тартибда тасдиқланади ва у фойдали қазилмаларни қазиб чиқарувчи корхонанинг жойлашиш ўрни келишилганлиги тўғрисидаги ҳужжат ҳисобланади.
(5-банд ва 6-банднинг биринчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2010 йил 17 декабрдаги 301-сонли қарори таҳририда — ЎР ҚҲТ, 2010 й., 51-сон, 486-модда)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
7. Фойдали қазилмаларни қазиб чиқарувчи корхона қурилиши учун майдон танланган тақдирда буюртмачи лойиҳани ишлаб чиқиш бошлангунига қадар белгиланган тартибда фойдали қазилмалар жойлашган жойларда иморат қуришга рухсатномани расмийлаштириши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
8. Корхона лойиҳаси, шу жумладан конни тажриба-саноат йўли билан қазиш лойиҳаси Ўзбекистон Республикаси қонунлари, лойиҳалаш ва қуриш бўйича амалдаги норматив ҳужжатлар, хавфсизлик ва техник фойдаланишнинг тармоқ нормалари ва қоидалари, шунингдек мазкур Қоидалар талабларига мувофиқ бўлиши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Лойиҳада Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамаси ҳузуридаги Фойдали қазилмалар захиралари давлат комиссиясининг захираларни тасдиқлаш бўйича ЗДК қарорлари ва тавсияларини бажаришни таъминловчи чора-тадбирлар назарда тутилиши зарур.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
9. Корхона лойиҳаси, шу жумладан конни тажриба-саноат йўли билан қазиш лойиҳаси ҳамда юқори ташкилот томонидан тасдиқланган лойиҳалаштириш бўйича топшириққа асосан ишлаб чиқилади. Ер ости бойликлари ва мазкур Қоидалардан чекинишлар мавжуд бўлган корхоналар лойиҳалари улар тасдиқлангунига қадар ер ости бойликларини муҳофаза қилиш қисми бўйича Ўзбекистон Республикаси «Саноатгеоконтехназорат» давлат инспекцияси билан келишилиши лозим.
(9-банд Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2012 йил 1 ноябрдаги 313-сонли қарори таҳририда — ЎР ҚҲТ, 2012 й., 44-сон, 507-модда)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
10. Корхона лойиҳаси қуйидагиларни назарда тутиши лозим:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
корхонанинг ер усти ва ер ости иншоотлари жойлашуви, фойдали қазилмаларни очиш усуллари ва қазиб олиш тизимлари ишлаб чиқариш жараёнларида ер ости бойликларини энг тўла, комплекс ва иқтисодий жиҳатдан мақсадга мувофиқ қазиб олиш ва асосий ҳамда улар атрофида жойлашган фойдали қазилмалар захираларидан самарали фойдаланишни таъминловчи механизация ва автоматлаштириш воситаларини қўллаш, шунингдек ер бағрида сақлаш ёки балансдан ташқари захираларни, уларни кейинчалик саноат йўли билан ўзлаштириш учун, йиғиш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
қазиб олинган фойдали қазилмаларни минерал хом ашёни бойитиш ва самарали қайта ишлашнинг истиқболли схемаларини қўллаб, улардан саноат аҳамиятига эга бўлган компонентларни оқилона комплекс ажратиб олиш имконини берадиган қилиб тайёрлаш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
фойдали қазилмаларни қазиб олиш чоғида кон устидаги очиқ ва аралаш жинслардан ҳамда ишлаб чиқариш чиқитларидан оқилона фойдаланиш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ишлаб чиқаришнинг зарарли чиқитларини зарарсизлантириш ёки кўмиш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
йўл-йўлакай қазиб олинган, вақтинча фойдаланилмайдиган фойдали қазилмалар, шунингдек фойдали қазилма компонентлари бўлган ишлаб чиқариш чиқитларини алоҳида йиғиш ва сақлаш ҳамда фойдали қазилмалар ва ишлаб чиқариш чиқитларини фойдаланишга жалб этиш муддатлари, хом ашёнинг камайиши ва бузилишининг олдини олиш бўйича чора-тадбирлар;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
корхонани қуриш ва унинг ишлаш жараёнида очилган ер ости бойликларини геологик ўрганиш, қазилма ва қайта ишлашнинг кон-геологик шароитларини прогнозлаш учун зарур бўлган ҳажмда геологик маркшейдер ҳужжатларини тайёрлаш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
қазиб олинадиган минерал хом ашёнинг миқдори ва сифатини ишончли ҳисоблаш бўйича техник воситалар;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
корхонанинг геологик ва маркшейдер хизматлари таркиби, уларнинг техникавий жиҳозланиши;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
корхона ходимлари ва аҳоли хавфсизлигини, ер ости бойликлари, атмосфера ҳавоси, ер, ўрмонлар, сув ва атроф табиий муҳитига оид бошқа объектлар, бинолар, иншоотлар, қўриқхоналар, табиат, тарих ва маданият ёдгорликларини ер бағридан фойдаланиш билан боғлиқ ишларнинг зарарли таъсиридан сақлашни таъминловчи чора-тадбирлар;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
техника хавфсизлигига оид чоралар;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ер бағридан фойдаланишда бузилган ер майдонлари ва сув омборларини хавфсиз ҳолга, шунингдек улардан амалдаги қонунчиликка мувофиқ халқ хўжалигида фойдаланиш учун мос ҳолга келтириш.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Атроф табиий муҳитини муҳофаза қилиш чоралари корхона лойиҳасида бошқа масалалар билан бир қаторда:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ерларни кон қазишга ажратишни камайтириш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
минерал хом ашёни атроф табиий муҳитига энг кам зарарли ташланма ва узилмалар билан қазиш ва уни дастлабки қайта ишлаш технологияларини танлаш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
атроф табиий муҳитининг ҳолатини назорат қилишни ташкил этиш ҳамда ер бағридан фойдаланиш билан боғлиқ атроф табиий муҳитидаги ўзгаришларни баҳолашни прогнозлаш масалаларини ҳал этишни ҳам назарда тутиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
11. Икки ва ундан кўп корхоналар жойлаштириладиган йирик фойдали қазилма конларини қазишда конни ўзлаштириш ва қазишнинг қуйидагиларни назарда тутувчи комплекс лойиҳаси ишлаб чиқилиши зарур:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
конни ер ости бойликларидан энг тўлиқ ажратиб олиш ва асосий ҳамда улар билан бирга жойлашган фойдали қазилмалар, шунингдек улардаги компонентлардан комплекс фойдаланиш имконини таъминловчи шахта (карьер) майдонларига оқилона тақсимлаш, шунингдек корхона ходимлари ва аҳоли хавфсизлигини таъминлаш чора-тадбирлари;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ҳар бир корхонанинг энг оқилона қувватларини асослаш, қатламлар, маъдан жисмлари ва ҳар хил тур (кўриниш) ва шакллардаги фойдали қазилмалар тизимларини уларга қўшимча ишлов бериш ва асоссиз нобуд қилишни истисно этувчи қазишларнинг навбати билан амалга оширилиши;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
корхоналарнинг ишлатиш учун зарур бўлган ер устидаги бинолари ва иншоотлари билан асосий ва ёрдамчи саноат майдонлари, шу жумладан фойдали қазилма омборлари, очиқ ва аралаш жинслар ағдармалари, шунингдек турар жой поселкалари ва коммуникациялар, темир ва автомобиль йўллари, электр узатиш ва алоқа линиялари, сув ва иссиқлик таъминоти, тозалаш иншоотлари бўлган канализациялар ва бошқа объектларини энг мақбул жойлаштириш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
алоҳида корхоналарни қуриш ва ишга туширишнинг навбати билан амалга оширилиши;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
алоҳида корхоналар ва кон бўйича тўлиқ капитал харажатлар ва техник-иқтисодий кўрсаткичлар.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Конни ўзлаштириш ва қазишнинг комплекс лойиҳаси белгиланган тартибда Ўзбекистон Республикаси Давлат табиатни муҳофаза қилиш қўмитаси ва Ўзбекистон Республикаси «Саноатгеоконтехназорат» давлат инспекцияси билан келишилган ҳолда тасдиқланади ва унга асосан ушбу конда жойлашадиган алоҳида корхоналарнинг лойиҳалари ишлаб чиқилади.
(11-банднинг еттинчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2010 йил 17 декабрдаги 301-сонли қарори таҳририда — ЎР ҚҲТ, 2010 й., 51-сон, 486-модда)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
12. Корхона лойиҳасида қабул қилинган конни очиш схемаси, қазиш усуллари ва тизими хавфсизлик шартларига жавоб берувчи ҳамда ер ости бойликларидан фойдали қазилма захираларини тугатиладиган баланс захираларида (тонна, куб. м) максимал иқтисодий самарали ҳажмда мақбул даражада тўла ва сифатли ажратиб олишни таъминловчи, халқ хўжалиги йўналишлари ва атроф табиий муҳитини муҳофаза қилиш талаблари ҳисобга олинган вариантларни танлаб вариантлар бўйича техник-иқтисодий ҳисоб-китоблар орқали асосланган бўлиши лозим. Корхоналар лойиҳаларида қазишнинг усуллари ва тизимларини асослашда шу билан бирга шахта майдонларини ёнбошдан марказга томон қазиб бориш, қазиш участкаларини майдон нуқтаи назаридан тайёрлаш вариантлари кўриб чиқилиши, шунингдек қазилма бирликларининг мақбул параметрлари белгиланган бўлиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Лойиҳаларда амалга оширишга қабул қилинган вариантлар ишларнинг хавфсизлигини таъминлаши ҳамда кондаги қолган баланс захираларини камайтиришга, шунингдек руда жисмлари ва уюмларини қайтадан ишлашга олиб келувчи (бунинг оқибатида уларда бўлган фойдали қазилмалар саноат аҳамиятини йўқотиши ёки бутунлай исроф бўлиши мумкин) конларнинг бой участкалари ва маҳсулдор қатламлар, руда жисмлари ва уюмларини танлаб қазишни истисно этиши зарур.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
13. Агар ишлаётган корхонада балансдан ташқари захиралар, балансдаги захиралар, асосийси билан бирга жойлашган бошқа фойдали қазилмаларни қазиш лойиҳада кўрсатилмаган ва амалда иш олиб борилаётган бўлса корхона лойиҳага бирга жойлашган фойдали қазилмаларни қазиб олиш тартиби ва шароитлари, зарур ҳолда уларни махсус ағдармаларда йиғиш ва келажакда фойдаланиш учун сақлаш тартибини ҳам назарда тутувчи лойиҳага қўшимчани ишлаб чиқиши ҳамда белгиланган тартибда тасдиқлаши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Лойиҳага қўшимчаларни ишлаб чиқишда хом ашёни қазиш ва қайта ишлашда истиқболли технологиялар қўлланилиб ундан янада тўлароқ комплекс фойдаланиш таъминланиши ва қуйидагилар ҳисобга олиниши лозим:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
балансдан ташқари ҳамда биргаликда жойлашган фойдали қазилмаларнинг ўрганилганлик даражаси, сифати ва жойлашиш ҳолати;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
истеъмолчиларнинг мавжудлиги ҳамда ушбу фойдали қазилмаларга эҳтиёжлар прогнози.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
14. Қийин кон-геология шароитларида жойлашган конлардаги корхоналар лойиҳаларида мураккаб табиий шароитларнинг ер ости бойликларидан оқилона, комплекс фойдаланишга зарарли таъсирини бартараф этувчи ёки анча камайтирувчи ҳамда кон ишларини хавфсиз олиб боришни, ер ости бойликларини ва атроф табиий муҳитини муҳофаза қилиш ишларида хавфсизликни таъминловчи чора-тадбирларни назарда тутувчи махсус бўлим бўлиши зарур.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Бундай корхоналарни қуриш ва ишлатиш кўмир ва сланец шахталаридаги хавфсизлик қоидаларини, маъданли, номаъданли ҳамда сочма конларни ер ости усули билан қазишда хавфсизликнинг ягона қоидаларини, Фойдали қазилма конларини очиқ усулда қазишда хавфсизликнинг ягона қоидаларини, иншоотлар ва табиий объектларни кон ишларининг зарарли таъсиридан муҳофаза қилиш бўйича қоидалар (кўрсатмалар)нинг тегишли талабларини, шунингдек назарда тутилган ва мазкур қоидалардаги махсус йўриқномалар талабларини қатъий бажарган ҳолда амалга оширилиши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
15. Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамаси ҳузуридаги Фойдали қазилмалар захиралари давлат комиссияси томонидан комплекс минерал хом ашёдан кўп мақсадли белгиланганда корхона лойиҳасида конни ўзлаштиришнинг ҳамда қазиб олинадиган хом ашёни қўллашнинг оқилона варианти аниқлаб берилиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
16. Табиий тошли қурилиш материаллари, гипс, оҳактош, тошли ва калий тузларини ер ости усулида қазиб олувчи корхоналарнинг лойиҳаларида қазилмаларнинг уларни фойдали қазилмаларни қазиш билан боғлиқ бўлмаган мақсадларда ишлатиш учун узоқ муддат сақлашни таъминлашни ҳисобга олган ҳолда мақсадли тайёрланиши кўриб чиқилиши зарур.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
17. Янги корхоналарни қуришда ва ишлаётганларини реконструкция қилишда, шунингдек уларга горизонтлар ва қазиш участкалари тайёрлашда тасдиқланган лойиҳаларга ер ости бойликлари тўғрисидаги қонунчилик ҳамда мазкур қоидалар талаблари бузилишига олиб келувчи ёки бирон-бир ўзгартириш ва қўшимчани, уларни лойиҳани ишлаб чиққан лойиҳалаш ташкилоти, Ўзбекистон Республикаси Давлат табиатни муҳофаза қилиш қўмитаси ва Ўзбекистон Республикаси «Саноатгеоконтехназорат» давлат инспекцияси билан олдиндан келишмасдан, шунингдек лойиҳани тасдиқлаган ташкилотнинг ўзгартиришлар киритишга ёзма равишдаги рухсатисиз киритиш тақиқланади.
(17-банд Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2010 йил 17 декабрдаги 301-сонли қарори таҳририда — ЎР ҚҲТ, 2010 й., 51-сон, 486-модда)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
18. Қурилиши (реконструкция қилиниши, кенгайтирилиши) тасдиқланган лойиҳага мувофиқ тугалланган ва фойдаланишга тайёрланган корхоналар буюртмачи томонидан давлат қабул комиссияларига қабул қилиш учун тавсия этилиши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Давлат қабул комиссиялари таркиби, уларни тайинлаш ва иш тартиби қонунчилик билан белгиланади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Қурилиши тугалланган объектларни давлат қабул комиссиялари томонидан фойдаланишга қабул қилиш далолатномалар билан расмийлаштирилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
19. Лойиҳа қарорларининг қазиладиган кон ва қазиб олинадиган фойдали қазилмалардан оқилона, комплекс фойдаланишни, ер ости бойликлари ҳамда атроф табиий муҳитини муҳофаза қилишни таъминлаш қисмидаги асосий маълумотлар давлат экология экспертизасидан ўтиши лозим бўлган лойиҳанинг таркибидаги махсус «Ер ости бойликлари ва атроф табиий муҳитини муҳофаза қилиш» бўлимида акс эттирилиши зарур.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
III. КОН ИШЛАРИНИ ГЕОЛОГИК ВА МАРКШЕЙДЕРЛИК ЖИҲАТИДАН ТАЪМИНЛАШ ВА ЗАХИРАЛАРНИ ҲИСОБГА ОЛИШ
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1. Фойдали қазилма конлари қазишни, фойдали қазилмалар қазиш корхоналарини лойиҳалаш ва қуришни амалга оширувчи вазирликлар, идоралар, корхоналар ва бошқа ер ости бойликларидан фойдаланувчилар геологик ва маркшейдерлик хизматларига эга бўлишлари керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Фойдали қазилмаларни қурилиш материаллари ишлаб чиқариш учун қазувчи корхоналарда геология-маркшейдерлик хизматларини, агар ушбу корхонада мазкур хизмат мавжуд бўлмаса, юқори идора томонидан марказлаштирилган ҳолда амалга оширишга йўл қўйилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ушбу хизматларнинг тузилмаси, вазифалари, мажбуриятлари ва ҳуқуқлари Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамаси қарори билан тасдиқланган Идоравий геологик хизмат тўғрисидаги намунавий низом ҳамда Идоравий маркшейдерлик хизмати тўғрисидаги намунавий низом, шунингдек кўрсатиб ўтилган хизматлар тўғрисида Ўзбекистон Республикаси «Саноатгеоконтехназорат» давлат инспекцияси билан келишилган ҳолда вазирликлар ва идоралар томонидан тасдиқланган тармоқлар низомлари билан белгиланади.
(1-банднинг учинчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2010 йил 17 декабрдаги 301-сонли қарори таҳририда — ЎР ҚҲТ, 2010 й., 51-сон, 486-модда)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2. Корхоналар зарур ҳолларда қазиладиган конларни минерал хом ашё негизини мустаҳкамлаш ва ўрганилган захираларнинг ишончлилигини ошириш мақсадида дастлабки қидирувни ва эксплуатация қидирувини амалга оширишлари лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Корхоналар:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
конларнинг мураккаб участкаларида қазишнинг кон-геология шароитларини ўрганиш мақсадида геология ишларини амалга оширишлари;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
фойдали қазилма конларидан янада тўлароқ ва комплекс фойдаланиш, кон ишларини самарали ва хавфсиз амалга ошириш, ер ости бойликлари, бинолар, иншоотлар ва табиат объектларини кон қазиш ишларининг зарарли таъсиридан муҳофаза қилишни таъминлаш мақсадида маркшейдерлик ишларини бажаришлари;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
белгиланган геология ва маркшейдерлик ҳужжатларини юритишлари;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
фойдали қазилмалар захираларининг ҳолати ва ҳаракати, нобуд бўлганлиги ва сифатсизланишини ҳисобга олиши, шунингдек йўл-йўлакай қазиб олинадиган, вақтинча фойдаланилмайдиган фойдали қазилмалар ва фойдали компонентлари бўлган ишлаб чиқариш чиқитларининг ҳисобга олинишини таъминлашлари зарур.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Кон ишларини ўз вақтида ва сифатли геологик ва маркшейдерлик жиҳатидан таъминламасдан, шунингдек фойдали қазилмаларнинг ҳолати ва захираларнинг ҳаракати, нобуд бўлиши ва сифатсизланиши ҳисобини юритмасдан конларни қазиш ва корхоналарни қуриш (реконструкция қилиш) тақиқланади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3. Қазилаётган кон доирасидаги геология ишлари тасдиқланган лойиҳа, тармоқ норматив ҳужжатлари ва кўрсатмаларига мувофиқ, шунингдек ЗДК йўриқномалари ҳамда Ўзбекистон Республикаси Давлат геология қўмитаси низомлари ҳамда кўрсатмалари ва ишларни хавфсиз олиб боришга оид қоидалар талабларига риоя қилинган ҳолда олиб борилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Фойдаланиш мақсадидаги қидирувларни режалаштириш ва олиб бориш Ўзбекистон Республикаси «Саноатгеоконтехназорат» давлат инспекцияси билан келишилган кон ишларининг йиллик режалари бўйича амалга оширилади.
(3-банднинг иккинчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2010 йил 17 декабрдаги 301-сонли қарори таҳририда — ЎР ҚҲТ, 2010 й., 51-сон, 486-модда)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4. Конларни ёки уларнинг айрим участкаларини пухта ўрганиб чиқиш ва эксплуатацион ўрганиш корхона томонидан берилган геологик топшириқ бўйича корхона ёки ихтисослаштирилган ташкилот томонидан амалга оширилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
5. Конларнинг етарлича пухта ўрганилмаган қисмларини, (ёнбошлар, чуқур горизонтлар, алоҳида участкалар) пухта ўрганиб чиқиш босқичма-босқич, корхоналар лойиҳалари ҳамда кон ишларини ривожлантириш режалари билан боғлиқ ҳолда амалга оширилиши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Эксплуатацион ўрганиш тайёрлов ва тозалаш ишлари ривожидан олдин бажарилиши ҳамда корхона фаолият кўрсатган бутун муддат мобайнида амалга оширилиши зарур.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
6. Конларни пухта ўрганиб чиқиш бўйича ишларнинг лойиҳаларида қуйидагилар назарда тутилиши лозим:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
мақсадли топшириқ, ишларнинг йўлга қўйилишини ва вазифаларини асослаш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
қабул қилинган геологик, геофизик, гидрогеологик, бурғилаш ва геология муҳандислиги ишлари комплексини ўтказишнинг, шунингдек технологик ва кўзланган топшириқни бажариш учун зарур бўлган изланишлар бошқа турларининг услублари ва технологияси;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ишларнинг амалдаги ҳажмлари ҳисоб-китоби;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
фойдали қазилмалар захираларининг кўпайиши бўйича, уларни ўрганишнинг даражаларига қараб захираларни янада юқори тоифаларга ўтказиш бўйича, шунингдек конларнинг ёки уларнинг айрим участкаларининг геологик хусусиятларини аниқлаш бўйича кутилаётган натижалар.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Конлар ёки уларнинг қисмларини қазишнинг қийин кон-геология шароитларида (тоғ массалари ва газларининг тўсатдан отилиши, кон урилишлари, сув ва тошқинларнинг уриб кетиши, кўчки кўринишлари ва шу кабилар) пухта ўрганиб чиқиш лойиҳаларида кон ишларини самарали ва хавфсиз олиб боришни таъминлаш бўйича тавсиялар ишлаб чиқиш учун махсус тадқиқотлар ўтказиш назарда тутилиши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Пухта ўрганиб чиқиш лойиҳалари конни пухта ўрганиб чиқиш мақсадлари учун капитал, тайёрлов, қирқма кон қазилмалари ва бурғилаш қудуқларидан энг тўлиқ фойдаланишни назарда тутиши зарур.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Топилган кон лахмларидан эксплуатация ишлари учун энг тўлиқ фойдаланилиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
7. Геологик, гидрогеологик, геофизик, технологик ва бошқа ишларнинг корхонани қуриш ва ишлатиш, пухта ўрганиш ва эксплуатацион ўрганиш жараёнида олинган натижалари кон ишлаб чиқариши, шу жумладан капитал, тайёрлов ва тозалаш ишларини лойиҳалаш, оқилона режалашни геологик асослаш учун ўз вақтида ишлаб чиқилиши ҳамда фойдаланилиши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Корхонани қуриш ва ундан фойдаланиш, пухта ўрганиб чиқиш ҳамда эксплуатацион ўрганиш чоғида олинган батафсил ўрганиш маълумотлари ва амалдаги маълумотлар ўртасида тафовутлар мавжуд бўлган тақдирда қиёслаш материалларини корхона билан батафсил ўрганишни амалга оширган ташкилот биргаликда кўриб чиқиши лозим. Катта тафовутлар бўлса материаллар Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамаси ҳузуридаги Фойдали қазилмалар захиралари давлат комиссиясига кўриб чиқиш учун тақдим этилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Корхона ва ихтисослашган ташкилот ўтказилган геологик-қидирув ишлари натижалари юзасидан белгиланган тартибда геологик ҳисоботлар тайёрлашлари лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Кон ишларини, шунингдек улар ишлаб чиқаришини олдиндан геологик асослашларсиз лойиҳалаш ва режалаштиришга йўл қўйилмайди.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
8. Барча қидириб топилган кон лахмлари ва бурғилаш қудуқлари геологик жиҳатдан ҳужжатлаштирилади, уларда фойдали қазилма жисмлари топилганда ва бошқа зарур ҳолларда, улар шу жумладан лойиҳага мувофиқ технологик синовдан ўтказилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Турли мақсадлардаги капитал, тайёрлов, қирқма ва тозалаш кон лахмлари ва бурғилаш қудуқлари геологик жиҳатдан ҳужжатлаштирилади ва синовдан ўтказилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Корхона геологик ишларда назарда тутилган барча фойдали компонентлар ва зарарли аралашмаларни кимёвий, спектрал ва синаб таҳлил қилишнинг бошқа турларини бажаришни, шунингдек фойдали қазилмаларнинг ҳамда саноат аҳамиятига эга бўлган улардаги компонентларнинг технологик ўхшашликларини тадқиқ қилишни ўз вақтида таъминлаши зарур.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
9. Дастлабки геологик ҳужжатларни тузишнинг ўз вақтидалиги ва сифатлилигини геологик хизматнинг юқори мансабдор шахси йилнинг ҳар чорагида мажбурий текширувдан ўтказиши шарт.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
10. Кон ишлари технологиясини қийинлаштириши ёки уларни тўхтатиши мумкин бўлган кон-геология шароитларидаги барча ўзгаришларни геологик хизмат зудлик билан геология ишлари бўйича йўриқномага мувофиқ корхона раҳбарларига маълум қилиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
11. Дастлабки геологик ҳужжатлаштириш асосида йиғма геологик ҳужжатлар тузилиши зарур.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Дастлабки ва йиғма геологик ҳужжатларнинг мажбурий комплекти ва мазмуни геология ишлари йўриқномасида белгиланади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Мураккаб қурилмадаги ёки фойдали компонентлар ва зарарли аралашмалар нотенг тақсимланган конлар учун конни ёки унинг қисмини махсус график ҳужжатлар тузиб ўзига хос тафсилий геометриклаштиришни амалга ошириш мажбурийдир.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
12. График геология ҳужжатлари маркшейдер асосида коннинг график ҳужжатлари учун қабул қилинган шартли белгиларга риоя этилган ҳолда тузилиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Чизмалар учун уларнинг хизмат қилиши ва сақланиши бўйича белгиланган муддатларни таъминловчи материаллар қўлланилиши зарур.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Геологик ишчи ҳужжатлар амалдаги маълумотлар тўпланишига қараб, аммо ҳар ойда камида бир марта тўлдириб борилади. Йиғма геологик ҳужжатлар йилнинг ҳар чорагида тўлдирилади. Геологик ҳужжатларни тўлдиришда кечикишга йўл қўйилмайди.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Қурилиш материаллари бўйича фойдали қазилмаларни қазиб олувчи корхоналар учун ишчи ҳужжатларни ҳар чоракда, йиғма ҳужжатларни ҳар ярим йилликда бир мартадан тайёрлашга рухсат берилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
13. Конни пухта ўрганиб чиқиш, эксплуатацион ўрганиш ва қазиш жараёнида бажарилган синовдан ўтказиш ва бошқа геология ишлари маълумотларига геология ҳужжатлари бўйича фойдали қазилмаларнинг алоҳида қазилмалари, участкалари, фойдали қазилмалар жисмлари ва умуман коннинг балансдаги ва балансдан ташқари захираларини ҳисоблаш ёки қайта ҳисоблаш учун контурлари, жойлашув элементлари, сифати ва технологик ўхшашликлари белгиланиши ва аниқлаштирилиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Балансдаги захиралар контурлари уларни ҳисоблаш ёки қайта ҳисоблаш учун белгиланган тартибда тасдиқланган тегишли кондициялар асосида аниқланади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
14. Қурилаётган ва фаолият кўрсатаётган корхоналарда қуйидаги маркшейдерлик ишлари бажарилиши лозим:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ўз вақтида геодезия ва маркшейдерлик таянч ҳамда хариталаш тармоқларини яратиш ва улар асосида кон график ҳужжатларини тузиш ва мунтазам тўлдириб бориш учун зарур бўлган маркшейдерлик ўлчовлари ва ҳисоблашларнинг барча комплексини амалга ошириш, кон ишлаб чиқариши учун турли кон-геометрик вазифаларни ҳал этиш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ер юзасидаги ва ер остидаги турли объектлар қурилиши лойиҳаси параметрларини натурага чиқариш, кон ва ўрганиш лахмларига кон ишларини ривожлантириш лойиҳалари ва режаларига мувофиқ йўналишлар бериш, шунингдек уларга риоя қилиш устидан назорат ўрнатиш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кон жисмларининг сурилиши, ер юзаси, бинолар, иншоотларнинг деформациялари, карьерлар поғоналари ва бортларининг барқарорлигини асбоблар орқали кузатишни амалга ошириш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ҳимояловчи ва барьер целиклари ҳамда кон ишларини хавфсиз юритиш чегараларини ўз вақтида ҳисоб-китоб қилиш ҳамда уларни кон график ҳужжатларига киритиш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
амалдаги қазилмалар, юқори кон босимидаги зоналарга аралаш қатламлар (уюмлар) ва газодинамик кўринишлар (отилиб чиқишлар, кон урилишлари)идаги целиклардан сув ва газ ўтиб кетиши мумкин бўлган хавфли зоналарни аниқлаш ва уларни ўз вақтида кон график ҳужжатларига киритиш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
хавфли ҳудудлар яқинида ва доирасида кон ишларини олиб бориш хавфсизлигига доир тасдиқланган тадбирларга маркшейдерлик таъминоти хизмати бўйича риоя этилишини назорат қилиш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
фойдали қазилмалар жойлашган майдонларда ўзбошимчалик билан иморат қуришларга йўл қўймасликни назорат қилиш.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
15. Маркшейдерлик ишлари уларни бажариш муддатларига, маркшейдерлик ишларини амалга оширишга оид йўриқномалар ва бошқа норматив ҳужжатлар талабларига мувофиқ, шунингдек ер ости бойликлари, хавфсизлик қоидалари ва нормалари, техник фойдаланиш қоидалари ва мазкур Қоидаларга риоя қилган ҳолда бажарилиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Махсус усулларни, техник воситалар ва асбоб-ускуналарни қўллашни талаб этувчи маркшейдерлик ишлари ихтисослаштирилган ташкилотлар (бюролар) томонидан бажарилиши зарур.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
16. Геологик қидирув, кон ва қурилиш ишларини маркшейдерликни таъминламасдан бажариш тақиқланади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
17. Ҳар бир корхонада геологик ва маркшейдерлик кўрсатмалар дафтарлари бўлиши ва улар мунтазам юритилиши, уларни олган мансабдор шахсларнинг бажаришлари мажбурий бўлиши лозим. Бу кўрсатмалардан фойдаланиш корхона раҳбари ёки бош муҳандиси томонидан мунтазам назорат қилиниши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
18. Фойдали қазилмалар захираларининг ҳолати ва ҳаракати, нобуд бўлиши ва сифатсизланишини ҳисоблаш, захираларни уларнинг қазишга тайёрлиги даражаси бўйича ҳисоблаш тармоқ йўриқномалари ва фойдали қазилмалар захираларини ҳисоблаш ва 5-гр. шаклидаги ҳисобот баланслари тузиш бўйича йўриқномалар талабларига мувофиқ амалга оширилади. Йўл-йўлакай қазиладиган, вақтинча фойдаланилмайдиган фойдали қазилмалар, кон ишлаб чиқаришининг очиқ жинслари ва чиқитларини ҳисоблаш тармоқлар йўриқномаларига мувофиқ амалга оширилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
19. Захираларнинг ҳолати ва ҳаракатини, фойдали қазилмаларнинг нобуд бўлиши ва сифатсизланишини ҳисобга олиш қуйидаги асосий талабларга риоя этилган ҳолда бажарилиши лозим:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ЗДК (ЗМК) томонидан тасдиқланган фойдали қазилмалар каби ЗДК талабларига мувофиқ ҳисоблаб чиқилган Давлат геология қўмитаси ҳузуридаги ЗМКнинг фойдали қазилмалар бўйича марказий комиссиялари томонидан қабул қилинган захиралар ҳам ҳисобга олинади;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
фойдали қазилмалар захиралари В, С1 ва С2 тоифалари бўйича ва фойдали қазилмаларнинг конлари, участкалари, горизонтлари, алоҳида маъданли жисмлар, шахта майдонлари, қазилма бирликлари, қазиш усуллари ва тизимлари, асосий саноат (технология) турлари ва навлари бўйича алоҳида-алоҳида ҳисобга олинади;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
фойдали қазилмалар захиралари, қазиб олиш ва қайта ишлаш чоғида мумкин бўлган сифатсизланиш ва нобудгарчиликлардан қатъи назар, уларнинг ер ости бойликларидаги миқдори бўйича ҳисобланади;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
фойдали қазилмаларни уларни қазиб олиш, нобуд бўлиши, уларнинг саноат аҳамиятини йўқотиши ҳамда тасдиқланмаслиги натижасида корхоналар ҳисобидан чиқариш фойдали қазилмалар захираларини корхоналар ҳисобидан чиқариш тўғрисидаги Низомга мувофиқ амалга оширилади;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
захираларни ҳисобдан чиқариш геология ва маркшейдерлик ҳужжатларида ҳисобга олиш элементлари бўйича акс этиши ҳамда махсус «Ҳисобдан чиқарилган захиралар» дафтарига киритилиши лозим;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
асосий ва улар билан бирга жойлашган фойдали қазилмалар захиралари ва улардаги компонентларни кўпайиши ва ўрганилиши даражасига кўра янада юқори тоифага ўтказиш уларни амалдаги геология материаллари бўйича ҳисоблаб чиқишга асосан амалга оширилади ва белгиланган тартибда тасдиқланади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
20. Захираларнинг ҳолати ва ҳаракатини, нобудгарчилиги ва сифатсизланишини ҳисобга олиш захираларнинг дастлабки ҳисоби, йиғма ҳисоби ва йиллик ҳисобот балансини ўз ичига олади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Дастлабки ҳисобга олиш геологик қидирув, капитал, тайёрлов ва қирқма қазилмаларни тайёрлаш ҳамда тозалаш қазишларини амалга ошириш жараёнида бажарилган геология ва маркшейдерлик ишларининг материаллари асосида қазилмалар бирликлари бўйича амалга оширилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Дастлабки ҳисобга олиш маълумотларига асосланиб горизонтлар, участкалар, кон (шахта майдони) ва умуман корхона бўйича захираларнинг ҳолати ва ҳаракати, нобудгарчилиги ва сифатсизланишининг йиғма ҳисоби амалга оширилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
21. Захираларнинг йиллик ҳисобот баланси корхона томонидан фойдали қазилмалар захиралари, нобудгарчилиги ва сифатсизланишининг ҳар йили биринчи январдаги ҳолатига кўра дастлабки ва йиғма ҳисобларга асосан тузилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Корхоналар захираларининг ҳар йилги ҳисобот балансига кейинги геология-қидирув ишлари ва кон қазиш чоғида захираларнинг кўпайганлиги натижасида ўзгарганлигини, саноат аҳамиятини йўқотганлиги сифатида ёки тасдиқланмаганлиги оқибатида ҳисобдан чиқарилишини асословчи материаллар илова қилиниши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Олдинги таҳрирга қаранг.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
22. Баланс захиралари ҳисобидан чиқариш ёки уларни саноат аҳамиятини конлар бўйича балансдан ташқари гуруҳга ўтказиш Ўзбекистон Республикаси «Саноатгеоконтехназорат» давлат инспекцияси ва Давлат геология қўмитаси билан келишилган ҳолда:
(22-банднинг биринчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2010 йил 17 декабрдаги 301-сонли қарори таҳририда — ЎР ҚҲТ, 2010 й., 51-сон, 486-модда)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ЗДК нинг тегишли қарори мавжуд бўлган, захиралари ЗДК томонидан тасдиқланган конлар;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ЗМК қарори бўйича унинг томонидан тасдиқланган захираларга эга бўлган конлар бўйича амалга оширилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
23. Захираларни уларнинг қазишга тайёрланганлиги даражаси бўйича ҳолати ва ҳаракатини ҳисобга олиш корхоналар томонидан:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
очилган, тайёрланган ва қазишга тайёр бўлган захиралар;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
қазиш йўллари, кон турлари ва қўлланиладиган қазиш тизимлари бўйича алоҳида;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
қазилма бирликлари бўйича амалга оширилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
24. Фойдали қазилма захираларининг қазишга тайёрланганлиги даражаси бўйича ҳолати ва ҳаракатини ҳисобга олиш маълумотлари, шунингдек қазиб олиш бўйича режали топшириқларга асосланиб корхоналарнинг геологик, маркшейдерлик ва бошқа хизматлари очилган, тайёрланган ҳамда қазишга тайёр бўлган захираларнинг ўрнини тўлдириш, конни янада тўлароқ, комплекс ўзлаштиришни таъминловчи кон ишларининг йўналтирилиши ва ривожлантирилишига оид таклифларни тайёрлашлари лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
IV. КОН ИШЛАРИНИ РИВОЖЛАНТИРИШНИ РЕЖАЛАШТИРИШ ВА ЛОЙИҲАЛАШТИРИШ
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1. Кон ишларини ривожлантириш ҳамда фойдали қазилмалар конларини қазиш жараёнларини режалаштириш ва лойиҳалаштириш ер ости бойликлари тўғрисидаги қонунчилик, корхона лойиҳаси, амалдаги норматив ҳужжатларга қатъий мувофиқликда амалга оширилиши ва кон ишлаб чиқариши технологиясининг конни қазишнинг тўғрилигини, ер ости бойликлари ва табиий муҳитдан оқилона, комплекс фойдаланиш, уни муҳофаза қилишни таъминловчи барча масалаларни ҳал этишни назарда тутиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2. Кон ишларини ривожлантиришнинг истиқбол режалари қуйидагиларни назарда тутиши лозим:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
конни пухта ўрганиб чиқиш ва эксплуатацион қидириш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
конни ёки унинг бир қисмини қазишнинг қазиш чоғида ер бағридан фойдали қазилмаларни мақбул даражада ажратиб олишни таъминловчи ва бой участкаларни танлаб қазишни, коннинг саноат аҳамиятини пасайтиришни ва уни қазиш шароитларини қийинлаштиришни истисно этувчи режалилиги;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
қўлланилаётганларни такомиллаштириш, қазишнинг янги истиқболли йўллари ва тизимларини, шунингдек ер бағридан фойдали қазилмаларни ажратиб олиш даражасини ошириш, меҳнат хавфсизлигини, биноларни, иншоотлар ва атроф табиий муҳитини кон ишларининг зарарли таъсиридан муҳофаза қилишни яхшилаш мақсадида қазиб олишнинг янги технологияларини жорий этиш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
очилган, тайёрланган ва қазишга тайёр бўлган захираларни корхонага белгиланган топшириқлар (нормативлар)га мувофиқ бутлаш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
балансдан ташқари ва фойдали қазилмаларнинг илгари консервациялаб қўйилган балансдаги захираларини сақлаш ёки уларни ишлатишга қўшиш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
очилган ва аралаш жинслардан фойдаланиш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
техника хавфсизлиги, конни ёки унинг бир қисмини фойдали қазилмалар сифатини ва коннинг саноат аҳамиятини туширувчи ёки уни қазишни қийинлаштирувчи сув тошиб кетиши, сув ўтиши, ёнғинлар ва бошқа омиллардан муҳофаза қилиш чоралари;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
бўшлиқларни тўлдириш тартиби ва муддатлари;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
бинолар, иншоотлар, атроф табиий муҳитини кон ишларининг зарарли таъсиридан муҳофаза қилиш чоралари;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
агар бундай қазиш ер бағридан фойдали қазилмаларни ажратиб олишни кўпайтирадиган ёки сифатсизланишини камайтирадиган бўлса бўш жинсларни қазилган бўшлиқларда қолдириб фойдали қазилмалар захираларини селектив йўл билан қазишни қўллаш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кон ишлари томонидан бузилган ерларнинг унумдорлигини тиклаш.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Кон ишларини ривожлантиришнинг истиқболли режаларини ишлаб чиқишда корхонанинг бош лойиҳачиси иштирок этиши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Техниканинг ривожланиши, фойдали қазилмаларни қазиб олиш ва минерал хом ашёни қайта ишлаш технологияларининг такомиллашиши, товар маҳсулотга техник регламентлар ёки стандартларнинг ўзгариб бориши баробарида иқтисодий жиҳатдан оқланган балансдан ташқари захираларни балансга ўтказиш учун шароитлар яратиш чоғида истиқбол режаларида минерал хом ашё бўйича кондициялар ва белгиланган тартибда қайтадан тасдиқлаш тўғрисидаги масала кўриб чиқилиши зарур.
(2-банднинг ўн тўртинчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2014 йил 3 мартдаги 45-сонли қарори таҳририда — ЎР ҚҲТ, 2014 й., 10-сон, 105-модда)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3. Кон ишларини ривожлантиришнинг йиллик режалари режаланаётган йилда товар маҳсулот ишлаб чиқариш бўйича ер ости бойликларини муҳофаза қилиш ва минерал ресурслардан оқилона фойдаланиш бўйича корхонага режали топшириқлардан келиб чиққан ҳолда истиқбол режаларини аниқлаштириш ва қуйидагиларни назарда тутиши лозим:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
конларни қазишнинг ер бағридан асосий ва улар билан бирга жойлашган фойдали қазилмаларни энг тўлиқ ажратиб олишни таъминловчи усуллари ва тизимларини қўллаш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
режалаштирилган қазиш тизимининг фойдали қазилмаларни ер бағридан оқилона ажратиб олиш ва ҳар бир қазилма бирлиги бўйича кон ишларининг хавфсизлиги бўйича кон-геология шароитларига мувофиқ бўлиши;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
конни тайёрлаш ва қирқма қазилма ҳамда очиш ишлари режалаштирилган ҳажмларининг захираларнинг очилган, тайёрланган ва қазишга тайёр бўлган топшириқлари (нормативлари)га, шунингдек фойдали қазилмаларни қазиб олишга оид топшириқларга мувофиқ бўлиши;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
фойдали қазилмаларнинг тасдиқланган кондицияларга мувофиқ қазиб олиниши;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ер бағридан асосий ва улар билан бирга жойлашган фойдали қазилмаларни ва улардаги компонентларни ажратиб олиш кўрсатгичларини яхшилашга қаратилган тажриба-конструкторлик, илмий-тадқиқот ва бошқа ишларни олиб бориш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
бир йўла қазилаётган қазилма бирликларининг фойдали қазилмаларни талаб этилган миқдор ва сифатда қазиб олишни таъминлайдиган оқилона миқдори;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
қазилаётган қазилма бирликларининг оқилона юки;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кон участкаларининг энг яхши, яъни энг бой ёки қулай шароитларда жойлашган қазилмаларида ажратиб олинадиган захираларнинг йўл қўйиладиган ҳажмлари;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ҳар бир қазилма бирлигидан фойдали қазилмаларни қазиб олиш ва уларни тугатишнинг календарь жадвалларига риоя этиш.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4. Кон ишларини ривожлантиришнинг йиллик режаларида қуйидагилар мавжуд бўлиши керак:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кон ва қазилма бирликларининг қисқача геологик тавсифи;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
уларнинг қазишга тайёргарликлари даражасига кўра қўлланилаётган қазиш тизимлари ва корхоналарнинг захиралар билан таъминланганлиги тўғрисидаги маълумотлар;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
қазиб олиш бўйича режа топшириқлари, қазилма бирликлари бўйича нобудгарчилик ва сифатсизланишнинг белгиланган нормативларининг кутилган бажарилиши маълумотлари;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
режалаштирилаётган йилда қазиб олиш ҳажмлари ва нобудгарчилик ва сифатсизланиш нормативлари тўғрисидаги маълумотлар;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
конни қазишга тайёрлашни (ёки карьерлардаги очиш ишларини) бажариш ҳажмлари, йўналишлари ва муддатлари;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кон ишларининг йилнинг ҳар чораги ёки ойлар бўйича тузилган (вертикал ёки горизонтал бўйича проекция) режаси ва коннинг бошқа зарур график ҳужжатлари;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
янгидан қазиш бошланган қазилма бирликлари бўйича эксплуатация нобудгарчиликлари ва сифатсизланиш нормативларининг техник-иқтисодий ҳисоб-китоблари;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
жорий йилда рухсат этилган нормативдан юқори нобудгарчиликлар тўғрисидаги маълумотлар ва уларнинг юзага келиши сабаблари;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
фойдали қазилмаларни уларни қазиб олишда режалаштирилган даражада олиш, шунингдек захиралардан оқилона, комплекс фойдаланишни таъминлашга оид тадбирлар;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
қазиб олинадиган фойдали қазилмалар сифатини бошқариш тартиби;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
вақтинчалик целиклардан уларга зарурат камайганда фойдали қазилма захираларини қазиб олишга оид тадбирлар;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
вақтинча фойдаланилмайдиган фойдали қазилмаларни қазиш ва омборларга жойлаш, шунингдек бирга жойлашган ёки очиқ жинсларда жойлашган фойдали қазилмаларни қазиб олиш тартиби;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
очилган жинсларни ва кавланган кон чиқитларини ағдармаларда, чиқинди сақлаш жойларида ва шламтиндиргичларда жойлаштириш схемаси;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
коннинг қазиб олинаётган, уни бошқа корхоналар қазиб олиши мумкин бўлмаган қисмига туташ бўлагида жойлашган фойдали қазилма бойликларини қазиш тартиби;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
қазиб бўлинган кон қазилмаларини халқ хўжалиги эҳтиёжлари учун сақлаш ва фойдаланишга оид тадбирлар;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
вақтинча фаол бўлмаган захираларнинг мавжудлиги ва уларни қазиб бўлиш ва тугатиш тартиби ҳамда муддатлари тўғрисидаги маълумотлар, шунингдек кон ишларининг кўп горизонталлиги ва тарқоқлигини қисқартириш бўйича тадбирлар;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
қуриш ишлари режалари ва лойиҳаларини бажариш чора-тарбирлари;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ишлар ҳажми ва кон ҳамда кон ишлари участкаларини қуритиш тартиби;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
бўшлиқларнинг миқдори ва уларни тўлдириш тўғрисидаги маълумотлар;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кон ишларини хавфсиз юритишни таъминлаш тадбирлари;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
табиий муҳитни тиклаш ва муҳофаза қилишга оид тадбирлар.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
5. Тайёрлаш ва тозалаш ишларини ишлаб чиқиш тизимлари, технологик схемалари ва қазилган маконни бошқариш йўллари, қабул қилинадиган кон ишларини ривожлантириш режаларида шунингдек қуйидагилар таъминланиши лозим:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
жисмлардан фойдали қазилмаларни минимал кондицион қувватлар ва чекланган сифат билан ажратиб олиш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
қазиб олиш чоғида нураш, оксидланиш, ўз-ўзидан ёниш ва шу кабилар натижасида фойдали қазилмалар сифати пасайишининг олдини олиш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
вақтинча консервацияланган захираларни муҳофаза қилиш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
турли мақсадлардаги целикларда нобудгарчиликларни истисно қилиш ёки камайтириш.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
6. Конни ер ости усулида қазишда тайёрлов қазилмаларини бошлаш ва йўналтириш захираларни энг кўп ажратиб олиш ва кон қазилмаларини самарали ушлаб туришни ҳисобга олган ҳолда режалаштирилади. Кон қазилмаларининг фойдали қазилма жисмлари контуридан ташқарида жойлашиш варианти албатта кўриб чиқилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
7. Фойдали қазилмаларнинг нобудгарчилиги ва сифатсизлигини нормативлари кон ишларини ривожлантиришнинг йиллик режаларида ҳисоблаб чиқилади ва қазилма бирликларининг барча асосий ва қазиш учун лойиҳада назарда тутилган улар билан жойлашган фойдали қазилмалари бўйича кон-геология шароитларини аниқ ҳисобга олган ҳолда кўриб чиқилади ва белгиланади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Қазилма бирлиги доирасида фойдали қазилмалар жойлашувининг кон-геология шароитлари, қазиб олиш (тозалаш) ишлари технологияси, шунингдек нобудгарчилик ва сифатсизланишни нормалашда ҳисобга олинадиган техник-иқтисодий кўрсаткичлар ўзгарган тақдирда нобудгарчилик ва сифатсизланишнинг белгиланган нормалари Ўзбекистон Республикаси «Саноатгеоконтехназорат» давлат инспекцияси билан келишилган ҳолда ўз вақтида қайтадан кўриб чиқилиши ва белгиланган тартибда тасдиқланиши лозим.
(7-банднинг иккинчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2010 йил 17 декабрдаги 301-сонли қарори таҳририда — ЎР ҚҲТ, 2010 й., 51-сон, 486-модда)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
8. Кон ишларини ривожлантиришнинг йиллик режаларида қуйидагиларни назарда тутиш тақиқланади:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
коннинг бой участкаларини фойдали қазилмалар баланс захираларининг асоссиз нобудгарчилигига олиб келадиган тарзда танлаб қазиш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
қазилаётган ва коннинг унга қўшни бўлган участкалари саноатбоплик аҳамияти кўплигининг пасайиши ёки уларни келажакда қазиб олиш шароитларининг қийинлашуви, шунингдек ер ости бойликларида корсервацияланган захираларнинг асоссиз кўпайишига олиб келиши мумкин бўлган тайёрлаш ва тозалаш ишлари ҳамда уларни амалга ошириш навбатларини йўналтириш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
фойдали қазилма захираларини келажакда қазиш мумкин бўлмаган ёки қийинлашадиган карьер (шахта) майдонлари чегарасида ёки тугатилган захиралар контурларида қолдириш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
балансдаги саноат аҳамиятини йўқотган, белгиланган тартибда тугатилмаган захиралари бўлган участкаларни режа лойиҳасидан чиқариш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
қазилма бирликларидаги майдаланган фойдали қазилмаларни қазиб олишни (агар бу кон ишлари технологиясида назарда тутилмаган бўлса, кейинги даврларга қолдириш.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
9. Ҳар бир қазилма бирлиги учун уни қазиш бўйича лойиҳа ишлаб чиқилиши лозим. Бу лойиҳани ишлаб чиқиш учун корхона лойиҳаси ва кон ишларини ривожлантириш режаси асос ҳисобланади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Қазилма бирлиги лойиҳасида қуйидагилар техник-иқтисодий ҳисоб-китоблар билан асосланиши зарур:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ер бағридан фойдали қазилмаларни ажратиб олиш (ер бағридан ажратиб олиш коэффициенти);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
фойдали қазилмаларнинг қазиб олиш чоғида сифатсизланиши ёки сифатининг ўзгариши (сифат ўзгариши коэффициенти);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
турли хилдаги ва навдаги фойдали қазилмаларни қазиш бўйича чора-тадбирлар;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
қазиш бирлигининг оқилона параметрлари;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
фойдали қазилмаларни ажратиб олишнинг амалдаги кўрсаткичларини белгилашнинг зарур тўлиқлиги, ишончлилиги ва тезкорлигини таъминловчи (тўғридан-тўғри, билвосита ёки комбинацияланган) ҳисоблашни белгилаш услублари.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
10. Қазилма бирлигини қазиш бўйича лойиҳа ер ости усулида қазиш учун ишлаб чиқилади ва қуйидагиларни ўз ичига олади:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
геологик тавсифнома;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
қазилиши лозим бўлган захиралар, шу жумладан қазилма контурига киритилган балансдан ташқари захиралар тўғрисида маълумотлар;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
эксплуатацион қидирув услублари ва қазилма бирлигини қазишга тайёрлаш усули;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
қазиш тизими ва унинг асосий параметрлари тавсифи;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
тозалаш ва тайёрлаш қазилмаларини шамоллатиш схемаси;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кон босими ва қазилманинг мустаҳкамланишини бошқариш паспорти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
тозалаш ва тайёрлаш ишларини механизациялаш воситаларининг рўйхати;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
етказиб бериш, ташиш ва электр таъминоти схемаси;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
бурғилаш-портлатиш ишлари лойиҳаси (паспорти);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
фойдали қазилмаларнинг нобудгарчилиги ва сифатсизланиши нормативлари;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ишларнинг хавфсизлигини таъминлаш. жинсларнинг отилиб чиқиши билан курашиш, газсизлантириш, ўз-ўзидан ёниш, ер ости сувлари ва турдош қазилмаларнинг қуюқ оқавалари билан тўлиб қолиш ва шу кабиларнинг олдини олиш тадбирлари;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
тозалаш ва тайёрлаш жойларида ишларни ташкил этиш жадваллари ва асосий техник-иқтисодий кўрсаткичлар, қазилма бирлигини қазиб бўлишнинг меъёрий муддатлари;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
планограммага мувофиқ қазиб чиқаришда фойдали компонент таркиби пастки меъёрининг техник-иқтисодий асосланиши (конни фойдали қазилма ва аралашма жинсларни қулатган ҳолда ер ости усулида қазиш чоғида);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
қазиб олинадиган фойдали қазилмадаги фойдали компонентнинг меъёрий сифатсиз таркиблари.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
қазилма бирлигининг лойиҳаси белгиланган тартибда тасдиқланган бўлиши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
11. Ҳар бир қазилма бирлиги учун фойдали қазилмалар ҳолати ва ҳаракатини (кўмир ва ёқилғи сланецдан ташқари) ҳисобга олиш паспорти юритилиши лозим, унинг шакли ва таркиби тармоқ йўриқномаси билан белгиланади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
V. КОННИ ОЧИШ ВА ТАЙЁРЛАШ
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1. Кон ёки унинг бир қисмини очиш усули ва схемаси, шунингдек асосий очиш қазилмаларининг жойлашув ўринлари қуйидагиларни таъминлаши лозим:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кон ажратмаси доирасидаги асосий ва улар билан бирга жойлашган фойдали қазилмаларни ер ости бойликларидан энг кўп ва иқтисодий мақсадга мувофиқ ҳолда ажратиб олиш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кон ишларининг хавфсизлиги;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
саноат аҳамиятига эга бўлган алоҳида жойлашган, изоляцияланган маъданли жинслар, қатламлар ва уюмларни қазиб тугатиш имконияти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
конни унинг сувга тўлиб кетишидан, сув босиши ва бошқа нобудгарчиликларга олиб келувчи, фойдали қазилмалар сифатини ва конларнинг саноат аҳамиятини пасайтирувчи ёки уни қазишни қийинлаштирувчи омиллардан муҳофаза қилиш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
аралашма жинсларни қазиб олинган бўшлиққа жойлаш имконияти.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2. Корхонанинг саноат майдони ва асосий очиш қазилмалари (стволлар, штольнялар ва бошқалар) одатда рудасиз участкаларда ёхуд нокондицияли ёки паст сифатли фойдали қазилмалар жойлашган майдонларда жойлаштирилиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Бу талаб бажарилиши мумкин бўлмаган ҳолларда саноат майдончалари ва асосий очиш қазилмаларини улар остидаги сақлаш целикларида фойдали қазилмаларнинг энг кам миқдори консервацияланган ва корхона тугатилиши чоғида энг кам талафотлар билан ажратиб олинадиган шартларда фойдали қазилмалар жойлашган майдонларга жойлаштиришга йўл қўйилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3. Саноат майдонлари ва асосий очиш қазилмаларини жойлаштиришнинг барча вариантларида уларга кон қазишнинг зарарли таъсири истисно этилган бўлиши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4. Фойдали қазилмалар конларини очиш ва тайёрлаш корхона лойиҳасига мувофиқ амалга оширилиши лозим. Амалдаги кон-геология шароитлари лойиҳадагига мос келмаса унга ўз вақтида ва белгиланган тартибда тегишли ўзгартиришлар ва қўшимчалар киритилиши зарур.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
5. Очиш ва тайёрлаш ишларини амалга оширишнинг маъқул топилган йўллари, ҳажмлари ва муддатлари қазиш учун белгиланган очилган, тайёрланган ва қазишга тайёр бўлган захираларнинг белгиланган миқдорини таъминлаши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
6. Конни очиш ва қазишга тайёрлаш жараёнида қуйидагилар таъминланиши зарур:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
лойиҳада назарда тутилган кон қазилмалари йўналишлари ва параметрларининг жойлашиш ўринлари, ҳимояловчи целиклари ўлчамлари, қазишни ўтказишнинг технологик схемаларига риоя қилиниши устидан назорат;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
эксплуатацион қидирув ва бошқа геология ишлари тўлиқ ҳажмда бажарилиши;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кон босими кўринишларини, кон массивининг қурилиши ва конни қазиш чоғида юзага келувчи бошқа ҳодисаларни кузатиб бориш.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
7. Кон қазилмаларини очиш ва тайёрлашни фойдали қазилмалар қазиб олиш билан биргаликда олиб борувчи корхоналар:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
зарур ҳолда асосий ва улар билан бирга жойлашган фойдали қазилмаларни селектив йўл билан қазиб олишни амалга ошириши;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
уларнинг қазиб олиниши ва талафоти ҳисобини юритиши;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
истеъмолчи бўлмаган ҳолда қазиб олинган фойдали қазилмаларни омборларга жойлашни ва сақланишини таъминлашлари лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
8. Конни (шахта майдонини) очиш ва тайёрлаш жараёнида балансдаги ва балансдан ташқари захиралари бўлган фойдали қазилмаларнинг унга ёндош жисмлари (қатламлар, уюмлар) участкаларини бузишга йўл қўйилмайди. Бунда тегишли асослашларсиз қуйидагилар тақиқланади:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кўрсатилган участкаларда кон қазишларни бажариш, шунингдек уларга ағдармаларни аралаштириш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
жисм (қатлам, уюм)лар участкаларини кейинчалик уларни ишлатиш мумкин бўлмаслигига шароитлар яратиб ишлатиш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
карьернинг лойиҳадаги контурларига ёндош бўлган жойларда фойдали қазилмалар сақланиши ва кон ишларини олиб боришнинг хавфсизлигини таъминловчи чораларни кўрмасдан конни тайёрлаш ишларини бажариш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ер ости усулида қазиш участкаларида ағдармаларни устига қулаб тушган жисмлар билан аралаштириш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
тайёрлов ишларини ўтказиш жараёнида геологик бузилиш зоналарининг фаоллашувига йўл қўйиш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
қазилма бирликларини тугатишга далолатномаларсиз қазиб бўлинган майдонларда жинслар қолдиқларини жойлаштириш, ўтиш йўллари қуриш, турли коммуникациялар ва шу кабиларни ўтказиш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
очиш поғоналари майдонларида технологик йўллар қуриш чоғида фойдали қазилмалардан балластлаш материали сифатида фойдаланиш.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
9. Ер ости капитал кон қазилмаларини муҳофаза қилиш лойиҳада назарда тутилиши, иншоотлар ва табиий объектларни кон ишларининг зарарли таъсиридан муҳофаза қилиш қоидалари ёки бошқа тегишли ҳужжатларга мувофиқ амалга оширилиши лозим. Бунда қуйидагилар таъминланиши зарур:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
тайёрлов қазилмалари фойдали қазилма (қатлам, уюм)лар жисмларига нисбатан, шунингдек қазилган бўшлиқ ва геологик бузилишларга нисбатан оқилона жойлашиши;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
тайёрлаш ва тозалаш жойлари жинсларидан кон қазилмаларини муҳофаза қилиш мақсадида сунъий целиклар (полосалар)ни ишга тушириш учун ва қазилган бўшлиқни бостириб қўйиш ёки қазилмаларни сақлашни таъминловчи оқилона ўлчамдаги фойдали қазилмалар целикларини қолдириш учун фойдаланиш.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
10. Фаолият кўрсатаётган корхоналарда фойдали қазилмалар целиклари билан муҳофаза қилинадиган ер ости тайёрлов қазилмаларини тугатиш чоғида захиралар целиклардан махсус лойиҳа бўйича ажратиб олиниши лозим. Захираларни ажратиб олишнинг тўлиқлиги техник-иқтисодий ҳисоб-китоблар билан белгиланади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
11. Тайёрлов ишлари имкони борича фойдали қазилма конларининг тегишли участкаларини ўз вақтида қидириб топишни таъминлаши зарур.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
12. Конларни очиқ усулда қазиш чоғида очилган жинсларнинг фойдали қазилмалардан энг кам нобудгарчилик ва сифатсизланиш билан ажралиши, шунингдек очилган жинсларнинг қазилган бўшлиққа жойланиши таъминланиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Фойдали қазилмани қазишга тайёрланган тозаланган майдонларнинг сифати геологик хизмат томонидан назорат қилиниши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
13. Тайёрлаш ишларини бажаришда катта сув оқими бўлган шароитларда қуритиш самарадорлигини ошириш, кон қазилмаларининг барқарорлиги ва фойдали қазилмаларни янада тўлиқ қазиб олиш, шунингдек кон ишларини хавфсиз олиб боришни таъминлаш мақсадида бошланғич гидро-геологик маълумотлар ва ҳисоб-китоб параметрларини аниқлаш амалга оширилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
14. Тайёрлов қазилмаларини тайёрлаш чоғида кон босими ва кон жисмларининг сурилиши мунтазам кузатиб борилиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Кузатишларни таҳлил қилиш натижаларига кўра сурилиш бурчаклари аниқланиши, ер юзаси ва хавфли зоналар чегараларининг деформацияланиши кенглиги белгиланиши, балансдаги ва қаерда бу мақсадга мувофиқ бўлса - балансдан ортиқча силжиш зонасига тушувчи фойдали қазилмаларни қазишнинг зарарли таъсиридан ҳимоя қилувчи тадбирлар ишлаб чиқилиши ва амалга оширилиши зарур.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
15. Юқори сувли горизонтлар ва тўлиб қолган кон қазилмаларида сизот қазилмаларини қазиш қуйидагиларни назарда тутувчи махсус лойиҳа асосида амалга оширилади:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
узунлиги ер ости кон қазилмалари устини мустаҳкамлаш ва бошқариш паспортида кўрсатиладиган ўзиб борувчи қудуқларни бурғилаш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
қазилмага сув ўтиб кетишининг олдини олувчи ва одамларни хавфсиз олиб чиқиш ва асбоб-ускуналарни сақлашни таъминловчи қурилмалар;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
сизот сувларни самарали чиқариш.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
16. Корхона бош маркшейдери ва бош геологи корхона бош муҳандисини кон ишларининг сув ўтиб кетиши, лой, бўтана ва зарарли газлар бўйича хавфли бўлган зоналар чегараларига келиб қолиши, шунингдек кон ишлари билан бу чегараларнинг кесишуви ва улардан чиқиши тўғрисида бир ойдан кечикмай ёзма равишда хабардор этиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Сув, лой, бўтана ва зарарли газлар бехосдан ўтиб кетишининг олдини олиш бўйича ҳамда фойдали қазилмаларнинг мумкин бўлган нобудгарчилигининг олдини олишга оид чора-тадбирларни амалга оширмасдан туриб хавфли зоналар чегараларида кон ишларини бажариш тақиқланади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
17. Кон қазилмаларининг барқарорлигига салбий таъсир этувчи ер ости ишларида машғул бўлган одамлар ҳаёти ва соғлиғига хавф туғдирувчи, шу билан бирга фойдали қазилма захираларининг асоссиз нобудгарчилигига олиб келиши мумкин бўлган омиллар аниқланганда кон ишлари ишларни олиб бориш хавфсизлиги ва ер ости бойликларини муҳофаза қилишни таъминлашга оид чора-тадбирлар кўрилмагунига қадар тўхтатиб турилиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
18. Конни бир вақтнинг ўзида очиқ ва ер ости усулида қазишда фойдали қазилмаларнинг асоссиз нобудгарчилигига йўл қўймаслик ҳамда ишларни бажариш хавфсизлигини таъминлаш мақсадида корхона лойиҳаси ва кон ишларини ривожлантириш режаларида назарда тутиладиган махсус чора-тадбирлар амалга оширилиши зарур.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Бунда камарлар қияликлари ва тупроқлари ҳамда карьер бортларининг ҳолати инструментал ва визуал кузатув, шунингдек ер ости бўшлиқлари ва қазилмаларини ишчи майдонлари, йўллари ҳамда коммуникациялари сифатида ўз вақтида ҳаракатдан тўхтатиш устидан мунтазам назорат олиб борилиши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
VI. ҚАЗИШ (ТОЗАЛАШ) ИШЛАРИ
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1. Қазиш (тозалаш) ишлари қатъий тартибда қазилма бирлигини қазиш лойиҳаси ва кон ишларини ривожлантириш режаларига мувофиқ олиб борилиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Лойиҳада назарда тутилган меҳнат шароитлари хавфсизлигини, қазиб олиш бўйича реал топшириқларининг бир маромда бажарилиши ҳамда фойдали қазилмаларни ажратиб олишнинг тўлақонлилигини таъминловчи тайёрлов ва қирқма (тахтловчи) лахмлар тайёрлангунига қадар қазиш (тозалаш) ишларига киришиш тақиқланади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2. Қазиш ишларида қўлланиладиган қазиш механизмлари ва комплекслари фойдали қазилмаларнинг қазилаётган жисм (қатламлар, уюмлар)лар параметрларига мос бўлиши зарур.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3. Фойдали қазилмаларнинг қазишга тайёр захиралари миқдори, уларнинг сифати, эксплуатацион нобудгарчилиги ва сифатсизланиши нормативлари қазилма бирликлари, шахталар ва карьерлар бўйича белгиланади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Олдинги таҳрирга қаранг.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4. Ер ости қазилма бирлигини фойдаланишга қабул қилиш учун хўжалик юритувчи ташкилот буйруғи билан таркибига Ўзбекистон Республикаси «Саноатгеоконтехназорат» давлат инспекцияси вакили албатта киритиладиган қабул комиссияси тайинланади.
(4-банднинг биринчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2010 йил 17 декабрдаги 301-сонли қарори таҳририда — ЎР ҚҲТ, 2010 й., 51-сон, 486-модда)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Қазилма бирлигини фойдаланишга қабул қилиш тўғрисидаги далолатномада қазилма бирлигининг геологик тавсифи, қазиладиган захиралари, геометрик параметрлари, шунингдек ўтказилган қидирув, тайёрлаш ва қирқма (тахтлаш) ишларининг лойиҳага, хавфсизлик қоидалари ва нормаларига мувофиқлиги кўрсатилиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Қазилма бирлигини фойдаланишга қабул қилиш тўғрисидаги далолатнома комиссиянинг тайинлаган ташкилот раҳбари томонидан тасдиқланади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
5. Корхонада бир вақтнинг ўзида фойдаланишда бўлган қазилма бирликларининг сони:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
сифати бўйича турли бўлган фойдали қазилма захираларини ер ости бойликларидан фойдали қазилмаларни тўлиқ ва комплекс ажратиб олиш ҳамда топширилган сифатдаги минерал хом ашёга эришишни таъминловчи нисбатларда қазиб олишни;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кон ишларини концентрациялашни таъминлаши зарур.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Фойдали қазилма конларининг фойдали қазилмаларнинг асоссиз нобудгарчилигига ёки қолган балансдаги захиралар қийматининг пасайишига олиб келувчи бой ёки осон олинадиган участкаларини танлаб қазиш мақсадида қўшимча қазилма бирликларини фойдаланишга киритиш тақиқланади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
6. Корхоналар тозалов қазиши жараёнида:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
балансдаги захираларнинг қолдирилиши, консервацияланиши ҳамда руда жисм (қатлам, қават)ларининг кичик қувватларида ва аралаш жинслар билан контактда нобуд бўлишига йўл қўймасликлари;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
вақтинча фаол бўлмаган захираларнинг шаклланишига йўл қўймасликлари;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
тозалаш забойларида мунтазам геологик кузатувлар олиб боришлари ҳамда кон ишларини тезкор бошқариш учун ўз вақтида геологик прогнозларни таъминлашлари;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ашёвий таркиб ва технологик ўхшашликларни ўрганишлари, синов натижаларини умумлаштиришлари, фойдали қазилмалар сифати ўзгаришининг Қонунийлигини аниқлашлари;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
қазиб олиш, ер бағридан ажратиб олиш, ҳар бир қазилма бўйича нобудгарчилик ва сифатсизланиш кўрсаткичлари ҳисобини олиб боришлари лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
7. Тозалаш ишларини амалга оширишда:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
фойдали қазилмаларнинг бой ёки осон олинадиган участкалари жисмлари (қатламлари)ни фойдали қазилмаларнинг балансдаги ва балансдан ташқари захираларининг асоссиз нобудгарчилигига олиб келадиган тарзда танлаб қазиш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
фойдали қазилма захираларини келажакда уларни қазишнинг қийинлашувига, бу захираларнинг тўлиқ ёки қисман нобуд бўлишига олиб келадиган ҳолда қолдирилиши (консервацияланиши);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
фойдали қазилма захираларини уларнинг нобуд бўлишига олиб келадиган ҳолда қазиб қўйиш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
нормадан ортиқча нобудгарчилик ва сифатсизланишга йўл қўйиш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
шахта (карьер) майдонлари чегараларида ёки қазиб бўлинган захиралар контурларида фойдали қазилма захираларини қазиб олишнинг белгиланган муддатларини бузиш (бунинг оқибатида уларни қазиш қийинлашиб ёки мумкин бўлмай қолса) тақиқланади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
8. Корхоналар ногабаритлар, газ ва чанг чиқиндилари чиқишини пасайтириш, фойдали қазилмаларнинг ўта майдалашиб кетишини бартараф этиш, аралашма жинслар билан контактда сифатсизланиш ҳамда нобуд бўлишини камайтириш мақсадида бурғилаб портлатиш ишлари параметрларини доимий такомиллаштириб боришлари лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
9. Қазилма бирлиги контурларида қазилма бирлиги лойиҳасида қазиш назарда тутилмаган нокондицияли фойдали қазилмалар аниқланган тақдирда бундай захираларни ер бағрида қолдириш ёки қазиб чиқариш тўғрисидаги қарор техник-иқтисодий ҳисоб-китобларга таянган ҳолда қабул қилиниши зарур.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
10. Қазилма бирлигини қазиш тугаганидан сўнг бир ой муддатда унинг тугатилиши бўйича далолатнома расмийлаштирилиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Далолатномада қазилма бирлигининг бошланғич балансидан ортиқча захиралари, тугатилган захиралар ва қазиб чиқарилган фойдали қазилмалар миқдори, нобудгарчилик ва сифатсизланишнинг нормативдаги ва амалдаги қиймати ва ер бағридан фойдали қазилмалар ва компонентларни ажратиб олишнинг тўлақонлилиги ва сифатини белгилайдиган бошқа кўрсаткичлар, шунингдек кон лахмларининг ҳолати келтирилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Далолатнома корхонанинг бош муҳандиси томонидан тасдиқланади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
11. Кўп компонентли фойдали қазилмаларда ажратиб олишнинг тўлақонлилиги ва сифатини баҳолаш асосийси каби саноат аҳамиятига эга бўлган йўл-йўлакай компонентлар бўйича ҳам амалга оширилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ер бағридан фойдали қазилмаларни ажратиб олиш, нобудгарчилик ва сифатсизланиш кўрсаткичларини аниқлаш қазиш усули ва тизими, қазилма бирликлари бўйича алоҳида дастлабки ҳисоблар асосида ва қазиб олиш чоғида фойдали қазилмаларни аниқлаш, нормалаш, ҳисобга олиш ва иқтисодий баҳолаш бўйича Ўзбекистон Республикаси «Саноатгеоконтехназорат» давлат инспекцияси тасдиқлаган намунавий услубий кўрсатмалар ҳамда тегишли тармоқ йўриқномалари талабларига мувофиқ амалга оширилиши лозим.
(11-банднинг иккинчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2010 йил 17 декабрдаги 301-сонли қарори таҳририда — ЎР ҚҲТ, 2010 й., 51-сон, 486-модда)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Олдинги таҳрирга қаранг.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
12. Фойдали қазилмаларнинг нобудгарчилиги ва сифатсизланиши миқдорлари тўғридан-тўғри, комбинацияланган ва бевосита усуллар билан аниқланади. Бевосита комбинацияланган усулларни қўллашга Ўзбекистон Республикаси «Саноатгеоконтехназорат» давлат инспекцияси билан келишилган ҳолда рухсат этилади.
(12-банднинг биринчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2010 йил 17 декабрдаги 301-сонли қарори таҳририда — ЎР ҚҲТ, 2010 й., 51-сон, 486-модда)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Қазиш чоғида фойдали қазилмалар нобудгарчилигини аниқлаш усуллари:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
нобудгарчилик миқдорини талаб этилган аниқлик билан ҳисоблаб чиқишни;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
нобудгарчиликни бевосита қазиб чиқаришнинг технологик жараёнида уларнинг вужудга келиш кўринишлари ва жойлари бўйича аниқлашни;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
нормативдан ортиқча нобудгарчиликларни ва уларнинг юзага келиши сабабларини аниқлашни таъминлаши зарур.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Олдинги таҳрирга қаранг.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
13. Карьерларда қазиб чиқаришни белгилаш, ҳисобга олиш ва назорат қилиш карьерларда қазиб чиқариш ва очишни белгилаш ва назорат қилиш бўйича Ўзбекистон Республикаси «Саноатгеоконтехназорат» давлат инспекцияси томонидан тасдиқланган тармоқлараро йўриқнома талабларига мувофиқ амалга оширилиши лозим.
(13-банднинг биринчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2010 йил 17 декабрдаги 301-сонли қарори таҳририда — ЎР ҚҲТ, 2010 й., 51-сон, 486-модда)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Конларни ер ости усулида қазишда қазиб чиқарилган фойдали қазилмани ҳисобга олиш учун, шунингдек йилига 1 млн тонна ва ундан кўп маҳсулдорликдаги карьерлар (қирқмалар)да тортиш қурилмаларини қўллаш мажбурийдир.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Целикдаги жинсларнинг зичлиги белгиланган услуб бўйича аниқланади. Геологик қурилиш бўйича оддий конлар учун зарур тадқиқотларни амалга ошириш ҳамда услубиётни тузиш корхоналарнинг геологик хизмати зиммасига юкланади, кон-геология шароитларига кўра қийин конлар учун эса илмий-тадқиқот ташкилотлари жалб этилиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
14. Қазиб чиқарилган фойдали қазилмалар сифатини аниқлаш синаш орқали амалга оширилади. Синаш усуллари, синов миқдори, синаш даврийлиги кўрсаткичларини аниқлаш усуллари, синашга танлаш ва таҳлил лабораториялари ишини назорат қилиш усуллари корхона раҳбари тасдиқлаган йўриқнома билан белгиланади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
15. Нормативдан юқори нобудгарчилик ва нормативдан ортиқча сифатсизланиш қазиш бирликлари бўйича амалдаги ва нормативдаги нобудгарчилик ҳамда сифатсизланиш ўртасидаги фарқ сифатида аниқланади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Нормативдан юқори нобудгарчиликлар юзага келган вазиятлар Ўзбекистон Республикаси «Саноатгеоконтехназорат» давлат инспекцияси иштирокида кўриб чиқилиши лозим.
(15-банднинг иккинчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2010 йил 17 декабрдаги 301-сонли қарори таҳририда — ЎР ҚҲТ, 2010 й., 51-сон, 486-модда)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Нормативдан юқори нобудгарчилик учун айбдор шахслар қонунчиликда назарда тутилган тартибда жавоб берадилар.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Корхона нормативдан юқори нобудгарчилик ва нормативдан ортиқча сифатсизланиш юзага келган жойлар ва уларнинг сабабларини аниқлаши ҳамда кейинчалик бунга йўл қўймаслик чораларини ишлаб чиқиши ва кўриши зарур.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
16. Тозалаш ишларини бажариш чоғида фойдали қазилмаларни ажратиб олишнинг тўлиқлиги ва сифат кўрсаткичларининг ишончлилигини белгилаш, ҳисобга олиш ҳамда баҳолаш маркшейдерлик ва геология хизматлари, техник-назорат хизматлари томонидан, зарур ҳолларда корхонанинг бўлинмалари ва хизматларини жалб этган ҳолда амалга оширилади. Қазиб чиқаришда фойдали қазилмаларни ажратиб олиш ва уларнинг нобудгарчилигини ўз вақтида ва ишончли ҳисобга олинишини назорат қилиш учун корхонанинг бош муҳандиси жавоб беради.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
17. Минерал хом ашёга амалдаги кондициялар параметрларига қўшимча сифатида фойдали қазилма захираларидан янада тўлароқ фойдаланишни таъминлаш учун Ўзбекистон Республикаси «Саноатгеоконтехназорат» давлат инспекцияси билан келишиб қазиб чиқарилган фойдали қазилмалардаги фойдали компонентларнинг муайян яроқсиз қисмини қўллаш мумкин. Яроқсиз қисмлар муайян қазилма бирлиги ёки улар гуруҳига мансуб бўлиши ва аниқ кон-геологик, технологик ва иқтисодий шароитларни ҳисобга олиб белгиланиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
18. Қазилма бирликларини тўлиқ қазиб олмаслик ман этилади. Истисноли вазиятларда (бу бошқа коннинг янада бой участкаларини танлаб қазишга ёки фойдали қазилмаларнинг қўшимча нобудгарчилигига олиб келмаган шароитда) Ўзбекистон Республикаси «Саноатгеоконтехназорат» давлат инспекцияси билан келишилган ҳолда қазиб бўлинмаган балансдаги фойдали қазилма захиралари билан қазилма бирликларини вақтинча, лекин кўпи билан бир йилга қолдиришга йўл қўйилади.
(17 ва 18-бандлар Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2010 йил 17 декабрдаги 301-сонли қарори таҳририда — ЎР ҚҲТ, 2010 й., 51-сон, 486-модда)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
19. Корхоналар ер бағридан фойдали қазилмаларни ажратиб олишнинг тўлиқлиги ва сифатини ошириш мақсадида қуйидагилар бўйича доимий чораларни кўришлари лозим:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
пухта қидириш ва эксплуатацион қидириш усуллари кон қазиш технологияларини, ер бағридаги фойдали қазилмалар ва қазиб чиқарилган минерал хом ашё сифатини назорат қилиш усулларини такомиллаштириш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
истиқболли кон техникасини жорий этиш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
балансдан ташқари захиралар, шунингдек илгари ер бағрида қолдирилган ёки ушбу конда қабул қилинган технология бўйича қазилмайдиган коннинг локал участкаларидаги захираларни қазувга жалб этиш.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Конни ер ости усулида қазишда, шунингдек:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
фойдали қазилма целикларини жинс бўйича изоляциялаш зоналари билан алмаштириш имконияти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ёнғин ўчирилган участкалардаги фойдали қазилмаларни қазиб олишнинг мақсадга мувофиқлиги;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
захираларни уларнинг зарурати қолмаган ҳимоялаш ва барьер целикларидан чиқариб олиш имконияти;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ўта танқис ва қимматли фойдали қазилма конларини янада тўлароқ қазиб олиш учун қазилган бўшлиқни бурмалаш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
қазилмалар тупроғини маъдан майдаларидан пухта тозалашни ташкил этиш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
сизот ва шахта сувларини тозалаш чоралари ҳам кўриб чиқилиши зарур.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Бу масалалар бўйича қарорлар техник-иқтисодий ҳисоб-китоблар асосида ҳамда табиатни муҳофаза қилиш талаблари, хавфсизлик қоида ва нормативларига риоя этилган шароитда қабул қилиниши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Олдинги таҳрирга қаранг.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
20. Тажриба-саноат йўли билан янги қазиш тизимлари ва уларнинг параметрларини жорий этиш ва амалдагиларини такомиллаштиришга белгиланган тартибда тасдиқланган ҳамда Ўзбекистон Республикаси Давлат табиатни муҳофаза қилиш қўмитаси ва Ўзбекистон Республикаси «Саноатгеоконтехназорат» давлат инспекцияси билан келишилган махсус лойиҳага биноан йўл қўйилади.
(20-банднинг биринчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2010 йил 17 декабрдаги 301-сонли қарори таҳририда — ЎР ҚҲТ, 2010 й., 51-сон, 486-модда)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Тажриба-саноат ишларини амалга ошириш учун участкалар ўз шароитлари бўйича кон учун намунавий, иш ҳажмлари эса шунга яраша бўлиши лозим. Назарда тутилган ишлар учун бой маъданлар ёки фойдали қазилма конларининг захиралари сифати ўртачадан юқори бўлган бошқа участкаларини ажратиш тақиқланади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
21. Конни очиқ усулда қазишда оқилона параметрларни белгилаш ва уларнинг деформацияланишини бартараф этиш мақсадида карьер бортлари, поғоналар ва тоғ жинслари қиялик ҳолатини кузатиш мажбурий тартибда амалга оширилиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Мураккаб кон-геологик ва гидрогеологик шароитлардаги конларни қазишда карьер бортлари поғоналарининг ва тоғ жинслари қияликларининг оқилона параметрларини аниқлаш учун илмий-тадқиқот ташкилотлари жалб этилиши зарур.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Карьер бортлари, поғоналар ва тоғ жинслари қияликларининг деформацияланиши деформацияланишнинг юзага келиши сабаблари ва иқтисодий зарарлар ҳажми кўрсатилган ҳолда мажбурий тартибда ҳужжатлаштирилади. Деформацияланган поғоналар ва карьер бортларида ишларни хавфсизлик чораларини кўрмасдан амалга ошириш тақиқланади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
22. Шифт ва камерлараро целикларни қолдирадиган ҳамда тозалаш маконини табиий ушлаб туриш тизими билан конни ер ости усулида қазишда корхоналар (зарур ҳолларда ихтисослаштирилган ёки илмий-тадқиқот ташкилотларини жалб этган ҳолда) улардаги деформацияларни ўз вақтида аниқлаш, целикларнинг яроқлилиги муддатлари ҳамда оқилона ўлчамларини белгилаш, фойдали қазилмалар нобудгарчилигини минимумга келтириш ва ишларнинг хавфсизлигини таъминлаш учун шифтлар, тупроқлар ҳамда целиклар ҳолатини мунтазам кузатиб боришлари лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
23. Конларни руда ҳамда аралашма жинсларни қулатиш тизимлари билан қазишда майдаланган фойдали қазилмаларни чиқариш планограммасига қатъий риоя этиш, кон жинсларининг қулаш ва сурилиш зоналарини, сурилиш бурчакларини аниқлаш ҳамда юзанинг чўкиши катталигини аниқлаш ва юза ва ер ости объектларини кон ишларининг зарарли таъсиридан муҳофаза қилиш чораларини ишлаб чиқиш мақсадида мунтазам кузатиб бориш лозим. Кон жинсларининг қулаши ёки сурилиши зоналарида жойлашган фойдали қазилма захираларидан фойдаланиш ёки уларни муҳофаза қилиш масалаларини кўриб чиқиш ва ҳал этиш мажбурийдир.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
24. Фойдали қазилмани қазиб чиқарадиган ҳар бир корхона томонидан қуйидаги имкониятлар кўриб чиқилиши лозим:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
илгари конни ёки унинг бир қисмини қазишда қолдирилган фойдали қазилма захираларини қазиб чиқариш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
таркибида фойдали компонентлар бўлган тўлғазмаларни қазиш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
тугатилган балансдаги захиралар зонасида жойлашган балансдан ташқари захиралар участкаларини қазиш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
фойдали қазилмалар ҳамда аралашма жинсларнинг ўпирилиши йўли билан қазиш тизимларида қазилган бўшлиқда қолдирилган фойдали қазилмаларни қазиш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
аралашма ва очиш жинслари ағдармаларидан фойдали қазилмаларни ажратиб олиш.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Бундай ишлар лойиҳалаш ташкилоти томонидан тузилган ҳамда белгиланган тартибда Ўзбекистон Республикаси «Саноатгеоконтехназорат» давлат инспекцияси билан келишувга биноан тасдиқланган махсус лойиҳа асосида амалга оширилиши лозим.
(24-банднинг еттинчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2010 йил 17 декабрдаги 301-сонли қарори таҳририда — ЎР ҚҲТ, 2010 й., 51-сон, 486-модда)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Лойиҳа қуйидагиларни ўз ичига олиши лозим:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
фойдали қазилма захираларини қазишнинг техник-иқтисодий баҳоси;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
корхонанинг асосий кон ишларига боғлиқ тайёрлаш ва тозалаш ишларининг услуби ва технологияси;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кон ишларини бажаришнинг хавфсизлик чоралари.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
VII. МУРАККАБ КОН-ГЕОЛОГИК ШАРОИТЛАРДАГИ КОНЛАРНИ ҚАЗИШГА ҚЎШИМЧА ТАЛАБЛАР
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1. Қийин кон-геологик ва бошқа табиий шароитлардаги конларга қуйидаги конлар киради:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
газ, қўққисдан отилиш ва кон зарблари бўйича хавфли бўлган конлар;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ўз-ўзидан ёнишга мойил фойдали қазилмалар;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
сувда осон аралашадиган фойдали қазилмалар;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
сочма;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
қимматбаҳо, ярим қимматбаҳо, зебу-зийнат тайёрланадиган тошлар ва пьезо-оптика хом ашёлари;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ҳавзалар тубида, ҳовузлар ҳамда сув оқимлари тагида, ўпирилишлар, кўчки, сел, карст хавфи бўлган ва юқори сейсмик ҳолатдаги зоналарда жойлашган конлар;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
катта чуқурликларда, ўз-ўзидан ўпирилишга мойил бўлган жинсларда, шунингдек таркибида тез маъданлашадиган сув бўлган жинсларда жойлашган конлар.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2. 7.1-бандда кўрсатилган конларни қазишда ишлаётган корхоналарда хавфсизлик қоидалари ва меъёрларини ҳамда мураккаб табиий омилларнинг фойдали қазилма захираларидан оқилона, комплекс фойдаланишга зарарли таъсирининг олдини олишни ҳисобга олиб ишлаб чиқилган махсус тадбирлар амалга оширилиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3. Кўплаб сув босган, қуюқ оқава ҳамда карст бўшлиқлари мавжуд бўлган фойдали қазилма конларида сувли горизонт ва сув босган жинсларнинг тўсатдан сув тошиши ҳамда фойдали қазилмаларнинг асоссиз нобудгарчилигига олиб келувчи сурилишларга сабаб бўлувчи кон ишлари технологиясини қўллаш тақиқланади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Олдинги таҳрирга қаранг.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4. Ўз-ўзидан ёнишга мойил фойдали қазилма ва жинслар конларини қазиш Ўзбекистон Республикаси «Саноатгеоконтехназорат» давлат инспекцияси томонидан тасдиқланган махсус йўриқномаларга мувофиқ амалга оширилиши зарур.
(4-банднинг биринчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2010 йил 17 декабрдаги 301-сонли қарори таҳририда — ЎР ҚҲТ, 2010 й., 51-сон, 486-модда)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Майдаланган фойдали қазилма узоқ вақт тозаланган бўшлиқда қолдириладиган қазиш тизимини қўллаш, шунингдек майдаланган қазилмаларни қазилган бўшлиқда қолдириш тақиқланади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
5. Ер ости усулида қазиб олинадиган сувга тез аралашадиган фойдали қазилма конларида кон қазилмаларига сув ўтиб кетишини бартараф этувчи тадбирлар амалга оширилиши лозим. Бундай фойдали қазилмаларни шахта усулида қазиладиган конлар майдонида ер ости усулида танлаб эритмага ўтказиш усулида қазиб олиш тақиқланади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
6. Кон ишлари жараёнида халқ хўжалиги ёки илмий қийматга эга бўлган қимматбаҳо, ярим қимматбаҳо ва зебу-зийнат ясаладиган тошлар, оптик ва пьезо электрик кристаллар, музей ва коллекция намуналари, друзлар ёки бошқа табиат маҳсулотлари намоён бўлган тақдирда корхона раҳбарияти уларни сақлаш ва кейинчалик қазиб олиниши учун шароитлар яратиш учун жавоб беради.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Юқорида санаб ўтилган фойдали қазилмалар кўринишлари белгиланган тартибда қидирилиши ҳамда уларнинг захиралари корхона раҳбари томонидан тасдиқланган ва тегишли кончилик ташкилоти билан келишилган махсус лойиҳа бўйича ажратиб олиниши лозим. Лойиҳада фойдали қазилмалар нобудгарчилиги ёки бузилишини бартараф этувчи массивдан ажралиши, транспортда ташиш ва сақлаш усуллари назарда тутилиши зарур. Ҳисоблаш тарозида тортиш йўли билан амалга оширилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
7. 6-бандда санаб ўтилган, шунингдек қоплама ва бинокорлик тошларининг қимматли турлари бўйича фойдали қазилма конларини эркин қазиш чоғида қазиб олишнинг уларнинг табиий сифати бузилишига ёки пасайишига олиб келувчи усулларини ҳамда қазиш тизимларини, шунингдек усулларини қўллаш тақиқланади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
VIII. ҚАЗИБ ЧИҚАРИЛГАН ФОЙДАЛИ ҚАЗИЛМАЛАРНИ ЮКЛАБ ЖЎНАТИШ ҲАМДА ҚАЙТА ИШЛАШГА ТАЙЁРЛАШ
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1. Корхоналар лойиҳа, техник регламентлар ёки стандартлар талабларидан келиб чиқиб қазиб олинган фойдали қазилмаларни истеъмолчи томонидан минерал хом ашёни қайта ишлаш чоғида унинг таркибидаги саноат аҳамиятига эга бўлган компонентлар энг тўлиқ ажратиб олинишини, шунингдек унинг товар сифати сақланишини таъминлаш мақсадида юклаб жўнатиш ва қайта ишлашга тайёрлашни амалга оширишлари лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Корхоналар фойдали қазилмалар ва компонентларни энг тўлиқ ажратиб олиш ҳамда улардан комплекс фойдаланишни таъминловчи минерал хом ашёни етказиб бериш бўйича техник регламентлар ёки стандартларни аниқлаштиришга оид таклифларни киритишлари зарур.
(1-банд Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2014 йил 3 мартдаги 45-сонли қарори таҳририда — ЎР ҚҲТ, 2014 й., 10-сон, 105-модда)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2. Конларни қазиш чоғида минерал хом ашёни қайта ишлаш технологиясини такомиллаштириш ва самарадорлигини ошириш мақсадида ундан технологик намуна олиш мунтазам амалга оширилиши лозим. Бунда технологик намуналарнинг минерал таркиб, асосий физик ўхшашликлар ва бошқа тавсифлар бўйича мақбуллиги таъминланиши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3. Минерал хом ашё технологик намуналарини танлаб олишга техник шартлар қуйидаги асосий параметрларни белгилашни назарда тутиши лозим:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
технологик намунанинг умумий оғирлиги ва унинг таркибий қисмлари оғирлиги;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
фойдали қазилмалар ва уларнинг ўхшашликларининг табиий ёки технологик турлари, навлари;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ҳар бир фойдали қазилма тури, навининг ўртача кимёвий ва минералогик таркиби, таркибидаги зарарли аралашмалар;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
маъқул топилган намунанинг танлаш чоғидаги сифатсизланиши.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ҳар бир технологик намуна учун танлаб олинганлиги тўғрисида далолатнома тузилади ҳамда тармоқ йўриқномасига мувофиқ паспорт тўлдирилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4. Истеъмолчига етказиб бериладиган ёки қайта ишлашга жўнатиладиган қазиб олинган минерал хом ашёга кон ишлаб чиқаришининг ер ости бойликлари тўғрисидаги қонунчилик талабларига мувофиқ қатъий ҳисоб ва назоратга олинадиган якуний маҳсулоти сифатида қаралиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
5. Корхона минерал хом ашёни самарали тайёрлаш ва унинг миқдорини ва товарлик сифатини йўқотмасдан истеъмолчига етказиб беришни таъминловчи махсус техник восита ва қурилмалар иншоотига, шунингдек қазиб чиқарилган фойдали қазилмаларнинг минимал захирасига эга бўлиши зарур.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Қазиб чиқарилган минерал хом ашёни йиғиш, омбор ва бункерлар сиғими ҳамда уларнинг қурилмаси корхона маҳсулдорлиги, фойдали қазилманинг қиймати ва физик-механик ўхшашликларини, хом ашёни тайёрлаш, шу жумладан унинг сифатини барқарорлаштириш, эркин оқимлар, тур ва навларнинг ажратилиши бўйича технологик операцияларни бажариш зарурияти, шунингдек механик нобудгарчиликларни бартараф этишни ҳисобга олган ҳолда белгиланади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Қимматли фойдали қазилмаларни атмосфера омилларининг қазиб чиқарилган минерал хом ашёнинг сақланиши ва сифатига таъсир кўрсатадиган шароитда уларни очиқ омборларга тўплашга йўл қўйилмайди. Очиқ омборлардан фойдаланишга алоҳида ҳолларда юқори ташкилот томонидан албатта фойдали қазилмалар нобудгарчилиги ва сифати пасайишининг олдини олиш бўйича махсус чоралар кўрилган шароитда рухсат этилиши мумкин.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
6. Қазиб чиқарилган минерал хом ашё истеъмолчига унинг техник назорат хизмати ёки ташкилотнинг бошқа ваколатли махсус хизмати томонидан қабул қилингандан сўнг ҳамда унинг техник регламентлари ёки стандартларига мос бўлган шароитда юклаб жўнатилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Минерал хом ашёни етказиб беришнинг техник талаблари манфаатдор органлар билан келишилиши ҳамда белгиланган тартибда тасдиқланиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Қазиб чиқарилган минерал хом ашёни қайта ишлаш чоғида фойдали компонентларни ажратиб олишнинг камайишига олиб келувчи техник регламентлар ёки стандартларни бузган ҳолда етказиб бериш тақиқланади.
(6-банд Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2014 йил 3 мартдаги 45-сонли қарори таҳририда — ЎР ҚҲТ, 2014 й., 10-сон, 105-модда)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
7. Омборларда тўпланган ва сақланаётган, кейинчалик юклаб жўнатишга тайёрланаётган ва юклаб жўнатилаётган минерал хом ашёнинг миқдори ҳамда сифатини ҳисобга олиш ва назорат қилиш техник назорат хизмати ёки бошқа махсус ваколатли хизмат томонидан амалга оширилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Қазиб чиқарилган минерал хом ашё миқдори ва сифатини ҳисобга олиш ва назорат қилиш маълумотлари корхона бўйича: ер бағрида тугатилган, қазиш чоғида нобуд қилинган, қазиб чиқарилган ва юклаб жўнатилган қазилмалар, товар маҳсулотлар, ағдарма маҳсулотлар ва улар таркибидаги фойдали компонентлар захираларининг жамланма балансини тузишни таъминлаши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
8. Омборларда тўпланган ва сақланаётган, юклашга тайёрланаётган ва юклаб жўнатилаётган минерал хом ашё сифати ҳамда миқдорини ҳисобга олиш ва назорат қилиш тартиби ва уни ташкил этиш тармоқ йўриқномаси ёки корхонанинг юқори ташкилот тасдиқлаган йўриқномаси билан белгиланади. Йўриқнома намуналарни танлашнинг тартиби, усули ва такрорланиши даражасини, тортиш қурилмалари, товар хом ашё сифати ҳамда миқдорини ҳисоблаш ва назорат қилиш пунктларининг жойлашишини, аниқланган компонентлар ва физик-механик ўхшашликлар, шунингдек намунани таҳлил қилиш ҳамда уларнинг аниқлигини назорат этиш усулларини белгилаши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Олинган ахборотлар ишончлилигининг пасайишига олиб келувчи товар хом ашё миқдори ҳамда сифатини ҳисоблаш ва назорат қилиш пунктларини жойлаштиришга қўл қўйилмайди.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
9. Қимматли фойдали қазилмалар қазиб чиқаришни амалга оширувчи корхоналар технологик жараёнда хулоса берадиган намуналарни танлаш учун махсус қурилмаларга ёки қазиб олинадиган минерал хом ашё сифатини бетўхтов аниқловчи приборга эга бўлишлари зарур.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
10. Корхоналарга минерал хом ашё етказиб бериш қуруқ массани қайта ҳисоблашни ҳамда юклаб жўнатилаётган хом ашёнинг товарлик сифатини ишончли ва тезкор аниқлашни таъминлаган ҳолда оғирлик ҳисоби асосида амалга оширилиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Қазиб чиқарилган фойдали қазилмаларни юклаб жўнатишни ҳисоблашнинг вақтинча бошқа усулларини қўллашга истисно ҳолларда Ўзбекистон Республикаси «Саноатгеоконтехназорат» давлат инспекцияси билан келишилиб оғирликнинг ҳисобини мажбурий назорат қилган ҳолда йўл қўйилади.
(10-банднинг иккинчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2010 йил 17 декабрдаги 301-сонли қарори таҳририда — ЎР ҚҲТ, 2010 й., 51-сон, 486-модда)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
11. Корхоналар (жўнатувчи ва қабул қилиб олувчи) транспорт сиғимларини мунтазам назорат этиш ва тозалашни амалга оширишлари лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Минерал хом ашёни юклаб жўнатиш чоғида транспортда ташишда унинг нобуд бўлишини бартараф этиш бўйича, шунингдек хом ашёнинг музлаб қотиб қолиши, ёпишиб қолиши ва унинг ифлосланиши ва сифатининг пасайишига қарши чоралар кўрилади. Темир йўл вагонларига юклаб жўнатишда, шунингдек минерал хом ашё ҳаво оқимининг таъсиридан, зарур бўлганда атмосфера ёғинларининг зарарли таъсиридан сақланиши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
12. Қазиб чиқарилган фойдали қазилмалар миқдори ва сифатининг геологик ва маркшейдерлик маълумотларига қайта ишлаш ишлаб чиқариши (бойитиш фабрикаси)нинг ҳисоб маълумотлари бўйича тузатишлар киритишга йўл қўйилмайди. Қазиб чиқарилган, юклаб жўнатилган ҳамда қайта ишланган минерал хом ашё миқдори ва сифатини аниқлашда мунтазам ҳар хилликлар юзага келган тақдирда манфаатдор корхоналар ва ташкилотлар томонидан бу чалкашликлар сабабини аниқлаш ва уларни тузатиш бўйича ўз вақтида биргаликдаги чоралар кўрилиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
13. Истеъмолчига юклаб жўнатилган товар хом ашёсининг ҳар бир гуруҳи технологик турлар, навлар ҳамда улар таркибидаги саноат аҳамиятига эга бўлган асосий ва қўшимча компонентлар бўйича минерал хом ашё миқдори ва сифати кўрсатиладиган сертификат ёки товар паспорти расмийлаштирилган бўлиши лозим. Сертификатлар ва товар паспортларининг нусхалари операция ўтказилган йил мобайнида корхонада сақланади ҳамда қазиб чиқарилган фойдали қазилмаларни юклаб жўнатишнинг шакли ва тўлдириш тартиби тармоқ йўриқномаси билан белгиланадиган ҳисоблаш дафтарини тўлдириш учун асос бўлиб хизмат қилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Истеъмолчига товар хом ашёни узлуксиз жўнатишда (конвейерлар, пневмогидротранспорт қурилмалари ва жўнатишнинг бошқа узлуксиз технологияси ёрдамида) жўнатишни ҳисоблаш дафтари жўнатилган минерал хом ашё миқдори ва сифатини бевосита юклаш жараёнида махсус тортиш қурилмалари ва приборлари ёрдамида аниқлаш маълумотлари бўйича тўлдирилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
14. Қазиб чиқарилган, аммо вақтинча фойдаланилмайдиган минерал хом ашё кейинчалик қайта ишлашга жалб этилиши учун тўпланиши, ҳисобланиши, сақланиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Тўплаш чоғида минерал хом ашёнинг сув эрозияси, ўз-ўзидан ёниш ва бошқа сабаблар билан нобуд бўлиши ёки бузилишини бартараф этиш тадбирлари кўрилиши зарур. Омбор (ағдарма) ҳудуди сизот ва тошқин сувлари босишидан ҳимоя қилинган бўлиши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Вақтинча фойдаланилмайдиган хом ашёни сақлаш жойларини шахта майдонларининг қулаш зоналарида, сурилиш зоналарида ҳамда бевосита шахта (карьер) майдонларини қазиш контурларига яқин жойларда жойлаштириш тақиқланади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
15. Вақтинча фойдаланилмайдиган минерал хом ашёни тўплаш вужудга келган хом ашё ҳажмини инструментал ўлчашни таъминлаган ҳолда уни сақлаш ва кейинчалик қайта ишлаш технологияси ҳамда муддатларига қараб турлар ва навларга ажратилиб амалга оширилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Фойдаланилмайдиган минерал хом ашёни сақлаш жойларининг ҳар бири бўйича корхона бош муҳандиси тасдиқлайдиган шаклдаги паспорт юритилиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
16. Кўп компонентли минерал хом ашёдан комплекс фойдаланиш таъминланмаган тақдирда уни юклаб жўнатиш тақиқланади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Алоҳида ҳолларда, Ўзбекистон Республикаси «Саноатгеоконтехназорат» давлат инспекцияси органлари билан келишувга кўра бундай юклаб жўнатишга юқори тармоқ ташкилоти томонидан хом ашёдан комплекс фойдаланишни таъминлашнинг муддати ва тартиби белгиланиши шарти билан вақтинча рухсат этилиши мумкин.
(16-банднинг иккинчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2010 йил 17 декабрдаги 301-сонли қарори таҳририда — ЎР ҚҲТ, 2010 й., 51-сон, 486-модда)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
IX. КОНЛАРНИ ҚАЗИШДА АТРОФ ТАБИИЙ МУҲИТИНИ МУҲОФАЗА ҚИЛИШ
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1. Фойдали қазилма қазиб чиқариш корхоналарини қуриш, реконструкция қилиш ҳамда улардан фойдаланишда табиатни муҳофаза қилиш қонунчилиги талабларига мувофиқ ер бағридан фойдаланиш билан боғлиқ ишларнинг зарарли таъсиридан аҳоли ҳаёти ва соғлиғини, атмосфера ҳавосини, ерлар, ўрмонлар, сувлар, ҳайвонот дунёси ҳамда атроф табиий муҳитининг бошқа объектларини, бинолар ва иншоотларни муҳофаза қилиш, шунингдек қўриқхоналар, табиат, тарих ва маданият ёдгорликларини сақлаш учун хавфсизлик таъминланиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2. Корхоналар табиий муҳит аҳволини ҳамда лойиҳада назарда тутилган табиатни муҳофаза қилиш чора-тадбирларининг бажарилишини мунтазам назорат қилиб боришлари керак. Корхоналарнинг тегишли хизматлари табиий муҳитнинг ифлосланиши ва ўзгаришини самарали назорат этиш учун зарур техник воситалар билан таъминланиши зарур.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Агар фойдали қазилма конларини қазиш чоғида лойиҳавий қарорларни анчагина ёки тўлиқ ўзгартиришни талаб этувчи атроф табиий муҳитини муҳофаза қилиш бўйича янада самарали чораларни қўллаш зарурати пайдо бўлса, корхона бош лойиҳачига лойиҳанинг тегишли бўлимларини ўзгартириш юзасидан техник топшириқ бериши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3. Фойдали қазилма конларини қазувчи, уларга фойдаланиш учун берилган қишлоқ хўжалиги ерлари ёки ўрмонзорлар, сув ҳавзалари ва қирғоқ олди зоналарида геологик қидирув, қурилиш ва бошқа ишларни бажарувчи корхоналар бу ерларда зарурият қолмагач уларни ўзларининг ҳисобидан қишлоқ, ўрмон ёки балиқчилик хўжаликларида фойдаланиш учун яроқли ҳолга, назарда тутилаётган ишлар бошқа ерларда амалга оширилган чоғда уларни ўз йўналиши бўйича фойдаланиш мумкин бўладиган ҳолга келтиришлари зарур. Ер участкаларини яроқли ҳолга келтириш ишларнинг бориши жараёнида, бунинг имконияти бўлмаганда, ишлар тугатилганидан сўнг, ер майдонларини фойдаланишга берган органлар белгилаган муддатларда, белгиланган тартибда тасдиқланган лойиҳаларга мувофиқ амалга оширилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Корхоналар фойдали қазилма конларини қазишда ва тупроқ қатламини бузиш билан боғлиқ бошқа ишларни бажаришда тупроқнинг ҳосилдор қатламини четга суриб қўйишлари, сақлашлари ва қайта тикланадиган ерларга ёки каммаҳсулли ерларга келтиришлари лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Фойдали қазилма конларини қазишда кон ишлари технологиясига табиатни муҳофаза қилишнинг қуйидаги талаблари қўйилади:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
фойдали қазилмаларни қазиб чиқаришда ер имкони борича кам сарфланиши, яъни қазиб чиқариладиган минерал хом ашё бирлигига ер ресурслари сарфи минимал даражада бўлиши;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
карьер қурилиши ва кондан фойдаланиш жараёнида ернинг бузилиш ва тикланиш режими энг қулай бўлиши, яъни ернинг бузилиши ва қайта тикланиши орасидаги вақт минимал даражада бўлиши, бузилишларнинг асосий қисмини (айниқса, маҳсулдор майдонларда) қазишнинг иложи борича кейинги даврларига қолдириш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
қазилган бўшлиқ ва бўш жинслар ағдармаларини шакллантиришнинг бузилган ерлардан кейинчалик фойдаланишнинг қабул қилинган йўналишларига асосан қайта тиклаш талабларига жавоб бериши;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кон қазиш комплекси объектларида атмосферага энг кам миқдорда чиқинди чиқарувчи машина ва механизмлардан фойдаланиш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
зарарли моддалар отилиб чиқишининг камайишини, чиқадиган газларни чанг тутиш ва газ тозалаш қурилмаларида тозалашни таъминловчи технологик жараёнларни такомиллаштириш ва соддалаштириш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
чангтутгич ва газ тозалаш қурилмаларидан фойдаланиш ва улар ишини ҳамда бошқа табиатни муҳофаза қилиш чора-тадбирларининг бажарилишини назорат қилишни пухта ташкил этиш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ер ости сувларининг озиқланиши, ҳаракати ва камайиши шароитларининг ўзгаришига олиб келувчи, воронка (чуқур) ҳосил бўлиши, деформацияланиш ва ер юзасининг чўкиши, тез аралашадиган жинсларнинг танлаб эритмага ўтказилишига олиб келувчи гидро-геологик ва инженер-геологик ҳолатлар билан ҳамкорликда олиб бориладиган фойдали қазилма конларини очиш усуллари ва қазиш тизимини қўллаш, шунингдек кон-тайёрлаш ишларини ўтказиш тақиқланади;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
очиқ сув ҳавзаларига маъданланган сувлар, аччиқ ва ишқорли карьер, шахта ва сизот сувларининг тушишига йўл қўймаслик;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
маъданланган сувларни тозалашнинг термик, мембран, ион алмашиш ва гидротехник усулларини қўллаш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
карьерларда кон ишларини ривожлантиришни осилма ёндан остки ёнга қараб амалга ошириш, бунда руданинг нобудгарчилиги ва жинсларнинг аралашиб кетиши сезиларли даражада кам бўлади;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
горизонтал ва қияликдаги конларни очиқ усулда қазишда ички ағдарма ҳосил қилиш усулида қазиб чиқариш имконини берувчи очиш схемаси ва қазиш тизимини қўллаш; ташқи ағдарма ҳосил қилиш усулида қазиб чиқариш технологиясини қўллаш тақиқланади; ташқи ағдарма ҳосил қилиш усулида очиш схемаси ва қазиш тизими истисно ҳолларда (руда жисмларининг тиккасига қулаши, конни қазишнинг мураккаб геологик ва кон-техник шароитлар) Ўзбекистон Республикаси Давлат табиатни муҳофаза қилиш қўмитаси билан келишилиб қўлланади;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
карьерларнинг қабул қилинган параметрлари, қазиш тизимлари ва поғоналар элементлари атроф табиий муҳитига энг кам таъсир кўрсатишни таъминлаши зарур;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
техноген конларини яратиш чоғида турли минерал хом ашёларни уларнинг барча турлари сифатини сақлаган ҳолда аралаштирмаслик;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
хом ашёнинг ҳар бир турига бир хилда бориш мумкин бўлишини ва эгаллаш майдонининг энг кам бўлишини таъминлаш, техноген конларни яратиш ва қазишнинг технологик жараёнларида минимал меҳнат сарфи ва юқори тежамлиликни таъминлаш.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4. Фойдали қазилма конларини қазишда тупроқнинг сув ва ҳаводан нурашининг ривожланиши, турланиши, ботқоқланиши ёки ерларнинг ҳосилдорлигини йўқотишнинг бошқа шаклларини бартараф этувчи ёки унга тўсқинлик қилувчи чора-тадбирлар амалга оширилиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Очиш жинслари ағдармалари, ишлаб чиқаришнинг бошқа чиқиндилари, вақтинча фойдаланилмайдиган, келажакда фойдаланиладиган ва қайта тикланмайдиган минерал хом ашё сақлаш жойлари атроф табиий муҳитини муҳофаза қилиш талабларини ҳисобга олган ҳолда шакллантирилиши зарур.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
5. Корхоналар аҳолининг ичимлик ва маиший эҳтиёжларини биринчи навбатда қондириш, уларни ифлосланиш ва камайишдан сақлаш, оқава ва шахта сувларининг табиат объектларига зарарли таъсиридан огоҳ қилиш ва уларни бартараф этиш мақсадида ер усти ва ости сувларидан оқилона фойдаланишни таъминлашлари лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Агар бундай таъсирга балиқчилик хўжалиги ҳавзалари тушиб қолса, унда табиатни муҳофаза қилиш органлари билан келишилган, балиқлар, бошқа сув жониворлари ва ўсимликларини муҳофаза қилишни ва уларнинг кўпайиши учун шароитларни таъминловчи чора-тадбирлар ҳам амалга оширилиши керак.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
6. Корхоналар сувдан фойдаланиш ва сув истеъмолининг белгиланган режалари, технологик нормалари ва қоидаларига риоя қилишлари, шунингдек корхонанинг ишлаб чиқариш фаолияти таъсиридаги зонада ер ости ва ерусти сувларининг ҳолатини гидрогеологик кузатиш ва назорат қилишни амалга оширишлари лозим.
(6-банд Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2011 йил 18 февралдаги 40-сонли қарори таҳририда — ЎР ҚҲТ, 2011 й., 7-8-сон, 62-модда)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
7. Тозаланмаган оқава ва шахта сувларини сувли объектларга оқизиб юбориш тақиқланади. Оқава ва шахта сувларини сувли объектларга оқизиш шартлари сув бўйича қонунчилик талабларига жавоб бериши зарур.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Оқизиб юбориладиган сувлардаги турли хил ифлослантирувчи моддаларнинг таркибига доир талаблар бузилган тақдирда бу бузилишларнинг сабаблари аниқланади ва уларни тугатиш чоралари кўрилади. Оқава ва шахта сувларини даволаш, шунингдек балиқларнинг увулдириқ сочиш ва тўйиниш жойлари ҳамда қишлайдиган чуқурларига оқизиш тақиқланади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Сувдан фойдаланиш ва сув ажратиш ҳисоби сув бўйича қонунчиликка мувофиқ амалга оширилиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
8. Конларни қазишда ер ости сувли горизонтлари очилган бўлса корхоналар бу ҳақда сувлардан фойдаланиш ва уни муҳофаза қилишни тартибга солиш органларига ўз вақтида хабар қилишлари зарур.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Бурғилаш ишларини бажарувчи корхоналар табиий қудуқларни тартибга солиш қурилмалари билан жиҳозлашлари, бу қудуқларни белгиланган тартибда консервациялашлари ёки тугатишлари лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
9. Қуйидагиларни фойдаланишга топшириш тақиқланади:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
оқава ва шахта сувларини тозалаш учун қурилмалар билан таъминланмаган корхоналар ва уларнинг объектлари;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
сув қабул қилувчи ва бошқа иншоотларнинг белгиланган тартибда тайёрлангунига қадар конлардаги қуритиш тизимлари;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
сув олиш иншоотларини тасдиқланган лойиҳага мувофиқ балиқ сақлаш қурилмаларисиз;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
сувдаги бурғилаш қудуқларини уларнинг сувни тартибга солиш қурилмалари билан таъминламасдан ва тегишли ҳолларда санитария муҳофазаси зоналарини белгиламасдан;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
сув омборлари, чиқинди омборлари ва гидроағдармаларни (уларни тўлдириш) лойиҳада назарда тутилган ўзанларни тайёрлаш, шу жумладан бу объектларни фильтрацияга қарши экранлар билан жиҳозлашга оид чора-тадбирларни амалга оширмай.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
10. Фойдали қазилмаларни қазиб чиқариш, бурғилаб портлатиш ишлари, жинслар ағдармалари, ишлаб чиқариш чиқиндилари омборларини жойлаштириш ва улардан фойдаланиш атмосфера ҳавосини ифлослантиришни бартараф этиш ёки қисқартириш усуллари бўйича Ўзбекистон Республикаси Давлат табиатни муҳофаза қилиш қўмитаси билан келишилган қоидаларга риоя этилган ҳолда амалга оширилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Аҳоли пунктларида атмосфера ҳавосини чанг, зарарли газлар, сассиқ моддалар билан ифлослантирувчи манба ҳисобланувчи жинслар ағдармалари ва чиқинди омборларини жойлаштириш, шунингдек чиқиндиларни корхона ҳудудида ва аҳоли пунктларида махсус қурилмалардан ташқарида ёқиш тақиқланади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Корхоналар атмосфера ҳавосини ифлослантирувчи чиқиндиларни ўз вақтида улардан хом ашё сифатида фойдаланувчи корхоналарга ёки ихтисослаштирилган полигонларга олиб чиқишлари лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
11. Конларни қазиш чоғида атмосферага чиқадиган чиқитларнинг йўл қўйилиши мумкин (бунга барча ифлослантириш манбаларидан отилиб чиқишлар киради) нормативларига қатъий риоя қилиниши зарур.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Атмосфера ҳавосига тегишли нормативлар ўрнатилмаган кимёвий, физик ва биологик омилларнинг зарарли таъсирига Ўзбекистон Республикаси Давлат табиатни муҳофаза қилиш қўмитаси органлари томонидан муайян муддатга берилган рухсатномалар бўйича фақат истисно вазиятларда йўл қўйилиши мумкин. Ушбу муддат мобайнида бу омилнинг атмосферага зарарли таъсирининг йўл қўйилиши чегараси нормативлари белгиланиши ва атмосфера ҳавосини муҳофаза қилишга оид чора-тадбирлар амалга оширилиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ифлослантирувчи моддалар йўл қўйиладиган отилиб чиқиш бўйича белгиланган нормативлардан ошиб кетган ҳолларда корхона зудлик билан бу ҳақда атмосфера ҳавосини муҳофаза қилиш устидан давлат назоратини амалга оширувчи органга хабар бериши ва йўл қўйилган бузилишни тугатиш чора-тадбирларини кўриши зарур.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
12. Фаолияти атмосферага ифлослантирувчи моддаларнинг чиқиши билан боғлиқ бўлган корхоналар, ифлослантириш манбалари пайдо бўлган вақтдан қатъи назар, атмосферага ифлослантирувчи моддаларнинг чиқишини тутиш, тўхтатиш ёки тозалаш учун иншоотлар, асбоб-ускуналар ва аппаратлар билан жиҳозланган бўлиши лозим ҳамда бу иншоотлар, асбоб-ускуналар ва аппаратларнинг тўхтовсиз, самарали ишлашини ва соз ҳолатда сақланишини, шунингдек ифлослантирувчи моддалар миқдорининг ва уларнинг таркиби мунтазам ҳисобини амалга оширишлари зарур.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
X. ФОЙДАЛИ ҚАЗИЛМАЛАР ҚАЗИБ ЧИҚАРИШ КОРХОНАЛАРИНИ ТУГАТИШ ВА ВАҚТИНЧА ТЎХТАТИШ
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1. Фойдали қазилма захираларини қазишни тугаллагач, шунингдек техник-иқтисодий ҳисоб-китоблар ва бошқа асослашлар бўйича конни ёки унинг бир қисмини қазишни давом эттириш мақсадга номувофиқ топилса ёки мумкин бўлмаса конни қазиётган корхона ёки шу корхонанинг тегишли қисми тугатилади ёхуд вақтинча тўхтатилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Корхона тўлиқ ёки қисман тугатилганда ёхуд вақтинча тўхтатилганда кон лаҳмлари ва бурғи қудуқлари аҳоли хавфсизлиги, атроф табиий муҳитини, бинолар ва иншоотларни муҳофаза қилишни, вақтинча тўхтатилганда эса, шунингдек конлар, кон лаҳимлари ҳамда бурғи қудуқларини вақтинча тўхтатишнинг бутун даври мобайнида муҳофаза қилишни таъминловчи ҳолга келтирилиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2. Корхона ёки унинг бир қисмининг тугатилишига фойдали қазилмаларнинг балансдаги захиралари тўлиқ қазиб бўлингандан сўнг, уларнинг кўпайиши, конни қайта қазиш ҳамда балансдан ташқари захираларни қазиб чиқаришга ҳаракат қилишнинг истиқболи бўлмаган тақдирда ва захираларнинг саноат аҳамиятини йўқотган қолдиқлари ҳисобдан чиқарилган шароитда йўл қўйилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Корхонани тугатишда кон қазилмалари ва бурғи қудуқларидан бошқа халқ хўжалиги мақсадларида фойдаланиш имкониятлари тўғрисидаги масала ҳал этилиши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Фойдали қазилма конларини қазишда «Ўзистиқболстат» давлат қўмитаси, Ўзбекистон Республикаси «Давархитектқурилиш» қўмитаси ва Ўзбекистон Республикаси «Саноатгеоконтехназорат» давлат инспекцияси билан келишилган ҳолда ер ости кон қазилмаларини узоқ муддат сақлаш ва ундан халқ хўжалигида кейинчалик самарали фойдаланиш имкониятини таъминловчи мақсадли тайёрлаш амалга оширилган корхонани ёки унинг бир қисмини тугатиш тақиқланади.
(2-банднинг учинчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2010 йил 17 декабрдаги 301-сонли қарори таҳририда — ЎР ҚҲТ, 2010 й., 51-сон, 486-модда)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3. Корхона ёки унинг бир қисмини вақтинча тўхтатишга кон ёки унинг алоҳида участкаларини техник-иқтисодий, кон-геологик ва бошқа сабаблар бўйича қазиш вақтинча мумкин бўлмаган ёки қазишни давом эттириш мақсадга мувофиқ бўлмаган ҳолларда, асосий кон қазилмалари ва иншоотларини, уларнинг ҳолатини назорат қилиб, мажбуран сақлаган ҳолда йўл қўйилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4. Ўзбекистон Республикаси «Давархитектқурилиш» қўмитаси уларда фойдали қазилмалар қазиб чиқариш билан боғлиқ бўлмаган объектларни жойлаштириш истиқболли деб ҳисоблаган кон қазилмалари мажбуран вақтинча тўхтатилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Бундай қазилмаларнинг консервацияланиши тартиби ҳамда қазилма вақтинча тўхтатилиши зарур бўлган муддат Ўзбекистон Республикаси «Давархитектқурилиш» қўмитаси томонидан белгиланади.
(4-банднинг иккинчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2012 йил 1 ноябрдаги 313-сонли қарори таҳририда — ЎР ҚҲТ, 2012 й., 44-сон, 507-модда)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
«Давархитектқурилиш» қўмитаси маъқул топган қазилмаларни тугатишга истисно вазиятларда Ўзбекистон Республикаси «Давархитектқурилиш» қўмитаси келишган ҳолда йўл қўйилади.
(4-банднинг учинчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2012 йил 1 ноябрдаги 313-сонли қарори таҳририда — ЎР ҚҲТ, 2012 й., 44-сон, 507-модда)
Олдинги таҳрирга қаранг.
(5-банд Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2012 йил 1 ноябрдаги 313-сонли қарорига асосан ўз кучини йўқотган — ЎР ҚҲТ, 2012 й., 44-сон, 507-модда)
Олдинги таҳрирга қаранг.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
6. Хавфсизликни таъминлаш, фойдали қазилмаларни қазиб олишнинг тўлиқлиги ва ер ости бойликларини муҳофаза қилиш ҳамда кон лаҳмларини бошқа халқ хўжалиги мақсадлари учун сақлаш қисмида корхоналарни тўлиқ ёки қисман тугатиш ва вақтинча тўхтатиш тартиби, шунингдек материалларни расмийлаштириш Ўзбекистон Республикаси «Саноатконтехназорат» давлат инспекцияси ва Ўзбекистон Республикаси «Давархитектқурилиш» қўмитаси тасдиқлаган йўриқнома билан белгиланади.
(6-банд Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2004 йил 10 июлдаги 323-сонли қарори таҳририда — ЎР ҚҲТ, 2004 й., 28-сон, 321-модда)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Олдинги таҳрирга қаранг.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
7. Корхона ёки унинг бир қисмини тугатиш ва вақтинча тўхтатиш Ўзбекистон Республикаси «Саноатгеоконтехназорат» давлат инспекцияси органлари, бошқа манфаатдор органлар билан келишилган ва белгиланган тартибда тасдиқланган махсус лойиҳа асосида амалга оширилади.
(7-банднинг биринчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2010 йил 17 декабрдаги 301-сонли қарори таҳририда — ЎР ҚҲТ, 2010 й., 51-сон, 486-модда)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Лойиҳалар тегишли тайёргарлик ишлари ва бевосита корхонани тугатиш ёки вақтинча тўхтатиш ишларини ўз ичига олиши ва қуйидагиларни назарда тутиши лозим:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
балансдаги ҳамда иқтисодий жиҳатдан қазиб олиш мақсадга мувофиқ бўлган балансдан ташқари захираларни қазиб олиш тартиби ва жадвали;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
конни такрорий қазишнинг мақсадга мувофиқлиги тўғрисидаги, шунингдек омборларда сақланаётган вақтинча тўхтатилмаган фойдали қазилмалар ва ишлаб чиқариш чиқитларидан халқ хўжалигида фойдаланиш тўғрисидаги масалалар ҳамда уларнинг сақланишини таъминлаш чора-тадбирларининг ҳал этилиши;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
аҳоли хавфсизлиги, ер ости бойликлари ва атроф табиий муҳитини, бинолар, иншоотларни муҳофаза қилишни таъминлаш, шунингдек сув ва газ ўтиши (тошиши)ни, ер ости ёнғинларининг тарқалиши ва шунга ўхшашларни бартараф этиш бўйича чора-тадбирлар;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кон қазилмалари ва бурғи қудуқларидан бошқа халқ хўжалиги мақсадларида фойдаланиш масалаларини ҳал этиш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
корхона ёки унинг бир қисмини тугатиш ёки вақтинча тўхтатиш усуллари;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ер устидаги ва сувли объектларни Ўзбекистон Республикаси қонунчилигига мувофиқ кейинчалик халқ хўжалигида фойдаланиш учун яроқли ҳолга келтириш чоралари;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
кон хусусияти, очиш схемаси ва қазиш тизими билан боғлиқ бошқа лойиҳавий қарорлар.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ер ости бойликларининг катта ҳажмларига эга бўлган корхоналарни тугатиш бўйича лойиҳаларга ихтисослаштирилган илмий-тадқиқот ташкилотларининг хулосалари олиниши лозим.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
8. Корхона ёки унинг бир қисмини тугатиш ва вақтинча тўхтатишда қуйидагилар тақиқланади:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
лойиҳада назарда тутилган захираларни тўлиқ қазиб олиш ва ер ости бойликларини муҳофаза қилишни таъминловчи барча чора-тадбирлар бажарилгунига қадар фойдали қазилмаларни қазиб чиқариш ишларини тўхтатиб туриш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ер ости ёнғинлари тўлиқ ва ишончли бартараф этилмаган ҳолларда кон қазиб чиқариш корхонаси ёки унинг бир қисмини тугатиш ва «қуруқ» вақтинча тўхтатиш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
сувга аралашадиган (табиий тузлар, гипслар ва шу кабилар) фойдали қазилмалар қазиб чиқарувчи корхона ёки унинг бир қисмини «намли» вақтинча тўхтатиш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
қазилган бўшлиқ ва омборларда ўз-ўзидан ёнишга мойил фойдали қазилмаларни қолдириш;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
фойдали қазилмалар қазиб чиқариш ишларини узоқ вақт тўхтатиб туриш оқибатида коннинг бузилиши ёки ер бағридаги фойдали қазилма захиралари сифатини анча пасайтириши, шунингдек кон қазилмаларининг қолган фойдали қазилма захираларини ажратиб олиш мақсадга мувофиқ бўлмай қоладиган бузилишига олиб келувчи ҳолатларда корхонани тўлиқ ёки қисман вақтинча тўхтатиш.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
9. Ишларни тўхтатиш даврида тўлдирилган геологик ва маркшейдерлик ҳужжатларининг асл нусхалари сақлаш учун белгиланган тартибда топширилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Корхона тугатилганда, шунингдек беш йилдан ортиқ муддатга вақтинча тўхтатилганда кон ажратиш далолатномаси Ўзбекистон Республикаси «Саноатгеоконтехназорат» давлат инспекциясининг тегишли органига қайтарилади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
10. Корхона тўлиқ, ёки қисман тугатилгандан ёки вақтинча тўхтатилгандан сўнг Ўзбекистон Республикаси «Саноатгеоконтехназорат» давлат инспекцияси органларининг розилиги ва тегишли вазирлик (идора), маҳаллий ҳокимиятнинг буйруғи (фармойиши, қарори) билан расмийлаштирилган рухсатисиз кон қазилмаларидан бирон-бир мақсадларда фойдаланиш тақиқланади.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
11. Кон ишлари туфайли бузилган майдонларда иморат қуриш фақат сурилиш жараёни тугагач, Ўзбекистон Республикаси «Саноатгеоконтехназорат» давлат инспекцияси органларининг рухсатномаси олингач ва қуриладиган объектларга кон ишларининг зарарли таъсирини бартараф этиш бўйича махсус тадбирлар ўтказилгандан сўнг амалга оширилиши мумкин.
(9-банднинг иккинчи хатбошиси, 10 ва 11-бандлар Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2010 йил 17 декабрдаги 301-сонли қарори таҳририда — ЎР ҚҲТ, 2010 й., 51-сон, 486-модда)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
XI. ЯГОНА ҚОИДАЛАРНИ БУЗГАНЛИК УЧУН ЖАВОБГАРЛИК
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1. Ер ости бойликлари тўғрисидаги қонунчиликнинг бузилишида ҳамда мазкур Қоидаларнинг бажарилмаслигида айбдор бўлган мансабдор шахслар ва муҳандис-техник ходимлар Ўзбекистон Республикаси қонунчилигига мувофиқ жиноий, маъмурий, интизомий ёки бошқа жавобгарликларга тортиладилар.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2. Корхоналар, ташкилотлар ва муассасалар ер ости бойликлари тўғрисидаги Қонунчиликнинг бузилганлиги ва мазкур қоидаларнинг бажарилмаганлиги оқибатида етказилган зарарларни Ўзбекистон Республикаси қонунчилиги билан белгиланадиган миқдорда ва тартибда қоплашга мажбурдирлар.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3. Корхоналарнинг ер ости бойликлари тўғрисидаги қонунчиликнинг бузилиши ва мазкур Қоидаларнинг бажарилмаганлиги оқибатида етказилган зарарларни қоплаш билан боғлиқ харажатлар қилишда айбдор бўлган мансабдор шахслар ва муҳандис-техник ходимлар белгиланган тартибда моддий жавобгарликка тортиладилар.