20.10.2025 yildagi 659-son
ONLINE TRANSLATE
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
qarori
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Arxeologiya merosi obyektlarini muhofaza qilish va ulardan foydalanish sohasida ayrim normativ-huquqiy hujjatlarni tasdiqlash to‘g‘risida
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
So‘nggi yillarda respublikamizda arxeologiya merosi obyektlarini muhofaza qilish, saqlash hamda targ‘ib qilishga qaratilgan kompleks chora-tadbirlar amalga oshirilmoqda. Xususan, arxeologiya obyektlarini konservatsiya qilish, muzeylashtirish va arxeologiya bog‘larini yaratishga katta e’tibor qaratilmoqda.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Shu bilan birga, arxeologiya ashyolarini Arxeologiya ashyolari davlat katalogida ro‘yxatdan o‘tkazish, davlatga topshirish hamda ularni fan, madaniyat va ta’lim muassasalariga biriktirish, fan, madaniyat va ta’lim muassasalariga biriktirilgan arxeologiya ashyolaridan foydalanish va tadqiq qilish, xalqaro arxeologiya tadqiqotlarini tashkil etish hamda arxeologiya obyektlarini konservatsiyalash jarayonlari normativ-huquqiy hujjatlar bilan tartibga solinmagani sababli amaliyotda noaniqlik va tushunmovchiliklar yuzaga kelmoqda.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Arxeologiya sohasini tartibga solish uchun zarur bo‘lgan normativ-huquqiy hujjatlarni tasdiqlash maqsadida, shuningdek, O‘zbekiston Respublikasining “Arxeologiya merosi obyektlarini muhofaza qilish va ulardan foydalanish to‘g‘risida”gi Qonuniga muvofiq Vazirlar Mahkamasi qaror qiladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1. Quyidagilar:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Arxeologiya ashyolari davlat katalogi to‘g‘risidagi nizom 1-ilovaga muvofiq;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Arxeologiya ashyolarini davlatga topshirish hamda ularni fan, madaniyat va ta’lim muassasalariga biriktirish, fan, madaniyat va ta’lim muassasalariga biriktirilgan arxeologiya ashyolaridan foydalanish hamda tadqiq qilish tartibi to‘g‘risidagi nizom 2-ilovaga muvofiq;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Xalqaro arxeologiya tadqiqotlarini tashkil etish tartibi to‘g‘risidagi nizom 3-ilovaga muvofiq;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Arxeologiya obyektlarini konservatsiyalash tartibi to‘g‘risidagi nizom 4-ilovaga muvofiq tasdiqlansin.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2. O‘zbekiston Respublikasi Madaniy meros agentligi manfaatdor vazirlik va idoralar bilan birgalikda o‘zlari qabul qilgan normativ-huquqiy hujjatlarni ikki oy muddatda ushbu qarorga muvofiqlashtirsin.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3. Ushbu qarorning bajarilishini nazorat qilish O‘zbekiston Respublikasi Madaniy meros agentligi direktori B.G. Abdikarimov zimmasiga yuklansin.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
O‘zbekiston Respublikasining Bosh vaziri A. ARIPOV
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Toshkent sh.,
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2025-yil 20-oktabr,
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
659-son
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Vazirlar Mahkamasining 2025-yil 20-oktabrdagi 659-son qaroriga
1-ILOVA
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Arxeologiya ashyolari davlat katalogi to‘g‘risida
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
NIZOM
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1-bob. Umumiy qoidalar
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1. Ushbu Nizom O‘zbekiston Respublikasining “Arxeologiya merosi obyektlarini muhofaza qilish va ulardan foydalanish to‘g‘risida”gi Qonuniga muvofiq, Arxeologiya ashyolari davlat katalogini yuritish, arxeologiya ashyolarini ushbu Katalogda ro‘yxatdan o‘tkazish hamda tasarrufdan chiqarish tartibini belgilaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2. Ushbu Nizomda quyidagi asosiy tushunchalardan foydalaniladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Arxeologiya ashyolari davlat katalogi (keyingi o‘rinlarda — Katalog) — har bir arxeologiya ashyosi to‘g‘risidagi asosiy ma’lumotlar mavjud bo‘lgan hisobga olish hujjati;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
arxeologiya ashyosi — arxeologiya qidiruvlari, arxeologiya qazishmalari va arxeologiya nazoratini amalga oshirishda yoki xo‘jalik va o‘zgacha faoliyat jarayonida aniqlangan, shuningdek, tasodifan topilgan (xazina) va identifikatsiyalashdan o‘tkazilgan moddiy qoldiq;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Arxeologiya ashyolarining ma’lumotlar ro‘yxati — arxeologiya ashyosining pasporti, arxeologiya tadqiqotlarida topilgan ashyolarni topshirish dalolatnomasi, tasodifiy topib olingan ashyolarning davlatga topshirilgani, hadya qilingani to‘g‘risida dalolatnoma, asosiy hisob hujjatlari, kirim va inventar daftarlarida qayd etilgan ma’lumotlar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
asosiy hisob hujjatlari — kirim va inventar daftarlari, arxeologiya ashyolarini doimiy (vaqtincha) saqlashga oid qabul dalolatnomalari, arxeologiya ashyolarini ta’mirlash dalolatnomalari, fond ishlari va sotib olish komissiyalarining bayonnomalari, fond harakatiga taalluqli buyruqlar.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3. Katalog Milliy muzey fondining Davlat katalogi bilan bir vaqtda yuritilishi mumkin.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Milliy muzey fondining Davlat katalogi ro‘yxatiga kiritilgan ashyolar Katalogda ro‘yxatdan o‘tkazilmaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2-bob. Katalogni yuritish tartibi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4. Katalog O‘zbekiston Respublikasi Madaniy meros agentligi (keyingi o‘rinlarda — Agentlik) tomonidan yuritiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
5. Katalog elektron va bosma ma’lumotlar bazasi ko‘rinishida shakllantiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
6. Katalogga kiritilgan arxeologiya ashyolari to‘g‘risidagi ma’lumotlar arxeologiya ashyolari biriktirilgan davlat fan, madaniyat va ta’lim muassasalarining (keyingi o‘rinlarda — davlat muassasalari) asosiy hisobga olish hujjatlaridan (kirim va inventar daftari, ilmiy hisobotlar) olingan ma’lumotlar asosida shakllantiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
7. Katalogga arxeologiya ashyolarining asosiy hisob hujjatlaridan olingan ma’lumotlardan tashqari quyidagi ma’lumotlar kiritiladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
arxeologiya tadqiqotlari davomida yoki fuqarolar tomonidan tasodifan topilgan, arxeologiya ashyolarini davlat muassasalariga topshirish, hadya qilish to‘g‘risidagi ma’lumotlarni o‘z ichiga oluvchi jismoniy va yuridik shaxslar o‘rtasida tuzilgan bitimlar, dalolatnomalar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
arxeologiya ashyolarining o‘g‘irlanishi yoki yo‘qotilishi to‘g‘risidagi ma’lumotlar.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
8. Katalogga kiritilgan arxeologiya ashyosi to‘g‘risidagi ma’lumotlar arxeologiya ashyosini aniqlagan va topgan shaxslar, namoyish etilayotgan vaqtda tomoshabinlar hamda ashyo biriktirilgan muassasa uchun ochiq hisoblanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Jismoniy va yuridik shaxslar Katalogga kiritilgan arxeologiya ashyolaridan ilmiy-tadqiqot ishlarida foydalanish uchun ashyo biriktirilgan davlat muassasasiga murojaat qilishi va yozma ruxsatnoma olishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Murojaatlar va ruxsatnomalar arxeologiya ashyosi biriktirilgan davlat muassasasi tomonidan qayd etib boriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3-bob. Arxeologiya ashyolarini Katalogda ro‘yxatdan o‘tkazish tartibi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
9. Katalogda ro‘yxatdan o‘tkazish ushbu Nizomga 1-ilovaga muvofiq sxema asosida amalga oshiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
10. Jismoniy va (yoki) yuridik shaxslar tomonidan qidiruv, loyihalash, qazish, qurilish, melioratsiya, xo‘jalik ishlari, o‘rmonlardan foydalanish bo‘yicha ishlar va boshqa ishlar natijasida topilgan arxeologiya ashyolari Katalogga kiritish maqsadida topilmalarni saqlash uchun maxsus fondga ega davlat muassasalariga dalolatnoma asosida topshiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
11. Arxeologiya ashyosini davlat muassasalariga topshirish Arxeologiya ashyolarini davlatga topshirish hamda ularni fan, madaniyat va ta’lim muassasalariga biriktirish, fan, madaniyat va ta’lim muassasalariga biriktirilgan arxeologiya ashyolaridan foydalanish va tadqiq qilish tartibi to‘g‘risidagi nizom qoidalariga asosan amalga oshiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
12. Davlat muassasalari o‘zlarining asosiy hisob hujjatlarida qayd etilgan arxeologiya ashyolarining ma’lumotlar ro‘yxatini elektron va bosma shakllarda uch nusxada tayyorlaydi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
birinchi nusxa — arxeologiya ashyosi topshirilgan fan, madaniyat va ta’lim muassasalarida saqlanadi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ikkinchi nusxa — yuqori boshqaruv organida saqlanadi (mavjud bo‘lsa);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
uchinchi nusxa — Agentlikka Katalogda ro‘yxatdan o‘tkazish uchun taqdim etiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
13. Arxeologiya ashyolarining ma’lumotlar ro‘yxati quyidagi hujjatlar asosida shakllantiriladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
arxeologiya ashyosining pasporti;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
arxeologiya tadqiqotlarida topilgan ashyolarni topshirish dalolatnomasi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
tasodifiy topib olingan arxeologik ahamiyatga ega bo‘lgan ashyolarning davlatga topshirilgani, hadya qilingani to‘g‘risida dalolatnoma;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
asosiy hisob hujjatlari, kirim va inventar daftarlaridagi ma’lumotlar.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
14. Arxeologiya ashyolari to‘g‘risidagi ma’lumotlar ro‘yxatining bosma shakli davlat muassasalari rahbari tomonidan tasdiqlanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
15. Arxeologiya ashyolari to‘g‘risidagi ma’lumotlar ro‘yxati Katalogda ro‘yxatdan o‘tkazilishi uchun Agentlikka taqdim etiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
16. Agentlik ushbu Nizomning 13-bandida ko‘rsatilgan hujjatlar asosida arxeologiya ashyosini Katalogda ro‘yxatdan o‘tkazadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
17. Davlat muassasalari Katalogga kiritilgan ma’lumotlarga har qanday o‘zgartirish to‘g‘risida Agentlikka bir oy muddatda xabar berishlari shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Agentlik taqdim etilgan ma’lumotlarni davlat muassasalarining asosiy hisob hujjatlariga taqqoslash, arxeologiya ashyolarining mavjudligini aniqlash maqsadida nazorat tekshiruvlari o‘tkazish vakolatiga ega.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
18. Davlat muassasalari tomonidan arxeologiya ashyosi yo‘qotilishi yoki o‘g‘irlanish holatlari aniqlanganda, zudlik bilan Agentlik hamda huquqni muhofaza qiluvchi organlarga xabar beriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
19. Yuridik shaxslarning (davlat muassasalarining) arxeologiya ashyolariga bo‘lgan huquq va majburiyatlarini o‘zgartirish yoki bekor qilishga qaratilgan harakatlar Katalogda ro‘yxatdan o‘tkazilganidan keyin amalga oshiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
20. Arxeologiya ashyosining Katalogga kiritilganligi yoki kiritilmaganligi haqida ma’lumot berish belgilangan tartibda davlat xizmatlari markazlari yoki Yagona interaktiv davlat xizmatlari portali orqali amalga oshiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4-bob. Ro‘yxatdan o‘tkazilgan arxeologiya ashyolarini Katalogdan chiqarish tartibi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
21. Davlat katalogida ro‘yxatdan o‘tkazilgan arxeologiya ashyolarini tasarrufdan chiqarish mumkin emas, ularning yo‘qolishi va yemirilishi holatlari bundan mustasno.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
22. Davlat muassasasi tugatilganida yoki arxeologiya ashyosini saqlash sharoitlari talabga javob bermasligi aniqlangan taqdirda, uning tasarrufida bo‘lgan va asosiy hisob hujjatlarida qayd etilib, Katalogda ro‘yxatga olingan barcha arxeologiya ashyolari faoliyat yo‘nalishi o‘xshash (yoki yaqin) bo‘lgan davlat muassasasiga to‘laligicha o‘tkaziladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
23. Agentlik Katalogda ro‘yxatdan o‘tkazilgan arxeologiya ashyolarini tasarrufdan chiqarish to‘g‘risida buyruq qabul qiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
24. Ro‘yxatdan o‘tkazilgan arxeologiya ashyolarini Katalogdan chiqarish ushbu Nizomga 2-ilovaga muvofiq sxema asosida amalga oshiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
25. Ro‘yxatdan o‘tkazilgan arxeologiya ashyolarini Katalogdan chiqarish uchun arxeologiya ashyosi biriktirilgan davlat muassasalari Agentlikka yozma shaklda murojaat qiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Murojaatga arxeologiya ashyosini Katalogdan chiqarish sabablari, agar ular o‘g‘irlangan yoki yo‘qotilgan hollarda, ularni topish yoki tiklash bo‘yicha amalga oshirilgan choralar to‘g‘risida to‘liq ma’lumot, Milliy muzey fondining Davlat katalogida ro‘yxatdan o‘tkazilgani to‘g‘risida guvohnoma hamda arxeologiya ashyosining fotosuratlari ilova qilinadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Agentlik, zarur hollarda, boshqa qo‘shimcha ma’lumotlarni ham talab qilishi mumkin.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
26. Murojaatga ko‘ra Agentlik tomonidan davlat organlari, ilmiy-tadqiqot institutlari va muassasalari, madaniy meros obyektlarini o‘rganish, saqlash va ulardan foydalanish sohasidagi olimlar va mutaxassislarni jalb qilgan holda, ushbu Nizomning 23-bandida qayd etilgan hujjatlar asosida arxeologiya ashyosi o‘rganib chiqiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Arxeologiya ashyosini o‘rganish xulosasiga ko‘ra Katalogda ro‘yxatdan o‘tkazilgan arxeologiya ashyolarini Katalogdan chiqarish haqida Agentlik tomonidan buyruq qabul qilinadi. Bunga asos bo‘lgan hujjatlar Katalogda qayd etiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
27. Milliy muzey fondining Davlat katalogida ro‘yxatdan o‘tkazilgani to‘g‘risida guvohnomaga ega bo‘lgan arxeologiya ashyolarini Katalogdan chiqarish uchun qo‘shimcha o‘rganish talab etilmaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
5-bob. Yakunlovchi qoidalar
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
28. Arxeologiya ashyosini tasarruf etuvchi davlat muassasalari arxeologiya ashyolarini Katalogda ro‘yxatdan o‘tkazish uchun taqdim etilgan hujjatlarda qayd etilgan ma’lumotlarning qonunchilik hujjatlari va ushbu Nizom talablaridan kelib chiqqan holda tayyorlanishiga mas’ul hisoblanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
29. Arxeologiya ashyolarini Katalogda ro‘yxatdan o‘tkazish va ro‘yxatdan o‘tkazilgan arxeologiya ashyolarini Katalogdan chiqarish jarayonida kelib chiqadigan nizolar qonunchilik hujjatlariga muvofiq hal etiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Arxeologiya ashyolari davlat katalogi to‘g‘risidagi nizomga
1-ILOVA
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Arxeologiya ashyolarini davlat katalogida ro‘yxatdan o‘tkazish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
SXEMASI
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

Bosqichlar

Subyektlar

Tadbirlar

Bajarish muddatlari

1-bosqich

Arxeolog-tadqiqotchi yoki fuqarolar

1. Arxeologiya tadqiqotlarida aniqlangan arxeologiya ashyolarini davlat muassasalariga (fan, madaniyat va ta’lim muassasalari) topshiradi.

2. Tasodifiy topib olingan arxeologik ahamiyatga ega bo‘lgan ashyolarni davlat muassasalariga (fan, madaniyat va ta’lim muassasalari) topshiradi.

Arxeologiya tadqiqotlari tugaganidan so‘ng yoki ashyo topilgan vaqtda

2-bosqich

Fan, madaniyat va ta’lim muassasalari

1. Arxeologiya ashyosini topshirayotgan shaxs (jismoniy, yuridik) bilan tegishli dalolatnomani rasmiylashtiradi.

2. Rasmiylashtirilgan dalolatnoma asosida arxeologiya ashyolari davlat muassasasiga qabul qilinadi.

3. Davlat muassasalari arxeologiya ashyosini dalolatnoma asosida hisobga olish hujjatlarida (kirim va inventar daftari) qayd qiladi.

4. Hisobga olish hujjatlari (kirim va inventar daftari) asosida shakllantirilgan arxeologiya ashyolarining ma’lumotlar ro‘yxatini Madaniy meros agentligiga taqdim etadi.

Arxeologiya ashyosi topilgan paytda hamda ilmiy tadqiqot o‘tkazilgan yildan keyingi yilning birinchi choragi yakuniga qadar

3-bosqich

Madaniy meros agentligi

1. Arxeologiya ashyolari davlat katalogida ro‘yxatdan o‘tkazishga ashyolarni tayyorlaydi.

2. Katalogda ro‘yxatdan o‘tkaziladi.

15 ish kuni davomida

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Arxeologiya ashyolari davlat katalogi to‘g‘risidagi nizomga
2-ILOVA
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ro‘yxatdan o‘tkazilgan arxeologiya ashyosini katalogdan chiqarish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
SXEMASI
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

Bosqichlar

Subyektlar

Tadbirlar

Bajarish muddatlari


 

1-bosqich

Fan, madaniyat va ta’lim muassasalari

1. Agentlikka yozma tarzda murojaat qiladi.

Murojaatga arxeologiya ashyosini Katalogdan chiqarish sabablari, agar ular o‘g‘irlangan yoki yo‘qotilgan hollarda ularni topish yoki tiklash bo‘yicha amalga oshirilgan choralar to‘g‘risida to‘liq ma’lumot, Milliy muzey fondining Davlat katalogida ro‘yxatdan o‘tkazilgani to‘g‘risida guvohnoma hamda arxeologiya ashyosining fotosuratlari ilova qilinadi.

2. Zarur hollarda boshqa qo‘shimcha ma’lumotlar ham ilova qilinishi mumkin.

Arxeologiya ashyolari davlat katalogi to‘g‘risidagi nizomning 23-bandida qayd etilgan hujjatlar to‘liq shakllantiril-ganidan so‘ng 5 kun ichida


 

2-bosqich

Madaniy meros agentligi

1. Davlat organlari, ilmiy-tadqiqot institutlari va muassasalari, madaniy meros obyektlarini o‘rganish, saqlash va ulardan foydalanish sohasidagi olimlar va mutaxassislarni jalb qilgan holda arxeologiya ashyosini o‘rganib chiqadi.

2. O‘rganish xulosasiga ko‘ra katalogda ro‘yxatdan o‘tkazilgan arxeologiya ashyosini katalogdan chiqarish haqida Agentlik tomonidan buyruq qabul qilinadi.

Bunga asos bo‘lgan hujjatlar katalogda qayd etiladi.

30 ish kuni davomida

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Vazirlar Mahkamasining 2025-yil 20-oktabrdagi 659-son qaroriga
2-ILOVA
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Arxeologiya ashyolarini davlatga topshirish hamda ularni fan, madaniyat va ta’lim muassasalariga biriktirish, fan, madaniyat va ta’lim muassasalariga biriktirilgan arxeologiya ashyolaridan foydalanish va tadqiq qilish tartibi to‘g‘risida
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
NIZOM
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1-bob. Umumiy qoidalar
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1. Ushbu Nizom O‘zbekiston Respublikasining “Arxeologiya merosi obyektlarini muhofaza qilish va ulardan foydalanish to‘g‘risida”gi Qonuniga muvofiq arxeologiya ashyolarini davlatga topshirish hamda ularni fan, madaniyat va ta’lim muassasalariga (keyingi o‘rinlarda — davlat muassasalari) biriktirish, davlat muassasalariga biriktirilgan arxeologiya ashyolaridan foydalanish va tadqiq qilish tartibini belgilaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2. Ushbu Nizomda quyidagi asosiy tushunchalardan foydalaniladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
arxeolog — tegishli oliy ma’lumotga ega bo‘lgan tadqiqotchi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
arxeologiya ashyosi — arxeologiya qidiruvlari, arxeologiya qazishmalari va arxeologiya nazoratini amalga oshirishda yoki xo‘jalik va o‘zgacha faoliyat jarayonida aniqlangan, shuningdek, tasodifan topilgan (xazina) va identifikatsiyalashdan o‘tkazilgan moddiy qoldiq;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
arxeologiya ashyolarini davlatga topshirish — arxeologiya ashyolarining dalolatnoma asosida davlat muassasalariga berilishi hamda arxeologiya tadqiqotlarining ilmiy hisobotiga kiritilishini o‘z ichiga oluvchi jarayon;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
arxeologiya merosi obyektlari — arxeologiya obyektlari va arxeologiya ashyolari majmui;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
arxeologiya obyekti — inson faoliyatining barcha ko‘rinishlariga taalluqli hamda saqlanish holatidan qat’i nazar arxeologik, antropologik, etnografik qimmatga yoki o‘zga tarixiy, ilmiy, badiiy, madaniy qimmatga ega bo‘lgan joy, inshoot (asar), imorat, majmua (ansambl), ularning bo‘laklari, ular bilan bog‘liq hududlar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
arxeologiya tadqiqoti — arxeologiya obyektlari, arxeologiya yodgorliklari va arxeologiya ashyolarini o‘rganish orqali yangi bilimlarni egallash maqsadida amalga oshiriladigan faoliyat;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
arxeologiya qazishmalari — arxeologiya tadqiqotining arxeologiya obyektida qazishma ishlarini qo‘llagan holda madaniy qatlamlar, me’moriy va boshqa moddiy qoldiqlarni o‘rganish maqsadida amalga oshiriladigan turi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
arxeologiya qidiruvlari — arxeologiya tadqiqotining arxeologiya obyekti madaniy qatlamining yemirilishi bilan bog‘liq bo‘lmagan (madaniy qatlam qalinligini aniqlash uchun cheklangan qazishmadan tashqari) va arxeologiya obyektini aniqlash, xaritalashtirish, uning chegaralarini belgilash, izohlash, tekshirish, shuningdek, ilgari aniqlangan arxeologiya obyekti to‘g‘risida zamonaviy ma’lumotlarni olish maqsadida amalga oshiriladigan turi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ilmiy hisobot — ochiq varaq va ruxsatnomaga muvofiq amalga oshirilgan arxeologiya qidiruvlari, arxeologiya qazishmalari va arxeologiya nazoratining natijalari to‘g‘risida to‘liq ma’lumot beruvchi hujjat;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ochiq varaq — arxeologning professional darajasini tasdiqlovchi va unga arxeologiya qidiruvlari, arxeologiya qazishmalari va arxeologiya nazoratini amalga oshirish huquqini beruvchi hujjat;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ruxsatnoma — ochiq varaq olgan arxeologga arxeologiya obyektida arxeologiya qidiruvlari, arxeologiya qazishmalari va arxeologiya nazoratini amalga oshirish huquqini beruvchi hujjat.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2-bob. Arxeologiya ashyolarini davlatga topshirish hamda ularni davlat muassasalariga biriktirish tartibi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3. Arxeologiya merosi obyektlariga (keyingi o‘rinlarda — obyektlar) bo‘lgan mulk huquqi davlatga tegishlidir. Arxeologiya ashyolarini davlat muassasalariga biriktirish O‘zbekiston Respublikasi Madaniy meros agentligi (keyingi o‘rinlarda — Agentlik) tomonidan amalga oshiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4. Obyektlarda olib borilgan arxeologiya nazorati, arxeologiya tadqiqoti, arxeologiya qazishmalari, arxeologiya qidiruvlari (keyingi o‘rinlarda — arxeologiya tadqiqotlari) natijasida aniqlangan arxeologiya ashyolari arxeologiya tadqiqotlari o‘tkazilgan yildan keyingi yilning birinchi choragi yakuniga qadar ushbu Nizomga 1-ilovaga muvofiq belgilangan tartibda davlat muassasalariga topshirilishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
5. Arxeologiya ashyosini davlat muassasalariga topshirish dalolatnoma orqali amalga oshiriladi va ushbu Nizomga 2-ilovaga muvofiq shaklda uch nusxada tuziladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Dalolatnomada arxeologiya ashyosi bilan bog‘liq quyidagi ma’lumotlar qayd etiladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
arxeologiya ashyosini topshirgan shaxsning familiyasi, ismi, otasining ismi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
arxeologiya ashyosini qabul qilgan shaxsning familiyasi, ismi, otasining ismi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
arxeologiya ashyosi qabul qilib olingan sana;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
arxeologiya ashyosining nomi va qisqacha tavsifi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
arxeologiya ashyosi soni;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
arxeologiya ashyosining qaysi davrga mansubligi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
arxeologiya ashyosi aniqlangan joy;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
arxeologiya ashyosining og‘irligi va o‘lchamlari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
arxeologiya ashyosining saqlanish holati;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
arxeologiya ashyosining fotosurati.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Dalolatnomaning bir nusxasi arxeologiya tadqiqotlarining ilmiy hisobotiga kiritiladi, ikkinchi nusxasi davlat muassasalariga va uchinchi nusxasi arxeologiya ashyolarini topshirgan shaxsga (arxeolog, jismoniy yoki yuridik shaxsga) beriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Dalolatnomaning bir nusxasi arxeologiya tadqiqotlarining ilmiy hisobotiga kiritiladi, ikkinchi nusxasi davlat muassasalariga va uchinchi nusxasi arxeologiya ashyolarini topshirgan shaxsga (arxeolog, jismoniy yoki yuridik shaxsga) beriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
6. Ochiq varaq va ruxsatnoma olgan arxeolog arxeologiya ashyolari davlatga topshirilishiga qadar ularning but saqlanishini ta’minlashi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
7. Arxeolog tomonidan arxeologiya ashyolari quyidagi talablarga rioya qilingan holda ro‘yxat asosida davlatga topshiriladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
arxeologiya ashyolarini tozalash;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
maxsus shifr bilan raqamlash (bunda qazishma olib borilgan yil, yodgorlik, qazishma raqami, qatlam, topilma tartib raqami kabilar aks etishi lozim);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
fotosurat hamda chizmalarini tayyorlash;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
tasnifni belgilash;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
hajmi, materiali va holati haqida aniq ma’lumotlar berish.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
8. Davlat muassasalarida arxeologiya ashyolaridan iborat fond shakllantiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
9. Arxeologiya ashyolari biriktiriladigan davlat muassasalaridan quyidagilar talab etiladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
arxeologiya ashyolarini saqlash uchun yetarli moddiy-texnik bazaga ega bo‘lish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
arxeologiya ashyolari saqlanadigan zaxira xonalarga ega bo‘lish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
saqlash uchun zarur asbob-uskunalar va muhofaza vositalari hamda yong‘inga qarshi vositalarga ega bo‘lish.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Arxeologiya ashyolarining but saqlanishi va xavfsizligini ta’minlashga arxeologiya ashyolari biriktirilgan davlat muassasalari rahbarlari shaxsan javobgar hisoblanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ko‘rsatilgan talablarga javob bermaydigan davlat muassasalari arxeologiya ashyolarini saqlashga haqli emas. Bunday hollarda arxeologiya ashyolari ushbu talablarga javob beruvchi davlat muassasalariga topshirilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
10. Davlat muassasalari ushbu Nizomga 3-ilovaga muvofiq o‘zlariga biriktirilgan arxeologiya ashyolarining pasportini tuzadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
11. Arxeologiya ashyolarining pasportida quyidagi ma’lumotlar qayd etiladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
arxeologiya ashyosining nomi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
arxeologiya ashyosi topilgan manzil;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
arxeologiya ashyosi topilgan sana;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
arxeologiya ashyosi topilgan arxeologiya merosi obyekti (yodgorligi) nomi va qaysi davrga mansubligi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
arxeologiya merosi obyektining (yodgorligi) qaysi joyidan olingani (qaysi madaniy qatlamdan ekanligi);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
arxeologiya ashyosining soni;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
arxeologiya ashyosining hajmi (og‘irligi va o‘lchamlari va boshqalar);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
arxeologiya ashyosining materiali;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
arxeologiya ashyosi biriktirilgan davlat muassasasi nomi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
arxeologiya ashyosi kim tomonidan va qachon topshirilgani;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
arxeologiya ashyosining saqlanish joyi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
arxeologiya ashyosining davlat muassasalari kirim va inventar daftarida qayd etilgan sanasi va tartib raqami;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
arxeologiya ashyosining tarkibi va saqlanish holati to‘g‘risida to‘liq ma’lumot;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
arxeologiya ashyosining fotosurati;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
pasportni tuzgan shaxsning lavozimi, familiyasi, ismi, otasining ismi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Bo‘laklar va parchalardan (fragment) iborat arxeologiya ashyolari umumlashtirilgan holda tavsiflanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
12. Arxeologiya ashyolari biriktirilgan davlat muassasalari arxeologiya ashyolari bilan bog‘liq hisobga olish hujjatlarining talab darajasida yuritilishini hamda Agentlikka Arxeologiya ashyolari davlat katalogida ro‘yxatdan o‘tkazish uchun rasmiy so‘rov yuborilishini ta’minlaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
13. Arxeologiya ashyolari ular aniqlangan joyda qoldirilgan taqdirda, ochiq varaq va ruxsatnoma olgan arxeolog Agentlikning hududiy boshqarmalari bilan birgalikda mazkur ashyolarni konservatsiyalash chora-tadbirlarini ko‘rishlari lozim. Bunda mazkur arxeologiya ashyolari tavsiflanishi, suratga olinishi va ilmiy hisobotda ko‘rsatib o‘tilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3-bob. Fan, madaniyat va ta’lim muassasalariga biriktirilgan arxeologiya ashyolaridan foydalanish hamda tadqiq qilish tartibi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
14. Davlat muassasalari o‘zlariga biriktirilgan arxeologiya ashyolaridan quyidagi maqsadlarda foydalanishi mumkin:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ekspozitsiyalar va ko‘rgazmalarda namoyish etish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ilmiy to‘plamlar, qo‘llanmalar, maqolalar tayyorlash va nashr etish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ilmiy tadqiq qilish.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
15. Davlat muassasalariga biriktirilgan arxeologiya ashyolaridan ilmiy-tadqiqot ishlarida foydalanishni istagan tadqiqotchi davlat muassasasi rahbariga ariza bilan murojaat qiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
16. Arxeologiya tadqiqotlari davlat muassasalariga biriktirilgan arxeologiya ashyolaridan foydalangan holda olib borilsa, tadqiqot natijalari arxeologiya ashyolari saqlanayotgan davlat muassasasiga taqdim etiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
17. Davlat muassasalari muallifga (arxeologiya ashyosini topgan shaxs) o‘zi topgan arxeologiya ashyolaridan ilmiy-tadqiqot ishlarida foydalanishi uchun sharoit yaratadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
18. Davlat muassasalari o‘zlariga biriktirilgan arxeologiya ashyolarini xorijda o‘tadigan turli ko‘rgazmalar va ekspozitsiyalarda namoyish etishi mumkin.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Arxeologiya ashyolarini O‘zbekiston Respublikasi hududidan vaqtincha olib chiqish qonunchilik hujjatlariga muvofiq amalga oshiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
19. Davlat muassasalari o‘zlariga biriktirilgan arxeologiya ashyolarini boshqa davlat muassasalariga o‘tkazilishini Agentlik bilan kelishgan holda amalga oshiradi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
20. Agentlik davlat muassasalariga biriktirilgan arxeologiya merosi obyektlarini muhofaza qilish, saqlash va ulardan foydalanish ustidan davlat nazoratini amalga oshiradi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4-bob. Yakunlovchi qoidalar
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
21. Davlat muassasalari o‘zlariga biriktirilgan arxeologiya ashyolarini saqlash, ulardan foydalanish, hisobga olish, ta’mirlash qoidalarini buzgan hollarda qonunchilik hujjatlariga muvofiq javobgarlikka tortiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
22. Davlat muassasalariga biriktirilgan arxeologiya ashyolariga ziyon yetkazgan yuridik va jismoniy shaxslar qonunchilik hujjatlariga muvofiq yetkazilgan zararni to‘liq qoplaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Arxeologiya ashyolarini davlatga topshirish hamda ularni fan, madaniyat va ta’lim muassasalariga biriktirish, fan, madaniyat va ta’lim muassasalariga biriktirilgan arxeologiya ashyolaridan foydalanish va tadqiq qilish tartibi to‘g‘risida nizomga
1-ILOVA
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Arxeologiya ashyolarini davlatga topshirish hamda ularni fan, madaniyat va ta’lim muassasalariga biriktirish, fan, madaniyat va ta’lim muassasalariga biriktirilgan arxeologiya ashyolaridan foydalanish va tadqiq qilish tartibi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
SXEMASI
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

Bosqichlar

Subyektlar

Tadbirlar

Bajarish muddatlari

1-bosqich

Arxeolog-tadqiqotchilar yoki fuqarolar

1. Jismoniy va yuridik shaxslarda saqlanayotgan arxeologiya ashyolari ro‘yxatini tuzadi.

2. Ro‘yxat asosida arxeologiya ashyolarini davlat muassasalariga (fan, madaniyat va ta’lim muassasalari) topshiradi.

3. Tasodifiy topib olingan arxeologik ahamiyatga ega bo‘lgan ashyolarni davlat muassasalariga (fan, madaniyat va ta’lim muassasalari) topshiradi.

Arxeologiya tadqiqotlari tugaganidan so‘ng yoki ashyo topilgan vaqtda

2-bosqich

Fan, madaniyat va ta’lim muassasalari

1. Arxeologiya ashyolarini dalolatnoma asosida qabul qiladi.

2. Hisobga olish hujjatlarida (kirim, inventar daftari) qayd qilib, o‘ziga biriktirib qo‘yish to‘g‘risida Madaniy meros agentligiga murojaat qiladi.

Ashyo topilgan paytda hamda arxeologiya tadqiqotlari o‘tkazilgan yildan keyingi yilning birinchi choragi yakuniga qadar

3-bosqich

Madaniy meros agentligi

1. Murojaat ko‘rib chiqilib, arxeologiya ashyolarini biriktirish to‘g‘risida hujjat tayyorlaydi.

2. Fan, madaniyat va ta’lim muassasalariga arxeologiya ashyolari biriktirilgani to‘g‘risida xabar beradi.

15 ish kuni davomida

4-bosqich

Fan, madaniyat va ta’lim muassasalari

1. Fuqarolarga arxeologiya ashyolaridan o‘rnatilgan tartib asosida foydalanish imkoniyatini yaratadi.

2. Arxeologiya ashyosini topgan arxeologlarning mualliflik huquqi asosida foydalanishini ta’minlaydi.

Doimiy

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Arxeologiya ashyolarini davlatga topshirish hamda ularni fan, madaniyat va ta’lim muassasalariga biriktirish, fan, madaniyat va ta’lim muassasalariga biriktirilgan arxeologiya ashyolaridan foydalanish va tadqiq qilish tartibi to‘g‘risida nizomga
2-ILOVA
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

NAMUNA

“Tasdiqlayman”

_______________

Muassasa rahbari F.I.O.

______________

20___ yil “____” ___________

Arxeologiya ashyosini topshirish hamda doimiy saqlash uchun qabul qilib olish

DALOLATNOMASI

№ ___

________________________________________________________________________________________

Qabul qiluvchi fan, madaniyat va ta’lim muassasasi

__________ shahri

20___ yil “____” _____________

Ushbu dalolatnoma ____________________________________________________ fondi xodimi ____________________________________________________________________________ bir tomondan, fuqaro/arxeolog/yuridik shaxs vakili ______________________________________________________ ____________________________________________________________ ikkinchi tomondan, 20____ yilda ________________________________________________________________________________________ ______________________________________________________________________________ hududidagi arxeologiya tadqiqotlari, qidiruv, loyihalash, qazish, qurilish, melioratsiya, xo‘jalik ishlari, o‘rmonlardan foydalanish bo‘yicha ishlar va boshqa ishlar davomida aniqlangan, quyida ro‘yxatda ko‘rsatilgan arxeologiya ashyolarini doimiy saqlash uchun qabul qilib olganligi, ikkinchisi esa topshirganligi to‘g‘risida tuzildi:

T/r

Arxeologiya ashyosi nomi va qisqa tavsifi

Soni

Davri

Aniqlangan joyi

Og‘irligi va o‘lchami

Saqlanish holati

Fotosurati

1.

Ushbu dalolatnoma bilan jami ___________________________________________ dona arxeologiya ashyosi qabul qilib olindi.

Topshirdi

________________

____________________________________

imzo

(F.I.O.)

Qabul qildi

________________

____________________________________

imzo

(F.I.O.)

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Arxeologiya ashyolarini davlatga topshirish hamda ularni fan, madaniyat va ta’lim muassasalariga biriktirish, fan, madaniyat va ta’lim muassasalariga biriktirilgan arxeologiya ashyolaridan foydalanish va tadqiq qilish tartibi to‘g‘risida nizomga
3-ILOVA
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

NAMUNA

“Tasdiqlayman”

_______________

Muassasa rahbari F.I.O.

______________

20___ yil “___”_______

Arxeologiya ashyosining

PASPORTI

№ ____

Arxeologiya ashyosi to‘g‘risida ma’lumot

Arxeologiya ashyosining fotosurati

Nomi:

Topilgan manzil (viloyat, tuman/shahar va obyekt nomi):

Topilgan sana:

Qaysi davrga mansubligi:

Qazishma hududi:

Soni:

Hajmi (og‘irligi, o‘lchami va b.):

Materiali:

Biriktirilgan davlat muassasasi:

Kim tomonidan va qachon topshirilgani:

Saqlanish joyi:

Kirim daftarida qayd etilgan sanasi va tartib raqami:

Inventar daftarida qayd etilgan sanasi va tartib raqami:

Arxeologiya ashyosining saqlanish holati to‘g‘risida to‘liq ma’lumot:

Pasport tuzilgan sana:

Pasportni tuzgan shaxsning lavozimi, familiyasi, ismi, otasining ismi:

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Vazirlar Mahkamasining 2025-yil 20-oktabrdagi 659-son qaroriga
3-ILOVA
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Xalqaro arxeologiya tadqiqotlarini tashkil etish tartibi to‘g‘risida
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
NIZOM
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1-bob. Umumiy qoidalar
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1. Ushbu Nizom O‘zbekiston Respublikasining “Arxeologiya merosi obyektlarini muhofaza qilish va ulardan foydalanish to‘g‘risida”gi Qonuniga muvofiq O‘zbekiston Respublikasi hududida xalqaro arxeologiya tadqiqotlarini tashkil etish tartibini belgilaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2. Xalqaro arxeologiya tadqiqotlari (keyingi o‘rinlarda — xalqaro tadqiqot) ta’sis hujjatlarida arxeologiya qidiruvlari, arxeologiya qazishmalari va arxeologiya nazoratini amalga oshirish nazarda tutilgan davlat muassasalari hamda tashkilotlari (keyingi o‘rinlarda — davlat muassasalari) tomonidan tashkil etiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3. Xalqaro tadqiqot doirasida izlanishlar olib borish, arxeologiya ashyolarini tadqiq qilish, davlatga topshirish, ilmiy hisobotlarni shakllantirish qonunchilik hujjatlariga muvofiq amalga oshiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4. Ushbu Nizomda quyidagi asosiy tushunchalardan foydalaniladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
arxeolog — tegishli oliy ma’lumotga ega bo‘lgan tadqiqotchi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
arxeologiya ashyosi — arxeologiya qidiruvlari, arxeologiya qazishmalari va arxeologiya nazoratini amalga oshirishda yoki xo‘jalik va o‘zgacha faoliyat jarayonida aniqlangan, shuningdek, tasodifan topilgan (xazina) va identifikatsiyalashdan o‘tkazilgan moddiy qoldiq;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
arxeologiya merosi obyektlari — arxeologiya obyektlari va arxeologiya ashyolari majmui;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
arxeologiya obyekti — inson faoliyatining barcha ko‘rinishlariga taalluqli hamda saqlanish holatidan qat’i nazar arxeologik, antropologik, etnografik qimmatga yoki o‘zga tarixiy, ilmiy, badiiy, madaniy qimmatga ega bo‘lgan joy, inshoot (asar), imorat, majmua (ansambl), ularning bo‘laklari, ular bilan bog‘liq hududlar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
arxeologiya sohasida xorijiy hamkorlar bilan tadqiqot shartnomasibir yoki bir-biri bilan bog‘liq bo‘lgan bir nechta hujjatdan iborat, shuningdek, nomi va tuzilish usulidan (shartnoma, bitim, akt, bayonnoma, xatlar yoki notalar almashinuvi hamda xalqaro shartnomaning boshqa nomlari) qat’i nazar, xalqaro shartnomalar tuzish huquqiga ega bo‘lgan xorijiy hamkorlar bilan arxeologiya tadqiqotlari sohasida yozma shaklda tuzilgan kelishuv;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
arxeologiya tadqiqoti — arxeologiya obyektlari, arxeologiya yodgorliklari va arxeologiya ashyolarini o‘rganish orqali yangi bilimlarni egallash maqsadida amalga oshiriladigan faoliyat;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
arxeologiya qazishmalari — arxeologiya tadqiqotining arxeologiya obyektida qazishma ishlarini qo‘llagan holda madaniy qatlamlar, me’moriy va boshqa moddiy qoldiqlarni o‘rganish maqsadida amalga oshiriladigan turi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
arxeologiya qidiruvlari — arxeologiya tadqiqotining arxeologiya obyekti madaniy qatlamining yemirilishi bilan bog‘liq bo‘lmagan (madaniy qatlam qalinligini aniqlash uchun cheklangan qazishmadan tashqari) va arxeologiya obyektini aniqlash, xaritalashtirish, uning chegaralarini belgilash, izohlash, tekshirish, shuningdek, ilgari aniqlangan arxeologiya obyekti to‘g‘risida zamonaviy ma’lumotlarni olish maqsadida amalga oshiriladigan turi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ilmiy hisobot — ochiq varaq va ruxsatnomaga muvofiq amalga oshirilgan arxeologiya qidiruvlari, arxeologiya qazishmalari va arxeologiya nazoratining natijalari to‘g‘risida to‘liq ma’lumot beruvchi hujjat;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ochiq varaq — arxeologning professional darajasini tasdiqlovchi va unga arxeologiya qidiruvlari, arxeologiya qazishmalari va arxeologiya nazoratini amalga oshirish huquqini beruvchi hujjat;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ruxsatnoma — ochiq varaq olgan arxeologga arxeologiya obyektida arxeologiya qidiruvlari, arxeologiya qazishmalari va arxeologiya nazoratini amalga oshirish huquqini beruvchi hujjat;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
xalqaro arxeologiya tadqiqoti — O‘zbekiston Respublikasi yoki boshqa davlat hududida o‘tkaziladigan, arxeologiya tadqiqotini olib borish huquqiga ega bo‘lgan bir yoki bir nechta tashkilotlar ishtirok etuvchi hamkorlikdagi arxeologiya tadqiqoti;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
xalqaro arxeologiya tadqiqotlari shartnomasi ishtirokchisi — arxeologiya sohasiga oid xalqaro shartnomaning matnini tuzish va uning qabul qilinishida ishtirok etuvchi tashkilot.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2-bob. Xalqaro arxeologiya tadqiqotlarining maqsadlari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
5. Xalqaro arxeologiya tadqiqotlari quyidagi maqsadlarda tashkil etiladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
arxeologiya obyektlari, arxeologiya yodgorliklari va arxeologiya ashyolarini o‘rganish orqali yangi bilimlarni egallash;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
arxeologiya tadqiqotlarida zamonaviy texnologiyalardan foydalanish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
arxeologiya sohasi bo‘yicha tajriba almashish va malaka oshirish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
yangi arxeologiya merosi obyektlarini qidirib topish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ilmiy-nazariy va uslubiy masalalarga bag‘ishlangan konferensiyalar, tanlovlar va boshqa madaniy-ma’rifiy tadbirlar tashkil etish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
xalqaro ilmiy-tadqiqot markazlari va oliy ta’lim muassasalari bilan hamkorlikdagi tadqiqotlar natijalarini teng huquqlilik asosida nashr etish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
tadqiqotlar natijalari asosida dissertatsiyalar himoyalarini amalga oshirish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
madaniy merosni ommalashtirish hamda arxeologiya tadqiqotlarini olib boruvchi muassasalarga ko‘maklashish.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3-bob. Xalqaro arxeologiya tadqiqotlarini tashkil etish tartibi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
6. Xalqaro tadqiqotlarni tashkil etish, chet ellik mutaxassislarni xalqaro tadqiqot o‘tkazish uchun taklif etish O‘zbekiston Respublikasi Madaniy meros agentligi, Fanlar akademiyasi va o‘z ta’sis hujjatlarida arxeologiya qidiruvlari, arxeologiya qazishmalari va arxeologiya nazoratini amalga oshirish nazarda tutilgan davlat tashkilot va muassasalari tomonidan amalga oshiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Xalqaro tadqiqotlarni tashkil etish ushbu Nizomga ilovaga muvofiq sxema asosida amalga oshiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
7. Davlat muassasalari xalqaro tadqiqot tashkil qilish maqsadida shu turdagi faoliyat bilan shug‘ullanuvchi xorijiy muassasa va tashkilotlar bilan Arxeologiya sohasida xorijiy hamkorlar bilan tadqiqot shartnomasini (keyingi o‘rinlarda — xalqaro tadqiqot shartnomasi) tuzishi mumkin.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
8. O‘zbekiston Respublikasining davlat tili va xalqaro tadqiqot ishtirokchisining tili xalqaro tadqiqot shartnomasining asosiy ish yuritish tili hisoblanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
9. Xalqaro tadqiqot shartnomasini imzolagan tomonlarning kelishuviga ko‘ra qo‘shimcha ravishda boshqa tillardan ham foydalanilishi mumkin.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
10. Xorijiy oliy ta’lim, ilmiy-tadqiqot muassasalari bitta xalqaro tadqiqot shartnomasi asosida O‘zbekiston Respublikasining faqat bitta davlat muassasasi bilan hamkorlikda xalqaro tadqiqot olib borishi mumkin.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
11. Xalqaro tadqiqot shartnomasini tuzish, ularga o‘zgartirishlar kiritish va bekor qilish masalalari O‘zbekiston Respublikasining qonunchilik hujjatlariga muvofiq amalga oshiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
12. Arxeologlarning xalqaro tadqiqotlardagi ishtiroki davlat muassasalari bilan shartnoma tuzish orqali amalga oshiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
13. Davlat muassasalari hamda arxeolog (keyingi o‘rinlarda — tomonlar) o‘rtasidagi shartnoma xalqaro tadqiqot boshlanishidan kamida ikki oy oldin tuziladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
14. Shartnomada quyidagilar aks ettiriladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
tadqiqotning maqsad, vazifalari va uning muassasa ilmiy faoliyatiga bog‘liqligi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
tomonlarning manzili, hisobraqamlari, rekvizitlari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
shartnomaning amal qilish muddati;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
tomonlarning huquq va majburiyatlari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
moliyalashtirish manbalari va moliyaviy majburiyatlari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
muhofaza va konservatsiya tadbirlari, alohida shartlar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
shartnomani muddatidan oldin tugatish shartlari va boshqa shartlar.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
15. Chet ellik mutaxassislar bilan tuziladigan shartnomada xalqaro tadqiqotlar tugaganidan so‘ng konservatsiya ishlarini yakunlash majburiyati qayd etiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
16. Xalqaro tadqiqotlarni olib borishda tomonlarning majburiyatlari bir-biridan farq qilmasligi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
17. O‘zbekiston Respublikasi hududida olib boriladigan xalqaro tadqiqotlar uchun ochiq varaq va ruxsatnoma O‘zbekiston Respublikasi fuqarosi bo‘lgan arxeologga beriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
18. Arxeolog ochiq varaq va ruxsatnoma mavjud bo‘lganida arxeologiya qidiruvlari, arxeologiya qazishmalari va arxeologiya nazoratini amalga oshiradi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Maxsus ruxsatnoma mavjud bo‘lganida arxeologiya obyektlarida maxsus asbob-uskunalardan foydalanishga yo‘l qo‘yiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Arxeolog arxeologiya qidiruvlari, arxeologiya qazishmalari va arxeologiya nazoratiga bevosita rahbarlik qilishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
19. Ochiq varaq va ruxsatnoma olgan arxeolog qonunchilik hujjatlariga muvofiq huquq va majburiyatlarga ega bo‘ladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
20. Xalqaro tadqiqotlarda aniqlangan arxeologiya ashyolari O‘zbekiston Respublikasining davlat mulki hisoblanadi va saqlash hamda biriktirib qo‘yish uchun davlat muassasalariga topshiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
21. Xalqaro tadqiqot natijalari tomonlarning kelishuvisiz alohida nashr qilinishi mumkin emas.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Tomonlarning ilmiy hisobotga bo‘lgan mualliflik huquqi qonunchilik hujjatlariga muvofiq ta’minlanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Xalqaro tadqiqotning ilmiy hisoboti o‘zbek va xalqaro tadqiqot shartnomasi ishtirokchisi tilida tayyorlanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Xalqaro tadqiqot natijasi shartnoma yakunlanganidan boshlab bir yil ichida ilmiy adabiyotlar hamda ommaviy axborot vositalarida e’lon qilinishi mumkin.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
22. Xalqaro tadqiqotlarda qonunchilik hujjatlariga rioya qilinishi Madaniy meros agentligi tomonidan nazorat qilinadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Xalqaro tadqiqotni olib boruvchi tomonlar qonunchilik hujjatlariga rioya qilinishiga bir xil javobgar bo‘ladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
23. Xalqaro tadqiqot tomonlar o‘rtasidagi kelishuvga ko‘ra istalgan vaqtda to‘xtatib turilishi mumkin.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Xalqaro tadqiqot arxeologiya sohasiga oid qonunchilik hujjatlarining buzilishi natijasida tugatilishi mumkin.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4-bob. Yakunlovchi qoida
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
24. Xalqaro tadqiqotlarni tashkil etish yuzasidan kelib chiqadigan nizolar qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda hal etiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Xalqaro arxeologiya tadqiqotlarini tashkil etish tartibi to‘g‘risidagi nizomga
ILOVA
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Xalqaro arxeologiya tadqiqotlarini tashkil etish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
SXEMASI
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

Bosqichlar

Subyektlar

Tadbirlar

Bajarish muddatlari

1-bosqich

Xalqaro arxeologiya tadqiqotlarida ishtirok etayotgan tomonlar

Arxeologiya sohasida xorijiy hamkorlar bilan tadqiqot shartnomasini imzolaydi.

Tomonlar kelishuviga asosan

2-bosqich

Tadqiqot olib borayotgan davlat muassasasi

Davlat muassasasi tomonidan ochiq varaq hamda ruxsatnoma rasmiylashtirish uchun Madaniy meros agentligiga so‘rov yuboradi.

Zaruratga ko‘ra

3-bosqich

Madaniy meros agentligi

O‘zbekiston Respublikasi fuqarosi bo‘lgan arxeologga ruxsatnoma hamda ochiq varaq rasmiylashtiradi.

So‘rov tushgan vaqtdan boshlab 15 kun muddatda

4-bosqich

Xalqaro arxeologiya tadqiqotlarida ishtirok etayotgan tomonlar

1. Shartnoma asosida tadqiqot olib boradi.

2. Qazib o‘rganilgan arxeologiya yodgorliklarida konservatsiya ishlarini olib boradi.

3. Aniqlangan arxeologiya ashyolarini fan, madaniyat va ta’lim muassasalariga biriktirish uchun davlat muassasalariga topshiradi.

4. Shartnoma asosida olib borilgan tadqiqot natijalarini e’lon qilib boradi.

Shartnomada ko‘rsatilgan davr mobaynida

5-bosqich

Xalqaro arxeologiya tadqiqotlari olib borgan davlat muassasasi arxeologi

Xalqaro arxeologiya tadqiqotlari yakunlangach, Madaniy meros agentligiga ilmiy hisobot tayyorlab topshiradi.

Arxeologiya tadqiqotlari o‘tkazilgan yildan keyingi yilning birinchi choragi yakuniga qadar

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Vazirlar Mahkamasining 2025-yil 20-oktabrdagi 659-son qaroriga
4-ILOVA
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Arxeologiya obyektlarini konservatsiyalash tartibi to‘g‘risida
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
NIZOM
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1-bob. Umumiy qoidalar
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1. Ushbu Nizom arxeologiya obyektlarini konservatsiyalash tartibini belgilaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2. Avariya holatida bo‘lgan, arxeologiya tadqiqotlari o‘tkazilgan yoki muzeylashtirish orqali sayyohlarni jalb qilish imkoniyatlari yuqori bo‘lgan arxeologiya obyektlarida konservatsiyalash amalga oshiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3. Arxeologiya obyektlarini konservatsiyalashdan asosiy maqsad arxeologiya obyektini mavjud ko‘rinishida asrash, moddiy yo‘qotish va shikastlanishdan himoya qilish hamda ularning ahamiyatini saqlab qolishdan iborat.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4. Arxeologiya obyektlarini asrash chora-tadbirlari konservatsiyalash, ta’mirlash, rekonstruksiya qilish va ular bilan bog‘liq ilmiy va ilmiy-texnik tadqiqotlar, loyihalashtirish hamda ishlab chiqarish ishlarini o‘z ichiga oladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
5. Arxeologiya obyektlarini konservatsiyalash restavratsiya, ta’mirlash va tiklash, ilmiy-texnik tadqiqotlarini olib borish tajribasiga ega bo‘lgan davlat muassasalari, arxeolog va restavratorlar ishtirokida amalga oshiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
6. Ushbu Nizomda quyidagi asosiy tushunchalardan foydalaniladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
arxeolog — tegishli oliy ma’lumotga ega bo‘lgan tadqiqotchi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
arxeologiya obyekti — inson faoliyatining barcha ko‘rinishlariga taalluqli hamda saqlanish holatidan qat’i nazar arxeologik, antropologik, etnografik qimmatga yoki o‘zga tarixiy, ilmiy, badiiy, madaniy qimmatga ega bo‘lgan joy, inshoot (asar), imorat, majmua (ansambl), ularning bo‘laklari, ular bilan bog‘liq hududlar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
arxeologiya obyektlarini birlamchi konservatsiyalash — avariya holatida bo‘lgan, arxeologiya tadqiqoti yakunlangan arxeologiya obyektlarining but saqlanishini ta’minlash maqsadida ochiq varaq va ruxsatnoma olgan arxeolog tomonidan majburiy tartibda amalga oshiriladigan ilmiy, ilmiy-texnik tadqiqotlar, ta’mirlash-tiklash ishlari hamda chora-tadbirlar majmui;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
arxeologiya obyektlarini konservatsiyalash — arxeologiya obyektlarini mavjud ko‘rinishida asrash va uning holati yomonlashuvining oldini olish maqsadida amalga oshiriladigan ilmiy va ilmiy-texnik tadqiqotlar hamda chora-tadbirlar majmui;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
arxeologiya tadqiqoti — arxeologiya obyektlari, arxeologiya yodgorliklari va arxeologiya ashyolarini o‘rganish orqali yangi bilimlarni egallash maqsadida amalga oshiriladigan faoliyat;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
muzeylashtirish — ilmiy-tadqiqot ishlari asosida arxeologiya obyektlari yoki ulardan topilgan arxeologiya ashyolarini muzeylarda namoyish etish, saqlash shart-sharoitlarini yaratish orqali turizm obyektiga aylantirish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
muzeylashtirish ahamiyatidagi konservatsiyalasharxeologiya obyektlarini muzeylashtirish, arxeologiya bog‘larini yaratish va turizm obyektiga aylantirish maqsadida amalga oshiriladigan ilmiy, ilmiy-texnik tadqiqotlar, ta’mirlash-tiklash ishlari hamda chora-tadbirlar majmui;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
konservatsiyalash — tarixiy va madaniy yodgorliklarni (me’moriy inshootlar, arxeologiya ashyolari, tasviriy va amaliy san’at asarlari, kitob, qo‘lyozma va boshqalar) dastlabki yoki konservatsiyaga tushgan vaqtdagi qiyofasi, chidamliligini uzoq muddatga saqlashni ta’minlovchi chora-tadbirlar majmui.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2-bob. Arxeologiya obyektlarini konservatsiyalash tartibi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
7. Arxeologiya obyektlarini konservatsiyalash arxeologiya tadqiqotlari jarayoni va natijalariga ko‘ra bir nechta bosqich hamda usullarda amalga oshirilishi mumkin.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
8. Arxeologiya obyektlarini konservatsiyalash jarayoni obyektning joylashuvi va tabiiy sharoitning ta’siriga qarab quyidagi bosqichlarda amalga oshirilishi mumkin:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
obyektning holati va zarar ko‘rgan qismlarini o‘rganish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
obyektni tuproq, namlik yoki boshqa ta’sirlardan tozalash;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
maxsus materiallar bilan himoyalash;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
qo‘shimcha tayanchlar bilan mustahkamlash;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
obyektning buzilgan yoki zarar ko‘rgan qismlarini asliga yaqin tarzda tiklash;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
obyektni tabiiy sharoit va insoniy ta’sirlardan himoyalash.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
9. Arxeologiya obyektining holati va zarar ko‘rgan qismlarini o‘rganish bosqichida obyektning texnik, kimyoviy, biologik holati o‘rganiladi hamda quyidagi ishlar amalga oshiriladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
obyekt holatini to‘liq qayd etish, fotosuratlar, chizmalar tayyorlash;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
obyektning moddiy tarkibi, eskirish darajasini aniqlash;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
tabiiy, texnologik yoki insoniy ta’sirlarni aniqlash va ushbu ta’sirlarni kamaytirish choralarini belgilash.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
10. Arxeologiya obyektlarini tuproq, namlik yoki boshqalar ta’siridan tozalash bosqichi quyidagilarni o‘z ichiga oladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
obyektni qoplagan tuproq qatlamini qo‘l asboblari yordamida ehtiyotkorlik bilan olib tashlash;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
namlikning obyektga salbiy ta’siri oldini olish uchun haroratni mo‘tadillashtirish va shamollatish sharoitini yaratish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
zaruratga ko‘ra organik va kimyoviy birikmalarni olib tashlash uchun kimyoviy eritmalar yoki boshqa maxsus vositalardan foydalanish.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
11. Arxeologiya obyektlarini konservatsiyalashda maxsus materiallar bilan himoyalash, qo‘shimcha tayanchlar bilan mustahkamlash bosqichi quyidagilarni o‘z ichiga oladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
obyekt yuzasini zarar yetkazmaydigan maxsus materiallar (parafin, epoksid qatronlar, ohak asosli qoplamalar va boshqalar) bilan qoplash;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
zarar ko‘rgan qismlarni mustahkamlash uchun asosan yog‘och, metall yoki plastmassadan tayanchlar o‘rnatish.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
12. Arxeologiya obyektining buzilgan yoki zarar ko‘rgan qismlarini asliga yaqin tarzda tiklash bosqichida konservatsiya va restavratsiya usullariga asoslangan holda quyidagilar amalga oshiriladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
obyektning asl ko‘rinishi va tarixiy ahamiyatini tiklash uchun ilmiy-tadqiq qilish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
asliga yaqin materiallar va texnikalarni aniqlash;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
asl struktura va detallarni qayta tiklash hamda obyektning tarixiy ko‘rinishini saqlab qolish.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
13. Arxeologiya obyektlarini tabiiy sharoit va insoniy ta’sirlardan himoyalash bosqichi quyidagi choralarga asoslanadi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
obyekt atrofiga to‘siqlar o‘rnatish, hududni nazorat qilish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
tabiiy sharoitni hisobga olib konservatsiya choralarini ko‘rish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
zaruratga ko‘ra maxsus kimyoviy moddalar yoki materiallar yordamida obyektni zararli ta’sirlardan himoya qilish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
obyekt holatini muntazam kuzatish, ehtiyojga ko‘ra qo‘shimcha himoya choralarini amalga oshirish.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
14. Arxeologiya obyektlarini konservatsiyalash tadqiqotlarda aniqlangan ashyolar va me’morchilik qoldiqlari, ularning materiali va saqlanish holati, ahamiyati, qanday maqsad va darajada amalga oshirilishiga qarab birlamchi va muzeylashtirish ahamiyatidagi konservatsiyalash usullarida olib boriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
15. Arxeologiya obyektlarini birlamchi konservatsiyalash (keyingi o‘rinlarda — birlamchi konservatsiyalash) avariya holatida bo‘lgan, arxeologiya tadqiqoti olib borilgan obyektlarning but saqlanishini ta’minlash maqsadida ochiq varaq va ruxsatnoma olgan arxeolog tomonidan amalga oshiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
16. Birlamchi konservatsiyalash ochiq varaq va ruxsatnoma olgan arxeolog tomonidan quyidagi chora-tadbirlarni qo‘llash asosida olib borilishi mumkin:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
arxeologiya tadqiqoti olib borilgan hududlarni ochiq holatda ustini yopish orqali konservatsiyalash;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
obyektlarning qismlarini tiklash orqali konservatsiyalash;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
arxeologiya tadqiqoti olib borilgan hududlarni ko‘mish orqali konservatsiyalash;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
kimyoviy usulda qotirib qo‘yish orqali konservatsiyalash;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
asl holicha, qanday saqlangan bo‘lsa, shundayligicha, ayrim zarar keltiradigan holatlarning oldini olish orqali konservatsiyalash.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
17. Arxeologiya obyektlarining arxeologiya tadqiqoti davomida ochilgan qismlarini namlik ko‘tarilishi va quyosh nuri tushishi natijasida deformatsiya, eroziya va boshqa omillardan himoya qilish maqsadida ustini yopish orqali konservatsiyalash usulidan foydalaniladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
18. Arxeologiya yodgorliklarining arxeologiya tadqiqoti davomida ochilgan qismini tabiiy sharoit, vaqt va inson omilidan asrash maqsadida yodgorlikning asl qismlaridan foydalanib, ilmiy va tarixiy ahamiyatini saqlagan holda tiklash orqali konservatsiyalash usulidan foydalaniladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
19. Arxeologiya tadqiqotlari yakunlanganidan so‘ng obyektlarni saqlash, unga tabiiy muhit ta’sirini kamaytirish maqsadida tuproq yoki boshqa himoya qatlamlari bilan yodgorlik ustini ko‘mish orqali konservatsiyalash usuli qo‘llanadi. Mazkur usul doimiy saqlash va muzeylashtirishga tayyor bo‘lmagan, keyinchalik arxeologiya tadqiqotlari davom ettiriladigan yodgorliklar uchun qo‘llanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
20. Kimyoviy usulda qotirib qo‘yish orqali konservatsiyalash obyektlarini saqlab qolish maqsadida maxsus kimyoviy moddalar bilan qotirib, mustahkamlab qo‘yiladi. Bu usulda obyektlar zararli ta’sirlardan, namlik, mikroorganizmlar va tuproqdagi kimyoviy o‘zgarishlardan himoyalanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
21. Arxeologiya obyektlarini konservatsiyalashda zaruratga qarab quyidagi kimyoviy moddalar qo‘llanishi mumkin:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
tosh va keramikani mustahkamlashda silikat birikmalar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
restavratsiya va ta’mirlash jarayonida mahkamlovchi sifatida epoksid qatronlar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
mog‘or va mikroorganizmlarni yo‘q qilish uchun biotsidlar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
yuzalarni mustahkamlash va to‘kilishning oldini olish uchun polimerlar yoki konsolidantlar.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
22. Arxeologiya obyektini asl holicha, qanday saqlangan bo‘lsa shundayligicha, ayrim zarar keltiradigan holatlarning oldini olish orqali konservatsiyalash usulidan yodgorlikning tabiiy yoki topilgan holatida saqlanishini ta’minlash uchun foydalaniladi. Ushbu jarayonda tadqiqotdan so‘ng topilgan obyektlarning shakli, materiali, joylashuvi va tarkibini o‘zgartirmasdan saqlash choralari ko‘riladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
23. Arxeologiya obyektlarini konservatsiyalashda kimyoviy moddalardan foydalanish jarayoni malakali restavratorlar ishtiroki va xulosasi asosida olib boriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
24. Arxeologiya obyektlarini muzeylashtirish ahamiyatidagi konservatsiyalash (keyingi o‘rinlarda — muzeylashtirish) arxeologiya obyektlari negizida muzeylar tashkil qilish, arxeologiya bog‘larini yaratish va turizm obyektiga aylantirish maqsadida amalga oshiriladi. Bu usulda arxeologiya obyektini qisman tiklash maqsadida ushbu Nizomning 17 — 22-bandlarida belgilangan usullardan foydalanilishi mumkin.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
25. Muzeylashtirish jarayonida arxeologiya obyektlarini saqlash uchun maxsus sharoitlar yaratiladi. Xususan, harorat va namlik nazorat qilinishi, obyekt ustini yopish, maxsus binolar qurish ishlari amalga oshiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
26. Arxeologiya ashyolari maxsus oynavand vitrinalar yoki namoyish vositalariga joylashtiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
27. Muzeylashtirish ustuvorlik asosida quyidagi ahamiyatdagi arxeologiya obyektlarida olib boriladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
shahar markazlarida joylashgan arxeologiya obyektlarida;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
YUNESKO Umumjahon merosi ro‘yxatiga kiritilgan arxeologiya obyektlarida;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
turizm yo‘nalishida (marshrutida), katta yo‘llar, shu jumladan, magistral yo‘llar bo‘yida joylashgan arxeologiya obyektlarida;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
muzeylashtirish uchun yetarli miqdordagi grantlar, investitsiyalar jalb qilingan arxeologiya obyektlarida.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
28. Muzeylashtirish rejalashtirilgan taqdirda, zarur materiallar va usullar, shuningdek, bajarish muddatlari ko‘rsatilgan holda loyiha ishlab chiqiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
29. Arxeologiya obyektlarini muzeylashtirishning loyihaoldi va loyiha-smeta hujjatlari, ularda rejalashtirilgan asrashga doir ishlarni obyektning tarixiy-madaniy ahamiyati hamda noyobligiga ziyon yetkazmagan holda texnologiya va materiallarning qo‘llanishi bo‘yicha tegishli xulosa O‘zbekiston Respublikasi Madaniy meros agentligining Ilmiy-ekspert kengashi tomonidan beriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
30. Muzeylashtirish Moddiy madaniy merosning ko‘chmas mulk obyektlarini asrashga doir faoliyatni litsenziya hamda Madaniy meros obyektlarida tadqiqotlar, qidiruvlar o‘tkazish, ilmiy-konservatsiya va restavratsiya ishlarini amalga oshirish uchun ruxsatnomaga ega bo‘lgan shaxslar tomonidan amalga oshiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
31. Muzeylashtirilishi rejalashtirilgan arxeologiya obyektlarida ilmiy-tadqiqot ishlarini tashkil etish uchun mablag‘lar Qoraqalpog‘iston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahri hokimliklari tomonidan tegishli xalq deputatlari kengashlariga taklif kiritish orqali mahalliy budjetning qo‘shimcha manbalari hisobidan ajratiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
32. Arxeologiya obyektlarini muzeylashtirish hamda turizm obyektiga aylantirish bilan bog‘liq sarf-xarajatlar madaniy meros sohasiga Davlat budjetidan ajratilgan mablag‘lar, mahalliy budjet mablag‘lari, grantlar va qonunchilik hujjatlari bilan taqiqlanmagan boshqa manbalar hisobidan amalga oshiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
33. Muzeylashtirish olib borilgan arxeologiya yodgorliklariga shtat birliklarini ajratish hamda xodimlarga ish haqini to‘lash Madaniy meros agentligi tizimidagi muzeylar uchun belgilangan tartibga muvofiq amalga oshiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
34. Muzeylashtirilgan arxeologiya yodgorliklari tegishli viloyat tarix, madaniyat davlat muzeylari va muzey-qo‘riqxonalarning filiallariga aylantiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3-bob. Ochiq varaq va ruxsatnoma olgan arxeologning arxeologiya obyektlarini konservatsiyalash bo‘yicha majburiyatlari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
35. Ochiq varaq va ruxsatnoma olgan arxeolog arxeologiya tadqiqoti rejasi hamda ajratilgan mablag‘lar doirasida quyidagilarni amalga oshiradi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
arxeologiya obyektining birlamchi konservatsiyasi va but saqlanishini ta’minlaydi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
konservatsiyalashni har bir arxeologiya obyektining xususiyatidan kelib chiqqan holda soha mutaxassislari va restavratorlarni jalb qilgan holda olib boradi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
arxeologiya tadqiqoti keyingi yillarda ham davom etadigan obyektlarda aniqlangan me’moriy inshoot qoldiqlarining (devorlar) somonli loy bilan mustahkamlanishini ta’minlaydi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
arxeologiya obyektlarida aniqlangan me’moriy inshoot qoldiqlarining qadimgi holatini saqlagan holda, avval ishlatilgan g‘isht yoki paxsa o‘lchamlaridagi materiallar bilan qadimgi arxitekturani saqlash choralarini ko‘radi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
arxeologiya tadqiqoti bir yilda yoki bir necha yillik tadqiqotlardan so‘ng yakunlansa, arxeologiya obyektlarining ustini yopish yoki to‘liq tuproq bilan ko‘mib, konservatsiya qilish ishlarini tashkil qiladi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
arxeologiya obyekti hisoblangan qabristonlarda (mozorqo‘rg‘on) tadqiqotlar yakunlangach, qabrlar o‘rni to‘liq tuproq bilan ko‘milishini ta’minlaydi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
arxeologiya tadqiqotlari ilmiy hisobotida bajarilgan ishlar, foydalanilgan usullar va materiallar, shuningdek, obyektning holatini kuzatish natijalari to‘g‘risidagi ma’lumotlarni qayd etadi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
restavratorlar yordamida arxeologiya tadqiqoti davomida topilgan arxeologiya ashyolarining fizik-mexanik yaxlitligini ta’minlash, birlamchi ta’mirlash va tiklash ishlarini olib boradi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
arxeologiya ashyolari ular aniqlangan joyda qoldirilgan taqdirda, Madaniy meros agentligi va uning hududiy boshqarmalari bilan birgalikda mazkur ashyolarni konservatsiyalash chora-tadbirlarini ko‘radi. Bunda mazkur arxeologiya ashyolarini tavsiflaydi, suratga oladi va ilmiy hisobotda ko‘rsatib o‘tadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
36. Arxeologiya ashyosi davlat fan, madaniyat va ta’lim muassasalariga biriktirilganidan so‘ng konservatsiyalash, restavratsiya va rekonstruksiya qilish ishlari mazkur arxeologiya ashyosi biriktirilgan davlat muassasasi tomonidan amalga oshiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4-bob. Arxeologiya obyektlarini konservatsiyalashni nazorat qilish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
37. Arxeologiya obyektlarini konservatsiyalashda quyidagilardan foydalanish yoki amalga oshirish mumkin emas:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
asl holatni o‘zgartirish yoki saqlanib qolgan qismlarni noto‘g‘ri tiklash;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
obyektning tarixiy o‘rinlari, tuzilishi, yillar davomida yetkazilgan shikastlanishlari yoki tabiiy eskirishini sun’iy ta’mirlash asosida yangilash;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
arxeologiya obyekti yoki uning qismlarini, aniqlangan arxeologiya ashyolarini to‘liq tiklash;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
obyektning qismlarini tiklashda asl materiallariga kimyoviy yoki fizik jihatdan mos kelmaydigan zamonaviy materiallardan foydalanish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
sinovdan o‘tmagan kimyoviy moddalar, kislotalar yoki yuvuvchi moddalardan foydalanish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
zarar yetkazadigan yoki asl tarixiy va ilmiy qiymatini o‘zgartiradigan o‘zgarishlar kiritish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
arxeologiya obyektining madaniy qatlamlarining to‘liq o‘rganilmagan qismiga ustun yoki qurilmalarni joylashtirish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
noto‘g‘ri saqlash sharoitlarini (harorat va namlik) yaratish.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
38. Arxeologiya obyektlarini konservatsiyalash yuqori malakali arxeolog, restavrator va mutaxassislar ishtirokida, O‘zbekiston Respublikasi Madaniy meros agentligi va uning hududiy boshqarmalari nazorati ostida amalga oshiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
5-bob. Yakunlovchi qoidalar
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
39. Davlat muassasalari va arxeologlar arxeologiya obyektlarini konservatsiyalash qoidalarini buzgan hollarda qonunchilik hujjatlariga muvofiq javobgarlikka tortiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
40. Arxeologiya obyektlarini konservatsiyalash qoidalarini buzib, obyektlarga ziyon yetkazgan davlat muassasalari va arxeologlar qonunchilik hujjatlariga muvofiq yetkazilgan zararni qoplaydi.
(Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi, 21.10.2025-y., 09/25/659/0960-son)