Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2025-yil 25-martdagi “Davlat bojxona xizmati organlarining faoliyati samaradorligini oshirish boʻyicha chora-tadbirlar toʻgʻrisida”gi PF-57-son Farmoni ijrosini taʼminlash, shuningdek, davlat bojxona xizmati organlarining (keyingi oʻrinlarda — bojxona organlari) faoliyatini tashkil etish va bojxona maʼmuriyatchiligini yanada takomillashtirish maqsadida qaror qilaman:

1. 2025-yilda bojxona sohasini rivojlantirishning asosiy maqsadlari etib quyidagilar belgilansin:

(a) sohaga sunʼiy intellekt texnologiyalarini joriy etish;

(b) bojxona organlari axborot tizimlarini takomillashtirish va samaradorligini oshirish;

(v) bojxona organlari tashkiliy tuzilmalarini optimallashtirish.

2. Belgilansinki:

(a) mazkur qarorda belgilangan chora-tadbirlar Oʻzbekiston Respublikasining Davlat budjeti va bojxona organlarining budjetdan tashqari mablagʻlari, xalqaro grant mablagʻlari va qonunchilikda taqiqlanmagan boshqa manbalar hisobidan moliyalashtiriladi;

(b) bojxona organlari tashkiliy tuzilmalariga kiritilayotgan oʻzgartirishlar bilan bogʻliq qoʻshimcha xarajatlar Oʻzbekiston Respublikasining Davlat budjeti mablagʻlari hisobidan moliyalashtiriladi.

3. Quyidagilar:

(a) Oʻzbekiston Respublikasi Iqtisodiyot va moliya vazirligi huzuridagi Bojxona qoʻmitasi (keyingi oʻrinlarda — Bojxona qoʻmitasi) toʻgʻrisidagi nizom 1-ilovaga muvofiq;

(b) Oʻzbekiston Respublikasi davlat bojxona xizmati organlarida xizmatni oʻtash tartibi toʻgʻrisidagi nizom 2-ilovaga muvofiq;

(v) Oʻzbekiston Respublikasi davlat bojxona xizmati organlarining Intizom nizomi 3-ilovaga muvofiq tasdiqlansin.

4. Vazirlar Mahkamasining bojxona organlarida mavjud shtat birliklari doirasida quyidagi tuzilmalarni tashkil etish toʻgʻrisidagi taklifi maʼqullansin:

(a) “Bosh pochtamt” tashqi iqtisodiy faoliyat bojxona posti negizida — elektron savdo maydonchalari orqali xarid qilinayotgan tovarlar va maxsus toifadagi yuklarni bojxona nazorati va rasmiylashtiruvidan oʻtkazishga moʻljallangan “Elektron tijorat” tashqi iqtisodiy faoliyat bojxona postini;

(b) “Sirdaryo” chegara bojxona posti tarkibidagi “Oq oltin” va “Malik” bojxona punktlari negizida alohida “Oq oltin” va “Malik” chegara bojxona postlarini;

(v) Bojxona qoʻmitasi tizimida alohida yuridik shaxs maqomiga ega boʻlgan Bojxona rasmiylashtiruvi markazini. Bunda:

(i) hududiy boshqarmalarning masofaviy elektron deklaratsiyalash bojxona postlari bosqichma-bosqich tugatiladi;

(ii) Bojxona qoʻmitasi raisiga Bojxona rasmiylashtiruvi markazi tuzilmasi va nizomini tasdiqlash vakolati beriladi.

5. Bojxona qoʻmitasi tarkibida bojxona sohasiga sunʼiy intellekt texnologiyalarini joriy etishga ixtisoslashgan tuzilma tashkil etilsin. Bunda:

(a) tuzilma bojxona organlarida sunʼiy intellekt texnologiyalarini joriy etish boʻyicha loyiha menejeri hisoblansin;

(b) tuzilmaning asosiy vazifalari etib quyidagilar belgilansin:

(i) sunʼiy intellekt texnologiyalari sohasida ilgʻor xorijiy davlatlar tajribalarini oʻrganish;

(ii) bojxona nazorati va rasmiylashtiruvini qamrab olgan sunʼiy intellekt texnologiyalarini tadqiq qilish, ularning samarali ishlashini taʼminlash hamda doimiy tarzda sifat jihatdan yangi bosqichga olib chiqish choralarini koʻrish;

(iii) ushbu yoʻnalishda mahalliy va xalqaro mutaxassislar hamda ilgʻor xorijiy davlatlar bilan ilmiy va amaliy tajriba almashish boʻyicha hamkorlik qilish;

(iv) sunʼiy intellekt texnologiyalarini sinovdan oʻtkazish va amaliyotga joriy etish.

6. Bojxona sohasiga sunʼiy intellekt texnologiyalarini joriy etish va takomillashtirish maqsadida Bojxona qoʻmitasi raisining Sunʼiy intellekt texnologiyalarini joriy etish boʻyicha maslahatchisi lavozimi kiritilsin.

7. Oʻzbekiston Respublikasi davlat bojxona xizmati organlarining tashkiliy tuzilmasi 4-ilovaga hamda bojxona postlari roʻyxati va toifalari 5-ilovaga muvofiq tasdiqlansin.

8. Bojxona organlari tuzilmalari faoliyatini optimallashtirish, rahbarlik lavozimlarini qisqartirish, bojxona nazorati samaradorligini oshirish va rasmiylashtiruv jarayonlarini markazlashtirish maqsadida 25 ta bojxona postlari 6-ilovaga muvofiq tugatilsin.

9. Bojxona qoʻmitasi (A. Mavlonov) bir oy muddatda mazkur qaror talablariga muvofiq bojxona organlarining yangilangan shtatlarini ishlab chiqsin va belgilangan tartibda tasdiqlasin.

10. Bojxona organlarida kadrlar tayyorlash tizimini takomillashtirish boʻyicha chora-tadbirlar rejasi 7-ilovaga muvofiq tasdiqlansin.

11. Mamlakat iqtisodiy xavfsizligini taʼminlash hamda bojxona organlari faoliyati samaradorligini oshirish masalalarini ilmiy asoslangan holda oʻrganish uchun Bojxona qoʻmitasi tarkibida Tashqi iqtisodiy faoliyat ilmiy markazi tashkil etilsin va uning asosiy faoliyat yoʻnalishlari etib quyidagilar belgilansin:

(a) xalqaro tashkilotlarning umumeʼtirof etilgan talablari, xalqaro standartlar, shuningdek, xalqaro indeks va reytinglar mezonlari asosida bojxona ishi va milliy qonunchilikni takomillashtirish;

(b) tashqi savdo jarayonlarini tahlil qilish natijalari asosida tarif siyosatini takomillashtirish hamda import hajmi yuqori boʻlgan tovarlarni mahalliylashtirish boʻyicha takliflar ishlab chiqish;

(v) bojxona nazorati metodologiyasi, tovarlar nomenklaturasi, bojxona qiymati va xavflarni boshqarish sohasidagi muammolarni ilmiy tadqiq etish;

(g) bojxona organlarida fiskal faoliyat samaradorligini monitoring qilish va prognozlash, mavjud imtiyoz va preferensiyalar qoʻllanilishini baholash.

12. Bojxona qoʻmitasi (A. Mavlonov) Raqamli texnologiyalar vazirligi bilan birgalikda 2027-yil 1-yanvarga qadar Bojxona institutida quyidagi axborot tizimlarini joriy etsin:

(a) taʼlim jarayonlarini tashkil etish va boshqarish boʻyicha “Taʼlim menejmenti” avtomatlashtirilgan axborot tizimi;

(b) professor-oʻqituvchilar faoliyati samaradorligini reyting baholash boʻyicha “Samaradorlikni baholash” moduli;

(v) bojxona organlari xodimlari malakasini oshirish boʻyicha “Malaka” avtomatlashtirilgan axborot tizimi.

13. Bojxona qoʻmitasi (A. Mavlonov) Oliy taʼlim, fan va innovatsiyalar vazirligi bilan birgalikda 2025/2026 oʻquv yilidan boshlab:

(a) bakalavriatda dual taʼlim asosida oʻqitishni yoʻlga qoʻysin;

14. 2025-yil 1-iyuldan sugʻurta tashkilotlari bilan bojxona organlari axborot tizimlarini oʻzaro integratsiya qilgan holda chegara orqali harakatlanayotgan avtotransport vositasi egasining fuqarolik javobgarligini majburiy sugʻurta qilish mexanizmi yoʻlga qoʻyilsin.

Bunda:

(a) bojxona postiga kirib kelgan avtotransport vositasi egasining fuqarolik javobgarligi toʻgʻrisida sugʻurta polisini rasmiylashtirish bojxona organlari axborot tizimlari orqali amalga oshiriladi;

(b) Bojxona qoʻmitasining tegishli dasturlari Istiqbolli loyihalar milliy agentligining Yagona avtomatlashtirilgan axborot tizimiga integratsiya qilinadi;

(v) chet davlatlarda roʻyxatdan oʻtkazilgan avtotransport vositalarini bojxona rasmiylashtiruvidan oʻtkazish fuqarolik javobgarligi toʻgʻrisida sugʻurta polisi mavjud boʻlganda amalga oshiriladi.

15. Belgilansinki, tovarlar rasmiylashtiruvi jarayonida:

(a) bojxona organlarining “Xavflarni boshqarish” axborot tizimi quyidagi yoʻlaklar kesimida tovar, transport vositalari, shaxslarning xavf darajalari hamda ularga nisbatan qoʻllaniladigan bojxona nazorati shakllari va hajmini belgilaydi:

(i) “yashil yoʻlak”da xavf darajasi past belgilanadi va bojxona nazorati shakllari qoʻllanilmaydi (tovarlar chiqarib yuborilganidan keyingi bojxona nazorati bundan mustasno). Bunda “yashil” yoʻlakka yoʻnaltirilgan tovarlar avtomatik tarzda rasmiylashtiriladi;

(ii) “sariq yoʻlak”da xavf darajasi oʻrta belgilanadi va bojxona nazoratining bir yoki bir nechta shakllari qoʻllaniladi (bojxona va shaxsiy koʻrik bundan mustasno);

(iii) “qizil yoʻlak”da xavf darajasi yuqori belgilanadi va bojxona nazoratining bir yoki bir nechta shakllari qoʻllaniladi;

(iv) “koʻk yoʻlak”da bojxona nazorati shakllari tovar va transport vositalari chiqarib yuborilgandan soʻng amalga oshiriladi;

(b) bojxona organlarida xavflarni boshqarish tizimini qoʻllash mexanizmlari, tasodifiy tanlov tamoyili, xavf profillari, mezonlari va uslubiyotidan foydalanish tartibi, shuningdek, tovar va transport vositalariga nisbatan bojxona koʻrigini oʻtkazishning hajmi Bojxona qoʻmitasi tomonidan belgilanadi;

(v) bojxona organlari xodimi tomonidan “Xavflarni boshqarish” axborot tizimi buyurgan bojxona operatsiyalarining bajarilishi majburiy hisoblanadi.

16. Shunday tartib oʻrnatilsinki, unga muvofiq:

(a) 2026-yil 1-sentabrdan boshlab, Bojxona qoʻmitasi tomonidan Investitsiyalar, sanoat va savdo vazirligi hamda manfaatdor vazirlik va idoralar bilan birgalikda tashqi iqtisodiy faoliyatni amalga oshirishda barcha ishtirokchilar uchun qulay boʻlgan tartibotlarni, shu jumladan, logistika xizmatlarini oʻz ichiga olgan axborot platformasi amaliyotga joriy etiladi. Bunda tizim orqali tashqi savdoni amalga oshirishda barcha idoralar uchun yagona shaklda ariza taqdim qilish, eksport-import shartnomalarini roʻyxatga olish, ruxsat etish xususiyatiga ega hujjatlarni elektron tarzda rasmiylashtirish, logistika, bank va ekspertiza xizmatlaridan foydalanish, bojxona va yuk operatsiyalarini amalga oshirish imkoniyatlari yaratiladi;

(b) Bojxona organlari tomonidan bojxona xizmatlari koʻrsatishda dasturiy taʼminotlarni ishlab chiqish, takomillashtirish hamda GPS plombalar, inspeksion koʻrik majmualari, rentgen qurilmalar va boshqa bojxona nazorati texnik-vositalarining doimiy soz holda ishlashini taʼminlash boʻyicha texnik kuzatuvni amalga oshirish uchun “Bojxona-servis” davlat muassasasi, shu jumladan, xususiy sektorni jalb qilishga ruxsat beriladi.

17. 2025-yil 1-oktabrdan boshlab tovarlarni olib kirish, olib chiqish va tranzit olib oʻtish boʻyicha barcha sertifikat, xulosa va ruxsat etish xususiyatiga ega hujjatlar faqat “Yagona darcha” bojxona axborot tizimi orqali rasmiylashtirilsin.

18. Belgilansinki, veterinariya va fitosanitariya sohasida tashqi iqtisodiy faoliyat bilan bogʻliq normativ-huquqiy hujjatlar loyihalari va axborot tizimlari konsepsiyasi Bojxona qoʻmitasi bilan belgilangan tartibda kelishiladi.

19. Bojxona qoʻmitasining quyidagi takliflari maʼqullansin:

(a) logistika uchun qulay chegara oʻtkazish punktlariga yondosh hududlarda xoʻjalik subyektlarini jalb etgan holda bojxona terminallarini qurish. Bunda:

(i) bojxona terminallaridagi davlat organlari va boshqa tashkilotlarning asosiy funksiyalari “yagona darcha” tamoyili asosida bojxona, bank, logistika, tezkor-laboratoriya, fitosanitar, veterinar, sanitar-epidemiologik, ekologik, sertifikatlashtirish va boshqa xizmatlar koʻrsatish hisoblanadi;

(ii) tadbirkorlik subyektlari bojxona terminallarida koʻrsatiladigan tijorat xizmatlaridan ixtiyoriy ravishda foydalanadi;

(b) Bojxona organlarining rivojlantirish jamgʻarmasiga kelib tushgan mablagʻlardan amaldagi qonunchilikda koʻzda tutilgan holatlar bilan bir qatorda xodimlarga ustamalar toʻlashga hamda obyektlarni kapital qurish va taʼmirlashga yoʻnaltirish;

(v) aynan bir xil tovarlarga bir tashqi savdo shartnomasi (kontrakti) doirasida fitosanitar xavfi past boʻlgan karantin ostidagi mahsulotlar uchun karantin ruxsatnomalari, oʻsimlik va hayvonot dunyosi obyektlarini, ozon yemiruvchi moddalar va ulardan tashkil topgan mahsulotlarni olib kirish hamda olib chiqish uchun veterinar ruxsatnomalar, muvofiqlik sertifikati, gigiyenik va ekologik sertifikatlarni bir kalendar yildan oshmagan muddatga bir marotaba taqdim etish.

g) chegara bojxona postlari hududlarini kengaytirish uchun qishloq xoʻjaligi yerlari yer fondi toifasi oʻzgartirilishi hisobiga ajratilgan (ajratiladigan) qoʻshimcha yer maydonlarini, qishloq xoʻjaligi ishlab chiqarish nobudgarchilik oʻrnini qoplash boʻyicha toʻlovlardan ozod etish.

20. Bojxona qoʻmitasi ikki oy muddatda manfaatdor vazirlik va idoralar bilan birgalikda qonunchilik hujjatlariga ushbu qarordan kelib chiqadigan oʻzgartirish va qoʻshimchalar toʻgʻrisida Vazirlar Mahkamasiga takliflar kiritsin.

21. Qaror ijrosini nazorat qilish Oʻzbekiston Respublikasi Bosh vaziri A.N. Aripov va Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining maslahatchisi D.B. Kadirov zimmasiga yuklansin.

1. Ushbu Nizom Oʻzbekiston Respublikasi Iqtisodiyot va moliya vazirligi huzuridagi Bojxona qoʻmitasi (keyingi oʻrinlarda — Bojxona qoʻmitasi) maqomi, vazifalari, huquqlari, javobgarligi va faoliyatini tashkil etish tartibini belgilaydi.

2. Bojxona qoʻmitasi respublika ijro etuvchi hokimiyat organi boʻlib, bojxona organlari faoliyatini muvofiqlashtiruvchi va bevosita tartibga soluvchi, tizimdagi rahbariy faoliyatni kollegial asosda tashkil etadigan, shuningdek, bojxona sohasidagi vakolatli davlat organining funksiyalarini bajaruvchi, harbiylashtirilgan hamda huquqni muhofaza qiluvchi organ hisoblanadi.

3. Bojxona qoʻmitasi oʻz faoliyatida Oʻzbekiston Respublikasining Konstitutsiyasi va qonunlari, xalqaro shartnomalari, Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining qarorlari, Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining farmonlari, qarorlari va farmoyishlari, Vazirlar Mahkamasining qarorlari va farmoyishlari, shuningdek, ushbu Nizomga va boshqa qonunchilik hujjatlariga amal qiladi.

4. Bojxona qoʻmitasining oʻz vakolatlari doirasida qabul qilgan qarorlari, jismoniy va yuridik shaxslar tomonidan bajarilishi majburiy hisoblanadi.

5. Bojxona qoʻmitasida Moddiy yordam, ijtimoiy himoya qilish, bojxona organlarini rivojlantirish va koʻzda tutilmagan xarajatlar maxsus jamgʻarmasi (keyingi oʻrinlarda — Maxsus jamgʻarma) tashkil etiladi.

Maxsus jamgʻarma bojxona yigʻimlari va koʻrsatilgan xizmatlar uchun toʻlovlar tarzidagi tushumlar hamda qonunchilik hujjatlarida taqiqlanmagan boshqa manbalar hisobiga shakllantiriladi.

Maxsus jamgʻarmani tashkil etish hamda undan foydalanish tartibi Bojxona qoʻmitasi tomonidan Iqtisodiyot va moliya vazirligi bilan kelishilgan holda tasdiqlanadi.

Bojxona qoʻmitasi maxsus jamgʻarmasi hisobidan homiylik yordamlarini koʻrsatish faqat Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining topshiriqlari hamda Vazirlar Mahkamasining qaror va farmoyishlariga asosan amalga oshiriladi.

6. Bojxona qoʻmitasining rasmiy nomi:

a) davlat tilida:

toʻliq nomi — “Oʻzbekiston Respublikasi Iqtisodiyot va moliya vazirligi huzuridagi Bojxona qoʻmitasi”;

qisqartirilgan nomi — “Bojxona qoʻmitasi”;

b) ingliz tilida:

toʻliq nomi — “Customs Committee of under the Ministry of Economy and Finance of the Republic of Uzbekistan”;

qisqartirilgan nomi — “Customs Committee”;

v) rus tilida:

toʻliq nomi — “Tamojenniy komitet pri Ministerstve ekonomiki i finansov Respubliki Uzbekistan”;

qisqartirilgan nomi — “Tamojenniy komitet”.

7. Bojxona qoʻmitasining joylashgan manzili (pochta manzili) — Toshkent shahri Islom Karimov koʻchasi 3-uy.

8. Oʻzbekiston Respublikasi davlat bojxona xizmati organlari (keyingi oʻrinlarda — bojxona organlari) tuzilmasini quyidagilar tashkil etadi:

a) bojxona organlari:

Bojxona qoʻmitasi markaziy apparati;

Bojxona qoʻmitasining Qoraqalpogʻiston Respublikasi, viloyatlar, Toshkent shahri boʻyicha boshqarmalari, “Toshkent-AERO” ixtisoslashtirilgan bojxona kompleksi (keyingi oʻrinlarda — hududiy boshqarmalar);

bojxona postlari;

Bojxona qoʻmitasining Bojxona instituti;

Markaziy bojxona laboratoriyasi;

Bojxona rasmiylashtiruvi markazi;

Milliy kinologiya markazi;

b) bojxona organlari muassasalari:

“Bojxona-servis” davlat muassasasi;

“Baxt” sport-sogʻlomlashtirish majmuasi” davlat muassasasi.

9. Bojxona organlari va muassasalari Oʻzbekiston Respublikasi Davlat gerbining tasviri tushirilgan va oʻz nomi koʻrsatilgan muhrga ega boʻlgan yuridik shaxslardir.

Bojxona organlari va muassasalari (bojxona postlari bundan mustasno) mustaqil balansga, shaxsiy gʻazna hisobvaraqlariga, bank hisob raqamlariga, shu jumladan xorijiy valyutadagi bank hisob raqamlariga ega.

“Baxt” sport-sogʻlomlashtirish majmuasi” davlat muassasasi soliq toʻlovchi sifatida budjet tashkilotiga tenglashtiriladi.

10. Bojxona qoʻmitasi markaziy apparati, Bojxona instituti, Markaziy bojxona laboratoriyasi, Bojxona rasmiylashtiruvi markazi, Milliy kinologiya markazi tuzilmalari va hududiy boshqarmalar hamda bojxona postlari namunaviy tuzilmalari Bojxona qoʻmitasi raisi tomonidan tasdiqlanadi.

11. Bojxona instituti faoliyatini tashkil etish tartibi Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti tomonidan belgilanadi.

Markaziy bojxona laboratoriyasi, Milliy kinologiya markazi hamda “Baxt” sogʻlomlashtirish sport majmuasi va “Bojxona-servis” davlat muassasalari faoliyatini tashkil etish tartibi Vazirlar Mahkamasi tomonidan belgilanadi.

12. Bojxona organlari va muassasalari mahalliy davlat hokimiyati organlaridan mustaqildir va bevosita Bojxona qoʻmitasiga boʻysunadi.

13. Bojxona organlarining asosiy vazifalari quyidagilardan iborat:

jismoniy va yuridik shaxslarning huquqlari, erkinliklari va qonunchilik bilan muhofaza etiladigan manfaatlarini himoya qilish;

oʻz vakolati doirasida Oʻzbekiston Respublikasining iqtisodiy manfaatlarini himoya qilish va uning iqtisodiy xavfsizligini taʼminlash;

bojxona nazorati va rasmiylashtiruvini amalga oshirish;

bojxona toʻlovlarini undirish;

bojxona toʻgʻrisidagi qonunchilik hujjatlariga rioya etilishi ustidan nazoratni amalga oshirish, qonunchilik buzilishlarining, shu jumladan, kontrabandaning oldini olish, ularni aniqlash va ularga chek qoʻyish;

jinoiy faoliyatdan olingan daromadlarni legallashtirishga, terrorizmni moliyalashtirishga va ommaviy qirgʻin qurolini tarqatishni moliyalashtirishga qarshi kurashish boʻyicha chora-tadbirlarni ishlab chiqish hamda amalga oshirishda oʻz vakolatlari doirasida ishtirok etish;

tashqi savdo operatsiyalarining monitoringini amalga oshirish, eksport-import shartnomalarining ijrosini tahlil qilish, shuningdek, tashqi savdo operatsiyalarining bojxona organlariga taalluqli qismini oʻtkazishda valyuta toʻgʻrisidagi qonunchilik hujjatlariga rioya etish;

tovarlarning tashqi savdosiga doir bojxona statistikasini yuritish;

tashqi iqtisodiy faoliyatning (keyingi oʻrinlarda — TIF) tovar nomenklaturasini klassifikatsiyalash hamda bojxona va sud ekspertizalarini amalga oshirish;

fuqarolarning bojxona sohasidagi huquqiy madaniyatini yuksaltirish;

xavfni boshqarish tizimi qoʻllanilishi samaradorligining muntazam monitoringini amalga oshirish;

bojxona organlari faoliyatida zamonaviy axborot-kommunikatsiya texnologiyalarini va nazoratning texnik vositalarini qoʻllash;

bojxona ishini rivojlantirish va takomillashtirishning ustuvor yoʻnalishlarini ishlab chiqish;

Oʻzbekiston Respublikasi xalqaro shartnomalarining bojxona ishiga taalluqli qismidan kelib chiqadigan majburiyatlarning bajarilishini taʼminlash;

TIF ishtirokchilari faoliyatini baholash hamda ularning tovarlar va transport vositalari chiqarib yuborilgandan keyingi hisobini tekshirishni nazarda tutuvchi bojxona auditini amalga oshirish;

notarif tartibga solish hamda Oʻzbekiston Respublikasi Davlat chegarasi orqali oʻtkazish punktlarida sanitariya-karantin, fitosanitariya va veterinariya nazorati organlarining TIFni notarif tartibga solish choralarini qoʻllash boʻyicha faoliyatini muvofiqlashtirish;

bojxona organlari xodimlarini tayyorlash, qayta tayyorlash va malakasini oshirishni tashkil etish hamda fundamental va amaliy tadqiqotlarni amalga oshirishni taʼminlash;

kinologiya faoliyatini rivojlantirishning ustuvor yoʻnalishlarini ishlab chiqish, xizmat itlari va kinologlarni tayyorlash hamda ularning malakasini oshirish.

14. Bojxona organlari oʻziga yuklangan vazifalarga muvofiq quyidagi funksiyalarni bajaradi:

1) jismoniy va yuridik shaxslarning huquqlari, erkinliklari hamda qonunchilik bilan muhofaza etiladigan manfaatlarini himoya qilish sohasida:

jismoniy va yuridik shaxslarning huquqlari, erkinliklari va qonunchilik bilan qoʻriqlanadigan manfaatlarini himoya qilinishini taʼminlaydi;

jismoniy va yuridik shaxslarning murojaatlarini belgilangan tartibda koʻrib chiqadi hamda ularga bojxona qonunchiligini qoʻllash boʻyicha zarur tushuntirishlar beradi;

2) Oʻzbekiston Respublikasining iqtisodiy manfaatlarini himoya qilish va uning iqtisodiy xavfsizligini taʼminlash sohasida:

oʻz vakolati doirasida Oʻzbekiston Respublikasining iqtisodiy manfaatlarini himoya qilish boʻyicha zarur choralarni koʻradi;

TIFni tarifli tartibga solish usullarini ishlab chiqilishi va amalga oshirilishida qatnashadi;

respublikaning bojxona hududida davlat xavfsizligini, jamoat tartibi, inson hayoti va salomatligi himoya qilinishi, hayvonlar va oʻsimliklar muhofaza qilinishi, atrof-muhit muhofazasi boʻyicha chora-tadbirlar amalga oshirilishiga koʻmaklashadi;

3) bojxona nazorati va rasmiylashtiruvini amalga oshirish sohasida:

tovar va transport vositalarining bojxona chegarasi orqali harakatlanishi tartibiga rioya etilishini taʼminlaydi;

oʻz vakolatlari doirasida bojxona va soliq qonunchiligiga rioya etilishi ustidan nazoratni takomillashtirishga qaratilgan chora-tadbirlarni ishlab chiqadi va qabul qiladi;

tovarlarga bojxona hududidan tashqarida va bojxona hududida ishlov berish yuzasidan nazoratni amalga oshiradi;

bojxona va erkin omborlar, boj olinmaydigan savdo doʻkonlari faoliyatini amalga oshirish uchun litsenziya hamda vakolatli iqtisodiy operator maqomini beradi;

bojxona va erkin omborlar, boj olinmaydigan savdo doʻkonlari, bojxona tashuvchilari, vakolatli iqtisodiy operatorlar tomonidan faoliyatni amalga oshirish talablariga rioya etilishi ustidan nazoratni amalga oshiradi;

tovarlarning bojxona rasmiylashtiruvida taqdim etilgan hujjatlarni tahlil qiladi va tekshiradi;

tovarlarni bojxona rejimlariga joylashtirish faktini tekshiradi;

bojxona yuk deklaratsiyasi (keyingi oʻrinlarda — BYD) va bojxona kirim orderida koʻrsatilgan maʼlumotlarni tasdiqlovchi hujjatlarda qayd etilgan maʼlumotlar bilan taqqoslaydi va tekshiradi;

TIF tovar nomenklaturasi boʻyicha tovarlarning toʻgʻri tasniflanganligi va bojxona rasmiylashtiruvi toʻgʻri amalga oshirilganligini tekshiradi;

xavfli yuklar, qurol-yarogʻ, harbiy texnika va mol-mulklar, portlovchi moddalar hamda buyumlar, shuningdek, harbiy tarkiblar tranziti chogʻida qonunchilik hujjatlariga muvofiq xulosalar beradi va nazoratini amalga oshiradi;

eksport nazorati obyektlarining bojxona rasmiylashtiruvi ustidan nazorat qilish uslubiyatini ishlab chiqadi va joriy etadi;

4) bojxona toʻlovlarini undirish sohasida:

bojxona toʻlovlarining oʻz vaqtida undirilishi, shuningdek, davlat budjetiga oʻtkazilishini taʼminlaydi;

bojxona imtiyozlari va tarif preferensiyalarining toʻgʻri berilishi, ulardan maqsadli foydalanilishini nazorat qiladi va monitoringini amalga oshiradi;

bojxona toʻlovlarini toʻlash boʻyicha imtiyozlar toʻgʻri qoʻllanganligini va tovarlarning bojxona qiymati toʻgʻri aniqlanganligini tekshiradi;

5) bojxona toʻgʻrisidagi qonunchilikka rioya etilishi ustidan nazoratni amalga oshirish, qonunchilik buzilishlari, shu jumladan, kontrabandaning oldini olish, ularni aniqlash va ularga chek qoʻyish sohasida:

mustaqil ravishda yoki boshqa huquqni muhofaza qilish organlari bilan hamkorlikda kontrabanda, bojxona qonunchiligi va oʻz vakolatlari doirasida soliq qonunchiligi buzilishining oldini olish hamda ularga barham berish boʻyicha chora-tadbirlarni ishlab chiqadi va amalga oshiradi;

giyohvandlik vositalari va ularning analoglari, psixotrop, portlovchi moddalar, qurol-yarogʻ, boshqa cheklangan yoki taqiqlangan ashyolarni bojxona chegarasi orqali gʻayriqonuniy olib oʻtilishining oldini olish chora-tadbirlarini ishlab chiqadi va qoʻllaydi;

respublika va xorijiy davlatlarning vakolatli organlari bilan birgalikda bojxona chegarasi orqali harakatlanayotgan giyohvandlik vositalari, ularning analoglari, psixotrop moddalar, prekursorlar yoki jinoiy yoʻl bilan topilgan boshqa ashyolarni nazorat ostida yetkazib berilishini amalga oshiradi;

qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda bojxona qonunchiligi buzilishining oldini olish, ularni aniqlash, ularga barham berish va ularni fosh etish, shuningdek, bojxona qoidalari buzilishini tayyorlash va sodir etishga daxldor shaxslarni aniqlash hamda topish va ular haqida axborot toʻplash boʻyicha tezkor-qidiruv faoliyatini amalga oshiradi;

qonunchilik hujjatlariga muvofiq bojxona organlari vakolatiga tegishli boʻlgan ishlar boʻyicha tergovga qadar tekshiruv, surishtiruvni amalga oshiradi hamda bojxona qoidalari buzilishi toʻgʻrisidagi maʼmuriy ishlarni yuritadi va koʻrib chiqadi;

yuridik va jismoniy shaxslarga nisbatan qonunchilik hujjatlarida nazarda tutilgan bojxona qoidalari buzilganligi uchun taʼsir koʻrsatish choralarini belgilangan tartibda qoʻllaydi;

bojxona organlari vakolatlari doirasiga kirmaydigan jinoyat haqidagi ariza yoki xabarlarni hamda maʼmuriy huquqbuzarlik toʻgʻrisidagi ishlarni koʻrib chiqish vakolatiga ega boʻlgan organga yuboradi;

bojxona organlari mansabdor shaxslarining xatti-harakatlari va qarorlarining qonuniylik talablariga rioya etilishini nazorat qiladi, ular boʻyicha kiritilgan shikoyatlarni belgilangan tartibda koʻrib chiqadi;

6) jinoiy faoliyatdan olingan daromadlarni legallashtirishga, terrorizmni moliyalashtirishga va ommaviy qirgʻin qurolini tarqatishni moliyalashtirishga qarshi kurashish boʻyicha chora-tadbirlarni ishlab chiqish hamda amalga oshirishda oʻz vakolatlari doirasida ishtirok etish sohasida:

vakolatlari doirasida jinoiy faoliyatdan olingan daromadlarni legallashtirishga, terrorizmni moliyalashtirishga va ommaviy qirgʻin qurolini tarqatishni moliyalashtirishga qarshi kurashish boʻyicha chora-tadbirlarni taʼminlaydi;

bojxonaga oid huquqbuzarliklarning bevosita predmeti boʻlgan tovarlarni va boshqa qimmatliklarni, shuningdek, Oʻzbekiston Respublikasi bojxona chegarasi orqali olib oʻtiladigan, jinoiy faoliyatdan olingan daromadlarni legallashtirishga, terrorizmni moliyalashtirishga yoki ommaviy qirgʻin qurollarini tarqatishni moliyalashtirishga aloqadorligi xususida axborot mavjud boʻlgan naqd pul mablagʻlari yoki boshqa mol-mulkni ushlab turish hamda olib qoʻyish choralarini koʻradi;

jinoiy faoliyatdan olingan daromadlarni legallashtirishga, terrorizmni moliyalashtirishga va ommaviy qirgʻin qurolini tarqatishni moliyalashtirishga qarshi kurashish sohasida xalqaro hamkorlikda ishtirok etadi;

jinoiy faoliyatdan olingan daromadlarni legallashtirishga, terrorizmni moliyalashtirishga va ommaviy qirgʻin qurolini tarqatishni moliyalashtirishga qarshi kurashish masalalari boʻyicha boshqa organlar bilan oʻzaro hamkorlik qiladi;

xalqaro terrorizmga qarshi kurashishga koʻmaklashish boʻyicha chora-tadbirlarni qoʻllaydi;

7) tashqi savdo operatsiyalarining monitoringini amalga oshirish, eksport-import shartnomalarining ijrosini tahlil qilish, shuningdek, tashqi savdo operatsiyalarining bojxona organlariga taalluqli qismini oʻtkazishda valyuta toʻgʻrisidagi qonunchilik hujjatlariga rioya etilishini taʼminlash sohasida:

tashqi savdo operatsiyalarining monitoringini amalga oshiradi;

ishlab chiqarishni mahalliylashtirish va sanoat kooperatsiyasini kengaytirish masalalari boʻyicha manfaatdor tashkilotlar bilan hamkorlik oʻrnatadi;

eksport-import shartnomalarining ijrosini tahlil qiladi;

oʻz vakolatlari doirasida valyuta nazoratini amalga oshirishda, shu jumladan, tashqi savdo operatsiyalarining bojxona organlariga taalluqli qismini oʻtkazishda valyuta toʻgʻrisidagi qonunchiligiga rioya etishni tashkil etadi;

8) tovarlarning tashqi savdosiga doir bojxona statistikasini yuritish sohasida:

tovarlarning tashqi savdo bojxona statistikasi maʼlumotlarini toʻplash, qayta ishlash va tahlil qilishni tashkillashtiradi hamda prognozlashtiradi;

tovarlarning tashqi savdosi boʻyicha bojxona statistikasini yuritadi, uni shakllantirishning barcha bosqichlarida haqqoniylikni taʼminlash boʻyicha chora-tadbirlarni amalga oshiradi;

import va eksport tuzilmasi hamda dinamikasini tahlil qilib boradi;

Oʻzbekiston Respublikasining tashqi iqtisodiy aloqalarini rivojlantirish, tashqi savdo va toʻlov balansini mustahkamlash boʻyicha takliflar ishlab chiqadi;

tashqi savdo sohasida statistik maʼlumotlarning toʻgʻriligini taʼminlash va huquqbuzarlik belgilarini aniqlash maqsadida xorijiy davlatlarning bojxona xizmatlari bilan axborot almashadi;

respublikaning tashqi savdosini rivojlantirish tendensiyalari, shuningdek, mamlakatning savdo hamkorlari boʻlgan mamlakatlar bilan savdo-iqtisodiy aloqalar boʻyicha tahliliy maʼlumotlar tayyorlaydi;

9) TIF tovar nomenklaturasini klassifikatsiyalash hamda bojxona va sud ekspertizalarini amalga oshirish sohasida:

TIF tovar nomenklaturasi boʻyicha tovarlarni klassifikatsiyalaydi va klassifikatsiya qarorlarini qabul qiladi;

tovarlarning klassifikatsiyasiga qaratilgan maʼlumotlarni yigʻadi, tahlil qiladi va saqlaydi;

vakolatli organlar bilan hamkorlikda TIF tovar nomenklaturasini yuritadi hamda uning yangi tahririni ishlab chiqishda ishtirok etadi;

tovarlar klassifikatsiyasida uchrayotgan xatoliklarni tahlil qiladi va ularning oldini olish choralarini koʻradi;

sohadagi muammoli holatlar boʻyicha Jahon bojxona tashkiloti bilan hamkorlik qiladi;

huquqni muhofaza qiluvchi organlar bilan komission, kompleks ekspertizalarni oʻtkazishda ishtirok etadi, takroriy ekspertizalarni amalga oshiradi;

tovarlarni TIF tovar nomenklaturasi boʻyicha klassifikatsiyalash maqsadida ularning tarkibi, xususiyatlarini va boshqa jihatlarini aniqlashga qaratilgan bojxona ekspertizasidan oʻtkazadi va xulosalar beradi;

tovarlarning kelib chiqish mamlakatini aniqlash maqsadida bojxona ekspertizasini amalga oshiradi va xulosalar beradi;

tovarlarni qayta ishlash mahsulotlarida identifikatsiyalaydi;

tovarlarni intellektual mulkka boʻlgan huquqlarga rioya etilishi uchun identifikatsiyalaydi;

spirtli ichimliklar tarkibini aniqlash, nikotin saqlovchi mahsulotlar identifikatsiyasi boʻyicha bojxona ekspertizasini amalga oshiradi va xulosalar beradi;

yangi turdagi nikotin saqlovchi mahsulotlar va spirtli ichimliklar tahlillari boʻyicha ehtiyojlarni oʻrganadi;

Oʻzbekiston Respublikasi Bojxona kodeksiga asosan tovarlarning klassifikatsiyalanishiga nisbatan TIF tovar nomenklaturasiga muvofiq dastlabki qaror qabul qiladi;

Oʻzbekiston Respublikasi hududiga olib kiriladigan va olib chiqiladigan tovarlarni akkreditatsiya doirasida sertifikatlash bilan bogʻliq boʻlgan pullik xizmatlar koʻrsatadi;

jismoniy va yuridik shaxslarga tibbiyot sohasida litsenziyalangan pullik xizmatlar koʻrsatadi;

bojxona organlari ehtiyoji uchun davlat sud-ekspertiza muassasasi sifatida oʻsimlik, sintetik giyohvandlik vositalari va moddalari, psixotrop moddalar va prekursorlar, qimmatbaho metallar, zargarlik buyumlari, kuchli taʼsir qiluvchi hamda maxsus kimyoviy moddalar, shuningdek, xatshunoslik, hujjatlarning texnik ekspertizasi va tadqiqotlarni amalga oshiradi;

xorijiy davlatlarda tashkil etiladigan bojxona ekspertizasi sohasida xodimlar malakasini oshirishga qaratilgan ilmiy anjumanlar, konferensiyalarda xodimlar ishtirokini taʼminlaydi;

respublika va xorijiy davlatlarning davlat organlari, ilmiy tashkilotlari, oʻquv yurtlari bilan hamkorlikda ilmiy, instrumental xizmat koʻrsatadi;

tovarlarni TIF tovar nomenklaturasi boʻyicha klassifikatsiyalash sohasida oʻtkaziladigan ilmiy-tadqiqot ishlarini amalga oshiradi;

yangi turdagi ekspertizalar uchun uslublar ishlab chiqadi va amaliyotga joriy etadi;

namuna va sinamalar olishga doir metodik qoʻllanmalar ishlab chiqib, amaliyotga tatbiq etadi;

oʻquv mashgʻulotlari oʻtkazish uchun muhim hisoblangan tovarlar kolleksiyasini, oʻsimlik va sintetik giyohvandlik moddalari, psixotrop va kuchli ruhiy taʼsir qiluvchi moddalar kolleksiyasi, qalbaki hujjatlar va qimmatli qogʻozlar kartotekalarini tashkil etadi va yuritadi;

kartotekalar va kolleksiyalarni yuritish samaradorligini oshirish yuzasidan takliflar tayyorlaydi;

ilmiy-tadqiqot ishlari va tajriba-konstruktorlik ishlanmalarida ishtirok etadi;

10) fuqarolarning bojxona sohasidagi huquqiy madaniyatini yuksaltirish sohasida:

aholiga TIFni amalga oshirish va bojxona sohasiga oid qonunchilik hujjatlarining mohiyati va ahamiyatini yetkazishni tashkil etadi;

bojxona sohasidagi oʻzgarishlar haqida jismoniy va yuridik shaxslarni xabardor qilish borasida fuqarolik jamiyati institutlari va ommaviy axborot vositalari bilan samarali hamkorlik qiladi;

korrupsiyaga qarshi kurashish va boshqa mansabdorlik jinoyatlari sodir etilishining oldini olishga qaratilgan tadbirlarni amalga oshiradi;

11) xavfni boshqarish tizimi qoʻllanilishi samaradorligining muntazam monitoringini amalga oshirish sohasida:

bojxona qonunchiligi buzilishi xavfi yuqori boʻlgan tovar va TIF ishtirokchilari faoliyatini nazorat qilish uchun kuch va vositalardan samarali foydalanishni nazarda tutuvchi xavfni boshqarish avtomatlashtirilgan tizimining faoliyatini taʼminlaydi hamda takomillashtirib boradi;

xavfi yuqori boʻlgan tovarlar guruhlarini bojxona nazorati uchun maqsadli tanlash, shu jumladan, dastlabki axborotni tahlil qilish va tasodifiy tanlov asosida tekshirish usullarini ishlab chiqadi;

“halol” TIF ishtirokchilarini aniqlash mezonlarini ishlab chiqadi va ularga nisbatan soddalashtirilgan bojxona tartibotlarini qoʻllash mexanizmlarini yaratadi;

xavfni boshqarish tizimi qoʻllanilishi samaradorligining muntazam monitoringini amalga oshiradi va uni yanada takomillashtirish va uzluksiz ishlashini taʼminlaydi;

12) bojxona organlari faoliyatida zamonaviy axborot-kommunikatsiya texnologiyalari va nazorat-texnik vositalarini qoʻllash sohasida:

bojxona organlari faoliyatini samarali tashkil etish uchun zarur dasturiy taʼminot va axborot tizimlarini ishlab chiqadi hamda ularni takomillashtirib boradi;

bojxona organlari faoliyati va xizmatlarini raqamlashtirish orqali bojxona tartib-taomillarini soddalashtiradi;

samarali bojxona nazoratini tashkil etish uchun bojxona organlarini zarur nazorat-texnik vositalari bilan taʼminlaydi;

bojxona organlarida belgilangan tartibda axborot xavfsizligini taʼminlaydi;

13) bojxona ishini rivojlantirish va takomillashtirishning ustuvor yoʻnalishlarini ishlab chiqish sohasida:

yagona bojxona siyosatini amalga oshirishning huquqiy, iqtisodiy va tashkiliy mexanizmlarini ishlab chiqadi, ularning amaliyotga tatbiq etilishini taʼminlaydi;

bojxona ishi sohasida normativ-huquqiy hujjatlar loyihalarini ishlab chiqish va ularning tayyorlanishida ishtirok etadi;

bojxona qonunchiligini takomillashtirishda bojxona organlarining yagona pozitsiyasini shakllantiradi;

bojxona organlariga yuklatilgan vazifa va funksiyalarning amalga oshirilishini taʼminlovchi ilmiy-texnik xizmatlar, laboratoriyalar, oʻquv markazlari, boshqa korxona va tashkilotlarni tashkil etadi;

Jahon savdo tashkiloti, Jahon bojxona tashkiloti va boshqa xalqaro tashkilotlarning standartlari hamda tavsiyalarini tahlil qilgan holda bojxona ishini rivojlantirish va takomillashtirishning ustuvor yoʻnalishlarini ishlab chiqadi;

14) Oʻzbekiston Respublikasining xalqaro shartnomalarining bojxona ishiga taalluqli qismidan kelib chiqadigan majburiyatlarning bajarilishini taʼminlash sohasida:

Oʻzbekiston Respublikasining bojxona sohasida imzolangan xalqaro konvensiya va shartnomalari boʻyicha majburiyatlarning bajarilishini taʼminlaydi;

xalqaro bojxona va savdo tashkilotlarida ishtirok etadi;

xorijiy davlatlarning bojxona organlari, bojxona ishi masalalari bilan shugʻullanuvchi xalqaro tashkilotlar bilan hamkorlik qiladi;

xalqaro shartnomalarga muvofiq xorijiy mamlakatlarning bojxona xizmatlari va boshqa organlari bilan oʻzaro axborotlar almashadi;

15) TIF ishtirokchisi faoliyatini baholash hamda ularning tovarlar va transport vositalari chiqarib yuborilgandan keyingi hisobini tekshirishni nazarda tutuvchi bojxona auditini amalga oshirish sohasida:

tovarlarni bojxona rejimlariga joylashtirish faktini tekshiradi;

BYD va bojxona kirim orderida koʻrsatilgan maʼlumotlarni tasdiqlovchi hujjatlarda qayd etilgan maʼlumotlar bilan taqqoslaydi va tekshiradi;

tovarlarga nisbatan preferensiyalar toʻgʻri qoʻllanganligi, bojxona toʻlovlari toʻliq undirilganligi, shuningdek, bojxona toʻgʻrisidagi qonunchilik hujjatlari va valyutani tartibga solish talablarining buzilish holatlarini aniqlash maqsadida moliya-xoʻjalik faoliyati bilan bogʻliq hujjatlarni tekshiradi va oʻrganadi;

bojxona toʻlovlarini toʻlash boʻyicha imtiyozlar toʻgʻri qoʻllanganligi va tovarlarning bojxona qiymati toʻgʻri aniqlanganligini tekshiradi;

shartli ravishda chiqarib yuborilgan tovarlarni tasarruf etish boʻyicha cheklovlarga rioya etilishini tekshiradi;

tovarlarning bojxona rasmiylashtiruvida taqdim etilgan hujjatlarni tahlil qiladi va tekshiradi;

TIF tovar nomenklaturasi boʻyicha tovarlarning toʻgʻri tasniflanganligi va bojxona rasmiylashtiruvi toʻgʻri amalga oshirilganligini tekshiradi;

bojxona sohasida faoliyat olib boruvchi shaxslar tomonidan bojxona toʻgʻrisidagi qonunchilik hujjatlarida nazarda tutilgan majburiyatlarning bajarilishini tekshiradi;

bojxona operatsiyalarini amalga oshirishda noqonuniy (“kulrang”) sxemalarni aniqlash va bunday holatlarning oldini olish hamda ularga chek qoʻyish boʻyicha profilaktika ishlarini oʻtkazadi;

16) notarif tartibga solish hamda Oʻzbekiston Respublikasi Davlat chegarasi orqali oʻtkazish punktlarida sanitariya-karantin, fitosanitariya va veterinariya nazorati organlarining TIFni notarif tartibga solish choralarini qoʻllash boʻyicha faoliyatini muvofiqlashtirish yoʻnalishida:

Oʻzbekiston Respublikasining Davlat chegarasi orqali oʻtkazish punktlarida sanitariya-karantin, fitosanitariya va veterinariya nazorati organlarining faoliyatini muvofiqlashtiradi;

davlat tomonidan qonunchilik bilan vakolat berilgan nazorat qiluvchi organlar (keyingi oʻrinlarda — nazorat qiluvchi organlar) tomonidan TIFni amalga oshirishda ruxsatnoma va boshqa tusdagi hujjatlar olinishi lozim boʻlgan hamda litsenziyalanadigan va kvotalanadigan tovarlarga nisbatan notarif tartibga solish choralari qoʻllashni muvofiqlashtiradi;

nazorat qiluvchi organlarning tovarlarni olib kirish va (yoki) olib chiqishda ular tomonidan taqiqlarni qoʻllash boʻyicha faoliyatini muvofiqlashtiradi;

notarif choralar qoʻllaniladigan tovarlar roʻyxatini tasdiqlash, ularga oʻzgartirish va qoʻshimchalar kiritish hamda bu borada nazorat tartibotlari boʻyicha normativ-huquqiy hujjatlar loyihalarini ishlab chiqishda ishtirok etadi;

“Yagona darcha” bojxona axborot tizimini qoʻllash va takomillashtirish uslubiyatlarini ishlab chiqadi;

intellektual mulk obyektlarining bojxona reyestrini yuritadi;

oʻz vakolatlari doirasida intellektual mulk obyektlariga boʻlgan huquqlarni himoya qilish choralarini koʻradi;

eksport nazorati obyektlarining bojxona rasmiylashtiruvi ustidan nazorat qilish uslubiyatini ishlab chiqadi va joriy etadi;

17) bojxona organlari xodimlarini tayyorlash, qayta tayyorlash va malakasini oshirishni tashkil etish hamda fundamental va amaliy tadqiqotlarni amalga oshirishni taʼminlash sohasida:

iqtisodiyot va yuridik kadrlarni tayyorlash, qayta tayyorlash va malakasini oshirishni tashkil etadi;

oliy taʼlimdan keyingi taʼlim asosida ilmiy darajaga ega ilmiy va ilmiy-pedagogik kadrlarni tayyorlaydi;

rahbar kadrlarni tayyorlash uchun qisqa muddatli tegishli yoʻnalishlar boʻyicha oʻquv kurslarni joriy etadi;

kadrlar zaxirasini yaratadi, ularni tayyorlash, qayta tayyorlash va stajirovkadan oʻtishini tashkil etadi, bojxona organlariga kadrlar tanlovini amalga oshiradi va ularni joy-joyiga qoʻyadi;

18) kinologiya faoliyatini rivojlantirishning ustuvor yoʻnalishlarini ishlab chiqish, xizmat itlari va kinologlarni tayyorlash hamda ularning malakasini oshirish sohasida:

turli yoʻnalishlar boʻyicha xizmatga yaroqli zotdor xizmat itlarini tanlaydi, sotib oladi va parvarishlashning samarali tizimini yaratadi;

malakali kinologlarni tayyorlaydi va xizmat itlarini giyohvandlik vositalari, qurol-yarogʻ, oʻq-dori, portlovchi moddalar, valyuta qimmatliklarini qidirib topish, shuningdek, qidiruv-qutqaruv, himoya-qorovul, iz qidiruv xizmati, terrorchilikka qarshi va boshqa operatsiyalarda ishtirok etish yoʻnalishlari boʻyicha tayyorlaydi;

Oʻzbekiston Respublikasi va xorijiy davlatlarning ushbu yoʻnalishdagi jamoat tashkilotlari hamda kinologiya xizmatlari bilan oʻzaro hamkorlik dasturlari doirasida zotdor xizmat itlarini koʻpaytiradi, sotib oladi, sotadi va almashadi;

bojxona organlari kinologlarining faoliyati va xizmat itlaridan foydalanish natijadorligini ularning oldiga qoʻyilgan vazifalarni bajarishida yuzaga kelishi mumkin boʻlgan kamchiliklarni aniqlash, kelgusida bartaraf etish maqsadida doimiy monitoring olib boradi;

jismoniy va yuridik shaxslarga, shu jumladan, xorijiy shaxslarga roʻyxati va qiymati Davlat bojxona xizmati tomonidan tasdiqlanadigan kinologiya sohasida pulli xizmatlar koʻrsatadi;

kinologiya xizmati sohasida xalqaro va milliy koʻrgazmalar, musobaqalar va boshqa tadbirlarni oʻtkazadi hamda ularda ishtirok etadi.

Davlat bojxona xizmatiga qonunchilik hujjatlari bilan boshqa funksiyalar ham yuklanishi mumkin.

15. Bojxona organlari oʻz zimmasiga yuklatilgan vazifalarni bajarishda quyidagi huquqlarga ega:

bojxona nazoratini amalga oshirish uchun maʼlumotlar va hujjatlarni tekshirish, ogʻzaki soʻrov oʻtkazish, axborot olish, bojxona koʻzdan kechiruvini, bojxona koʻrigini va shaxsiy koʻrikni oʻtkazish, shuningdek, binolar, hududlar va transport vositalarini koʻzdan kechirish;

tovarlar va transport vositalari erkin muomalaga chiqarilgandan soʻng jismoniy va yuridik shaxslar tomonidan taqdim etilgan maʼlumotlarning toʻgʻriligini hamda ularning tashqi savdo faoliyati qonuniyligini tekshirish maqsadida tovarlar va transport vositalariga nisbatan bojxona nazoratini amalga oshirish;

bojxona nazorati shakli sifatida boshqa organlar bilan kelishilmagan holda tovarlar saqlanadigan va sotiladigan joylarga chiqqan yoxud chiqmagan holda bojxona auditini oʻtkazish;

olib kiriladigan va (yoki) olib chiqiladigan tovar va transport vositalari hisobi, jumladan, buxgalterlik hisobi va hisoboti hujjatlari, shuningdek, dastlabki hujjatlar yuritilishi ustidan tekshiruvni amalga oshirish;

banklardan, moliya organlaridan hamda boshqa tashkilotlardan, shuningdek, jismoniy va yuridik shaxslardan eksport-import operatsiyalarini amalga oshirish bilan bogʻliq boʻlgan maʼlumotlar va hujjatlarni soʻrash va olish;

bojxona nazoratini oʻtkazish maqsadida tovarlar hamda boshqa buyumlardan namunalar va nusxalar olish;

bojxonaga oid huquqbuzarliklarning bevosita predmeti boʻlgan tovarlar va boshqa qimmatliklarni ushlab turish hamda olib qoʻyish;

tergovga qadar tekshiruv, surishtiruv olib borish va tezkor-qidiruv faoliyatini amalga oshirish;

huquqbuzarlik sodir etgan shaxslarni maʼmuriy yoʻl bilan ushlab turishni amalga oshirish;

maxsus ruxsatnomalar va litsenziyalar berish;

bojxona organlari faoliyatida zamonaviy axborot-kommunikatsiya texnologiyalaridan va nazoratning texnik vositalaridan foydalanish;

bojxona toʻgʻrisidagi qonunchilik hujjatlariga rioya etilishini taʼminlash maqsadida mutaxassisni yoki ekspertni jalb etish;

tovarlar saqlanadigan va sotiladigan joylarga chiqqan holda import tovarlar bojxona yuk deklaratsiyalariga muvofiqligini tekshirish uchun ushbu tovarlar yakuniy isteʼmolchiga yetib borishi zanjirini korxonabay oʻrganish;

Davlat bojxona xizmati vakolatiga kiradigan masalalar boʻyicha idoralararo tusdagi xalqaro shartnomalarni belgilangan tartibda tuzish;

Davlat bojxona xizmati vakolatiga tegishli boʻlgan masalalar boʻyicha xalqaro darajada Oʻzbekiston Respublikasi manfaatlarini belgilangan tartibda ifodalash;

jismoniy va yuridik shaxslarga roʻyxati va tariflari Bojxona qoʻmitasi tomonidan tasdiqlanadigan pulli xizmatlar koʻrsatish;

bojxona organlari faoliyatini takomillashtirish boʻyicha takliflar kiritish;

budjetdan tashqari mablagʻlarni hamda bojxona organlari va muassasalarining depozit hisobvaraqlarida joylashgan mablagʻlarni Oʻzbekiston Respublikasi tijorat banklarining muddatli depozitlariga shartnoma asosida milliy va chet el valyutasida joylashtirish. Bunda mablagʻlarni joylashtirishdan olingan daromad bojxona organlarining budjetdan tashqari hisobvaraqlariga oʻtkaziladi va moddiy-texnik bazani rivojlantirishga va xodimlarni moddiy ragʻbatlantirish hamda qonunchilik hujjatlarida nazarda tutilgan boshqa maqsadlarga yoʻnaltiriladi.

Bojxona qoʻmitasining rivojlantirish jamgʻarmasi mablagʻlari xodimlarga ustamalar toʻlash hamda bojxona obyektlarini kapital qurish va taʼmirlash ishlarini amalga oshirish maqsadida hududiy boshqarmalar, Bojxona instituti, Markaziy bojxona laboratoriyasi, Bojxona rasmiylashtiruvi markazi va Milliy kinologiya markaziga yoʻnaltirilishi mumkin.

Bojxona organlariga qonunbuzilish holatlari boʻyicha, yetkazilgan zararni qoplash, bojxona toʻlovlarini taʼminlash va boshqa talablar boʻyicha bojxona organlarining hisob raqamlariga vaqtincha saqlash uchun oʻtkazilgan xorijiy va milliy valyutani tijorat banklarining muddatli depozitlariga shartnoma asosida joylashtirish mumkin.

Bunda depozit mablagʻlaridan olingan foiz daromadlari bojxona organlarining budjetdan tashqari jamgʻarmasiga yoʻnaltiriladi.

Bojxona qoʻmitasi qonunchilik hujjatlariga muvofiq boshqa huquqlarga ham ega boʻlishi mumkin.

16. Bojxona organlari xodimlari qonunchilik hujjatlariga muvofiq xizmat majburiyatlarini bajarish chogʻida jismoniy kuch ishlatish, oʻziga biriktirilgan maxsus vositalarni va oʻqotar qurolni olib yurish, saqlash va ulardan foydalanish huquqiga ega.

17. Bojxona qoʻmitasi raisi:

bojxona organlari faoliyatini umumiy boshqarishni amalga oshiradi va rahbarlik qiladi, Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti, Vazirlar Mahkamasining tegishli qarori bilan Bojxona qoʻmitasiga yuklatilgan vazifa va funksiyalarni bajarishni tashkillashtiradi;

bojxona organlarida lavozimlar (ofitser va serjantlar egallashi lozim boʻlgan shtat lavozimlari) va ularga muvofiq maxsus unvonlarni nazarda tutuvchi bojxona organlarining shtatlarini tasdiqlaydi;

bojxona organlarida belgilangan meʼyorlar asosida mutaxassis, yordamchi va xizmat koʻrsatuvchi lavozimlarni nazarda tutuvchi shtatlarni tasdiqlaydi;

Bojxona qoʻmitasi markaziy apparati tarkibiy tuzilmalari, hududiy boshqarmalari va bojxona organlari muassasalarining nizomlarini tasdiqlaydi;

zarur hollarda bojxona organlarining tashkiliy-shtat tuzilmalariga belgilangan umumiy shtatlar soni va mehnatga haq toʻlash fondi doirasida oʻzgartirishlar kiritadi;

alohida hollarda, tor ixtisoslikdagi yuqori malakali mutaxassislarni belgilangan talablarni inobatga olmagan holda xizmatga qabul qilish huquqiga ega;

Bojxona qoʻmitasi raisi oʻrinbosarlari oʻrtasida vazifalarni taqsimlaydi hamda zarur hollarda rais va uning oʻrinbosarlarining tarkibiy tuzilmalar ustidan mutasaddiligini oʻzgartiradi;

xodimlarning qayta tayyorlash kurslarida davriy oʻqish muddatini belgilaydi;

bojxona organlari xodimlarini moddiy ragʻbatlantirish va mukofotlash hamda ularga intizomiy jazo choralarini qoʻllash toʻgʻrisida qaror qabul qiladi;

Moddiy ragʻbatlantirish maxsus jamgʻarmasi hisobidan shaxsiy ustama berish tartibini belgilaydi;

bojxona organlarining sport-sogʻlomlashtirish muassasalarida statsionar dam olish tartibi va shartlarini belgilaydi;

xizmat yili uchun ustamani toʻlash maqsadida xizmat muddatini hisoblash hamda malaka darajalarini berish tartibini tasdiqlaydi;

bojxona organlarining xizmatdagi ofitserlari va serjantlar tarkibi hamda xizmat majburiyatini bajarish chogʻida halok boʻlgan, shuningdek, xizmat majburiyatini bajarishda olgan jarohati tufayli nogiron boʻlib qolgan xodimlarning farzandlariga qonunchilik hujjatlarida belgilangan alohida kvota asosida oʻqishga kirish uchun tavsiyanomalar beradi;

bojxona organlarining xizmat majburiyatlarini bajarish chogʻida tan jarohati olgan xodimlariga, shuningdek, halok boʻlganlarning oilalariga bir marotabalik nafaqa tayinlaydi;

bojxona organlari xizmat turarjoylari va yotoqxonalarini berish, foydalanish, saqlash va maqomini oʻzgartirish tartibini belgilaydi;

xizmat majburiyatini bajarish chogʻida halok boʻlgan, shuningdek, xizmat majburiyatini bajarishda olgan jarohati tufayli nogiron boʻlib qolgan bojxona organlari xodimlari farzandlarining oʻquv davri toʻlov kontraktlarini qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda toʻlab berish huquqiga ega;

oʻz vakolati doirasida bojxona organlari xodimlariga maxsus unvonlar beradi va ularni bir pogʻona pasaytirish tarzidagi intizomiy jazo chorasini qoʻllaydi;

bojxona organlari xodimlarini attestatsiyadan oʻtkazish tartibini belgilaydi va navbatdan tashqari attestatsiyadan oʻtkazish toʻgʻrisidagi qarorlarni qabul qiladi;

xodimning bojxona organlari ixtiyorida boʻlish tartibini belgilaydi;

oʻz vakolatlari doirasida bojxona organlari xizmatiga tiklanishi lozim boʻlgan shaxslarni xizmatga tiklaydi, shaxsiy tarkib roʻyxatlariga kiritadi va lavozimga tayinlaydi;

ilgari bojxona organlaridan boʻshatilgan shaxslarni xizmatga qabul qilish tartibini belgilaydi;

kuchaytirilgan va sutkalik rejimlarni joriy etadi hamda bekor qiladi, shuningdek, bojxona organlari xodimlarini jangovar harakatlarda ishtirok etishga jalb etadi;

kuchaytirilgan yoki sutkalik rejim joriy etilishi munosabati bilan ish soatlarining belgilangan normalari oshirilganligi evaziga xodimga pul kompensatsiyasi toʻlash yoki dam olish kunlarini berish yoxud bu kunlarni har yilgi navbatdagi taʼtilga qoʻshish tartibini belgilaydi;

oʻz vakolatlari doirasida Oʻzbekiston Respublikasi qonunlari, Oliy Majlis palatalarining qarorlari, Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining Farmonlari, qarorlari va farmoyishlari, Vazirlar Mahkamasining qarorlari farmoyishlari asosida hamda ijrosi yuzasidan jismoniy va yuridik shaxslar tomonidan bajarilishi majburiy boʻlgan buyruqlar chiqaradi, yoʻriqnomalarni, qoidalarni, nizomlarni tasdiqlaydi, shuningdek, bojxona organlari va idoraviy boʻysunuvidagi tashkilotlar tomonidan ijro etish uchun koʻrsatmalar beradi;

Oʻzbekiston Respublikasi davlat organlari va boshqa tashkilotlarida, shuningdek, boshqa davlatlarning bojxona xizmati organlari bilan munosabatlarda Bojxona qoʻmitasi nomidan ish koʻradi;

bojxona organlarining oʻrnak koʻrsatgan xodimlarini va bojxona ishiga koʻmaklashgan fuqarolarni mukofotlarga va Oʻzbekiston Respublikasining faxriy unvonlarini berish, koʻkrak nishonlari, faxriy yorliqlar va ragʻbatlantirishning boshqa turlari bilan mukofotlash toʻgʻrisida takliflar kiritadi;

qonunchilik hujjatlari bilan vakolatiga kiritilgan boshqa masalalar boʻyicha qaror qabul qiladi.

Bojxona qoʻmitasi raisi qonunchilik hujjatlari bilan belgilangan boshqa huquq va vakolatlarga ega boʻlishi mumkin.

18. Bojxona qoʻmitasi raisi quyidagilar uchun shaxsan javobgar hisoblanadi:

Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti, Vazirlar Mahkamasi qarorlarini, normativ-huquqiy hujjatlar talablarini oʻz vaqtida va sifatli bajarish, shuningdek, ularning ijro holati toʻgʻrisidagi maʼlumotlarni “Ijro.gov.uz” tizimi orqali toʻliq, toʻgʻri va oʻz vaqtida taqdim etish;

bojxona organlariga har tomonlama rivojlangan hamda yuksak mahoratga ega, maʼnan yetuk vatanparvar yoshlarni jalb etishga qaratilgan kadrlarni tanlash va joy-joyiga qoʻyish;

xodimlarning xizmatga boʻlgan munosabatini tubdan oʻzgartirish, qonunchilik buzilishining barcha koʻrinishlariga nisbatan murosasiz munosabatda boʻlish muhitini yaratish, xodimlar oʻrtasida sogʻlom muhitni shakllantirish;

xizmatni fidokorona olib borayotgan kadrlarni har tomonlama ragʻbatlantirish, shuningdek, xizmat intizomi, qonunchilik hujjatlari talablarini qoʻpol ravishda buzgan xodimlarni intizomiy hamda boshqa turdagi javobgarlikka tortilishini taʼminlash;

Bojxona instituti faoliyatini samarali tashkil etish;

bojxona organlari faoliyatining ochiqligini taʼminlash, jamoatchilik, TIF ishtirokchilari bilan bevosita, maqsadli muloqot oʻrnatish, shuningdek, fuqarolarni shaxsan qabul qilish.

19. Bojxona qoʻmitasi raisi toʻrt nafar oʻrinbosarga, shu jumladan, bir nafar birinchi oʻrinbosarga ega boʻladi.

20. Bojxona qoʻmitasi raisi yoʻqligida uning vakolatlari uning birinchi oʻrinbosari, u yoʻqligida belgilangan tartibda boshqa oʻrinbosari tomonidan amalga oshiriladi.

21. Bojxona qoʻmitasi raisi maqomiga koʻra vazirga, raisning birinchi oʻrinbosari va oʻrinbosarlari esa tegishincha vazirning birinchi oʻrinbosari va oʻrinbosarlariga tenglashtiriladi.

22. Raisning birinchi oʻrinbosari quyidagilar uchun shaxsan javobgar hisoblanadi:

bojxona ishi rivojlanishining ustuvor yoʻnalishlarini ishlab chiqish, bojxona qonunchiligi hamda huquqni koʻllash amaliyotini takomillashtirish, bojxona sohasidagi qonunchilik buzilishi holatlarining sabab va shart-sharoitlarini tahlil qilish, ularni bartaraf etish boʻyicha samarali chora-tadbirlarni amalga oshirish;

davlat xizmatlari koʻrsatish tizimini tubdan takomillashtirish, axborotlarni tahlil qilish va undan foydalanish, axborot-kommunikatsiya texnologiyalaridan keng foydalanish orqali bojxona organlarining jismoniy va yuridik shaxslar bilan bevosita aloqasiz muloqot qilish shakllarini joriy etish;

xavfni boshqarishning avtomatlashtirilgan tizimini joriy etish va samarali ishlashini taʼminlash, “halol” TIF ishtirokchilariga nisbatan soddalashtirilgan bojxona tartib-taomillarini koʻllash tartibini shakllantirish;

bojxona nazoratining zamonaviy usul, shakl va texnik vositalarini joriy etish orqali tovarlarning noqonuniy olib kirilishi, bojxona toʻlovlarini toʻlashdan boʻyin tovlash sxemalarini aniqlash.

23. Rais oʻrinbosarlari quyidagilar uchun javobgar hisoblanadi:

tashqi savdo operatsiyalarini monitoring qilish, eksport-import shartnomalari ijrosini tahlil qilish, tovarlar eksporti prognozlarini bajarish, tashqi savdo operatsiyalarini amalga oshirishda valyuta qonunchiligiga rioya qilish;

bojxona statistikasining shakllanishi va ishonchliligi, Oʻzbekiston Respublikasining tashqi savdosi hamda mamlakatning savdosidagi asosiy hamkorlari boʻlgan davlatlar bilan savdo-iqtisodiy aloqalari rivoji haqida tahliliy maʼlumotlar tayyorlash;

statistik maʼlumotlarning ishonchliligini taʼminlash, tashqi savdo sohasidagi huquqbuzarliklarni aniqlash maqsadida xorijiy mamlakatlarning bojxona xizmatlari bilan axborot almashish;

tovarlarning tashqi iqtisodiy faoliyat tovar nomenklaturasi boʻyicha toʻgʻri tasniflanishini baholash, ularning bojxona qiymatini aniqlash, bojxona toʻlovlarini hisoblash va undirish, shuningdek, ushbu masalalarda uslubiy yordam koʻrsatishni nazarda tutadigan bojxona postlari faoliyati ustidan ishonchli nazorat tizimini ishlab chiqish;

kontrabanda va bojxona qonunchiligi buzilishiga qarshi kurashishning holati va samaradorligi, tovarlarni noqonuniy olib kirish mexanizmlarini aniqlash va tahlil qilish, qonunchilik buzilishining oldini olish boʻyicha samarali choralar ishlab chiqish, javobgarlikning muqarrarligini taʼminlash;

xorijiy mamlakatlar bojxona organlari va xalqaro tashkilotlar bilan samarali hamkorlikni tashkil etish, bojxona ishi sohasidagi ilgʻor tajribalarni tizimli oʻrganish va joriy etish;

Markaziy bojxona laboratoriyasi, Milliy kinologiya markazi va bojxona organlari muassasalari faoliyatini samarali tashkil etish;

jismoniy va yuridik shaxslarning murojaatlarini har tomonlama, toʻliq va obyektiv koʻrib chiqish, fuqarolarni shaxsan qabul qilish;

bojxona organlarining bino va inshootlarini joriy va kapital taʼmirlash, xodimlarni kompyuter va boshqa uskunalar, aloqa hamda bojxona nazorati vositalari bilan taʼminlash, yuklatilgan vazifalarni samarali bajarishlari uchun zarur shart-sharoitlar yaratish.

24. Bojxona qoʻmitasining tarkibiy tuzilmalari rahbarlari mazkur Nizom hamda boshqa qonunchilik hujjatlari bilan yuklatilgan vazifa va funksiyalarning amalga oshirilishi uchun shaxsan javobgar hisoblanadi.

25. Bojxona qoʻmitasi oʻziga yuklatilgan vazifa va funksiyalarni bevosita, shuningdek, bojxona organlari orqali bajaradi.

26. Bojxona organlarining oʻzaro hamkorligi jarayonida yuzaga keladigan kelishmovchiliklar Bojxona qoʻmitasi raisining topshirigʻiga binoan uning tegishli oʻrinbosari tomonidan koʻrib chiqiladi.

Agar Bojxona qoʻmitasi raisi oʻrinbosari tomonidan kelishmovchiliklarni tartibga solishning imkoniyati boʻlmasa, soʻnggi qaror bevosita rais tomonidan qabul qilinadi.

27. Bojxona organlari oʻz vazifalari va funksiyalarini amalga oshirishda boshqa davlat boshqaruvi organlari, xoʻjalik birlashmalari, mahalliy davlat hokimiyati organlari va boshqa tashkilotlar bilan oʻzaro hamkorlik qiladi.

28. Bojxona qoʻmitasida rais (hayʼat raisi), uning oʻrinbosarlari (lavozimi boʻyicha), shuningdek, Bojxona qoʻmitasi faoliyatining asosiy yoʻnalishlarini muvofiqlashtiruvchi tarkibiy tuzilmalar rahbarlaridan iborat tarkibda hayʼat tuziladi.

Hayʼat tarkibining soni va shaxsiy tarkibi Bojxona qoʻmitasi raisining taqdimnomasiga binoan Vazirlar Mahkamasi tomonidan tasdiqlanadi.

29. Hayʼat quyidagilar bilan bogʻliq masalalarni koʻrib chiqadi:

bojxona organlari faoliyatining asosiy masalalarini koʻrib chiqish, qabul qilingan qarorlar ijrosini tekshirish masalalarini, Bojxona qoʻmitasi faoliyatida muhim ahamiyatga ega buyruqlar va boshqa hujjatlar loyihalarini, shuningdek, tekshiruvlar natijalarini muhokama qilish;

Bojxona qoʻmitasi raisi nomenklaturasiga kiradigan lavozimlarga kadrlarni tanlash, joy-joyiga qoʻyish, tayyorlash va qayta tayyorlash;

Bojxona qoʻmitasi tarkibiy tuzilmalari rahbarlarining tegishli tuzilmalar faoliyati hamda qonunchilik hujjatlari, Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti hujjatlari va Oʻzbekiston Respublikasi Hukumati qarorlari ijrosi boʻyicha hisobotlarini eshitish;

Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining farmonlari, qarorlari va farmoyishlarida, Vazirlar Mahkamasi qarorlari va farmoyishlarida belgilangan vazifalarni amalga oshirish boʻyicha ijro intizomini mustahkamlash, ularning oʻz vaqtida va sifatli amalga oshirilishini taʼminlash uchun bojxona organlari rahbarlari va xodimlarining shaxsiy javobgarligini oshirish.

Hayʼat Bojxona qoʻmitasi vakolatiga taalluqli boshqa masalalarni ham koʻrib chiqish huquqiga ega.

30. Hayʼat majlisiga davlat boshqaruvi organlari, xoʻjalik birlashmalari, boshqa tashkilotlar rahbarlari, ularning vakolatiga kiradigan masalalar yuzasidan taklif etilishi mumkin.

31. Hayʼat, agar uning majlisida hayʼat tarkibining yarmidan koʻpi qatnashsa, vakolatli hisoblanadi. Koʻrib chiqilayotgan masalalar yuzasidan qarorlar oddiy koʻpchilik ovoz bilan qabul qilinadi.

32. Hayʼat qarorlari Bojxona qoʻmitasining qarorlari va buyruqlari bilan amalga oshiriladi.

33. Bojxona qoʻmitasi raisi va hayʼat aʼzolari oʻrtasida kelishmovchiliklar yuzaga kelgan taqdirda, rais bu haqida Vazirlar Mahkamasiga va Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasiga axborot bergan holda mustaqil ravishda qaror qabul qiladi.

Hayʼat aʼzolari ham Vazirlar Mahkamasiga va Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasiga oʻz fikrini bildirishi mumkin.

34. Hayʼat faoliyati tartibi hayʼat tomonidan tasdiqlanadigan reglament bilan belgilanadi.

35. Bojxona organlari faoliyatini takomillashtirish, ularning ilmiy, ijtimoiy va moddiy-texnikaviy rivojlanishi, kadrlar bilan taʼminlash masalalarini, boshqaruv qarorlari va tavsiyalari kelishilgan holda ishlab chiqilishini kompleks hal etish uchun Bojxona qoʻmitasida kengashlar va komissiyalar tashkil etiladi, ular toʻgʻrisidagi nizom rais tomonidan tasdiqlanadi.

36. Bojxona organlari xodimlari faoliyatining samaradorligi muntazam baholanadi.

Baholash jarayonlari bojxona organlari axborot tizimlari orqali har yarim yil yakuni (professor-oʻqituvchilar faoliyati samaradorligini reyting baholash boʻyicha “Samaradorlikni baholash” moduli yuzasidan har oʻquv yili yakuni) boʻyicha amalga oshiriladi.

37. Bojxona organlari xodimlari faoliyatining samaradorligi va natijadorligini baholash yakunlari boʻyicha bojxona organlari rahbarlari va xodimlarini ragʻbatlantirish (mukofotlash), shuningdek, bojxona organlari faoliyatida aniqlangan kamchiliklarni bartaraf etish hamda uning faoliyatini yanada takomillashtirish chora-tadbirlari koʻriladi.

38. Reyting natijalariga koʻra yuqori koʻrsatkichlarga erishgan xodimlarga keyingi baholash yakunlari eʼlon qilingunga qadar bojxona organlarining budjetdan tashqari mablagʻlari hisobidan lavozim maoshining 100 foizigacha miqdorda har oylik qoʻshimcha ustama toʻlanadi.

39. Bojxona organlari xodimlari faoliyatining samaradorligi va natijadorligini baholash mezonlari va ish indikatorlari hamda bojxona organlari xodimlarini ragʻbatlantirish (mukofotlash) tartibi Bojxona qoʻmitasi tomonidan belgilanadi.

41. Quyidagilar bojxona organlarini moliyalashtirish manbalari hisoblanadi:

Oʻzbekiston Respublikasi Davlat budjeti mablagʻlari;

bojxona organlarining budjetdan tashqari mablagʻlari;

qonunchilik hujjatlariga muvofiq pullik xizmat koʻrsatishdan tushadigan mablagʻlar;

vaqtincha boʻsh mablagʻlarni tijorat banklarining depozitlariga joylashtirishdan olingan daromadlar;

qonunchilik hujjatlari bilan taqiqlanmagan boshqa manbalar.

42. Bojxona organlari moddiy-texnik taʼminlash xarajatlarini moliyalashtirish, shuningdek, xodimlarning mehnatiga haq toʻlash va moddiy ragʻbatlantirish Oʻzbekiston Respublikasi Davlat budjeti, budjetdan tashqari jamgʻarmalarning manbalari va qonunchilik hujjatlarida taqiqlanmagan boshqa manbalar hisobiga amalga oshiriladi.

43. Bojxona organlarining xodimlari Oʻzbekiston Respublikasi Davlat budjeti mablagʻlari va qonunchilikda taqiqlanmagan boshqa manbalar hisobidan davlat tomonidan majburiy sugʻurta qilinadi.

44. Bojxona organlari xodimlari bepul formali kiyim-bosh bilan taʼminlanadi. Ashyoviy taʼminot normalari, shuningdek, formali kiyim-boshni kiyish qoidalari Bojxona qoʻmitasi tomonidan belgilanadi.

45. Bojxona organlari xodimlari va pensionerlari hamda ularning oila aʼzolarining tibbiy-sanitariya, tibbiy-ijtimoiy yordam va sanatoriy-kurort taʼminoti ichki ishlar organlari uchun belgilangan tartibda amalga oshiriladi.

46. Xizmat turarjoylari va yotoqxonalarida yashayotgan bojxona organlari xodimlari xizmat koʻrsatuvchi tashkilotlar bilan barcha turdagi kommunal xizmatlar yuzasidan jismoniy shaxslar uchun belgilangan tariflar boʻyicha shartnomalar tuzadi.

47. Oʻzbekiston Respublikasi Davlat soliq qoʻmitasining tugatilgan bojxona Bosh boshqarmasi boshliqlar tarkibining mansabdor shaxslarida ular ega boʻlishgan maxsus va shaxsiy unvonlar saqlab qolinib, ularning 1994-yil 18-yanvardan 1997-yil 8-iyulgacha bojxona organlarida ishlagan vaqti ichki ishlar xodimlariga tatbiqan uzoq vaqt ishlaganlik uchun ustamalar, pensiya tayinlashda xizmat stajiga qoʻshiladi.

Bojxona organlari xodimlarining va ular oila aʼzolarining pensiya taʼminoti harbiy xizmatni oʻtagan yoki ichki ishlar organlarida xizmatni oʻtagan shaxslar hamda ularning oila aʼzolari uchun amaldagi qonunchilik bilan belgilangan shartlarda va normalar boʻyicha amalga oshiriladi.

48. Bojxona organlari xodimlarini ragʻbatlantirish hamda intizomiy jazolar berish tartibi va shartlari Oʻzbekiston Respublikasi davlat bojxona xizmati organlarining Intizom nizomiga muvofiq belgilanadi.

49. Bojxona organlarini tashkil etish va qayta tashkil etish hamda tugatish Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti tomonidan amalga oshiriladi.

1. Mazkur Nizom davlat bojxona xizmati organlari xodimlari (keyingi oʻrinlarda — xodimlar) va Oʻzbekiston Respublikasi Iqtisodiyot va moliya vazirligi huzuridagi Bojxona qoʻmitasi (keyingi oʻrinlarda — Bojxona qoʻmitasi) oliy taʼlim muassasalari kursant (tinglovchi)larining xizmat oʻtash tartibini belgilaydi.

2. Ushbu Nizomda quyidagi asosiy tushunchalar qoʻllaniladi:

Oʻzbekiston Respublikasi davlat bojxona xizmati organlari (keyingi oʻrinlarda — bojxona organlari) — Bojxona qoʻmitasi, Bojxona qoʻmitasining Qoraqalpogʻiston Respublikasi, viloyatlar, Toshkent shahri boʻyicha boshqarmalari, “Toshkent-AERO” ixtisoslashtirilgan bojxona kompleksi, bojxona postlari, Bojxona qoʻmitasining Bojxona instituti (keyingi oʻrinlarda — Bojxona qoʻmitasining oliy taʼlim muassasasi), Markaziy bojxona laboratoriyasi, Bojxona rasmiylashtiruvi markazi, Milliy kinologiya markazi;

bojxona organlaridagi xizmat — fuqarolar tomonidan bojxona organlarida xizmat majburiyatlarini bajarish borasidagi davlat xizmatining alohida turi;

nomzod — bojxona organlaridagi xizmatga kirish istagini bildirgan Oʻzbekiston Respublikasi fuqarosi;

kasbiy saralash — nomzodlarning bojxona organlaridagi xizmatga qoʻyilgan talablarga mos kelishini aniqlashga qaratilgan tadbirlar majmui (intellektual rivojlanganlik va psixoemotsional barqarorlik darajasini psixologik oʻrganish, tibbiy koʻrikdan oʻtkazish, jismoniy imkoniyatlarni baholash, shuningdek, xodim uchun kasbiy jihatdan muhim boʻlgan boshqa sifatlar);

maxsus unvon — har bir xodimga uning xizmat majburiyatlariga munosabati, egallab turgan lavozimi va xizmat muddatiga muvofiq beriladigan unvon;

kursant — bojxona organlaridagi xizmatda boʻlgan, Bojxona qoʻmitasining oliy taʼlim muassasasi bakalavriat bosqichida tahsil olayotgan fuqaro;

tinglovchi — Bojxona qoʻmitasining oliy taʼlim muassasasi magistraturasida tahsil olayotgan bojxona organi xodimi;

xodim — bojxona organlaridagi xizmatni oʻtayotgan va maxsus unvonga ega Oʻzbekiston Respublikasi fuqarosi;

attestatsiya — xodimning kasbiy malakasini (tayyorgarligini) tizimli asosda aniqlash jarayoni (usuli);

vakolatli boshliq — Bojxona qoʻmitasi raisi va uning oʻrinbosarlari, Bojxona qoʻmitasining Qoraqalpogʻiston Respublikasi, viloyatlar, Toshkent shahri boʻyicha boshqarmalari, “Toshkent-AERO” ixtisoslashtirilgan bojxona kompleksi, Bojxona qoʻmitasining oliy taʼlim muassasasi, Markaziy bojxona laboratoriyasi va Bojxona rasmiylashtiruvi markazi boshliqlari hamda Milliy kinologiya markazi direktori.

3. Xizmatni oʻtash quyidagi tartiblarni oʻz ichiga oladi:

xizmatga qabul qilish;

maxsus unvonlar berish, ularni pasaytirish va ulardan mahrum etish;

lavozimga tayinlash, lavozimdan ozod etish, teng lavozimga rotatsiya tartibida oʻtkazish va lavozim boʻyicha vazifalarni bajarish;

xodimlarni tayyorlash, qayta tayyorlash va ularning malakasini oshirish;

xodimning boshqa davlat organlari va tashkilotlariga saylanganida (tayinlanganida, safarbar etilganida) xizmat oʻtashi;

attestatsiya oʻtkazish;

taʼtillar berish;

huquqiy va ijtimoiy himoya qilish;

xizmatni oʻtash rejimini taʼminlash;

xizmat muddatini uzaytirish, xizmatdan boʻshatish va xizmatga tiklash;

qonunchilik hujjatlari va mazkur Nizomga, shuningdek, ushbu sohadagi Oʻzbekiston Respublikasining xalqaro shartnomalariga muvofiq xodimlarning xizmat va ijtimoiy-huquqiy mavqeyini belgilab beruvchi boshqa holatlar (vaziyatlar).

4. Bojxona organlaridagi xizmatda boʻlishning boshlanishi deb:

ofitser va serjantlar tarkibiga qabul qilingan xodimlar uchun — bojxona organlaridagi xizmatga qabul qilish toʻgʻrisida Bojxona qoʻmitasi raisi buyrugʻi imzolangan kun;

Bojxona qoʻmitasining oliy taʼlim muassasasiga kursant (tinglovchi) sifatida oʻqishga kirgan fuqarolar uchun — oʻqishga qabul qilingan kun;

Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti tomonidan bojxona organlaridagi lavozimga tayinlangan shaxslar uchun — tegishli farmon, qaror yoki farmoyish imzolangan kun hisoblanadi.

5. Bojxona organlaridagi xizmat muddatlari kalendar hisobida:

ofitserlar va serjantlar lavozimlarida xizmat oʻtayotgan xodimlar uchun — bojxona organlaridagi xizmatni oʻtagan davri;

Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti tomonidan bojxona organlaridagi lavozimga tayinlangan shaxslar uchun — Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining farmon, qaror yoki farmoyishiga muvofiq vazifalarni bajarish davri etib belgilanadi.

6. Bojxona qoʻmitasining oliy taʼlim muassasasida oʻqish davri bojxona organlaridagi xizmat stajiga qoʻshib hisoblanadi, birinchi kursda taʼlim muddatini yakunlagan kursantlar esa muddatli harbiy xizmatni oʻtagan hisoblanadilar va ularga institut joylashgan manzildagi mudofaa ishlari boʻyicha hududiy boʻlim tomonidan harbiy guvohnoma beriladi.

7. Xodim Oʻzbekiston Respublikasi Qurolli Kuchlar zaxirasiga yoki isteʼfoga boʻshatilgan kun uning uchun bojxona organlaridagi xizmatning tugashi (oxirgi kuni) deb hisoblanadi.

8. Bojxona organlaridagi xizmatning umumiy davomiyligi xodimning bojxona organlaridagi xizmatning jami vaqtini, shu jumladan, xizmatga qayta qabul qilingan davrni oʻz ichiga oladi.

Bojxona organlaridagi xizmatning umumiy davomiyligi kalendar va imtiyozli hisobdagi xizmatdan iborat boʻladi.

Kalendar hisob — bu xodimning yil, oy va sutkalarda ifodalangan xizmatda boʻlgan rasmiy umumiy davridir.

Pensiya olish huquqini beradigan xizmat muddati kalendar hisobida yigirma yilni tashkil qiladi, shundan imtiyozli hisoblanadigan davr xodimlarga faqat pensiya miqdorini hisoblashda inobatga olinadi.

9. Xizmatga vatanparvar dunyoqarash, yuqori maʼnaviy-axloqiy sifatlar, intellektual saviya va bilim doirasi keng, shuningdek, zarur jismoniy tayyorgarlikka ega boʻlgan Oʻzbekiston Respublikasi fuqarolari qabul qilinadi.

Bojxona organlari territorial va eksterritorial tamoyillar asosida butlanishi mumkin.

10. Xizmatga munosib nomzodlarni tanlab olish maqsadida boʻsh lavozimlar soni va saralash tadbirlarini oʻtkazish toʻgʻrisidagi eʼlonlar (arizalarni qabul qilish muddati, nomzodlarga qoʻyiladigan talablar koʻrsatilgan holda) ommaviy axborot vositalarida, jumladan, bojxona organlarining rasmiy veb-saytida beriladi.

11. Xizmatga boʻyi 165 santimetrdan past boʻlmagan erkaklar va boʻyi 160 santimetrdan past boʻlmagan ayollar qabul qilinadi.

12. Bojxona organlaridagi xizmatga oʻn sakkiz yoshdan kichik va oʻttiz yoshdan katta boʻlmagan, shu jumladan, oʻttiz yoshda boʻlgan, oliy, professional (kasb-hunar), oʻrta maxsus va umumiy oʻrta maʼlumotga ega, oʻzining shaxsiy, ishchanlik va axloqiy fazilatlari, sogʻligʻining holati va jismoniy tayyorgarligiga koʻra xodimning xizmat majburiyatlarini bajarishga qodir boʻlgan Oʻzbekiston Respublikasi fuqarolari ixtiyoriylik va tanlov asosida qabul qilinadi.

Bojxona qoʻmitasining oliy taʼlim muassasasidagi oʻqishga professional (kasb-hunar), oʻrta maxsus va umumiy oʻrta maʼlumotga ega:

harbiy xizmatni oʻtamagan oʻn yetti yoshdan yigirma uch yoshgacha boʻlgan, shu jumladan, oʻqishga qabul qilingan yili oʻn yetti yoshga toʻladigan hamda yigirma uch yoshda boʻlgan fuqarolar;

oʻn sakkiz yoshdan yigirma besh yoshgacha boʻlgan, shu jumladan, oʻqishga qabul qilingan yili oʻn sakkiz yoshga toʻladigan hamda yigirma besh yoshda boʻlgan, ofitserlar tarkibi harbiy unvonlariga ega boʻlmagan harbiy xizmatchilar va harbiy xizmatga majburlar;

bojxona xodimlari qabul qilinadi.

Erkaklar xizmatga kirguniga qadar Oʻzbekiston Respublikasi Qurolli Kuchlaridagi muddatli harbiy xizmatni yoki safarbarlik chaqiruvi rezervidagi harbiy xizmatni oʻtashi yoxud oliy oʻquv yurtlarida harbiy tayyorgarlikdan oʻtishi kerak. Bojxona qoʻmitasining oliy taʼlim muassasasiga oʻqishga kiruvchilar uchun ushbu talab oʻrnatilmaydi.

Alohida hollarda, Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining farmoni, qarori, farmoyishi yoki roziligiga, Vazirlar Mahkamasining qarori yoxud Bojxona qoʻmitasi raisining buyrugʻiga asosan boshqa davlat organlari va tashkilotlari xodimlari, shuningdek, Bojxona qoʻmitasi raisining buyrugʻi asosida tor ixtisoslikdagi yuqori malakali mutaxassislar mazkur Nizomning oʻn birinchi bandi va ushbu bandda belgilangan talablarini inobatga olmagan holda xizmatga qabul qilinishi mumkin.

13. Quyidagilar xizmatga qabul qilinishi mumkin emas:

muomalaga layoqatsiz yoki muomala layoqati cheklangan deb topilgan fuqarolar;

xizmatni oʻtashga monelik qiladigan kasalligi yoki jismoniy nuqsonlari boʻlgan fuqarolar;

boshqa davlat organlaridan salbiy sabablarga koʻra boʻshatilgan fuqarolar;

sodir etgan jinoyati uchun ilgari hukm qilinganlar, qoʻllanilgan jazo turidan, sudlanganlik holati tugatilganligidan yoki olib tashlanganligidan va oʻziga nisbatan amnistiya akti yoki afv etish qoʻllanilganligidan qatʼi nazar yoxud yarashuv munosabati bilan jinoiy javobgarlikdan ozod qilingan fuqarolar;

bojxona organlarida xizmatni oʻtash bilan bogʻliq qonun hujjatlarida belgilangan cheklovlarga rioya etishni rad etgan yoki maxsus talablarga javob bermaydigan fuqarolar.

Qarindoshining sudlanganligi va bundan kelib chiqadigan huquqiy oqibatlar Oʻzbekiston Respublikasi fuqarolarining xizmatga qabul qilinish huquqlarini cheklash uchun asos boʻlishi mumkin emas.

Xizmat oʻtashga toʻsqinlik qiluvchi kasalliklar va jismoniy nuqsonlar roʻyxati Vazirlar Mahkamasi tomonidan belgilanadi.

14. Bojxona qoʻmitasining markaziy apparati va uning sohaviy (bevosita boʻysunuvidagi) tuzilmalariga respublikaning har qanday hududida yashash joyi boʻyicha roʻyxatdan oʻtkazilgan fuqarolar orasidan nomzodlarni tanlash va qabul qilishga ruxsat beriladi.

15. Nomzodlar xizmatga Bojxona qoʻmitasi raisi tomonidan belgilanadigan tartibga muvofiq, tanlov (dastlabki va yakuniy saralash) asosida qabul qilinadi.

Nomzodlarni saralash maqsadida Bojxona qoʻmitasi markaziy apparatida qabul komissiyasi, hududiy va tarkibiy tuzilmalarda oʻrganish komissiyalari tashkil etiladi.

16. Nomzodlarni xizmatga tanlab olish tadbirlari quyidagi saralash bosqichlarini oʻz ichiga oladi:

a) dastlabki saralash bosqichi:

roʻyxatdan oʻtish;

dastlabki test sinovlari;

psixologik oʻrganish (nomzodning intellektual rivojlanganlik darajasi va psixoemotsional barqarorligini baholash);

jismoniy tayyorgarlik darajasini baholash;

nomzodni dastlabki oʻrganish (hujjatlarni yigʻish va oʻrganish, ushbu Nizomda belgilangan umumiy talablarga mos kelishini tekshirish);

tibbiy koʻrik (nomzodlarga xizmatga yaroqlilik darajasini aniqlash maqsadida ichki ishlar organlari harbiy-tibbiy komissiyalariga yoʻllanma beriladi);

maxsus tekshiruv;

b) yakuniy saralash bosqichi:

yakka tartibdagi suhbat (nomzodning fikrlash salohiyati, bilim darajasi va xizmat oʻtashga ruhan tayyorligi darajasini baholash).

17. Nomzod xizmatga kirish uchun Bojxona qoʻmitasining rasmiy veb-saytidagi elektron xizmat orqali onlayn roʻyxatdan oʻtadi va belgilangan maʼlumotlarni tizimga kiritadi. Bunda maʼlumotlarni tizimga kiritish uchun shaxsiy kabinet yaratiladi.

18. Dastlabki test sinovi va psixologik oʻrganish bosqichlari axborot tizimlaridan foydalangan holda, jismoniy tayyorgarlik darajasini baholash esa sport maydonlarida oʻtkaziladi hamda barcha bosqichlar topshiriqlari nomzodlardan bir marotaba qabul qilinadi.

19. Saralashning dastlabki test sinovi va psixologik oʻrganish bosqichi boʻyicha nomzodlarning qayd etgan natijalari onlayn tarzda, qolgan bosqichlari natijalari esa sinov qabul qilingan kunda Bojxona qoʻmitasining rasmiy veb-saytida eʼlon qilib boriladi.

20. Dastlabki test sinovi, psixologik oʻrganish va jismoniy tayyorgarlik darajasini baholash bosqichlaridan muvaffaqiyatli oʻtgan nomzod oʻzining yashash manzili boʻyicha bojxona organiga quyidagi hujjatlarni taqdim etadi:

xizmatga yoki Bojxona qoʻmitasining oliy taʼlim muassasasiga oʻqishga qabul qilish toʻgʻrisida ariza;

pasport yoki identifikatsiyalovchi ID-karta nusxasi (aslini koʻrsatgan holda);

tugʻilganlik haqida guvohnomasi nusxasi (aslini koʻrsatgan holda);

FHDY organlaridan maʼlumotnoma (tugʻilganlik haqida guvohnomaga oʻzgartirish, tuzatish va qoʻshimchalar kiritilgan yoki almashtirilgan hollarda);

yaqin qarindoshlarining (ota-ona, er-xotin, farzandlar, farzandlikka olinganlar, tugʻishgan yoki oʻgay aka-ukalar hamda opa-singillar, shuningdek, er-xotinlarning ota-onalari, tugʻishgan yoki oʻgay aka-ukalari, hamda opa-singillari) pasport yoki identifikatsiyalovchi ID-karta nusxalari, nikoh qayd etilganligi yoki bekor qilinganligi, nogironlik (agar mavjud boʻlsa), yaqin qarindoshlarining oʻlimi haqidagi guvohnomalar maʼlumotlari;

3 x 4 sm oʻlchamdagi oltita rangli fotosurat (bosh kiyimsiz), shuningdek, 9 x 12 sm oʻlchamdagi ikkita fotosurat (bosh kiyimsiz);

nomzodning tarjimai holi;

anketa-maʼlumotnoma;

oʻqish va ish (agar oʻqiyotgan yoki ishlayotgan boʻlsa) joyidan tavsifnoma hamda maʼlumotnoma;

oʻrta, oʻrta maxsus, professional (kasb-hunar) yoki oliy maʼlumotni tasdiqlovchi hujjatlar nusxalari (aslini koʻrsatgan holda);

asli koʻrsatilgan holda harbiy guvohnoma nusxasi (Bojxona qoʻmitasining oliy taʼlim muassasalariga oʻqishga topshirayotganda harbiy guvohnoma mavjud boʻlmasa, chaqiruv uchastkasida qayd etilganligi toʻgʻrisida guvohnoma taqdim etiladi);

asli koʻrsatilgan holda mehnat daftarchasining nusxasi (agarda mavjud boʻlsa).

Xizmat oʻtash xususiyatidan kelib chiqib, shuningdek, ayrim hujjatlarga aniqlik kiritish maqsadida nomzoddan yoki tegishli muassasadan qoʻshimcha hujjat yoxud maʼlumotlar talab qilib olinishi mumkin.

Bojxona qoʻmitasining oliy taʼlim muassasasiga oʻqishga kirish istagini bildirgan xodimlar vakolatli boshligʻi nomiga mazkur bandda koʻrsatilgan hujjatlarni taqdim etmagan holda belgilangan tartibda bildirgi bilan murojaat etadilar.

21. Maxsus tekshiruv hamda davlat siri bilan ishlash uchun ruxsatnoma rasmiylashtirish talablari xizmat siri hisoblanadi va oshkor qilinishi man etiladi.

Maxsus tekshiruvni oʻtkazish tartibi Bojxona qoʻmitasi raisi tomonidan belgilanadi.

22. Bojxona qoʻmitasining raisi tomonidan belgilanadigan roʻyxat va tartibda tor ixtisoslikdagi yuqori malakali mutaxassislar dastlabki (tibbiy koʻrik va maxsus tekshiruv bundan mustasno) va yakuniy saralash bosqichlarisiz xizmatga qabul qilinishi mumkin.

23. Dastlabki saralash tadbirlaridan muvaffaqiyatli oʻtgan nomzodlarning shaxsiy hujjatlar yigʻmajildi saralashni oʻtkazgan bojxona organlari tomonidan rasmiylashtiriladi.

Nomzodning shaxsiy hujjatlar yigʻmajildlarini rasmiylashtirish davomida xizmatga qabul qilinishiga toʻsqinlik qiluvchi maʼlumotlar (xizmatga qabul qilish uchun umumiy va maxsus tekshiruv talablariga mos kelmaslik) aniqlangan taqdirda, uni shaxsiy hujjatlar yigʻmajildlarini rasmiylashtirish toʻxtatilib, xizmatga qabul qilish maqsadga muvofiq emasligi toʻgʻrisida vakolatli boshliq tomonidan qaror qabul qilinadi, bu haqda shaxsiy kabineti orqali nomzodga xabar beriladi. Bunda nomzod yakuniy saralash bosqichiga kiritilmaydi.

24. Yakuniy saralash Bojxona qoʻmitasining qabul komissiyasi tomonidan nomzod bilan yakka tartibdagi suhbat shaklida oʻtkaziladi. Yakuniy saralash natijalariga koʻra nomzodning xizmatga maʼnaviy-kasbiy jihatdan mosligi toʻgʻrisida xulosa chiqariladi.

25. Saralash bosqichlarining biridan oʻta olmagan nomzod uni takroran topshirishiga, shuningdek, saralashning keyingi bosqichiga qoʻyilmaydi.

26. Quyidagi nomzodlar, istisno tariqasida, tanlov tadbirlarining dastlabki saralash bosqichidagi test sinovi va jismoniy tayyorgarlik darajasini baholashdan ozod etiladi:

ilmiy daraja yoki ilmiy unvonga ega boʻlganlar;

professor-oʻqituvchi va ilmiy tarkib lavozimlariga nomzodlar.

Xizmat majburiyatlarini bajarish chogʻida halok boʻlgan (vafot etgan) bojxona organlari xodimlarining farzandlari mazkur Nizomning 16-bandi toʻrtinchi — oltinchi xatboshilarida koʻrsatilgan saralash bosqichlaridan ozod etiladi.

27. Ushbu Nizomda belgilangan talablarga mos kelmagan, saralash va oʻrganish bosqichlaridan oʻta olmagan yoki oʻzi va yaqin qarindoshlari toʻgʻrisida bila turib notoʻgʻri maʼlumotlar bergan, shuningdek, mazkur Nizomning 20-bandida koʻrsatilgan hujjatlarni belgilangan muddatda taqdim etmagan nomzodlarni xizmatga qabul qilish rad etiladi.

Saralashning keyingi bosqichiga oʻtganligi yoki rad etilganligi haqida nomzodning Bojxona qoʻmitasi veb-saytidagi shaxsiy kabinetiga maʼlumot yuboriladi.

28. Dastlabki va yakuniy saralashdan muvaffaqiyatli oʻtgan, shaxsiy hujjatlar yigʻmajildi toʻliq rasmiylashtirilib, harbiy-tibbiy komissiya tomonidan xizmatga yaroqli deb topilgan, shuningdek, tanlov yakuniga koʻra yuqori natijalarga erishgan nomzodlar Bojxona qoʻmitasi raisining buyrugʻi bilan xizmatga qabul qilinib, boʻsh lavozimlardan kelib chiqqan holda lavozimga tayinlanadi yoxud lavozimga tayinlash uchun vakolatli boshliqlar ixtiyoriga yuboriladi.

29. Nomzodlarni xizmatga qabul qilish maqsadida tanlov tashkil etish va oʻtkazish hamda nomzodlarning shaxsiy hujjatlari yigʻmajildlarini rasmiylashtirish tartibi, shuningdek, maxsus talablar qoʻyiladigan tuzilma va lavozimlar, bojxona organlarida lavozimga tayinlash uchun zarur taʼlim va mutaxassislik yoʻnalishlari roʻyxati Bojxona qoʻmitasining raisi tomonidan belgilanadi.

30. Bojxona organlaridagi lavozimlar quyidagicha butlanadi:

ofitserlar tarkibi — Bojxona qoʻmitasining oliy taʼlim muassasasi bitiruvchilari va oliy maʼlumotga ega boʻlgan Oʻzbekiston Respublikasi fuqarolari bilan;

serjantlar tarkibi — oʻrta, oʻrta maxsus, professional (kasb-hunar) va oliy maʼlumotga ega boʻlgan Oʻzbekiston Respublikasi fuqarolari bilan.

Oʻzbekiston Respublikasi Qurolli Kuchlarining zaxiradagi ofitserlarini serjantlar tarkibi lavozimlariga tayinlashga yoʻl qoʻyilmaydi.

31. Xizmatga birinchi marta qabul qilingan fuqarolar quyidagi mazmunda qasamyod qabul qiladi:

“Men, (familiyasi, ismi, otasining ismi), bojxona organi xodimi vakolatlarini amalga oshirish chogʻida Oʻzbekiston Respublikasining Konstitutsiyasi va qonunchilik hujjatlariga soʻzsiz rioya etishga, uning iqtisodiy xavfsizligini himoya qilishga, oʻz xizmat majburiyatlarimni vijdonan bajarishga qasamyod qilaman”.

Bojxona organlaridagi xizmatga birinchi marta qabul qilingan ofitserlar tarkibiga mansub xodimlar birlamchi kasbiy qayta tayyorgarlik yakunida, serjantlar tarkibiga mansub xodimlar xizmatga qabul qilingan vaqtda, Bojxona qoʻmitasining oliy taʼlim muassasasi kursantlari oʻqishga qabul qilingan yili boshlangʻich harbiy tayyorgarlik dasturi boʻyicha yigʻinlarni oʻtagandan soʻng qasamyod qabul qiladilar.

32. Fuqarolarga bojxona organlari xizmatiga qabul qilinganidan soʻng, shuningdek, Bojxona qoʻmitasining oliy taʼlim muassasasi kursantlariga institutni bitirganidan keyin belgilangan namunadagi shaxsiy raqamli jeton va shaxsni tasdiqlovchi xizmat guvohnomasi beriladi.

Xodimning xizmat guvohnomasi namunalari, shuningdek, ularni berish va hisobini yuritish tartibi Bojxona qoʻmitasining raisi tomonidan belgilanadi.

Xodimning xizmat guvohnomasi oʻqotar qurolni olib yurish va saqlash huquqini, shuningdek, qonunga muvofiq unga berilgan boshqa huquq va vakolatlarini tasdiqlaydi.

33. Xizmatga birinchi marta qabul qilingan, shuningdek, oliy harbiy va harbiylashtirilgan taʼlim muassasalarini yoki Huquqni muhofaza qilish akademiyasini bitirib, bojxona organlari xizmatiga taqsimlangan xodimga dastlabki sinov muddati tayinlanadi va unga lavozimga tayinlangan paytidan boshlab dastlabki sinov muddati yakuniga qadar murabbiy biriktiriladi.

Dastlabki sinov muddati bir yilni tashkil etadi.

Bojxona organlarida murabbiylar amaliy xizmat staji besh yildan ortiq boʻlgan, yuksak kasbiy fazilatlarga, xizmatda samarali koʻrsatkichlarga va tarbiyaviy yoʻnalishda koʻnikmalarga ega boʻlgan eng tajribali xodimlar orasidan tanlab olinadi.

Murabbiylarga, qoida tariqasida, bir yoki ikki nafar xodim biriktiriladi.

Murabbiylar oʻzlariga biriktirilgan xodimlarning taʼlim-tarbiyasiga masʼuliyatsizlik bilan yondashganida, shuningdek, xodimlar ustoz-murabbiylik davrida xizmat intizomini buzgan hollarda murabbiylar ayblilik darajasidan kelib chiqib, egallab turgan lavozimidan ozod etish (pasaytirish)gacha boʻlgan intizomiy jazoga tortiladi.

34. Qasamyod qabul qilish, dastlabki sinov muddatini oʻtash va murabbiylarni biriktirish tartibi Bojxona qoʻmitasining raisi tomonidan belgilanadi.

35. Bojxona qoʻmitasining oliy taʼlim muassasasiga nomzodlarni tanlash tartibi va qabul qilish qoidalari Vazirlar Mahkamasi tomonidan belgilanadi.

36. Chaqiriluvchi hisoblangan, bojxona organlaridagi xizmatga qabul qilingan harbiy xizmatga majbur Oʻzbekiston Respublikasi fuqarolari harbiy hisobdan chiqariladi va Bojxona qoʻmitasi maxsus hisobiga qoʻyiladi.

Xizmatdan boʻshatilgan xodimlar Oʻzbekiston Respublikasi Mudofaa vazirligi tomonidan qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda harbiy hisobga qoʻyiladi.

37. Maxsus unvon:

xodimning xizmat burchi boʻyicha unga yuklangan masʼuliyat darajasini belgilaydi hamda uning kasbiy tayyorgarlik darajasi va xizmat burchini bajarish koʻrsatkichi, shaxsiy tarkib tomonidan xizmatni oʻtash va kadrlarni joylashtirishni samarali tashkil etishning muhim sharti hisoblanadi;

xizmat muddati, xizmat yoki maxsus tayyorgarligi, egallagan lavozimi, shuningdek, xizmat tajribasiga mos ravishda xodimlarga shaxsan beriladi;

xodimlar oʻrtasidagi oʻzaro munosabatlarda mavqening katta-kichikligini belgilaydi.

38. Xodimlarga quyidagi maxsus unvonlar beriladi:

a) serjantlar tarkibi — kichik serjant, serjant, katta serjant;

b) ofitserlar tarkibi:

kichik ofitserlar tarkibi — leytenant, katta leytenant, kapitan;

katta ofitserlar tarkibi — mayor, podpolkovnik, polkovnik;

generallar tarkibi — general-mayor, general-leytenant, general-polkovnik.

Zaxira yoki isteʼfodagi shaxslarning maxsus unvoniga mos ravishda “zaxiradagi” yoki “isteʼfodagi” soʻzlari qoʻshiladi.

39. Serjantlar va kichik ofitserlar tarkibining maxsus unvonlari (boshlangʻich maxsus unvonlar bundan mustasno) vakolatli boshliqlarning buyruqlari bilan beriladi.

Serjantlar va ofitserlar tarkibining boshlangʻich maxsus unvonlari hamda katta ofitserlar tarkibining maxsus unvonlari Bojxona qoʻmitasi raisining buyrugʻi bilan beriladi.

Generallar tarkibining maxsus unvonlari Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti tomonidan beriladi.

40. Serjantlar tarkibi lavozimlariga qabul qilingan fuqarolarga “kichik serjant” maxsus unvoni beriladi.

41. Ofitserlar tarkibi lavozimlariga qabul qilingan fuqarolarga Bojxona qoʻmitasi raisining buyrugʻi bilan “katta serjant” maxsus unvoni beriladi, bu unvonda ular ustoz-murabbiylik davri (bir yil) tugab, birinchi ofitserlik unvoni berilguniga qadar xizmat qiladi.

Oʻzbekiston Respublikasi Qurolli Kuchlari zaxirasidagi ofitserlar hisoblanuvchi va bojxona organlarining ofitserlar tarkibidagi lavozimlarga qabul qilingan fuqarolarga mavjud harbiy unvoniga teng maxsus unvon beriladi.

42. Ofitserlar tarkibining birinchi maxsus unvoni “leytenant” hisoblanadi.

Ayrim hollarda ilmiy darajasi yoki faoliyatning tor ixtisoslik turlari boʻyicha koʻp yillik stajga va ish (xizmat) tajribasiga ega boʻlgan fuqarolarni ofitserlar tarkibi lavozimlariga tayinlash chogʻida ularga boshlangʻich unvon sifatida mayor maxsus unvonigacha boʻlgan unvon, shu jumladan, mayor maxsus unvoni ham berilishi mumkin.

Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining farmoni, qarori, farmoyishi asosida yoki roziligi bilan generallar tarkibidagi lavozimlariga xizmatga yuborilgan, maxsus, harbiy va boshqa unvoni boʻlmagan shaxslarga belgilangan tartibda “polkovnik” maxsus unvonigacha boʻlgan, shu jumladan, polkovnik unvoni ham berilishi mumkin.

“Leytenant” maxsus unvoni quyidagilarga beriladi:

ofitserlar tarkibi lavozimlariga tayinlanib, sinov muddatini muvaffaqiyatli oʻtagan xodimlarga;

serjantlar tarkibidan ofitserlar tarkibi lavozimlariga tayinlangan xodimlarga;

Bojxona qoʻmitasining oliy taʼlim muassasasi bitiruvchilariga.

43. Bojxona organlari navbatdagi maxsus unvonlari quyidagi tartibda beriladi:

“polkovnik” maxsus unvoni — Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasi bilan kelishilgan holda Bojxona qoʻmitasining raisi tomonidan;

generallar tarkibining maxsus unvonlari — Bojxona qoʻmitasi raisining tavsiyanomasiga koʻra Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti tomonidan beriladi.

44. Xodimlar uchun maxsus unvonlarda xizmat oʻtash muddatlari kalendar hisobda quyidagicha belgilanadi:

“kichik serjant” maxsus unvonida — ikki yil;

“serjant” maxsus unvonida — ikki yil;

“katta serjant” maxsus unvonida — belgilanmagan;

“leytenant” maxsus unvonida — ikki yil;

“katta leytenant” maxsus unvonida — uch yil;

“kapitan” maxsus unvonida — toʻrt yil;

“mayor” maxsus unvonida — besh yil;

“podpolkovnik” maxsus unvonida — olti yil.

“Polkovnik” va undan yuqori maxsus unvonlarda xizmat qilish muddatlari belgilanmaydi.

45. Navbatdagi maxsus unvonlar belgilangan xizmat muddatini oʻtagan xodimlarga ular egallab turgan lavozimining unvon pogʻonasiga muvofiq beriladi.

Navbatdagi “polkovnik” maxsus unvoni yuklatilgan vazifalarni bajarishda samarali natijalarga erishgan Bojxona qoʻmitasining taʼlim muassasalarida rahbar kadrlarni tayyorlash yoʻnalishi boʻyicha oʻquv kurslarini muvaffaqiyatli tamomlagan yoxud ilmiy darajaga ega xodimlarga beriladi.

46. Navbatdagi maxsus unvonni chetlab oʻtib, maxsus unvonlar berilishiga yoʻl qoʻyilmaydi.

47. Xodim yuqori darajadagi unvon belgilangan lavozimga oʻtkazilganda, mavjud unvonida boʻlish muddati oʻtgan boʻlsa, lavozimiga qachon tayinlanganidan qatʼi nazar, navbatdagi maxsus unvon berish uchun taqdim etiladi.

48. Maxsus unvonda xizmat oʻtash muddati kalendar hisobda maxsus unvon berish haqida buyruq chiqarilgan kundan eʼtiboran hisoblanadi (ushbu Nizomning 56-bandi talablari asosida berilgan maxsus unvonlar bundan mustasno).

Xodimning maxsus unvoni pasaytirilgan taqdirda, uning avvalgi unvoni qayta tiklanguniga qadar oʻtagan xizmat davri navbatdagi unvon muddatiga qoʻshilmaydi.

49. Maxsus unvon berilgan xizmat muddatiga xizmatda boʻlishning butun vaqti qoʻshiladi. Koʻrsatilgan muddatga xodim asossiz tarzda jinoiy javobgarlikka tortilgan, bojxona organlaridagi xizmatdan noqonuniy boʻshatilgan va keyinchalik xizmatga tiklangan hollarda xizmatdagi uzilish vaqti qoʻshib hisoblanadi.

50. Xizmat majburiyatlarini namunali darajada bajarayotgan, xizmat burchini bajarishda qahramonlik, jasorat va fidoyilik koʻrsatgan xodimlarga ofitserlar tarkibining maxsus unvonini muddatidan oldin yoki egallab turgan lavozimi uchun koʻzda tutilgandan bir pogʻona yuqori navbatdagi maxsus unvon berish tarzida ragʻbatlantirish ularning bojxona organlaridagi umumiy xizmat davrida faqat bir marotaba qoʻllanilishi mumkin.

Bir vaqtning oʻzida muddatidan oldin hamda lavozimi uchun koʻzda tutilgandan bir pogʻona yuqori navbatdagi maxsus unvon berishga yoʻl qoʻyilmaydi.

Muddatidan oldin navbatdagi maxsus unvonlar quyidagilarga beriladi:

generallar tarkibi lavozimlariga tayinlangan (“polkovnik” unvonidan past unvonga ega boʻlgan) xodimlarga — mavjud maxsus unvonda qancha muddat xizmat oʻtaganidan qatʼi nazar;

xizmat burchini bajarishda jasorat va qahramonlik koʻrsatgan xodimlarga — mavjud maxsus unvonda xizmatni oʻtashning belgilangan muddatidan qatʼi nazar;

xizmat vazifalarini namunali bajargan va xizmatdagi yuqori koʻrsatkichlarga erishgan ofitserlar tarkibidagi lavozimlarda xizmat qilayotgan xodimlarga — mavjud maxsus unvonda xizmat qilish uchun belgilangan muddatning kamida uchdan ikki qismi oʻtganidan soʻng.

Egallab turgan lavozimi uchun koʻzda tutilgandan bir pogʻona yuqori navbatdagi maxsus unvon (generallar tarkibi maxsus unvonlari bundan mustasno) quyidagilarga beriladi:

ilmiy daraja yoki ilmiy unvonga ega ofitserlar tarkibidagi xodimlarga — mavjud unvonda xizmatni oʻtash muddati tugaganidan soʻng;

xizmat vazifalarini namunali bajargan va xizmatda yuqori koʻrsatkichlarga erishgan ofitserlar tarkibidagi xodimlarga — mavjud unvonda xizmatni oʻtash muddatining kamida bir yarim baravarini oʻtaganidan soʻng.

51. Pensiya olish huquqini beradigan xizmat yilini hamda navbatdagi maxsus unvon uchun belgilangan xizmat muddatini oʻtagan, egallab turgan lavozimi uchun belgilangan unvon pogʻonasi “kapitan” yoki “mayor” boʻlgan, xizmatda ijobiy tavsiflanadigan ofitserlar tarkibidagi xodimlarga xizmatdan boʻshatish bilan bir vaqtda tegishlicha “mayor” yoki “podpolkovnik” maxsus unvoni berilishi mumkin.

52. Xodimlarga navbatdagi maxsus unvon berilishi quyidagi hollarda kechiktiriladi:

xodim bojxona organlari ixtiyorida boʻlganda (oʻqishga yuborilgan xodimlar bundan mustasno);

xodimda amaldagi intizomiy jazo chorasi mavjud boʻlganda;

xodim attestatsiyadan shartli ravishda oʻtganida;

xodimga nisbatan jinoyat ishi qoʻzgʻatilganda;

xodim egallab turgan lavozimidan intizomiy jazo chorasi sifatida ozod etilganda va boshqa lavozimga oʻtkazilganda — lavozimidan ozod etilgan kundan boshlab bir yil davomida.

Navbatdagi maxsus unvonni asossiz ravishda kechiktirilishiga yoʻl qoʻygan boshliqlar va xodimlar belgilangan tartibda intizomiy javobgarlikka tortiladi.

53. Ofitserlar tarkibidagi xodimlarga maxsus unvonini bir pogʻona pasaytirish tarzidagi intizomiy jazo berilishi mumkin. Bunda pasaytirish “leytenant” maxsus unvonigacha amalga oshirilishi mumkin.

Maxsus unvonni pasaytirish tarzidagi intizomiy jazo faqat Bojxona qoʻmitasining raisi tomonidan beriladi.

“Polkovnik” maxsus unvoni Bojxona qoʻmitasining raisi tomonidan Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasi bilan kelishilgan holda pasaytiriladi.

Xodimning avvalgi unvonini tiklamay va navbatdagi unvon berilmay turib, uni ikkinchi marta maxsus unvondan pasaytirishga yoʻl qoʻyilmaydi.

Maxsus unvoni pasaytirilgan xodimning avvalgi unvoni egallab turgan lavozimidan qatʼi nazar, maxsus unvoni pasaytirilganidan bir yil oʻtgandan soʻng Bojxona qoʻmitasi raisi tomonidan tiklanishi mumkin.

Generallar tarkibi xodimlarining maxsus unvonlari Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti tomonidan pasaytiriladi va tiklanadi.

54. Maxsus unvoni pasaytirilgan va soʻngra tiklangan xodimning maxsus unvondagi muddati, unvoni pasaytirilguniga qadar oʻtagan xizmati bilan qoʻshib hisoblanadi.

55. Xodimlar ilgari egallagan lavozimlaridagi shtat boʻyicha oʻzgarishlar (shtatlar qisqarishi, unvonlar koʻtarilishi yoki pasaytirilishi) ular vazifani bajaruvchi etib tayinlanganidan yoki oʻqishga kirganidan soʻng inobatga olinmaydi.

56. Harbiy xizmatchilarga, shuningdek, huquqni muhofaza qiluvchi yoki maxsus unvon va martaba darajasi boʻlishi nazarda tutilgan boshqa organlardan xizmatga oʻtkazilgan (yuborilgan) shaxslarga egallab turgan lavozimidan qatʼi nazar, Bojxona qoʻmitasi raisi tomonidan ushbu Nizomga ilovaga muvofiq mavjud unvoni yoki martaba darajasiga mos maxsus unvonlar beriladi.

Ushbu tartib harbiy xizmatga, shuningdek, huquqni muhofaza qiluvchi yoki maxsus unvonlar boʻlishi nazarda tutilgan boshqa organlarga oʻtkazilgan xodimlarga ham qoʻllaniladi.

Xodimlarga ushbu bandning birinchi xatboshisida belgilangan tartibda navbatdagi maxsus unvon berishda ularning avvalgi ish joyida harbiy yoki maxsus unvonda xizmat oʻtagan, martaba yoki malaka darajada mehnat qilgan davri hisobga olinadi.

“III darajali serjant”, “II darajali serjant” hamda “I darajali serjant” harbiy unvonlari bojxona organlarining “serjant” maxsus unvoniga tenglashtiriladi.

57. Yuqori yoki teng lavozimga vazifasini bajaruvchi etib tayinlagan xodimlarga navbatdagi maxsus unvonlar, vazifa bajaruvchi etib tayinlangunga qadar egallagan lavozimining unvon pogʻonasi boʻyicha beriladi.

Agar vaqtincha lavozimni bajarish uchun tayinlangan xodimning ilgari egallagan lavozimining unvon pogʻonasi navbatdagi unvonini berish uchun mos kelmasa, uni navbatdagi maxsus unvonga tavsiya etish mumkin emas. Bunda lavozim vazifasini bajarish muddati olti oydan oshmasligi lozim.

58. Xodimlar maxsus unvondan faqatgina sudning qarori bilan mahrum etiladi.

59. Noqonuniy sudlanganligi sababli maxsus unvonidan mahrum etilgan fuqaro uning oqlanganligi yoki noqonuniy hukm bekor qilingani toʻgʻrisidagi sud qarori kuchga kirgandan soʻng oʻrnatilgan tartibda maxsus unvondan mahrum etilgan kundan boshlab avvalgi maxsus unvoniga qayta tiklanadi.

60. Sud hukmiga asosan maxsus unvonlardan Bojxona qoʻmitasi raisining buyrugʻi bilan mahrum qilinadi.

Maxsus unvonni tiklash toʻgʻrisida sudning qarori qabul qilingan boʻlsa, maxsus unvon Bojxona qoʻmitasi raisining buyrugʻi bilan tiklanadi.

61. Maxsus unvonda tiklangan fuqaro tiklangan maxsus unvoniga muvofiq qonunchilik hujjatlari va boshqa normativ-huquqiy hujjatlarda belgilangan huquq va imtiyozlardan foydalanadi.

62. Maxsus unvonlarni berish, pasaytirish, ulardan mahrum qilish va tiklashga oid hujjatlarning shakli va mazmuni, shuningdek, ularni rasmiylashtirish hamda taqdim etish tartibi (generallar tarkibi bundan mustasno) Bojxona qoʻmitasi raisi tomonidan belgilanadi.

63. Xodimlarning asosiy lavozimlari Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti tomonidan, asosiy lavozimlarga tenglashtirilgan lavozimlar esa Bojxona qoʻmitasi raisi tomonidan tasdiqlanadi.

64. Bojxona organlarida lavozimlar (ofitser va serjantlar egallashi lozim boʻlgan shtat lavozimlari) va ularga muvofiq maxsus unvonlar Bojxona qoʻmitasi raisi tomonidan tasdiqlanadigan bojxona organlarining shtatlarida nazarda tutiladi.

65. Bojxona qoʻmitasi raisi Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti tomonidan lavozimga tayinlanadi va ozod etiladi.

66. Bojxona qoʻmitasi raisining oʻrinbosarlari Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti tomonidan lavozimga tayinlanadi va ozod etiladi.

67. Bojxona qoʻmitasining Qoraqalpogʻiston Respublikasi, viloyatlar, Toshkent shahri boʻyicha boshqarmalari va “Toshkent-AERO” ixtisoslashtirilgan bojxona kompleksi hamda Bojxona qoʻmitasining oliy taʼlim muassasasi boshliqlari Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti bilan kelishilgan holda Bojxona qoʻmitasi raisi tomonidan lavozimga tayinlanadi va ozod etiladi.

68. Mazkur Nizomning 65 va 66-bandlarida nazarda tutilgan tayinlov va ozod etishlar Bojxona qoʻmitasi buyrugʻi bilan eʼlon qilinadi.

Ushbu Nizomning 65 — 67-bandlarida nazarda tutilmagan bojxona organlari xodimlari Bojxona qoʻmitasi raisi tomonidan belgilanadigan tartibda lavozimga tayinlanadi va ozod etiladi.

69. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasi nomenklaturasiga kiruvchi lavozimlar qonunchilik hujjatlari, Bojxona qoʻmitasi raisi nomenklaturasi va vakolatli boshliqlar nomenklaturasiga kiruvchi lavozimlar Bojxona qoʻmitasi raisining buyrugʻi bilan tasdiqlanadi.

Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasi nomenklaturasiga kiruvchi lavozimlarga xodimlar Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasi bilan kelishilgan holda Bojxona qoʻmitasi raisi tomonidan lavozimga tayinlanadi va ozod etiladi.

70. Mazkur Nizomning 67-bandi va 68-bandining ikkinchi xatboshisida nazarda tutilgan xodimlar lavozimlarga yakka tartibda Bojxona qoʻmitasi raisi yoxud lavozimga tayinlash va ozod etish vakolatiga ega vakolatli boshliqlar tomonidan buyruq asosida tayinlanadi va ozod etiladi.

71. Buyruq chiqarish huquqiga ega boʻlgan vakolatli boshliqlar roʻyxati Bojxona qoʻmitasi raisi tomonidan belgilanadi.

Xodim yangi lavozimga (shu jumladan, kursant va tinglovchi etib) tayinlanganda, boshqa lavozimga oʻtkazilganda, boshqa joyga yuborilganda, bojxona organlaridagi xizmatdan boʻshatilganda, shuningdek, qonunchilik hujjatlarida belgilangan boshqa holatlarda egallab turgan lavozimidan ozod etiladi.

Vakolatli boshliqlar oʻzlarining nomenklaturasiga kiruvchi xodimlarni lavozimga tayinlash va lavozimdan ozod etish huquqiga egadirlar.

72. Xodimlarni lavozimga tayinlash, bunga vakolatli boshliqlar tomonidan quyidagi qoidalarga rioya etgan holda amalga oshiriladi:

a) xodimlarni lavozimga tayinlash ularning maʼlumoti, mutaxassisligi yoki lavozimga yaqin mutaxassislik, shuningdek, amaliy ish tajribasiga muvofiq amalga oshiriladi;

b) xodimning yoki uning oila aʼzolari hayoti yoxud sogʻligʻiga xavf yuzaga kelganida, shuningdek, ularning sogʻligʻi holati tufayli xizmat (yashash) joyini oʻzgartirish zarur boʻlganida, ushbu xodim boshqa tarkibiy tuzilmaga xizmatni davom ettirish uchun oʻtkaziladi;

v) xodimni egallab turgan lavozimidan chetlashtirishga doir jinoyat ishi boʻyicha sud qarori chiqarilganida u egallab turgan lavozimidan ozod etiladi hamda avvalgi xizmat vazifalarini bajarish bilan bogʻliq boʻlmagan past yoki teng mavqeli lavozimga tayinlanadi yoxud bojxona organlari ixtiyorida qoldiriladi;

Egallab turgan lavozimidan chetlashtirilgan xodimni bojxona organlaridan boʻshatish yoki uni avvalgi yoxud teng mavqeli lavozimga tayinlash masalasi bunga vakolatli boshliqlar tomonidan sud qarori asosida hal etiladi.

Xodimni egallab turgan lavozimidan qonunga xilof tarzda chetlashtirish tufayli yuzaga kelgan majburiy progul muddati uchun qonunchilikda belgilangan tartibda pul taʼminoti tarzida haq toʻlanadi;

g) xizmatda boʻlish yoshining chegarasiga yetmagan, harbiy-tibbiy komissiyalar tomonidan xizmatga cheklangan yaroqli deb topilgan xodimlarni ular sogʻligʻining holati, tayyorgarligi va amaliy tajribasini hisobga olgan holda, vazifalarini bajarishi mumkin boʻlgan boshqa lavozimlarga tayinlashning zarurati va muddati bevosita vakolatli boshliqlar tomonidan belgilanadi.

Harbiy-tibbiy komissiyalar tomonidan xizmatga cheklangan yaroqli deb topilgan xodimlarni ushlab turishga ruxsat etilgan lavozimlar roʻyxati Bojxona qoʻmitasining raisi tomonidan belgilanadi;

d) tashkiliy-shtat tadbirlari munosabati bilan hamda oilaviy sharoitiga koʻra quyi lavozimlarga tayinlangan va avvalgi lavozimlarga teng lavozimlarni egallash uchun zarur boʻlgan talablarga javob beruvchi xodimlar xizmat boʻyicha koʻtarilishda imtiyozli huquqdan foydalanadi.

Bojxona organlari xodimlari tashkiliy-shtat tadbirlari munosabati bilan yoki sogʻligʻining holati yoxud oilaviy sharoitiga koʻra quyi lavozimlarga vakolatli boshliqlar tomonidan lavozimga tayinlash boʻyicha oʻzlariga berilgan huquqlar doirasida, agar ularni tegishli mutaxassislik boʻyicha avvalgi lavozimiga teng yoki undan yuqori lavozimga tayinlashning imkoni boʻlmagan taqdirda, tayinlanadi.

Intizomiy jazo chorasini qoʻllash tartibida lavozimidan pasaytirilgan xodimlar mazkur jazo chorasi bekor qilingandan keyingina yuqori lavozimlarga tayinlanishi mumkin;

e) boʻsh lavozimni zudlik bilan toʻldirish zarurati tugʻilganda, Bojxona qoʻmitasi raisining roziligi bilan ushbu lavozimga tayinlash huquqiga ega boʻlgan vakolatli boshliqqa xodimni lavozim boʻyicha majburiyatlarni vaqtincha bajarishga tayinlashga ruxsat etiladi;

yo) tegishli sohada kamida uch yillik ilmiy, pedagogik yoki amaliy ish tajribasiga ega shaxslar Bojxona qoʻmitasining oliy taʼlim muassasasi professor-oʻqituvchilar (ofitser va serjantlar) tarkibi lavozimlariga maxsus unvon berilmagan holda bir yillik shartnoma asosida ishga qabul qilinishi mumkin;

j) Bojxona qoʻmitasining oliy taʼlim muassasasi kursantlari (tinglovchilari) ushbu muassasani tamomlaganlaridan soʻng Bojxona qoʻmitasi raisi tomonidan boʻsh lavozimlarga tayinlanadi yoki boʻsh lavozim mavjud boʻlgan bojxona yoxud boshqa huquqni muhofaza qilish organlariga xizmatni davom ettirish uchun yuboriladi;

z) Oʻzbekiston Respublikasi yoki chet davlatning oliy taʼlim muassasalariga va tashkilotlariga magistratura mutaxassisliklari boʻyicha oʻqishga yuborilgan xodim oʻqish muddati yakunlangandan soʻng bir oydan oshmagan muddatda lavozimiga tayinlanishi lozim;

i) xodimlar Bojxona qoʻmitasining oliy taʼlim muassasasining kunduzgi taʼlim shakliga oʻqishga kirganligi (oliy taʼlimdan keyingi taʼlim bundan mustasno) sababli shtat boʻyicha egallagan lavozimidan ozod etilib, kursant yoki tinglovchi etib, shuningdek, oʻqishni tugatganidan soʻng avvalgi lavozimiga yoxud unga teng boshqa lavozimlarga tayinlanadi;

y) ichki ishlar organlarining tibbiyot muassasalari xulosasiga muvofiq va oʻzining roziligi bilan xodim ish hajmi kamroq boʻlgan yoki tegishli xizmat sharoitlariga ega lavozimga tayinlanishi mumkin.

73. Xodimni lavozimdan lavozimga oʻtkazish quyidagi tartibda amalga oshiriladi:

a) yuqori lavozimga — xizmat boʻyicha koʻtarilish yoki ragʻbatlantirish tartibida.

Bunda yuqori lavozimga tayinlangan kundan boshlab uch oylik davr xodimning lavozim majburiyatlarini oʻzlashtirib olishi uchun lavozimda shakllanish davri hisoblanadi va bevosita boshliqlar yangi tayinlangan xodim bilan muayyan lavozimda uning shakllanishini taʼminlovchi alohida ish olib boradi, unga zarur amaliy yordam koʻrsatadi;

b) teng lavozimga:

bojxona posti xodimlari bitta postda uch yil xizmat qilgandan soʻng rotatsiya tartibida;

tashkiliy-shtat oʻzgarishlari boʻlganida;

boʻsh lavozimlarni jamlash zarurati yuzaga kelganda xodimning kasbiy va shaxsiy xislatlarini inobatga olib, uning egallab turgan lavozimidagi amaliy tajribasidan foydalanish maqsadida;

oʻzining asoslantirilgan bildirgisiga asosan oilaviy sharoitiga koʻra;

sogʻligʻining holatiga koʻra (ichki ishlar organlarining harbiy-tibbiy komissiyasi xulosasiga muvofiq);

sud ajrimi asosida lavozimidan chetlashtirilganda;

xizmat tekshiruvi xulosasi asosida;

v) quyi lavozimga:

tashkiliy-shtat tadbirlari munosabati bilan — xodimni teng yoki yuqori lavozimga tayinlash imkoniyati boʻlmagan taqdirda;

sogʻligʻining holatiga koʻra (ichki ishlar organlarining harbiy-tibbiy komissiyasi xulosasiga muvofiq);

oʻzining asoslantirilgan bildirgisiga asosan oilaviy sharoitiga koʻra;

attestatsiya tartibida egallab turgan lavozimiga noloyiq, quyi lavozimga oʻtkazilishi zarur deb topilganda;

egallab turgan lavozimidan ozod etish (pasaytirish) intizomiy jazo chorasi qoʻllanilganida;

sud ajrimi asosida lavozimidan chetlashtirilganligi sababli teng lavozimga oʻtkazish imkoniyati boʻlmaganda.

74. Yuqori, teng yoki quyi lavozimlar shtatlarda lavozim uchun belgilangan maxsus unvonga muvofiq, maxsus unvonlar teng boʻlganida esa — lavozim maoshi miqdori boʻyicha aniqlanadi.

Bunda bojxona postlari doirasida rotatsiya tartibida oʻtkazilgan lavozim uchun belgilangan maxsus unvon yoki lavozim maoshi miqdori rotatsiya tartibida oʻtkazilgunga qadar egallagan lavozimi uchun belgilangan maxsus unvon yoki lavozim maoshidan kam boʻlgan taqdirda, xodim quyi lavozimga oʻtkazilgan hisoblanmaydi.

75. Xodimni lavozimga tayinlash, lavozimdan ozod etish va bojxona organlarining ixtiyoriga oʻtkazishga taalluqli boʻlgan hujjatlarning shakli va mazmuni, shuningdek, ularni rasmiylashtirish va taqdim etish tartibi Bojxona qoʻmitasining raisi tomonidan belgilanadi.

76. Attestatsiyadan oʻtkazish natijasida egallab turgan lavozimiga noloyiqligi sababli yoki intizomiy jazo tariqasida quyi lavozimga tayinlangan xodimlar yuqori lavozimga ularning kasbiy va shaxsiy xislatlari, sogʻligʻining holati, ish natijalari va xizmat vazifalarini bajarish boʻyicha koʻrsatgan qobiliyatidan kelib chiqib, kamida bir yildan keyin tayinlanadi.

77. Xodim egallab turgan lavozimidan boshqa teng lavozimga uning roziligisiz oʻtkaziladi.

Xodimlar yangi xizmat joyiga quyidagi mansabdor shaxslarning buyrugʻi bilan oʻtkaziladi:

bir bojxona organi doirasida — vakolatli boshliqlarning buyrugʻi bilan;

bir bojxona organidan boshqasiga (bir bojxona organi tarkibidagi bojxona postlari bundan mustasno) — Bojxona qoʻmitasi raisining buyrugʻi bilan.

78. Xodim oilaviy sharoitiga koʻra yangi xizmat joyiga quyidagi hollarda oʻtkaziladi:

ichki ishlar organlarining harbiy-tibbiy komissiyasi xulosasiga muvofiq xodim oila aʼzolaridan birining (eri, xotini, farzandlari va xodimning qaramogʻidagilar) ushbu joyda yashash imkoniyati boʻlmaganda;

yashash joylaridagi bojxona organi xulosasiga muvofiq doimiy oʻzgalar parvarishiga (yordamga, nazoratga) muhtoj yoki xodimning parvarish qilish imkoni boʻlgan boshqa aka-ukalari boʻlmagan taqdirda, alohida yashovchi otasi, onasini (shu jumladan, eri, xotinini) doimiy parvarishlash uchun.

79. Xodim yangi xizmat joyiga oʻtkazilayotganda oilasining turarjoyi oʻzgarsa hamda turmush oʻrtogʻi ham xodim boʻlsa, unda xodimni yangi xizmat joyiga oʻtkazish toʻgʻrisida qaror qabul qilinganda turmush oʻrtogʻini ham ushbu hududga oʻtkazish masalasi koʻrib chiqiladi.

80. Xizmat joyi oʻzgargan xodim xizmat hujjatlari va unga ishonib berilgan mulkni topshirganidan keyin, biroq xizmat joyi oʻzgarganligi haqida buyruq yoki yozma xabarnomani olgan kunidan boshlab oʻn sutkadan kechikmasdan xizmat joyiga yetib borishi lozim, xodim taʼtilda yoki davolanishda boʻlgan hollar bundan mustasno.

81. Xodimni maxfiy hujjatlar bilan ishlash belgilangan lavozimga tayinlashda unga davlat sirini tashkil qiluvchi maʼlumotlarga oʻrnatilgan tartibda ruxsatnoma rasmiylashtirish jarayoni amalga oshiriladi.