Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi qaror qiladi:

Oʻzbekiston Respublikasining quyidagi qonun hujjatlariga oʻzgartishlar va qoʻshimchalar kiritilsin:

I. Oʻzbekiston Respublikasining 1994-yil 22-sentabrdagi Qonuni bilan tasdiqlangan Oʻzbekiston Respublikasining Jinoyat-protsessual kodeksi (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Kengashining Axborotnomasi, 1995-yil, № 2, 5-modda; Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Axborotnomasi, 1995-yil, № 12, 269-modda; 1997-yil, № 2, 56-modda, № 9, 241-modda; 1998-yil, № 5—6, 102-modda, № 9, 181-modda; 1999-yil, № 1, 20-modda, № 5, 124-modda, № 9, 229-modda; 2000-yil, № 5—6, 153-modda, № 7—8, 217-modda):

1) 13-moddasining toʻrtinchi qismi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“Tegishli sud hayʼatlarida apellatsiya, kassatsiya va nazorat tartibida ishlarni koʻrish uch nafar sudyadan iborat tarkibda amalga oshiriladi. Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining hukmlariga apellatsiya va kassatsiya shikoyatlari (protestlari) Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining tegishli sudlov hayʼatlarida besh nafar sudyadan iborat tarkibda koʻrib chiqiladi”;

2) 25-moddasi quyidagi mazmundagi qismlar bilan toʻldirilsin:

“Sud ayblov yoki himoya tarafida turmaydi hamda ularning biron-bir manfaatlarini ifodalamaydi.

Sud xolislik va begʻarazlikni saqlagan holda taraflar protsessual majburiyatlarini bajarishlari va berilgan huquqlarini amalga oshirishlari uchun zarur sharoitlar yaratib beradi”;

3) 27-moddasining ikkinchi qismi quyidagi mazmundagi ikkinchi va uchinchi qismlar bilan almashtirilsin:

“Mahkum (oqlangan shaxs), uning himoyachisi, qonuniy vakili, shuningdek jabrlanuvchi, fuqaroviy daʼvogar, fuqaroviy javobgar, ularning vakillari birinchi instansiya sudining hukmi (ajrimi) ustidan apellatsiya yoki kassatsiya tartibida shikoyat berishga, prokuror protest bildirishga haqlidir.

Protsessning istalgan paytida iltimosnoma bildirish va shikoyat berish mumkin”;

4) 28-moddasining matni quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“Oʻzbekiston Respublikasida jinoyat ishlari boʻyicha odil sudlovni Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi, Qoraqalpogʻiston Respublikasi jinoyat ishlari boʻyicha Oliy sudi, jinoyat ishlari boʻyicha viloyatlar, Toshkent shahar, tuman (shahar) sudlari va harbiy sudlar amalga oshiradi.

Birinchi instansiya sudi jinoyat ishi boʻyicha hukm yoki ajrim chiqarish huquqiga ega. Apellatsiya instansiyasi sudi birinchi instansiya sudining qonuniy kuchga kirmagan hukmlari va ajrimlari ustidan berilgan shikoyat va protestlar boʻyicha ishlarni koʻrib, ajrim chiqaradi. Kassatsiya instansiyasi sudi birinchi instansiya sudining qonuniy kuchga kirgan hukmlari va ajrimlari ustidan berilgan shikoyat va protestlar boʻyicha ishlarni koʻrib, ajrim chiqaradi. Nazorat instansiyasi sudi birinchi instansiya sudining hukmlari va ajrimlari ustidan berilgan protestlar boʻyicha ishlarni ular apellatsiya yoki kassatsiya tartibida koʻrib chiqilganidan keyin koʻrib, qaror (ajrim) chiqaradi”;

5) 29-moddasining birinchi qismidagi “kassatsiya” degan soʻz “apellatsiya, kassatsiya” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;

6) 46-moddasining birinchi qismi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“Ayblanuvchi: oʻzining nimada ayblanayotganini bilish; oʻziga qoʻyilgan ayblov yuzasidan va ishning boshqa har qanday holatlari boʻyicha koʻrsatuv va tushuntirish berish; oʻz ona tilidan va tarjimon xizmatidan foydalanish; himoyachiga ega boʻlish va u bilan xoli uchrashish; oʻz huquqlarini himoya qilishni shaxsan oʻzi amalga oshirish; iltimosnoma berish va rad etish; dalillar taqdim qilish; tergovchi yoki surishtiruvchining ruxsati bilan tergov harakatlarida ishtirok etish; dastlabki tergov tamom boʻlganidan soʻng ishning barcha materiallari bilan tanishib chiqish va undan kerakli maʼlumotlarni yozib olish; tergovchi yoki prokuror tomonidan jinoyat ishining tugatilganligiga norozilik bildirish va sud muhokamasi oʻtkazishni talab qilish; birinchi instansiya va apellatsiya instansiyasi sudining majlislarida, sudning ruxsati bilan esa kassatsiya va nazorat instansiyasi sudining majlislarida ishtirok etish; surishtiruvchi, tergovchi, prokuror va sudning harakatlari hamda qarorlari ustidan shikoyatlar berish; sud majlisining bayonnomasi bilan tanishish va u haqda oʻz mulohazalarini bildirish; ish boʻyicha keltirilgan protestlar, apellatsiya, kassatsiya shikoyatlaridan xabardor boʻlish va ularga nisbatan eʼtirozlar bildirish huquqiga ega. Sudlanuvchi oxirgi soʻz bilan chiqish huquqiga egadir”;

7) 53-moddasining birinchi qismidagi “kassatsiya” degan soʻz “apellatsiya, kassatsiya” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;

8) 55-moddasining birinchi qismi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“Jabrlanuvchi: koʻrsatuv berish; dalillar taqdim qilish; iltimosnoma berish va rad qilish; oʻz ona tilidan va tarjimon xizmatidan foydalanish; oʻz manfaatlarini himoya qilish uchun vakil olish; tergovchi yoki surishtiruvchining ruxsati bilan tergov harakatlarida ishtirok etish; dastlabki tergov tamom boʻlganidan soʻng ishning barcha materiallari bilan tanishish va undan zarur maʼlumotlarni yozib olish; birinchi instansiya, apellatsiya, kassatsiya va nazorat instansiyasi sudining majlislarida ishtirok etish; surishtiruvchi, tergovchi, prokuror va sudning harakatlari hamda qarorlari ustidan shikoyatlar keltirish; shaxsan oʻzi yoki vakili orqali sudda ayblovni quvvatlash; sud majlisining bayonnomasi bilan tanishish va u haqda oʻz mulohazalarini bildirish; ish boʻyicha keltirilgan shikoyatlar, protestlardan xabardor boʻlish va ularga nisbatan eʼtirozlar bildirish huquqiga egadir”;

9) 57-moddasining birinchi qismi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“Fuqaroviy daʼvogar: fuqaroviy daʼvo qoʻzgʻatish va uni quvvatlash; dalillar taqdim qilish; qoʻzgʻatilgan daʼvo boʻyicha tushuntirishlar berish; oʻz manfaatlarini himoya qilish uchun vakil olish; iltimosnoma berish va rad qilish; surishtiruvchidan, tergovchidan, prokurordan yoki suddan daʼvoni taʼminlash choralarini koʻrish haqida iltimos qilish; dastlabki tergov tamom boʻlganidan soʻng ish materiallari bilan tanishish va undan zarur maʼlumotlar yozib olish; birinchi instansiya, apellatsiya, kassatsiya va nazorat instansiyasi sudining majlislarida ishtirok etish; surishtiruvchi, tergovchi, prokuror va sudning harakatlari hamda qarorlari ustidan shikoyatlar berish; sud hukmi va ajrimining fuqaroviy daʼvoga tegishli qismi ustidan shikoyat qilish; ish boʻyicha keltirilgan shikoyatlar, protestlardan xabardor boʻlish va ularga nisbatan eʼtirozlar bildirish huquqiga egadir”;

10) 59-moddasining birinchi qismi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“Fuqaroviy javobgar: ayblov va fuqaroviy daʼvoning mazmunini bilish; daʼvoga eʼtiroz bildirish; tushuntirish berish; oʻz manfaatlarini himoya qilish uchun vakil olish; dalillar taqdim qilish; iltimosnoma berish va rad qilish; dastlabki tergov tamom boʻlganidan soʻng ish materiallari bilan tanishish va undan zarur maʼlumotlarni yozib olish; birinchi instansiya, apellatsiya, kassatsiya va nazorat instansiyasi sudining majlislarida ishtirok etish; surishtiruvchi, tergovchi, prokuror va sudning harakatlari va qarorlari ustidan shikoyatlar keltirish; sud hukmi va ajrimining fuqaroviy daʼvoga tegishli qismi ustidan shikoyatlar berish; ish boʻyicha keltirilgan shikoyat va protestlardan xabardor boʻlish va ularga nisbatan eʼtirozlar bildirish huquqiga egadir”;

11) 76-moddasining uchinchi qismi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“Birinchi instansiya, apellatsiya yoki kassatsiya instansiyasi sudida yoxud nazorat tartibida ishni koʻrishda ishtirok etgan sudya uning ishtirokida chiqarilgan hukm, ajrim (qaror) bekor qilinganidan keyin oʻsha ishni koʻrishda ishtirok eta olmaydi”;

12) 389-moddasining matni quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“Jinoyat ishlari boʻyicha tuman (shahar) sudining sudloviga yuqori sudlarning va harbiy sudlarning sudloviga tegishli boʻlgan ishlardan tashqari hamma jinoyat ishlari tegishlidir.

Qoraqalpogʻiston Respublikasi jinoyat ishlari boʻyicha Oliy sudining, jinoyat ishlari boʻyicha viloyatlar va Toshkent shahar sudlarining sudloviga Oʻzbekiston Respublikasi Jinoyat kodeksi 97-moddasining ikkinchi qismi, 118-moddasining toʻrtinchi qismi, 150, 153, 155, 157, 158-moddalari, 159-moddasining uchinchi va toʻrtinchi qismlari, 160, 161-moddalari, 210-moddasining uchinchi qismi, 230, 231, 242, 244-moddalari, 273-moddasining beshinchi qismida nazarda tutilgan jinoyatlarga doir ishlar tegishlidir.

Harbiy sudlar sudloviga tegishli ishlar qonun hujjatlari bilan belgilanadi.

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining sudloviga oʻta murakkab va ahamiyatli ishlar tegishlidir.

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining raisi, Qoraqalpogʻiston Respublikasi jinoyat ishlari boʻyicha Oliy sudining raisi, jinoyat ishlari boʻyicha viloyatlar va Toshkent shahar sudlarining raislari, Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy sudining raisi ushbu moddaning ikkinchi qismida nazarda tutilgan jinoyat toʻgʻrisidagi ishni, agar u mazmunan murakkab boʻlmasa, jinoyat ishlari boʻyicha tegishli tuman (shahar) sudiga, shuningdek okrug yoki hududiy harbiy sudga koʻrish uchun topshirishga haqli”;

13) 409-moddasining yettinchi qismi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“Prokuror jinoyat ishlarini koʻrishda yoki hukmni ijro etish bilan bogʻliq masalalarni yoxud ushbu Kodeksda nazarda tutilgan hollarda boshqa masalalarni hal etishda apellatsiya, kassatsiya va nazorat instansiyasi sudida ishtirok etadi”;

14) 473-moddasi toʻrtinchi qismining birinchi jumlasi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“Raislik qiluvchi sudlanuvchiga va boshqa taraflarga hukmning mazmunini, hukm ustidan ular istagi boʻyicha apellatsiya yoki kassatsiya tartibida shikoyat berish muddati va tartibini tushuntiradi”;

15) 478-moddasining matni quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“Sud hukmi, ajrimi va qarorlarining qonuniyligi, asosliligi va adolatliligi apellatsiya, kassatsiya va nazorat tartibida tekshirilishi mumkin.

Ishni yuqori sud tomonidan koʻrish:

1) apellatsiya tartibida — ushbu Kodeksning 497²-moddasida koʻrsatilgan shaxslarning shikoyatlariga va protestlariga binoan;

2) kassatsiya tartibida — ushbu Kodeksning 498-moddasida koʻrsatilgan shaxslarning shikoyatlariga va protestlariga binoan;

3) nazorat tartibida — qonunda protest bildirish huquqi berilgan sud raisi, prokuror yoki ular oʻrinbosarlarining protestlariga binoan, yangi ochilgan holatlar munosabati bilan esa, qonunda protest bildirish huquqi berilgan prokuror yoki uning oʻrinbosari protestiga binoan amalga oshiriladi”;

16) 479-moddasining matni quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“Ushbu Kodeksning 497², 498 va 516-moddalarida nazarda tutilgan protsess ishtirokchilari birinchi instansiya sudining hukmi va ajrimi ustidan belgilangan tartibda apellatsiya yoki kassatsiya tartibida shikoyat berish yoki protest bildirishga, shuningdek sud qarorlarini nazorat tartibida qayta koʻrib chiqishni iltimos qilishga haqlidir. Bu holda ular oʻz vajlarini tasdiqlovchi qoʻshimcha materiallar taqdim etishlari mumkin.

Apellatsiya, kassatsiya shikoyati, apellatsiya, kassatsiya yoki nazorat protesti tushganligi toʻgʻrisida sud tushgan shikoyat yoki protest kimning manfaatlariga taalluqli boʻlsa, ana shu protsess ishtirokchilariga maʼlum qiladi va ayni vaqtda mazkur hujjatlarning nusxasini mahkumga, jabrlanuvchiga va oqlangan shaxsga joʻnatadi. Koʻrsatilgan shaxslar ish bilan, shu jumladan qoʻshimcha taqdim etilgan materiallar bilan tanishishga hamda sudga oʻz eʼtirozlarini bildirishga haqlidir.

Apellatsiya yoki kassatsiya shikoyati bergan shaxs, shuningdek berilgan shikoyat yoki protest kimning manfaatlariga taalluqli boʻlsa, ana shu protsess ishtirokchilari sud tomonidan ishning koʻrilish vaqti va joyi haqida xabardor qilinadi.

Mahkum, oqlangan shaxs, ularning himoyachilari va qonuniy vakillari, jabrlanuvchi, fuqaroviy daʼvogar, fuqaroviy javobgar hamda ularning vakillari ishni apellatsiya instansiyasida koʻrish chogʻida ishtirok etishga haqlidir. Mazkur shaxslar ishni kassatsiya va nazorat tartibida koʻrish chogʻida ham ishtirok etishga haqlidir, jazoni ijro etish muassasasidagi mahkum bundan mustasno. Jazoni ijro etish muassasasidagi mahkumning kassatsiya va nazorat instansiyasi sudi majlisida ishtirok etishi, shuningdek uni sud majlisiga olib kelish zarurligi masalasini sud hal qiladi. Ish koʻriladigan joy va vaqt haqida oʻz vaqtida ogohlantirilgan mazkur shaxslarning uzrsiz sabablarga koʻra kelmaganliklari ishni koʻrishga monelik qilmaydi. Lekin sud mahkumni, oqlangan shaxsni, shuningdek jabrlanuvchini, fuqaroviy daʼvogarni, fuqaroviy javobgarni va ularning vakillarini tushuntirish berish uchun chaqirishi mumkin”;

17) 480-moddasining matni quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“Jinoyat ishining apellatsiya, kassatsiya yoki nazorat tartibida koʻrilishida prokuror qatnashadi.

Ishning koʻrilishida:

1) Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi, Qoraqalpogʻiston Respublikasi jinoyat ishlari boʻyicha Oliy sudi, jinoyat ishlari boʻyicha viloyatlar va Toshkent shahar sudlari, Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy sudi hayʼatlarida — tegishincha Oʻzbekiston Respublikasi Bosh prokurori, Qoraqalpogʻiston Respublikasi, viloyatlar, Toshkent shahar prokurorlari, Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy prokurori tomonidan vakolat berilgan prokuror;

2) Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi, Qoraqalpogʻiston Respublikasi jinoyat ishlari boʻyicha Oliy sudi, jinoyat ishlari boʻyicha viloyatlar va Toshkent shahar sudlari, Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy sudi rayosatlarida — tegishincha Oʻzbekiston Respublikasi Bosh prokurori yoki uning oʻrinbosari, Qoraqalpogʻiston Respublikasi, viloyatlar, Toshkent shahar prokurorlari, Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy prokurori;

3) Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi Plenumida — Oʻzbekiston Respublikasi Bosh prokurori qatnashadi”;

18) 481-moddasining birinchi qismidagi “Kassatsiya” degan soʻz “Apellatsiya, kassatsiya” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;

19) 482-moddasining birinchi qismidagi “kassatsiya” degan soʻz “apellatsiya, kassatsiya” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;

20) 483-moddasining birinchi qismidagi “Kassatsiya” degan soʻz “Apellatsiya, kassatsiya” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;

21) 484-moddasining matnidagi “Kassatsiya” degan soʻz “Apellatsiya, kassatsiya” degan soʻzlar bilan, “ishni kassatsiya” degan soʻzlar “ishni apellatsiya, kassatsiya” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;

22) 490-moddasi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

Sud jinoyat ishini apellatsiya, kassatsiya yoki nazorat tartibida koʻrib, quyidagi qarorlardan birini qabul qiladi:

1) sudning hukmi yoki ajrimini (qarorini) oʻzgarishsiz qoldiradi;

2) hukmni yoki ajrimni (qarorni) oʻzgartiradi;

3) hukmni yoki ajrimni (qarorni) bekor qiladi va ishni qoʻshimcha tergovga yoki yangitdan sudda koʻrish uchun joʻnatadi yoxud ishni tugatadi.

Nazorat instansiyasi sudi jinoyat ishini nazorat tartibida koʻrib, apellatsiya yoki kassatsiya ajrimini bekor qiladi, shuningdek agar keyin sud ajrimlari, qarorlari chiqarilgan boʻlsa, ularni ham bekor qiladi va ishni yangitdan apellatsiya yoki kassatsiya tartibida koʻrib chiqishga oʻtkazadi.

Apellatsiya instansiyasi sudi, agar birinchi instansiya sudi tomonidan yoʻl qoʻyilgan kamchiliklarni toʻldirish va protsessual qoidabuzarliklarni bartaraf etish imkoniyati boʻlsa, toʻliq yoki qisman sud tergovi oʻtkazish va hukmga oʻzgartishlar kiritishga haqlidir.

Kassatsiya va nazorat instansiyasi sudi, agar birinchi instansiya sudi tomonidan yoʻl qoʻyilgan kamchiliklarni toʻldirish va protsessual qoidabuzarliklarni bartaraf etish imkoniyati boʻlsa, qisman sud tergovi oʻtkazish va hukmga oʻzgartishlar kiritishga haqlidir.

Yuqori instansiya sudi asoslar mavjud boʻlgan taqdirda, mahkumni oʻta xavfli retsidivist deb topishga, unga tarbiya koloniyasi yoki jazoni ijro etish koloniyasining qattiqroq turini belgilashga, jinoyat oqibatida yetkazilgan zararni qoplash miqdorini koʻpaytirishga haqlidir.

Yuqori instansiya sudi hukmning ayrim mahkumlarga qoʻyilgan ayblov qismini yoki fuqaroviy daʼvo qismini bekor qilishga yoki oʻzgartirishga haqlidir”;

23) 491-moddasining matnidagi “kassatsiya” degan soʻz “apellatsiya, kassatsiya” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;

24) 493-moddasining matnidagi “kassatsiya” degan soʻz “apellatsiya, kassatsiya” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;

25) 494-moddasi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

Sud jinoyat ishini apellatsiya, kassatsiya yoki nazorat tartibida koʻrgan vaqtida jazoni kuchaytirishga, shuningdek ogʻirroq jinoyatga doir qonun moddalarini qoʻllashga haqli emas.

Ogʻirroq jinoyatga doir qonun moddalarini qoʻllash zarurligi munosabati bilan yoxud jazoning yengilligi uchun jabrlanuvchi tomonidan shikoyat berilgan yoki prokuror tomonidan protest bildirilgan hollardagina ana shu asoslar boʻyicha apellatsiya yoki kassatsiya tartibida hukm bekor qilinishi va ish yangitdan sudda koʻrish uchun yuborilishi mumkin.

Oqlov hukmi yuqori sud tomonidan faqat prokurorning apellatsiya yoki kassatsiya protesti, jabrlanuvchining yoki uning vakilining shikoyati yoxud oqlangan shaxsning, uning himoyachisining yoki qonuniy vakilining apellatsiya yoki kassatsiya shikoyati, shuningdek nazorat tartibida berilgan protest boʻyicha bekor qilinishi mumkin”;

26) 495-moddasining birinchi va ikkinchi qismlaridagi “kassatsiya” degan soʻz “apellatsiya, kassatsiya” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;

27) 496-moddasining matni quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“Jinoyat ishini apellatsiya, kassatsiya yoki nazorat tartibida koʻrayotgan sudning ajrimida (qarorida) quyidagilar aks ettirilgan boʻlishi lozim:

1) ajrim (qaror) chiqarilgan vaqt va joy;

2) ajrim (qaror) chiqargan sudning nomi va tarkibi, ishni koʻrishda qatnashgan prokuror va boshqa shaxslar;

3) apellatsiya, kassatsiya shikoyati, apellatsiya, kassatsiya yoki nazorat tartibida protest bergan shaxs;

4) shikoyat yoki protest berilgan hukmning, ajrimning (qarorning) qaror qismi mazmuni;

5) shikoyatning, protestning, ularga nisbatan bildirilgan eʼtirozlarning mazmuni, ishda ishtirok etayotgan shaxslar tushuntirishlarining qisqacha bayoni va prokurorning fikri;

6) shikoyat, protest boʻyicha sudning qarori.

Shikoyat, protest qanoatlantirilmay qoldirilgan taqdirda, ularda keltirilgan vajlar qanday sabablarga koʻra asossiz yoki ahamiyatsiz deb topilganligi ajrimda (qarorda) koʻrsatilishi lozim.

Hukm, ajrim (qaror) bekor qilingan yoki oʻzgartirilgan hollarda apellatsiya, kassatsiya yoki nazorat instansiyasi sudi qonunning qaysi moddalaridagi talablar buzilganligini hamda bekor qilinayotgan yoki oʻzgartirilayotgan qarorning asossizligi nimadan iborat ekanligini koʻrsatib oʻtishi lozim.

Ish apellatsiya, kassatsiya yoki nazorat instansiyasi sudi tomonidan qoʻshimcha tergovga yoki yangitdan sudda koʻrish uchun yuborilayotganda aniqlanishi lozim boʻlgan holatlar koʻrsatilishi zarur.

Apellatsiya, kassatsiya va nazorat instansiyasi sudi ushbu Kodeksning 298 va 300-moddalarida nazarda tutilgan asoslar mavjud boʻlgan taqdirda, shuningdek tegishli mansabdor shaxslarning eʼtiborini surishtiruv, dastlabki tergov oʻtkazishda va sud muhokamasida yoʻl qoʻyilgan kamchiliklarga jalb qilish zarur boʻlganda xususiy ajrim chiqaradi.

Ajrim sudning toʻliq tarkibi tomonidan, sud rayosatining qarori raislik qiluvchi tomonidan, Plenum qarori esa Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi raisi va Plenum kotibi tomonidan imzolanadi. Chiqarilgan ajrim (qaror) raislik qiluvchi yoki sud tarkibidagi sudyalardan biri tomonidan sud majlisi zalida darhol oʻqib eshittiriladi”;

28) 497-moddasi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

Ajrim (qaror) chiqarilganidan keyin u uzogʻi bilan besh sutka ichida jinoyat ishi bilan birga qoʻshib hukm yoki apellatsiya yoxud kassatsiya ajrimi chiqargan sudga yoki boshqa sudga, ish qoʻshimcha tergovga joʻnatilgan taqdirda esa, ayblov xulosasini tasdiqlagan prokurorga ijro etish uchun yuboriladi.

Qamoqdan ozod etilishi lozim boʻlgan mahkumni, agar u sud majlisida qatnashayotgan boʻlsa, ozod etishga doir ajrim (qaror) zalning oʻzidayoq ijro etiladi. Boshqa hollarda ajrim (qaror) chiqarilgan vaqtdan eʼtiboran uzogʻi bilan yigirma toʻrt soat ichida uning nusxasi sud tomonidan jazoni ijro etish muassasasi maʼmuriyatiga yuboriladi”;

29) Kodeks quyidagi mazmundagi 55¹-bob bilan toʻldirilsin:

Sudning qonuniy kuchga kirmagan hukmlari ustidan apellatsiya tartibida shikoyat berish yoki protest bildirish mumkin.

Birinchi instansiya sudining sud muhokamasi vaqtida chiqarilgan ajrimi ustidan apellatsiya tartibida shikoyat berish va protest bildirish hukm ustidan shunday harakatlarni sodir etish bilan bir paytning oʻzida amalga oshirilishi mumkin.

Mahkum, uning himoyachisi, qonuniy vakili, shuningdek jabrlanuvchi, uning vakili sudning qonuniy kuchga kirmagan hukmi ustidan shikoyat berishga, prokuror va uning oʻrinbosari esa, protest bildirishga haqlidir.

Fuqaroviy daʼvogar, fuqaroviy javobgar va ularning vakillari hukmning fuqaroviy daʼvoga daxldor qismi ustidan shikoyat berishga haqlidir.

Sudda oqlangan shaxs, uning himoyachisi va qonuniy vakili hukmning oqlash sabablari va asoslariga doir qismi ustidan shikoyat berishga haqlidir.

Mazkur moddaning birinchi, ikkinchi va uchinchi qismlarida koʻrsatilgan shaxslar apellatsiya instansiyasi sudining ajrimi ustidan nazorat tartibida shikoyat berish yoki protest bildirishga haqlidir.

Quyidagilarning:

1) jinoyat ishlari boʻyicha tuman (shahar) sudlarining qonuniy kuchga kirmagan hukmlari ustidan — Qoraqalpogʻiston Respublikasi jinoyat ishlari boʻyicha Oliy sudiga, jinoyat ishlari boʻyicha viloyatlar va Toshkent shahar sudlariga;

2) okrug va hududiy harbiy sudlarning qonuniy kuchga kirmagan hukmlari ustidan — Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy sudiga apellatsiya tartibida shikoyat berish va protest bildirish mumkin.

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining, Qoraqalpogʻiston Respublikasi jinoyat ishlari boʻyicha Oliy sudining, jinoyat ishlari boʻyicha viloyatlar va Toshkent shahar sudlarining hukmlari ustidan, shuningdek Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy sudining hukmlari ustidan berilgan apellatsiya shikoyatlari va protestlari ayni shu sudlarning oʻzi tomonidan koʻrib chiqiladi.

Apellatsiya shikoyatlari va protestlari hukm chiqargan sud orqali beriladi. Shikoyat yoki protest bevosita apellatsiya instansiya sudiga topshirilgan boʻlsa, sud ushbu Kodeks 479-moddasining ikkinchi, uchinchi va toʻrtinchi qismlarida nazarda tutilgan talablarni bajarish uchun ularni hukm chiqargan sudga yuboradi.

Birinchi instansiya sudining hukmi ustidan apellatsiya shikoyatlari va protestlari hukm eʼlon qilingan kundan eʼtiboran oʻn sutka ichida, mahkum, oqlangan shaxs, jabrlanuvchi tomonidan esa ularga hukmning nusxasi topshirilgan kundan eʼtiboran shunday muddat ichida berilishi mumkin.

Hukm ustidan shikoyat berish uchun belgilangan muddat ichida ish suddan talab qilib olinishi mumkin emas. Taraflar shu vaqt mobaynida ish bilan sud binosida tanishishga haqlidir.

Belgilangan muddatdan keyin berilgan shikoyat yoki protest oqibatsiz qoldiriladi, bu haqda ularni bergan shaxslarga xabar qilinadi.

Hukm ustidan shikoyat berish yoki protest bildirish muddati uzrli sabablarga koʻra oʻtkazib yuborilgan hollarda apellatsiya shikoyati yoki protesti berish huquqiga ega boʻlgan shaxslar hukm chiqargan sudga muddatni tiklash soʻralgan iltimosnoma bilan murojaat qilishlari mumkin. Zarur hollarda bu masala iltimosnoma bergan shaxsning ishtirokida hal qilinadi.

Oʻtkazib yuborilgan muddatni tiklashning rad etilganligi ustidan yuqori sudga shikoyat berish yoki protest bildirish mumkin, u muddatni tiklashga va ishni xususiy shikoyat yoki protest boʻyicha koʻrib chiqishga haqlidir. Bunda ushbu Kodeks 479-moddasining ikkinchi, uchinchi va toʻrtinchi qismlarida nazarda tutilgan talablar bajarilishi lozim.

Apellatsiya shikoyati berilishi yoki apellatsiya protesti bildirilishi hukmni ijro etishni toʻxtatib turadi.

Hukm ustidan shikoyat berish va protest bildirish uchun belgilangan muddat tugagach, hukm chiqargan sud ushbu Kodeks 479-moddasining ikkinchi, uchinchi va toʻrtinchi qismlarida nazarda tutilgan talablarni bajarib, ishni shikoyatlar, protestlar hamda ular yuzasidan bildirilgan eʼtirozlar, shuningdek taqdim etilgan qoʻshimcha materiallar bilan birga oʻn kundan kechiktirmay apellatsiya instansiyasi sudiga yuboradi.

Bu muddat alohida hollarda yuqori sud raisi yoki uning oʻrinbosari tomonidan koʻpi bilan yigirma kunga uzaytirilishi mumkin.

Apellatsiya shikoyati va protestida quyidagilar koʻrsatilishi lozim:

1) shikoyat, protest yoʻllanayotgan sudning nomi;

2) shikoyat bergan shaxs, uning protsessual mavqeyi, yashash joyi yoki turish manzili toʻgʻrisidagi maʼlumotlar;

3) hukmni chiqargan sudning nomi, hukm chiqarilgan sana, shikoyat berilayotgan va protest bildirilayotgan hukm kimga nisbatan chiqarilgan boʻlsa, shu shaxs toʻgʻrisidagi maʼlumotlar;

4) shikoyat, protest bergan shaxsning vajlari, uning fikriga koʻra hukm yoki boshqa qarorning notoʻgʻriligi nimadan iborat ekanligi hamda iltimosining mohiyati;

5) arizachi oʻz talablarini asoslayotgan va apellatsiya instansiyasi sudi tomonidan tekshirilishi lozim boʻlgan dalillar, shu jumladan ilgari birinchi instansiya sudida tekshirilmagan dalillar;

6) shikoyatga, protestga ilova qilinayotgan materiallar roʻyxati;

7) shikoyat, protest berilgan sana hamda shikoyat, protest beruvchi shaxsning imzosi.

Hukm ustidan shikoyat bergan yoki protest bildirgan shaxs oʻz shikoyati yoki protestini qaytarib olishga haqlidir. Protestni qaytarib olish huquqiga yuqori turuvchi prokuror ham ega. Mahkum oʻz himoyachisining shikoyatini qaytarib olishga haqlidir.

Ish boʻyicha birinchi instansiya sudining ajrimi ustidan u chiqarilgan kundan eʼtiboran oʻn kunlik muddatda ushbu Kodeksning 497²-moddasida nazarda tutilgan shaxslar tomonidan xususiy shikoyat berilishi yoki xususiy protest bildirilishi mumkin.

Hukm chiqarish bilan yakunlangan sud muhokamasi chogʻida chiqarilgan ajrim ustidan shikoyat berilgan yoxud protest bildirilgan taqdirda, hukm ustidan shikoyat berish yoki protest bildirish uchun belgilangan muddat tugagandan keyingina ish apellatsiya instansiyasi sudiga yuboriladi.

Sud muhokamasi chogʻida chiqarilgan va dalillarni tekshirish tartibiga, protsess ishtirokchilarining iltimosnomalariga, ehtiyot chorasini tanlash, uni oʻzgartirish yoki bekor qilishga, shuningdek sud majlisi zalida tartib saqlashga oid ajrimlar ustidan mazkur moddaning birinchi qismida nazarda tutilgan tartibda shikoyatlar berish va protestlar bildirish mumkin emas. Bularga qarshi eʼtirozlar apellatsiya shikoyati yoxud apellatsiya protestiga kiritilishi mumkin.

Ushbu ish boʻyicha taraf hisoblanmagan shaxslar ham sud ajrimi ustidan, basharti ajrim ularning manfaatlariga daxldor boʻlsa, shikoyat berishga haqlidir.

Birinchi instansiya sudining raisi apellatsiya shikoyati yoki protesti tushgan ishni yuqori turuvchi sudda koʻrib chiqiladigan kun va joyni belgilaydi, ushbu Kodeksning 497²-moddasida koʻrsatilgan shaxslar bundan xabardor qilinadi.

Guvohlar, ekspertlar va mutaxassislar sud majlisiga sudning ixtiyoriga binoan taklif qilinadilar.

Apellatsiya instansiyasida ish yuritish birinchi instansiya sudidagi ish yuritish qoidalari boʻyicha, shuningdek ushbu bobda bayon etilgan qoidalar boʻyicha oʻtkaziladi.

Ish koʻriladigan joy va sana haqida vaqtida xabardor qilingan shaxslarning hozir boʻlmasligi ishni koʻrish va qaror chiqarishga monelik qilmaydi.

Raislik qiluvchi qanday ish koʻrilishini maʼlum qiladi va taraflarning kelgan-kelmaganligini aniqlaydi, soʻngra sud tarkibi aʼzolarining, prokurorning, sud kotibining, agar tarjimon majlisda ishtirok etayotgan boʻlsa, tarjimonning hamda himoyachining familiyasi va ismini eʼlon qiladi, rad qilish haqida arzlar bor-yoʻqligini tekshiradi. Raislik qiluvchi hozir boʻlgan protsess ishtirokchilariga ularning apellatsiya instansiyasida ishni koʻrish chogʻidagi huquqlarini tushuntiradi. Shundan keyin raislik qiluvchi hozir boʻlgan taraflardan iltimoslari bor-yoʻqligini soʻraydi va bildirilgan iltimoslar boʻyicha apellatsiya instansiyasi ajrim chiqaradi.

Ishni koʻrish sudyalardan birining maʼruzasi bilan boshlanadi. U ishning mohiyati, shikoyat yoki protestning vajlari hamda ularga qarshi bildirilgan eʼtirozlarning mohiyatini bayon qiladi. Sudga qoʻshimcha materiallar taqdim etilgan yoxud sudning oʻzi bunday materiallarni talab qilib olgan hollarda raislik qiluvchi yoki sudya ularni oʻqib eshittiradi va ishda ishtirok etayotgan shaxslarga tanishish uchun taqdim qiladi.

Raislik qiluvchi apellatsiya shikoyati bergan shaxsga, apellatsiya shikoyati va protesti kimga nisbatan berilgan boʻlsa oʻsha shaxsga, ularning himoyachilari va vakillariga, soʻngra esa prokurorga soʻz beradi. Agar berilgan apellatsiya shikoyatlari orasida prokurorning apellatsiya protesti boʻlsa, soʻz birinchi navbatda unga beriladi.

Sud taraflarning soʻzlarini eshitib, hukmning qonuniyligi, asosliligi va adolatliligini lozim darajada tekshirib koʻrishni taʼminlash zaruratidan kelib chiqib, bevosita sud majlisida tekshiriladigan dalillar hajmini aniqlash toʻgʻrisida; sud majlisiga sudlanuvchini, jabrlanuvchilarni, guvohlarni, ekspertlar va zarurat boʻlsa, boshqa shaxslarni chaqirish toʻgʻrisida; sudlanuvchiga nisbatan ehtiyot chorasini saqlab qolish, tanlash, bekor qilish yoki oʻzgartirish toʻgʻrisida qaror qabul qiladi.

Shundan keyin sud sud majlisiga chaqirilgan sudlanuvchini, guvohlarni, jabrlanuvchilarni soʻroq qilish yoʻli bilan dalillarni tekshirishga, shuningdek taraflarning iltimosi boʻyicha hamda oʻzining tashabbusi bilan hujjatlarni, bayonnomalarni va ishga oid boshqa materiallarni oʻqib eshittirishga kirishadi. Dalillarni tekshirish tartibi taraflarning fikrlari inobatga olingan holda sud tomonidan belgilanadi.

Birinchi instansiya sudida soʻroq qilingan guvohlar, agar sud taraflarning iltimosi boʻyicha yoki oʻzining tashabbusi bilan ularni chaqirishni zarur deb topgan boʻlsa, apellatsiya instansiyasi sudida soʻroq qilinadilar.

Taraflar yangi guvohlarni chaqirish, ekspertiza oʻtkazish, ularga birinchi instansiya sudi tomonidan tekshirib koʻrish rad etilgan ashyoviy dalillar va hujjatlarni talab qilib olish toʻgʻrisida iltimos qilishga haqlidir. Arz qilingan iltimoslarni hal etish ushbu Kodeksning 438-moddasi qoidalari asosida amalga oshiriladi, bunda apellatsiya instansiyasi sudi iltimos birinchi instansiya sudida qanoatlantirilmagan degan asosda iltimosni qanoatlantirishni rad etishga haqli emas.

Dalillarni tekshirish tugagach, sudya taraflardan sud tergoviga qoʻshimcha qilish haqida iltimoslari bor-yoʻqligini surishtiradi, sud bu iltimoslarni hal etadi va sud muzokaralariga oʻtadi.

Sud muzokaralari ushbu Kodeksning 449-moddasi qoidalari asosida oʻtkaziladi, bunda shikoyat, protest bergan shaxs birinchi boʻlib soʻzga chiqadi.

Sud muzokaralari tamom boʻlganidan keyin raislik qiluvchi sudlanuvchiga, agar u ishtirok etayotgan boʻlsa, oxirgi soʻz beradi, shundan keyin sud qaror chiqarish uchun maslahatxonaga kiradi.

Sud ishni apellatsiya tartibida koʻrib, oʻzining ajrimi bilan:

1) birinchi instansiya sudining hukmini oʻzgarishsiz, shikoyat yoki protestni esa qanoatlantirishsiz qoldirishga;

2) birinchi instansiya sudining ayblov hukmini bekor qilish va oqlov hukmi chiqarishga;

3) birinchi instansiya sudining ayblov hukmini bekor qilish va ishni tugatishga;

4) birinchi instansiya sudi hukmini oʻzgartirishga;

5) birinchi instansiya sudining hukmni bekor qilish va ushbu Kodeks 419-moddasining birinchi qismida koʻrsatilgan asoslar boʻyicha ishni qoʻshimcha tergov yuritish uchun yuborishga;

6) birinchi instansiya sudining hukmini yoki ajrimini bekor qilish va ishni yangitdan sudda koʻrish uchun yuborishga haqli.

Agar birinchi instansiya sudi ish yuzasidan kamchiliklarga yoki sud tergovini bir tomonlama olib borishga yoxud jiddiy boʻlmagan protsessual qoidabuzarliklarga yoʻl qoʻygan boʻlsa, apellatsiya instansiyasi ishni birinchi instansiya sudiga yangitdan sudda koʻrishga yubormay, kamchiliklarni toʻldirish, protsessual qoidabuzarliklarni bartaraf etish choralarini koʻradi hamda koʻrib chiqish natijalarini inobatga olgan holda hukmga oʻzgartirishlar kiritadi.

Apellatsiya instansiyasi sudi qarorida qanday asoslarga koʻra birinchi instansiya sudining hukmi toʻgʻri deb, shikoyat yoki protestning vajlari esa asossiz deb topilganligi, birinchi instansiya sudining hukmini bekor qilishga yoki uni oʻzgartirishga nimalar asos boʻlganligi koʻrsatilishi kerak.

Apellatsiya instansiyasi qaror qabul qilayotganda birinchi instansiya sudi tomonidan tekshirib koʻrilgan va ishonchli deb topilgan dalillarga apellatsiya shikoyatlari, protestlarini koʻrib chiqishda tekshirilgan yangi dalillarni qoʻshgan holda tayanishga haqlidir.

Qaror ushbu Kodeksning 473-moddasi qoidalari asosida eʼlon qilinadi.

Apellatsiya instansiyasi sudida sud majlisining kotibi ushbu Kodeksning 426-moddasida nazarda tutilgan qoidalar asosida bayonnoma yuritadi. Sud majlisi bayonnomasi yuzasidan mulohazalar berilishi mumkin, ular ushbu Kodeksning 427-moddasida nazarda tutilgan tartibda koʻrib chiqiladi.

Xususiy shikoyat yoki protest apellatsiya shikoyatlari yoki protestlari bilan bir vaqtda koʻrib chiqiladi.

Xususiy shikoyat yoki protestni hal qila turib, raislik qiluvchi sud muhokamasi barcha ishtirokchilarining fikrini soʻraydi, zarur hollarda jinoyat ishining berilgan shikoyat yoki protestga aloqador materiallarini oʻqib eshittiradi. Xar bir xususiy shikoyat yoki protest boʻyicha sud oʻsha erning oʻzida yoki maslahatxonada ajrim chiqaradi.

Ish yuzasidan faqat xususiy shikoyat yoki protest tushgan boʻlsa, hukm chiqargan sud apellatsiya shikoyati berish yoki protest bildirish uchun belgilangan muddat tugashi bilan ishni yuqori sudga yuboradi.

Xususiy shikoyat yoki protestni hal qilish sud tomonidan shikoyat yoki protest bergan shaxsni, shuningdek uning tomonidan kelishi soʻralgan shaxslarni yoxud sudning oʻzi lozim deb topgan shaxslarni taklif etgan holda amalga oshiriladi.

Xususiy shikoyat yoki protest boʻyicha chiqarilgan sud ajrimi qatʼiy hisoblanadi.

Apellatsiya instansiyasi qarorlari eʼlon qilinishi bilanoq darhol qonuniy kuchga kiradi.

Baʼzi mahkumlarga daxli boʻlgan, belgilangan muddatda yuborilgan apellatsiya shikoyati yoki protesti biror sababga koʻra apellatsiya instansiyasi sudiga boshqa mahkumlarning jinoyat ishi koʻrib boʻlinganidan keyin kelib tushsa yoki oʻtkazib yuborilgan muddat ushbu Kodeksning 497⁵-moddasida nazarda tutilgan tartibda sud tomonidan tiklansa, shuningdek mahkumning, uning himoyachisining yoki qonuniy vakilining apellatsiya shikoyati, ushbu mahkumga doir ish protsessining boshqa ishtirokchisi bergan apellatsiya shikoyati yoxud protesti boʻyicha koʻrib chiqilganidan soʻng kelib tushgan boʻlsa, apellatsiya instansiyasi sudi bunday shikoyat yoki protestni koʻrib chiqishi va u boʻyicha ajrim chiqarishi shart.

Bu ajrim avval chiqarilgan ajrimga zid boʻlsa, ish bir yoki har ikkala ajrim ustidan protest berish masalasini hal qilish uchun nazorat tartibida protest bildirish vakolatiga ega boʻlgan sud raisiga joʻnatiladi.

Ishni qoʻshimcha koʻrish tartibi kechikib kelgan xususiy shikoyat va xususiy protestni hal qilishga ham taalluqlidir.

Apellatsiya instansiyasi sudi ishni koʻrish natijalari boʻyicha ajrim chiqaradi.

Ajrim sudyalarning koʻpchilik ovozi bilan qabul qilinadi. Ajrim barcha sudyalar tomonidan imzolanadi. Ovoz berishda ozchilikni tashkil etgan sudya ajrimga imzo qoʻyib, oʻzining alohida fikrini yozma ravishda bayon qilishga haqlidir.

Apellatsiya instansiyasi sudining ajrimi ustidan nazorat tartibida shikoyat berilishi va protest bildirilishi mumkin”;

30) 498-moddasining nomi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“498-modda. Hukm va ajrim ustidan kassatsiya tartibida shikoyat berish va protest bildirish huquqiga ega boʻlgan shaxslar”;

birinchi qismi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“Mahkum, uning himoyachisi, qonuniy vakili, shuningdek jabrlanuvchi, uning vakili sudning qonuniy kuchga kirgan hukmi va ajrimi ustidan, agar ish apellatsiya tartibida koʻrilgan boʻlmasa, kassatsiya tartibida shikoyat berishga haqlidir. Ushbu Kodeksning 511-moddasida koʻrsatilgan shaxslar qonuniy kuchga kirgan hukm va ajrim (qaror) ustidan, agar ish apellatsiya tartibida koʻrilgan boʻlmasa, kassatsiya tartibida protest bildirishga haqlidir”;

31) 499-moddasining birinchi qismi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“Quyidagilarning:

1) jinoyat ishlari boʻyicha tuman (shahar) sudlarining qonuniy kuchga kirgan hukmlari ustidan — Qoraqalpogʻiston Respublikasi jinoyat ishlari boʻyicha Oliy sudiga, jinoyat ishlari boʻyicha viloyatlar va Toshkent shahar sudlariga;

2) Qoraqalpogʻiston Respublikasi jinoyat ishlari boʻyicha Oliy sudining, jinoyat ishlari boʻyicha viloyatlar va Toshkent shahar sudlarining qonuniy kuchga kirgan hukmlari ustidan — shu sudlarning sudlov hayʼatlariga;

3) Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining qonuniy kuchga kirgan hukmlari ustidan — shu sudning sudlov hayʼatiga;

4) okrug va hududiy harbiy sudlarning qonuniy kuchga kirgan hukmlari ustidan — Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy sudiga, Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy sudining qonuniy kuchga kirgan hukmlari ustidan esa shu sudning sudlov hayʼatiga kassatsiya tartibida shikoyat berish va protest bildirish mumkin”;

32) 500-moddasi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

Shikoyat yoki protestda ogʻirroq jinoyatga doir qonun moddalarini qoʻllash zarurligi, jazoni kuchaytirish yoki mahkumning ahvolini ogʻirlashtiradigan boshqa oʻzgarishlar nazarda tutilgan boʻlsa, sudning ayblov hukmini yoki ajrimini (qarorini), shuningdek sudning oqlov hukmini yoxud ishni tugatish toʻgʻrisidagi ajrimini (qarorini) kassatsiya tartibida qayta koʻrib chiqishga ular qonuniy kuchga kirganidan keyin bir yil mobaynidagina yoʻl qoʻyiladi”;

33) 501-moddasi chiqarib tashlansin;

34) 502-moddasining matni quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“Hukm chiqargan sud ushbu Kodeks 479-moddasining ikkinchi, uchinchi va toʻrtinchi qismlarida nazarda tutilgan talablarni bajarib, bir oylik muddat ichida ishni shikoyatlar, protestlar va ular yuzasidan bildirilgan eʼtirozlar, shuningdek taqdim etilgan qoʻshimcha materiallar bilan birga kassatsiya instansiyasi sudiga yuboradi. Bu muddat alohida hollarda yuqori sud raisi yoki uning oʻrinbosari tomonidan koʻpi bilan yigirma kunga uzaytirilishi mumkin”;

35) 504-moddasi chiqarib tashlansin;

36) 505-moddasining birinchi qismi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“Birinchi instansiya sudining raisi kassatsiya shikoyati yoki protesti tushgan ish kassatsiya instansiyasi sudida koʻriladigan kun va joyni belgilaydi, bu haqda ushbu Kodeksning 498-moddasida koʻrsatilgan shaxslar xabardor qilinadi”;

37) 507-moddasi chiqarib tashlansin;

38) 508-moddasining birinchi qismi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“Baʼzi mahkumlarga daxli boʻlgan kassatsiya shikoyati yoki protesti biror sababga koʻra kassatsiya instansiyasi sudiga boshqa mahkumlarning jinoyat ishi koʻrib boʻlinganidan keyin kelib tushsa, shuningdek mahkumning, uning himoyachisining yoki qonuniy vakilining kassatsiya shikoyati, ushbu mahkumga doir ish protsessning boshqa ishtirokchisi bergan kassatsiya shikoyati yoki protesti boʻyicha koʻrib chiqilganidan soʻng kelib tushgan boʻlsa, kassatsiya instansiyasi sudi bunday shikoyat yoki protestni koʻrib chiqishi va u boʻyicha ajrim chiqarishi shart”;

39) 510-moddasi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

Apellatsiya yoki kassatsiya tartibida koʻrib chiqilgan ishlar boʻyicha chiqarilgan hukm va ajrim (qaror) ustidan ushbu Kodeksning 498-moddasida koʻrsatilgan shaxslar nazorat tartibida shikoyat berishlari mumkin”;

40) 511-moddasi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

Chiqarilgan hukmlar va ajrimlar (qarorlar) bilan birga ishlarni nazorat tartibida koʻrib chiqishga ular faqat apellatsiya yoki kassatsiya tartibida koʻrib chiqilganidan keyin qonunda protest bildirish huquqi berilgan sud raisi, prokuror yoki ularning oʻrinbosarlari protest bildirgandagina yoʻl qoʻyiladi.

Quyidagilar protest bildirishga haqli:

1) Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining raisi — barcha instansiya sudlarining hukmlari va ajrimlari (qarorlari) ustidan, Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi raisining oʻrinbosarlari, Oʻzbekiston Respublikasi Bosh prokurori, uning oʻrinbosarlari — Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi Plenumi qarorlaridan tashqari, har qanday sudning hukmlari va ajrimlari (qarorlari) ustidan;

2) Qoraqalpogʻiston Respublikasi jinoyat ishlari boʻyicha Oliy sudining raisi, jinoyat ishlari boʻyicha viloyatlar va Toshkent shahar sudlarining raislari, Qoraqalpogʻiston Respublikasi prokurori, viloyatlar va Toshkent shahar prokurorlari hamda ularga tenglashtirilgan prokurorlar — jinoyat ishlari boʻyicha tuman (shahar) sudlarining hukmlari va ajrimlari ustidan; ishni apellatsiya yoki kassatsiya tartibida koʻrgan tegishincha Qoraqalpogʻiston Respublikasi jinoyat ishlari boʻyicha Oliy sudi, jinoyat ishlari boʻyicha viloyatlar va Toshkent shahar sudlari sudlov hayʼatlarining ajrimlari ustidan, Qoraqalpogʻiston Respublikasi jinoyat ishlari boʻyicha Oliy sudi, jinoyat ishlari boʻyicha viloyatlar va Toshkent shahar sudlari tomonidan birinchi instansiya boʻyicha koʻrilgan ishlar boʻyicha apellatsiya va kassatsiya ajrimlari bundan mustasno;

3) Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy sudining raisi, Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy prokurori — okrug va hududiy harbiy sudlarning hukmlari va ajrimlari ustidan, ishni apellatsiya yoki kassatsiya tartibida koʻrgan Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy sudining ajrimlari ustidan, Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy sudi tomonidan birinchi instansiya boʻyicha koʻrilgan ishlar boʻyicha apellatsiya va kassatsiya ajrimlari bundan mustasno”;

41) 512-moddasining ikkinchi qismi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“Ishlarni jinoyat ishlari boʻyicha tuman (shahar) sudlaridan talab qilib olish huquqiga Qoraqalpogʻiston Respublikasi jinoyat ishlari boʻyicha Oliy sudi raisining oʻrinbosari, jinoyat ishlari boʻyicha viloyatlar va Toshkent shahar sudlari raislarining oʻrinbosarlari, Qoraqalpogʻiston Respublikasi prokurorining, viloyatlar va Toshkent shahar prokurorlarining oʻrinbosarlari, tuman, shahar prokurorlari va ularning oʻrinbosarlari ham egadir. Ishlarni okrug va hududiy harbiy sudlardan talab qilib olish huquqiga Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy sudi raisining oʻrinbosarlari, Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy prokurorining oʻrinbosarlari, okruglar harbiy prokurorlari va ularning oʻrinbosarlari ham egadir”;

42) 516-moddasi ikkinchi qismining birinchi jumlasi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“Hukmni yoki ajrimni (qarorni) qonunga xilof va asossiz deb topgan Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining raisi, Oʻzbekiston Respublikasi Bosh prokurori, ularning oʻrinbosarlari, Qoraqalpogʻiston Respublikasi jinoyat ishlari boʻyicha Oliy sudining raisi, jinoyat ishlari boʻyicha viloyatlar va Toshkent shahar sudlarining raislari, Qoraqalpogʻiston Respublikasi prokurori, viloyatlar va Toshkent shahar prokurorlari hamda ularga tenglashtirilgan prokurorlar protest bildiradilar va ishni shu protest bilan birga tegishli nazorat instansiyasi sudiga yuboradilar”;

43) 517-moddasi matnining birinchi jumlasidagi “Oʻzbekiston Respublikasi Bosh prokurori” degan soʻzlar chiqarib tashlansin;

44) 519-moddasining matni quyidagi tahrirda bayon etilsin:

Qoraqalpogʻiston Respublikasi jinoyat ishlari boʻyicha Oliy sudining, jinoyat ishlari boʻyicha viloyatlar va Toshkent shahar sudlarining rayosatlari mazkur sudlarning jinoyat ishlari boʻyicha tuman (shahar) sudlari koʻrgan ishlar boʻyicha chiqarilgan tegishli apellatsiya va kassatsiya ajrimlari ustidan bildirilgan protestlar boʻyicha ishlarni koʻradilar.

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining jinoyat ishlari boʻyicha sudlov hayʼati Qoraqalpogʻiston Respublikasi jinoyat ishlari boʻyicha Oliy sudi, jinoyat ishlari boʻyicha viloyatlar va Toshkent shahar sudlari rayosatlarining qarorlari ustidan, shuningdek mazkur sudlar tomonidan birinchi instansiya tariqasida koʻrilgan ishlar boʻyicha chiqarilgan apellatsiya va kassatsiya ajrimlari ustidan bildirilgan protestlar boʻyicha ishlarni koʻradi.

Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy sudining rayosati mazkur sudning okrug va hududiy harbiy sudlar tomonidan koʻrilgan ishlar boʻyicha chiqarilgan apellatsiya va kassatsiya ajrimlari ustidan bildirilgan protestlar boʻyicha ishlarni koʻradi. Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining Harbiy hayʼati Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy sudi rayosatining qarorlari, shuningdek Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy sudi birinchi instansiya tariqasida koʻrgan ishlar boʻyicha mazkur sud chiqargan apellatsiya va kassatsiya ajrimlari ustidan bildirilgan protestlar boʻyicha ishlarni koʻradi.

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining Rayosati Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi sudlov hayʼatlarining apellatsiya va kassatsiya ajrimlari ustidan, shuningdek Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi sudlov hayʼatlarining nazorat tartibida chiqarilgan ajrimlari ustidan bildirilgan protestlar boʻyicha ishlarni koʻradi.

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining Plenumi Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi Rayosatining qarorlari ustidan nazorat tartibida bildirilgan protestlar boʻyicha ishlarni koʻradi.

Zarur hollarda protestlar boʻyicha ishlar Qoraqalpogʻiston Respublikasi jinoyat ishlari boʻyicha Oliy sudini, jinoyat ishlari boʻyicha viloyatlar va Toshkent shahar sudlarini, Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy sudini chetlab oʻtib, nazorat tartibida bevosita Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining sudlov hayʼatlari tomonidan koʻrilishi mumkin”;

45) 520-moddasining matni quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“Nazorat instansiyasi sudida jinoyat ishi ushbu Kodeksning 506-moddasida nazarda tutilgan qoidalarga binoan koʻriladi. Agar Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining, Qoraqalpogʻiston Respublikasi jinoyat ishlari boʻyicha Oliy sudining, jinoyat ishlari boʻyicha viloyatlar va Toshkent shahar sudlarining rayosatida ishni koʻrish chogʻida protestni qanoatlantirish tarafdorlari bilan qarshilar ovozi teng kelib qolsa, protest mahkum (oqlangan shaxs) foydasiga hal qilingan hisoblanadi, mahkumning (oqlangan shaxsning) ahvolini ogʻirlashtirish haqidagi masala qoʻyilgan protest esa rad etiladi”;

46) 521-moddasining matni quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“Nazorat instansiyasi sudi birinchi instansiya sudi chiqargan hukmni qonunga xilof va asossiz deb topib, bu hukmni hamda shuningdek apellatsiya yoki kassatsiya ajrimini, shuningdek nazorat tartibida chiqarilgan ajrimlar va qarorlarni, agar ular tufayli hukm oʻzgarishsiz qoldirilgan boʻlsa, bekor qiladi yoki oʻzgartiradi. Bunda ushbu Kodeks 490-moddasining birinchi qismida nazarda tutilgan qarorlardan biri qabul qilinishi mumkin.

Protestni koʻrib chiqayotgan sud oldingi hukm yoki ajrim asossiz ravishda bekor qilingan yoki oʻzgartirilgan, apellatsiya, kassatsiya yoki nazorat tartibida ishni koʻrish chogʻida qonunning buzilishiga yoʻl qoʻyilgan va bu ajrim yoki qarorni toʻgʻri chiqarishga taʼsir qilgan yoki taʼsir qilishi mumkin edi deb eʼtirof etgan taqdirda apellatsiya yoki kassatsiya instansiyasi sudining ajrimlari, nazorat instansiyasi sudining ajrimlari va qarorlari ham bekor qilinishi yoki oʻzgartirilishi lozim.

Sud nazorat tartibida chiqarilgan ajrim yoki qarorni bekor qilar ekan, birinchi instansiya sudining hukmini va apellatsiya yoki kassatsiya instansiyasi sudining ajrimini oʻzgartirishlar bilan yoki oʻzgartirishsiz oʻz kuchida qoldirishga haqlidir”;

47) 528-moddasining matnidagi “kassatsiya” degan soʻzlar “apellatsiya” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;

48) 531-moddasi ikkinchi qismining ikkinchi jumlasi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“Ish apellatsiya, kassatsiya yoki nazorat tartibida koʻrilganda hukm oʻzgartirilgan boʻlsa, hukm nusxasiga apellatsiya, kassatsiya yoki nazorat instansiyasi sudining ajrimi yoxud qarori nusxasi ilova qilinadi”;

49) 540-moddasidagi “tuman (shahar) sudi” degan soʻzlar “jinoyat ishlari boʻyicha tuman (shahar) sudi” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;

50) 541-moddasining ikkinchi va uchinchi qismlaridagi “tuman (shahar) sudining”, “tuman (shahar) sudi” degan soʻzlar tegishli kelishikdagi “jinoyat ishlari boʻyicha tuman (shahar) sudi” degan soʻzlar bilan almashtirilsin.

II. Oʻzbekiston Respublikasining 1997-yil 30-avgustda qabul qilingan Qonuni bilan tasdiqlangan Oʻzbekiston Respublikasining Xoʻjalik protsessual kodeksi (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Axborotnomasi, 1997-yil, № 9, 234-modda; 1998-yil, № 5–6, 102-modda);

1) 23-moddasining toʻrtinchi qismidagi “umumiy sudga”, “umumiy sudda” degan soʻzlar tegishli kelishikdagi “umumiy yurisdiksiya sudi” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;

2) 118-moddasining birinchi qismi 5-bandidagi “davlat boji toʻlanganligini tasdiqlovchi hujjatlar taqdim etilmagan boʻlsa” degan soʻzlar “davlat boji toʻlanganligini va boshqa sud xarajatlari qoplanganligini tasdiqlovchi hujjatlar taqdim etilmagan boʻlsa” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;

3) 134-moddasining uchinchi qismi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“Bayonnoma kotib tomonidan sud majlisining oʻzida yoki alohida protsessual harakat bajarilgan vaqtda majlisdan tashqarida tuziladi. Bayonnoma raislik qiluvchi va sud majlisi kotibi tomonidan majlisning ertasi kunidan kechiktirmay yoki bevosita shu harakat bajarilganidan keyin imzolanishi kerak”;

4) 139-moddasining birinchi qismidagi “shuningdek undiriladigan summa javobgarning bankdagi qaysi hisobvaragʻidan oʻchirilishi lozimligini” degan soʻzlar chiqarib tashlansin;

5) 168-moddasining 4-bandi quyidagi mazmundagi 4 va 5-bandlar bilan almashtirilsin:

“4) hal qiluv qarorini toʻla yoki qisman bekor qilib, ishni yuritishni tugatishga yoxud daʼvoni toʻla yoki qisman koʻrmasdan qoldirishga;

5) hal qiluv qarorini bekor qilishga va ushbu Kodeks 170-moddasining ikkinchi qismida nazarda tutilgan asoslar mavjud boʻlgan taqdirda ishni yangidan koʻrish uchun yuborishga haqli”.

III. Oʻzbekiston Respublikasining 1997-yil 30-avgustda qabul qilingan Qonuni bilan tasdiqlangan Oʻzbekiston Respublikasining Fuqarolik protsessual kodeksi (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Axborotnomasi, 1997-yil, 9-songa ilova):

1) 11-moddasining nomi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“11-modda. Sudda ishni koʻrishning bevositaligi va ogʻzakiligi”;

uchinchi qismi chiqarib tashlansin;

2) 13-moddasining matni quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“Barcha birinchi instansiya sudlarida ishlar sudyaning yakka oʻzi tomonidan koʻriladi. Ishni sudyaning yakka oʻzi koʻrganida, u sud nomidan ish yuritadi.

Ishni apellatsiya va kassatsiya tartibida koʻrish Qoraqalpogʻiston Respublikasi fuqarolik ishlari boʻyicha Oliy sudida, fuqarolik ishlari boʻyicha viloyatlar va Toshkent shahar sudlarida uch nafar sudyadan iborat tarkibda, nazorat tartibida koʻrish esa Rayosat aʼzolarining koʻpchiligi hozir boʻlgan taqdirda amalga oshiriladi.

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining fuqarolik ishlari boʻyicha sudlov hayʼatida ishlar apellatsiya, kassatsiya tartibida va nazorat tartibida uch nafar sudyadan iborat tarkibda, Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining Rayosatida — Rayosat aʼzolarining koʻpchiligi hozir boʻlgan taqdirda, Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining Plenumida — Plenum tarkibining kamida uchdan ikki qismi hozir boʻlgan taqdirda koʻriladi”;

3) 14-moddasining matni quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“Ishni koʻrish chogʻida kelib chiqadigan hamma masalalar sudyaning yakka oʻzi tomonidan, ishni sudyalar hayʼati koʻrayotgan hollarda esa, sudyalarning koʻpchilik ovozi bilan hal etiladi. Sud qarorlari maslahatxonada chiqariladi va yozma ravishda tuziladi. Qaror chiqarish vaqtida boshqa shaxslarning hozir boʻlishiga yoʻl qoʻyilmaydi. Har bir masala hayʼat tomonidan hal qilinayotganida sudyalarning birortasi ham ovoz berishda betaraf qolishga haqli emas. Raislik qiluvchi hammadan keyin ovoz beradi. Ozchilik tomonida qolgan sudya oʻzining alohida fikrini yozma ravishda bayon qilishga haqli, uning bu fikri ishga qoʻshib qoʻyiladi, biroq eʼlon qilinmaydi. Ishda ishtirok etuvchi shaxslar sudyaning alohida fikri bilan tanishtirilmaydi.

Agar alohida fikr bayon qilingan sud qarori yuqori sud instansiyasida koʻrilmagan boʻlsa, u qonuniy kuchga kirganidan keyin ish bilan birga qoʻshib qarorga nisbatan protest keltirish masalasini hal qilish uchun tegishli sud raisiga yuboriladi”;

4) 17-moddasining matni quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi Qoraqalpogʻiston Respublikasi fuqarolik ishlari boʻyicha Oliy sudining, fuqarolik ishlari boʻyicha viloyatlar va Toshkent shahar sudlarining, fuqarolik ishlari boʻyicha tumanlararo, tuman (shahar) sudlarining va harbiy sudlarning sudlov faoliyatini nazorat qilish huquqiga ega.

Qoraqalpogʻiston Respublikasi fuqarolik ishlari boʻyicha Oliy sudi Qoraqalpogʻiston Respublikasining fuqarolik ishlari boʻyicha tumanlararo, tuman (shahar) sudlarining sudlov faoliyatini nazorat qiladi.

Fuqarolik ishlari boʻyicha viloyatlar va Toshkent shahar sudlari tegishli viloyat, Toshkent shahri hududidagi fuqarolik ishlari boʻyicha tumanlararo, tuman (shahar) sudlarining sudlov faoliyatini nazorat qiladi.

Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy sudi okrug va hududiy harbiy sudlarning sudlov faoliyatini nazorat qiladi”;

5) 27-moddasining matni quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“Fuqarolik ishini birinchi instansiya sudida koʻrgan sudya, agar sudning hal qiluv qarori apellatsiya yoki kassatsiya instansiyasi tomonidan yoxud sud nazorati tartibida bekor qilingan boʻlsa, bu ishni takror koʻrishi mumkin emas.

Fuqarolik ishini birinchi instansiya sudida koʻrgan sudya shu ishni apellatsiya yoki kassatsiya instansiyasi sudida yoxud sud nazorati tartibida koʻrishda ishtirok etishi mumkin emas.

Ishni apellatsiya instansiyasi sudida koʻrishda ishtirok etgan sudya shu ishni birinchi instansiya sudida yoki kassatsiya instansiyasi sudida yoxud sud nazorati tartibida koʻrishda ishtirok etishi mumkin emas.

Ishni kassatsiya instansiyasi sudida koʻrishda ishtirok etgan sudya shu ishni birinchi instansiya sudida yoki apellatsiya instansiyasi sudida yoxud sud nazorati tartibida koʻrishda ishtirok etishi mumkin emas.

Ishni sud nazorati tartibida koʻrishda ishtirok etgan sudya shu ishni birinchi instansiya, apellatsiya va kassatsiya instansiyasi sudida koʻrishda ishtirok etishi mumkin emas”;

6) 30-moddasining matni quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“Sudya rad qilingan taqdirda ish fuqarolik ishlari boʻyicha shu tumanlararo, tuman (shahar) sudida, lekin boshqa sudya tomonidan koʻriladi yoki ish koʻrish uchun fuqarolik ishlari boʻyicha boshqa tumanlararo, tuman (shahar) sudiga oʻtkaziladi.

Ish Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudida, Qoraqalpogʻiston Respublikasi fuqarolik ishlari boʻyicha Oliy sudida, fuqarolik ishlari boʻyicha viloyatlar va Toshkent shahar sudida koʻrilayotganida sudya yoki sudning butun tarkibi rad qilingan taqdirda ish shu sudning oʻzida, lekin boshqa sud tarkibida koʻriladi.

Agar Qoraqalpogʻiston Respublikasi fuqarolik ishlari boʻyicha Oliy sudida, fuqarolik ishlari boʻyicha viloyat sudida yoki fuqarolik ishlari boʻyicha Toshkent shahar sudida ushbu Kodeksning 27-moddasida koʻrsatilgan sabablarga koʻra rad qilish qanoatlantirilganidan keyin shu ishni koʻrish uchun sudning yangi tarkibini tashkil qilishga imkon boʻlmasa, ish Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudiga oʻtkazilishi lozim. Bunday hollarda ish Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi tomonidan koʻriladi yoki Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi raisining farmoyishiga binoan koʻrish uchun boshqa tegishli sudga yuboriladi”;

7) 47-moddasining birinchi qismidagi “har bir ishning mazmuni yuzasidan, shuningdek ishni koʻrish vaqtida kelib chiqqan ayrim masalalar boʻyicha yozma va ogʻzaki xulosa berish” degan soʻzlar “ish mazmuni yuzasidan, shuningdek ishni koʻrish vaqtida kelib chiqqan ayrim masalalar boʻyicha oʻz fikrini bayon etish” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;

8) 141-moddasi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

Sudlarga taalluqli fuqarolik ishlari fuqarolik ishlari boʻyicha tumanlararo, tuman (shahar) sudlarida koʻriladi, qonunda bunday ishlarni koʻrish boshqa sudlar vakolatiga berilgan hollar bundan mustasno”;

9) 142-moddasi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

Qoraqalpogʻiston Respublikasi fuqarolik ishlari boʻyicha Oliy sudi, fuqarolik ishlari boʻyicha viloyatlar va Toshkent shahar sudlari qonunda oʻz vakolatlariga berilgan fuqarolik ishlarini, shuningdek alohida holatlarni hisobga olib har qanday fuqarolik ishini Qoraqalpogʻiston Respublikasi, viloyatlar, Toshkent shahri hududidagi fuqarolik ishlari boʻyicha tumanlararo, tuman (shahar) sudidan olib, birinchi instansiya sudi sifatida oʻzining ish yuritishiga qabul qilib olishga yoki bir suddan boshqa tegishli sudga oʻtkazishga haqli”;

10) 143-moddasi chiqarib tashlansin;

11) 160-moddasining ikkinchi qismidagi “kassatsiya” degan soʻz “apellatsiya” degan soʻz bilan almashtirilsin;

12) 199-moddasi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

Ishda ishtirok etuvchi prokuror ishning mohiyati boʻyicha oʻz fikrini bayon etadi, prokurorning boshqa shaxslar huquqlarini va qonun bilan qoʻriqlanadigan manfaatlarini himoya qilish maqsadida bergan arizasi boʻyicha qoʻzgʻatilgan ishlar bundan mustasno”;

13) 204-moddasining matni quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“Hal qiluv qarori sudya tomonidan alohida xonada (maslahatxonada) qabul qilinadi, yozma ravishda tuziladi va sudya tomonidan imzolanadi. Hal qiluv qarorini qabul qilish vaqtida boshqa shaxslarning hozir boʻlishiga yoʻl qoʻyilmaydi”;

14) 214-moddasining uchinchi qismidagi “kassatsiya” degan soʻz “apellatsiya” degan soʻz bilan almashtirilsin;

15) 217-moddasining birinchi qismi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“Sudning hal qiluv qarori, agar uning ustidan shikoyat berilmagan yoki protest keltirilmagan boʻlsa, apellatsiya shikoyati berish va protest keltirish muddati oʻtganidan keyin qonuniy kuchga kiradi. Hal qiluv qarori ustidan apellatsiya shikoyati berilgan yoki apellatsiya protesti keltirilgan taqdirda, hal qiluv qarori, agar u bekor qilinmagan boʻlsa, ishni yuqori instansiya sudi koʻrib chiqqanidan keyin qonuniy kuchga kiradi”;

16) 220-moddasining toʻrtinchi qismidagi “kassatsiya” degan soʻz “apellatsiya” degan soʻz bilan almashtirilsin;

17) 241-moddasining oʻninchi qismidagi “tuman (shahar) sudiga” degan soʻzlar “fuqarolik ishlari boʻyicha tumanlararo, tuman (shahar) sudiga” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;

18) Kodeks quyidagi mazmundagi 33¹-bob bilan toʻldirilsin:

Shaxsni gʻayriixtiyoriy tartibda psixiatriya statsionariga yotqizish toʻgʻrisidagi yoki uning statsionarda yotishi muddatini uzaytirish toʻgʻrisidagi ariza sudga shaxs yotgan psixiatriya muassasasi tomonidan beriladi.

Gʻayriixtiyoriy tartibda psixiatriya statsionariga yotqizish uchun qonunda nazarda tutilgan asoslar koʻrsatilgan arizaga shifokor psixiatrlardan iborat komissiyaning shaxsning psixiatriya statsionarida bundan keyin boʻlishi zarurligi toʻgʻrisidagi asoslantirilgan xulosasi ilova qilinadi.

Ariza psixiatriya muassasasi joylashgan erdagi sud tomonidan koʻrib chiqiladi.

Sud arizani qabul qilish bilan bir paytda arizani sudda koʻrib chiqish uchun zarur boʻlgan muddatda shaxsning psixiatriya statsionarida boʻlib turishi masalasini hal etadi.

Shaxsni psixiatriya statsionariga yotqizish toʻgʻrisidagi yoki uning statsionarda yotishi muddatini uzaytirish toʻgʻrisidagi ariza sud tomonidan oʻn kunlik muddat ichida statsionarga yotqizilayotgan shaxsning qonuniy vakili va statsionarga yotqizishning asosliligi toʻgʻrisida xulosa bergan komissiya tarkibidagi shifokor psixiatr, prokuror, shuningdek shaxs yotgan psixiatriya muassasasi vakili ishtirokida koʻrib chiqiladi.

Sud majlisiga muassasa vakilining uzrsiz sabablarga koʻra kelmaganligi arizani koʻrib chiqishga monelik qilmaydi, biroq sud uning kelishini shart deb topishi mumkin.

Sudning arizani qanoatlantirish toʻgʻrisidagi hal qiluv qarori tegishincha shaxsni psixiatriya statsionariga gʻayriixtiyoriy tartibda yotqizish yoki uning statsionarda yotishi muddatini uzaytirish uchun asos hisoblanadi”;

19) 311-moddasining matni quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“Sudning qarori qonuniy, asosli va adolatli ekanligi yuzasidan tekshiruv:

1) qonuniy kuchga kirmagan hal qiluv qarori ustidan berilgan apellatsiya shikoyati yoki apellatsiya protesti boʻyicha;

2) birinchi instansiya sudining qonuniy kuchga kirmagan ajrimi ustidan berilgan xususiy shikoyat yoki xususiy protest boʻyicha;

3) qonuniy kuchga kirgan hal qiluv qarori ustidan berilgan kassatsiya shikoyati yoki kassatsiya protesti boʻyicha;

4) birinchi instansiya sudining qonuniy kuchga kirgan ajrimi ustidan berilgan xususiy shikoyat yoki xususiy protest boʻyicha;

5) qonuniy kuchga kirgan hal qiluv qarori, ajrim, qaror ustidan nazorat tartibida protest keltirish haqida berilgan ariza boʻyicha;

6) qonuniy kuchga kirgan hal qiluv qarori, ajrim va qarorni yangi ochilgan holatlar boʻyicha qayta koʻrish haqida berilgan ariza boʻyicha qoʻzgʻatiladi”;

20) 312-moddasining birinchi qismidagi “kassatsiya” degan soʻz “apellatsiya, kassatsiya” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;

21) 315-moddasining:

nomidagi va birinchi qismidagi “kassatsiya” degan soʻz “apellatsiya, kassatsiya” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;

birinchi qismining 6-bandidagi “xulosasi” degan soʻz “fikri” degan soʻz bilan almashtirilsin;

22) 316-moddasidagi “Kassatsiya” degan soʻz “Apellatsiya, kassatsiya” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;

23) 317-moddasi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

Apellatsiya, kassatsiya va nazorat instansiyasi sudining ajrim yoki qarorda bayon qilingan koʻrsatmalari mazkur ishni yangidan koʻrayotgan sud uchun majburiydir.

Ishni apellatsiya, kassatsiya va nazorat tartibida koʻrayotgan sud ishni yangidan koʻrish uchun yuborar ekan, u yoki bu dalillarning ishonchli yoki ishonchsizligi toʻgʻrisidagi, bir dalilning boshqasidan ustunligi toʻgʻrisidagi, shuningdek ish yangidan koʻrilganida qanday qaror chiqarish mumkinligi toʻgʻrisidagi masalalarni oldindan belgilab qoʻyishga haqli emas”;

24) 318-moddasi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

Apellatsiya, kassatsiya va nazorat instansiyasi sudining ajrimi (qarori) chiqarilishi bilanoq darhol qonuniy kuchga kiradi”;

25) 319-moddasining ikkinchi qismidagi “Kassatsiya” degan soʻz “Apellatsiya, kassatsiya” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;

26) 37-bobning nomi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“37-bob. BIRINChI INSTANSIYA SUDINING HAL QILUV QARORLARI VA AJRIMLARI USTIDAN APELLATSIYA ShIKOYATI BERISh (PROTESTI KELTIRISh)”;

27) 320-moddasining nomi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“320-modda. Apellatsiya shikoyati berish (protesti keltirish) huquqi va muddati”;

matnidagi “kassatsiya” degan soʻz “apellatsiya” degan soʻz bilan almashtirilsin;

28) 321-moddasi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

Quyidagilar:

1) Qoraqalpogʻiston Respublikasi fuqarolik ishlari boʻyicha Oliy sudi, fuqarolik ishlari boʻyicha viloyatlar va Toshkent shahar sudlari — tegishli fuqarolik ishlari boʻyicha tumanlararo, tuman (shahar) sudlarining hal qiluv qarorlari ustidan, Qoraqalpogʻiston Respublikasi fuqarolik ishlari boʻyicha Oliy sudining, fuqarolik ishlari boʻyicha viloyatlar va Toshkent shahar sudlarining hal qiluv qarorlari ustidan berilgan apellatsiya shikoyatlarini (protestlarini);

2) Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy sudi — okrug va hududiy harbiy sudlarning hamda Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy sudining hal qiluv qarorlari ustidan berilgan apellatsiya shikoyatlarini (protestlarini);

3) Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining Fuqarolik ishlari boʻyicha sudlov hayʼati — Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining hal qiluv qarorlari ustidan berilgan apellatsiya shikoyatlarini (protestlarini);

4) Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining Harbiy hayʼati — Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi Harbiy hayʼatining hal qiluv qarorlari ustidan berilgan apellatsiya shikoyatlarini (protestlarini) koʻradi”;

29) 322-moddasidagi “kassatsiya” degan soʻz “apellatsiya” degan soʻz bilan almashtirilsin;

30) 323-moddasining:

nomi, birinchi qismining birinchi xatboshisidagi “kassatsiya” degan soʻz “apellatsiya” degan soʻz bilan almashtirilsin;

ikkinchi qismi chiqarib tashlansin;

uchinchi qismi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“Apellatsiya shikoyatini shikoyat berayotgan shaxs yoki uning vakili imzolaydi. Apellatsiya protesti ushbu ishda ishtirok etganligidan qatʼi nazar prokuror yoki uning oʻrinbosari tomonidan keltiriladi va imzolanadi”;

31) 324, 325, 326-moddalaridagi “kassatsiya” degan soʻz “apellatsiya” degan soʻz bilan almashtirilsin;

32) 327-moddasining:

nomidagi “kassatsiya” degan soʻz “apellatsiya” degan soʻz bilan almashtirilsin;

ikkinchi qismidagi “nusxalari bilan taqdim etiladi” degan soʻzlar “nusxalari bilan sudga taqdim etiladi” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;

33) 328-moddasining nomidagi hamda birinchi qismi birinchi xatboshisidagi “kassatsiya” degan soʻz “apellatsiya” degan soʻz bilan almashtirilsin;

34) 329-moddasidagi va 330-moddasining matnidagi “kassatsiya” degan soʻz “apellatsiya” degan soʻz bilan almashtirilsin;

35) 331-moddasining nomidagi “kassatsiya” degan soʻz “apellatsiya” degan soʻz bilan almashtirilsin;

birinchi qismi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“Qoraqalpogʻiston Respublikasi fuqarolik ishlari boʻyicha Oliy sudi, fuqarolik ishlari boʻyicha viloyatlar va Toshkent shahar sudlari, Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy sudi apellatsiya shikoyati yoki protesti boʻyicha tushgan ishni u kelib tushgan kundan eʼtiboran yigirma kundan kechiktirmay koʻrishi lozim. Ish oʻta murakkab boʻlgan yoki boshqa alohida hollarda tegishli sudning raisi bu muddatni koʻpi bilan yana oʻn kunga uzaytirishi mumkin”;

ikkinchi va uchinchi qismlaridagi “kassatsiya” degan soʻz “apellatsiya” degan soʻz bilan almashtirilsin;

36) 332-modda quyidagi tahrirda bayon etilsin:

Sud ishni apellatsiya tartibida koʻrayotganda birinchi instansiya sudining hal qiluv qarori qay darajada qonuniy, asosli va adolatli ekanligini tekshiradi. U yangi dalillarni oʻrganib chiqishi va yangi faktlarni aniqlashi mumkin.

Apellatsiya instansiyasi sudi birinchi instansiya sudining hal qiluv qarorini toʻliq tekshirib chiqishi shart”;

37) 333, 338, 339-moddalaridagi “kassatsiya” degan soʻz “apellatsiya” degan soʻz bilan almashtirilsin;

38) 340-moddasining:

birinchi qismi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“Sud raislik qiluvchi yoki sudyalardan birining maʼruzasidan keyin sud majlisiga kelgan ishda ishtirok etuvchi shaxslarning tushuntirishini tinglaydi, bu shaxslar apellatsiya shikoyati yoki protestida koʻrsatilmagan vajlar keltirishga va qoʻshimcha materiallar taqdim etishga ham haqli”;

ikkinchi va uchinchi qismlaridagi “kassatsiya” degan soʻz “apellatsiya” degan soʻz bilan almashtirilsin;

toʻrtinchi qismidagi “xulosa beradi” degan soʻzlar “fikrini bayon qiladi” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;

39) 341-moddasidagi “kassatsiya” degan soʻz “apellatsiya” degan soʻz bilan almashtirilsin;

40) 342-moddasining matni quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“Ishda ishtirok etuvchi shaxslarning tushuntirishlari va prokurorning fikri tinglab boʻlinganidan keyin apellatsiya instansiyasi sudi ajrim chiqarish uchun maslahatxonaga chiqadi.

Apellatsiya instansiyasi sudining ajrimi ish koʻrilganidan keyin darhol chiqariladi.

Alohida hollarda asoslantirilgan ajrim tayyorlash koʻpi bilan uch kunga kechiktirilishi mumkin, lekin ajrimning xulosa qismini sud ishni apellatsiya tartibida muhokama qilish tamomlangan majlisning oʻzidayoq eʼlon qilishi kerak.

Sudyalarning maslahatlashuvi, ajrim chiqarish va uni eʼlon qilish ushbu Kodeksning 14-moddasida belgilangan tartibda oʻtkaziladi”;

41) 343-moddasi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

Sud ishni apellatsiya tartibida koʻrib chiqqach, oʻz ajrimi bilan:

1) hal qiluv qarorini oʻzgarishsiz qoldirishga, shikoyat yoki protestni esa qanoatlantirmaslikka;

2) ishni yangidan koʻrish uchun yubormasdan hal qiluv qarorini oʻzgartirishga yoxud butunlay yoki qisman bekor qilishga va yangi hal qiluv qarori chiqarishga;

3) ushbu Kodeks 314-moddasining ikkinchi qismida nazarda tutilgan asoslar mavjud boʻlgan taqdirda hal qiluv qarorini butunlay yoki qisman bekor qilishga va ishni birinchi instansiya sudiga yangidan koʻrib chiqish uchun yuborishga;

4) hal qiluv qarorini butunlay yoki qisman bekor qilishga hamda ushbu Kodeksning 97 va 100-moddalarida koʻrsatilgan asoslarga koʻra ish yuritishni tugatishga yoxud arizani koʻrmasdan qoldirishga haqli”;

42) 344-moddasi chiqarib tashlansin;

43) 345-moddasidagi “kassatsiya” degan soʻz “apellatsiya” degan soʻz bilan almashtirilsin;

44) 345-moddasidan keyingi “38-bob. BIRINChI INSTANSIYA SUDINING AJRIMLARI USTIDAN ShIKOYAT BERISh (PROTEST KELTIRISh)” degan soʻzlar chiqarib tashlansin;

45) 346-moddasining:

nomi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“346-modda. Birinchi instansiya sudining ajrimlari ustidan apellatsiya tartibida shikoyat berish va protest keltirish huquqi”;

birinchi va ikkinchi qismlaridagi “kassatsiya” degan soʻz “apellatsiya” degan soʻz bilan almashtirilsin;

46) 348-moddasi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

Apellatsiya instansiyasi sudi xususiy shikoyat yoki xususiy protestni koʻrib chiqib:

1) ajrimni oʻzgarishsiz qoldirishga, shikoyat yoki protestni esa qanoatlantirmaslikka;

2) ajrimni bekor qilishga va ishni mazmunan koʻrish uchun birinchi instansiya sudiga yuborishga;

3) ajrimni butunlay yoki qisman oʻzgartirishga yoxud bekor qilishga va masalani mazmunan hal qilishga haqli”;

47) Kodeks 348-moddadan keyin quyidagi mazmundagi 38-bob bilan toʻldirilsin:

Qonuniy kuchga kirgan, apellatsiya tartibida koʻrilmagan hal qiluv qarorlari ustidan sudning hal qiluv qarori chiqqan kundan eʼtiboran bir yil ichida taraflar va ishda ishtirok etishga jalb qilingan shaxslar tomonidan kassatsiya shikoyati berilishi va prokuror tomonidan protest keltirilishi mumkin.

Quyidagilar:

1) Qoraqalpogʻiston Respublikasi fuqarolik ishlari boʻyicha Oliy sudi, fuqarolik ishlari boʻyicha viloyatlar va Toshkent shahar sudlari — tegishli fuqarolik ishlari boʻyicha tumanlararo, tuman (shahar) sudlarining hal qiluv qarorlari ustidan, Qoraqalpogʻiston Respublikasi fuqarolik ishlari boʻyicha Oliy sudining, fuqarolik ishlari boʻyicha viloyatlar va Toshkent shahar sudlarining hal qiluv qarorlari ustidan berilgan kassatsiya shikoyatlarini (protestlarini);

2) Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy sudi — okrug va hududiy harbiy sudlarning hamda Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy sudining hal qiluv qarorlari ustidan berilgan kassatsiya shikoyatlarini (protestlarini);

3) Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining Fuqarolik ishlari boʻyicha sudlov hayʼati — Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining hal qiluv qarorlari ustidan berilgan kassatsiya shikoyatlarini (protestlarini);

4) Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining Harbiy hayʼati — Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi Harbiy hayʼatining hal qiluv qarorlari ustidan berilgan kassatsiya shikoyatlarini (protestlarini) koʻradi.

Kassatsiya shikoyatlari va protestlari kassatsiya instansiyasi sudi nomiga yoziladi, lekin hal qiluv qarori chiqargan sudga beriladi.

Vakil tomonidan berilgan kassatsiya shikoyatiga ishonchnoma yoki vakilning vakolatlarini tasdiqlaydigan boshqa hujjat ilova qilinishi lozim.

Kassatsiya shikoyati yoki protesti ishda ishtirok etuvchi shaxslarning soniga mutanosib miqdordagi nusxalari bilan sudga beriladi.

Sudya, zarur hollarda, kassatsiya shikoyati bergan shaxs yoki kassatsiya protesti keltirgan prokuror zimmasiga kassatsiya shikoyati yoki protestiga ilova qilingan yozma materiallarning nusxalarini ishda ishtirok etuvchi shaxslar soniga mutanosib miqdorda taqdim etish majburiyatini yuklashi mumkin.

Xodim bilan tuzilgan mehnat shartnomasi gʻayriqonuniy ravishda bekor qilinganda yoki xodim bir ishdan boshqa ishga gʻayriqonuniy ravishda oʻtkazilganida avvalgi ishiga tiklash toʻgʻrisida sud chiqargan hal qiluv qarori ustidan kassatsiya shikoyati shu qarorning ijrosiga doir hujjat ilova qilingan taqdirdagina qabul qilinadi.

Kassatsiya shikoyati yoki protestida quyidagilar koʻrsatilgan boʻlishi kerak:

1) shikoyat berilayotgan yoki protest keltirilayotgan sudning nomi;

2) shikoyat berayotgan yoki protest keltirayotgan shaxsning nomi (familiyasi, ismi, otasining ismi);

3) shikoyat berilayotgan hal qiluv qarori va uni chiqargan sud;

4) hal qiluv qarorining notoʻgʻriligi nimadan iborat ekanligi;

5) shikoyat berayotgan yoki protest keltirayotgan shaxsning iltimosi;

6) shikoyat yoki protestga ilova qilingan yozma materiallarning roʻyxati.

Kassatsiya shikoyatini shikoyat berayotgan shaxs yoki uning vakili imzolaydi. Kassatsiya protesti ushbu ishda qatnashganligidan qatʼiy nazar prokuror yoki uning oʻrinbosari tomonidan keltiriladi va imzolanadi.

Agar kassatsiya shikoyati berish yoki protesti keltirish paytida ushbu Kodeksning 348³ va 348⁴-moddalari talablari buzilishiga yoʻl qoʻyilgan boʻlsa yoki davlat boji toʻlashdan ozod qilinmagan shaxs shikoyat berganlik uchun boj toʻlamagan boʻlsa, kassatsiya shikoyati yoki protesti harakatsiz qoldiriladi.

Kassatsiya shikoyati yoki protestini harakatsiz qoldirish toʻgʻrisida sudya bu shikoyat yoki protestning harakatsiz qoldirilishiga asos boʻlgan kamchiliklarni va ularni tuzatish uchun berilgan muddatni koʻrsatib ajrim chiqaradi.

Agar shikoyat bergan yoki protest keltirgan shaxs ajrimda koʻrsatilgan kamchiliklarni belgilangan muddatda tuzatsa, shikoyat yoki protest dastlab sudga taqdim etilgan kunda berilgan hisoblanadi. Aks holda, shikoyat yoki protest berilmagan hisoblanib, shikoyat bergan yoki protest keltirgan shaxsga qaytariladi va bu haqda ajrim chiqariladi.

Sudya yoki sud raisi kassatsiya shikoyati yoki protestini olgandan soʻng:

1) ishda ishtirok etuvchi shaxslarga shikoyat yoki protestning nusxalarini yuborishi;

2) ishda ishtirok etuvchi shaxslarga ishni kassatsiya instansiyasida koʻrish vaqti va joyi toʻgʻrisida maʼlum qilishi;

3) sud qarori ijrosini (agar u ijro etilmagan boʻlsa) ish kassatsiya tartibida koʻrilguniga qadar toʻxtatib qoʻyishi va bu xususda manfaatdor shaxslar, tashkilotlarni xabardor etishi;

4) kassatsiya shikoyati yoki protesti kelib tushgan kundan eʼtiboran yigirma kunlik muddat ichida ishni tushgan shikoyat yoki protest bilan birga kassatsiya instansiyasi sudiga yuborishi shart.

Ishda ishtirok etuvchi shaxslar sudda ish materiallari va tushgan shikoyatlar yoki protestlar bilan tanishishga haqli.

Protsessda kassatsiya shikoyati bergan taraf tomonida qatnashayotgan sherik ishtirokchilar va uchinchi shaxslar berilgan shikoyatga qoʻshilishlari mumkin. Shikoyatga qoʻshilish haqida ariza bergan vaqtda davlat boji undirilmaydi.

Ishda ishtirok etuvchi shaxslar shikoyat yoki protest yuzasidan sudga tushuntirish berishga (eʼtiroz bildirishga) haqli, bu tushuntirishni (eʼtirozni) tasdiqlaydigan hujjatlar ilova qilib topshiriladi.

Tushuntirish (eʼtiroz) ishda ishtirok etuvchi shaxslarning soniga mutanosib miqdordagi nusxalari bilan sudga taqdim etiladi. Bu nusxalarni sud ishda ishtirok etuvchi shaxslarga topshiradi (yuboradi).

Kassatsiya instansiyasi sudi zarur hollarda:

1) ishda ishtirok etuvchi shaxslarga shikoyat yoki protest yuzasidan tushuntirish berishni (eʼtiroz bildirishni) taklif qiladi. Tushuntirishlarning (eʼtirozlarning), shuningdek ularga ilova qilingan hujjatlarning nusxalarini sud ishda ishtirok etuvchi shaxslarga topshiradi;

2) ishda ishtirok etuvchi shaxslarning iltimosnomasi boʻyicha dalillarni talab qilib olishga koʻmaklashadi.

Kassatsiya shikoyati bergan shaxs uni toʻldirish, oʻzgartirish yoki undan voz kechishga haqli.

Kassatsiya protesti keltirgan prokuror, shuningdek yuqori turuvchi prokuror sud majlisi boshlanguniga qadar protestni toʻldirish, oʻzgartirish yoki qaytarib olishga haqli.

Agar hal qiluv qarori ustidan boshqa shaxslar shikoyat bermagan boʻlsa, shikoyatdan voz kechish qabul qilinganligi toʻgʻrisida va protest qaytarib olingan taqdirda, kassatsiya instansiyasi sudi ajrim chiqarib, kassatsiya tartibida ish yuritishni tugatadi.

Kassatsiya shikoyati berilgan yoki protest keltirilgandan keyin daʼvogarning arz qilgan talablaridan voz kechishi, javobgarning daʼvogar talablarini tan olishi va taraflarning kelishuv bitimi tuzishi yozma shaklda bayon etilib, kassatsiya instansiyasi sudiga topshirilishi lozim. Agar ishni koʻrish vaqtida daʼvogar arz qilgan talablaridan voz kechsa, javobgar arz qilingan talablarni tan olsa yoki taraflar kelishuv bitimi tuzsalar, bu haqda sud majlisining bayonnomasiga yozib qoʻyiladi va bayonnomani tegishincha daʼvogar, javobgar yoki har ikki taraf imzolaydi.

Sud daʼvodan voz kechishni qabul qilishdan yoki kelishuv bitimini tasdiqlashdan oldin daʼvogarga yoki taraflarga bunday protsessual harakatlarning oqibatlarini tushuntiradi.

Daʼvogarning arz qilgan talablaridan voz kechishi qabul qilingan yoki taraflarning kelishuv bitimi tasdiqlangan taqdirda kassatsiya instansiyasi sudi chiqarilgan hal qiluv qarorini bekor qiladi va ish yuritishni tugatadi.

Agar daʼvogarning arz qilgan talablaridan voz kechishi yoki taraflarning kelishuv bitimi qonunga zid boʻlsa yoxud kimningdir huquqlari va qonun bilan qoʻriqlanadigan manfaatlarini buzadigan boʻlsa, sud voz kechishni rad qiladi yoki tuzilgan kelishuv bitimini tasdiqlamaydi hamda ishni kassatsiya tartibida koʻradi.

Qoraqalpogʻiston Respublikasi fuqarolik ishlari boʻyicha Oliy sudi, fuqarolik ishlari boʻyicha viloyatlar va Toshkent shahar sudlari, Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy sudi kassatsiya shikoyati yoki protesti boʻyicha tushgan ishni u kelib tushgan kundan eʼtiboran bir oydan kechiktirmay koʻrib chiqishi lozim. Ish oʻta murakkab boʻlgan yoki boshqa alohida hollarda tegishli sudning raisi bu muddatni koʻpi bilan yana yigirma kunga uzaytirishi mumkin.

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi kassatsiya shikoyati yoki protesti boʻyicha tushgan ishni u kelib tushgan kundan eʼtiboran bir oydan kechiktirmay koʻrib chiqishi lozim. Alohida hollarda Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining raisi yoki uning oʻrinbosari bu muddatni koʻpi bilan yana bir oyga uzaytirishi mumkin.

Ishni kassatsiya instansiyasida koʻrish muddati uzaytirilgan taqdirda, ishda ishtirok etuvchi shaxslarga ish koʻriladigan kun oldindan xabar qilib qoʻyilishi lozim.

Ishni kassatsiya tartibida koʻrayotganida sud birinchi instansiya sudi hal qiluv qarorining qonuniy, asosli va adolatli ekanligini tekshiradi. U yangi dalillarni oʻrganib chiqishi va yangi faktlarni aniqlashi mumkin.

Kassatsiya instansiyasi sudi birinchi instansiya sudining hal qiluv qarorini toʻla hajmda tekshirishi shart.

Kassatsiya instansiyasining sud majlisi ushbu Kodeksning 14, 333—342-moddalarida nazarda tutilgan tartibda oʻtkaziladi.

Sud ishni kassatsiya tartibida koʻrib chiqqach, oʻz ajrimi bilan:

1) hal qiluv qarorini oʻzgarishsiz qoldirishga, shikoyat yoki protestni esa qanoatlantirmaslikka;

2) hal qiluv qarorini oʻzgartirishga yoxud butunlay yoki qisman bekor qilishga va yangi hal qiluv qarori chiqarishga;

3) ushbu Kodeks 314-moddasining ikkinchi qismida nazarda tutilgan asoslar mavjud boʻlgan taqdirda hal qiluv qarorini butunlay yoki qisman bekor qilishga hamda ishni yangidan koʻrib chiqish uchun birinchi instansiya sudiga yuborishga haqli;

4) hal qiluv qarorini butunlay yoki qisman bekor qilishga hamda ushbu Kodeksning 97 va 100-moddalarida koʻrsatilgan asoslarga koʻra, ish yuritishni tugatishga yoxud arizani koʻrmasdan qoldirishga haqli.

Birinchi instansiya sudining apellatsiya tartibida koʻrilmagan ajrimlari ustidan sudning hal qiluv qaroridan alohida holda kassatsiya instansiyasi sudiga sud ajrimi chiqarilgan kundan eʼtiboran bir yil ichida taraflar va ishda ishtirok etuvchi boshqa shaxslar tomonidan shikoyat berilishi hamda prokuror tomonidan protest keltirilishi mumkin.

Xususiy shikoyatlar berish va xususiy protestlar keltirish ushbu bobda belgilangan tartibda amalga oshiriladi va koʻrib chiqiladi.

Kassatsiya instansiyasi sudi xususiy shikoyat yoki xususiy protestni koʻrib:

1) ajrimni oʻzgarishsiz qoldirishga, shikoyat yoki protestni esa qanoatlantirmaslikka;

2) ajrimni bekor qilishga va ishni mohiyatan koʻrish uchun birinchi instansiya sudiga yuborishga;

3) ajrimni butunlay yoki qisman oʻzgartirishga yoxud bekor qilishga hamda masalani mohiyatan hal qilishga haqli”;

48) 349-moddasining matni quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“Oʻzbekiston Respublikasi barcha sudlarining qonuniy kuchga kirgan hal qiluv qarorlari, ajrimlari va qarorlari quyidagilar keltirgan protestlar boʻyicha nazorat tartibida qayta koʻrilishi mumkin:

Qoraqalpogʻiston Respublikasi fuqarolik ishlari boʻyicha Oliy sudi raisi, fuqarolik ishlari boʻyicha viloyatlar va Toshkent shahar sudlari, Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy sudi raislari — tegishli fuqarolik ishlari boʻyicha tumanlararo, tuman (shahar) sudlarining, okrug va hududiy harbiy sudlarning hal qiluv qarorlari va ajrimlari ustidan hamda tegishincha Qoraqalpogʻiston Respublikasi fuqarolik ishlari boʻyicha Oliy sudining, fuqarolik ishlari boʻyicha viloyatlar va Toshkent shahar sudlarining, Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy sudining sudlov hayʼatlari apellatsiya, kassatsiya ajrimlari ustidan keltirgan protestlar boʻyicha, Qoraqalpogʻiston Respublikasi fuqarolik ishlari boʻyicha Oliy sudi, fuqarolik ishlari boʻyicha viloyatlar va Toshkent shahar sudlari, Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy sudi tomonidan birinchi instansiya boʻyicha koʻrib chiqilgan ishlar yuzasidan apellatsiya, kassatsiya ajrimlari bundan mustasno;

Qoraqalpogʻiston Respublikasi prokurori, viloyatlar va Toshkent shahar prokurorlari, Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy prokurori — tegishli fuqarolik ishlari boʻyicha tumanlararo, tuman (shahar) sudlarining, okrug va hududiy harbiy sudlarning hal qiluv qarorlari va ajrimlari ustidan hamda tegishincha Qoraqalpogʻiston Respublikasi fuqarolik ishlari boʻyicha Oliy sudining, fuqarolik ishlari boʻyicha viloyatlar va Toshkent shahar sudlarining, Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy sudining sudlov hayʼatlari apellatsiya, kassatsiya ajrimlari ustidan keltirgan protestlar boʻyicha, Qoraqalpogʻiston Respublikasi fuqarolik ishlari boʻyicha Oliy sudi, fuqarolik ishlari boʻyicha viloyatlar va Toshkent shahar sudlari, Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy sudi tomonidan birinchi instansiya boʻyicha koʻrib chiqilgan ishlar yuzasidan apellatsiya va kassatsiya ajrimlari bundan mustasno;

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi raisining oʻrinbosarlari — Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi Plenumining qarorlaridan tashqari, Oʻzbekiston Respublikasi sudlarining hal qiluv qarorlari, ajrimlari va qarorlari ustidan keltirgan protestlar boʻyicha;

Oʻzbekiston Respublikasi Bosh prokurori va uning oʻrinbosarlari — Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi Plenumining qarorlaridan tashqari, Oʻzbekiston Respublikasi sudlarining hal qiluv qarorlari, ajrimlari va qarorlari ustidan keltirgan protestlar boʻyicha;

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi raisi — Oʻzbekiston Respublikasi barcha sudlarining hal qiluv qarorlari, ajrimlari va qarorlari ustidan keltirgan protestlar boʻyicha”;

49) 350-moddasining ikkinchi va oltinchi qismlari quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“Nazorat tartibida protest keltirish toʻgʻrisidagi ariza mazmun jihatidan ushbu Kodeksning 323-moddasiga muvofiq boʻlishi lozim. Arizaga sud chiqargan hal qiluv qarorining nusxasi, agar ish apellatsiya, kassatsiya yoki nazorat tartibida ham koʻrib chiqilgan boʻlsa, apellatsiya, kassatsiya va nazorat instansiyasi sudlarining ajrimlari (qarorlari) nusxalari ham ilova qilinadi”;

“Qoraqalpogʻiston Respublikasi fuqarolik ishlari boʻyicha Oliy sudi raisi, fuqarolik ishlari boʻyicha viloyat, Toshkent shahar sudlari hamda Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy sudi raisi protest keltirishni rad qilganligi ustidan arizachi Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining raisi yoki uning oʻrinbosarlariga shikoyat berishi mumkin. Qoraqalpogʻiston Respublikasi prokurori, viloyat, Toshkent shahar prokurori hamda Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy prokurori protest keltirishni rad qilganligi ustidan Oʻzbekiston Respublikasi Bosh prokurori va uning oʻrinbosarlariga shikoyat berish mumkin”;

50) 352-moddasining birinchi jumlasidagi “mansabdor shaxslar” degan soʻzlar “prokuror va uning oʻrinbosarlaridan tashqari mansabdor shaxslar” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;

51) 354-moddasining matni quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“Qoraqalpogʻiston Respublikasi fuqarolik ishlari boʻyicha Oliy sudining, fuqarolik ishlari boʻyicha viloyatlar va Toshkent shahar sudlarining rayosatlari tegishincha mazkur sudlarning, fuqarolik ishlari boʻyicha tumanlararo, tuman (shahar) sudlari chiqargan apellatsiya va kassatsiya ajrimlari ustidan keltirilgan protestlari boʻyicha ishlarni koʻradi.

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining Fuqarolik ishlari boʻyicha sudlov hayʼati Qoraqalpogʻiston Respublikasi fuqarolik ishlari boʻyicha Oliy sudining, fuqarolik ishlari boʻyicha viloyatlar va Toshkent shahar sudlari rayosatlarining qarorlari ustidan keltirilgan protestlar boʻyicha, shuningdek mazkur sudlar tomonidan birinchi instansiyada koʻrilgan ishlar boʻyicha apellatsiya va kassatsiya ajrimlari boʻyicha ishlarni koʻradi.

Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy sudining rayosati mazkur sudning okrug va hududiy harbiy sudlar tomonidan koʻrilgan ishlar ustidan chiqargan apellatsiya va kassatsiya ajrimlari ustidan keltirilgan protestlar boʻyicha ishlarni koʻradi. Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining Harbiy hayʼati Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy sudi rayosatining qarorlari ustidan, shuningdek Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy sudining mazkur sud tomonidan birinchi instansiyada koʻrilgan ishlar ustidan keltirilgan apellatsiya va kassatsiya ajrimlari yuzasidan keltirilgan protestlari boʻyicha ishlarni koʻradi.

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi Rayosati Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi sudlov hayʼatlarining apellatsiya va kassatsiya ajrimlari ustidan keltirilgan protestlar boʻyicha ishlarni, shuningdek Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi sudlov hayʼatlarining nazorat tartibida chiqargan ajrimlarini koʻradi.

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining Plenumi Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi Rayosatining qarorlari ustidan nazorat tartibida keltirilgan protestlar boʻyicha ishlarni koʻradi.

Zarur hollarda protestlar boʻyicha ishlar Qoraqalpogʻiston Respublikasi fuqarolik ishlari boʻyicha Oliy sudi, fuqarolik ishlari boʻyicha viloyatlar va Toshkent shahar sudlari, Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy sudini chetlab oʻtib, nazorat tartibida bevosita Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudining sudlov hayʼatlari tomonidan koʻrib chiqilishi mumkin”;

52) 355-moddasining birinchi qismi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“Taraflarga va ishda ishtirok etuvchi boshqa shaxslarga ularning ishi boʻyicha keltirilgan protestning nusxasi yuboriladi. Taraflar va ishda ishtirok etuvchi boshqa shaxslar ishni koʻrish vaqti va joyi toʻgʻrisida xabardor qilinadi”;

53) 357-moddasining birinchi qismidagi “kassatsiya” degan soʻz “apellatsiya yoki kassatsiya” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;

54) 359-moddasidagi “ish yuzasidan xulosa” degan soʻzlar “ish yuzasidan oʻz fikrini” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;

55) 360-moddasining birinchi qismi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi, Qoraqalpogʻiston Respublikasi fuqarolik ishlari boʻyicha Oliy sudi, fuqarolik ishlari boʻyicha viloyatlar va Toshkent shahar sudlari, Oʻzbekiston Respublikasi Harbiy sudi rayosatlarining qarorlari, Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi sudlov hayʼatlarining ajrimlari va Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi Plenumining qarorlari ushbu Kodeksning 14 va 204-moddalarida nazarda tutilgan tartibda chiqariladi”;

56) 361-moddasining:

2-bandidagi “kassatsiya” degan soʻz “apellatsiya yoxud kassatsiya” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;

5-bandi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“5) hal qiluv qarori, ajrim yoki qarorni oʻzgartirishga yoxud bekor qilishga va ishni yangidan koʻrib chiqish uchun yubormasdan, yangi hal qiluv qarori chiqarishga haqli”;

57) 363-moddasining ikkinchi jumlasidagi “kassatsiya” degan soʻz “apellatsiya, kassatsiya” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;

58) 384-moddasining nomi va birinchi qismidagi “kassatsiya” degan soʻz “apellatsiya, kassatsiya” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;

59) ruscha matni 21-moddasining 12-bandidagi “zaklyucheniye prokurora” degan soʻzlar “mneniye prokurora” degan soʻzlar bilan almashtirilsin.