15.12.2021 yildagi O‘RQ-737-son
favqulodda holat — O‘zbekiston Respublikasi fuqarolarining, chet el fuqarolarining hamda fuqaroligi bo‘lmagan shaxslarning huquq va erkinliklariga, shuningdek yuridik shaxslarning huquqlariga nisbatan ushbu Konstitutsiyaviy Qonunda nazarda tutilgan ayrim cheklovlar belgilashga yo‘l qo‘yadigan hamda ularning zimmasiga qo‘shimcha majburiyatlar yuklaydigan, O‘zbekiston Respublikasi Konstitutsiyasiga muvofiq O‘zbekiston Respublikasining butun hududida yoki ayrim joylarida vaqtincha joriy qilinadigan davlat boshqaruvi organlari, mahalliy davlat hokimiyati organlari, fuqarolarning o‘zini o‘zi boshqarish organlari, nodavlat notijorat tashkilotlari hamda tashkiliy-huquqiy va mulkchilik shaklidan qat’i nazar, boshqa tashkilotlar, ularning mansabdor shaxslari faoliyatining alohida huquqiy rejimi;
O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining favqulodda holatning amal qilishini uzaytirish to‘g‘risidagi farmoni ushbu Konstitutsiyaviy Qonunning 8-moddasida nazarda tutilgan tartibda O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Qonunchilik palatasi va Senatining qo‘shma majlisida tasdiqlanadi.
O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining favqulodda holatning amal qilishini tugatish to‘g‘risidagi farmoni ushbu Konstitutsiyaviy Qonunning 8-moddasida nazarda tutilgan tartibda O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Qonunchilik palatasi va Senatining qo‘shma majlisida tasdiqlanadi.
Favqulodda holatni joriy etish uchun asos bo‘lib xizmat qilgan holatlarga qarab, mazkur moddaning birinchi qismida, shuningdek ushbu Konstitutsiyaviy Qonunning 13 va 14-moddalarida nazarda tutilgan favqulodda choralar va vaqtinchalik cheklovlarning butun majmui ham, ularning ayrimlari ham joriy etilishi mumkin.
Ushbu Konstitutsiyaviy Qonun 5-moddasining ikkinchi xatboshisida ko‘rsatilgan holatlar mavjud bo‘lganda favqulodda holat joriy etilgan taqdirda, favqulodda holat joriy etilayotgan hududda ushbu Konstitutsiyaviy Qonunning 12-moddasida ko‘rsatilgan favqulodda choralarga va vaqtinchalik cheklovlarga qo‘shimcha ravishda O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining favqulodda holat joriy etish to‘g‘risidagi farmoni bilan quyidagi qo‘shimcha favqulodda choralar va vaqtinchalik cheklovlar nazarda tutilishi mumkin:
Ushbu Konstitutsiyaviy Qonun 5-moddasining uchinchi xatboshisida ko‘rsatilgan holatlar mavjud bo‘lganda favqulodda holat joriy etilgan taqdirda, favqulodda holat joriy etilayotgan hududda ushbu Konstitutsiyaviy Qonunning 12-moddasida ko‘rsatilgan favqulodda choralarga va vaqtinchalik cheklovlarga qo‘shimcha ravishda O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining favqulodda holat joriy etish to‘g‘risidagi farmoni bilan quyidagi qo‘shimcha favqulodda choralar va vaqtinchalik cheklovlar nazarda tutilishi mumkin:
ushbu Konstitutsiyaviy Qonun 12-moddasining birinchi qismida, 13 va 14-moddalarida ko‘rsatilgan favqulodda choralar va vaqtinchalik cheklovlar joriy etilishining samaradorligini ko‘rib chiqadi. Favqulodda holatni joriy etish uchun asos bo‘lib xizmat qilgan holatlar to‘liq yoki qisman bartaraf etilgan taqdirda, O‘zbekiston Respublikasi Prezidentiga favqulodda choralarni va vaqtinchalik cheklovlarni to‘liq yoki qisman bekor qilish yoki favqulodda holatning amal qilishini tugatish to‘g‘risida tegishli takliflar kiritadi.
favqulodda holat joriy etilgan hududda ushbu Konstitutsiyaviy Qonunning 12, 13 va 14-moddalarida nazarda tutilgan, O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining favqulodda holat joriy etish to‘g‘risidagi farmoniga muvofiq hali qo‘llanilmagan qo‘shimcha favqulodda choralarni va vaqtinchalik cheklovlarni qo‘llash zarurati haqidagi asoslantirilgan takliflar bilan O‘zbekiston Respublikasi Prezidentiga yoki Davlat komissiyasi raisiga murojaat qiladi;
Alohida hollarda, ushbu Konstitutsiyaviy Qonunning 21-moddasida ko‘rsatilgan kuchlar va vositalarga qo‘shimcha ravishda, favqulodda holat rejimini saqlab turish uchun O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining farmoniga asosan O‘zbekiston Respublikasi Mudofaa vazirligining kuchlari va vositalari jalb etilishi mumkin.
O‘zbekiston Respublikasi Mudofaa vazirligi ushbu modda ikkinchi qismining ikkinchi — beshinchi xatboshilarida ko‘rsatilgan vazifalarni O‘zbekiston Respublikasi Ichki ishlar vazirligi, Milliy gvardiyasi va Davlat xavfsizlik xizmati bilan birgalikda, ushbu modda ikkinchi qismining oltinchi xatboshisida nazarda tutilgan hollarda esa O‘zbekiston Respublikasi Favqulodda vaziyatlar vazirligi bilan birgalikda bajaradi.
Ushbu Konstitutsiyaviy Qonun 14-moddasining beshinchi xatboshisiga muvofiq avariya-qutqaruv va boshqa kechiktirib bo‘lmaydigan ishlarni amalga oshirish hamda ta’minlash uchun jalb etilgan shaxslar mehnatiga mehnat to‘g‘risidagi qonunchilikka muvofiq haq to‘lash kafolatlanadi, bundan ushbu moddaning ikkinchi qismida nazarda tutilgan hollar mustasno.
Ushbu Konstitutsiyaviy Qonun 14-moddasining to‘rtinchi va beshinchi xatboshilarida nazarda tutilgan favqulodda choralar va vaqtinchalik cheklovlar oqibatida zarar ko‘rgan shaxslarga ushbu zararning o‘rni O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi tomonidan belgilangan tartibda qoplanadi.
Ushbu moddaning birinchi qismida ko‘rsatilgan shaxslarni hisobga olish tartibi, shuningdek mazkur shaxslarga nisbatan qo‘shimcha kafolatlar va kompensatsiyalar qo‘llash tartibi O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi tomonidan belgilanadi.
Favqulodda holat joriy etilgan hududda odil sudlov faqat sud tomonidan amalga oshiriladi. Mazkur hududda O‘zbekiston Respublikasining Konstitutsiyasiga va “Sudlar to‘g‘risida”gi O‘zbekiston Respublikasi Qonuniga muvofiq tashkil etilgan barcha sudlar faoliyat ko‘rsatadi.
Ushbu Konstitutsiyaviy Qonunga muvofiq favqulodda holat joriy etilgan taqdirda, O‘zbekiston Respublikasi Tashqi ishlar vazirligi O‘zbekiston Respublikasining Fuqarolik va siyosiy huquqlar to‘g‘risidagi xalqaro paktdan (Nyu-York, 1966-yil 16-dekabr) kelib chiqadigan xalqaro majburiyatlariga binoan O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Qonunchilik palatasi va Senati tomonidan O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining favqulodda holat joriy etish to‘g‘risidagi farmonini tasdiqlash haqidagi qo‘shma qaror qabul qilingan paytdan e’tiboran uch kunlik muddatda Birlashgan Millatlar Tashkilotining Bosh kotibini mazkur xalqaro shartnomada nazarda tutilgan insonning fuqarolik va siyosiy huquqlarini vaqtincha cheklash hajmi hamda favqulodda holatni joriy etish shartlari to‘g‘risida xabardor qiladi.