T/r

Nomi

Tarkibi

I. Tezkor ma’lumotlar

1.

Respublika va viloyat markazlari bo‘yicha kuzatuv muddatlaridagi haqiqiy ob-havo

Havo harorati, atmosfera hodisalari, bulutlilik

2.

O‘tgan kecha-kunduz uchun ob-havo holati sharhi

O‘tgan kecha-kunduz uchun respublika bo‘yicha kuzatilgan ob-havo holati haqida umumlashtirilgan ma’lumotlar

3.

Meteorologik stansiya bo‘yicha qishloq xo‘jaligi hududlari uchun o‘tgan kecha-kunduzga oid meteorologik ma’lumotlar

Havo harorati, tuproq harorati, atmosfera hodisalari, yog‘ingarchilik miqdori, maksimal shamol tezligi, havoning minimal nisbiy namligi, qor qoplami balandligi, tuproq muzlashi chuqurligi, samarali harorat yig‘indisi

4.

Atrof-muhitning yuqori darajada ifloslanishi haqidagi ma’lumotlar

Atrof-muhitning yuqori darajada ifloslanishi holatlari bo‘yicha haqiqiy ma’lumotlar

5.

4 ta viloyatning (Toshkent, Samarqand, Nukus va Farg‘ona) markaziy shaharlari bo‘yicha o‘tgan kecha-kunduz uchun ko‘p yillik kuzatuv qatorlariga iqlimiy ma’lumotlar

O‘rtacha sutkalik havo harorati, ma’lum yilni ko‘rsatish orqali shu kun uchun eng past va eng yuqori havo harorati

II. Prognoz ma’lumotlar

6.

Respublika viloyatlari bo‘yicha yaqin kecha-kunduzga ob-havo prognozi

Bulutlilik, atmosfera hodisalari, shamol yo‘nalishi va tezligi, minimal va maksimal havo harorati

7.

Respublika viloyatlari bo‘yicha 3 — 6 kunga ob-havo prognozi

Bulutlilik, atmosfera hodisalari, shamol yo‘nalishi va tezligi, minimal va maksimal havo harorati

8.

Yaqin kecha-kunduzga Toshkent shahri bo‘yicha ob-havo prognozi

Bulutlilik, atmosfera hodisalari, shamol yo‘nalishi va tezligi, minimal va maksimal havo harorati

T/r

Nomi

Tarkibi

1.

Birlamchi axborot mahsulotlari

Meteorologik, aktinometrik, issiqlik balansi, radiometrik, agrometeorologik, gidrologik, suv balansi, qor ko‘chkisi, sel toshqini, ozonometrik kuzatuv va o‘lchov ma’lumotlari

2.

Iqlimiy ma’lumotlar

Turli vaqt oraliqlari uchun hisoblangan iqlim xususiyatlari (havo va tuproq harorati, atmosfera bosimi, shamol yo‘nalishi va tezligi, yog‘ingarchilik miqdori, havo namligi, quyosh radiatsiyasi parametrlari va h.k)

3.

Gidrologik axborotlar

Turli vaqt oraliqlari uchun hisoblangan gidrologik xususiyatlar

4.

Ixtisoslashgan axborot mahsulotlari va xizmatlari

Turli barvaqtlikdagi ob-havo prognozi (qisqa va uzoq muddatli), agrometeorologik, gidrologik prognozlar va ushbu ma’lumotlarni sharhini o‘z ichiga olgan byulletenlar, analitik sharhlar, hisoblar, ekologik (atmosfera havosi ifloslanishi, tabiiy suv havzalari va tuproq ifloslanishi haqida ma’lumotlar) mahsulotlar

5.

Laboratoriya va tadqiqot xizmatlari

Qishloq xo‘jaligi ekinlari holatini, qor ko‘chishi xavfi va sel toshqini xavfi hududlarida atrof-muhit ifloslanishi holati, gidrologik va iqlim tadqiqotlarini baholash bo‘yicha ishlarni bajarish

6.

Gidrometeorologik asboblarni va o‘lchov vositalarini qiyoslash va ularni metrologik sinovlardan o‘tkazish xizmatlari

Gidrometeorologik asboblarni va o‘lchov vositalarini bosim parametrlari, harakat parametrlari harorat va termofizik kattaliklar bo‘yicha qiyoslash va ularni metrologik sinovlardan o‘tkazish, o‘lchash vositasining tekshirilganligi to‘g‘risidagi guvohnoma yoki o‘lchash vositasining yaroqsizligi to‘g‘risidagi ma’lumotnoma berish

T/r

Nomi

Tarkibi

1.

Xavfli va o‘ta xavfli meteorologik hodisalar xavf-xatari haqida axborot xabar (shtorm ogohlantirish)

Kuchli yog‘ingarchilik, do‘l, kuchli shamol, ob-havoning keskin o‘zgarishi, sovuq, anomal issiq, anomal sovuq ob-havo

2.

Xavfli gidrologik hodisalar xavf-xatari to‘g‘risida (shtorm) ogohlantirish

Tog‘ oldi va tog‘ hududlarda sel o‘tishi, daryolarda toshqin bo‘lishi, daryo va soylarda suv sathining keskin pasayib ketishi, baland tog‘ ko‘llarini (morena) yorib chiqishi mumkinligi, muz hodisalari rivojlanishi

3.

Tog‘ oldi va tog‘ hududlar bo‘yicha qor ko‘chkisi xavfi va ob-havoning yomonlashishi sharoiti haqida axborot xabari (shtorm ogohlantirish)

Tog‘ oldi va tog‘li hududlarda qor ko‘chki xavfi va ob-havo sharoitining yomonlashishi bo‘yicha fon prognozi

4.

Strategik obyektlarda qor ko‘chishi xavfi va ob-havo sharoitining yomonlashishi haqida axborot xabari (shtorm ogohlantirish)

Qamchiq dovonida qor ko‘chishi xavfi va ob-havo sharoitining yomonlashishi

5.

Sayyohlik zonalarida qor ko‘chishi xavfi va ob-havo sharoitining yomonlashishi haqida axborot xabari (shtorm ogohlantirish)

Chimyon tabiiy hudud chegarasida qor ko‘chishi xavfi va ob-havo sharoitining yomonlashishi

6.

Tabiiy ofatlar, baxtsiz hodisalar va ofatlar yuz beradigan hududlarda 1-6 kunga ob-havo prognozi

Favqulodda vaziyatlar sodir bo‘lgan hududlarda qutqaruv va tiklash ishlarini olib borish vaqtida prognozlarning mazmuni, har bir holatda O‘zbekiston Respublikasi Favqulodda vaziyatlar vazirligi hamda tegishli vazirlik va idoralar bilan kelishiladi

T/r

Hodisalar nomi

Hodisalar xususiyatlari va mezonlari

1.

Sel va sel oqimi

Jadal jala yomg‘irlar yoki qorni tez erishi natijasida to‘satdan, tog‘li daryo havzalarida hosil bo‘ladigan suv va tog‘ jinslari aralashmasidan iborat juda tez oqib keladigan suv o‘zani oqimi, baland tog‘ ko‘llarini (morena) yorib chiqishi

2.

Daryoning to‘lin suv davri

Qor erishi natijasida daryoda suvning ko‘payishi har yili deyarli bir xil faslda takrorlanishi va uzoq vaqt (2 — 6 oy) davom etishi

3.

Toshqin

Yilning turli mavsumlarida ko‘p marotaba qaytarilishi mumkin bo‘lgan suv tartibi fazasida suv sathi va suv sarfi jadal ko‘payishi (odatda qisqa muddatga) bilan tavsiflanadi. Havo isishi davrida yomg‘ir va jadal qor erishi hisobiga yuzaga keladi

4.

Muz parchalari

Bo‘sh muz to‘planishi suv ichidagi muzlarni suv yuzasiga suzib chiqishi hisobiga vujudga keladi

5.

Muz parchalari harakati

Suv oqimi yuzasida muz parchalarining harakati

6.

Muzning tiqilib qolishi

Muz tiqilib qolishi vaqtida muz to‘planishi, daryoning ayrim uchastkalarida o‘zanni siqib qo‘yishi yuzaga keladi va suv sathi o‘zgarishini vujudga keltiradi

7.

Kuzgi muz tiqilishi

Batamom muzlash boshida muz tiqilib qolishi va suv ichidagi muzlarni to‘planishi, suv sathi o‘zgarishini vujudga keltiradi

8.

Batamom muzlash

Daryoda yalpi muz qoplami o‘rnashishi

9.

Muz oqishi

Daryoda muz parchalari va muz maydonlari harakati

10.

Gidrologik qurg‘oqchilik

Daryo va suv omborlariga suv oqib kelishining pasayishi, yer osti suvlari zaxiralarni kamayishi, bu suvga bo‘lgan ehtiyojni qondirishda qiyinchiliklarga olib keladi

Hodisalar nomi

Hodisalar xususiyatlari va mezonlari

Ko‘chki

Tog‘ va tog‘ oldi hududlarda qiyalik bo‘ylab qor massalarining harakati (siljishi)

Qor karnizlarining qulashi (ajralishi)

Tog‘ jarliklari yoki yonbag‘irlarini shamolga teskari tomonining eng chetida hosil bo‘lgan va ko‘p to‘plangan zich qorning qulashi.

Qorning izg‘irin natijasida ko‘chishi asosan shamolga teskari yonbag‘irlarda hosil bo‘ladi. Ular qor (300 kg/m² dan yuqori) zich bo‘lganligi sababli, avtomobil yo‘llari, temir yo‘llar va boshqa obyektlarga to‘g‘ridan to‘g‘ri qulab tushganda xavf tug‘diradi.

T/r

Holat nomi

Xususiyatlari va mezonlari

1.

Atmosfera havosining yuqori darajada ifloslanishi

Bir martalik ruxsat etilgan me’yor (REM)dan 5 — 9-marta oshadigan bitta yoki bir nechta moddalarning tarkibi.

Kuzatuvlarning umumiy hajmining 20 foizidan ko‘prog‘ini takrorlash imkoniyati bilan bir martalik maksimal ruxsat etilgan konsentratsiyaning muntazam ravishda oshib borishi.

2.

Yuza suvlarning yuqori darajada ifloslanishi

Bir yoki bir nechta moddalarning konsentratsiyalardagi REM dan 10-martadan 49-martagacha yuqori bo‘lgan bir martalik tarkibi.

15 dan 60 mgO² /l gacha bo‘lgan biokimyoviy kislorod iste’mol qilish qiymati (BOD5).

Eritilgan kislorod konsentratsiyasini 3 dan 2 mgO² /l gacha kamaytirish.

3.

Tuproqning yuqori darajada ifloslanishi

Sanitariya va toksikologik mezonlarga muvofiq 20 dan 49 REMgacha bo‘lgan konsentratsiyadagi pestitsidlarning tarkibi yoki fitotoksik mezonlarga muvofiq 2 dan 10 gacha REM bo‘lgan pestitsidlarning tarkibi.

25 dan 50 REMgacha bo‘lgan konsentratsiyalardagi texnogen kelib chiquvchi ifloslantiruvchi moddalarning tarkibi.

4.

Yuqori radioaktiv

ifloslanish

3700*(10-5) Bk/m³ o‘lchov natijalari bo‘yicha atmosferaning yer sirti qatlamidagi radioaktiv moddalarning konsentratsiyasi.

Sutkada 110 Bk/m² dan oshadigan radioaktiv moddalarning zichligi.

Joylarda soatiga 0,30 mkz dan oshuvchi radiatsiya darajasi.

T/r

Holat nomi

Xususiyatlari va mezonlari

1.

Atmosfera havosining yuqori darajada ifloslanishi

Bir martalik ruxsat etilgan me’yor (REM)dan oshadigan bitta yoki bir nechta moddalarning tarkibi, 10 — 14-marta ushbu darajani 2 sutka saqlab turganda, 15 — 24-marta bu darajani 8 soat va undan ortiq saqlab turganda, 25 va undan ortiq saqlab turganda.

Ko‘rinuvchi belgilar: ushbu hudud uchun g‘ayrioddiy barqaror hidning paydo bo‘lishi, havoning inson sezgilariga ta’sirini aniqlash, rangli va kislotali yog‘ingarchilik.

2.

Yuza suvlarning yuqori darajada ifloslanishi

REM dan 50 va undar ortiq bo‘lgan bir yoki bir nechta moddalarning konsentratsiyalardagi maksimal-bir martalik miqdori.

Eritilgan kislorodning 2 mgO²/l gacha pasayishi, biokimyoviy iste’molning (BOD5) 60 mgO²/l dan oshishi.

Baliq va o‘simliklarning ommaviy qirilishi.

3.

Tuproqning yuqori darajada ifloslanishi

Sanitariya va toksikologik mezonlarga muvofiq 50 yoki undan ortiq REM konsentratsiyalarda pestitsidlarning miqdori.

Fitotoksik mezonlar bo‘yicha 10 yoki undan ortiq REM.

REMdan 50 va undan ko‘proq marta oshuvchi texnogen tarkibdagi konsentratsiyalarda ifloslantiruvchi moddalarning miqdori.