1-ILOVA
2-ILOVA
2020 — 2025-yillarda xalq taʼlimi tizimida inklyuziv taʼlimni rivojlantirish konsepsiyasini 2020-2021-yillarda amalga oshirish boʻyicha
| T/r | Tadbirlarning nomlanishi | Amalga oshirish mexanizmi | Moliyalashtirish manbai | Ijro muddatlari | Masʼul ijrochilar |
| I. Alohida taʼlim ehtiyojlari boʻlgan bolalarga taʼlim berish sohasidagi normativ-huquqiy bazani takomillashtirish | |||||
| | Umumtaʼlim muassasalarida inklyuziv taʼlim tizimini rivojlantirish, jumladan: Umumtaʼlim muassasalarida alohida taʼlim ehtiyojlari boʻlgan bolalarga inklyuziv taʼlim berish toʻgʻrisidagi nizomni ishlab chiqish va tasdiqlash; alohida taʼlim ehtiyojlari boʻlgan bolalarni inklyuziv taʼlim tizimi joriy qilingan umumiy oʻrta va professional taʼlim muassasalariga yuborishga imkon beruvchi tibbiy koʻrsatmalar roʻyxatini ishlab chiqish va tasdiqlash; alohida taʼlim ehtiyojlari boʻlgan bolalarni erta aniqlash va qoʻllab-quvvatlash tizimini takomillashtirish; xalq taʼlimi tizimidagi tibbiy-psixologik-pedagogik komissiyaning alohida taʼlim ehtiyojlari boʻlgan bolalarni oʻqitish, tarbiyalash va sogʻlomlashtirishga qaratilgan vazifalarini qayta koʻrib chiqish hamda uning faoliyatini xalqaro talablarga moslashtirish; alohida taʼlim ehtiyojlari boʻlgan bolalarni ixtisoslashtirilgan taʼlim muassasalariga qabul qilish tartibini soddalashtirish. | Vazirlar Mahkamasining qarori | — | 2021-yil | Xalq taʼlimi vazirligi |
| | Oliy taʼlim muassasalarining pedagogika yoʻnalishidagi yuqori kurs talabalarini pedagogik amaliyot davrida ixtiyoriylik asosida tyutor (yordamchi pedagog xodim) sifatida inklyuziv taʼlim tizimi joriy qilingan umumtaʼlim muassasalariga biriktirish tartibini ishlab chiqish va tasdiqlash. Inklyuziv taʼlim tizimi joriy etilgan umumtaʼlim muassasalariga tyutor (yordamchi pedagog xodim) sifatida ixtiyoriylik asosida tegishli malakaga ega volontyorlarni jalb qilish. | Oliy va oʻrta maxsus taʼlim vazirligi hamda Xalq taʼlimi vazirligining qoʻshma buyrugʻi | — | 2021-yil | Oliy va oʻrta maxsus taʼlim vazirligi |
| | Alohida taʼlim ehtiyojlari boʻlgan bolalar uchun davlat ixtisoslashtirilgan taʼlim muassasalari (maktablar, maktab-internatlar) (keyingi oʻrinlarda — ixtisoslashtirilgan taʼlim muassasalari) rahbar xodimlarini attestatsiyadan oʻtkazish tartibi toʻgʻrisida nizomni ishlab chiqish. | Taʼlim sifatini nazorat qilish davlat inspeksiyasi hamda Xalq taʼlimi vazirligining qoʻshma buyrugʻi | — | 2021-yil | Taʼlim sifatini nazorat qilish davlat inspeksiyasi |
| | Alohida taʼlim ehtiyojlari boʻlgan bolalar uchun toʻsiqsiz muhit va imkoniyatlarni yaratish maqsadida ular oʻqiyotgan taʼlim muassasalarining binolari va jihozlariga qoʻyiladigan talablarni ishlab chiqish va tasdiqlash. | Idoraviy hujjat | — | 2021-yil | Qurilish vazirligi |
| | Ixtisoslashtirilgan taʼlim muassasalari oʻquvchilari uchun kasbga oʻqitish kurslarini tashkil etish va sertifikat berish tartibini ishlab chiqish. | Vazirlar Mahkamasining qarori | — | 2021-yil | Xalq taʼlimi vazirligi |
| | Xizmatchilarning asosiy lavozimlari va ishchilar kasblari klassifikatoriga maxsus pedagog lavozimini kiritish. | Vazirlar Mahkamasining qarori | — | 2021-yil | Bandlik va mehnat munosabatlari vazirligi |
| | Toshkent shahridagi ixtisoslashtirilgan taʼlim muassasalari oʻquvchilarining ovqatlanishini autsorsing shartlarida tashkil etish toʻgʻrisidagi nizomni ishlab chiqish va tasdiqlash. | Vazirlar Mahkamasining qarori | — | 2021-yil | Xalq taʼlimi vazirligi |
| | Davlat umumtaʼlim muassasalarining inklyuziv va tayanch korreksion sinflarida hamda kasb-hunar maktablarning ixtisoslashtirilgan guruhlarida ishlaydigan pedagog kadrlar va tibbiyot xodimlarining mansab yoʻriqnomasi va kasbiy standartlarini qayta koʻrib chiqish hamda ularga inklyuziv taʼlimni joriy qilishga oid vazifalarni kiritish. | Mansab yoʻriqnomasi va kasbiy standart | — | 2021-yil | Xalq taʼlimi vazirligi |
| | Oliy taʼlim yoʻnalishlari va mutaxassisliklari klassifikatorida “Defektologiya” taʼlim yoʻnalishi oʻrniga “Maxsus pedagogika” taʼlim yoʻnalishini kiritish. | Vazirlar Mahkamasining qarori | — | 2021-yil | Oliy va oʻrta maxsus taʼlim vazirligi |
| | Oʻquvchilarga uyda yakka tartibda taʼlim berayotgan oʻqituvchilar ish haqlarini hisoblash metodikasini ishlab chiqish va tasdiqlash. | Xalq taʼlimi vazirligi va Moliya vazirligining qoʻshma buyrugʻi | — | 2021-yil | Xalq taʼlimi vazirligi |
| | Voyaga yetmagan bolalarning huquqlari va qonuniy manfaatlarini himoya qilish institutini yanada takomillashtirish. Bunda, shu jumladan: voyaga yetmagan bolalarning huquqlari buzilishini oldini olishga qaratilgan mexanizmlarni joriy qilish; voyaga yetmagan bolalarning huquqlari va qonuniy manfaatlarini himoya qilishga doir yagona davlat siyosatini olib borish; voyaga yetmagan bolalarning huquqlarini taʼminlashga qaratilgan mexanizmlarni kuchaytirish va ularni monitoring qilish tartibini takomillashtirish; voyaga yetmagan bolalarning huquqlari va qonuniy manfaatlarini himoya qilishda xalqaro standartlarni joriy qilish. | Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining qarori | — | 2020-yil | Bola huquqlari boʻyicha vakil |
| II. Alohida taʼlim ehtiyojlari boʻlgan bolalarga koʻrsatiladigan taʼlim xizmatlari sifatini yaxshilash | |||||
| | Boshlangʻich tayanch korreksion sinflarda oʻqitiladigan alohida taʼlim ehtiyojlari boʻlgan bolalar uchun namunaviy adaptiv taʼlim dasturlarini ishlab chiqish, ularni keng jamoatchilik muhokamasiga qoʻyish va tasdiqlash. | Tashkiliy chora-tadbirlar | — | 2021-yil | Xalq taʼlimi vazirligi |
| | Alohida taʼlim ehtiyojlari boʻlgan bolalar taʼlim oladigan taʼlim muassasalarini maxsus oʻquv adabiyotlari va metodik-qoʻllanmalar bilan taʼminlash. | Tashkiliy chora-tadbirlar | Ajratilgan | 2021-yil | Xalq taʼlimi vazirligi |
| | Alohida taʼlim ehtiyojlari boʻlgan bolalar uchun ixtisoslashtirilgan taʼlim muassasalari rahbar va pedagog xodimlarini attestatsiyadan oʻtkazish. | Tashkiliy chora-tadbirlar | — | 2021-yil | Taʼlim sifatini nazorat qilish davlat inspeksiyasi |
| | Alohida taʼlim ehtiyojlari boʻlgan bolalarga inklyuziv taʼlim-tarbiya berishda innovatsion texnologiyalarni qoʻllash yuzasidan pedagog xodimlar uchun metodik tavsiyalar ishlab chiqish. | Uslubiy qoʻllanmalar | — | 2021-yil | Xalq taʼlimi vazirligi |
| | A. Avloniy nomidagi Xalq taʼlimi tizimi rahbar va mutaxassis xodimlarini qayta tayyorlash va malakasini oshirish instituti oʻquv dasturlariga inklyuziv taʼlim-tarbiyaga oid maxsus oʻquv mashgʻulotlarini nazarda tutuvchi oʻzgartirishlar kiritish orqali taʼlim-tarbiya jarayoni samaradorligini oshirish. | Tashkiliy chora-tadbirlar | — | 2021-yil | Xalq taʼlimi vazirligi |
| | Alohida taʼlim ehtiyojlari boʻlgan bolalar taʼlim oladigan taʼlim muassasalari rahbarlari va pedagog xodimlarining malakasini oshirish. | Jadval asosida | — | Doimiy ravishda | Xalq taʼlimi vazirligi |
| | Alohida taʼlim ehtiyojlari boʻlgan bolalar taʼlim oladigan taʼlim muassasalarini malakali mutaxassislar bilan taʼminlash. | Tashkiliy chora-tadbirlar | — | 2020/2021 oʻquv yili davomida | Xalq taʼlimi vazirligi |
| | Kasbga oʻqitish kurslari tashkil etiladigan ixtisoslashtirilgan taʼlim muassasalarini malakali kadrlar va zarur jihozlar bilan taʼminlash. | Tashkiliy chora-tadbirlar | Mahalliy budjet mablagʻlari | 2020/2021 oʻquv yili davomida | Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar |
| III. Inklyuziv taʼlim tizimini rivojlantirish uchun zarur shart-sharoitlarni yaratish, ixtisoslashtirilgan taʼlim | |||||
| | Ixtisoslashtirilgan taʼlim muassasalarining kirish yoʻlaklari, yotoqxonalari, oʻquv va dam olish xonalari, oshxona hamda muassasaning boshqa muhim joylariga videokuzatuv moslamalarini oʻrnatish. | Tashkiliy chora-tadbirlar | Mahalliy budjet mablagʻlari | 2021-yil | Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar Xalq taʼlimi vazirligi |
| | Alohida taʼlim ehtiyojlari boʻlgan bolalarni kamsitish, ularga nisbatan shafqatsiz yoki inson qadr-qimmatini kamsituvchi muomalada boʻlishning oldini olishga qaratilgan mexanizmlarni ishlab chiqish va amaliyotga joriy qilish. | Tashkiliy chora-tadbirlar | — | 2021-yil | Yoshlar ishlari agentligi |
| | Taʼlim muassasalarini bitirgan alohida taʼlim ehtiyojlari boʻlgan bolalarni ish bilan taʼminlash. | Tashkiliy chora-tadbirlar | — | 2020-2021-yillar davomida | Bandlik va mehnat munosabatlari vazirligi |
| | Alohida taʼlim ehtiyojlari boʻlgan bolalarning taʼlim olish huquqi va erkinligini davlat tomonidan qoʻllab-quvvatlash, shuningdek bolalarning madaniyat, sanʼat, sport va boshqa yoʻnalishlarda erishgan yutuqlari toʻgʻrisida targʻibot tadbirlarini oʻtkazish. Inklyuziv taʼlim-tarbiyani matbuot va ijtimoiy tarmoqlarda keng targʻib etish. | Ijtimoiy reklama va roliklar, tele- | — | Doimiy ravishda | MTRK (A. Xadjayev), |
| | Manfaatdor vazirlik va idoralarning mutaxassislari hamda inklyuziv taʼlimning bevosita ishtirokchilarini jalb qilgan holda inklyuziv taʼlim muammolariga bagʻishlangan seminarlar va anjumanlar oʻtkazish. | Grafik asosida | — | Doimiy ravishda | Xalq taʼlimi vazirligi (Sh. Shermatov), manfaatdor vazirlik va idoralar |
| | Inklyuziv taʼlim boʻyicha ijobiy xorijiy tajribalarni oʻrganish va xalqaro aloqalarni yoʻlga qoʻyish. | Xorijiy mamlakatlar konferensiyalarida ishtirok etish, kompleks chora-tadbirlar | — | 2020-2021-yillar davomida | Xalq taʼlimi vazirligi |
| | Alohida taʼlim ehtiyojlari boʻlgan bolalarga taʼlim-tarbiya berish masalalari boʻyicha ota-onalar uchun onlayn oʻquv kurslarini tashkil etish va video maʼruzalarni Xalq taʼlimi vazirligining veb-saytida joylashtirish. | Tashkiliy chora-tadbirlar | — | 2020-2021-yillar davomida | Xalq taʼlimi vazirligi |
| | Alohida taʼlim ehtiyojlari boʻlgan bolalarga umumtaʼlim maktablarida qoʻshimcha taʼlim berishga qaratilgan taʼlim xizmatlarini koʻrsatish boʻyicha taklif kiritish. | Vazirlar Mahkamasiga tahliliy maʼlumotnoma kiritish | — | 2021-yil | Xalq taʼlimi vazirligi |
| | Xorijiy mutaxassislar tomonidan ixtisoslashtirilgan taʼlim muassasalarida taʼlim olayotgan oʻquvchilarga begʻaraz (xayriya) tibbiy yordam koʻrsatilishini tashkil qilish hamda davolash va jarrohlik amaliyotlarini oʻtkazish. | Tashkiliy chora-tadbirlar | — | 2020/2021 oʻquv yili davomida | Sogʻliqni saqlash vazirligi |
| | Ixtisoslashtirilgan taʼlim muassasalari oʻquvchilarining boʻsh vaqtlarini mazmunli tashkil etish maqsadida musiqa, rassomchilik, tasviriy sanʼat, kulolchilik va boshqa toʻgaraklarni ochish hamda ularni amaldagi meʼyorga muvofiq musiqa asboblari bilan taʼminlash. | Tashkiliy chora-tadbirlar | Ijrochining budjetdan tashqari mablagʻlari | 2020/2021 oʻquv yili davomida | Madaniyat vazirligi |
| | Ixtisoslashtirilgan taʼlim muassasalarining sport zallarini sport jihozlari va anjomlari hamda davolash-sogʻlomlashtirish asbob-uskunalari bilan taʼminlash. | Tashkiliy chora-tadbirlar | Ijrochilarning budjetdan tashqari mablagʻlari | 2020/2021 oʻquv yili davomida | Jismoniy tarbiya va sport vazirligi |
| | Ixtisoslashtirilgan taʼlim muassasalarida bittadan kompyuter sinf xonalarini zamonaviy kompyuterlar bilan taʼminlash, ularda oʻquvchilarni fikrlashga yoʻnaltiradigan kompyuter oʻyinlari bazasini yaratish. | Tashkiliy chora-tadbirlar | Ijrochilarning budjetdan tashqari mablagʻlari | 2020/2021 oʻquv yili davomida | Axborot texnologiyalari |
| | Ixtisoslashtirilgan taʼlim muassasalarini oʻqishga tavsiya etilgan badiiy adabiyotlar bilan taʼminlash. | Tashkiliy chora-tadbirlar | Ijrochining budjetdan tashqari mablagʻlari | 2020/2021 oʻquv yili davomida | Axborot va ommaviy kommunikatsiyalar agentligi |
| | Ixtisoslashtirilgan taʼlim muassasalarida kasb-hunar oʻrganayotgan qizlarning kasbiy koʻnikmalarini rivojlantirish maqsadida ushbu muassasalarni zarur miqdorda tikuv mashinalari va boshqa anjomlar bilan taʼminlash. | Tashkiliy chora-tadbirlar | Ijrochining budjetdan tashqari mablagʻlari | 2020/2021 oʻquv yili davomida | Mahalla va oilani qoʻllab-quvvatlash vazirligi |
Izoh:
1. Tadbirlarni amalga oshirish shakli oʻzgarishi, ishlab chiqiladigan normativ-huquqiy va boshqa hujjatlar esa huquqiy munosabatlarni tartibga solish predmeti va sohasidan kelib chiqqan holda birlashtirilishi mumkin;
3-ILOVA
| T/r | Maqsadli koʻrsatkichlar | Oʻlchov birligi | Yillik koʻrsatkichlar | |||||
| Joriy holat | 2021-yil | 2022-yil | 2023-yil | 2024-yil | 2025-yil | |||
| I. Alohida taʼlim ehtiyojlari boʻlgan bolalarning inklyuziv taʼlimga kengroq qamrab olinishiga erishish | ||||||||
| 1. | Inklyuziv taʼlim tizimi joriy qilingan umumiy oʻrta taʼlim muassasalari ulushi | Foizda (umumiy oʻrta taʼlim muassasalarining umumiy soniga nisbatan) | 18,4 | 27 | 33 | 39 | 47 | 51 |
| 2. | Umumiy oʻrta taʼlim muassasalarida inklyuziv taʼlim shartlarida taʼlim olayotgan alohida taʼlim ehtiyojlari boʻlgan bolalar ulushi | Foizda (alohida taʼlim ehtiyojlari boʻlgan bolalarning umumiy soniga nisbatan) | 16,5 | 20 | 24 | 29 | 35 | 40 |
| 3. | Umumiy oʻrta taʼlim muassasalarida korreksion sinflarda taʼlim olayotgan alohida taʼlim ehtiyojlari boʻlgan bolalar ulushi | Foizda (alohida taʼlim ehtiyojlari boʻlgan bolalarning umumiy soniga nisbatan) | — | 0,4 | 1,3 | 2,2 | 3,1 | 4 |
| 4. | Ixtisoslashtirilgan maktab va maktab-internatlarida taʼlim olayotgan bolalar ulushi | Foizda (alohida taʼlim ehtiyojlari boʻlgan bolalarning umumiy soniga nisbatan) | 26,8 | 25 | 23 | 21 | 19 | 16 |
| 5. | Uyda yakka tartibda taʼlim olayotgan alohida taʼlim ehtiyojlari boʻlgan bolalar ulushi | Foizda (alohida taʼlim ehtiyojlari boʻlgan bolalarning umumiy soniga nisbatan) | 16,8 | 15 | 14 | 13 | 12 | 11 |
| 6. | Musiqa, rassomchilik, tasviriy sanʼat, kulolchilik, jismoniy tarbiya va sport, kompyuter, tikuvchilik va boshqa maktabdan tashqari toʻgaraklarga qatnashayotgan alohida taʼlim ehtiyojlari boʻlgan bolalar ulushi | Foizda (alohida taʼlim ehtiyojlari boʻlgan bolalarning umumiy soniga nisbatan) | 3,9 | 5,8 | 6,8 | 7,9 | 9,9 | 12 |
| II. Inklyuziv taʼlim tizimi uchun pedagog kadrlarni tayyorlash, qayta tayyorlash va malakasini oshirish | ||||||||
| 7. | Umumiy oʻrta taʼlim muassasalarini malakali maxsus pedagoglar bilan taʼminlash | Nafar | — | 31 | 93 | 155 | 217 | 310 |
| 8. | Umumiy oʻrta taʼlim muassasalarini malakali tyutorlar (yordamchi pedagog xodimlar) bilan taʼminlash | Nafar | — | 31 | 93 | 155 | 217 | 310 |
| 9. | Maxsus pedagoglarning malakasini oshirish va qayta tayyorlash | Foizda (maxsus pedagoglarning umumiy soniga nisbatan) | 4,8 | 10 | 15 | 20 | 30 | 50 |
| 10. | Tyutorlarning malakasini oshirish va qayta tayyorlash | Foizda (tyutorlarning umumiy soniga nisbatan) | 4,8 | 10 | 15 | 20 | 30 | 50 |
| 11. | Alohida taʼlim ehtiyojlari boʻlgan bolalar taʼlim olayotgan umumiy oʻrta taʼlim muassasalarining rahbar kadrlari malakasini oshirish va qayta tayyorlash | Foizda (rahbar kadrlarning umumiy soniga nisbatan) | 15 | 26 | 38 | 50 | 60 | 75 |
| 12. | Alohida taʼlim ehtiyojlari boʻlgan bolalar uchun ixtisoslashtirilgan maktab va maktab-internatlarda oʻrta maxsus maʼlumotli pedagog kadrlar ulushi | Foizda (pedagog kadrlarning umumiy soniga nisbatan) | 26,2 | 20 | 16 | 12 | 8 | 0 |
| III. Inklyuziv taʼlim tizimi joriy qilingan umumtaʼlim muassasalarining moddiy-texnik bazasini mustahkamlash | ||||||||
| 13. | Alohida taʼlim ehtiyojlari boʻlgan bolalar uchun zarur maxsus jihozlar, oʻquv adabiyotlar va metodik-qoʻllanmalar bilan taʼminlangan umumiy oʻrta taʼlim muassasalari ulushi | Foizda (umumiy oʻrta taʼlim muassasalarining umumiy soniga nisbatan) | 2,4 | 5 | 8 | Tasdiqlanadigan reja asosida | ||
| 14. | Alohida taʼlim ehtiyojlari boʻlgan bolalar uchun zarur maxsus jihozlar bilan taʼminlangan maktabdan tashqari taʼlim muassasalari ulushi | Foizda (maktabdan tashqari taʼlim muassasalarining umumiy soniga nisbatan) | 40,5 | 62 | 72 | 81 | 91 | 100 |
| 15. | Oʻquv jarayonlarini tashkil etishda alohida taʼlim ehtiyojlari boʻlgan bolalar uchun masofaviy oʻqitish elementlarini joriy qilgan umumiy oʻrta taʼlim muassasalari soni | Soni | — | 250 | 310 | 550 | 1 000 | 1 500 |
| 16. | Tashkil etilgan inklyuziv taʼlimning resurs markazlari soni | Soni | 5 | 14 | 55 | 87 | 144 | 203 |