ILOVA
T/r | XVF fikri va tavsiyalari | Tavsiyalarni amalga oshirish mexanizmlari | Muddatlari | Masʼuliyatli shaxslar |
I. Makroiqtisodiy barqarorlikni taʼminlash | ||||
1. | Qisqa muddatda makroiqtisodiy barqarorlikni taʼminlashning asosiy muammosi iqtisodiyotga kredit hajmining haddan tashqari oʻsishiga yoi qoʻymaslikdan iborat boʻlib, bu haddan tashqari tashqi taqchillikka va inflyatsiya bosimining kuchayishiga olib kelishi mumkin. Iqtisodiyotning ichki va tashqi muvozanatini taʼminlash uchun kreditlarning oʻsish suratlarini sekinlashtirish kerak. 2019-yilda kreditlashning oʻsish surʼati, asosan, yoʻnaltirilgan va imtiyozli kreditlash hajmining qisqarishi hisobiga yalpi ichki mahsulotning nominal oʻsish darajasiga — 25 — 30 foiz oraligʻida kamayishi kutilmoqda. | 1. Muvozanatli iqtisodiy oʻsish sharoitida kreditlashning oʻsish suratini pul resurslariga real talabga mos ravishda ushlab turish orqali oqilona makroiqtisodiy siyosat olib borish. | 2019-yil davomida | Moliya vazirligi, Iqtisodiyot va sanoat vazirligi, Investitsiyalar va tashqi savdo vazirligi, Markaziy bank |
2. Kreditlashning haddan tashqari oʻsishiga yoi qoʻymaslik va bank tizimida moliyaviy barqarorlikni taʼminlash maqsadida Hukumat va Markaziy bank oʻrtasidagi harakatlarni muvofiqlashtirish. | 2019-yil davomida | Moliya vazirligi, Iqtisodiyot va sanoat vazirligi, Markaziy bank | ||
3. Tadbirkorlik faoliyatini qoʻllab-quvvatlash davlat jamgʻarmasi orqali foizlarni toʻlash uchun subsidiyalar qoʻllash amaliyotini kengaytirish. | Doimiy | Moliya vazirligi, Iqtisodiyot va sanoat vazirligi, tijorat banklari | ||
2. | Makroiqtisodiy barqarorlikni taʼminlash uchun qattiq monetar sharoit va budjet taqchilligining oʻrtacha darajasini taʼminlash zarur. Taxminlarga koʻra, Ukraina Markaziy banki oltin-valyuta zaxiralarining betarafligi siyosatiga amal qiladi, yaʼni soʻm kursini fundamental omillarga muvofiq shakllantirish imkonini beradigan, shuningdek, qayta moliyalash stavkasini oʻzgartirish orqali inflyatsiya bosimiga javob beradigan xorijiy valyutani mos ravishda sotish bilan oltin sotib olish operatsiyalarini sterilizatsiya qilish. | 1. Quyidagilar orqali qattiq pul-kredit siyosatini davom ettirish: pul-kredit siyosati vositalaridan faol foydalanish; iqtisodiyotda ijobiy real foiz stavkalarini saqlab qolish; pul-kredit va fiskal siyosatni muvofiqlashtirish. | 2019-yil davomida | Markaziy bank, Moliya vazirligi |
2. Barqaror inflyatsiyaga erishishga qaratilgan makroiqtisodiy siyosatni davom ettirish. | 2019-yil davomida | Markaziy bank, Moliya vazirligi, Iqtisodiyot va sanoat vazirligi | ||
3. | XVJ xodimlari joriy tashqi mavqeni asoslar va siyosat maqsadlariga nisbatan oʻrtacha darajada zaif deb baholaydilar. Tashqi balans yondashuvlariga asoslangan qayta koʻrib chiqilgan baholashga koʻra, joriy hisob taqchilligining 2018-yil sharoitida maqbul meʼyori tuzatilgan defitsitga nisbatan YAIMning taxminan 4,5 foizini tashkil etadi (haqiqiy ishlab chiqarilgan va eksport qilinganini hisobga olgan holda). oltin hajmi) 5,5% darajasida. | 1. Oʻrta muddatli istiqbolda toʻlov balansining salbiy joriy balansini YAIMning 5 foizigacha kamaytirish choralarini koʻrish. | Doimiy | Markaziy bank, Moliya vazirligi |
2. Muhim tashqi zarbalar sharoitida valyuta kursining moslashuvchanligini saqlab qolish. 3. Ichki yalpi talab va taklif oʻrtasidagi tafovutning oshishiga va shunga mos ravishda toʻlov balansining joriy operatsiyalari taqchilligiga olib keladigan makroiqtisodiy omillarning tahlili. Agar kerak boʻlsa, pul-kredit va fiskal siyosatga tegishli tuzatishlar kiritish. | Doimiy | Iqtisodiyot va sanoat vazirligi, Investitsiyalar va tashqi savdo vazirligi, Iqtisodiyot va sanoat vazirligi, Investitsiyalar va tashqi savdo vazirligi, Markaziy bank, Moliya vazirligi | ||
4. Oʻrta va uzoq muddatli istiqbolda respublika eksporti hajmining oʻsish salohiyatini aniqlash maqsadida Jahon iqtisodiy forumining Global raqobatbardoshlik indeksi boʻyicha Oʻzbekiston Respublikasini dastlabki baholash. | 2019-yil 1-avgustgacha | Moliya vazirligi, Investitsiyalar va tashqi savdo vazirligi, Iqtisodiyot va sanoat vazirligi | ||
5. Oʻzbekiston Respublikasining 2020-yilda Jahon iqtisodiy forumining Global raqobatbardoshlik indeksida ishtirok etishi boʻyicha chora-tadbirlar rejasini tasdiqlash. | Dastlabki baholash va muzokaralar natijalariga koʻra | Moliya vazirligi, Iqtisodiyot va sanoat vazirligi, Investitsiyalar va tashqi savdo vazirligi | ||
4. | Oʻzbekistonning tashqi balansini baholash mamlakatni tashqi zarbalardan himoya qiluvchi muhim valyuta buferlari mavjudligini koʻrsatadi. Shu bilan birga, tashqi aktivlar va majburiyatlar asosan global moliyaviy oʻzgaruvchanlik xavfiga duch kelmaydi, tashqi majburiyatlar esa past darajadagi aylanish riskiga ega. Hukumat va davlat korxonalarining haddan tashqari koʻp qarz olishlari oʻrta muddatli istiqbolda tashqi balansga xavf tugʻdirishi mumkin. | 1. Tashqi qarz olishning oqilona siyosatini olib borish. | Doimiy | Moliya vazirligi, Investitsiyalar va tashqi savdo vazirligi, tijorat banklari, Moliya vazirligi, Markaziy bank, Iqtisodiyot va sanoat vazirligi |
2. XVF va boshqa XMTlarning texnik yordamini jalb qilish orqali davlatning tashqi qarzini boshqarish strategiyasini ishlab chiqish.. | 2019-yil 30-sentabr | |||
II. Moliyaviy siyosatni takomillashtirish | ||||
5. | Umuman olganda, 2019-yilda moliyaviy shartlar oʻzgarishsiz qolishi kutilmoqda. Fiskal konservatizmning oʻrnatilgan anʼanalarini hisobga olgan holda, rasmiy budjet parametrlaridan chetga chiqish bilan bogʻliq kichik xavflar mavjud. Shu bilan birga, soliq-budjet siyosatining protsiklik harakati xavfi mavjud boʻlib, rasmiy budjet parametrlariga kiritilmagan iqtisodiy dasturlar va budjetdan tashqari operatsiyalarni kreditlash hajmi oshishi mumkin. | Xarajatlarning keskin oʻsishiga yoʻl qoʻymaslik orqali, shu jumladan, | Moliya vazirligi, Davlat soliq qoʻmitasi, Iqtisodiyot va sanoat vazirligi, vazirlik va idoralar | |
soliq solinadigan bazani kengaytirish, yashirin bandlikni qisqartirish va qarzlarni qisqartirish uchun zaxiralarni topish; | 2019-yil davomida | |||
budjet xarajatlarining tasdiqlangan prognozi koʻpayishiga yoʻl qoʻymaslik boʻyicha chora-tadbirlar koʻrish, keyinchalik budjet xarajatlarining maksimal hajmi boʻyicha cheklovlarni budjet qoidalarida mustahkamlash. | 2019-yil davomida | |||
6. | Barcha fiskal operatsiyalarni, shu jumladan, budjet tashkilotlarining budjetdan tashqari xarajatlarini aks ettirish, shuningdek, budjet risklarini, ayniqsa, davlat korxonalari bilan bogʻliq risklarni baholash va monitoring qilish boʻyicha ishlarni davom ettirish.. | 1. Shakllanish manbalari soliqlar, majburiy toʻlovlar va penyalar, budjet subsidiyalaridan ajratmalar, shuningdek, budjet tashkilotlarining xarajatlari boʻlgan budjet tashkilotlarining, shu jumladan, budjetdan tashqari jamgʻarmalarning budjetdan tashqari hisobvaraqlari gʻaznachilik ijrosini xalqaro moliya institutlaridan kreditlar shaklida olingan mablagʻlar hisobidan bosqichma-bosqich qoplash. | 2020-yildan boshlab | Moliya vazirligi |
2. Davlat budjeti loyihasini soliq va budjet sohasidagi shaffoflikni oʻtkazilgan baholash natijalari boʻyicha Xalqaro valyuta jamgʻarmasi tomonidan taqdim etilgan shakllar boʻyicha parallel ravishda shakllantirish va taqdim etish; | 2020-yildan boshlab | Moliya vazirligi | ||
3. “2020-yilgi Davlat budjeti toʻgʻrisida”gi qonun loyihasiga budjet risklarini kompleks baholash toʻgʻrisidagi nizomni kiritish. | 2020-yildan boshlab | Moliya vazirligi | ||
7. | Investitsiyalar va bandlikni ragʻbatlantirish uchun qoʻshimcha soliq islohotlari. Keyingi islohotlar quyidagilarga qaratilgan boʻlishi kerak: soliq imtiyozlarini kamaytirish; xoʻjalik yurituvchi subyektlar oʻrtasida mehnat soligʻini tenglashtirish va xorijiy investitsiyalar uchun koʻproq imtiyozlar berish; koʻproq xususiy sektor kompaniyalarini qoplash uchun soliq bazasini kengaytirish, bu esa bunday daromad yoʻqotishlarini qoplashga yordam beradi. | 1. Amaldagi soliq va bojxona imtiyozlarini samarasiz va talab etilmagan imtiyozlar va preferensiyalarni, shuningdek, yakka tartibdagi tadbirkorlik subyektlari uchun raqobatdosh ustunliklarni yuzaga keltiruvchi imtiyozlarni bartaraf etish maqsadida koʻrib chiqish. | 2019-yil 2-chorak | Moliya vazirligi, |
2. Imtiyozlar berish va individual imtiyozlarni soliqqa tortish muddatini kechiktirish bilan almashtirish tartibini ishlab chiqish. | 2019-yil davomida | Davlat soliq qoʻmitasi, Davlat bojxona qoʻmitasi, Monopoliyaga qarshi qoʻmita, Iqtisodiyot va sanoat vazirligi | ||
3. Xalqaro moliya institutlari ekspertlarini jalb qilgan holda 2019 — 2023-yillarga moʻljallangan soliq maʼmuriyatchiligi tizimini va soliq siyosatini isloh qilish strategiyasini ishlab chiqish va tasdiqlash. | 2019-yil 2-chorak | Moliya vazirligi, Davlat soliq qoʻmitasi, Davlat bojxona qoʻmitasi, Iqtisodiyot va sanoat vazirligi | ||
III. Tarkibiy islohotlarni yanada amalga oshirish | ||||
8. | Davlat korxonalarini yanada reyestrukturizatsiya qilish | Davlat korxonalarini isloh qilish boʻyicha masʼul davlat organini belgilashni nazarda tutuvchi Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining qarori loyihasini tayyorlash. | 2019-yil 1-iyulgacha | Davlat aktivlarini boshqarish agentligi, Moliya vazirligi, Iqtisodiyot va sanoat vazirligi |
9. | Moliya sektori oldidagi asosiy vazifa oʻrta muddatli istiqbolda iqtisodiy oʻsishni qoʻllab-quvvatlashga qodir bank tizimini yaratishdir. Kelajakda bank tizimi davlat yordamiga tayanmasdan kreditlar oʻsishini moliyalashtirish qobiliyatiga ega boʻlishi kerak. Bu banklar ishonchliligini mustahkamlash, aholining ularning barqarorligi va boshqaruv samaradorligiga ishonchini oshirish, ilgʻor xorijiy tajribani jalb qilish uchun mamlakatimizdagi investitsiya muhitini yanada yaxshilashni taqozo etadi. | Jahon banki bilan birgalikda quyidagi vazifalarni hal etish chora-tadbirlarini nazarda tutuvchi Oʻzbekiston Respublikasi bank-moliya tizimini uzoq muddatli rivojlantirish strategiyasini ishlab chiqish: bank sektoridagi davlat ulushini bosqichma-bosqich qisqartirish; moliyaviy regulatorning avtonomiyasini kengaytirish; oʻsib borayotgan iqtisodiyotni qoʻllab-quvvatlash uchun muqobil moliyalashtirish manbalarini jalb qilish; Bank boshqaruvi tamoyillariga ishonchni mustahkamlash. | 2019-yil 1-oktabrgacha | Markaziy bank, Moliya vazirligi, Iqtisodiyot va sanoat vazirligi |
10. | Davlat korxonalari yoʻqotishlarini kamaytirish, energiya tejashga erishish va xususiy investorlarni jalb qilish uchun qulay shart-sharoitlar yaratish maqsadida narxlarni oʻzgartirishni davom ettirish, ayniqsa energetika sohasida.. | 1. Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi huzurida Idoralararo tarif komissiyasini tashkil etishni nazarda tutgan holda joriy va kapital xarajatlarni qoplash, xususiy sektorni elektr energetika tarmogʻiga jalb qilishni ragʻbatlantirish asosida elektr energiyasi tariflarini hisoblash metodikasini tayyorlash va tasdiqlash. | 2019-yil 1-iyul | Moliya vazirligi, Energetika vazirligi, Iqtisodiyot va sanoat vazirligi, Monopoliyaga qarshi qoʻmita |
2. Elektr energiyasi, tabiiy va suyultirilgan gaz uchun tariflarni belgilashda oʻzaro subsidiyalash amaliyotini bosqichma-bosqich bekor qilgan holda aholi uchun maqsadli subsidiyalarni joriy etish boʻyicha takliflar kiritish. | 2019-yil 1-iyul | Moliya vazirligi, Energetika vazirligi, Iqtisodiyot va sanoat vazirligi | ||
3. Ijtimoiy reyestrni yaratish (aholining kam taʼminlangan guruhlari reyestri). | 2020-yil 1-oktabr | Moliya vazirligi, Iqtisodiyot va sanoat vazirligi | ||
11. | Raqobatni yanada samarali rivojlantirish va raqobatga qarshi amaliyotlarga barham berish uchun Monopoliyaga qarshi qoʻmita salohiyatini kuchaytirish.. | “Tabiiy monopoliyalar toʻgʻrisida”gi va “Raqobat toʻgʻrisida”gi Qonunlarning normalarini birlashtirish va yanada takomillashtirishni nazarda tutuvchi yangi tahrirdagi “Raqobat toʻgʻrisida”gi Oʻzbekiston Respublikasi Qonuni loyihasini ishlab chiqish. | 2019-yil 30-oktabr | Monopoliyaga qarshi qoʻmita, Moliya vazirligi, Iqtisodiyot va sanoat vazirligi |
12. | Teng raqobat sharoitlarini taʼminlash va davlat boshqaruvi tamoyillarini mustahkamlash, shuningdek, iqtisodiy siyosatning prognozliligini taʼminlash. | 1. Oʻzbekiston Respublikasining indekslar boʻyicha koʻrsatkichlarini takomillashtirish chora-tadbirlari dasturini tasdiqlash: | Har yili | |
“Davlat samaradorligi” | Adliya vazirligi | |||
“Ovoz va javobgarlik indeksi” | Adliya vazirligi | |||
“Siyosiy barqarorlik va zoʻravonlik/terrorizmning yoʻqligi” | Ichki ishlar vazirligi, vazirlik va idoralar | |||
“Normativ sifat” “Qonun ustuvorligi”. | Adliya vazirligi, Oliy sud, Moliya vazirligi, | |||
2. Oʻrta muddatli istiqbolga moʻljallangan soliq va budjet siyosatini tasdiqlash. | Har yili | Davlat soliq qoʻmitasi | ||
3. Oʻrta muddatli budjetni rejalashtirishni yanada takomillashtirish, xususan, maʼmuriy birliklar boʻyicha budjet chegaralarini belgilash. | Har yili | Moliya vazirligi, Davlat soliq qoʻmitasi | ||
13. | Mehnat bozorida, ayniqsa, ishsizlar, past malakali va ijtimoiy himoyaga muhtoj qatlamlar uchun ish oʻrinlarini yaratishga qaratilgan boshlangan islohotlarni yakunlash. | 1. Malakali kadrlar tayyorlash tizimini takomillashtirish chora-tadbirlarini amalga oshirish: kasb-hunar kollejlari va yirik korxonalar, shuningdek, talab yuqori boʻlgan ish oʻrinlarida malakali oʻrta boʻgʻin mutaxassislari va kadrlarni tayyorlash boʻyicha klasterlar oʻrtasida integratsiya jarayonlarini ragʻbatlantirish; ishsiz aholini mahalliy va xorijiy mehnat bozorlarida talab qilinadigan kasblarga oʻqitish markazlarini tashkil etish; mehnatga layoqatli aholining malakasini baholash boʻyicha nodavlat markazlarni tashkil etish; Tasdiqlangan kasbiy malaka darajasiga ega boʻlgan shaxslarning milliy reyestrini joriy etish. 2. Bandlikka koʻmaklashish jamgʻarmasi mablagʻlari hisobidan taʼminlash: past malakali ishchilarni kasbga oʻrgatish, aholining ijtimoiy himoyaga muhtoj toifalarini ish bilan taʼminlash xarajatlarini qoplash uchun ish beruvchilarga subsidiyalar, shuningdek, ishsiz shaxslarga oʻz tadbirkorlik faoliyatini boshlash xarajatlarini qoplash uchun beriladigan subsidiyalar; kasb-hunar taʼlimi muassasalariga ishsizlarni, ayniqsa, kam taʼminlangan oilalardagi qizlar va ayollarni tayyorlash uchun grantlar. 3. Jahon banki va Osiyo banki bilan hamkorlikda yoshlarni tadbirkorlik koʻnikmalariga va mehnat bozorida talab qilinadigan kasblarga oʻqitishni takomillashtirish boʻyicha loyihalarni amalga oshirish. 4. Oʻzbekiston Respublikasining Mehnat kodeksi va “Aholini ish bilan taʼminlash toʻgʻrisida”gi Oʻzbekiston Respublikasi Qonunini yangi tahrirda ishlab chiqish va Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Qonunchilik palatasiga kiritish. | 2019-yil davomida | Mehnat vazirligi, Investitsiyalar va tashqi savdo vazirligi, Moliya vazirligi, Iqtisodiyot va sanoat vazirligi, Qurilish vazirligi, Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklari |
14. | Barqaror rivojlanish maqsadlariga (BRM) erishish. | 1. Barqaror rivojlanish maqsadlarini hisobga olgan holda Davlat budjeti va investitsiya dasturi loyihasini shakllantirish. 2. Milliy TRMni amalga oshirish uchun XMT va xususiy sektor investitsiyalaridan qoʻshimcha mablagʻlarni jalb qilish. | Har yili Davlat budjeti va investitsiya dasturi loyihasini tayyorlashda | Moliya vazirligi, Iqtisodiyot va sanoat vazirligi Investitsiyalar va tashqi savdo vazirligi, Mini-innovatsiyalar |
15. | Iqtisodiy statistikani yanada takomillashtirish. Maxsus maʼlumotlarni tarqatish standartiga (SDDS) obuna | 1. Statistikani yanada takomillashtirish boʻyicha yoʻl xaritasini tasdiqlash. 2. XVF ekspertlari ishtirokida 2020-yil oxirigacha Oʻzbekiston Respublikasining kengaytirilgan umumiy maʼlumotlarni tarqatish tizimidan (e-GDDS) maʼlumotlarni tarqatishning maxsus standartiga (SDDS) oʻtish boʻyicha “Yoʻl xaritasi”ni ishlab chiqish.. | 2019-yil 1-iyul | Davlat statistika qoʻmitasi, Markaziy bank, Moliya vazirligi, Mehnat vazirligi, vazirlik va idoralar |
16. | XVFning IV moddasi boʻyicha navbatdagi missiyasini standart 12 oylik siklda tashkil qiling. | Belgilangan tartibda XVF bilan muvofiqlashtirish. | 2019-yil oxirigacha | Moliya vazirligi, Markaziy bank |