Hujjatga taklif yuborish
Audioni tinglash
Hujjat elementidan havola olishOʻzbekiston Respublikasi Moliya vazirining
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbuyrugʻi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishOʻzbekiston Respublikasi budjet hisobining standarti (1-sonli BHS) “Hisob siyosati”ni tasdiqlash toʻgʻrisida
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish[Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligi tomonidan 2016-yil 27-dekabrda roʻyxatdan oʻtkazildi, roʻyxat raqami 2853]
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
LexUZ sharhiMazkur buyruq Oʻzbekiston Respublikasi iqtisodiyot va moliya vazirining 2026-yil 10-martdagi 341-sonli “Oʻzbekiston Respublikasi budjet hisobining standarti (1-sonli BHS) “Hisob siyosati, hisob baholaridagi oʻzgarishlar va xatolar”ni tasdiqlash haqida”gi buyrugʻiga (roʻyxat raqami 3797, 27.03.2026-y.) asosan oʻz kuchini yoʻqotgan.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishOʻzbekiston Respublikasi Budjet kodeksining 161-moddasiga muvofiq va budjet hisobini davlat sektorida moliyaviy hisobotlarning xalqaro standartlari bilan muvofiqlashtirish maqsadida buyuraman:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish1. Oʻzbekiston Respublikasi budjet hisobining standarti (1-sonli BHS) “Hisob siyosati” ilovaga muvofiq tasdiqlansin.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish2. Mazkur buyruq rasmiy eʼlon qilingan kundan eʼtiboran kuchga kiradi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishVazir R. AZIMOV
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishToshkent sh.,
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish2016-yil 12-dekabr,
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish91-son
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishOʻzbekiston Respublikasi moliya vazirining 2016-yil 12-dekabrdagi 91-son buyrugʻiga
ILOVA
ILOVA
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishOʻzbekiston Respublikasi budjet hisobining standarti (1-sonli BHS) “Hisob siyosati”
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishMazkur Oʻzbekiston Respublikasi budjet hisobining standarti (1-sonli BHS) “Hisob siyosati” (bundan buyon matnda Standart deb yuritiladi) Oʻzbekiston Respublikasining Budjet kodeksiga muvofiq budjet hisobini normativ tartibga solish tizimining elementi hisoblanadi. Mazkur Standart budjet hisobining boshqa standartlari bilan birgalikda qoʻllaniladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish1-bob. Umumiy qoidalar
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish1. Mazkur Standartda quyidagi asosiy tushunchalar qoʻllaniladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbudjet hisobi — budjet tizimi budjetlarini ijro etishda hisobga olinadigan, pulda ifodalangan aktivlar va majburiyatlarning, shuningdek mazkur aktivlar va majburiyatlarni oʻzgartiruvchi operatsiyalarning holati toʻgʻrisidagi axborotni toʻplash, roʻyxatdan oʻtkazish va umumlashtirishning tartibga solingan tizimi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishhisob siyosati — mazkur Standartning 4-bobida belgilangan prinsiplarga muvofiq budjet tashkilotlari tomonidan budjet hisobini yuritish va moliyaviy hisobotlarni tuzishda qoʻllaniladigan aniq uslublar, asoslar, yoʻl qoʻyishlar, qoidalar hamda usullar majmui.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish2. Mazkur Standartning maqsadi hisob siyosatini tanlash va oʻzgartirishlar kiritish mezonlarini, shuningdek budjet tashkilotlari tomonidan budjet hisobini va moliyaviy hisobotni tuzish, hisob siyosatidagi oʻzgarishlar toʻgʻrisidagi axborotni ochib berish tartibini belgilab berishdan iborat.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish3. Mazkur Standart budjet tashkilotlarining moliyaviy hisobotlariga boʻlgan ishonchlilik darajasini va maʼlum bir davriylikdagi moliyaviy hisobotlarini, shuningdek boshqa budjet tashkilotlarining moliyaviy hisobotlarini oʻzaro solishtirish darajasini oshirishga moʻljallangan.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish4. Hisob siyosati budjet tashkilotlari tomonidan budjet toʻgʻrisidagi qonunchilik hujjatlarida mavjud oʻzaro bir-birini istisno etuvchi bir nechta hisob yuritish usullaridan birini tanlash maqsadida tuziladi.
(4-band Oʻzbekiston Respublikasi adliya vazirining 2021-yil 30-noyabrdagi 20-mh-sonli buyrugʻi (roʻyxat raqami 3338, 30.11.2021-y.) tahririda — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 30.11.2021-y., 10/21/3338/1117-son)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish2-bob. Standartning qoʻllanish sohasi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish5. Mazkur Standart budjet tashkilotlarida hisob siyosatini tanlash va qoʻllash, hisob siyosatiga oʻzgarishlarning hisobini yuritish hamda moliyaviy hisobotlarni tuzishda qoʻllanilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish6. Mazkur Standart barcha budjet tashkilotlariga qoʻllaniladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish3-bob. Hisob siyosatini shakllantirish va unga oʻzgartirish va qoʻshimchalar kiritish asoslari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish7. Hisob siyosati rahbar yoki uning oʻrinbosarining buyrugʻi yoki qarori bilan tasdiqlanadi va yildan-yilga izchil qoʻllaniladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishHujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish8. Budjet hisobini tartibga soluvchi qonunchilik hujjatlariga oʻzgartirish va qoʻshimchalar kiritilgan hollarda, shuningdek budjet tashkiloti qayta tashkil etilganda hisob siyosatiga oʻzgartirishlar kiritish mumkin.
(8-bandning birinchi xatboshisi Oʻzbekiston Respublikasi adliya vazirining 2021-yil 30-noyabrdagi 20-mh-sonli buyrugʻi (roʻyxat raqami 3338, 30.11.2021-y.) tahririda — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 30.11.2021-y., 10/21/3338/1117-son)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishBudjet hisobi maʼlumotlarini solishtirishni taʼminlash maqsadida hisob siyosatiga oʻzgartirish va qoʻshimchalar moliya yili boshidan, agar budjet tashkiloti qayta tashkil etilayotgan boʻlsa uni qayta tashkil etilgan sanadan kiritiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish9. Budjet tashkiloti yillik moliyaviy hisobotga tushuntirish xatida kelgusi moliya yili uchun hisob siyosatidagi oʻzgartirish va qoʻshimchalar haqida maʼlumot beradi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish10. Hisob siyosati moliyaviy hisobotni barcha qoʻllanilayotgan budjet hisobi standartlari asosida shakllantirilishini taʼminlashi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishMoliyaviy hisobot oʻziga xos talablar boʻlmaganida:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olisha) ahamiyatga ega boʻlishi — maʼlumot undan foydalanuvchilarning ehtiyojlarini qondirishi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishb) ishonchli boʻlishi — budjet tashkilotlari faoliyatining barcha natijalari va moliyaviy holatini xolisona koʻrsatishi, hodisalar va operatsiyalarning iqtisodiy mohiyatini aks ettirishi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishv) xolis (begʻaraz) boʻlishi va majburiy boʻlmasligi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishg) toʻla (tugallangan) boʻlishi — budjet tashkiloti xoʻjalik faoliyatining barcha faktlarini toʻla aks ettirishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish11. Hisob siyosati oʻz ichiga quyidagilarni olishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbudjet tashkilotining buxgalteriya xizmati tashkiliy tuzilmasini;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbudjet tashkilotida inventarizatsiya oʻtkazishning tartibi va muddatlarini (inventarizatsiya qilish majburiy boʻlgan hollardan tashqari);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbudjet tashkiloti tomonidan foydalaniladigan va unda sintetik va analitik schyotlar roʻyxati boʻlishi lozim boʻlgan ishchi schyotlar rejasini. Mazkur maʼlumot hisob siyosatiga ilova tarzida taqdim etiladi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishhujjatlar aylanmasi grafigini;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishhisob maʼlumotlarini qayta ishlash usullarini (qoʻlda yoki dasturiy taʼminotni qoʻllash orqali);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishnamunaviy shakllari nazarda tutilmagan, xoʻjalik operatsiyalarini qayd qilish uchun qoʻllaniladigan birlamchi hisob hujjatlarining shakllarini;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishasosiy vositalarning inventar raqami tuzilmasini;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishbirlamchi hisob hujjatlariga imzo qoʻyish huquqiga ega boʻlgan shaxslar roʻyxatini;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishasosiy fondlarni qayta baholash uslublarini;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishinventarizatsiya qilishda (ortiqcha yoki kamomadda) mulkni baholash uslublarini;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishquyi turuvchi tasarrufidagi tashkilotlarning hisobot taqdim etish muddatlarini;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishtovar (ish, xizmat)lar kalkulyatsiyasini shakllantirish tartibini.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish4-bob. Hisob siyosatining prinsiplari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish1-§. Ikkiyoqlama yozuv usulida hisob yuritish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish12. Ikkiyoqlama yozuv usulida hisob yuritish prinsipi budjet tashkiloti buxgalteriyasi barcha xoʻjalik operatsiyalarini hisob registrlarida roʻyxatga olishni ikkiyoqlama yozuv tizimi asosida amalga oshirishini bildiradi. Ikkiyoqlama yozuv tizimi bir xoʻjalik operatsiyasi boʻyicha bir summaning budjet hisobining ikki schyotida — birining debetida va ikkinchisining kreditida aks ettirilishini nazarda tutadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish2-§. Uzluksizlik
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish13. Uzluksizlik prinsipi budjet hisobini yuritish muddati budjet tashkilotining faoliyati davriga muvofiq boʻlishini, yaʼni hisob yozuvlari yuritish budjet tashkilotining tashkil etilishidan to tugatilguniga qadar amalga oshirilishini bildiradi. Budjet tashkiloti oʻz faoliyatini tugatgan kundan boshlab budjet hisobini yuritishni toʻxtatadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishUzluksizlik prinsipiga asoslanib tayyorlangan moliyaviy hisobot budjet tashkiloti doimiy faoliyat yuritishini va nomaʼlum uzoq muddat davomida oʻz faoliyatini davom ettirishini bildiradi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish3-§. Xoʻjalik operatsiyalari, holatlar, aktivlar va passivlarga pul bilan baho berish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish14. Barcha xoʻjalik operatsiyalari, holatlar, aktivlar va passivlar yagona, bir xil birlikda oʻlchanishi — pul bilan baholanishi lozim. Oʻzbekiston Respublikasida pul oʻlchov birligi — soʻm va uning yuzdan bir ulushi tiyin hisoblanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish4-§. Ishonchlilik
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish15. Axborotda jiddiy xatolar yoki gʻarazlilik boʻlmasa va foydalanuvchilar unga tayanishlari mumkin boʻlsa, u ishonchli hisoblanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishOperatsiyalar va holatlarning ishonchliligi birlamchi hisob hujjatlari bilan tasdiqlanadi va har bir hisob yozuvi haqiqatda amalga oshirilgan xoʻjalik operatsiyalarini tasdiqlovchi birlamchi hisob hujjatlariga asoslangan boʻlishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish5-§. Hisoblash
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish16. Hisoblash prinsipiga muvofiq aktivlar, passivlar, daromadlar va xarajatlar, budjet tashkilotlari tomonidan amalga oshirilgan xoʻjalik operatsiyalari va holatlar budjet hisobida bu harakatlar yuzasidan pul mablagʻlari yoki ekvivalentlari olingan yoxud toʻlangan paytda emas, balki shu harakatlar sodir etilgan (yoki haqiqatda olingan) paytda aks ettirilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish6-§. Oldindan koʻra bilish (ehtiyotkorlik)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish17. Oldindan koʻra bilish (ehtiyotkorlik) prinsipi moliyaviy hisobotda aktivlar va daromadlarni oshirib baholashga hamda majburiyatlar yoki xarajatlarni kamaytirib baholashga yoʻl qoʻyilmasligini nazarda tutadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishBu prinsipning qoʻllanishi yashirin zaxiralarni barpo etishga yoki taʼminotni oshirib koʻrsatishga, aktivlar yoki daromadlarni, majburiyatlar va xarajatlarni ataylab kamaytirishga va oshirib koʻrsatishga yoʻl qoʻymaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish7-§. Mazmunning shakldan ustunligi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish18. Mazkur prinsip agar hisob hujjatlari va moliyaviy hisobotlardagi axborot operatsiya va holatlarning mazmunini ishonchli aks ettirsa, mazkur axborot moliyaviy hisobotda hisobga olinishi va koʻrsatilishi lozimligini anglatadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish8-§. Koʻrsatkichlarning qiyosiyligi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish19. Moliyaviy axborot foydali va mazmunli boʻlishi uchun u turli hisobot davrlaridagi axborotlar bilan qiyoslanadigan boʻlishi lozim. Foydalanuvchilar budjet tashkiloti tomonidan moliyaviy hisobot tayyorlashda foydalanilgan hisob siyosatidan, mazkur siyosatdagi barcha oʻzgarishlardan va shunday oʻzgarishlarning natijalaridan xabardor boʻlishlari kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish9-§. Moliyaviy hisobotdagi betaraflik
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish20. Moliyaviy hisobotda taqdim etilayotgan axborot ishonchli boʻlishini taʼminlash uchun xolisona boʻlishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish10-§. Hisobot davridagi daromadlar va xarajatlarning muvofiqligi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish21. Hisobot davridagi daromadlar va xarajatlarning muvofiqligi mazkur hisobot davridagi xarajatlarni amalga oshirishni taʼminlagan mazkur davrdagi daromadlarnigina aks ettirilishini anglatadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish11-§. Aktivlar va majburiyatlarni haqiqiy baholash
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish22. Aktivlar va majburiyatlarni haqiqiy baholash prinsipi budjet tashkiloti uchun baholashda aktivning qiymati asos boʻlishini nazarda tutadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish5-bob. Axborotni ochib berish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish23. Budjet tashkiloti:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishStandart nomini;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishhisob siyosatining oʻzgarish xususiyatini;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishishonchli va talab etiladigan axborotni olish imkonini beradigan yangi hisob siyosatini qoʻllash sabablarini;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishhisobotda aks ettirilgan joriy davr uchun va har bir oldingi davr uchun moliyaviy hisobotning oʻzgartirish va qoʻshimchalar kiritilgan qismini har bir moddalar qatoriga kiritilgan tuzatishlar summasini amalda imkoni boricha ochib berishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishOʻtgan davrlar moliyaviy hisobotida mazkur ochib berilgan axborotni takrorlash talab etilmaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish24. Budjet tashkiloti mazkur hisobot davriga oʻz taʼsirini koʻrsatayotgan yoki kelgusi hisobot davriga taʼsirini koʻrsatishi kutilayotgan hisob siyosatidagi oʻzgarishlar summasi va xarakteri toʻgʻrisidagi axborotni ochib berishi lozim, taʼsirini baholab boʻlmaydigan axborotni ochib berish bundan mustasno.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olishAgar kelgusi davrlarga taʼsir etuvchi summa, baholash imkoniyati boʻlmasligi oqibatida ochib berilmasa, budjet tashkiloti mazkur holatni koʻrsatib oʻtishi lozim.
(Oʻzbekiston Respublikasi qonun hujjatlari toʻplami, 2016-y., 52-son, 610-modda; Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 30.11.2021-y., 10/21/3338/1117-son)