Hujjat kuchini yo‘qotgan 01.01.1998 02.09.1993 yildagi -son
15.12.1997
22.02.1997
18.11.1993
Ko‘rinish
Рус
Ўзб
O’zb
O‘zb|Рус
ONLINE TRANSLATE

1-modda. Nizolarni xoʻjalik sudi tomonidan hal etish tartibi toʻgʻrisidagi qonunlar

2-modda. Xoʻjalik sudiga murojaat qilish huquqi

3-modda. Xoʻjalik sudida ish qoʻzgʻatish

4-modda. Nizolarning xoʻjalik sudi tomonidan hal etilishi

5-modda. Tomonlarning tengligi

6-modda. Xoʻjalik nizolarini hal etishning oshkoraligi

7-modda. Xoʻjalik sudlarida sudlov ishlari olib boriladigan til

8-modda. Qarorning kuchga kirishi va uning majburiyligi

9-modda. Daʼvolarni taqdim etish tartibi

10-modda. Daʼvolarni qarab chiqish tartibi va muddatlari

11-modda. Xoʻjalik shartnomalarini tuzish, oʻzgartirish va bekor qilish paytida yuzaga kelgan kelishmovchiliklarni hal etish

12-modda. Oliy xoʻjalik sudining sudloviga tegishli xoʻjalik nizolari

13-modda. Qoraqalpogʻiston Respublikasining hamda viloyatlar va Toshkent shahrining xoʻjalik sudlari hal etadigan nizolar

14-modda. Sudlarda nizolarni koʻrib chiqishning hududiy tegishliligi

15-modda. Nizolarning alohida sudlovga mansubligi

16-modda. Daʼvo materiallarini tegishli sudlovga oʻtkazish va bundan kelib chiqadigan kelishmovchiliklarni hal etish

17-modda. Ishda qatnashuvchi shaxslarning tarkibi

18-modda. Ishda qatnashuvchi shaxslarning huquqlari va majburiyatlari

19-modda. Sud protsessidagi tomonlar

20-modda. Ishda bir necha daʼvogar yoki javobgarning ishtirok etishi

21-modda. Boshqa daʼvogarni yoki javobgarni ishda qatnashishga jalb etish

22-modda. Protsessual huquqiy vorislik

23-modda. Daʼvo asosini yoki mavzusini oʻzgartirish, daʼvo talablarining miqdorini oʻzgartirish, daʼvodan voz kechish, daʼvoni eʼtirof etish

24-modda. Tomonlarning vakillari

25-modda. Nizo mavzusi yuzasidan mustaqil talablarni bayon etayotgan uchinchi shaxslar

26-modda. Nizo mavzusi yuzasidan mustaqil talablarni bayon etmayotgan uchinchi shaxslar

27-modda. Sud protsessida prokurorning ishtiroki

28-modda. Sud protsessida boshqa shaxslarning huquqlarini himoya qilib chiqayotgan davlat organlari va oʻzga organlarning ishtiroki

29-modda. Nizolarni koʻrib chiqishda jamoat birlashmalari va mehnat jamoalari vakillarining ishtiroki

30-modda. Dalil-isbotlar tushunchasi va turlari

31-modda. Isbotlash va dalil-isbotlarni taqdim etish majburiyati

32-modda. Dalil-isbotlarning taalluqliligi va inobatga olinishi

33-modda. Isbotlashdan ozod qilish asoslari

34-modda. Yozma dalil-isbotlar

35-modda. Ashyoviy dalil-isbotlar

36-modda. Dalil-isbotlarni talab qilib olish

37-modda. Dalil-isbotlarni ular turgan joyda koʻzdan kechirish va taqdim etish

38-modda. Yozma va ashyoviy dalil-isbotlarni qaytarish

39-modda. Tashkilotlar mansabdor shaxslarining va boshqa xodimlarining tushuntirishlari

40-modda. Ekspertiza tayinlash va uni oʻtkazish

41-modda. Ekspertning xulosasi

42-modda. Dalil-isbotlarni baholash

43-modda. Sud xarajatlarining tarkibi

44-modda. Davlat boji

45-modda. Davlat bojini toʻlash

46-modda. Davlat bojini qaytarish

47-modda. Ekspertiza oʻtkazilganligi uchun toʻlanadigan pul miqdorini belgilash

48-modda. Sud xarajatlarining taqsimlanishi

49-modda. Protsessual muddatlarni belgilash va hisoblash

50-modda. Protsessual muddatlarning tugashi

51-modda. Protsessual muddatlarning toʻxtatilishi

52-modda. Protsessual muddatlarni qayta tiklash va uzaytirish

53-modda. Oʻzaro munosabatlarni ixtiyoriy ravishda tartibga solish chora-tadbirlarini koʻrish

54-modda. Daʼvo arizasining shakli va mazmuni

55-modda. Daʼvoning bahosi

56-modda. Daʼvo arizasiga ilova qilinadigan hujjatlar

57-modda. Daʼvo arizasining va unga ilova qilinadigan hujjatlarning nusxalarini yuborish

58-modda. Bir necha daʼvo arizalarini birlashtirish yoki ajratish

59-modda. Daʼvo arizasi haqidagi fikr

60-modda. Qarshi daʼvo taqdim etish

61-modda. Daʼvo arizasini qabul qilishni rad etish

62-modda. Daʼvo arizasini qaytarish

63-modda. Ish yuritishni boshlash

64-modda. Ishni majlisda qarab chiqish uchun materiallarni tayyorlash boʻyicha sudyaning harakatlari

65-modda. Daʼvoni taʼminlashning maqsadi

66-modda. Daʼvoni taʼminlash choralari

67-modda. Daʼvoni taʼminlashning bekor qilinishi

68-modda. Nizolarni hal etish muddatlari

69-modda. Majlisni olib borish tartibi

70-modda. Sudyaning nomzodini rad etish

71-modda. Ekspertning nomzodini rad etish

72-modda. Daʼvo arizasiga bildirilgan fikr yoki sudya talab qilgan materiallar taqdim etilmagan taqdirda, shuningdek tomonlar vakillarining ishtirokisiz nizoni hal etish

73-modda. Nizoni bevosita tashkilotda hal etish

74-modda. Ishni eshitishni keyinga qoldirish, majlisdagi tanaffus

75-modda. Ish yurgazishni toʻxtatib turish va uni qayta tiklash

76-modda. Ish yurgazishni tugatish

77-modda. Daʼvoni qarab chiqmay qoldirish

78-modda. Hal qiluv qarorining qabul qilinishi

79-modda. Hal qiluv qarorini qabul qilishda xoʻjalik sudining huquqlari

80-modda. Hal qiluv qarorining mazmuni

81-modda. Hal qiluv qarorining eʼlon qilinishi

82-modda. Ajrim chiqarish va uning mazmuni

83-modda. Xususiy ajrim

84-modda. Hal qiluv qarorlari va ajrimlarning yuborilishi

85-modda. Qoʻshimcha qaror

86-modda. Hal qiluv qarorini tushuntirib berish va tuzatish

87-modda. Hal qiluv qarorining qonuniy va asosliligini tekshirish toʻgʻrisidagi ariza bilan xoʻjalik sudiga murojaat qilish hamda protest kiritish huquqi

88-modda. Hal qiluv qarorining qonuniy va asosliligini tekshirishni amalga oshiruvchi xoʻjalik sudlari

89-modda. Hal qiluv qarorining qonuniy va asosliligini tekshirayotgan xoʻjalik sudining tarkibi

90-modda. Hal qiluv qarorining qonuniy va asosliligini tekshirish toʻgʻrisidagi arizaning hamda hal qiluv qaroriga protestning shakli va mazmuni

91-modda. Hal qiluv qarorining qonuniy va asosliligini tekshirish toʻgʻrisidagi arizani hamda prokuror protestini berish tartibi

92-modda. Hal qiluv qarorining qonuniy va asosliligini tekshirish toʻgʻrisidagi arizani berish hamda hal qiluv qaroriga protestni kiritish muddatlari

93-modda. Hal qiluv qarorining qonuniy va asosliligini tekshirish toʻgʻrisidagi arizaga hamda protestga bildirilgan fikr

94-modda. Hal qiluv qarorining qonuniy va asosliligini tekshirish toʻgʻrisidagi arizaning hamda hal qiluv qaroriga protestning qaytarilishi

95-modda. Majlisda hal qiluv qarorining qonuniy va asosliligini tekshirish, majlis oʻtkaziladigan vaqt hamda joy toʻgʻrisida xabardor qilish

96-modda. Hal qiluv qarorining qonuniy va asosliligini tekshirish toʻgʻrisidagi arizani hamda hal qiluv qaroriga protestni koʻrib chiqish muddatlari

97-modda. Hal qiluv qarorining qonuniy va asosliligini tekshirish boʻyicha xoʻjalik sudining vakolatlari

98-modda. Hal qiluv qarorini oʻzgartirish yoki bekor qilish asoslari

99-modda. Qarorning qabul qilinishi

100-modda. Qarordagi koʻrsatmalarning majburiyligi

101-modda. Qarorlarni tarqatish

102-modda. Ajrimlarning qonuniy va asosliligini tekshirish

103-modda. Oʻzbekiston Respublikasi Oliy xoʻjalik sudining Plenumiga hal qiluv qarorini nazorat tartibida koʻrib chiqish xususida murojaat qilish huquqi

104-modda. Protestni Oʻzbekiston Respublikasi Oliy xoʻjalik sudi Plenumi tomonidan koʻrib chiqish tartibi

105-modda. Oliy xoʻjalik sudi Plenumining qaror qabul qilish tartibi

106-modda. Qayta koʻrib chiqish asoslari

107-modda. Ariza berish tartibi va muddati

108-modda. Hal qiluv qarorini qayta koʻrib chiqish

109-modda. Xoʻjalik sudining buyrugʻi va uning ijro etish uchun yuborilishi

110-modda. Buyruqning mazmuni

111-modda. Ijro etilishi uchun buyruqni taqdim qilish muddati

112-modda. Qarorni ijro etmaganlik uchun javobgarlik

113-modda. Buyruqning dublikatini berish

114-modda. Hal qiluv qarorining ijrosini kechiktirish yoki choʻzish, qarorni ijro etish usulini hamda tartibini oʻzgartirish

115-modda. Hal qiluv qarori ijrosidagi burilish, hal qiluv qarori asosida undirishning toʻxtatilishi

Kuchga kirish sanasi
18.11.1993
15.12.1997
22.02.1997
18.11.1993
Ko‘rinish
Рус
Ўзб
O’zb
O‘zb|Рус
Hujjat kuchini yo‘qotgan 01.01.1998
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
OʻZBEKISTON RESPUBLIKASINING XOʻJALIK PROTSESSUAL KODEKSI
 LexUZ sharhi
Mazkur Kodeks Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining 1997-yil 30-avgustdagi 479-I-son “Oʻzbekiston Respublikasining Xoʻjalik protsessual kodeksini amalga kiritish tartibi toʻgʻrisida”gi qaroriga muvofiq oʻz kuchini yoʻqotgan.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
I BOB. UMUMIY QOIDALAR
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1-modda. Nizolarni xoʻjalik sudi tomonidan hal etish tartibi toʻgʻrisidagi qonunlar
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Xoʻjalik sudi oʻz faoliyatida Oʻzbekiston Respublikasining Konstitutsiyasiga, “Sudlar toʻgʻrisida”gi Qonuniga, ushbu Kodeksga va Oʻzbekiston Respublikasining boshqa qonun hujjatlariga, Oʻzbekiston Respublikasi bilan boshqa davlatlar oʻrtasidagi koʻp tomonlama va ikki tomonlama shartnoma hamda bitimlarga amal qiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Xoʻjalik sudi xorijiy huquq normalarini Qonunga binoan qoʻllaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Nizoli munosabatlarni tartibga soluvchi qonun hujjatlari boʻlmagan taqdirda xoʻjalik sudi shunga oʻxshash munosabatlarni tartibga soluvchi qonun hujjatlarini qoʻllaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Xoʻjalik sudi oʻz vakolati doirasida fuqarolik huquqiy munosabatlari (iqtisodiy nizolar) dan yoki boshqaruv sohasidagi huquqiy munosabatlarda kelib chiquvchi nizolarni hal etadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2-modda. Xoʻjalik sudiga murojaat qilish huquqi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Xoʻjalik sudiga uning sudloviga tegishli har xil shakldagi mulkka ega boʻlgan korxonalar, muassasalar va tashkilotlar, shu jumladan jamoa xoʻjaliklari, xususiy korxonalar, qoʻshma korxonalar hamda Oʻzbekiston Respublikasi va boshqa davlatlar tashkilotlarining xalqaro birlashmalari* oʻzlarining buzilgan yoki daʼvo qilinayotgan huquqlarini yoxud qonuniy manfaatlarini himoya etishni soʻrab murojaat qilishga haqlidirlar.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
* Matnda bundan buyon “tashkilotlar” deb yuritiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Xoʻjalik sudiga, shuningdek Oʻzbekiston Respublikasi qonunlarida nazarda tutilgan hollarda davlat organlari va oʻzga organlar, boshqa shaxslar* murojaat etishga haqlidirlar.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
* Matnda bundan buyon “tashkilotlar” deb yuritiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Xoʻjalik sudiga murojaat etish huquqidan voz kechish haqiqiy emas.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3-modda. Xoʻjalik sudida ish qoʻzgʻatish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Xoʻjalik sudi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
manfaatdor tashkilotlarning;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
davlat organlari va boshqa organlarning;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
davlat va tashkilotlar manfaatlarini koʻzlab tegishli xoʻjalik sudiga murojaat etgan Oʻzbekiston Respublikasi Bosh prokurori yoki uning oʻrinbosarlarining, Qoraqalpogʻiston Respublikasi, viloyatlar, Toshkent shahar prokurorlari va ularning oʻrinbosarlarining arizalari asosida ish qoʻzgʻatadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4-modda. Nizolarning xoʻjalik sudi tomonidan hal etilishi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Nizolarni hal etish bitta sudyadan iborat tarkibdagi, xoʻjalik nizolarini hal etish boʻyicha sudlov hayʼati mavjud boʻlgan taqdirda esa bitta yoki uchta sudyadan iborat tarkibdagi xoʻjalik sudi tomonidan amalga oshiriladi. Xoʻjalik sudining son tarkibini xoʻjalik nizolarini hal etish boʻyicha sudlov hayʼatining raisi belgilab beradi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Xoʻjalik sudi tomonlar oʻrtasida kelishuvga erishilishiga koʻmaklashadi va shu kelishuvga muvofiq hal qiluv qarori qabul qiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Basharti, tomonlar oʻrtasidagi kelishuv qonunlarga, haqiqiy ahvolga va ish materiallariga zid boʻlsa, xoʻjalik sudi qaror qabul qilish chogʻida bunday kelishuvga amal qilmaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
5-modda. Tomonlarning tengligi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Xoʻjalik sudida nizolarni hal etish mulk shakli, boʻysunishi va qayerda joylashganligidan hamda boshqa holatlardan qatʼi nazar, tashkilotlarning qonun oldida va xoʻjalik sudi oldida tengligi asosida amalga oshiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
6-modda. Xoʻjalik nizolarini hal etishning oshkoraligi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Xoʻjalik sudida nizolar oshkora hal etiladi, davlat yoki tijorat sirlarini saqlash manfaatlariga zid keladigan xollar bundan mustasnodir.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
7-modda. Xoʻjalik sudlarida sudlov ishlari olib boriladigan til
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Xoʻjalik sudida sudlov ishi davlat tilida, Qoraqalpogʻiston Respublikasida esa qoraqalpoq tilida ham olib boriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Sud jarayoni olib borilayotgan tilni bilmaydigan tomonlarning vakillariga, sudlov jarayonining boshqa qatnashchilariga tarjimon orqali ishga doir barcha materiallar bilan tanishish va sud ishlarida ishtirok etish huquqi hamda sudda ona tilida soʻzlash huquqi taʼminlanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Oʻzbekiston Respublikasi va boshqa davlatlarning tashkilotlari oʻrtasidagi xoʻjalik nizolarini sudning aniqloviga binoan tomonlarga maʼqul boʻlgan tilda koʻriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
8-modda. Qarorning kuchga kirishi va uning majburiyligi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Xoʻjalik sudining qarori (hal qiluv qarori, qarori, ajrimi) qabul qilinishi bilanoq darhol kuchga kiradi. Kuchga kirgan qaror ustidan ushbu Kodeksning 87, 90, 91, 92, 94 va 102-moddalarida belgilangan tartibda shikoyat qilinishi yoki protest berilishi mumkin. Qaror Oʻzbekiston Respublikasi hududida va davlatlararo bitimga muvofiq boshqa davlatlarning hududida tashkilotlar hamda ularning mansabdor shaxslari tomonidan bajarilishi majburiydir.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
II BOB. XOʻJALIK NIZOLARINI SUDGAChA HAL QILISh
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
9-modda. Daʼvolarni taqdim etish tartibi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Mulkiy huquqlari va qonuniy manfaatlari buzilgan tashkilot bu huquqlari va manfaatlarini buzgan tashkilotga daʼvo qilishga haqlidir.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Daʼvo yozma ravishda taqdim etiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Daʼvoda quyidagilar koʻrsatiladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
daʼvo qilayotgan va daʼvo qaratilgan tashkilotlarning nomlari; daʼvo berilgan kun va uning tartib raqami;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
daʼvo berish uchun asos boʻlgan holatlar; daʼvoda koʻrsatilgan holatlarni tasdiqlovchi dalil-isbotlar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
arizachining talabi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
daʼvoning miqdori va uning hisob-kitobi, daʼvo arizasi berayotganning toʻlov va pochta maʼlumotlari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
daʼvoga ilova qilinayotgan hujjatlarning roʻyxati.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Daʼvo tashkilot rahbari yoki uning oʻrinbosari tomonidan imzolanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Daʼvo buyurtma xat bilan yoki qimmatli xat shaklida, telegraf, teletayp orqali, shuningdek uning joʻnatilganligi qayd qilinishini taʼminlovchi boshqa aloqa vositalaridan foydalangan holda joʻnatiladi yoxud tilxat olib topshiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Yuklarni tashish va aloqa xizmati koʻrsatish yuzasidan transport va aloqa tashkilotlariga qaratilgan daʼvolarni taqdim etish tartibi va muddatlari tegishli qonun hujjatlarida belgilanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
10-modda. Daʼvolarni qarab chiqish tartibi va muddatlari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Daʼvo taqdim etilgan tashkilot daʼvoni olgan kundan boshlab bir oy muddat ichida unga javob qaytarishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Daʼvoga berilgan javob tashkilot rahbari yoki uning oʻrinbosari tomonidan imzolanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Daʼvoga berilgan javob buyurtma xat bilan yoki qimmatli xat shaklida, telegraf, teletayp orqali, shuningdek uning joʻnatilganligi qayd etilishini taʼminlovchi boshqa aloqa vositalaridan foydalangan holda joʻnatiladi yoxud tilxat olib topshiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Daʼvoni bir oy muddat ichida qarab chiqish tartibi buzilgan yoki daʼvo javobsiz qoldirilgan hollarda xoʻjalik sudi nizoni qarab chiqayotganda bunday tartibbuzarlikka yoʻl qoʻygan tashkilotdan daʼvo summasining 5 foizini respublika budjeti foydasiga undirishga haqlidir.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Daʼvoni butunlay yoki qisman tan olgan taqdirda tashkilot ana shu tan olingan summani ixtiyoriy ravishda arizachiga oʻtkazadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Daʼvoni tan olish toʻgʻrisidagi javobda tan olingan summani oʻtkazish toʻgʻrisida maʼlum qilinmagan boʻlsa, daʼvogar javob olgandan keyin 20 kunlik muddat oʻtgach, qarzdor tan olgan summani soʻzsiz chegirib olish xususidagi farmoyishni bankka taqdim etishga haqlidir. Farmoyishga qarzdorning javobi ilova qilinadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Daʼvoni qondirishdan butunlay yoki qisman bosh tortilgan hollarda yoki javob oʻz muddatida olinmaganda arizachi xoʻjalik sudiga daʼvo bilan murojaat qilishga haqlidir.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
11-modda. Xoʻjalik shartnomalarini tuzish, oʻzgartirish va bekor qilish paytida yuzaga kelgan kelishmovchiliklarni hal etish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Xoʻjalik shartnomalarini tuzish, oʻzgartirish va bekor qilish paytida tashkilotlar oʻrtasida yuzaga kelgan kelishmovchiliklar shartnoma loyihasi, shartnomani oʻzgartirish yoki bekor qilish toʻgʻrisida taklif olingan kundan boshlab 10 kunlik muddat ichida tashkilot rahbari yoki tashkilot rahbarining oʻrinbosarlari tomonidan qarab chiqiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Shartnoma shartlari qabul qilinsa, uning loyihasi imzolanadi va shartnomaning ikkinchi nusxasi shartnoma loyihasini yoʻllagan tomonga qaytariladi. Shartnomani oʻzgartirish yoki bekor qilish toʻgʻrisidagi takliflar qabul qilinganligi haqida ikkinchi tomonga xat joʻnatiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Shartnoma shartlari boʻyicha eʼtirozlar boʻlgan taqdirda shartnoma loyihasini olgan tashkilot kelishmovchiliklar bayonini tuzadi, bu haqda shartnomada qayd etib qoʻyadi va 10 kunlik muddat ichida ikki nusxada tayyorlangan kelishmovchiliklar bayonini imzolangan shartnoma bilan ikkinchi tomonga joʻnatadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Kelishmovchiliklar bayonini olgan tashkilot 20 kunlik muddat ichida shartnoma tuzilayotgan tomon bilan uni qarab chiqishi va shu muddatda murosaga kelinmagan masalalarni xoʻjalik sudining muhokamasiga yoʻllashi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Bahsli masalalar shu muddatlarda xoʻjalik sudi muhokamasiga kiritilmagan hollarda shartnoma kelishmovchiliklar bayoni tahririda tuzilgan deb hisoblanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Shartnomani oʻzgartirish yoki bekor qilish toʻgʻrisidagi taklifga javob olinmaganda yoki rad javobi olinganda manfaatdor tomon 20 kunlik muddat ichida xoʻjalik sudiga murojaat qilishga haqlidir.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
III BOB. XOʻJALIK NIZOLARINING SUDLOVGA TEGIShLILIGI
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
12-modda. Oliy xoʻjalik sudining sudloviga tegishli xoʻjalik nizolari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Oliy xoʻjalik sudi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1) 100 million soʻmdan ortiq summaga xoʻjalik shartnomalari tuzilganda, u oʻzgartirilganda va bekor qilinganda, shuningdek shartnomalarni ijro etish chogʻida va boshqa asoslar boʻyicha daʼvo 5 million soʻmdan ortiqni tashkil etganda turli davlatlar va Oʻzbekiston Respublikasining viloyatlarida joylashgan tomonlar oʻrtasida yuzaga keladigan nizolarni, Oʻzbekiston Respublikasining qonunlariga muvofiq hal etilishi oʻzga organlar ixtiyoriga berilgan nizolar bundan mustasnodir;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2) Oʻzbekiston Respublikasi davlat boshqaruvi organlarining va boshqa respublika organlarining qonunlarga mos kelmaydigan hamda tashkilotlarning huquqlarini va qonuniy manfaatlarini buzuvchi normativ xususiyatga ega boʻlmagan hujjatlarini (butunlay yoki qisman) haqiqiy emas deb eʼtirof etish haqidagi nizolarni;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3) Oʻzbekiston Respublikasi davlat boshqaruvi organlari va boshqa respublika organlari tomonidan normativ xususiyatga ega boʻlmagan, qonunlarga mos kelmaydigan hamda tashkilotlarning huquqlarini va qonuniy manfaatlarini buzuvchi hujjatlarni nashr etish natijasida yoxud koʻrsatib oʻtilgan organlarning tashkilotlarga nisbatan oʻz vazifalarini lozim tarzda amalga oshirmasliklari natijasida tashkilotlarga yetkazilgan zararlarning oʻrnini qoplash haqidagi nizolarni;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4) respublika boshqaruv organlari oʻrtasidagi iqtisodiy bitimlardan kelib chiqadigan nizolarni;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
5) Oʻzbekiston Respublikasi qonun hujjatlarini qoʻllash bilan bogʻliq boʻlib, Oʻzbekiston Respublikasining qonunlari, davlatlararo bitimlar va xalqaro shartnomalarda Oʻzbekiston Respublikasi xoʻjalik sudlari ixtiyoriga berilgan boshqa nizolarni hal etadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Oʻzbekiston Respublikasining Oliy xoʻjalik sudi xoʻjalik sudlari sudloviga tegishli har qanday nizoni oʻz ijrosiga qabul qilishga va hal etishga haqlidir. Shuningdek ushbu moddaning birinchi bandi hamda ushbu Kodeksning 13-moddasida belgilan gan daʼvo qiymatidan yuqori yoki past boʻlgan nizolarni qabul qilish va hal etish haqida xoʻjalik sudlariga umumiy topshiriqlar berishga haqlidir.
Oldingi tahrirga qarang.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
13-modda. Qoraqalpogʻiston Respublikasining hamda viloyatlar va Toshkent shahrining xoʻjalik sudlari hal etadigan nizolar
(13-moddaning sarlavhasi Oʻzbekiston Respublikasining 1996-yil 27-dekabrdagi 357-I-son Qonuni tahririda — Oliy Majlis Axborotnomasi, 1997-y., 2-son, 56-modda)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Qoraqalpogʻiston Respublikasining hamda viloyatlar va Toshkent shahrining xoʻjalik sudlari oʻziga tegishli boʻlgan barcha nizolarni va 1000 soʻmdan ortiq boʻlgan mulkiy nizolarni hal etadilar. Oliy xoʻjalik sudi tasarrufiga kiritilgan nizolar bundan mustasno.
(13-moddaning matni Oʻzbekiston Respublikasining 1996-yil 27-dekabrdagi 357-I-son Qonuni tahririda — Oliy Majlis Axborotnomasi, 1997-y., 2-son, 56-modda)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
14-modda. Sudlarda nizolarni koʻrib chiqishning hududiy tegishliligi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Xoʻjalik shartnomalarini tuzish, ularni oʻzgartirish va bekor qilish chogʻida yuzaga keladigan nizolar mahsulot yetkazib berayotgan yoki xizmat koʻrsatayotgan korxona (tashkilot) joylashgan yerdagi xoʻjalik sudi tomonidan koʻrib chiqiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Shartnomalarni ijro etishda va boshqa asoslarda paydo boʻladigan nizolar javobgar joylashgan yerda koʻrib chiqiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Davlat organlarining hujjatlarini haqiqiy emas deb topishga doir nizolar hujjatni chiqargan davlat organi joylashgan yerdagi xoʻjalik sudi tomonidan koʻrib chiqiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ish yuzasidan bir necha javobgar qatnashayotgan boʻlsa, nizo daʼvogarning xohishiga binoan javobgarlarning biri joylashgan yerdagi xoʻjalik sudi tomonidan koʻrib chiqiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
15-modda. Nizolarning alohida sudlovga mansubligi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Transportda tashish shartnomalari boʻyicha, shu jumladan xalqaro shartnomalar boʻyicha kelib chiqadigan nizolar javobgarlardan biri transport organi boʻlsa, bu ish transport organi joylashgan yerdagi xoʻjalik sudi tomonidan koʻrib chiqiladi.
Oldingi tahrirga qarang.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Davlat hujjatini yoki respublika boʻysunuvidagi oʻzga organ hujjatini haqiqiy emas deb topishga doir nizolar Oliy xoʻjalik sudi tomonidan, mahalliy boʻysunuvdagi organ hujjatini haqiqiy emas deb topishga doir nizo esa tegishli ravishda Qoraqalpogʻiston Respublikasi, viloyatlar va Toshkent shahar xoʻjalik sudlari tomonidan koʻrib chiqiladi.
(15-moddaning ikkinchi qismi Oʻzbekiston Respublikasining 1996-yil 27-dekabrdagi 357-I-son Qonuni tahririda — Oliy Majlis Axborotnomasi, 1997-y., 2-son, 56-modda)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
16-modda. Daʼvo materiallarini tegishli sudlovga oʻtkazish va bundan kelib chiqadigan kelishmovchiliklarni hal etish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Kelib tushgan xoʻjalik nizosi oʻz sudloviga tegishli boʻlmagan xoʻjalik sudi daʼvo materiallarini besh kunlik muddat ichida tegishli xoʻjalik sudiga joʻnatadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ushbu nizo xoʻjalik sudiga tegishli emasligi aniqlangan taqdirda, xoʻjalik sudi daʼvo arizasini qaytarish asoslarini koʻrsatib ajrim chiqargan holda daʼvo materialini arizachiga qaytaradi, ajrimda daʼvo arizasining qaytarilishi asoslab beriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Basharti, nizoni qarab chiqish protsessida daʼvo qimmati oshib ketishi, daʼvo sababi oʻzgarishi yoki ikkinchi tomon ham qarshi daʼvo arizasini taqdim etishi tufayli nizoning sudga mansubligi oʻzgarsa, daʼvo arizasini qabul qilgan xoʻjalik sudi nizoni mohiyati boʻyicha koʻrib chiqishi kerak.
Oldingi tahrirga qarang.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Qoraqalpogʻiston Respublikasining, viloyatlar va Toshkent shahrining xoʻjalik sudlari oʻrtasida kelib chiqqan nizoni qarab chiqish kimga tegishli ekanligiga doir kelishmovchilik Oliy xoʻjalik sudi tomonidan hal etiladi.
(16-moddaning toʻrtinchi qismi Oʻzbekiston Respublikasining 1996-yil 27-dekabrdagi 357-I-son Qonuni tahririda — Oliy Majlis Axborotnomasi, 1997-y., 2-son, 56-modda)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
IV BOB. XOʻJALIK NIZOSINI KOʻRIB ChIQISh QATNAShChILARI
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
17-modda. Ishda qatnashuvchi shaxslarning tarkibi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ishda qatnashuvchi shaxslar sifatida tomonlar, uchinchi shaxslar, prokuror, zimmasiga yuklangan majburiyatlari tufayli protsessda ishtirok etayotgan davlat organlari va boshqa organlar, shuningdek hujjatlarni haqiqiy emas deb topishga doir ishlar yuzasidan arizachilar eʼtirof etiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
18-modda. Ishda qatnashuvchi shaxslarning huquqlari va majburiyatlari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ishda qatnashuvchi shaxslar ish materiallari bilan tanishish, ulardan koʻchirmalar olish, nusxa koʻchirish, raddiya bildirish, dalil-asoslarni taqdim etish, dalil-asoslarni oʻrganib chiqishda qatnashish, sudlov protsessining qatnashchilariga savollar berish, iltimosnomalar kiritish, xoʻjalik sudiga ogʻzaki va yozma tushuntirishlar berish, sud protsessi davomida yuzaga keladigan barcha masalalar yuzasidan oʻz dalil-isbotlarini hamda mulohazalarini bildirish, ishda qatnashayotgan boshqa shaxslarning iltimoslari, dalil-isbotlari hamda mulohazalariga eʼtiroz bildirish, xoʻjalik sudi qarorlarining qonuniyligi va asosliligini tekshirish toʻgʻrisida ariza bilan murojaat qilish hamda oʻzlariga ushbu Kodeks bilan berilgan boshqa protsessual huquqlardan foydalanish huquqiga egadirlar.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ishda qatnashayotgan shaxslar oʻzlari ega boʻlgan barcha protsessual huquqlardan vijdonan foydalanishlari shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
19-modda. Sud protsessidagi tomonlar
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Tashkilotlar — mulk shaklidan qatʼi nazar yuridik shaxslar, shuningdek Oʻzbekiston Respublikasi va boshqa davlatlarning qonunlariga asosan oʻz huquqlari hamda manfaatlarini xoʻjalik sudlarida himoya qilishi mumkin boʻlgan boshqa shaxslar sud protsessidagi tomonlar — daʼvogar yoki javobgar boʻlishlari mumkin.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Daʼvo qilayotgan yoki manfaatlarini koʻzlab daʼvo kiritilgan tashkilotlar daʼvogarlar hisoblanadi. Daʼvo talablari qaratilgan tashkilotlar javobgarlar hisoblanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Tomonlar teng protsessual huquqlardan foydalanadilar.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
20-modda. Ishda bir necha daʼvogar yoki javobgarning ishtirok etishi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Daʼvo bir necha daʼvogarlar tomonidan birgalikda taqdim etilishi yoki bir necha javobgarga qaratilishi mumkin. Daʼvogarlar yoki javobgarlarning har biri ishni koʻrish protsessida boshqa tomonga nisbatan mustaqil ishtirok etadi. Sheriklar ishni yuritishni sheriklardan biriga topshirishlari mumkin.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
21-modda. Boshqa daʼvogarni yoki javobgarni ishda qatnashishga jalb etish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Xoʻjalik sudi yetarlicha asoslar mavjud boʻlgan taqdirda, nizo boʻyicha qaror qabul qilingunga qadar biron tomonning iltimosnomasiga koʻra yoxud oʻz tashabbusi bilan tegishli tashkilotni boshqa daʼvogar yoki javobgar sifatida ishda qatnashishga jalb etishga haqlidir.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Javobgarni ishga jalb etish toʻgʻrisidagi iltimosnomasi ushbu javobgar bilan oʻzaro munosabatlar ixtiyoriy ravishda tartibga solish chora-tadbirlari koʻrilgan taqdirda qanoatlantirilishi mumkin. Javobgarni xoʻjalik sudi tashabbusi bilan ishga jalb etishi, chora-tadbirlarning koʻrilganligidan qati nazar amalga oshirilishi mumkin.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Daʼvogarni yoki javobgarni ishda qatnashishga jalb etish toʻgʻrisida ajrim chiqariladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
22-modda. Protsessual huquqiy vorislik
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Nizoli huquqiy munosabatda yoki xoʻjalik sudining qaroriga binoan belgilangan huquqiy munosabatda qatnashayotgan tomonlardan biri oʻzining qayta tashkil etilishi oqibatida chiqib ketgan taqdirda xoʻjalik sudi ushbu tomonni uning huquqiy vorisi bilan almashtiradi hamda bu toʻgʻrida qarorda yoki ajrimda yozib qoʻyadi. Huquqiy vorislik sud protsessining istalgan bosqichida amalga oshirilishi mumkin.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
23-modda. Daʼvo asosini yoki mavzusini oʻzgartirish, daʼvo talablarining miqdorini oʻzgartirish, daʼvodan voz kechish, daʼvoni eʼtirof etish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Daʼvogar xoʻjalik nizosi boʻyicha qaror qabul qilinguniga qadar daʼvo asosi va mavzusini oʻzgartirishga, daʼvoning talablar miqdoriga doir qismida oʻzaro munosabatlarni ixtiyoriy ravishda tartibga solish chora-tadbirlarini koʻrish sharti bilan daʼvo talablarining miqdorini oshirishga haqlidir.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Xoʻjalik sudi daʼvo asosi yoki mavzusiga doir oʻzaro munosabatlarni ixtiyoriy ravishda tartibga solish chora-tadbirlari koʻrilgan-koʻrilmaganligidan qatʼi nazar, daʼvogarning roziligini olib, oʻz tashabbusi bilan daʼvo asosini yoki mavzusini oʻzgartirishga haqlidir.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Daʼvogar daʼvodan voz kechishga yoki daʼvo talablarining miqdorini kamaytirishga haqlidir. Javobgar daʼvoni toʻla yoki qisman eʼtirof etishga haqlidir.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Xoʻjalik sudi, basharti, qonun hujjatlariga zid keladigan boʻlsa, daʼvodan voz kechishni yoki daʼvoning eʼtirof etilishini qabul qilmaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
24-modda. Tomonlarning vakillari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Tashkilotlarning rahbarlari yoki ularning oʻrinbosarlari xoʻjalik sudida tomonlarning vakillari hisoblanadi. Mazkur shaxslarning vakolatlari ularning xizmat mavqeyini guvohlantiruvchi hujjatlar bilan tasdiqlanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Boshqa shaxslar ham tomonlarning vakillari boʻlishi mumkin, ularning vakolatlari tashkilotlarning tegishli tarzda rasmiylashtirilgan ishonch yorligʻi bilan tasdiqlanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
25-modda. Nizo mavzusi yuzasidan mustaqil talablarni bayon etayotgan uchinchi shaxslar
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Nizo mavzusi yuzasidan mustaqil talablarni bayon etayotgan uchinchi shaxslar xoʻjalik sudi qaror qabul qilguniga qadar ishga qoʻshilishlari mumkin. Ular tomonning huquqlaridan foydalanadilar hamda uning barcha majburiyatlarini zimmaga oladilar.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
26-modda. Nizo mavzusi yuzasidan mustaqil talablarni bayon etmayotgan uchinchi shaxslar
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Nizo mavzusi yuzasidan mustaqil talablarni bayon etmayotgan uchinchi shaxslar, basharti xoʻjalik nizosi boʻyicha qabul qilinadigan qaror tomonlarning birining huquqlari yoxud majburiyatlariga taʼsir etishi mumkin boʻlsa, xoʻjalik sudi qaror qabul qilguniga qadar daʼvogar yoki javobgar tomonida ishga qoʻshilishlari mumkin. Ular tomonlarning, prokurorning iltimosnomasiga koʻra yoki xoʻjalik sudining tashabbusi bilan ishda qatnashishga jalb etilishlari mumkin. Mustaqil talablarni bayon etmayotgan uchinchi shaxslar tomonning protsessual huquqlaridan foydalanadilar hamda protsessual majburiyatlariga ega boʻladilar, daʼvo asosini va mavzusini oʻzgartirishga, daʼvo talablari miqdorini oshirish yoki kamaytirishga, shuningdek daʼvodan voz kechishga, daʼvoni eʼtirof etishga yoxud murosaga kelishga, qarorning majburiy tarzda ijro etilishini talab qilishga boʻlgan huquqlar bundan mustasnodir.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Xoʻjalik sudi bir sud protsessining oʻzida javobgarga nisbatan dastlabki daʼvoni va javobgarning mustaqil talablar bayon etmagan uchinchi shaxsga nisbatan regress daʼvosini yoxud ana shunday uchinchi shaxsning tomonlardan biriga nisbatan daʼvosini koʻrib chiqishga hamda regress daʼvosi yuzasidan qaror qabul qilishga haqlidir.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
27-modda. Sud protsessida prokurorning ishtiroki
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Daʼvo arizasi prokuror yoki uning oʻrinbosari tomonidan xoʻjalik sudiga davlat yoki tashkilot manfaatlarini koʻzlab yuborilgan yoxud xoʻjalik sudining qaroriga protest bildirilgan hollarda prokuror sud protsessida ishtirok etadi. Basharti, davlat yoki tashkilotlar huquqlarini va qonuniy manfaatlarini himoya qilish talab etsa, prokuror sud protsessining istalgan bosqichida ishtirok etishga haqlidir.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Prokurorning daʼvodan bosh tortishi daʼvo talablari miqdorini kamaytirishi, daʼvo asosi yoki mavzusini oʻzgartirishi daʼvogarni daʼvo talablarini dastlabki tarzda saqlab turish huquqidan mahrum etmaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
28-modda. Sud protsessida boshqa shaxslarning huquqlarini himoya qilib chiqayotgan davlat organlari va oʻzga organlarning ishtiroki
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Qonun hujjatlarida nazarda tutilgan hollarda davlat organlari va oʻzga organlar tashkilotlar yoxud davlatning huquqlari hamda qonun bilan qoʻriqlanadigan manfaatlarini himoya qilish uchun daʼvo taqdim etishlari mumkin.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Mazkur organlarning oʻzlari kiritgan daʼvodan voz kechishlari daʼvo berish bilan manfaatlari himoya qilinayotgan shaxsni ish mohiyatan qarab chiqilishini talab qilish huquqidan mahrum etmaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Davlat organlari va oʻzga organlar qonunda nazarda tutilgan hollarda xoʻjalik sudi tomonidan sud protsessida ishtirok etishga jalb qilinishi yoxud oʻz zimmalariga yuklangan vazifalarni amalga oshirish maqsadida ish yuzasidan xulosa berish uchun oʻz tashabbuslariga binoan sud protsessiga qoʻshilishlari mumkin.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
29-modda. Nizolarni koʻrib chiqishda jamoat birlashmalari va mehnat jamoalari vakillarining ishtiroki
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ish yuzasidan tomonlar hisoblangan jamoat birlashmalari va tashkilotlar mehnat jamoalarining vakillari xoʻjalik sudida qarab chiqilayotgan nizo boʻyicha oʻzlarini vakil qilib yuborgan birlashmalar hamda jamoalarning fikrini bayon qilish uchun nizoning xoʻjalik sudida koʻrib chiqilishida ishtirok etishga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Jamoat birlashmalari va mehnat jamoalarining vakillari ish materiallari bilan tanishish, dalil-isbotlarni koʻzdan kechirish hamda taqdim etishda qatnashish (davlat yoki tijorat sirini qoʻriqlash manfaatlariga zid boʻlgan hollar bundan mustasno), dalil isbotlarni taqdim etish, nizolarni qarab chiqish davomida tugʻilayotgan barcha masalalar yuzasidan oʻz dalil-asoslarini keltirish, shuningdek iqtisodiy munosabatlarda qonuniylik buzilishining sabablarini aniqlashda ishtirok etish huquqiga egadirlar, oʻzlariga berilgan protsessual huquqlardan qonunga qatʼiyan muvofiq holda foydalanishlari shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Jamoat birlashmalari va mehnat jamoalari vakillarining vakolatlari jamoat birlashmasi yoki mehnat jamoasining saylab qoʻyiladigan organi qabul qilgan qarordan koʻchirma bilan guvohlantiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
V BOB. DALIL-ISBOTLAR
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
30-modda. Dalil-isbotlar tushunchasi va turlari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Xoʻjalik sudining tomonlar talablari va eʼtirozlarini asoslaydigan holatlar bor-yoʻqligini qonunda belgilangan tartibda aniqlashiga asos boʻladigan har qanday haqiqiy maʼlumotlar, shuningdek nizoning toʻgʻri hal etilishi uchun ahamiyat kasb etadigan boshqa holatlar ishga oid dalil-isbotlar deb hisoblanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Bu maʼlumotlar yozma va ashyoviy dalillar, tomonlarga vakillik qiluvchilarning va ish protsessida qatnashayotgan boshqa shaxslarning tushuntirishlari, shuningdek ekspertlarning xulosalari kabi vositalar bilan aniqlanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
31-modda. Isbotlash va dalil-isbotlarni taqdim etish majburiyati
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Har bir tomon oʻz talablari va etirozlarining asosi sifatida tayanayotgan holatlarni isbotlab berishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Dalil-isbotlar tomonlar va ish protsessining boshqa qatnashchilari tomonidan taqdim etadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
32-modda. Dalil-isbotlarning taalluqliligi va inobatga olinishi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Xoʻjalik sudi ish uchun ahamiyat kasb etadigan dalil-isbotlarnigina qabul qiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Qonunga binoan isbotlashning muayyan vositalari bilan tasdiqlanishi lozim boʻlgan ishga oid holatlar ana shu vositalar bilan tasdiqlanmogʻi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
33-modda. Isbotlashdan ozod qilish asoslari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Xoʻjalik sudi hammaga maʼlum deb eʼtirof etgan holatlar isbotlanishga muhtoj emas.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Bir xoʻjalik nizosini hal etish chogʻida xoʻjalik sudining qarori bilan aniqlangan dalillar xuddi shu tomonlar ishtirok etayotgan boshqa nizolarni hal etishda qaytadan isbot qilinmaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Sudning jinoiy ish yuzasidan qonuniy kuchga kirgan hukm muayyan xatti-harakatlar sodir etilgan-etilmaganligi va ular kim tomonidan sodir etilganligiga oid masalalar boʻyicha nizoni hal etayotgan xoʻjalik sudi uchun majburiydir.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Sudning fuqarolik ishi yuzasidan qonuniy kuchga kirgan qarori sud tomonidan aniqlangan va ish uchun ahamiyatli boʻlgan faktlarga oid masalalar boʻyicha nizoni hal etayotgan xoʻjalik sudi uchun majburiydir.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
34-modda. Yozma dalil-isbotlar
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Nizoni toʻgʻri hal etish uchun ahamiyatli boʻlgan holatlar toʻgʻrisidagi maʼlumotlarni oʻz ichiga olgan dalolatnomalar, xatlar, boshqa hujjatlar va materiallar yozma dalil-isbotlar hisoblanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Yozma dalil-isbotlarning asl nusxasi yoki ularning guvohlantirilgan nusxasi taqdim etiladi. Basharti, nizoni hal qilish uchun hujjatning bir qismigina ahamiyatli boʻlsa, uning guvohlantirilgan koʻchirmasi taqdim etiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ishning holatlari qonunlarga binoan faqat hujjatlarning asli bilan guvohlantirilishi lozim boʻlganda, shuningdek xoʻjalik sudining talabiga koʻra boshqa zarur hollarda hujjatlarning asl nusxasi taqdim etiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
35-modda. Ashyoviy dalil-isbotlar
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Nizoning toʻgʻri hal etilishi uchun ahamiyatli boʻlgan holatlarni aniqlash vositalari boʻlib xizmat qiladigan buyumlar ashyoviy dalil-isbotlar hisoblanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
36-modda. Dalil-isbotlarni talab qilib olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Basharti, tomonlar taqdim etgan dalil-isbotlar yetarli boʻlmasa, xoʻjalik sudi ishda qatnashayotgan-qatnashmayotganligidan qatʼi nazar, tashkilotlardan nizoni hal qilish uchun zarur boʻlgan hujjatlarni, maʼlumotlarni va xulosalarni taqdim etishlarini talab qilishga hamda bevosita ular joylashgan yerda shunday materiallar bilan tanishishga haqlidir.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Dalil-isbotlar soʻrab olinishini iltimos qilayotgan tomon, prokuror ushbu dalil-isbotlar vositasida ish uchun ahamiyatli boʻlgan qaysi holatlar aniqlanishi mumkinligini koʻrsatishlari shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Xoʻjalik sudi tomonni tashkilotlardan, ular ishda qatnashayotgan-qatnashmayotganliklaridan qatʼi nazar, dalil-isbotlar olish uchun vakil qilishi mumkin.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
37-modda. Dalil-isbotlarni ular turgan joyda koʻzdan kechirish va taqdim etish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Xoʻjalik sudi dalil-isbotlarni taqdim etish qiyin boʻlgan hollarda ularni turgan joyida koʻzdan kechirish va tadqiq etishi mumkin.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Dalil isbotlarni koʻzdan kechirish va tadqiq etish natijalari yuzasidan bayon tuziladi. Bayon sudya (sudyalar) hamda dalil-isbotlarni koʻzdan kechirish va tadqiq etishda qatnashgan tomonlarning vakillari tomonidan imzolanib, ishga ilova qilib qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
38-modda. Yozma va ashyoviy dalil-isbotlarni qaytarish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ishda mavjud boʻlgan hujjatlarning asl nusxalari nizo hal etib boʻlinganidan soʻng ushbu hujjatlarning guvohlantirilgan nusxalari taqdim etilgach, tashkilotlarning iltimosiga koʻra ularga qaytariladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Xoʻjalik sudi ixtiyorida turgan ashyoviy dalil-isbotlar nizo hal etilganidan soʻng, ular qaysi tashkilotlardan olingan boʻlsa, ana shu tashkilotlarga qaytariladi yoki xoʻjalik sudi qaysi tashkilotlarning ushbu ashyolarga egalik qilish huquqini eʼtirof etgan boʻlsa, oʻsha tashkilotlarga topshiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
39-modda. Tashkilotlar mansabdor shaxslarining va boshqa xodimlarining tushuntirishlari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Xoʻjalik nizosining mohiyati yuzasidan tushuntirishlar berish uchun chaqirilgan tashkilotlarning mansabdor shaxslari va boshqa xodimlari sud protsessida ishtirok etishlari mumkin. Mazkur shaxslar xoʻjalik sudiga uning chaqirigʻiga binoan kelishlari, ish yuzasidan oʻzlariga ayon boʻlgan axborot va holatlarni maʼlum qilishlari, xoʻjalik sudining talabiga koʻra yozma ravishda tushuntirish xatlari taqdim etishlari, sud protsessida qatnashayotgan sudyaning, shaxslarning savollariga javob qaytarishlari shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
40-modda. Ekspertiza tayinlash va uni oʻtkazish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Nizoni hal etishda tugʻiladigan va maxsus bilimlarni talab qiladigan masalalarni tushuntirib berish uchun xoʻjalik sudi ekspertiza tayinlaydi. Bila turib yolgʻon xulosa bergan taqdirda ekspert jinoiy javobgar boʻlajagi haqida ogohlantiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Sud protsessining qatnashchilari xoʻjalik sudiga ekspert tomonidan tushuntirish berilishi lozim boʻlgan masalalarni taqdim etishga haqlidirlar.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ekspertning xulosasi talab qilinadigan masalalarning uzil-kesil doirasini xoʻjalik sudi ajrimda belgilab beradi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ekspertizani oʻtkazish vakolatli tashkilotlarga yoki buning uchun zarur bilimi boʻlgan mutaxassislarga bevosita topshirilishi lozim. Ekspertiza oʻtkazayotgan shaxslar ish materiallari bilan tanishish hamda protsessning qatnashchilaridan qoʻshimcha materiallarni soʻrab olish huquqiga egadirlar. Zarur boʻlgan hollarda ekspertiza tomonlarning vakillari ishtirokida oʻtkaziladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
41-modda. Ekspertning xulosasi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ekspertning xulosasi oʻtkazilgan tadqiqotlarning batafsil bayonini, ularning natijalari boʻyicha chiqarilgan xulosalarni hamda xoʻjalik sudi qoʻygan masalalarga berilgan asosli javoblarni oʻz ichiga olishi kerak. Xulosa xoʻjalik sudiga yozma ravishda taqdim etiladi hamda uning nusxalari tomonlarga yuboriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Agar ekspertizani oʻtkazish chogʻida xoʻjalik sudi oʻrtaga qoʻymagan, lekin nizoni toʻgʻri hal etish uchun ahamiyatga ega boʻlgan holatlar aniqlansa, ekspert xulosada ushbu holatlar boʻyicha ham fikrlarini bayon etadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ekspertning xulosasi yetarlicha aniq yoki toʻla-toʻkis boʻlmagan hollarda xoʻjalik sudi qoʻshimcha ekspertiza tayinlashi mumkin.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ekspertning xulosasiga qoʻshilmagan taqdirda xoʻjalik sudi takroriy ekspertiza tayinlashi mumkin va uni oʻtkazishni boshqa ekspertga topshiradi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
42-modda. Dalil-isbotlarni baholash
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Xoʻjalik sudi barcha dalil-isbotlarni qonunga amal qilgan holda ishning barcha holatlarini har tomonlama, toʻla va xolis tadqiq etishga asoslangan oʻz ichki komil ishonchiga koʻra baholaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Har qanday dalil-isbot ham xoʻjalik sudi uchun oldindan belgilangan kuchga ega emas.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Bir tomon oʻzining talablari yoki eʼtirozlarini asoslash uchun foydalangan daliliy maʼlumotlar va holatlarni ikkinchi tomonning eʼtirof etishi xoʻjalik sudi uchun majburiy emas.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ekspertning xulosasi xoʻjalik sudi tomonidan majlisda muhokama qilinadi va ish yuzasidan boshqa barcha dalil-isbotlar bilan birgalikda baholanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ekspertning xulosasi xoʻjalik sudi tomonidan rad etilib, buning sabablari qarorlarda koʻrsatilishi mumkin.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
VI BOB. SUD XARAJATLARI
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
43-modda. Sud xarajatlarining tarkibi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Sud xarajatlari davlat bojidan va xoʻjalik sudi tayinlagan ekspertizani oʻtkazganlik uchun toʻlanishi lozim boʻlgan mablagʻlardan, shuningdek ishni koʻrib chiqish bilan bogʻliq boʻlgan boshqa mablagʻlardan iborat boʻladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
44-modda. Davlat boji
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Oʻzbekiston Respublikasi qonun hujjatlarida nazarda tutilganidan boshqa hollarda daʼvo arizalari va xoʻjalik sudi qarorining qonuniyligi hamda asosliligini tekshirish haqidagi arizalar uchun davlat boji toʻlanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Pul mablagʻlarini chet el valyutasida undirish toʻgʻrisidagi nizolar boʻyicha davlat boji chet el valyutasida toʻlanib, u Respublika valyuta fondiga oʻtkaziladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
45-modda. Davlat bojini toʻlash
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Davlat boji Oʻzbekiston Respublikasining qonun hujjatlarida belgilangan tartibda va miqdorlarda respublika budjetiga toʻlanadi yoki undirib olinadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Daʼvo talablarining miqdori oshirilgan taqdirda davlat bojining yetmayotgan mablagʻi daʼvoning oshirilgan bahosiga muvofiq ravishda toʻlanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
46-modda. Davlat bojini qaytarish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Davlat boji qonun hujjatlarida belgilangan hollarda qaytarib berilishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Xoʻjalik sudining hal qiluv qarorida, ajrimida, qarorida davlat bojini toʻla-toʻkis yoki qisman qaytarish uchun asos boʻladigan holatlar koʻrsatiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
47-modda. Ekspertiza oʻtkazilganligi uchun toʻlanadigan pul miqdorini belgilash
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ekspertiza haq toʻlash evaziga oʻtkazilgan taqdirda, unga oid sarf-xarajatlar tegishli tartibda belgilangan haq stavkalarini hamda sarflangan vaqtni eʼtiborga olib xoʻjalik sudi tomonidan qarorda belgilanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ekspertlarga xoʻjalik sudida hozir boʻlish uchun qilgan pul xarajatlari va uy-joyni ijaraga olish xarajatlari toʻlanadi hamda xizmat safarlariga yuborilayotgan xodimlar uchun qonun hujjatlarida belgilangan miqdorlarda sutkalik pullar beriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
48-modda. Sud xarajatlarining taqsimlanishi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Davlat boji:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1) shartnomalarni tuzish, oʻzgartirish va bekor qilish chogʻida yuzaga keladigan nizolar boʻyicha — takliflari qabul qilinmagan tomon zimmasiga yoxud tomonlardan har birining takliflaridan bir qismi xoʻjalik sudi tomonidan rad etilgan taqdirda — ikkala tomon zimmasiga;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2) shartnomalarni bajarish chogʻida yoki boshqa asoslarga binoan yuzaga keladigan nizolar boʻyicha — qondirilgan daʼvo talablarining miqdoriga mutanosib ravishda tomonlar zimmasiga yuklanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Agar ish tomonning notoʻgʻri xatti-harakatlari oqibatida (munosabatlarni ixtiyoriy ravishda tartibga solish toʻgʻrisidagi taklifni javobsiz qoldirish, javobgar oʻzaro munosabatlarni ixtiyoriy ravishda tartibga solish uchun talab qilgan hujjatlarni daʼvogarga yubormasligi va shu kabilar) kelib chiqqan boʻlsa, xoʻjalik sudi ishning yakunidan qatʼi nazar, davlat boji yuzasidan xarajatlarni shu tomonning zimmasiga yuklashga haqlidir.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Daʼvogar davlat boji toʻlashdan belgilangan tartibda ozod qilingan boʻlsa, bu davlat boji qondirilgan daʼvo talablari miqdoriga mutanosib ravishda javobgardan, basharti, u bojni toʻlashdan ozod qilinmagan boʻlsa, budjet foydasiga undirib olinadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Qaror qaysi tomonning foydasiga chiqarilgan boʻlsa, xoʻjalik sudi shu tomonning davlat bojiga oid xarajatlarini ikkinchi tomon hisobidan qoplaydi, garchi u boj toʻlashdan ozod qilingan boʻlsa ham.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ekspertiza oʻtkazilganligi uchun toʻlanishi lozim boʻlgan pullar daʼvo qondirilgan taqdirda — javobgar zimmasiga; daʼvo rad etilgan taqdirda — daʼvogar zimmasiga; daʼvo qisman qondirilgan taqdirda — qondirilgan daʼvo talablari miqdoriga mutanosib ravishda har ikkala tomon zimmasiga yuklanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Agar tomonlar oʻrtasidagi kelishuvda sud xarajatlarining taqsimoti nazarda tutilgan boʻlsa, xoʻjalik sudi ushbu kelishuvga muvofiq qaror qabul qiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
VII BOB. PROTSESSUAL MUDDATLAR
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
49-modda. Protsessual muddatlarni belgilash va hisoblash
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Protsessual harakatlar qonunda belgilangan muddatlarda bajariladi. Qonunda protsessual muddatlar belgilab qoʻyilmagan hollarda ular xoʻjalik sudi tomonidan tayinlanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Protsessual harakatlarni bajarish muddatlari aniq kalendar kuni bilan, muqarrar tarzda keladigan voqeani koʻrsatgan holda yoki vaqtning muayyan davri bilan belgilanadi. Soʻnggi holda harakat butun davr mobaynida bajarilishi mumkin.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Yillar, oylar yoki kunlar bilan hisoblanadigan protsessual muddat uning boshlanishi belgilab qoʻyilgan kalendar kundan yoki voqea roʻy berganidan keyingi kundan boshlanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
50-modda. Protsessual muddatlarning tugashi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Yillar bilan hisoblanadigan muddat soʻnggi yilning tegishli oyi va kunida tugaydi. Oylar bilan hisoblanadigan muddat ana shu muddatning tegishli oyida hamda soʻnggi oyining tegishli kunida tugaydi. Agar oylar bilan hisoblanadigan muddatning oxiri unda tegishli kun yoʻq boʻlgan oyga toʻgʻri kelib qolsa, muddat ushbu oyning soʻnggi kunida tugaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Muddatning soʻnggi kuni dam olish kuniga toʻgʻri kelib qolgan taqdirda, undan keyin keladigan birinchi ish kuni muddat tugaydigan kun hisoblanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Bajarilishi uchun muddat belgilab qoʻyilgan protsessual harakatlar muddatning soʻnggi kuni soat 24 gacha bajarilishi mumkin. Basharti daʼvo arizasi, daʼvo arizasi haqidagi fikr, qarorning qonuniyligi va asosliligini tekshirish haqidagi ariza qarorni qayta koʻrib chiqishga oid ariza hamda boshqa hujjatlar pochta yoki telegrafga muddatning soʻnggi kuni soat 24 gacha topshirilgan boʻlsa, muddat oʻtkazib yuborilgan deb hisoblanmaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
51-modda. Protsessual muddatlarning toʻxtatilishi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ish yuritish toʻxtatilishi bilanoq barcha tugamagan protsessual muddatlar toʻxtatiladi. Ish yuzasidan ish yurgazish qaytadan boshlangan kundan boshlab protsessual muddatlar davom etadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
52-modda. Protsessual muddatlarni qayta tiklash va uzaytirish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Xoʻjalik sudi tomonlarning, prokurorning arizasiga binoan yoki oʻz tashabbusi bilan qonunda belgilangan protsessual muddat oʻtkazib yuborilishi sababini uzrli deb topib, oʻtkazib yuborilgan muddatni qayta tiklaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Oʻtkazib yuborilgan muddat qayta tiklanganligi toʻgʻrisida xoʻjalik sudining hal qiluv qarorida, ajrimida yoki qarorida yozib qoʻyiladi. Muddatni qayta tiklash rad etilganligi xususida ajrim chiqariladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Tomon ushbu ajrimning qay darajada qonuniy va asosliligini tekshirish haqida ariza bilan murojaat qilishga haqlidir. Xoʻjalik sudi tayinlagan muddatlar tomonning, prokurorning arizasiga binoan yoki xoʻjalik sudining tashabbusiga koʻra uzaytirilishi mumkin.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
VIII BOB. DAʼVONING TAQDIM ETILIShI VA ISh YuRITIShNING BOShLANIShI
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
53-modda. Oʻzaro munosabatlarni ixtiyoriy ravishda tartibga solish chora-tadbirlarini koʻrish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Nizo tomonlar oʻzaro munosabatlarini ixtiyoriy ravishda tartibga solish chora-tadbirlarini koʻrganlaridan soʻnggina xoʻjalik sudining hukmiga havola etilishi mumkin.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Prokurorning arizasiga binoan ishlarni qoʻzgʻatish tomonlar taʼkidlangan chora-tadbirlarni koʻrgan-koʻrmaganligidan qatʼi nazar amalga oshiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Tomonlar oʻzaro munosabatlarni ixtiyoriy ravishda tartibga solish chora-tadbirlarini koʻrgan-koʻrmaganligidan qatʼi nazar uchinchi shaxslar ishga qoʻshiladi yoki ishda qatnashishga jalb qilinadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
54-modda. Daʼvo arizasining shakli va mazmuni
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Daʼvo arizasi xoʻjalik sudiga yozma ravishda beriladi hamda tashkilotning rahbari yoki uning oʻrinbosari tomonidan imzolanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Daʼvo arizasida quyidagilar koʻrsatilishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1) tomonlarning nomi va boʻysunuvi, ularning manzilgohi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2) basharti, daʼvo baholanishi lozim boʻlsa, daʼvoning bahosi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3) daʼvo talabi asoslangan holatlar, arizada bayon etilgan holatlarni tasdiqlovchi dalil-isbotlar, undirilayotgan yoki bahsga sababchi boʻlgan mablagʻning asosli hisob-kitobi, daʼvo taqdim etish uchun asos boʻlgan qonun hujjatlari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4) javobgarlardan har biri oʻzaro munosabatlarni ixtiyoriy ravishda tartibga solish chora-tadbirlarini koʻrganligi toʻgʻrisidagi maʼlumotlar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
5) daʼvo talabi, basharti daʼvo bir necha javobgarga qaratilgan boʻlsa — ularning har biriga nisbatan qoʻyilgan talab;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
6) arizaga ilova qilinayotgan hujjatlar va boshqa dalil-isbotlarning roʻyxati.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Agar nizoni toʻgʻri hal etish uchun kerakli boʻlsa, daʼvo arizasida boshqa maʼlumotlar ham koʻrsatilishi mumkin.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
55-modda. Daʼvoning bahosi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Daʼvoning bahosi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
pul mablagʻlarini undirish toʻgʻrisidagi daʼvolar boʻyicha undirilayotgan mablagʻdan yoki ijro etishga oid hujjatga yoxud undirish hech soʻzsiz (akseptsiz) tartibda oʻtkazilishiga olib keladigan boshqa hujjatga koʻra bahslashishga sabab boʻlgan mablagʻga qarab;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
egalik huquqiga oid va mulkni talab qilib olish toʻgʻrisidagi daʼvolar boʻyicha — mol-mulkning bahosiga qarab belgilanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Daʼvoning bahosiga daʼvo arizasida koʻrsatib oʻtilgan neustoyka (jarima, penya) mablagʻlari ham kiradi, agar ular koʻrsatib oʻtilmagan boʻlsa, bu mablagʻlarni sudya (sud) belgilaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Bir necha mustaqil talablardan iborat boʻlgan daʼvoning bahosi barcha talablarning jami qiymati bilan belgilanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Daʼvo bahosi notoʻgʻri koʻrsatilgan taqdirda u sudya (sud) tomonidan belgilanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
56-modda. Daʼvo arizasiga ilova qilinadigan hujjatlar
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Daʼvo arizasiga:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1) javobgarlardan har biri oʻzaro munosabatlarni ixtiyoriy ravishda tartibga solish chora-tadbirlarini koʻrganligini;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2) javobgarga daʼvo arizasining va unga ilova qilingan hujjatlarning nusxalari yuborilganligini;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3) belgilangan tartibda va miqdorda davlat boji toʻlanganligini;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4) daʼvo talabini qoʻyish uchun asos boʻlgan holatlarni tasdiqlovchi hujjatlar ilova qilinadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Muayyan hujjatni haqiqiy emas deb topishga oid arizaga bahslashuvga sabab boʻlayotgan hujjatning nusxasi yoki undan olingan guvohlantirilgan koʻchirma ilova qilinadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Shartnoma tuzishga majbur qilganlik toʻgʻrisidagi arizaga shartnomaning loyihasi ilova qilinadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
57-modda. Daʼvo arizasining va unga ilova qilinadigan hujjatlarning nusxalarini yuborish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Arizachilar daʼvo taqdim etish chogʻida tomonlarga daʼvo arizasining va unga ilova qilingan hujjatlarning nusxalarini, basharti, bu nusxalar tomonlarda yoʻq boʻlsa, yuborishlari shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
58-modda. Bir necha daʼvo arizalarini birlashtirish yoki ajratish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Basharti, kelib chiqish asoslariga koʻra yoki taqdim etilgan dalil-isbotlarga binoan bir necha talab oʻzaro bogʻliq boʻlsa, bu talablar daʼvo arizasida birlashtirilishi mumkin.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Sudya (sud) ayni bir xil tomonlar qatnashayotgan bir turdagi bir necha daʼvo arizalarini yoki ishlarni bitta ishga birlashtirishga haqlidir. Bu haqda ish qoʻzgʻatishga doir ajrimga yoki qarorga yozib qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Daʼvo arizasini qabul qilayotgan sudya birlashtirilgan talablardan birini yoki bir nechtasini, agar talablarni alohida koʻrib chiqish koʻproq maqsadga muvofiq deb topilsa, alohida ish yuritish uchun ajratib olishga haqlidir.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
59-modda. Daʼvo arizasi haqidagi fikr
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Javobgar ish qoʻzgʻatilganligi toʻgʻrisidagi ajrimni olgan kundan boshlab uch kundan kechiktirmay quyidagilarni joʻnatadi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
xoʻjalik sudiga — daʼvo arizasiga bildirilgan fikrga doir javobni va daʼvoga qarshi eʼtirozlarni tasdiqlovchi barcha hujjatlarni;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
daʼvogarga, boshqa javobgarlarga, shuningdek jarayonda qatnashayotgan prokurorga — javob nusxasini.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Javobni tashkilot rahbari yoki uning oʻrinbosari imzolaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Javobda: daʼvogarning nomi va ishning tartib nomeri; qonunlarga, shuningdek daʼvo arizasi rad etilishiga asos boʻlgan dalil-isbotlarga tayangan holda daʼvogarning talabini toʻla yoxud qisman rad etish sabablari; javobga ilova qilinayotgan hujjatlar va boshqa dalil-isbotlarning (shu jumladan daʼvogarga, boshqa javobgarlarga, prokurorga javobning nusxalari yuborilganligi toʻgʻrisida) roʻyxati koʻrsatiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
60-modda. Qarshi daʼvo taqdim etish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Javobgar nizo yuzasidan qaror qabul qilingunga qadar dastlabki daʼvo bilan birgalikda hal etmoq uchun daʼvogarga qarshi daʼvo taqdim etishga haqlidir. Qarshi daʼvo dastlabki daʼvoga bogʻliq boʻlishi kerak.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Qarshi daʼvoni berish daʼvolarni berishning umumiy qoidalari boʻyicha amalga oshiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
61-modda. Daʼvo arizasini qabul qilishni rad etish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Sudya quyidagi hollarda, yaʼni:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ariza xoʻjalik sudida hal etishga oid boʻlmasa;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
xoʻjalik sudi ijrosida xuddi shu tomonlar oʻrtasidagi, xuddi shu mavzudagi va xuddi shu asoslar yuzasidan nizo boʻyicha ish mavjud boʻlsa yoki sudning qarori boʻlsa daʼvo arizasini qabul qilishni rad etadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Daʼvo arizasini qabul qilishni rad etganlik toʻgʻrisida ajrim chiqarilib, u ariza kelib tushgan kundan boshlab besh kundan kechiktirmay tomonlarga hamda prokurorga yuboriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Arizachiga yuborilayotgan ajrimga daʼvo materiallari ilova qilinadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Muayyan tomon ushbu ajrimning qay darajada qonuniyligi va asosliligini tekshirishga oid ariza bilan murojaat qilishga haqlidir. Ajrim bekor qilingan taqdirda daʼvo arizasi xoʻjalik sudiga dastlabki tarzda murojaat qilingan kuni berilgan deb hisoblanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
62-modda. Daʼvo arizasini qaytarish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Sudya agar:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1) daʼvo arizasi uni imzolash huquqiga ega boʻlmagan shaxs yoki mansab mavqeyi koʻrsatilmagan shaxs tomonidan imzolangan boʻlsa;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2) daʼvo arizasida tomonlarning nomi, ularning pochta manzilgohi koʻrsatilmagan boʻlsa;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3) belgilangan tartibda va miqdorda davlat boji toʻlanganligining dalil-isbotlari taqdim etilmagan boʻlsa;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4) bir daʼvo arizasida bir yoki bir necha javobgarga nisbatan bir qancha talablar birlashtirib qoʻyilgan boʻlib, bu talablar kelib chiqish asoslariga yoki taqdim etilgan dalil-isbotlarga koʻra oʻzaro bogʻliq boʻlmasa;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
5) javobgarga daʼvo arizasining va unga ilova qilingan hujjatlarning nusxalari yuborilganligining dalil-isbotlari taqdim etilmagan boʻlsa;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
6) boshqa tomon bilan oʻzaro munosabatlarni ixtiyoriy ravishda tartibga solish chora-tadbirlari koʻrilganligining dalil-isbotlari taqdim etilmagan boʻlsa;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
7) qonunga koʻra qarz bank orqali olinishi lozim boʻlganda, javobgardan qarzni olish uchun bank muassasasiga murojaat qilinganligining dalil-isbotlari taqdim etilmagan boʻlsa;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
8) ish yuritish toʻgʻrisida ajrim chiqarilgunga qadar daʼvogardan nizo hal etilganligi haqida ariza kelib tushsa, daʼvo arizasini va unga ilova qilingan hujjatlarni koʻrib chiqmasdan turib qaytaradi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Sudya daʼvo arizasini ariza kelib tushgan kundan boshlab besh kundan kechiktirmay qaytaradi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Daʼvo arizasining qaytarilishi yoʻl qoʻyilgan kamchilik bartaraf etilganidan soʻng umumiy tartibda xoʻjalik sudiga ikkinchi marta daʼvo arizasi bilan murojaat qilinishiga toʻsiq boʻlmaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
63-modda. Ish yuritishni boshlash
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Sudya daʼvo arizasini qabul qilib, ish yuritishni boshlash toʻgʻrisida ajrim chiqaradi hamda uni tomonlarga, protsessda qatnashayotgan prokurorga yuboradi. Ushbu ajrimda daʼvo arizasi qabul qilinganligi, ish xoʻjalik sudining majlisida hal etishga tayinlanganligi, majlis oʻtkaziladigan vaqt va joy, ishni majlisda hal etishga tayyorlash yuzasidan amalga oshirilishi lozim boʻladigan harakatlar qayd etib qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Boshqa tashkilotlardan hujjatlar, maʼlumotlar va xulosalar soʻrab olinadigan yoki ularning mansabdor shaxslari xoʻjalik sudiga chaqiriladigan hollarda ajrim ularga ham yuboriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ish yuritishni boshlash toʻgʻrisidagi ajrim ushbu Kodeksning 82-moddasidagi talablarga rioya etilgan holda chiqariladi. Ajrimda ish yuritishni boshlashga asos boʻlgan maʼlumotlar hamda qoidabuzarlikning mohiyati ham koʻrsatiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
64-modda. Ishni majlisda qarab chiqish uchun materiallarni tayyorlash boʻyicha sudyaning harakatlari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Xoʻjalik nizosining toʻgʻri va oʻz vaqtida hal etilishini taʼminlash maqsadida sudya zarur hollarda ishni majlisda koʻrib chiqish uchun materiallarni tayyorlash boʻyicha quyidagi harakatlarni amalga oshiradi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1) daʼvogar koʻrsatmagan tashkilotlarni tomonlar sifatida ishda qatnashishga jalb etish masalasini hal qiladi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2) oʻzaro munosabatlarni ixtiyoriy ravishda tartibga solish toʻgʻrisida taklif yuborilmagan tashkilotlarni javobgarlar jumlasidan chiqaradi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3) tomonlar, boshqa tashkilotlar va ularning mansabdor shaxslari zimmasiga muayyan harakatlarni bajarish vazifasini (hisob-kitoblarni solishtirib chiqishni, dalil-isbotlarni joyida koʻzdan kechirish va shu kabilarni) yuklaydi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4) tomonlardan, boshqa tashkilotlardan nizoni hal etish uchun zarur hujjatlarni, maʼlumotlarni hamda xulosalarni soʻrab oladi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
5) ekspertiza tayinlash toʻgʻrisidagi masalani hal etadi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
6) yozma va ashyoviy dalil-isbotlarni joyida koʻzdan kechiradi hamda tadqiq qiladi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
7) tomonlar vakillarining xoʻjalik sudi majlisida hozir boʻlishini majburiy deb yoki majburiy emas deb topish haqidagi masalani hal etadi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
8) mansabdor shaxslarni ishning mohiyati yuzasidan tushuntirishlar berish uchun chaqirish haqidagi masalani hal etadi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
9) xoʻjalik sudining majlisini tashkilot joylashgan yerda oʻtkazish toʻgʻrisidagi masalani hal qiladi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
10) nizoning toʻgʻri va oʻz vaqtida hal etilishini taʼminlashga qaratilgan boshqa harakatlarni amalga oshiradi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
IX BOB. DAʼVONI TAʼMINLASh
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
65-modda. Daʼvoni taʼminlashning maqsadi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Xoʻjalik sudi tomonning, protsessda qatnashayotgan prokurorning arizasiga binoan yoki oʻz tashabbusiga koʻra daʼvoni taʼminlash chora-tadbirlarini koʻrishga haqlidir. Basharti, bunday chora-tadbirlarni koʻrmaslik qarorning ijro etilishini qiyinlashtirishi yoxud ijro etilishini yoʻqqa chiqarishi mumkin boʻlsa, daʼvoning taʼminlanishiga yoʻl qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
66-modda. Daʼvoni taʼminlash choralari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Quyidagilar daʼvoni taʼminlash choralari boʻlishi mumkin:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1) javobgarga tegishli mol-mulk yoki pul mablagʻlarini xatlab qoʻyish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2) javobgarning muayyan xatti-harakatlarni sodir etishini taqiqlash;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3) boshqa shaxslarning nizo mavzuiga oid xatti-harakatlarni sodir etishini taqiqlash;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4) daʼvogar norozilik bildirayotgan ijro hujjatiga yoki hech soʻzsiz (akseptsiz) tartibda amalga oshiriladigan boshqa hujjatga binoan undirib olishni toʻxtatib qoʻyish.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Daʼvo taʼminlanganligi toʻgʻrisida ajrim chiqariladi. Tomon ushbu ajrimning qay darajada qonuniyligi va asosliligini tekshirish xususida ariza bilan murojaat qilishga haqlidir.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
67-modda. Daʼvoni taʼminlashning bekor qilinishi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Daʼvoni taʼminlashni bekor qilish toʻgʻrisidagi masala ishni qarab chiqayotgan xoʻjalik sudi tomonidan hal etiladi, bu xususda hal qiluv qaroriga yoki ajrimga yozib qoʻyiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
X BOB. XOʻJALIK NIZOLARINI HAL ETISh
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
68-modda. Nizolarni hal etish muddatlari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Nizolarning qarab chiqilishi, hal qiluv qarorlarining qabul qilinishi va tarqatilishi mumkin qadar qisqa muddatlarda, biroq daʼvo arizasi olingan kundan boshlab koʻpi bilan ikki oy ichida amalga oshirilishi lozim. Bunda hal qiluv qarori u qabul qilingan kundan boshlab koʻpi bilan 5 kun ichida joʻnatiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
69-modda. Majlisni olib borish tartibi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Nizolarni xoʻjalik sudi tomonidan majlisda tomonlar vakillarining ishtirokida bir yoki uch sudyadan iborat tarkibda koʻrib chiqiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Majlisni olib borish tartibini majlisda raislik qilayotgan sudya belgilaydi. Sudya xoʻjalik sudining tarkibini eʼlon qiladi, protsessning qatnashchilariga ularning huquqlari va majburiyatlarini tushuntiradi hamda ularga tegishli huquqlarning amalga oshirilishiga koʻmaklashadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Majlisda daʼvogar va javobgar vakillarining, ekspertning hamda majlisda qatnashayotgan boshqa shaxslarning soʻzi tinglanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Sudya nizoni hal etish uchun har qanday zarur dalil-isbotlarni taqdim etishda har bir tomonga teng va toʻla imkoniyat berishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Sudya tomonlar murosaga kelishiga koʻmaklashadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
70-modda. Sudyaning nomzodini rad etish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ishda qatnashayotgan shaxslar nizoni hal etish boshlanguncha, basharti sudya shaxsan nizoning natijasidan bevosita yoki bilvosita manfaatdor boʻlsa, uning nomzodini rad etishga haqlidirlar. Kechroq rad etishga ishda qatnashayotgan shaxsga rad etish asoslari nizoni hal etish boshlanganidan soʻng maʼlum boʻlib qolgan taqdirdagina yoʻl qoʻyiladi. Rad etish asoslangan boʻlishi lozim hamda yozma shaklda bildiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Rad etish masalasini xoʻjalik sudining raisi va uning oʻrinbosari yoxud tegishli sudlov hayʼatining raisi hal qiladi va ajrim bilan rasmiylashtiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Sudyani rad etish toʻgʻrisidagi ariza qondirilgan taqdirda nizo xoʻjalik sudining raisi yoki uning oʻrinbosari yoxud tegishli sudlov hayʼatining raisi belgilaydigan boshqa sudya tomonidan hal etiladi yoki u ajrimning qay darajada qonuniyligi va asosliligini tekshiradi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
71-modda. Ekspertning nomzodini rad etish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ishda qatnashayotgan shaxslar nizoni hal etish boshlanguncha, basharti ekspert shaxsan nizoning natijasidan bevosita yoki bilvosita manfaatdor boʻlsa, shuningdek uning salohiyatsizligi sababiga asoslanib ekspertning nomzodini rad etishga haqlidirlar. Kechroq rad etishga ishda qatnashayotgan shaxsga rad etish asoslari nizoni hal etish boshlanganidan soʻng maʼlum boʻlib qolgan taqdirdagina yoʻl qoʻyiladi. Rad etish asoslangan boʻlishi lozim hamda yozma shaklda bildiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ekspertni rad etish toʻgʻrisidagi masalani majlisda raislik qilayotgan sudya hal qiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
72-modda. Daʼvo arizasiga bildirilgan fikr yoki sudya talab qilgan materiallar taqdim etilmagan taqdirda, shuningdek tomonlar vakillarining ishtirokisiz nizoni hal etish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Daʼvo arizasiga bildirilgan fikr yoki sudya talab qilgan materiallar taqdim etilmagan taqdirda ish ushbu masalaga oid mavjud boʻlgan materiallar boʻyicha hal etilishi mumkin.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Xoʻjalik sudining majlisiga tomonlarning vakillari kelmagan taqdirda, basharti sudyaning fikricha bunday hozir boʻlmaslik nizoning hal etilishiga toʻsiq boʻlmasa hamda tomonning nizo oʻz vakilining ishtirokisiz hal etilishiga qarshi yozma eʼtiroznomasi yoʻq boʻlsa, nizo ular yoʻqligida hal qilinishi mumkin.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
73-modda. Nizoni bevosita tashkilotda hal etish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Xoʻjalik sudi nizoni bevosita tashkilotda hal etishga haqlidir.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Tashkilotlarning rahbarlari bunday holda xoʻjalik sudining majlisini oʻtkazish uchun zarur sharoitlarni taʼminlab berishlari shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
74-modda. Ishni eshitishni keyinga qoldirish, majlisdagi tanaffus
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Xoʻjalik sudi ish mazkur majlisda hal etilishi mumkin boʻlmagan hollarda ishni eshitishni keyinga qoldirishga haqlidir.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Protsessning qatnashchilari navbatdagi majlis oʻtkaziladigan vaqt va joy toʻgʻrisida sudya tomonidan ajrim yoki boshqa yozma hujjat bilan xabardor qilinadilar.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Alohida murakkab nizolar hal etilayotganda sudya keyinchalik hal qiluv qarorida buni koʻrsatib oʻtish sharti bilan uch kundan oshmaydigan muddatga majlisda tanaffus eʼlon qilishga haqlidir.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
75-modda. Ish yurgazishni toʻxtatib turish va uni qayta tiklash
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Xoʻjalik sudi muayyan ish bilan bogʻliq boshqa ishni yoki vakolatli idoralar tegishli masalani hal etguniga qadar bu muayyan ishni koʻrib chiqish mumkin boʻlmagan hollarda ishni yurgazishni toʻxtatib turadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Xoʻjalik sudi ekspertiza tayinlagan, materiallarni tergov organlariga yuborgan, tashkilot qayta tuzilganligi oqibatida biron tomon uning huquqiy vorisi bilan almashtirilgan taqdirda xoʻjalik sudi tomonning iltimosiga koʻra yoki oʻz tashabbusi bilan ish yurgazishni toʻxtatib turishga haqlidir.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Xoʻjalik sudi ishning toʻxtatib turilishiga sabab boʻlgan holatlar bartaraf etilganidan soʻng ish yurgazishni qaytadan davom ettiradi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ish yurgazishni toʻxtatib turish va uni qaytadan davom ettirish toʻgʻrisida ajrim chiqariladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Tomon ushbu ajrimning qonuniy va asosliligini tekshirish toʻgʻrisida ariza bilan murojaat qilishga haqlidir.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
76-modda. Ish yurgazishni tugatish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Xoʻjalik sudi agar:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1) xoʻjalik nizosi xoʻjalik sudida hal etilishiga tegishli boʻlmasa;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2) ayni bir tomonlar oʻrtasida, ayni bir mavzuda va ayni bir asoslarga koʻra kelib chiqqan nizo boʻyicha xoʻjalik sudining qarori mavjud boʻlsa;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3) arizachi javobgar bilan oʻzaro munosabatlarni ixtiyoriy ravishda tartibga solish choralarini koʻrmagan hamda bunday tartibga solish imkoniyati yoʻqqa chiqqan boʻlsa;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4) ishdagi tomon hisoblangan tashkilot tugatilgan boʻlsa ish yurgazishni tugatadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ish yurgazish toʻxtatilgan taqdirda ayni bir tomonlar oʻrtasida ayni shu mavzuda va ayni bir asoslarga koʻra kelib chiqqan nizo yuzasidan xoʻjalik sudiga ikkinchi bor murojaat qilinishiga yoʻl qoʻyilmaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ish yurgazish toʻxtatilganligi haqida ajrim chiqarilib, unda sud xarajatlarini tomonlar oʻrtasida taqsimlashga, budjetdan davlat bojini qaytarishga, shuningdek mazkur Kodeks 79-moddasining uchinchi qismida nazarda tutilgan jarimani undirishga oid masalalar hal etilishi mumkin.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Tomonlar ushbu ajrimning qonuniy va asosliligini tekshirish toʻgʻrisida ariza bilan murojaat qilishga haqlidirlar.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
77-modda. Daʼvoni qarab chiqmay qoldirish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Xoʻjalik sudi agar:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1) daʼvo arizasi imzolash huquqiga ega boʻlmagan shaxs tomonidan, yoxud mansab lavozimi qayd etilmagan shaxs tomonidan imzolangan boʻlsa;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2) ayni bir tomonlar oʻrtasida, ayni shu mavzuda va ayni bir asoslarga koʻra kelib chiqqan nizo yuzasidan xoʻjalik sudida ish mavjud boʻlsa;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3) arizachi qonunlarga binoan javobgardan qarzni bank orqali olishi kerak boʻlib, bu xususda bank muassasasiga murojaat qilmagan boʻlsa;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4) daʼvogar xoʻjalik sudi tomonidan talab qilingan, nizoni hal etish uchun kerakli boʻlgan materiallarni uzrli sabablarsiz taqdim etmagan boʻlsa;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
5) arizachi javobgar bilan oʻzaro munosabatlarni ixtiyoriy ravishda tartibga solish chora-tadbirlarini koʻrmagan va bunday tartibga solish imkoniyati yoʻqqa chiqmagan boʻlsa daʼvoni qarab chiqmay qoldiradi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Daʼvo qarab chiqilmay qoldirilganligi toʻgʻrisida ajrim chiqarilib, unda sud xarajatlarini tomonlar oʻrtasida taqsimlashga, budjetdan davlat bojini qaytarishga, shuningdek mazkur Kodeks 79-moddasining uchinchi qismida nazarda tutilgan jarimani undirishga oid masalalar hal etilishi mumkin.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Tomon ushbu ajrimning qay darajada qonuniy va asosliligini tekshirish toʻgʻrisida ariza bilan murojaat qilishga haqlidir.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Daʼvoni qarab chiqmay qoldirish uchun asos boʻlib xizmat qilgan holatlar bartaraf etilganidan soʻng daʼvogar xoʻjalik sudiga umumiy tartibda qaytadan daʼvo bilan murojaat qilishga haqlidir.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
78-modda. Hal qiluv qarorining qabul qilinishi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Nizoni mohiyatan hal qilishda (daʼvoni qondirish, daʼvoni toʻla yoki qisman rad etish) xoʻjalik sudi hal qiluv qarori qabul qiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hal qiluv qarori majlisda ishning barcha holatlarini tomonlarning vakillari ishtirokida muhokama qilish natijalariga qarab qabul qilinadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hal qiluv qarori tomonlar oʻrtasida erishilgan kelishuvni hisobga olib, basharti u qonun hujjatlariga, ishning haqiqiy holatlariga va materiallariga zid boʻlmasa, qabul qilinadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Nizo bir necha sudya tomonidan hal etilayotgan taqdirda hal qiluv qarori sudyalarning koʻpchilik ovozi bilan qabul qilinadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ayrim hollarda. alohida murakkab ishlar yuzasidan hal qiluv qarorining qabul qilinishi uch kundan oshmaydigan muddatga kechiktirilishi mumkin.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hal qiluv qarori yozma shaklda bayon qilinadi hamda majlisda raislik qilayotgan sudya tomonidan, basharti nizoni bir necha sudya hal etayotgan boʻlsa, majlisda qatnashayotgan barcha sudyalar tomonidan imzolanadi. Hal qiluv qaroriga rozi boʻlmagan sudya oʻz fikrini yozma bayon qilishi mumkin boʻlib, bu ishga ilova etiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
79-modda. Hal qiluv qarorini qabul qilishda xoʻjalik sudining huquqlari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Xoʻjalik sudi qonun hujjatlariga zid boʻlgan shartnomani butunlay yoki uning muayyan qismini haqiqiy emas deb topadi, shuningdek agar tomonlarning talablari davlat organining yoxud boshqa organning qonunlarga muvofiq kelmaydigan hujjatiga asoslangan boʻlsa, ushbu talablarning qondirilishini rad etadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Nizo yuzasidan hal qiluv qarorini qabul qilishda xoʻjalik sudi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1) basharti tashkilotlarning huquqlarini va qonuniy manfaatlarini himoya qilish uchun zarur boʻlsa, daʼvo talablaridan chetga chiqishga;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2) basharti daʼvogar jazo choralari toʻgʻrisida talablar qoʻymagan boʻlsa yoki qonun hujjatlarini javobgarning masʼuliyatini pasaytirmaydigan tarzda buzgan boʻlsa, undirilayotgan neustoykani (jarima, penya) respublikaning budjet daromadiga toʻla yoxud qisman oʻtkazishga;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3) majburiyatni buzgan tomondan undirilishi lozim boʻlgan neustoykaning (jarimaning, penyaning) miqdorini favqulodda hollarda kamaytirishga;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4) qarorning ijro etilishini kechiktirishga yoki uzaytirishga haqlidir.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Bundan tashqari, xoʻjalik sudi talab qilingan materiallarni belgilangan muddatda joʻnatmaganlik uchun, daʼvo yuzasidan fikr bildirmaganlik uchun, sud tomonning zimmasiga yuklagan harakatlarni sodir etishdan bosh tortganlik uchun, shuningdek mansabdor shaxs kelishi shart boʻlgani holda xoʻjalik sudiga kelmaganligi uchun aybdor tomonidan respublika budjeti foydasiga eng kam oylik ish haqining bir oylikdan besh oylikkacha boʻlgan miqdorida jarima undirishga haqlidir.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
80-modda. Hal qiluv qarorining mazmuni
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Xoʻjalik sudining hal qiluv qarori kirish, taʼriflash, asoslash va xulosa chiqarish qismlaridan iborat boʻladi, bunda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1) kirish qismida xoʻjalik sudining nomi, ishning tartib raqami, qaror qabul qilingan kun, tomonlarning nomi, daʼvoning bahosi, sudyaning (sudyalarning) familiyasi, tomonlar vakillarining hamda ishni qarab chiqishda qatnashayotgan boshqa shaxslarning familiyalari va mansablari koʻrsatiladi. Nizo tashkilotda hal etilgan taqdirda bu haqda ham hal qiluv qarorining kirish qismida qayd etib oʻtiladi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2) taʼriflash qismi daʼvogar talabining, daʼvo arizasiga bildirilgan fikrning, tomonlar va ularning vakillari, nizoni hal etishda qatnashayotgan boshqa shaxslar bergan arizalar, tushuntirishlar hamda iltimosnomalarning qisqacha bayonini, xoʻjalik sudi amalga oshirgan harakatlarning (dalil-isbotlarni bevosita ular turgan joyda koʻzdan kechirish va tadqiq etish hamda materiallar bilan tanishish) tavsifini oʻz ichiga olishi lozim;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3) asoslash qismida: ishning xoʻjalik sudi aniqlagan holatlari; nizoning kelib chiqish sabablari; hal qiluv qarori qabul qilinishiga asos boʻlgan dalil-isbotlar; basharti tomonlar ahdlashuvga erishgan boʻlsalar, ushbu yozma ahdlashuvning mazmuni; xoʻjalik sudi tomonlarning iltimosnomalari va dalil-isbotlarini, shartnoma shartlari yuzasidan ularning takliflarini yoki tomonlarning bitimini rad etishiga olib kelgan dalillar; hal qiluv qarorini qabul qilishda xoʻjalik sudi amal qilgan qonun hujjatlari koʻrsatiladi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4) xulosa chiqarish qismi qoʻyilgan har bir talab boʻyicha daʼvoni qondirish toʻgʻrisidagi yoki daʼvoni toʻla-toʻkis yoxud qisman rad qilish haqidagi xulosani oʻz ichiga olishi kerak. Xoʻjalik sudining xulosasi biron-bir holatlarning roʻy berishiga yoki roʻy bermasligiga bogʻliq (shartli qaror) boʻlmasligi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Daʼvo qanoatlantirilganda hal qiluv qarorining xulosa qismida quyidagilar koʻrsatiladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
nizo kimning foydasiga hal etilgan boʻlsa, shu tomonning nomi hamda pul mablagʻlari undirib olingan yoki muayyan harakatlarni ham bajarishi lozim boʻlgan tomonning nomi, ushbu harakatlarni bajarish muddatlari, shuningdek hal qiluv qarorining ijrosi kechiktirilgan yoki uzaytirilgan taqdirda pul mablagʻlarini toʻlash muddatlari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
undirilishi lozim boʻlgan mablagʻlarning (moddiy boyliklar, bajarilgan ishlar va koʻrsatilgan xizmatlar uchun asosiy qarzlarning, zararlarning, neustoykaning, jarimaning, penyaning, shuningdek mazkur Kodeks 79-moddaning uchinchi qismida nazarda tutilgan jarimaning) miqdori;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
pul mablagʻlari undirib olinadigan schyotning nomi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
topshirilishi lozim boʻlgan mol-mulkning nomi va uning turgan joyi (mol-mulkni topshirish toʻgʻrisidagi nizo boʻyicha);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ijro hujjatining yoki undirishni hech soʻzsiz tartibda (akseptsiz) amalga oshirish huquqini beruvchi hujjatning, bu hujjat ijro etilmasligi lozim deb topilgan taqdirda, nomi, tartib raqami va sanasi, shuningdek hisobdan chiqarilmasligi lozim boʻlgan mablagʻ.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Shartnomani tuzishda yoki oʻzgartirishda yuzaga kelgan nizo boʻyicha xulosa qismida shartnomaning har bir nizoli sharti yuzasidan qaror, shartnoma tuzishga majburlashga oid nizo boʻyicha esa — tomonlar shartnoma tuzishlari uchun asos boʻlgan shartlar koʻrsatiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hal qiluv qarorining xulosa qismida shartnoma qonunlarga zid boʻlgan taqdirda, shartnoma toʻla-toʻkis yoki uning muayyan qismi haqiqiy emas deb topilganligi haqida uqtirib oʻtiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatni haqiqiy emas deb topish toʻgʻrisidagi ariza qondirilgan taqdirda, xulosa qismida hujjatning hamda uni chiqargan organning nomi, hujjatning tartib raqami, u chiqarilgan sana koʻrsatiladi, hujjat toʻla-toʻkis yoki qisman (aynan qaysi qismi) haqiqiy emas deb topiladi, arizachining hujjatni haqiqiy emas deb topish toʻgʻrisidagi talabi qondirilmaganda esa uni qondirish rad etilganligi qayd etiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Agar tomonlar oʻrtasida qarab chiqilayotgan nizo boʻyicha qonun hujjatlariga, ishning haqiqiy holatlariga va materiallariga muvofiq keladigan ahdlashuvga erishilgan boʻlsa, sudya hal qiluv qarorining xulosa qismida erishilgan ahdlashuvning shartlarini bayon etadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hal qiluv qarorining xulosa qismida sud sarf-xarajatlarning tomonlar oʻrtasida taqsimlanishi, budjetdan davlat bojining qaytarilishi haqida koʻrsatma beriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ishda bir necha daʼvogar va javobgar qatnashgani taqdirda hal qiluv qarorida nizo ularning har biriga nisbatan qanday hal etilganligi koʻrsatiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Dastlabki va qarshi daʼvo koʻrib chiqilgan taqdirda hal qiluv qarorida daʼvolardan har birining koʻrib chiqilish natijalari koʻrsatib oʻtiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
81-modda. Hal qiluv qarorining eʼlon qilinishi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Qabul qilingan hal qiluv qarori sudya tomonidan ish koʻrib chiqish tugallanganidan keyin majlisda eʼlon qilinadi. Sudya faqat qarorning xulosa qismini eʼlon qilishga haqlidir. Tomonlarga qarorning qonuniy va asosliligini tekshirish xususida ariza berish tartibi tushuntiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
82-modda. Ajrim chiqarish va uning mazmuni
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Agar nizo mohiyatan hal etilmayotgan boʻlsa (ish koʻrish kechiktirilganda, ish yurgazish toʻxtatib turilganda, tugatilganda, daʼvo koʻrib chiqilmay qoldirilganda va shu kabilarda), xoʻjalik sudi ajrim chiqaradi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Xoʻjalik sudining ajrimi quyidagilarni oʻz ichiga olishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1) xoʻjalik sudining nomini ishning tartib raqamini va ajrim chiqarilgan sanani, tomonlarning nomini, daʼvoning bahosini, daʼvogarning talabini, sudyaning (sudyalarning) familiyasini, tomonlar vakillarining hamda ishni hal qilishda qatnashayotgan boshqa shaxslarning familiyasini va mansablarini;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2) nizo mohiyatining qisqacha bayonini yoki ajrim chiqarilishiga sabab boʻlgan masalaning mazmunini;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3) qonun hujjatlariga tayangan holda ajrim chiqarilishining sabablarini;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4) qarab chiqilgan masala yuzasidan xulosani;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
5) tomonlar, boshqa tashkilotlar va ularning mansabdor shaxslari xoʻjalik sudi belgilagan muddatlarda sodir etishi lozim boʻlgan harakatlarga oid koʻrsatmani.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
83-modda. Xususiy ajrim
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Nizoni hal etish chogʻida tashkilotning, davlat organi va boshqa organning faoliyatida qonun hujjatlari buzilayotganligi aniqlangan taqdirda xoʻjalik sudi xususiy ajrim chiqarishga haqlidir.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Xususiy ajrim tegishli tashkilotlarga, davlat organlari va boshqa organlarga, mansabdor shaxslarga yuboriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
84-modda. Hal qiluv qarorlari va ajrimlarning yuborilishi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hal qiluv qarorlari va ajrimlar tomonlarga joʻnatiladi yoki ularning vakillariga topshiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
85-modda. Qoʻshimcha qaror
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Xoʻjalik sudi tomonning arizasiga koʻra yoki oʻz tashabbusi bilan agar:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1) daʼvo arizasida bayon etilgan biron-bir talab boʻyicha qaror qabul qilinmagan boʻlsa;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2) sud xarajatlari toʻgʻrisidagi masala hal etilmagan boʻlsa qoʻshimcha qaror qabul qilishga haqlidir.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
86-modda. Hal qiluv qarorini tushuntirib berish va tuzatish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Sudya qarorning mohiyatiga daxl qilmagan holda, tomonning arizasiga binoan, hal qiluv qarorining mazmunini oʻzgartirmagan holda uni tushuntirib berishga, qarorda yoʻl qoʻyilgan xatolarni yoki arifmetik yanglishishlarni tomonning arizasiga yoxud oʻz tashabbusiga koʻra toʻgʻrilashga haqlidir.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hal qiluv qarori tushuntirib berilganligi, shuningdek xatolar yoki arifmetik yanglishishlar toʻgʻrilanganligi haqida ajrim chiqariladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
XI BOB. HAL QILUV QARORINING QONUNIY VA ASOSLILIGINI TEKShIRISh
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
87-modda. Hal qiluv qarorining qonuniy va asosliligini tekshirish toʻgʻrisidagi ariza bilan xoʻjalik sudiga murojaat qilish hamda protest kiritish huquqi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Tomon hal qiluv qarorining qonuniy va asosliligini tekshirish toʻgʻrisidagi ariza bilan xoʻjalik sudiga murojaat qilishga haqlidir.
Oldingi tahrirga qarang.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Oʻzbekiston Respublikasining Bosh prokurori va uning oʻrinbosarlari, Qoraqalpogʻiston Respublikasi, viloyat va Toshkent shahar prokurorlari va ularning oʻrinbosarlari tegishli tarzda Oliy xoʻjalik sudining, Qoraqalpogʻiston Respublikasi Xoʻjalik sudining, viloyat va Toshkent shahar xoʻjalik sudining hal qiluv qaroriga nisbatan protest kiritishga haqlidirlar.
(87-moddaning ikkinchi qismi Oʻzbekiston Respublikasining 1996-yil 27-dekabrdagi 357-I-son Qonuni tahririda — Oliy Majlis Axborotnomasi, 1997-y., 2-son, 56-modda)
Oldingi tahrirga qarang.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Qoraqalpogʻiston Respublikasi, viloyatlar va Toshkent shahrining xoʻjalik sudlari qabul qilgan hal qiluv qarorlari 5000 soʻmgacha boʻlgan summaga oid boʻlsa, bu qarorlarning qonuniy va asosliligini tekshirish toʻgʻrisida Oliy xoʻjalik sudiga ariza berib boʻlmaydi.
(87-moddaning uchinchi qismi Oʻzbekiston Respublikasining 1996-yil 27-dekabrdagi 357-I-son Qonuni tahririda — Oliy Majlis Axborotnomasi, 1997-y., 2-son, 56-modda)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
88-modda. Hal qiluv qarorining qonuniy va asosliligini tekshirishni amalga oshiruvchi xoʻjalik sudlari
Oldingi tahrirga qarang.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Oliy xoʻjalik sudi, Qoraqalpogʻiston Respublikasining Xoʻjalik sudi, viloyatlar va Toshkent shahar xoʻjalik sudi oʻz tashabbusi bilan vakolati doirasida istalgan hal qiluv qarorini qayta koʻrib chiqishga haqlidir.
(88-moddaning birinchi qismi Oʻzbekiston Respublikasining 1996-yil 27-dekabrdagi 357-I-son Qonuni tahririda — Oliy Majlis Axborotnomasi, 1997-y., 2-son, 56-modda)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Xoʻjalik sudlari chiqarilgan hal qiluv qarorining qonuniy va asosliligini quyidagicha tartibda tekshiradi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1) Oliy xoʻjalik sudi — Oliy xoʻjalik sudining Sudlov hayʼatida va quyi xoʻjalik sudlarida nizolar boʻyicha hal etilgan hamda bu hal qiluv qarori qonuniy yoki asosliligi ushbu Kodeksda belgilangan tartibda tekshirilgandan soʻng;
Oldingi tahrirga qarang.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2) Qoraqalpogʻiston Respublikasi Xoʻjalik sudi, viloyatlar va Toshkent shahar xoʻjalik sudi shu sudlar hal etgan nizolar boʻyicha hal qiluv qarorlarining qonuniy va asosliligini tekshiradi.
(88-modda ikkinchi qismining 2-bandi Oʻzbekiston Respublikasining 1996-yil 27-dekabrdagi 357-I-son Qonuni tahririda — Oliy Majlis Axborotnomasi, 1997-y., 2-son, 56-modda)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hal qiluv qarori qonuniy va asosliligi xususida Oliy xoʻjalik sudi chiqargan qaror qatʼiy boʻladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
89-modda. Hal qiluv qarorining qonuniy va asosliligini tekshirayotgan xoʻjalik sudining tarkibi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hal qiluv qarorining qonuniy va asosliligini tekshirish boʻyicha sudlov hayʼatining uch sudyasidan iborat tarkibdagi xoʻjalik sudi hal qiluv qarorining qonuniy va asosliligini tekshiradi. Tekshirish natijalari yuzasidan qaror koʻpchilik ovoz bilan qabul qilinadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hal qiluv qarorlarini tekshiruvchi hayʼat boʻlmaydigan xoʻjalik sudlarida tekshirish xoʻjalik sudining raisi yoki uning oʻrinbosari tomonidan amalga oshiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Xoʻjalik sudi raisining oʻrinbosari qabul qilgan hal qiluv qarori Rais tomonidan qayta koʻrib chiqilishi mumkin.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
90-modda. Hal qiluv qarorining qonuniy va asosliligini tekshirish toʻgʻrisidagi arizaning hamda hal qiluv qaroriga protestning shakli va mazmuni
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hal qiluv qarorining qonuniy va asosliligini tekshirish toʻgʻrisidagi ariza hamda hal qiluv qaroriga protest yozma ravishda beriladi. Ular hal qiluv qarorini qabul qilgan sudning nomini, ishning tartib raqamini, qaror qabul qilingan sanani, tomonlarning nomini, daʼvoning bahosini, arizachining va prokurorning talablarini, shuningdek qonun hujjatlariga va ish materiallariga tayangan holda hal qiluv qarorining qonuniy hamda asosliligini tekshirish toʻgʻrisidagi masala qoʻyilishining asoslarini oʻz ichiga olishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Arizani tashkilot rahbari yoki rahbarining oʻrinbosari imzolaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Protest prokuror yoki prokurorning oʻrinbosari tomonidan imzolanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
91-modda. Hal qiluv qarorining qonuniy va asosliligini tekshirish toʻgʻrisidagi arizani hamda prokuror protestini berish tartibi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hal qiluv qarorining qonuniy va asosliligini tekshirish toʻgʻrisidagi ariza hamda hal qiluv qaroriga protest hal qiluv qarorini qabul qilgan xoʻjalik sudlariga yuboriladi.
Oldingi tahrirga qarang.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Qoraqalpogʻiston Respublikasi, viloyatlar va Toshkent shahrining xoʻjalik sudlarida hal etilgan nizo boʻyicha chiqarilgan hal qiluv qarorining qonuniy va asosliligini tekshirish uchun ushbu nizoni hal qilgan suddan ish talab qilib olinadi. Talabnoma qabul qilib olinganidan soʻng ish besh kunlik muddatda Oliy xoʻjalik sudiga yuborilishi kerak.
(91-moddaning ikkinchi qismi Oʻzbekiston Respublikasining 1996-yil 27-dekabrdagi 357-I-son Qonuni tahririda — Oliy Majlis Axborotnomasi, 1997-y., 2-son, 56-modda)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Tegishli ravishda arizaning va protestning nusxalari tomonlarga, daʼvo arizasini yuborgan prokurorga joʻnatiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Arizaga uning nusxasi joʻnatilganligini hamda davlat boji toʻlanganligini tasdiqlaydigan hujjatlar ilova qilinadi. Protestga uning nusxasi yuborilganligini tasdiqlovchi hujjatlar ilova qilinadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hal qiluv qarorining qonuniy va asosliligini tekshirish toʻgʻrisida ariza berilishi hamda prokurorning protest kiritishi qarorning ijro etilishini toʻxtatib qoʻymaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Xoʻjalik sudi tomonning, ishda qatnashayotgan prokurorning iltimosnomasiga binoan yoki oʻz tashabbusi bilan hal qiluv qarorining qonuniy va asosliligini tekshirish nihoyasiga yetgunga qadar qarorning ijrosini toʻxtatib qoʻyishga haqlidir.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
92-modda. Hal qiluv qarorining qonuniy va asosliligini tekshirish toʻgʻrisidagi arizani berish hamda hal qiluv qaroriga protestni kiritish muddatlari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hal qiluv qarorining qonuniy va asosliligini tekshirish toʻgʻrisidagi arizani hamda hal qiluv qaroriga protestni kiritish qaror qabul qilingan kundan boshlab bir oydan kechiktirmay amalga oshiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
93-modda. Hal qiluv qarorining qonuniy va asosliligini tekshirish toʻgʻrisidagi arizaga hamda protestga bildirilgan fikr
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Tomon xoʻjalik sudiga berilgan hal qiluv qarorining yoki protestning qonuniy va asosliligini tekshirish toʻgʻrisidagi arizaning nusxasini olishi bilanoq oʻz fikrini shu sudga, boshqa tomonlarga va ishda qatnashayotgan prokurorga ariza yoxud protest koʻrib chiqiladigan kungacha borib yetishini taʼminlaydigan muddatda yuboradi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Bunday fikrni tashkilotning rahbari yoki uning oʻrinbosari imzolaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
94-modda. Hal qiluv qarorining qonuniy va asosliligini tekshirish toʻgʻrisidagi arizaning hamda hal qiluv qaroriga protestning qaytarilishi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hal qiluv qarorining qonuniy va asosliligini tekshirish toʻgʻrisidagi ariza hamda hal qiluv qaroriga protest agar:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1) ariza yoki protest uni imzolash huquqiga ega boʻlmagan shaxs tomonidan yoxud mansab mavqeyi koʻrsatilmagan shaxs tomonidan imzolangan boʻlsa;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2) arizaga uning nusxasi tomonlarga va daʼvo arizasini yuborgan prokurorga joʻnatilganligining dalillari, protestga esa uning nusxasi tomonlarga joʻnatilganligining dalillari ilova qilinmagan boʻlsa;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3) arizaga belgilangan tartibda va miqdorda davlat boji toʻlanganligini tasdiqlovchi hujjatlar ilova qilinmagan boʻlsa;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4) ariza yoki protest uni berish uchun belgilangan muddat tugaganidan soʻng ushbu muddatni tiklash toʻgʻrisidagi iltimosnomasiz berilgan boʻlsa; iltimosnoma hal qiluv qarori qabul qilinganidan soʻng bir yil oʻtgach bayon etilgan boʻlsa — qarab chiqish uchun qabul qilinmaydi va qaytariladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ariza yoki protest, basharti uni qaytarib olish toʻgʻrisidagi hujjat xoʻjalik sudiga qaror qabul qilinishidan avval kelgan boʻlsa ham qaytariladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
95-modda. Majlisda hal qiluv qarorining qonuniy va asosliligini tekshirish, majlis oʻtkaziladigan vaqt hamda joy toʻgʻrisida xabardor qilish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Majlisda hal qiluv qarorining qonuniy va asosliligi sudyalardan birining raisligi ostida tekshiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Majlis oʻtkaziladigan vaqt va joy toʻgʻrisida tomonlarga, ishda qatnashayotgan prokurorga va zarur hollarda sud protsessining boshqa ishtirokchilariga xabarnoma yuboriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
96-modda. Hal qiluv qarorining qonuniy va asosliligini tekshirish toʻgʻrisidagi arizani hamda hal qiluv qaroriga protestni koʻrib chiqish muddatlari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hal qiluv qarorining qonuniy va asosliligini tekshirish toʻgʻrisidagi ariza hamda hal qiluv qaroriga protest — bir oydan kechiktirmay:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Oliy xoʻjalik sudida qabul qilingan hal qiluv qarorlari boʻyicha ariza yoki protest kelib tushgan kundan boshlab;
Oldingi tahrirga qarang.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Qoraqalpogʻiston Respublikasi, viloyatlar va Toshkent shahar xoʻjalik sudlarida qabul qilingan hal qiluv qarorlari boʻyicha — ish kelib tushgan kundan boshlab koʻrib chiqiladi.
(96-moddaning uchinchi xatboshisi Oʻzbekiston Respublikasining 1996-yil 27-dekabrdagi 357-I-son Qonuni tahririda — Oliy Majlis Axborotnomasi, 1997-y., 2-son, 56-modda)
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
97-modda. Hal qiluv qarorining qonuniy va asosliligini tekshirish boʻyicha xoʻjalik sudining vakolatlari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Xoʻjalik sudi hal qiluv qarorining qonuniy va asosliligini tekshirish natijalari boʻyicha:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
hal qiluv qarorini oʻzgarishsiz qoldirishga;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
hal qiluv qarorini oʻzgartirishga;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
hal qiluv qarorini bekor qilish va yangi qaror qabul qilishga;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
hal qiluv qarorini bekor qilish va ishni yangitdan koʻrib chiqish uchun topshirishga;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
hal qiluv qarorini bekor qilish va ish yurgazishni tugatish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
hal qiluv qarorini bekor qilish va daʼvoni koʻrib chiqmay qoldirishga haqlidir.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hal qiluv qarori arizada yoki protestda bayon etilgan dalillardan qatʼi nazar toʻla hajmda tekshiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Xoʻjalik sudi hal qiluv qarorining qonuniy va asosliligini tekshirish chogʻida birinchi bosqich sudda nizoni hal etishda xoʻjalik sudiga beriladigan huquqlardan foydalanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
98-modda. Hal qiluv qarorini oʻzgartirish yoki bekor qilish asoslari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Quyidagilar hal qiluv qarorini oʻzgartirish yoki bekor qilish asoslari hisoblanadi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1) ish uchun ahamiyat kasb etadigan holatlarning toʻla-toʻkis aniqlanmaganligi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2) ish uchun ahamiyat kasb etadigan va xoʻjalik sudi aniqlangan deb hisoblayotgan holatlarning isbotlanmaganligi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3) hal qiluv qarorida bayon etilgan xulosalarning ish holatlariga nomuvofiqligi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4) moddiy yoki protsessual huquq normalarining buzilganligi yoxud notoʻgʻri qoʻllanilganligi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Protsessual huquq normalarining buzilganligi yoki notoʻgʻri qoʻllanilganligi, basharti bunday buzilish notoʻgʻri qaror qabul qilinishiga olib kelgan yoxud olib kelishi mumkin boʻlgan taqdirda, qarorning oʻzgartirilishi yoki bekor qilinishi uchun asos boʻladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
99-modda. Qarorning qabul qilinishi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hal qiluv qarorining qonuniy va asosliligini tekshirish natijalari yuzasidan dalil-isbotli qaror qabul qilinadi hamda bu qaror qabul qilingan hal qiluv qarorlarining qonuniy va asosliligini tekshirish boʻyicha sudlov hayʼatining sudyalari tomonidan hayʼat boʻlmagan hollarda esa xoʻjalik sudining raisi yoki uning oʻrinbosari tomonidan imzolanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Qarorda quyidagilar koʻrsatiladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1) xoʻjalik sudining nomi, ishning tartib raqami va qaror qabul qilingan sana, tomonlarning nomi, ariza bergan tomonning nomi, protest kiritgan prokuror, hal qiluv qarorini qabul qilgan xoʻjalik sudining tarkibi hamda xoʻjalik sudida tushuntirish bergan shaxslar va ularning mansablari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2) hal qiluv qarorini qabul qilgan xoʻjalik sudining nomi, ishning tartib raqami, qaror qabul qilingan sana, hal qiluv qarorini qabul qilgan sudyalarning familiyalari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3) qabul qilingan hal qiluv qarori mohiyatining qisqacha bayoni;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4) hal qiluv qarorining qonuniy va asosliligini tekshirish toʻgʻrisidagi masala oʻrtaga qoʻyilishining asoslari, ariza yoki protestga bildirilgan fikrda bayon etilgan dalillar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
5) qaror qabul qilinishiga olib kelgan sabablar — bunda qonun hujjatlariga va ish materiallariga tayanilishi lozim;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
6) ariza yoki protestni qarab chiqish natijalari yuzasidan xulosalar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
7) hal qiluv qarorini bekor qilish va ishni yangidan koʻrib chiqish uchun berish chogʻida tomonlar va xoʻjalik sudi bajarishi lozim boʻlgan harakatlar.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
100-modda. Qarordagi koʻrsatmalarning majburiyligi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Qarordagi koʻrsatmalar ish yangitdan koʻrib chiqilayotgan paytda, xoʻjalik sudi uchun majburiydir. Qaror biron-bir dalil-isbotning ishonchliligi yoxud ishonchli emasligi toʻgʻrisidagi, bir dalil-asosning boshqasidan ustunligi haqidagi koʻrsatmalarni, shuningdek xoʻjalik nizosi yangitdan hal etilayotganda qanday qaror qabul qilinishi lozimligini oʻz ichiga olishi mumkin emas.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
101-modda. Qarorlarni tarqatish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Qarorlar tomonlarga, ishda qatnashgan prokurorga qabul qilingan kundan boshlab besh kunlik muddatda tarqatiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
102-modda. Ajrimlarning qonuniy va asosliligini tekshirish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ajrimlarning qonuniy va asosliligi ushbu Kodeksda nazarda tutilgan hollarda tekshiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
XII BOB. HAL QILUV QARORLARINING NAZORAT TARTIBIDA OʻZBEKISTON RESPUBLIKASI OLIY XOʻJALIK SUDINING PLENUMI TOMONIDAN KOʻRIB ChIQILIShI
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
103-modda. Oʻzbekiston Respublikasi Oliy xoʻjalik sudining Plenumiga hal qiluv qarorini nazorat tartibida koʻrib chiqish xususida murojaat qilish huquqi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Oliy xoʻjalik sudining Raisi, Bosh prokuror nizolar yuzasidan Oliy xoʻjalik sudi tomonidan qabul qilingan qarorga nisbatan protest kiritishga haqlidirlar.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Protest hal qiluv qarori Oʻzbekiston Respublikasi, Qoraqalpogʻiston Respublikasining qonun hujjatlariga zid boʻlgan yoki boshqa davlatlarning manfaatlari buzilgan taqdirda uning qonuniy va asosliligi mazkur Kodeksda belgilangan tartibda tekshirilgandan soʻng kiritiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
104-modda. Protestni Oʻzbekiston Respublikasi Oliy xoʻjalik sudi Plenumi tomonidan koʻrib chiqish tartibi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Oliy xoʻjalik sudining Plenumi protestni koʻrib chiqish chogʻida Oliy xoʻjalik sudining hal qiluv qarori qonuniy va asosliligini tekshiruvchi hayʼati raisi yoki aʼzosi (sudya) ning ish holatlari hamda protest asoslari toʻgʻrisidagi maʼruzasini tinglaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Zarur hollarda tushuntirish berish uchun Plenum majlisiga tomonlarning vakillari taklif etiladi. Bunday hollarda Plenum majlisi toʻgʻrisidagi xabarnoma va protest nusxasi tomonlarga yuboriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
105-modda. Oliy xoʻjalik sudi Plenumining qaror qabul qilish tartibi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Protest muhokama qilinganidan soʻng ushbu Kodeksda belgilangan tartibda qaror qabul qilinadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Nizoni hal etishda, hal qiluv qarorining qonuniy va asosliligini tekshirishda qatnashgan sudya ovoz berishda qatnashishga haqli emas.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Plenumning qarori qabul qilinishi bilanoq kuchga kiradi hamda mazkur Kodeksning XIV bobida belgilangan tartibda ijro etiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
XIII BOB. YaNGITDAN OChILGAN HOLATLARGA KOʻRA XOʻJALIK SUDINING HAL QILUV QARORLARINI QAYTA KOʻRIB ChIQISh
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
106-modda. Qayta koʻrib chiqish asoslari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Xoʻjalik sudi oʻzi qabul qilgan hal qiluv qarorini ish uchun muhim ahamiyat kasb etadigan hamda arizachiga maʼlum boʻlmagan va maʼlum boʻla olmaydigan yangitdan ochilgan holatlarga binoan qayta koʻrib chiqishi mumkin.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
107-modda. Ariza berish tartibi va muddati
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Yangitdan ochilgan holatlarga koʻra qarorni qayta koʻrib chiqish toʻgʻrisidagi ariza qarorning qayta koʻrib chiqilishi uchun asos boʻlib xizmat qiladigan holatlar aniqlangan kundan boshlab bir oydan kechiktirmay berilishi mumkin.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Arizachi boshqa tomonga arizaning va unga ilova qilingan hujjatlarning nusxasini yuborishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Arizaga boshqa tomonga arizaning nusxasi yuborilganligini tasdiqlovchi hujjatlar ilova qilinadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ariza belgilangan muddat tugaganidan soʻng berilgan taqdirda yoki arizaning va unga ilova qilingan hujjatlarning nusxasi boshqa tomonga yuborilganligining dalil-isbotlari taqdim etilmagan taqdirda u koʻrib chiqish uchun qabul qilinmaydi hamda arizachiga qaytariladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
108-modda. Hal qiluv qarorini qayta koʻrib chiqish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Koʻrib chiqilayotgan hal qiluv qarorini qabul qilgan tegishli sudlov hayʼatining sudyasi (sudyalari), hayʼat boʻlmagan joyda hal qiluv qarorini qabul qilgan sudya hal qiluv qarorini qaytadan koʻrib chiqadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Yangitdan ochilgan holatlarga koʻra hal qiluv qarorini qayta koʻrib chiqish mazkur Kodeksning tegishli ravishda X, XI va XII boblarida belgilangan tartibda amalga oshiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Yangitdan ochilgan holatlarga koʻra hal qiluv qarorini qayta koʻrib chiqish xususidagi ariza kelib tushgan taqdirda xoʻjalik sudi, basharti birinchi galdagi hal qiluv qarori ijro etilmagan boʻlsa, hal qiluv qarorining qayta koʻrib chiqilishi nihoyasiga yetguncha hal qiluv qarorining ijrosini toʻxtatib turishga haqlidir.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Yangitdan ochilgan holatlarga koʻra qabul qilingan hal qiluv qarori mazkur Kodeksning XI va XII boblarida belgilangan tartibda tekshirilishi mumkin.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
XIV BOB. QARORLARNING IJRO ETILIShI
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
109-modda. Xoʻjalik sudining buyrugʻi va uning ijro etish uchun yuborilishi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Xoʻjalik sudining qarori xoʻjalik sudi beradigan buyruqqa asosan Oʻzbekiston Respublikasining qonun hujjatlariga muvofiq ijro etiladi. Buyruq ijro hujjati hisoblanadi va qaror bilan birgalikda yuboriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Pul mablagʻlarini undirishga oid buyruq uni undiruvchi shaxsga topshiriladi yoki buyurtma yoxud qimmatli xat bilan unga yuboriladi. Mablagʻlar budjet foydasiga undirilayotganida buyruq soliq organiga yuboriladi hamda belgilangan tartibda bank muassasasi orqali ijro etiladi. Qolgan buyruqlar sud ijrochilari tomonidan bajariladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Birinchi galdagi va qarshi daʼvolar toʻla yoki qisman qondirilgan taqdirda undirish xususidagi buyruqlar har bir daʼvo boʻyicha alohida beriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
110-modda. Buyruqning mazmuni
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Xoʻjalik sudining buyrugʻida:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1) buyruq berilishiga asos boʻlgan ishning tartib raqami, qaror qabul qilingan kun, buyruq berilgan kun va uning amal qiladigan muddati;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2) hal qiluv qarorining xulosa qismi koʻrsatilishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Agar hal qiluv qarorini qabul qilishda ijroni kechiktirish yoki bu muddatni choʻzish belgilansa, buyruqda u amal qiladigan muddatning borishi qaysi paytdan boshlanishi koʻrsatiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Sud ijrochisi tomonidan ijro etilishi lozim boʻlgan yoki soliq idorasiga yuboriladigan buyruqda qarzdorning manzilgohi ham koʻrsatiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Buyruq sudya tomonidan imzolanadi va buyruq chiqargan xoʻjalik sudining muhri bilan tasdiqlanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
111-modda. Ijro etilishi uchun buyruqni taqdim qilish muddati
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Buyruq undiruvchi shaxsga ijro etish uchun hal qiluv qarori qabul qilingan yoxud qarorning ijrosi kechiktirilgan yoki choʻzilgan taqdirda belgilangan muddat tugagan kundan boshlab yoinki buyruqni ijro etish uchun taqdim qilishning oʻtkazib yuborilgan muddatini qayta tiklash haqida ajrim chiqarilgan kundan boshlab uch oydan kechiktirmay taqdim etilishi mumkin. Hal qiluv qarorining ijrosi toʻxtatib qoʻyilgan davr ushbu muddatga kirmaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Bank muassasasi yoki sud ijrochisi tomonidan buyruqni ijro etish imkoni boʻlmagan va buyruq shu munosabat bilan ijro etilmay qaytarilgan taqdirda ijro etilishi uchun buyruqni taqdim etishning yangi uch oylik muddati u qaytarilgan kundan boshlab hisoblanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hal qiluv qarorini ijro etish muddati ijro etilishi uchun buyruq taqdim qilinishi bilan toʻxtatiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
112-modda. Qarorni ijro etmaganlik uchun javobgarlik
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ijro uchun buyruq taqdim etilgan organ pul mablagʻlarini undirish toʻgʻrisidagi xoʻjalik sudining qarorini ijro etmaganligi uchun xoʻjalik sudi tomonining arizasiga yoki oʻz tashabbusiga koʻra unga undiriladigan mablagʻning 50 foizigacha miqdorida jarima soladi. Jarima respublika budjeti foydasiga undiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Jarima solinganligi toʻgʻrisida ajrim chiqariladi. Jarima solingan organ ajrimning qonuniy va asosliligini tekshirish xususida ariza bilan murojaat qilishga haqlidir.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hal qiluv qarorini ijro etishi shart boʻlgan mansabdor shaxs xoʻjalik sudining qarorini ijro etmaganligi uchun qonunda umumiy sud qarorini ijro qilmaganlik uchun belgilangan tarzda javobgar boʻladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
113-modda. Buyruqning dublikatini berish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Buyruq yoʻqotib qoʻyilgan taqdirda xoʻjalik sudi, basharti undirib oluvchi shaxs ijro etilishi uchun buyruqni taqdim qilishning belgilangan muddati tugagunga qadar bu haqda ariza bilan murojaat qilgan boʻlsa, uning dublikatini berishi mumkin. Buyruqning dublikati berilganligi toʻgʻrisida ajrim chiqariladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Buyruqning dublikatini berish xususidagi arizaga buyruq yoʻqotib qoʻyilganligi toʻgʻrisida bank muassasasi, sud ijrochisi, aloqa organi bergan maʼlumotnoma yoxud tashkilotning buyruq yoʻqotilganligi va ijro etilishi uchun taqdim qilinmaganligi haqidagi maʼlumotnomasi ilova qilinishi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Tashkilotning maʼlumotnomasini tashkilot rahbari yoki rahbarining oʻrinbosari va bosh (katta) buxgalteri imzolaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
114-modda. Hal qiluv qarorining ijrosini kechiktirish yoki choʻzish, qarorni ijro etish usulini hamda tartibini oʻzgartirish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Xoʻjalik sudi tomonning arizasiga koʻra yoki oʻz tashabbusi bilan ijro etilishi uchun buyruqni taqdim qilishning belgilangan muddati tugaguniga qadar hal qiluv qarorining ijrosini kechiktirishga yoki choʻzishga, uni ijro qilish usulini va tartibini oʻzgartirishga haqlidir.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hal qiluv qarorining ijrosi kechiktirilgan yoki choʻzilgan taqdirda xoʻjalik sudi qaror mazkur Kodeksning IX bobida nazarda tutilgan tartibda ijro etilishini taʼminlash choralarini koʻrishi mumkin.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hal qiluv qarori ijrosining kechiktirilganligi yoki choʻzilganligi, uni ijro etish usuli va tartibi oʻzgartirilganligi yoxud arizani qondirish rad qilinganligi toʻgʻrisida ajrim chiqariladi. Tomon ushbu ajrimning qonuniy va asosliligini tekshirish xususida ariza bilan murojaat qilishga haqlidir. Zarur hollarda ajrim qarzdor turgan joydagi bank muassasasiga joʻnatiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
115-modda. Hal qiluv qarori ijrosidagi burilish, hal qiluv qarori asosida undirishning toʻxtatilishi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Agar ijro etilgan hal qiluv qarori oʻzgartirilib yoki bekor qilinib, daʼvoni toʻla yoki qisman rad qilish toʻgʻrisida yangi qaror qabul qilingan yoxud ish yuzasidan ijro toʻxtatilgan yoinki daʼvo qarab chiqilmay qoldirilgan boʻlsa, tomonga hal qiluv qarorining oʻzgartirilgan yoki bekor qilingan tegishli qismiga binoan boshqa tomon foydasiga undan undirilgan barcha narsalar qaytariladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Undirilgan pul mablagʻlarini, mol-mulkni yoki uning qiymatini qaytarish xususida xoʻjalik sudi tashkilotning arizasiga binoan buyruq beradi. Arizaga ilgari qabul qilingan hal qiluv qarorining ijro etilganligini tasdiqlovchi hujjat ilova qilinadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Agar ijro etilmagan hal qiluv qarori oʻzgartirilib yoki bekor qilinib, daʼvoni toʻla yoxud qisman rad etish haqida yangi hal qiluv qarori qabul qilingan yoxud ish yuzasidan ijro toʻxtatilgan yoinki daʼvo qarab chiqilmay qoldirilgan boʻlsa, xoʻjalik sudi tegishli qismi oʻzgartirilgan yoki bekor qilingan hal qiluv qarori boʻyicha undirishni toʻla yoxud qisman toʻxtatish xususida hal qiluv qarori qabul qiladi.

(Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Kengashining Axborotnomasi, 1993-y., 10-son, 371-modda; Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Axborotnomasi, 1997-y., 2-son, 56-modda; 1997-y., 9-son, 235-modda)
Markaz haqida
Sayt yangiliklari
Saytda reklama
RSS
© O‘zbekiston Respublikasi Adliya vazirligi qoshidagi “Adolat” milliy huquqiy axborot markazi davlat muassasasi