OʻZBEKISTON RESPUBLIKASI HUKUMATI BILAN BELARUS RESPUBLIKASI HUKUMATI OʻRTASIDA
Bitim
JINOYATChILIKKA QARShI KURASh SOHASIDA HAMKORLIK TOʻGʻRISIDA
Oʻzbekiston Respublikasi Hukumati va Belarus Respublikasi Hukumati, bundan keyin “Tomonlar” deb ataluvchilar,
barcha shakldagi jinoyatchilik davlat, jamiyat va shaxs xavfsizligiga jiddiy tahdid solishi, hayotning barcha sohalarida namoyon boʻlishi hamda jamiyatning siyosiy, iqtisodiy, axloqiy, madaniy va maʼnaviy asoslariga putur yetkazishini eʼtirof etgan holda,
jinoyatchilik rivojlanishining koʻlamlari va yoʻnalishlaridan jiddiy tashvishga tushganini ifoda etib,
narkotik vositalar, psixotrop moddalar va prekursorlar noqonuniy aylanishi hamda terrorizm va uyushgan jinoyatchilik oʻrtasida aloqalarning kuchayib borishi holatini qayd etib,
Tomonlar davlatlari va Birlashgan Millatlar Tashkilotining jinoyatchilik, xususan uning uyushgan shakllariga qarshi kurash sohasida xalqaro shartnomalariga amal qilgan holda,
jinoyatchilikka qarshi kurash sohasida xalqaro hamkorlikka katta eʼtibor qaratgan holda va insonning umumeʼtirof etilgan huquqlari va erkinliklariga tegishlicha rioya etish bilan ushbu sohada imkon qadar kengroq va samaraliroq hamkorlik qilish istagini bildirib,
teng huquqlilik va oʻzaro manfaatdorlik tamoyillariga asosan, shuningdek, milliy qonunchilik hamda Tomonlar davlatlari ishtirokchi boʻlgan boshqa xalqaro shartnomalardan kelib chiqadigan Tomonlar davlatlarining xalqaro majburiyatlariga muvofiq faoliyat olib borgan holda,
quyidagilar toʻgʻrisida kelishib oldilar:
1-modda. Hamkorlik sohalari
1. Tomonlar jinoyatchilikning oldini olish, aniqlash, bartaraf etish va fosh etishda hamkorlik qiladilar, xususan:
shaxsning hayoti, sogʻligʻi, ozodligi va qadr-qimmatiga, shuningdek, mulkka qarshi jinoyatlar;
terroristik aktlar;
korrupsiya;
narkotik vositalar, psixotrop moddalar va prekursorlarning noqonuniy ishlab chiqarilishi hamda aylanishi;
qurol-yaroq, shu jumladan, biologik, kimyoviy va radiologik qurol, oʻq-dorilar, portlovchi moddalar, yadro va radioaktiv ashyolar, shuningdek, zaharlovchi moddalarning noqonuniy aylanishi;
iqtisodiyot, shu jumladan, jinoiy faoliyatdan olingan daromadlarni legallashtirish, shuningdek qalbaki pul belgilari, moliyaviy hujjatlar, qimmatli qogʻozlar, naqd pulsiz toʻlovlar vositalarini tayyorlash va sotish sohasidagi jinoyatlar;
kontrabanda;
noqonuniy migratsiya, odam oʻgʻirlash, odam savdosi, shuningdek, transplantatsiya uchun odam aʼzolari va toʻqimalari savdosi bilan bogʻliq jinoiy faoliyat;
madaniy va tarixiy boyliklarga aloqador buyumlar, sanʼat asarlari, qimmatbaho toshlar va metallar, intellektual mulk, shuningdek, boshqa boyliklarning noqonuniy aylanishi;
ekologiya sohasidagi jinoyatlar;
axborot texnologiyalari, shu jumladan, kompyuter-axboroti sohasidagi jinoyatlar;
harakatlanish xavfsizligiga va transportdan foydalanishga qarshi jinoyatlar;
transport vositalarini talon-toroj qilish va noqonuniy aylanishi.
2. Tomonlar shuningdek, quyidagi sohalarda hamkorlik qiladilar:
kadrlarni oʻqitish, maxsus tayyorlash va malakasini oshirish;
jinoyatchilikka qarshi kurashish maqsadida ilmiy tadqiqotlar oʻtkazish va axborot tizimlari, aloqa vositalari na maxsus texnikani rivojlantirish;
jinoyatchilikning oldini olish va unga qarshi kurashish maqsadida oʻzaro manfaatdor boshqa sohalar, shu jumladan, bedarak yoʻqolgan shaxslarni qidirish, oʻgʻirlangan yoki yoʻqotilgan buyumlarni qidirish hamda murdalar shaxsini aniqlash.
3. Ushbu Bitim tutib topshirish va jinoiy ishlar boʻyicha huquqiy yordam koʻrsatish masalalariga daxl qilmaydi.
2-modda. Hamkorlik shakllari
Tomonlar hamkorlikni quyidagi asosiy shakllarda amalga oshiradilar:
transmilliy jinoyatchilikning har qanday shakllari, xususan, terrorizm, uyushgan jinoyatchilik, narkotik moddalar, psixotrop moddalar, prekursorlar, qurol-yaroqlar, oʻq-dorilar va portlovchi moddalar, radioaktiv materiallarning noqonuniy ishlab chiqarilishi hamda aylanishi, migratsiya bilan bogʻliq jinoiy faoliyatning oldini olish va bartaraf etish maqsadida axborot almashinish, shu jumladan, transmilliy jinoyatchilikka jalb etilgan shaxslar va jinoiy tashkilotlar haqidagi axborot bilan almashinish;
jinoiy tashkilotlarga qarshi muvofiqlashtirilgan harakatlarni rejalashtirish va amalga oshirish;
jinoiy taʼqibdan yashirinib yurgan yoki jinoiy jazodan boʻyin tovlagan shaxslar, shuningdek, bedarak yoʻqolgan shaxslarni qidirish;
jinoyatlarning yangi turlari, ularning oldini olish, bartaraf etish, aniqlash va fosh etishning usullari va shakllariga daxldor axborot bilan almashinish;
iqtisodiyot sohasidagi, shu jumladan, noqonuniy xalqaro moliyaviy va eksport operatsiyalari, jinoiy faoliyatdan olingan daromadlarni legallashtirish, qalbaki pul belgilari, moliyaviy hujjatlar, qimmatli qogʻozlar, naqd pulsiz toʻlovlar vositalarini tayyorlash va sotish sohasidagi jinoyatlarni aniqlashga yordam berish;
ilmiy va texnikaviy usullar hamda kriminologik va kriminalistik tadqiqot vositalaridan foydalanish tajribasi bilan almashinish;
kontrabanda, ayniqsa narkotik vositalar, psixotrop moddalar va prekursorlarning yashirin olib oʻtilishining oldini olish maqsadida chegara hamda bojxona nazoratini mustahkamlash boʻyicha zaruriy huquqiy, maʼmuriy va muhofaza choralarini koʻrish;
narkotik vositalar, psixotrop moddalar va prekursorlarni tashish, yashirish va tarqatish usullari, noqonuniy muomalada paydo boʻlgan ularning yangi turlari, tayyorlash texnologiyalari, bunda qoʻllaniladigan moddalar, shuningdek, narkotik moddalar, psixotrop moddalar va prekursorlarni tahlil qilish va aniqlashda qoʻllaniladigan tadqiqotlarning yangi usullari haqidagi axborot bilan almashinish;
qalbaki hujjatlarni aniqlash va jinoyat sodir etganlikda gumon qilinayotgan shaxslarning noqonuniy tarzda kirib kelishini hamda migratsiya bilan bogʻliq jinoyatlarni oldini olish maqsadida chegara nazorati va nazorat qiluvchi vakolatli organlarning moddiy-texnika taʼminoti sohasida axborot almashinish;
amaliy tajriba bilan almashinish, shu jumladan, maslahatlar, seminarlar va oʻquv kurslarini oʻtkazish;
statistika maʼlumotlari, milliy qonunchilik hujjatlari, risolalar va nashrlar, shuningdek, ushbu Bitimga daxldor sohalardagi ilmiy tadqiqotlar natijalari bilan almashinish;
umumiy manfaatni ifodalovchi shoshilinch masalalarni koʻrib chiqish zarur boʻlgan holatlarda ekspertlar yigʻilishlarini oʻtkazish;
raqamga va spetsifik farqlovchi belgilariga ega oʻgʻirlangan buyumlar, jumladan, madaniy va tarixiy boyliklar, transport vositalari va oʻqotar qurollar, shuningdek, raqamli qimmatli qogʻozlar va pasportlarni (shaxsni tasdiqlovchi guvohnomalar) milliy qonunchilikka muvofiq qidirish va qaytarish.
3-modda. Nazorat ostida yetkazib berish
1. Tomonlar milliy qonunchilik va Tomonlar davlatlarining xalqaro majburiyatlariga muvofiq narkotik vositalar, psixotrop moddalar va prekursorlarni noqonuniy aylanmasida ishtirokchi shaxslarni aniqlash va jinoiy taʼqib qilish maqsadida, shunday vosita va moddalarni nazorat ostida yetkazib berish uchun zarur sharoitlar bilan taʼminlaydilar.
2. Tomonlar noqonuniy aylanmada boʻlgan boshqa buyumlarga nisbatan nazorat ostida yetkazib berish usullarini qoʻllash imkoniyatini koʻrib chiqadilar.
4-modda. Hamkorlikni amalga oshiruvchi organlar
1. Tomonlar jinoyatchilikka qarshi kurashda oʻz davlatlarining qonunchiligi va xalqaro majburiyatlariga rioya etgan holda ushbu Bitim; qoidalariga muvofiq oʻz vakolatli organlari orqali hamkorlik qiladilar. Ushbu Bitim qoidalarini amalga oshirish maqsadida quyidagilar Tomonlarning vakolatli organlari hisoblanadi:
Oʻzbekiston Respublikasi uchun:
Ichki ishlar vazirligi;
Milliy xavfsizlik xizmati;
Davlat bojxona qoʻmitasi;
Bosh prokuratura.
Belarus Respublikasi uchun:
Ichki ishlar vazirligi;
Davlat xavfsizlik qoʻmitasi;
Davlat bojxona qoʻmitasi;
Davlat chegara qoʻmitasi;
Davlat nazorati qoʻmitasi;
Bosh prokuratura.
2. Ushbu Bitim kuchga kirgandan soʻng bir oy muddatda Tomonlar oʻz vakolatli organlari manzillari va boshqa zarur maʼlumotlar bilan almashinadilar hamda ushbu Bitimni amalga oshirish maqsadida Tomonlar oʻz vakolatli organlarining har qanday oʻzgarishlari haqida bir-birlarini xabardor qilishlari zarur.
3. Tomonlarning vakolatli organlari bir-birlari bilan aloqani bevosita amalga oshiradilar.
5-modda. Yordam koʻrsatish haqida soʻrov
1. Ushbu Bitim doirasidagi hamkorlik manfaatdor Tomonlar davlatlarining vakolatli organlari tomonidan yuboriladigan yordam koʻrsatish haqidagi soʻrovlar asosida amalga oshiriladi.
Agar axborot Tomonlarning birini qiziqtirishi mumkinligi haqida asos boʻlgan taqdirda, axborot boshqa Tomonga soʻrovsiz taqdim etilishi mumkin.
2. Yordam koʻrsatish haqidagi soʻrov yozma shaklda yuboriladi. Shoshilinch holatlarda soʻrov ogʻzaki tarzda yuborilishi mumkin, biroq bu uch sutka ichida matnni yuborish texnik vositalaridan foydalanilgan holda yozma tarzda tasdiqlanishi zarur.
Yordam koʻrsatish haqidagi soʻrov haqiqiyligi yoki mazmunida shubha yuzaga kelgan taqdirda, ushbu soʻrovni tasdiqlash haqida iltimosnoma yuborilishi mumkin.
3. Yordam koʻrsatish haqidagi soʻrov quyidagilardan iborat boʻlishi lozim:
a) yordam koʻrsatishni soʻrayotgan vakolatli organ nomi va soʻrov yuborilayotgan organ nomi;
b) ish mohiyati bayoni yoki javob olish zarur boʻlgan savollar roʻyxati;
v) maqsadni koʻrsatish va soʻrov asosi;
g) soʻralayotgan yordam mazmuni.
4. Shu bilan birga, soʻrov quyidagilardan iborat boʻlishi lozim:
a) ishga daxldor shaxslar ismi, otasining ismi, familiyasi, laqabi, alohida belgilari, fuqaroligi, ularning tugʻilgan joyi va sanasi, kasb turi, yashash joyi va turar joyi haqida maʼlumotlar;
b) ishga daxldor yuridik shaxslar nomi va manzili haqida maʼlumotlar;
v) sodir etilgan qilmishlar yoki voqealar bayoni, jinoiy ishlar boʻyicha soʻrov yuborayotgan Tomon davlati qonunchiligiga muvofiq qilmishning tavsifi va qoʻllanilayotgan qonun matni;
g) soʻrovni bajarishda amal qilish maqbul boʻlgan oʻziga xos tartib bayoni hamda bunday tartibga rioya etish haqida iltimosnomani asoslash;
d) soʻrovning tegishlicha ijro etilishiga yordam beradigan istalgan boshqa axborot.
5. Yozma shaklda beriladigan yoki tasdiqlanadigan yordam koʻrsatish haqidagi soʻrov, soʻrov yuborayotgan vakolatli organ rahbari yoki uning oʻrinbosari tomonidan imzolanadi hamda gerbli muhr bilan tasdiqlanadi.
6. Har bir Tomon, agar soʻrovni bajarish uning davlati mustaqilligi, xavfsizligi, jamoat tartibi yoki mavjud manfaatlariga zarar yetkazishi mumkin boʻlgan taqdirda yoki soʻrov yuborilishiga sabab boʻlgan harakat soʻralayotgan Tomon davlati qonunchiligiga koʻra jinoyat hisoblanmagan taqdirda yordam koʻrsatish haqidagi soʻrovni bajarishdan toʻliq yoki qisman voz kechishi mumkin.
Yordam koʻrsatish haqidagi soʻrovni bajarishdan voz kechish haqida qaror qabul qilingan taqdirda soʻrayotgan Tomon bu haqida kechiktirilmasdan sabablarini koʻrsatgan holda yozma tarzda xabardor etiladi.
7. Agar yordam koʻrsatish haqidagi soʻrov soʻrovni olgan organning vakolatlari doirasiga kirmasa, ushbu organ uni soʻralayotgan Tomon davlatining tegishli vakolatli organiga yuboradi hamda bu haqida soʻrov yuborayotgan Tomonni xabardor qiladi.
8. Soʻralayotgan Tomon davlati vakolatli organi soʻrayotgan Tomon davlati vakolatli organining iltimosiga koʻra soʻrov va uning mazmuni maxfiyligini taʼminlash uchun zarur choralarni koʻradi.
Soʻralayotgan Tomon davlati vakolatli organi soʻrovni, uning maxfiyligini saqlagan holda ijro etish imkoniyati boʻlmagan taqdirda bu haqida soʻrayotgan Tomon davlati vakolatli organiga xabar beradi, u esa soʻrovni bunday shartlarda bajarish imkoniyatlarini hal etadi.
9. Foydalanishi cheklangan axborotni berish va ishlatish Tomonlar davlati qonunchiligiga muvofiq amalga oshiriladi.
10. Tomonlar davlatlari vakolatli organlari yordam koʻrsatish haqidagi soʻrovning tezkor va toʻliq bajarilishini taʼminlash uchun barcha tegishli choralarni koʻradilar.
6-modda. Til
Ushbu Bitim doirasida hamkorlikni taʼminlash maqsadida Tomonlar davlatlari vakolatli organlari rus tilidan foydalanadilar.
7-modda. Xarajatlar
Har bir Tomon ushbu Bitimni bajarish davomida yuzaga kelayotgan xarajatlarni, agar har bir muayyan holatda oʻzgacha qaror qabul qilinmasa, mustaqil zimmasiga oladi.
8-modda. Ushbu Bitim bajarilishi
1. Ushbu Bitim bajarilishi Tomonlar davlatlarining qonunchiligi va xalqaro majburiyatlariga muvofiq amalga oshiriladi.
2. Ushbu Bitimni ijro etish maqsadida idoralararo xalqaro bitimlar tuzilishi mumkin.
3. Ushbu Bitim Tomonlarning boshqa xalqaro majburiyatlarini ijro etishlariga toʻsqinlik qilmaydi.
4. Ushbu Bitimga muvofiq olingan axborot va hujjatlar taqdim etgan Tomon iltimosiga koʻra maxfiy saqlanadi hamda oʻsha Tomon belgilagan maqsadlarda ishlatiladi.
Ushbu Bitim doirasida olingan hujjatlar va axborot uni taqdim etgan Tomonning oldindan yozma roziligisiz uchinchi tomonga taqdim etilmaydi.
5. Ushbu Bitim qoidalarini talqin etish va qoʻllashda yuzaga keladigan bahsli masalalar Tomonlar davlatlarining manfaatdor vakolatli organlari tomonidan xalqaro huquq qoidalariga muvofiq maslahatlashuvlar yoki muzokaralar oʻtkazish yoʻli bilan hal etiladi.
9-modda. Bitimga oʻzgartish va qoʻshimchalar kiritish
Tomonlarning oʻzaro kelishuviga koʻra, ushbu Bitimga oʻzgartish va qoʻshimchalar kiritilishi mumkin, ular ushbu Bitimning tarkibiy qismi hisoblangan alohida bayonnomalar bilan rasmiylashtiriladi.
Ushbu bayonnomalar ushbu Bitimning 10-moddasiga muvofiq kuchga kiradi.
10-modda. Yakuniy qoidalar
1. Ushbu Bitim uni kuchga kirishi uchun zarur davlat ichki protseduralari bajarganligi toʻgʻrisida har bir Tomonning diplomatik kanallar orqali oxirgi yozma xabarnomasi olingan sanadan eʼtiboran oʻttizinchi kunda kuchga kiradi.
2. Ushbu Bitim besh yil muddatga tuziladi. Agar Tomonlardan biri diplomatik kanallar orqali Bitimni bekor qilish niyati haqida joriy davri tugaguniga qadar kamida olti oy oldin yozma shaklda xabarnoma yubormasa, uning amal qilishi keyingi besh yillik muddatga oʻz-oʻzidan uzaytiriladi.
Minsk shahrida 2008-yil 19-iyunda ikki asl nusxada, oʻzbek va rus tillarida tuzildi, bunda barcha matnlar bir xil kuchga ega. Ushbu Bitim qoidalarini qoʻllashda va talqin qilishda kelishmovchiliklar yuzaga kelganda rus tilidagi matndan foydalaniladi.
(imzolar)
(Oʻzbekiston Respublikasi xalqaro shartnomalari toʻplami, 2008-y., 3-4-son)