Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki Boshqaruvining
Qarori
Tijorat banklarining Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy bankida depozitga oʻtkaziladigan majburiy rezervlari toʻgʻrisidagi nizomni tasdiqlash haqida
[Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligi tomonidan 2018-yil 25-aprelda roʻyxatdan oʻtkazildi, roʻyxat raqami 3002]
Oʻzbekiston Respublikasining “Oʻzbekiston Respublikasining Markaziy banki toʻgʻrisida”gi, “Banklar va bank faoliyati toʻgʻrisida”gi qonunlari, Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2018-yil 9-yanvardagi PF-5296-son “Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy bankining faoliyatini tubdan takomillashtirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida”gi Farmoni va 2017-yil 13-sentabrdagi PQ-3272-son “Pul-kredit siyosatini yanada takomillashtirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida”gi qaroriga muvofiq Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki Boshqaruvi qaror qiladi:
1. Tijorat banklarining Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy bankida depozitga oʻtkaziladigan majburiy rezervlari toʻgʻrisidagi nizom ilovaga muvofiq tasdiqlansin.
2. Mazkur qaror 2018-yil 1-iyundan kuchga kiradi.
Markaziy bank raisi M. NURMURATOV
Toshkent sh.,
2018-yil 31-mart,
12/8-son
Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki Boshqaruvining 2018-yil 31-martdagi 12/8-sonli qaroriga
ILOVA
ILOVA
Tijorat banklarining Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy bankida depozitga oʻtkaziladigan majburiy rezervlari toʻgʻrisidagi
NIZOM
Oldingi tahrirga qarang.
Mazkur Nizom tijorat banklari, shu jumladan mikromoliya banklari (bundan buyon matnda — banklar deb yuritiladi) tomonidan majburiy rezervlarni hisoblash va Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy bankiga (bundan buyon matnda — Markaziy bank deb yuritiladi) depozitga oʻtkazish tartibini belgilaydi.
(muqaddima Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki boshqaruvining 2025-yil 12-dekabrdagi 34/3-son qarori (roʻyxat raqami 3002-5, 23.12.2025-y.) tahririda — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 25.12.2025-y., 10/25/3002-5/1207-son)
1-bob. Umumiy qoidalar
1. Mazkur Nizomda quyidagi asosiy tushunchalardan foydalaniladi:
Oldingi tahrirga qarang.
majburiy rezervlar — banklar tomonidan Markaziy bankda alohida ochilgan hisobvaraqqa majburiy tartibda depozitga oʻtkazilgan pul mablagʻlari;
(1-bandning ikkinchi xatboshisi Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki Boshqaruvining 2018-yil 18-avgustdagi 27/5-sonli qarori (roʻyxat raqami 3002-1 30.08.2018-y.) tahririda — Qonun hujjatlari maʼlumotlari milliy bazasi, 30.08.2018-y., 10/18/3002-1/1815-son)
rezerv shakllantiriladigan majburiyatlar — banklarning mazkur Nizomning 1-ilovasida roʻyxati keltirilgan milliy valyuta va chet el valyutalaridagi majburiyatlari;
majburiy rezervlar normativi — Markaziy bank tomonidan bankning rezerv shakllantiriladigan majburiyatlariga nisbatan oʻrnatiladigan foiz miqdori;
majburiy rezervlarning normativ miqdori — banklar tomonidan Markaziy bankka oʻtkazilishi lozim boʻlgan majburiy rezervlar hajmi. Majburiy rezervlarning normativ miqdori rezerv shakllantiriladigan majburiyatlarning hisob-kitob davridagi oʻrtacha miqdoriga majburiy rezervlar normativini koʻpaytirish orqali hisoblanadi;
Oldingi tahrirga qarang.
oʻrtachalash koeffitsiyenti — majburiy rezervlar normativ miqdorining Markaziy bankdagi vakillik hisobvaragʻida saqlanadigan oʻrtachalashtirilgan miqdorini aniqlashda foydalaniladigan qiymati 0 dan 1 gacha boʻlgan koeffitsiyent;
(1-bandning oltinchi xatboshisi Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki Boshqaruvining 2018-yil 18-avgustdagi 27/5-sonli qarori (roʻyxat raqami 3002-1 30.08.2018-y.) tahririda — Qonun hujjatlari maʼlumotlari milliy bazasi, 30.08.2018-y., 10/18/3002-1/1815-son)
Oldingi tahrirga qarang.
majburiy rezervlarning oʻrtachalashtirilgan miqdori — banklar tomonidan majburiy rezervlarning normativ miqdoriga nisbatan oʻrtachalash koeffitsiyentini qoʻllash orqali hisoblangan hamda banklarning Markaziy bankdagi vakillik hisobvaraqlarida saqlash davri mobaynida saqlanishi lozim boʻlgan oʻrtacha hisobdagi pul mablagʻlarining eng kam miqdori;
(1-bandning yettinchi xatboshisi Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki Boshqaruvining 2018-yil 18-avgustdagi 27/5-sonli qarori (roʻyxat raqami 3002-1 30.08.2018-y.) tahririda — Qonun hujjatlari maʼlumotlari milliy bazasi, 30.08.2018-y., 10/18/3002-1/1815-son)
Markaziy bankka oʻtkazilishi lozim boʻlgan majburiy rezerv mablagʻlari — majburiy rezervlarning normativ miqdoridan chegiriladigan mablagʻlar hamda majburiy rezervlarning oʻrtachalashtirilgan miqdori chegirilgandagi qoldiq;
Oldingi tahrirga qarang.
majburiy rezervlarning hisob-kitob davri — majburiy rezervlarni saqlash davridan oldingi hisobot oyi;
(1-bandning toʻqqizinchi xatboshisi Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki Boshqaruvining 2019-yil 18-maydagi 11/8-sonli qarori (roʻyxat raqami 3002-2 10.06.2019-y.) tahririda — Qonun hujjatlari maʼlumotlari milliy bazasi, 10.06.2019-y., 10/19/3002-2/3162-son)
Oldingi tahrirga qarang.
majburiy rezervlarni saqlash davri — birinchi kuni payshanbadan boshlanib, oxirgi kuni chorshanbada tugaydigan yigirma sakkiz yoki oʻttiz besh kalendar kunidan iborat boʻlgan majburiy rezervlarni saqlash davri;
(1-bandning oʻninchi xatboshisi Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki Boshqaruvining 2019-yil 18-maydagi 11/8-sonli qarori (roʻyxat raqami 3002-2 10.06.2019-y.) tahririda — Qonun hujjatlari maʼlumotlari milliy bazasi, 10.06.2019-y., 10/19/3002-2/3162-son)
Oldingi tahrirga qarang.
saqlash davri kalendari — majburiy rezervlarning saqlash davrini belgilovchi yillik kalendar.
(1-band Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki Boshqaruvining 2019-yil 18-maydagi 11/8-sonli qaroriga (roʻyxat raqami 3002-2 10.06.2019-y.) asosan xatboshi bilan toʻldirilgan — Qonun hujjatlari maʼlumotlari milliy bazasi, 10.06.2019-y., 10/19/3002-2/3162-son)
Oldingi tahrirga qarang.
2. Majburiy rezervlar normativi, majburiy rezervlarning normativ miqdoridan chegiriladigan mablagʻlar meʼyori, majburiy rezervlar shakllantiriladigan va saqlanadigan valyuta turi, oʻrtachalash koeffitsiyenti hamda saqlash davri kalendari Markaziy bank Boshqaruvi qarori bilan oʻrnatiladi va rezerv shakllantiriladigan majburiyatlarning turi, valyutasi va muddatiga bogʻliq boʻladi.
(2-band Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki boshqaruvining 2024-yil 15-noyabrdagi 34/4-sonli qarori (roʻyxat raqami 3002-4, 23.12.2024-y.) tahririda — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 25.12.2024-y., 10/24/3002-4/1097-son. Kuchga kirish sanasi — 2025-yil 26-mart)
Oldingi tahrirga qarang.
(Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki boshqaruvining 2024-yil 15-noyabrdagi 34/4-sonli buyrugʻiga (roʻyxat raqami 3002-4, 23.12.2024-y.) asosan 3-bandning oʻz kuchini yoʻqotish sanasi — 2025-yil 26-mart — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 25.12.2024-y., 10/24/3002-4/1097-son)
4. Majburiy rezervlar boʻyicha banklarga foizlar toʻlash haqidagi qaror Markaziy bank Boshqaruvi tomonidan Markaziy bankning Kredit qoʻmitasi taklifiga asosan respublika iqtisodiyotidagi vaziyat, bank tizimidagi likvidlik holati va monetar siyosatning asosiy yoʻnalishlaridan kelib chiqqan holda qabul qilinadi.
5. Banklarning boshqa davlatlar hududida roʻyxatga olingan boʻlinmalarining majburiy rezervlarini hisoblash va depozitga oʻtkazish ushbu davlatlar qonunchiligiga muvofiq amalga oshiriladi.
Oldingi tahrirga qarang.
6. Majburiy rezervlar banklar tomonidan milliy va xorijiy valyutada jalb qilingan majburiyatlar boʻyicha Markaziy bankdagi rezident banklarning majburiy rezerv hisobvaragʻiga pul oʻtkazish yoki Markaziy bankdagi vakillik hisobvaragʻida oʻrtachalashtirilgan miqdorini ushlab turish orqali shakllantiriladi va saqlanadi.
(6-band Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki boshqaruvining 2025-yil 12-dekabrdagi 34/3-son qarori (roʻyxat raqami 3002-5, 23.12.2025-y.) tahririda — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 25.12.2025-y., 10/25/3002-5/1207-son)
Oldingi tahrirga qarang.
(7-band Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki Boshqaruvining 2018-yil 18-avgustdagi 27/5-sonli qaroriga (roʻyxat raqami 3002-1 30.08.2018-y.) asosan oʻz kuchini yoʻqotgan — Qonun hujjatlari maʼlumotlari milliy bazasi, 30.08.2018-y., 10/18/3002-1/1815-son)
Oldingi tahrirga qarang.
(8-band Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki Boshqaruvining 2018-yil 18-avgustdagi 27/5-sonli qaroriga (roʻyxat raqami 3002-1 30.08.2018-y.) asosan oʻz kuchini yoʻqotgan — Qonun hujjatlari maʼlumotlari milliy bazasi, 30.08.2018-y., 10/18/3002-1/1815-son)
2-bob. Majburiy rezervlarni hisoblash va depozitga oʻtkazish
9. Har bir hisob-kitob davrining tugashi bilan banklar tomonidan ushbu Nizomning 2-ilovasiga muvofiq shaklda mazkur Nizomning 3-ilovasidagi uslubiy koʻrsatmalar asosida Markaziy bankka depozitga oʻtkazilishi lozim boʻlgan majburiy rezervlar miqdori hisoblanadi.
Markaziy bankda depozitga oʻtkazilishi lozim boʻlgan majburiy rezervlar miqdori majburiy rezervlar normativini rezerv shakllantiriladigan majburiyatlarning hisob-kitob davridagi oʻrtacha miqdoriga koʻpaytirish orqali hisoblanadi.
10. Rezerv shakllantiriladigan milliy valyuta yoki chet el valyutasidagi majburiyatlarning oʻrtacha miqdori hisob-kitob davrining har bir kuni uchun rezerv shakllantiriladigan majburiyatlar hisobvaraqlarining tegishli valyutadagi qoldiqlarini jamlash va ushbu summani hisob-kitob davridagi kalendar kunlari soniga boʻlish orqali aniqlanadi.
Majburiy rezervlarning normativ miqdoridan chegiriladigan mablagʻlarning oʻrtacha miqdori hisob-kitob davrining har bir kuni uchun chegiriladigan hisobvaraqlarining tegishli valyutadagi qoldiqlarini jamlash va ushbu summani hisob-kitob davridagi kalendar kunlari soniga boʻlish orqali hisoblanadi.
Bayram va dam olish kunlari uchun ushbu kunlardan oldingi oxirgi ish kunining rezerv shakllantiriladigan majburiyatlar hisobvaraqlarining balans qoldiqlari olinadi.
Oldingi tahrirga qarang.
11. Majburiy rezervlar hisob-kitobini Markaziy bankka taqdim qilish va qoʻshimcha ravishda majburiy rezervlar hisobvaragʻiga depozitga oʻtkazish lozim boʻlgan summalarni oʻtkazish banklar tomonidan saqlash davri boshlanish kunidan oldingi uch ish kuni mobaynida amalga oshiriladi.
(11-band Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki Boshqaruvining 2019-yil 18-maydagi 11/8-sonli qarori (roʻyxat raqami 3002-2 10.06.2019-y.) tahririda — Qonun hujjatlari maʼlumotlari milliy bazasi, 10.06.2019-y., 10/19/3002-2/3162-son)
12. Majburiy rezervlarga ortiqcha mablagʻlar oʻtkazilganda, majburiy rezervlar hisob-kitobi taqdim etilgan kundan keyingi ikki ish kuni mobaynida, ortiqcha mablagʻlar Markaziy bank tomonidan bankka qaytariladi.
13. Majburiy rezervlar hisob-kitobi banklar tomonidan Markaziy bankka elektron pochta orqali belgilangan tartibda elektron raqamli imzo bilan imzolangan holda yoʻllanishi shart.
14. Majburiy rezervlar hisob-kitobi va taqdim qilingan hujjatlarning mazkur Nizom talablariga muvofiqligini tekshirish maʼlumotlar toʻliqligini, arifmetik hisob-kitoblarning toʻgʻriligini hamda hujjatlarda qayd qilingan maʼlumotlarning banklarning hisob-kitob davridagi buxgalterlik balansiga mos kelishini aniqlash orqali amalga oshiriladi.
Hujjatlarda yaxlitlash va almashuv kursi oʻzgarishi natijasida yuzaga keladigan farq boʻlishiga yoʻl qoʻyiladi.
15. Keyingi saqlash davri boshlanguniga qadar banklarga Markaziy bankka taqdim etilgan hisob-kitoblar va hujjatlarga tuzatishlar kiritish imkoniyati beriladi. Tuzatish kiritilgan hisob-kitoblar bilan birga tegishli bank boshqaruv raisi tomonidan imzolangan tushuntirish xati taqdim etiladi.
16. Markaziy bankka oʻtkazilgan majburiy rezerv mablagʻlari banklarda 10309 — “Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy bankidagi majburiy rezerv hisobvaragʻi”da va Markaziy bankda 21312 — “Rezident banklarning majburiy rezerv hisobvaragʻi”da yuritiladi.
Banklarning 10309 — “Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy bankidagi majburiy rezerv hisobvaragʻi”dagi qoldiq Markaziy bankdagi 21312 — “Rezident banklarning majburiy rezerv hisobvaragʻi”dagi mablagʻlar qoldigʻiga teng boʻlishi lozim.
3-bob. Oʻrtachalash koeffitsiyenti qoʻllanilganda majburiy rezervlarni hisob-kitob qilish va depozitga oʻtkazish
17. Markaziy bank tomonidan oʻrtachalash koeffitsiyentini qoʻllash huquqi quyidagi talablarga javob beradigan banklarga beriladi:
majburiy rezervlarni hisob-kitob qilish va Markaziy bankdagi depozitga oʻtkazish tartibiga rioya qilgan;
oʻtgan davrda majburiy rezervlarning oʻrtachalashtirilgan miqdorini banklarning Markaziy bankdagi vakillik hisobvaraqlarida saqlash boʻyicha majburiyatini bajargan.
Mazkur talablarga javob bermagan banklarga majburiy rezervlar miqdoriga nisbatan oʻrtachalash koeffitsiyentini qoʻllash huquqi berilmaydi.
18. Markaziy bank tomonidan banklarga majburiy rezervlar miqdoriga nisbatan oʻrtachalash koeffitsiyentini qoʻllash huquqini berish masalasi ularning murojaatlari asosida uch ish kunida koʻrib chiqiladi va bankka xabar beriladi.
Oʻrtachalash koeffitsiyentini qoʻllash huquqi berilgan hollarda mazkur huquq keyingi saqlash davridan boshlab kuchga kiradi.
19. Banklar tomonidan mazkur Nizomning 17-bandida koʻrsatilgan talablar bajarilmagan taqdirda Markaziy bank tomonidan berilgan huquq bekor qilinadi. Mazkur huquqning qayta berilishi masalasi ikki oydan soʻng Markaziy bank tomonidan bankning tegishli murojaatnomasi asosida koʻrib chiqiladi.
20. Markaziy bankka oʻtkazilishi lozim boʻlgan majburiy rezerv mablagʻlari miqdori majburiy rezervlarning normativ miqdoridan chegiriladigan mablagʻlar hamda majburiy rezervlarning oʻrtachalashtirilgan miqdorini ayirgan holda aniqlanadi.
21. Majburiy rezervlarni saqlash davrida oʻrtachalash koeffitsiyentini qoʻllash huquqidan foydalanish uchun banklar majburiy rezervlarning oʻrtachalashtirilgan miqdorini hisoblaydi va Markaziy bankka taqdim etadi.
Majburiy rezervlarning oʻrtachalashtirilgan miqdorini hisoblash davri majburiy rezervlarni hisob-kitob davriga teng boʻladi.
22. Majburiy rezervlarni saqlash davrida banklarning Markaziy bankdagi vakillik hisobvaraqlaridagi mablagʻlarning oʻrtacha qoldigʻi majburiy rezervlarning oʻrtachalashtirilgan miqdoridan kam boʻlmasligi talab etiladi.
4-bob. Majburiy rezervlarni qayta rasmiylashtirish va majburiy rezerv talablarini bajarish majburiyatini toʻxtatish
23. Banklarning qoʻshib yuborish, qoʻshib olish, boʻlish va ajratib chiqarish shaklida qayta tashkil etilgan holatlarda majburiy rezervlar qayta rasmiylashtiriladi.
Oldingi tahrirga qarang.
24. Bankni moliyaviy sogʻlomlashtirish va toʻlovga qobiliyatsizlik holatlarida, unga vaqtinchalik tashqi boshqaruv tayinlanganda, shuningdek alohida bank operatsiyalarini amalga oshirish yoki vakillik hisobvaragʻidagi mablagʻlardan foydalanish boʻyicha cheklovlar oʻrnatilganda majburiy rezervlarni tartibga solish amaliyoti toʻxtatilmaydi.
(24-band Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki boshqaruvining 2023-yil 27-maydagi 14/10-sonli qarori (roʻyxat raqami 3442, 09.06.2023-y.) tahririda — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 12.06.2023-y., 10/23/3442/0359-son)
25. Markaziy bank tomonidan bankning bank operatsiyalarini amalga oshirish huquqini beruvchi litsenziyasi chaqirib olinganda bankning majburiy rezervlar boʻyicha talablarni bajarish majburiyati toʻxtatiladi.
5-bob. Banklar tomonidan rezerv talablarining bajarilishi ustidan nazorat
26. Banklar tomonidan majburiy rezerv talablari bajarilishi ustidan nazoratni Markaziy bank amalga oshiradi.
27. Majburiy rezervlar boʻyicha hisob-kitoblarning oʻz vaqtida taqdim etilmasligi yoki ularning notoʻgʻriligi, saqlash davrida kamomadni qoplash uchun talab etiladigan mablagʻlarning oʻtkazilmasligi va oʻrtachalashtirilgan majburiy rezervlar boʻyicha majburiyatning bajarilmasligi majburiy rezerv talablarini buzilishi hisoblanadi.
28. Banklar tomonidan majburiy rezerv talablari va majburiy rezervlarning oʻrtachalashtirilgan miqdorini toʻgʻri shakllantirilganligi banklarning balans hisoboti asosida Markaziy bank tomonidan tekshirib boriladi.
6-bob. Yakuniy qoidalar
29. Bank tomonidan mazkur Nizomda belgilangan talablar bajarilmagan taqdirda Markaziy bank tomonidan qatʼiy tartibda majburiy rezervlar boʻyicha yetishmayotgan mablagʻlar va mazkur mablagʻlar hajmiga nisbatan qayta moliyalash stavkasining ikki baravaridan oshmaydigan miqdorda jarima undiriladi.
30. Markaziy bank tomonidan bankning bank operatsiyalarini amalga oshirish huquqini beruvchi litsenziyasi chaqirib olingan taqdirda Markaziy bank uch kunlik muddatda bankning tugatish komissiyasi soʻrovnomasiga asosan bank majburiyatlari boʻyicha hisob-kitoblarni amalga oshirish uchun Markaziy bankda depozitga oʻtkazilgan majburiy rezerv mablagʻlarini bankning tugatish komissiyasi hisobvaragʻiga qaytaradi.
Oldingi tahrirga qarang.
Tijorat banklarining Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy bankida depozitga oʻtkaziladigan majburiy rezervlari toʻgʻrisidagi nizomga
1-ILOVA
1-ILOVA
Oldingi tahrirga qarang.
Banklarning Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy bankida rezerv shakllantiriladigan majburiyatlari
ROʻYXATI
(ilova nomi Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki boshqaruvining 2025-yil 12-dekabrdagi 34/3-son qarori (roʻyxat raqami 3002-5, 23.12.2025-y.) tahririda — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 25.12.2025-y., 10/25/3002-5/1207-son)
T/r | Balans hisobvaragʻi raqami | Rezerv shakllantiriladigan majburiyatlar nomlari |
1. | 20200 | Talab qilib olinguncha saqlanadigan depozitlar |
2. | 20400 | Jamgʻarma depozitlar |
3. | 20600 | Muddatli depozitlar |
4. | 21000 | Boshqa banklar va moliyaviy tashkilotlarga toʻlanishi lozim boʻlgan mablagʻlar |
5. | 21400 | Bankning toʻlanmagan akseptlari |
6. | 21600 | Toʻlanishi lozim boʻlgan qisqa muddatli kreditlar |
7. | 22000 | Olingan uzoq muddatli kreditlar |
8. | 22600 | Mijozlarning boshqa depozitlari |
9. | 23100 | Mijozlarning bank kartalariga oʻtkazilishi lozim boʻlgan pul mablagʻlari boʻyicha tranzit hisobvaraqlari |
10. | 23400 | Hukumatga tegishli daromad va boshqa tushumlar hisobvaraqlari |
11. | 23500 | Mijozlarning bank kartalaridan kelib tushgan tushum |
12. | 23600 | Bank tomonidan chiqarilgan qimmatli qogʻozlar |
13. | 23700 | Subordinar qarz |
14. | 29801 | Mijozlar bilan hisob-kitoblar |
15. | 29840 | Oʻzbekiston Respublikasi Iqtisodiyot va moliya vazirligiga oʻtkaziladigan talab qilib olinmagan depozitlar |
16. | 29842 | Harakatsiz depozit majburiyatlari |
17. | 29846 | Boshqa kreditlar — Talab qilib olinmagan qoldiqlar |
18. | 29849 | Pensiya jamgʻarmasining tuman (shahar) boʻlinmalari tomonidan moliyalashtiriladigan, pensiyalar, ijtimoiy nafaqalar, kompensatsiyalar va boshqa toʻlovlar uchun boshqa banklardan olingan naqd pul bilan beriladigan mablagʻlar |
19. | 29896 | Boshqa majburiyatlar |
(1-ilova Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki boshqaruvining 2024-yil 15-noyabrdagi 34/4-sonli qarori (roʻyxat raqami 3002-4, 23.12.2024-y.) tahririda — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 25.12.2024-y., 10/24/3002-4/1097-son. Kuchga kirish sanasi — 2025-yil 26-mart)
Oldingi tahrirga qarang.
Tijorat banklarining Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy bankida depozitga oʻtkaziladigan majburiy rezervlari toʻgʻrisidagi nizomga
2-ILOVA
2-ILOVA
__________ bankning Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy bankiga depozitga oʻtkazishi lozim boʻlgan majburiy rezervlari miqdori
HISOB-KITOBI
(ming soʻmda) | |||||||||
T/r | Rezerv shakllantiriladigan majburiyatlar | Balans hisobvaraqlari | Rezerv shakllantiriladigan majburiyatlarning oʻrtacha miqdori | Majburiy rezerv normativlari, foizlarda | Majburiy rezervlarning normativ miqdori | ||||
Rezident | Norezident | Milliy valyuta | Chet el valyutasi | Milliy valyuta | |||||
Milliy valyuta | Chet el valyutasi | Milliy valyuta | Chet el valyutasi | ||||||
A | B | D | E | F | G | H | I | J | |
1. | Talab qilib olinguncha saqlanadigan depozitlar | 20200 | |||||||
2. | Jamgʻarma depozitlar | 20400 | |||||||
3. | Muddatli depozitlar | 20600 | |||||||
4. | Boshqa banklar va moliyaviy tashkilotlarga toʻlanishi lozim boʻlgan mablagʻlar | 21000 | |||||||
5. | Bankning toʻlanmagan akseptlari | 21400 | |||||||
6. | Toʻlanishi lozim boʻlgan qisqa muddatli kreditlar | 21600 | |||||||
7. | Olingan uzoq muddatli kreditlar | 22000 | |||||||
8. | Mijozlarning boshqa depozitlari | 22600 | |||||||
9. | Mijozlarning bank kartalariga oʻtkazilishi lozim boʻlgan pul mablagʻlari boʻyicha tranzit hisobvaraqlari | 23100 | |||||||
10. | Hukumatga tegishli daromad va boshqa tushumlar hisobvaraqlari | 23400 | |||||||
11. | Mijozlarning bank kartalaridan kelib tushgan tushum | 23500 | |||||||
12. | Bank tomonidan chiqarilgan qimmatli qogʻozlar | 23600 | |||||||
13. | Subordinar qarz | 23700 | |||||||
14. | Mijozlar bilan hisob-kitoblar | 29801 | |||||||
15. | Oʻzbekiston Respublikasi Iqtisodiyot va moliya vazirligiga oʻtkaziladigan talab qilib olinmagan depozitlar | 29840 | |||||||
16. | Harakatsiz depozit majburiyatlari | 29842 | |||||||
17. | Boshqa kreditlar — Talab qilib olinmagan qoldiqlar | 29846 | |||||||
18. | Pensiya jamgʻarmasining tuman (shahar) boʻlinmalari tomonidan moliyalashtiriladigan, pensiyalar, ijtimoiy nafaqalar, kompensatsiyalar va boshqa toʻlovlar uchun boshqa banklardan olingan naqd pul bilan beriladigan mablagʻlar | 29849 | |||||||
19. | Boshqa majburiyatlar | 29896 | |||||||
20. | Rezerv shakllantiriladigan majburiyatlarning jami | X | X | X | X | X | X | X | |
21. | Kassadagi naqd pul va boshqa toʻlov hujjatlari | 10100 | X | X | X | X | X | X | |
22. | Rezerv shakllantiriladigan majburiyatlardan chegiriladigan mablagʻlar ayrilgandagi qoldiq | X | X | X | X | X | X | X | |
23. | Oʻrtachalash koeffitsiyenti | X | X | X | X | X | X | X | |
24. | Majburiy rezervlarning oʻrtachalashtirilgan miqdori | X | X | X | X | X | X | X | |
25. | Markaziy bankka oʻtkazilishi lozim boʻlgan majburiy rezerv mablagʻlari | X | X | X | X | X | X | X | |
26. | Hisob-kitob davrida majburiy rezervlarda saqlanayotgan mablagʻlar | 10309 | X | X | X | X | X | X | |
27. | Majburiy rezerv hisobvaragʻiga qoʻshimcha ravishda depozitga oʻtkazish yoki Markaziy bank tomonidan qaytarilishi lozim boʻlgan mablagʻlar | X | X | X | X | X | X | X | |
Bank rahbari: | |||||||||
Bosh buxgalter: | |||||||||
(2-ilova Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki boshqaruvining 2024-yil 15-noyabrdagi 34/4-sonli qarori (roʻyxat raqami 3002-4, 23.12.2024-y.) tahririda — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 25.12.2024-y., 10/24/3002-4/1097-son. Kuchga kirish sanasi — 2025-yil 26-mart)
Oldingi tahrirga qarang.
Tijorat banklarining Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy bankida depozitga oʻtkaziladigan majburiy rezervlari toʻgʻrisidagi nizomga
3-ILOVA
3-ILOVA
Majburiy rezervlar miqdori hisob-kitobi jadvalini toʻldirish boʻyicha uslubiy koʻrsatmalar
Hisob-kitob elektron shaklda berilishi lozim.
Jadval kataklari boʻsh qoldirilmasligi kerak. Agar axborot boʻlmasa nol koʻrsatilsin.
Hisob-kitobda umumiy summa butunligicha ming soʻmda koʻrsatilishi lozim. 500 soʻm va undan kam boʻlgan summa hisobga olinmaydi (chiqarib tashlanadi), 500 soʻmdan ortiq boʻlgan summa minggacha yaxlitlanadi.
Hisob-kitob tuzishda ham musbat, ham manfiy summalar uchrashi mumkin.
Hisob-kitobni tuzishda har kunlik balans hisoboti asosida hisoblanadigan hisob-kitob davridagi balans maʼlumotlarining oʻrtacha qoldigʻi aks ettirilishi lozim.
(D) Ustun — Rezidentlarga tegishli milliy valyutadagi rezerv shakllantiriladigan majburiyatlarning hisob-kitob davridagi oʻrtacha qoldigʻi. Bu ustunda rezidentlarga tegishli milliy valyutadagi koʻrsatib oʻtilgan majburiyatlarning hisob-kitob davridagi oʻrtacha qoldigʻi koʻrsatilishi lozim.
(E) Ustun — Rezidentlarga tegishli xorijiy valyutadagi rezerv shakllantiriladigan majburiyatlarning hisob-kitob davridagi oʻrtacha qoldigʻi. Bu ustunda rezidentlarga tegishli xorijiy valyutadagi koʻrsatib oʻtilgan majburiyatlarning hisob-kitob davridagi oʻrtacha qoldigʻi koʻrsatilishi lozim.
(F) Ustun — Norezidentlarga tegishli milliy valyutadagi rezerv shakllantiriladigan majburiyatlarning hisob-kitob davridagi oʻrtacha qoldigʻi. Bu ustunda norezidentlarga tegishli milliy valyutadagi koʻrsatib oʻtilgan majburiyatlarning hisob-kitob davridagi oʻrtacha qoldigʻi koʻrsatilishi lozim.
(G) Ustun — Norezidentlarga tegishli xorijiy valyutadagi rezerv shakllantiriladigan majburiyatlarning hisob-kitob davridagi oʻrtacha qoldigʻi. Bu ustunda norezidentlarga tegishli xorijiy valyutadagi koʻrsatib oʻtilgan majburiyatlarning hisob-kitob davridagi oʻrtacha qoldigʻi koʻrsatilishi lozim.
(H) Ustun — Milliy valyutadagi majburiyatlar uchun majburiy rezerv normativi. Bu ustunda milliy valyutadagi majburiyatlar uchun Markaziy bank tomonidan belgilangan majburiy rezerv normativlari foizlarda koʻrsatilishi lozim.
(I) Ustun — Chet el valyutasidagi majburiyatlar uchun majburiy rezerv normativi. Bu ustunda chet el valyutasidagi majburiyatlar uchun Markaziy bank tomonidan belgilangan majburiy rezerv normativlari foizlarda koʻrsatilishi lozim.
(J) Ustun — Majburiy rezervlarning normativ miqdori. Quyidagi formula boʻyicha hisoblanadi:
(J) Ustun = (D) Ustun x (H) Ustun + (E) Ustun x (I) Ustun + (F) Ustun x (H) Ustun + (G) Ustun x (I) Ustun
1-satr. Talab qilib olinguncha saqlanadigan depozitlar. Bu satrda 20200 balans hisobvaragʻining qoldigʻi koʻrsatiladi.
2-satr. Jamgʻarma depozitlar. Bu satrda 20400 balans hisobvaragʻining qoldigʻi koʻrsatiladi.
3-satr. Muddatli depozitlar. Bu satrda 20600 balans hisobvaragʻi qoldigʻi koʻrsatiladi.
4-satr. Boshqa banklar va moliyaviy tashkilotlarga toʻlanishi lozim boʻlgan mablagʻlar. Bu satrda 21002 va 21006 hisobvaragʻidagi qoldigʻi olib tashlangan holda 21000 balans hisobvaragʻi qoldigʻi koʻrsatiladi. Shuningdek, bu satrda normativ miqdorni hisoblashda faqat norezidentlarga tegishli hisobvaraqlar qoldigʻi inobatga olinadi.
5-satr. Bankning toʻlanmagan akseptlari. Bu satrda 21400 balans hisobvaragʻi qoldigʻi koʻrsatiladi.
6-satr. Toʻlanishi lozim boʻlgan qisqa muddatli kreditlar. Bu satrda Markaziy bank hamda rezident banklarga tegishli hisobvaraqlar qoldigʻi olib tashlangan holda 21600 balans hisobvaragʻining qoldigʻi koʻrsatiladi.
7-satr. Olingan uzoq muddatli kreditlar. Bu satrda Markaziy bank hamda rezident banklarga tegishli hisobvaraqlar qoldigʻi olib tashlangan holda 22000 balans hisobvaragʻining qoldigʻi koʻrsatiladi.
8-satr. Mijozlarning boshqa depozitlari. Bu satrda 22602, 22606, 22614 va 22628 hisobvaraqlari qoldiqlari olib tashlangan holda 22600 balans hisobvaragʻining qoldigʻi koʻrsatiladi.
9-satr. Mijozlarning bank kartalariga oʻtkazilishi lozim boʻlgan pul mablagʻlari boʻyicha tranzit hisobvaraqlari. Bu satrda 23100 balans hisobvaragʻining qoldigʻi koʻrsatiladi.
10-satr. Hukumatga tegishli daromad va boshqa tushumlar hisobvaraqlari. Bu satrda 23416 hisobvaragʻidagi qoldigʻi olib tashlangan holda 23400 balans hisobvaragʻining qoldigʻi koʻrsatiladi.
11-satr. Mijozlarning bank kartalaridan kelib tushgan tushum. Bu satrda 23500 balans hisobvaragʻining qoldigʻi koʻrsatiladi.
12-satr. Bank tomonidan chiqarilgan qimmatli qogʻozlar. Bu satrda 23600 balans hisobvaragʻining qoldigʻi koʻrsatiladi.
13-satr. Subordinar qarz. Bu satrda kapital tarkibiga qoʻshiladigan subordinar qarz qoldigʻi olib tashlangan holda 23700 balans hisobvaragʻining qoldigʻi koʻrsatiladi.
14-satr. Mijozlar bilan hisob-kitoblar. Bu satrda 29801 balans hisobvaragʻining qoldigʻi koʻrsatiladi.
15-satr. Oʻzbekiston Respublikasi Iqtisodiyot va moliya vazirligiga oʻtkaziladigan talab qilib olinmagan depozitlar. Bu satrda 29840 balans hisobvaragʻining qoldigʻi koʻrsatiladi.
16-satr. Harakatsiz depozit majburiyatlari. Bu satrda 29842 balans hisobvaragʻining qoldigʻi koʻrsatiladi.
17-satr. Boshqa kreditlar — Talab qilib olinmagan qoldiqlar. Bu satrda 29846 balans hisobvaragʻining qoldigʻi koʻrsatiladi.
18-satr. Pensiya jamgʻarmasining tuman (shahar) boʻlinmalari tomonidan moliyalashtiriladigan, pensiyalar, ijtimoiy nafaqalar, kompensatsiyalar va boshqa toʻlovlar uchun boshqa banklardan olingan naqd pul bilan beriladigan mablagʻlar. Bu satrda 29849 balans hisobvaragʻining qoldigʻi koʻrsatiladi.
19-satr. Boshqa majburiyatlar. Bu satrda 29896 balans hisobvaragʻining qoldigʻi koʻrsatiladi.
20-satr. Rezerv shakllantiriladigan majburiyatlarning jami. Bu satrning (J) ustunida 1 — 19 satrlarning (J) ustunidagi mablagʻlarning jami yigʻindisi koʻrsatiladi.
21-satr. Kassadagi naqd pul va boshqa toʻlov hujjatlari. Bu satrning (J) ustunida 10100 balans hisobvaragʻining Markaziy bank boshqaruvi tomonidan chegirilishi belgilangan miqdori koʻrsatiladi.
22-satr. Rezerv shakllantiriladigan majburiyatlardan chegiriladigan mablagʻlar ayrilgandagi qoldiq. Bu satrning (J) ustuni quyidagi formula orqali hisoblanadi:
22-Satr (J) ustuni = 20-Satr (J) ustuni minus 21-Satr (J) ustuni
23-Satr. Oʻrtachalash koeffitsiyenti. Bu satrning (B) ustunida oʻrtachalash koeffitsiyenti koʻrsatiladi.
24-Satr. Majburiy rezervlarning oʻrtachalashtirilgan miqdori. Bu satrning (J) ustuni quyidagi formula orqali hisoblanadi:
24-Satr (J) ustuni = 22-Satr (J) ustuni x 23-Satr (B) ustuni
25-Satr. Markaziy bankka oʻtkazilishi lozim boʻlgan majburiy rezerv mablagʻlari. Bu satrning (J) ustuni quyidagi formula orqali hisoblanadi:
25-Satr (J) ustuni = 22-Satr (J) ustuni minus 24-Satr (J) ustuni
26-Satr. Hisob-kitob davrida majburiy rezervlarda saqlanayotgan mablagʻlar. Bu satrda 10309 balans hisobvaragʻining hisob-kitob davrining oxirgi sanasidagi qoldigʻi koʻrsatiladi.
27-Satr. Majburiy rezerv hisobvaragʻiga qoʻshimcha ravishda depozitga oʻtkazish yoki Markaziy bank tomonidan qaytarilishi lozim boʻlgan mablagʻlar. Bu satrning (J) ustuni quyidagi formula orqali hisoblanadi:
27-Satr (J) ustuni = 25-Satr (J) ustuni minus 26-Satr (J) ustuni.
(3-ilova Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki boshqaruvining 2024-yil 15-noyabrdagi 34/4-sonli qarori (roʻyxat raqami 3002-4, 23.12.2024-y.) tahririda — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 25.12.2024-y., 10/24/3002-4/1097-son. Kuchga kirish sanasi — 2025-yil 26-mart)
(Qonun hujjatlari maʼlumotlari milliy bazasi, 26.04.2018-y., 10/18/3002/1102-son; 30.08.2018-y., 10/18/3002-1/1815-son; 10.06.2019-y., 10/19/3002-2/3162-son; 24.08.2020-y., 10/20/3002-3/1203-son; Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 12.06.2023-y., 10/23/3442/0359-son; 21.06.2024-y., 10/24/3518/0431-son; 25.12.2024-y., 10/24/3002-4/1097-son; 25.12.2025-y., 10/25/3002-5/1207-son)
