Ўзбекистон Республикаси Ҳукумати ва Хитой Халқ Республикаси Ҳукумати (кейинги ўринларда «Томонлар» деб аталувчилар),

ўсимликлар карантини ва муҳофазаси бўйича икки томонлама ҳамкорликни кенгайтириш, бир Томон ҳудудидан бошқа Томон ҳудудига зарарли организмлар олиб кирилиши ва тарқалишининг олдини олиш ҳамда ўсимлик маҳсулотлари ва ўсимлик ресурсларини ҳимоя қилиш мақсадида,

Томонлар ўртасида иқтисодий ва савдо муносабатларини ривожлантириш, техникавий алмашинувлар ўтказиш мақсадида,

қуйидагилар тўғрисида келишиб олдилар:

Ушбу Битим мақсадлари учун қуйидаги атамалар қўлланилади:

1. «Зарарли организм» — ўсимликлар ёки ўсимлик маҳсулотлари учун зарарли бўлган ҳар қандай ўсимлик, ҳайвон ёхуд касаллик қўзғатувчи агент турлари ёки биотиплари.

2. «Ўсимликлар» — тирик ўсимликлар ва уларнинг қисмлари, шу жумладан уруғлар ва гермоплазма.

3. «Ўсимлик маҳсулотлари» — ўсимликлардан олинган қайта ишланмаган материал (шу жумладан дон), шунингдек ўз табиати ёки қайта ишлаш усули билан зарарли организмлар интродукцияси ва тарқалиши хавфини келтириб чиқариши мумкин бўлган қайта ишланган маҳсулотлар.

4. «Карантиндаги зарарли организм» — ҳозирча мавжуд бўлмаган ёки кенг тарқалмаган, расмий назорат қилинадиган, хавф остидаги ҳудуд учун потенциал иқтисодий аҳамиятга эга бўлган зарарли организм.

5. «Тартибга солинадиган карантинда бўлмаган зарарли организм» — экиладиган ва ўтқазиладиган материалда мавжуд бўлиши ушбу ўсимликлардан фойдаланишга иқтисодий жиҳатдан номақбул таъсир кўрсатувчи ва шу сабабли импорт қилувчи Томон ҳудудида тартибга солинадиган карантинда бўлмаган зарарли организм.

6. «Карантин назоратидаги материал» — зарарли организмларни яшириши ёки уларни тарқатиши мумкин бўлган, айниқса халқаро ташишлар чоғида фитосанитария чораларини кўриш зарур бўлган ҳар қандай ўсимлик, ўсимлик маҳсулоти, сақлаш жойи, ўраш ва транспорт воситаси, контейнер, тупроқ ва бошқа ҳар қандай организм, объект ёки материал.

7. «Фитосанитар сертификати» — Ўсимликлар карантини ва муҳофазаси бўйича халқаро конвенцияда тасдиқланган шаклда тайёрланган сертификат.

8. «Импорт карантин рухсатномаси» — белгиланган фитосанитария талабларига асосан ушбу товарни импорт қилишга рухсат бериш тўғрисидаги расмий ҳужжат.

1. Томонлар ўсимликлар карантини ва муҳофазаси бўйича икки томонлама ҳамкорликни амалга оширадилар ва ривожлантирадилар. Томонлар ушбу Битим доирасида ўз давлатларининг миллий қонунчилигига мувофиқ ҳамкорлик қиладилар.

2. Томонлар ўз ҳудудларида зарарли организмларни бартараф қилиш ва назорат қилишни кучайтирадилар ҳамда карантиндаги ва тартибга солинадиган карантинда бўлмаган зарарли организмларнинг бир Томондан бошқа Томонга тарқалишининг олдини олиш бўйича зарур чораларни кўрадилар.

Қуйидагилар ушбу Битим қоидаларини мувофиқлаштириш ва амалга ошириш бўйича Томонлар давлатларининг ваколатли органлари ҳисобланади:

Ўзбекистон Республикаси томонидан: — Ўзбекистон Республикаси Қишлоқ ва сув хўжалиги вазирлиги,

Ўсимликлар карантини бош давлат инспекцияси.

Хитой Халқ Республикаси томонидан: — Хитой Халқ Республикаси Қишлоқ хўжалиги вазирлиги,

Хитой Халқ Республикаси Сифат, назорат, инспекция ва карантин бўйича бош маъмурияти.

Бир Томондан бошқа Томонга ташилаётган карантин назоратидаги материаллар давлатнинг қуйидаги йўриқномаларига жавоб бериши лозим:

1. Бир Томондан олиб келинган карантин назоратидаги материаллар импорт қилувчи Томоннинг карантин бўйича қонун ва қоидаларига жавоб бериши лозим. Пухта карантин текшируви карантин назоратидаги материаллар экспорт қилингунга қадар ўтказилиши лозим ва экспорт қилувчи Томон тарафидан расмийлаштирилган, товарларнинг карантиндаги зарарли организмлардан ҳамда бошқа Томон учун карантин аҳамиятига эга бўлган тартибга солинадиган карантинда бўлмаган зарарли организмлардан ҳоли эканини тасдиқловчи фитосанитар сертификати илова қилиниши лозим. Фитосанитар сертификати инглиз тилида ва экспорт қилувчи Томоннинг расмий давлат тилида расмийлаштирилиши лозим.

2. Томонлар зарарли организмларни олиб ўтиши мумкин бўлган похол, барглар ва бошқа ўсимлик материалларидан ўрам ва идишда фойдаланиши мумкин эмас, қоғоз ва синтетик материаллар бундан мустасно. Контейнерлар, идишлар, ўрамларга карантин ишлови берилиши лозим.

3. Таркибида тупроқ бўлган юк ва товарларни бир Томондан бошқа Томонга экспорт қилиш тақиқланади.

Томонлар бошқа Томон экспорт қилаётган тартибга солинадиган материалларни давлатларнинг ўсимликлар карантини ва муҳофазаси қоидаларига мувофиқ карантин назоратидан ўтказиш ҳуқуқига эга.

Тартибга солинадиган материалларнинг зарарланганлиги ёки Томонларнинг карантин қоидаларига мос эмаслиги аниқланса, Томонлар материалларни фитосанитар зарарсизлантириш, қайтариб юбориш ёки йўқ қилишдан иборат бўлган чоралар кўришлари мумкин.

Импорт қилувчи Томон давлатининг ваколатли органлари кўрилган чоралар тўғрисида дарҳол бошқа Томон давлатининг ваколатли органларига ёзма равишда маълумот юборади.

Карантин назоратидаги материалларни фумигация қилиш, қайтариб юбориш, йўқ қилиш ёки бошқача тарзда зарарсизлантириш учун ҳақ тўлаш уларнинг эгаси ёки агент ҳисобидан амалга оширилади.

Ҳар икки Томон зарарли организмларнинг, айниқса бошқа Томон иқтисодиётига хавф солиши мумкин бўлган карантиндаги зарарли организмларнинг олиб кирилишини бартараф қилиш учун:

1. ўсимликлар ва ўсимлик маҳсулотларини импорт қилиш бўйича чекловлар киритади ёки қўшимча чоралар қўллайди;

2. ўсимликлар ва ўсимлик маҳсулотларининг импорт қилинишни тақиқлайди.

Томонлар бир-бирларига карантиндаги зарарли организмларнинг олиб кирилиши ва тарқалиши ҳамда мазкур ҳодисаларни аниқлаш ҳолатлари тўғрисида маълумотлар тақдим этадилар. Томонлар олинган маълумотларни учинчи томонга юборишга ҳақли эмас.

Томонлар бир-бирларига ўсимликлар карантини ва муҳофазаси бўйича амалдаги қонун ва қоидаларини тақдим этадилар ҳамда карантиндаги зарарли организмларнинг қайта кўриб чиқилган рўйхатини ўз вақтида юборадилар.

Томонлар ушбу Битим доирасида биргаликдаги маслаҳатлашувлар орқали ва тенглик асосида ўсимликлар карантини ва муҳофазаси бўйича маълумот алмашинувини ва ҳамкорликни кенгайтирадилар ҳамда ўсимликлар карантини ва муҳофазаси бўйича экспертлар ўртасида техникавий тажриба алмашинувини қўллаб-қувватлайдилар. Бундай аламашинув воситасида қўлга киритилган натижалар ва маълумотлар бошқа Томоннинг розилигисиз учинчи томонга берилиши мумкин эмас.

Ўсимликлар карантини ва муҳофазаси бўйича ҳар икки Томонни қизиқтирган масалалар юзасидан, қоидаларни муҳокама қилиш, ушбу Битимга ўзгартишлар киритиш ва бошқа мақсадларда зарурият туғилганда кенгашлар ўтказилиши мумкин. Кенгашларни ўтказиш санаси, учрашув жойи, дастури ва сарф-харажатлар Томонлар розилиги асосида белгиланади.

Ушбу Битимни талқин қилиш ёки амалга ошириш билан боғлиқ барча низолар Томонларнинг ўзаро келишуви асосида маслаҳатлашувлар ва музокаралар ўтказиш йўли билан ҳал этилади.

Ушбу Битим қоидалари Томонларнинг улар иштирокчиси бўлган бошқа халқаро шартномалардан келиб чиқувчи ҳуқуқ ва мажбуриятларига ёки уларнинг халқаро ташкилотлардаги аъзолигига дахл қилмайди.

Томонларнинг ўзаро ёзма келишувига асосан ушбу Битимга алоҳида баённомалар билан расмийлаштириладиган ва ушбу Битимнинг ажралмас қисми ҳисобланувчи ҳамда 12-моддада белгиланган тартибда кучга кирувчи ўзгартиш ва қўшимчалар киритилиши мумкин.

Ушбу Битим Томонлардан унинг кучга кириши учун зарур бўлган давлат ички процедураларининг тўла бажарилгани тўғрисидаги охирги ёзма хабарнома дипломатик каналлар орқали олинган кундан бошлаб ўттиз кун ўтиши билан кучга киради.

Ушбу Битим беш йил муддатга тузилади ва агар Томонлардан бири ушбу Битим амал қилиш муддатининг тугашидан камида олти ой олдин унинг амал қилишини тўхтатиш мақсади тўғрисида дипломатик каналлар орқали ёзма равишда хабардор қилмаса, кейинги беш йиллик муддатларга ўз-ўзидан узайтирилади. Битимни янгилаш юқорида белгиланган амалиёт асосида амалга оширилади.

2012 йил 6 июнда Пекин шаҳрида ҳар бири ўзбек, хитой ва инглиз тилларида бўлган икки нусхада тузилди, бунда барча матнлар бир хил кучга эга.

Ушбу Битим қоидаларини талқин қилишда ихтилофлар юзага келганда инглиз тилидаги матн устувор ҳисобланади.