03.07.2018 yildagi PQ-3832-son
Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining
Qarori
Oʻzbekiston Respublikasida raqamli iqtisodiyotni va kripto-aktivlar aylanmasi sohasini rivojlantirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida
(qaror nomi Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2022-yil 27-apreldagi PF-121-sonli Farmoni tahririda — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 28.04.2022-y., 06/22/121/0354-son)
Iqtisodiyotning raqamli sektorini rivojlantirish borasida davlat tomonidan keng koʻlamli chora-tadbirlar koʻrilmoqda, elektron hujjat aylanishi tizimlari joriy etilmoqda, elektron toʻlovlar rivojlantirilmoqda va elektron tijorat sohasidagi normativ-huquqiy baza takomillashtirilmoqda.
Axborot-texnologik platformalarda faoliyat koʻrsatadigan raqamli iqtisodiyot jadal rivojlanmoqda, bu esa shunday platformalarning yangi modellarini yaratish zaruratini taqozo etmoqda.
Maʼlumotlarning taqsimlangan reyestri texnologiyalari, “sunʼiy aql”, superkompyuterlar imkoniyatlaridan foydalanish, shuningdek, kripto-aktivlar boʻyicha faoliyat jahonning koʻplab mamlakatlarida raqamli iqtisodiyotni rivojlantirish yoʻnalishlaridan biri hisoblanadi. Maʼlumotlarning taqsimlangan reyestri texnologiyalari nafaqat iqtisodiyotning koʻplab sektorlariga, balki davlat boshqaruvi tizimiga va boshqa jamoatchilik munosabatlariga asta-sekin joriy etilmoqda.
(muqaddimaning uchinchi xatboshisi Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2022-yil 27-apreldagi PF-121-sonli Farmoni tahririda — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 28.04.2022-y., 06/22/121/0354-son)
Davlat boshqaruvi tizimini yanada takomillashtirish, raqamli iqtisodiyotni joriy etish va rivojlantirish uchun shart-sharoitlar yaratish, investitsiya muhitini yaxshilash, shuningdek, 2017 — 2021-yillarda Oʻzbekiston Respublikasini rivojlantirishning beshta ustuvor yoʻnalishi boʻyicha Harakatlar strategiyasini amalga oshirish maqsadida:
1. Quyidagilar kripto-aktivlar aylanmasi sohasini yanada takomillashtirish boʻyicha eng muhim vazifalar deb hisoblansin:
investitsiyaviy va tadbirkorlik faoliyatining turli shakllarini diversifikatsiya qilish uchun kripto-aktivlar aylanmasi sohasidagi faoliyatni, jumladan mayning, smart-kontrakt (raqamli tranzaksiyalarni avtomatik tartibda amalga oshirish orqali huquq va majburiyatlar bajarilishini nazarda tutuvchi elektron shakldagi shartnoma), konsalting, emissiya, ayirboshlash, saqlash, taqsimlash, boshqarish, sugʻurtalash, shuningdek, maʼlumotlarning taqsimlangan reyestri texnologiyalarini joriy etish va rivojlantirish;
(1-bandning ikkinchi xatboshisi Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2026-yil 17-apreldagi PQ-143-sonli qarori tahririda — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 20.04.2026-y., 07/26/143/0386-son)
maʼlumotlarning taqsimlangan reyestri texnologiyalarini ishlab chiqish va ulardan foydalanish sohasida zamonaviy axborot-kommunikatsiya texnologiyalaridan foydalangan holda amaliy ish koʻnikmalariga ega malakali kadrlarni tayyorlash;
kripto-aktivlar boʻyicha faoliyat va maʼlumotlarning taqsimlangan reyestri texnologiyalari sohasida xalqaro va xorijiy tashkilotlar bilan hamkorlikni har tomonlama rivojlantirish, raqamli iqtisodiyotda loyihalarni birgalikda amalga oshirish uchun maʼlumotlarning taqsimlangan reyestri texnologiyalarini ishlab chiqish sohasida faoliyat koʻrsatadigan yuqori malakali xorijlik mutaxassislarni jalb qilish;
xorijiy mamlakatlarning ilgʻor tajribasini hisobga olgan xolda maʼlumotlarning taqsimlangan reyestri texnologiyalarini joriy etish uchun zarur huquqiy bazani yaratish;
raqamli iqtisodiyotni yanada rivojlantirish uchun innovatsion gʻoyalar, texnologiyalar va ishlanmalarni joriy etish sohasida davlat organlari va tadbirkorlik subyektlarining yaqin hamkorligini taʼminlash.
(1-band Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2022-yil 27-apreldagi PF-121-sonli Farmoni tahririda — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 28.04.2022-y., 06/22/121/0354-son)
2. Belgilab qoʻyilsinki:
maʼlumotlarning taqsimlangan reyestri texnologiyalari joriy etiladigan aniq faoliyat sohalari manfaatdor vazirlik va idoralarning takliflari boʻyicha Oʻzbekiston Respublikasi Istiqbolli loyihalar milliy agentligi (keyingi oʻrinlarda — Agentlik) tomonidan belgilanadi;
kripto-aktivlar aylanmasi sohasini rivojlantirishni va maʼlumotlarning taqsimlangan reyestri texnologiyalarini joriy etishni nazarda tutadigan normativ-huquqiy hujjatlarning va texnik topshiriqlarning loyihalari Agentlikda majburiy tartibda ekspertizadan oʻtkazilishi lozim;
kripto-aktivlar aylanmasi maxsus normativ-huquqiy hujjatlar bilan tartibga solinadi;
2029-yil 1-yanvarga qadar yuridik va jismoniy shaxslarning kripto-aktivlar aylanmasi bilan bogʻliq operatsiyalari, jumladan, norezidentlar tomonidan amalga oshiriladigan operatsiyalar soliq solinadigan obyekt hisoblanmaydi, mazkur operatsiyalar yuzasidan olingan daromadlar esa soliqlar va boshqa majburiy toʻlovlar boʻyicha soliq solinadigan bazaga kiritilmaydi;
(2-bandning beshinchi xatboshisi Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2024-yil 18-sentabrdagi PF-140-sonli Farmoni tahririda — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 19.09.2024-y., 06/24/140/0728-son)
kripto-aktivlar aylanmasi sohasidagi faoliyatni amalga oshirish uchun belgilangan tartibda litsenziya olgan shaxslar tomonidan oʻtkaziladigan kripto-aktivlar aylanmasi bilan bogʻlik valyuta operatsiyalariga valyutani tartibga solish toʻgʻrisidagi qonunchilik hujjatlari normalari tatbiq etilmaydi.
(2-band Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2022-yil 27-apreldagi PF-121-sonli Farmoni tahririda — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 28.04.2022-y., 06/22/121/0354-son)
3. Belgilab qoʻyilsinki:
a) kripto-aktiv mulkiy huquq hisoblanib, maʼlumotlarning taqsimlangan reyestridagi raqamli yozuvlar yigʻindisi boʻlgan qiymati va egasiga ega;
b) kripto-aktivlar aylanmasi sohasidagi faoliyat turlari quyidagilardan iborat:
mayning;
kripto-aktivlar aylanmasi sohasidagi xizmatlar provayderlar faoliyati (keyingi oʻrinlarda — xizmatlar provayderlari);
v) mayning bu hisoblash operatsiyalarini bajarish orqali maʼlumotlarning taqsimlangan reyestrini yuritish, bloklarning yaxlitligini yaratish va tasdiqlash faoliyatidir.
Mayning faqat yuridik shaxs tomonidan quyosh fotoelektr stansiyalari orqali ishlab chiqarilgan elektr energiyasidan foydalangan holda amalga oshiriladi, “Besqala Mining Valley” maxsus mayning zonasi hududida amalga oshiriladigan mayning bundan mustasno.
Yagona elektr energetika tizimiga ulangan holda elektr energiyadan foydalanilgan taqdirda:
isteʼmol qilingan elektr energiyasi uchun toʻlovlar belgilangan tarifga nisbatan 2 barobar oʻsuvchi koeffitsiyentga muvofiq toʻlanadi, bundan Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2025-yil 22-oktabrdagi “Sunʼiy intellekt texnologiyalarini yanada rivojlantirishga oid qoʻshimcha chora-tadbirlar toʻgʻrisida”gi PF-189-son Farmoniga 1-ilovada nazarda tutilgan holatlar mustasno;
tigʻiz davrda isteʼmol qilingan elektr energiya uchun tegishli tariflarga Vazirlar Mahkamasi tomonidan belgilanadigan ustamalar qoʻllaniladi;
isteʼmol qilingan elektr energiyasining hisobi alohida hisoblagich oʻrnatilgan holda yuritiladi.
Mayning Agentlik tomonidan majburiy roʻyxatdan oʻtkaziladi va litsenziyalanadigan faoliyat turiga kirmaydi.
Mayning bilan shugʻullanuvchi shaxslar (maynerlar) qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda roʻyxatdan oʻtishlari shart.
Maynerlarni roʻyxatdan oʻtkazish faqat Internet tarmogʻi orqali elektron shaklda amalga oshiriladi.
Maynerlar oʻz faoliyatini faqat roʻyxatga olingan paytda koʻrsatilgan manzilda, yongʻin xavfsizligi hamda sanitariya normalari va qoidalariga rioya qilgan holda amalga oshirishi lozim;
(3-bandning “v” kichik bandi Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2026-yil 17-apreldagi PQ-143-sonli qarori tahririda — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 20.04.2026-y., 07/26/143/0386-son)
g) xizmatlar provayderlari jismoniy yoki yuridik shaxslarga, shu jumladan ularning nomidan kripto-aktivlarni sotib olish, sotish va (yoki) ayirboshlash, saqlash, chiqarish, joylashtirish va boshqarish boʻyicha xizmatlar koʻrsatadi.
Xizmatlar provayderlari faqat Oʻzbekiston Respublikasining rezidentlari — yuridik shaxslar boʻlishi mumkin.
Xizmatlar provayderlari turlariga:
kripto-birja — kripto-aktivlarni sotib olish, sotish va (yoki) ayirboshlash uchun elektron platformani taqdim etuvchi tashkilot;
mayning-pul — mayning jarayonini taʼminlash maqsadida hisoblash quvvatlarini birlashtiruvchi elektron platformani taqdim etuvchi tashkilot;
kripto-depozitariy — kripto-aktivlarni chiqarish, ularni dastlabki joylashtirish va saqlash boʻyicha xizmatlar koʻrsatish boʻyicha elektron platforma va (yoki) texnik va dasturiy vositalar majmuini taqdim etuvchi tashkilot;
kripto-doʻkon — kripto-aktivlarni sotib olish va (yoki) sotish yuzasidan xizmatlar koʻrsatish boʻyicha elektron platforma va (yoki) texnik va dasturiy vositalar majmuini taqdim etuvchi tashkilot;
Agentlik qarorlari bilan belgilanadigan boshqa turdagi xizmatlar provayderlari;
d) 2023-yil 1-yanvardan boshlab Oʻzbekiston Respublikasi fuqarolari va yuridik shaxslari kripto-aktivlarni sotib olish, sotish va (yoki) ayirboshlash boʻyicha operatsiyalarni faqat milliy provayderlar orqali belgilangan tartibda amalga oshiradi, qonunchilik hujjatlarida belgilangan hollar bundan mustasno;
(3-bandning “d” kichik bandi Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2026-yil 17-apreldagi PQ-143-sonli qarori tahririda — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 20.04.2026-y., 07/26/143/0386-son)
e) Agentlik:
kripto-aktivlar aylanmasi sohasida litsenziyalash va ruxsat berish tartib-taomillaridan oʻtish tartibini;
Oʻzbekiston Respublikasi rezidentlari tomonidan kripto-aktivlarni chiqarish, chiqarishni roʻyxatdan oʻtkazish va muomalaga kiritish tartibini belgilaydi;
j) kripto-aktivlar aylanmasi sohasidagi faoliyatni amalga oshirishga litsenziya berish uchun davlat boji miqdori va uni toʻlash tartibi Agentlik tomonidan belgilanadi;
z) kripto-aktivlar aylanmasi sohasidagi faoliyatni amalga oshirishga litsenziya berishdan tushadigan davlat bojining barcha summasi litsenziyalovchi organning hisobvaragʻiga oʻtkaziladi;
i) xizmatlar provayderlari faoliyatiga qoʻyiladigan litsenziya talablari va shartlari quyidagilardan iborat:
Oʻzbekiston Respublikasi hududidagi serverlarda joylashgan elektron platforma va (yoki) texnik hamda dasturiy vositalar majmuining mavjudligi;
kripto-aktivlar bilan bogʻliq barcha operatsiyalar boʻyicha maʼlumotlarni, platforma ishtirokchilarining identifikatsiya maʼlumotlarini, xizmatlar provayderlarining platforma ishtirokchilari bilan munosabatlariga oid materiallarni (shu jumladan, platforma ishtirokchilari oʻrtasida), shu jumladan, ish yozishmalarini besh yil davomida saqlash;
kripto-aktivlar aylanmasi, jinoiy faoliyatdan olingan daromadlarni legallashtirishga, terrorizmni moliyalashtirishga va ommaviy qirgʻin qurollarining tarqalishini moliyalashtirishga qarshi kurashish hamda shaxsga doir maʼlumotlarni saqlash va ulardan foydalanish sohasidagi Oʻzbekiston Respublikasi qonunchilik hujjatlari talablariga rioya qilish;
kripto-aktivlar aylanmasi sohasidagi reklamaga qoʻyiladigan, shu jumladan, kripto-aktivlardan foydalanish bilan bogʻliq faoliyatning samaradorligi (daromadi) haqida vaʼdalar berish, kripto-aktivlar bilan bitimlarni tuzish boyishning yengil usuli ekanligi haqidagi maʼlumotlarni tarqatish taqiqlanganligi hamda kripto-aktivlar Oʻzbekiston Respublikasi hududida toʻlov yoki toʻlovni qabul qilish vositasi (qonunchilik hujjatlarida belgilangan hollar bundan mustasno) sifatida qoʻllanilishi mumkin emasligi haqidagi talablarga rioya qilish;
anonim kripto-aktivlar bilan operatsiyalarni amalga oshirmaslik;
platforma faoliyatini amalga oshirish bilan bogʻliq maʼlumotlarni vakolatli organning soʻroviga binoan bepul taqdim etish;
jismoniy va yuridik shaxslarga, shu jumladan, norezidentlarga, litsenziatning ustav kapitalidagi ulushini realizatsiya qilishni litsenziyalovchi organ bilan kelishish;
litsenziatning rahbariyati (direktor va uning oʻrinbosarlari), shuningdek, jinoiy faoliyatdan olingan daromadlarni legallashtirish, terrorizm, ommaviy qirgʻin qurollarini tarqatish, ularni moliyalashtirishga qarshi kurashish boʻyicha tarkibiy boʻlinma rahbarini almashtirish masalasini litsenziyalovchi organ bilan kelishish;
qonunchilik hujjatlariga muvofiq boshqa talablar.
Quyidagilar kripto-birjalarga qoʻyiladigan qoʻshimcha litsenziya talablari va shartlari hisoblanadi:
kripto-aktivlarni kotirovkalashni ularga boʻlgan talab va taklif asosida amalga oshirish;
ariza berilgan sanada pul mablagʻi shaklida bazaviy hisoblash miqdorining kamida besh ming baravari miqdorida shakllantirilgan ustav jamgʻarmasi (kapitali) mavjudligi, shundan uch ming baravarini Oʻzbekiston Respublikasining tijorat bankida alohida hisobvaraqda zaxiraga qoʻyish;
(3-bandning “i” kichik bandi Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2026-yil 17-apreldagi PQ-143-sonli qarori tahririda — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 20.04.2026-y., 07/26/143/0386-son)
k) xizmatlar provayderlari faoliyatini ularning jinoiy faoliyatdan olingan daromadlarni legallashtirishga, terrorizmni moliyalashtirishga va ommaviy qirgʻin qurollarini tarqatishni moliyalashtirishga qarshi kurashish toʻgʻrisidagi qonunchilik hujjatlariga rioya etishini nazorat qilish funksiyalari xizmatlar provayderlari faoliyatini litsenziyalovchi organga va tegishli vakolatli davlat organlariga yuklanadi;
l) xizmatlar provayderlarining ustav jamgʻarmasi faqat uning muassislarining mablagʻlari va boshqa mol-mulklaridan shakllantiriladi. Xizmatlar provayderlarining ustav jamgʻarmasini shakllantirish uchun foydalaniladigan mablagʻlar kredit yoki garovga olingan mablagʻlar va shu kabi boshqa mablagʻlar jalb qilinishi orqali amalga oshirilishiga yoʻl qoʻyilmaydi;
m) kripto-aktivlar aylanmasi sohasidagi faoliyatni amalga oshirish uchun yuridik shaxslar yigʻim toʻlaydilar. Yigʻimlar Oʻzbekiston Respublikasi Davlat budjeti va Agentlik oʻrtasida taqsimlanadi, qonunchilik hujjatlarida nazarda tutilgan hollar bundan mustasno.
Yigʻimlar miqdori, ularni toʻlash va ularning taqsimlanishi Agentlik tomonidan Oʻzbekiston Respublikasi Iqtisodiyot va moliya vazirligi va Soliq qoʻmitasi bilan birgalikda tasdiqlanadigan tartib asosida amalga oshiriladi;
(3-bandning “m” kichik bandi Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2026-yil 17-apreldagi PQ-143-sonli qarori tahririda — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 20.04.2026-y., 07/26/143/0386-son)
n) quyosh fotoelektr stansiyalari uchun asbob-uskunalar va qurilmalardan foydalanuvchi maynerlar qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda qayta tiklanadigan energiya sohasida soliq, bojxona va boshqa imtiyozlar va preferensiyalardan foydalanish huquqiga ega;
o) mayning bilan shugʻullanuvchi shaxslarning yagona energotizimiga noqonuniy ulanishi holatlari aniqlanganda, ularga nisbatan belgilangan tarif 5 barobar oʻsuvchi koeffitsiyent bilan qoʻllaniladi;
p) 2022-yil 1-yanvarga qadar kripto-birja faoliyati uchun berilgan litsenziyalar davlat boji va yigʻimlar undirilmasdan mazkur qaror talablaridan kelib chiqqan holda qayta rasmiylashtiriladi.
(3-band Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2022-yil 27-apreldagi PF-121-sonli Farmoni tahririda — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 28.04.2022-y., 06/22/121/0354-son)
4. Quyidagilarga:
a) xizmatlar provayderlariga:
koʻrsatilgan xizmatlar uchun, shu jumladan, kripto-aktivlar shaklida mukofot olish, uning miqdorini va uni mijozlardan undirish tartibini belgilash;
Oʻzbekiston Respublikasi rezidentlari va norezidentlari bilan kripto-aktivlarni milliy va xorijiy valyutaga sotib olish va (yoki) begonalashtirishga, shuningdek, kripto-aktivlarni boshqa kripto-aktivlarga ayirboshlashga qaratilgan bitimlarini tashkil etish;
b) kripto-doʻkonlarga oʻz faoliyatini faqat elektron platforma orqali amalga oshirish jarayonida mijozlarining mablagʻlarini tranzaksiya amalga oshirilgan va maʼlumotlarning taqsimlangan reyestrida tegishli yozuv paydo boʻlgan paytdan boshlab Agentlik tomonidan belgilangan muddatda saqlash;
v) maynerlarga mayning natijasida olingan kripto-aktivlarni milliy kripto-birjalar yoki xorijiy platformalar orqali, shu jumladan, toʻgʻridan-toʻgʻri shartnomalar boʻyicha, belgilangan tartibda sotish va (yoki) ularni boshqa kripto-aktivlarga ayirboshlash huquqi berilsin. Bunda mayning natijasida olingan kripto-aktivlarni boshqa yuqori likvidli kripto-aktivlarga ayirboshlash va ularni keyinchalik milliy kripto-birjalar yoki xorijiy platformalar orqali, shu jumladan, toʻgʻridan-toʻgʻri shartnomalar asosida sotishga yoʻl qoʻyiladi. Mayning natijasida olingan (shu jumladan, boshqa yuqori likvidli kripto-aktivlarga ayirboshlangan) kripto-aktivlarni sotishdan tushgan tushum majburiy tarzda Oʻzbekiston Respublikasidagi bankning hisobvaraqlariga oʻtkaziladi.
(4-band Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2026-yil 17-apreldagi PQ-143-sonli qarori tahririda — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 20.04.2026-y., 07/26/143/0386-son)
(5-band Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2021-yil 24-iyuldagi PF-6268-sonli Farmoniga asosan oʻz kuchini yoʻqotgan — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 24.07.2021-y., 06/21/6268/0700-son)
5. Shunday tartib oʻrnatilsin, unga muvofiq:
a) bir vaqtning oʻzida quyidagi mezonlardan kamida ikkitasi mavjud boʻlganda, kripto-aktivlar bilan operatsiya (keyingi oʻrinlarda — operatsiya) oʻtkazish joyi sifatida Oʻzbekiston Respublikasi tan olinadi:
operatsiyaning bir tomoni Oʻzbekiston Respublikasining rezidenti (jismoniy yoki yuridik shaxs) boʻlishi;
operatsiya Oʻzbekiston Respublikasining hududida amalga oshirilishi;
operatsiya Oʻzbekiston Respublikasining hududida roʻyxatdan oʻtgan IP-manzildan va (yoki) Oʻzbekiston Respublikasining xalqaro kodi mavjud boʻlgan mobil telefon raqamidan foydalangan holda amalga oshirilishi;
operatsiya boʻyicha hisob-kitoblar Oʻzbekiston Respublikasining tijorat banki tomonidan emissiya qilingan bank kartasidan foydalanilganda yoki toʻlovlarga ishlov berish va ularning kliringi Oʻzbekiston Respublikasi hududida amalga oshirilganda;
operatsiyani amalga oshirish uchun xizmatlar Oʻzbekiston Respublikasining hududida yashovchi mijozlar uchun moʻljallanganda, shu jumladan, davlat tilida taqdim etilganda yoki reklama qilinganda;
b) Agentlikka quyidagi vakolatlar beriladi:
Oʻzbekiston Respublikasi rezidentlariga kripto-aktivlar aylanmasi sohasida noqonuniy xizmatlar koʻrsatuvchi xorijiy yuridik shaxslarning (keyingi oʻrinlarda — xorijiy yuridik shaxslar) faoliyatini tekshirish. Bunda ushbu tekshirishlarga Oʻzbekiston Respublikasining tadbirkorlik subyektlari faoliyati ustidan davlat nazorati sohasidagi qonunchilik hujjatlari tatbiq etilmaydi;
kripto-aktivlar aylanmasi sohasidagi qonunchilik hujjatlarini buzganlik uchun xorijiy yuridik shaxslarga nisbatan jarimalar qoʻllash. Bunda ushbu jarimaning 50 foizi litsenziyalovchi organning hisobvaragʻiga yoʻnaltiriladi.
(5-band Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2026-yil 17-apreldagi PQ-143-sonli qaroriga asosan kiritilgan — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 20.04.2026-y., 07/26/143/0386-son)
6. Quyidagilar:
a) xizmatlar provayderlarini:
terroristik faoliyatda yoki ommaviy qirgʻin qurollarini tarqatishda ishtirok etgan yoki ishtirok etishda gumon qilinayotgan shaxslar tomonidan;
iqtisodiy jinoyatlar, shuningdek, jinoiy faoliyatdan olingan daromadlarni legallashtirish, terrorizmni moliyalashtirish va ommaviy qirgʻin qurollarini tarqatishni moliyalashtirish, uyushgan jinoyatchilik, giyohvand moddalarning noqonuniy savdosi, korrupsiya va axborot texnologiyalari bilan bogʻliq jinoyatlarni sodir etganlik uchun gumonlanayotgan yoki sudlanganligi olib tashlanmagan yoxud oʻtalmagan shaxslar tomonidan;
jinoiy faoliyatdan olingan daromadlarni legallashtirishga, terrorizmni moliyalashtirishga va ommaviy qirgʻin qurolini tarqatishni moliyalashtirishga qarshi kurashish sohasida xalqaro hamkorlikda ishtirok etmayotgan davlatlarda doimiy yashayotgan, boʻlib turgan yoki roʻyxatga olingan shaxslar tomonidan boshqarish;
(6-bandning “a” kichik bandi Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2026-yil 17-apreldagi PQ-143-sonli qarori tahririda — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 20.04.2026-y., 07/26/143/0386-son)
b) xizmatlar provayderlarining ustav jamgʻarmasida:
ushbu bandning “a” kichik bandida koʻrsatilgan shaxslarning;
jinoiy faoliyatdan olingan daromadlarni legallashtirishga, terrorizmni moliyalashtirishga va ommaviy qirgʻin qurolini tarqatishni moliyalashtirishga qarshi kurashish sohasida xalqaro hamkorlikda ishtirok etmayotgan davlatlarda roʻyxatdan oʻtgan kompaniyalar ishtirok etishi;
(6-bandning “b” kichik bandi Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2026-yil 17-apreldagi PQ-143-sonli qarori tahririda — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 20.04.2026-y., 07/26/143/0386-son)
v) Oʻzbekiston Respublikasi hududida kripto-aktivlarning toʻlov yoki toʻlovni qabul qilish vositasi sifatida qoʻllanilishi, qonunchilik hujjatlarida belgilangan hollar bundan mustasno;
(6-bandning “v” kichik bandi Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2025-yil 27-noyabrdagi PQ-359-sonli qarori tahririda — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 28.11.2025-y., 07/25/359/1106-son)
g) yashirin mayningni amalga oshirish (maxsus dasturiy taʼminotdan foydalanish orqali uchinchi shaxslarning hisoblash quvvatlarida, ularga bildirmagan holda yoki roziligisiz mayningni amalga oshirish boʻyicha faoliyat) va anonim kripto-aktivlar mayningi (anonimlik prinsipi boʻyicha ishlayotgan kripto-aktivlar) taqiqlanadi.
(6-band Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2022-yil 27-apreldagi PF-121-sonli Farmoni tahririda — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 28.04.2022-y., 06/22/121/0354-son)
7. Mazkur qaror talablarini inobatga olgan holda Agentlik:
a) Kripto-aktivlar aylanmasi sohasidagi xizmat provayderlar faoliyatini litsenziyalash toʻgʻrisidagi, Kripto-aktivlar mayningini roʻyxatdan oʻtkazish tartibi toʻgʻrisidagi, Oʻzbekiston Respublikasi rezidentlari tomonidan kripto-aktivlarni chiqarish, chiqarishni roʻyxatdan oʻtkazish va muomalaga kiritish tartibi toʻgʻrisidagi hamda Kripto-aktivlar aylanmasi sohasida tartibga solish maxsus rejimida (“Tartibga solish qumdoni” maxsus rejimi) ishtirokchilarni roʻyxatdan oʻtkazish tartibi toʻgʻrisidagi nizomlarni qabul qilinishini va amalga kiritilishini;
b) manfaatdor vazirliklar va idoralar bilan birgalikda “Davlat boji toʻgʻrisida” va “Litsenziyalash, ruxsat berish va xabardor qilish tartib-taomillari toʻgʻrisida”gi Oʻzbekiston Respublikasi qonunlariga oʻzgartirish va qoʻshimchalar kiritish boʻyicha Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasiga takliflar kiritilishini taʼminlasin.
(7-band Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2022-yil 27-apreldagi PF-121-sonli Farmoni tahririda — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 28.04.2022-y., 06/22/121/0354-son)
8. Mazkur qarorning ijrosini nazorat qilish Oʻzbekiston Respublikasining Bosh vaziri A.N. Aripov va Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi Loyiha boshqaruvi milliy agentligi direktori Sh.M. Sadikov zimmasiga yuklansin.
Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Sh. MIRZIYOYEV
Toshkent sh.,
2018-yil 3-iyul,
PQ-3832-son
(Qonun hujjatlari maʼlumotlari milliy bazasi, 04.07.2018-y., 07/18/3832/1452-son; Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 24.07.2021-y., 06/21/6268/0700-son; 28.04.2022-y., 06/22/121/0354-son; 19.09.2024-y., 06/24/140/0728-son; 28.11.2025-y., 07/25/359/1106-son; 20.04.2026-y., 07/26/143/0386-son)
Постановление
Президента Республики Узбекистан
О мерах по развитию цифровой экономики и сферы оборота крипто-активов в Республике Узбекистан
(наименование акта в редакции Указа Президента Республики Узбекистан от 27 апреля 2022 года № УП-121 — Национальная база данных законодательства, 28.04.2022 г., № 06/22/121/0354)
Государством принимаются широкомасштабные меры по развитию цифрового сектора экономики, внедряются системы электронного документооборота, развиваются электронные платежи и совершенствуется нормативно-правовая база в сфере электронной коммерции.
Цифровая экономика, функционирующая на информационно-технологических платформах, развивается с интенсивной скоростью, что обуславливает необходимость создания новых моделей таких платформ.
Технология распределенного реестра данных, «искусственный интеллект», использование возможностей суперкомпьютеров, а также деятельность по крипто-активам являются одним из направлений развития цифровой экономики во многих странах мира. Технология распределенного реестра данных постепенно внедряется не только во многие сектора экономики, но и в систему государственного управления и другие общественные отношения.
(абзац третий преамбулы в редакции Указа Президента Республики Узбекистан от 27 апреля 2022 года № УП-121 — Национальная база данных законодательства, 28.04.2022 г., № 06/22/121/0354)
В целях дальнейшего совершенствования системы государственного управления, создания условий для внедрения и развития цифровой экономики, улучшения инвестиционной среды, а также реализации Стратегии действий по пяти приоритетным направлениям развития Республики Узбекистан в 2017 — 2021 годах:
1. Считать важнейшими задачами по дальнейшему совершенствованию сферы оборота крипто-активов:
внедрение и развитие деятельности в сфере оборота крипто-активов, включая майнинг, смарт-контракты (договор в электронной форме, исполнение прав и обязанностей по которому осуществляется путем совершения в автоматическом порядке цифровых транзакций), консалтинг, эмиссию, обмен, хранение, распределение, управление, страхование, а также технологии распределенного реестра данных для диверсификации различных форм инвестиционной и предпринимательской деятельности:
(абзац второй пункта 1 в редакции постановления Президента Республики Узбекистан от 17 апреля 2026 года № ПП-143)
подготовку квалифицированных кадров в сфере разработки и использования технологии распределенного реестра данных, обладающих практическими навыками работы с использованием современных информационно-коммуникационных технологий;
всестороннее развитие сотрудничества с международными и зарубежными организациями в сфере деятельности по крипто-активам и технологии распределенного реестра данных, привлечение высококвалифицированных зарубежных специалистов в области разработки технологии распределенного реестра данных для совместной реализации проектов в цифровой экономике;
создание необходимой правовой базы для внедрения технологии распределенного реестра данных с учетом передового опыта зарубежных стран;
обеспечение тесного взаимодействия государственных органов и субъектов предпринимательства в сфере внедрения инновационных идей, технологий и разработок для дальнейшего развития цифровой экономики.
(пункт 1 в редакции Указа Президента Республики Узбекистан от 27 апреля 2022 года № УП-121 — Национальная база данных законодательства, 28.04.2022 г., № 06/22/121/0354)
2. Установить, что:
конкретные сферы деятельности, в которых внедряются технологии распределенного реестра данных, определяются Национальным агентством перспективных проектов Республики Узбекистан (далее — Агентство) по предложениям заинтересованных министерств и ведомств;
проекты нормативно-правовых актов и технических заданий, предусматривающих развитие сферы оборота крипто-активов и внедрение технологии распределенного реестра данных, подлежат в обязательном порядке экспертизе в Агентстве;
оборот крипто-активов регламентируется специальными нормативно-правовыми актами;
на срок до 1 января 2029 года операции юридических и физических лиц, связанные с оборотом крипто-активов, в том числе осуществляемые нерезидентами, не являются объектами налогообложения, а доходы, полученные по данным операциям, не включаются в налогооблагаемую базу по налогам и другим обязательным платежам;
(абзац пятый пункта 2 в редакции Указа Президента Республики Узбекистан от 18 сентября 2024 года № УП-140 — Национальная база данных законодательства, 19.09.2024 г., № 06/24/140/0728)
на валютные операции, связанные с оборотом крипто-активов, проводимые лицами, получившими в установленном порядке лицензию на осуществление деятельности в сфере оборота крипто-активов, не распространяются нормы законодательства о валютном регулировании.
(пункт 2 в редакции Указа Президента Республики Узбекистан от 27 апреля 2022 года № УП-121 — Национальная база данных законодательства, 28.04.2022 г., № 06/22/121/0354)
3. Определить, что:
а) крипто-активом является имущественное право, представляющее собой совокупность цифровых записей в распределенном реестре данных, имеющее ценность и владельца;
б) видами деятельности в сфере оборота крипто-активов являются:
майнинг;
деятельность провайдеров услуг в сфере оборота крипто-активов (далее — провайдер услуг);
в) майнингом является деятельность по поддержанию распределенного реестра данных, созданию и подтверждению целостности блоков путем проведения вычислительных операций.
Майнинг осуществляется исключительно юридическим лицом с использованием электроэнергии, произведенной солнечной фотоэлектрической станцией, за исключением майнинга на территории специальной майнинговой зоны «Besqala Mining Valley».
В случае использования электроэнергии с подключением к единой электроэнергетической системе:
плата за потребленную электроэнергию осуществляется с применением повышающего коэффициента в размере 2 к установленному тарифу, за исключением случаев, предусмотренных приложением № 1 к Указу Президента Республики Узбекистан от 22 октября 2025 года № УП-189 «О дополнительных мерах по дальнейшему развитию технологий искусственного интеллекта»;
за потребление электроэнергии в пиковый период к соответствующим тарифам применяются надбавки, устанавливаемые Кабинетом Министров;
учет потребленной электроэнергии ведется с установкой отдельного прибора учета.
Майнинг подлежит обязательной регистрации Агентством и не является лицензируемым видом деятельности.
Лица, осуществляющие майнинг (майнеры), обязаны пройти регистрацию в порядке, установленном актами законодательства.
Регистрация майнеров осуществляется исключительно в электронной форме посредством сети Интернет.
Майнеры вправе осуществлять свою деятельность исключительно по адресу, указанному при регистрации, с соблюдением пожарной безопасности и санитарных норм и правил;
(подпункт «в» пункта 3 в редакции постановления Президента Республики Узбекистан от 17 апреля 2026 года № ПП-143)
г) провайдеры услуг оказывают услуги для физических или юридических лиц, в том числе от их лица, по покупке, продаже и (или) обмену, хранению, выпуску, размещению и управлению крипто-активами.
Провайдерами услуг могут являться исключительно юридические лица — резиденты Республики Узбекистан.
Виды провайдеров услуг:
крипто-биржа — организация, предоставляющая электронную платформу для покупки, продажи и (или) обмена крипто-активов;
майнинг-пул — организация, предоставляющая электронную платформу для консолидации вычислительных мощностей для обеспечения процесса майнинга;
крипто-депозитарий — организация, предоставляющая электронную платформу и (или) совокупность технических и программных средств по оказанию услуг по выпуску крипто-активов, осуществлению их первичного размещения и хранения;
крипто-магазин — организация, предоставляющая электронную платформу и (или) совокупность технических и программных средств по оказанию услуг по покупке и (или) продаже крипто-активов;
иные виды провайдеров услуг, определяемые решениями Агентства;
д) с 1 января 2023 года граждане и юридические лица Республики Узбекистан могут осуществлять операции по покупке, продаже и (или) обмену крипто-активов исключительно через национальных провайдеров услуг в установленном порядке, за исключением случаев, предусмотренных актами законодательства;
(подпункт «д» пункта 3 в редакции постановления Президента Республики Узбекистан от 17 апреля 2026 года № ПП-143)
е) Агентство устанавливает порядок:
лицензирования и прохождения разрешительных процедур в сфере оборота крипто-активов;
выпуска, регистрации выпуска и обращения крипто-активов резидентами Республики Узбекистан;
ж) размеры и порядок уплаты государственной пошлины за выдачу лицензии на осуществление деятельности в сфере оборота крипто-активов определяются Агентством;
з) вся сумма государственной пошлины за выдачу лицензии на осуществление деятельности в сфере оборота крипто-активов зачисляется на лицевой счет лицензирующего органа;
и) лицензионными требованиями и условиями для осуществления деятельности провайдеров услуг являются:
наличие электронной платформы и (или) совокупность технических и программных средств, размещенных на серверах, находящихся на территории Республики Узбекистан;
хранение в течение пяти лет информации по всем операциям с крипто-активами, идентификационных данных участников платформы, материалов по осуществленным взаимоотношениям провайдера услуг с участниками платформы (в том числе между участниками платформы), включая деловую переписку;
соблюдение требований актов законодательства Республики Узбекистан в сфере оборота крипто-активов, противодействия легализации доходов, полученных от преступной деятельности, финансированию терроризма и финансированию распространения оружия массового уничтожения, а также хранения и использования персональных данных;
соблюдение требований к рекламе в сфере оборота крипта-активов, в том числе запрета обещания эффективности (доходности) деятельности, связанной с использованием крипта-активов, содержания информации о совершении сделок с крипта-активами как о легком способе обогащения, а также о возможности использования криптоактивов на территории Республики Узбекистан в качестве средства платежа или приема оплаты (за исключением случаев, установленных актами законодательства);
неосуществление операций с анонимными крипто-активами;
представление на безвозмездной основе по требованию уполномоченного органа информации, связанной с осуществлением деятельности платформы;
согласование с лицензирующим органом реализации физическим и юридическим лицам, в том числе нерезидентам, доли в уставном капитале лицензиата;
согласование с лицензирующим органом смены руководства (директор и его заместители), руководителя структурного подразделения по противодействию легализации доходов, полученных от преступной деятельности, финансированию терроризма и финансированию распространения оружия массового уничтожения лицензиата;
иные требования в соответствии с актами законодательства.
Дополнительными лицензионными требованиями и условиями к крипто-биржам являются:
осуществление котировки на крипто-активы на основе соотношения спроса и предложения по ним;
наличие сформированного уставного фонда в размере не менее пятитысячной базовой расчетной величины в виде денежных средств на дату подачи заявления, из которых три тысячи резервируются на отдельном счете в коммерческом банке Республики Узбекистан;
(подпункт «и» пункта 3 в редакции постановления Президента Республики Узбекистан от 17 апреля 2026 года № ПП-143)
к) функции по контролю за деятельностью провайдеров услуг в части соблюдения ими актов законодательства о противодействии легализации доходов, полученных от преступной деятельности, финансированию терроризма и финансированию распространения оружия массового уничтожения возлагаются на орган, лицензирующий деятельность провайдеров услуг, и соответствующие уполномоченные государственные органы;
л) уставный фонд провайдеров услуг формируется исключительно из денежных средств и другого имущества его учредителей. Использование для формирования уставного фонда провайдеров услуг средств, полученных в кредит или под залог, и других привлеченных средств не допускается;
м) за осуществление деятельности в сфере оборота крипто-активов юридические лица уплачивают сборы. Сборы распределяются между Государственным бюджетом Республики Узбекистан и Агентством, за исключением случаев, предусмотренных актами законодательства.
Размеры сборов, порядок их уплаты и распределения осуществляются в соответствии с порядком, утверждаемым Агентством совместно с Министерством экономики и финансов и Налоговым комитетом Республики Узбекистан;
(подпункт «м» пункта 3 в редакции постановления Президента Республики Узбекистан от 17 апреля 2026 года № ПП-143)
н) майнеры, осуществляющие деятельность с использованием оборудования и установок солнечных фотоэлектрических станций, имеют право пользоваться налоговыми, таможенными и иными льготами и преференциями в области использования возобновляемых источников энергии в порядке, установленном актами законодательства;
о) при выявлении фактов незаконного подключения лиц, занимающихся майнингом, к единой энергосистеме, в отношении них установленный тариф применяется с повышающим коэффициентом в размере 5;
п) лицензии на осуществление деятельности крипто-бирж, выданные до 1 января 2022 года, переоформляются с учетом требований настоящего постановления, без взимания государственной пошлины и сборов.
(пункт 3 в редакции Указа Президента Республики Узбекистан от 27 апреля 2022 года № УП-121 — Национальная база данных законодательства, 28.04.2022 г., № 06/22/121/0354)
4. Предоставить право:
а) провайдерам услуг:
получать за оказываемые услуги вознаграждение, в том числе крипто-активами, устанавливать его размер и порядок взимания с клиентов;
организовывать сделки с резидентами и нерезидентами Республики Узбекистан, направленные на приобретение и (или) отчуждение крипто-активов за национальную и иностранную валюту, а также обмен крипто-активов на иные крипто-активы;
б) крипто-магазинам в процессе осуществления своей деятельности исключительно через электронную платформу хранить средства своих клиентов в течение срока, установленного Агентством, с момента совершения транзакции и появления соответствующей записи в распределенном реестре данных;
в) майнерам реализовывать крипто-активы, полученные в результате майнинга, и (или) обменивать их на другие крипто-активы в установленном порядке через национальные крипто-биржи либо иностранные платформы, в том числе по прямым договорам. При этом допускается обмен крипто-активов, полученных в результате майнинга, на другие более ликвидные крипто-активы с последующей их реализацией через национальные крипто-биржи либо иностранные платформы, в том числе по прямым договорам. Выручка от продажи крипто-активов, полученных в результате майнинга (в том числе обмененных на другие более ликвидные крипто-активы), в обязательном порядке зачисляется на счета в банке Республики Узбекистан.
(пункт 4 в редакции постановления Президента Республики Узбекистан от 17 апреля 2026 года № ПП-143)
(пункт 5 утратил силу Указом Президента Республики Узбекистан от 24 июля 2021 года № УП-6268 — Национальная база данных законодательства, 24.07.2021 г., № 06/21/6268/0700)
5. Установить порядок, в соответствии с которым:
а) местом осуществления операций с крипто-активами (далее — операции) признается Республика Узбекистан при одновременном наличии не менее двух из следующих условий:
одной из сторон операции является резидент Республики Узбекистан (физическое или юридическое лицо);
операция совершена на территории Республики Узбекистан;
операция осуществляется с IP-адреса, зарегистрированного на территории Республики Узбекистан, и (или) с использованием номера мобильного телефона, имеющего международный код Республики Узбекистан;
для расчетов по операции используется банковская карта, эмитированная банком Республики Узбекистан, либо обработка и клиринг платежей осуществляются на территории Республики Узбекистан;
услуги по осуществлению операций предназначены для клиентов, проживающих на территории Республики Узбекистан, в частности, предоставляются или рекламируются на государственном языке;
б) Агентству предоставляются следующие полномочия:
проводить проверки деятельности иностранных юридических лиц, незаконно оказывающих услуги резидентам Республики Узбекистан в сфере оборота крипто-активов (далее — иностранные юридические лица). При этом на данные проверки не распространяется действие актов законодательства в сфере государственного контроля за деятельностью хозяйствующих субъектов Республики Узбекистан;
применять в отношении иностранных юридических лиц штрафные санкции за нарушение законодательства в сфере оборота крипто-активов. При этом 50 процентов суммы штрафа направляется на счет лицензирующего органа.
(пункт 5 в редакции постановления Президента Республики Узбекистан от 17 апреля 2026 года № ПП-143)
6. Запрещается:
а) руководство провайдерами услуг лицами:
участвующими или подозреваемыми в участии в террористической деятельности или распространении оружия массового уничтожения;
подозреваемыми, имеющими неснятую или непогашенную судимость за совершение экономических преступлений, а также преступлений, связанных с легализацией доходов, полученных от преступной деятельности, терроризмом и распространением оружия массового уничтожения, а также их финансированием, организованной преступностью, незаконной торговлей наркотиками, коррупцией и информационными технологиями;
постоянно проживающими, находящимися или зарегистрированными в государствах, не участвующих в международном сотрудничестве в сфере противодействия легализации доходов, полученных от преступной деятельности, финансированию терроризма и финансированию распространения оружия массового уничтожения;
(подпункт «а» пункта 6 в редакции постановления Президента Республики Узбекистан от 17 апреля 2026 года № ПП-143)
б) участие в уставном фонде провайдера услуг:
лиц, указанных в подпункте «а» настоящего пункта;
компаний, зарегистрированных в государствах, не участвующих в международном сотрудничестве в сфере противодействия легализации доходов, полученных от преступной деятельности, финансированию терроризма и финансированию распространения оружия массового уничтожения;
(подпункт «б» пункта 6 в редакции постановления Президента Республики Узбекистан от 17 апреля 2026 года № ПП-143)
в) использование крипто-активов на территории Республики Узбекистан в качестве средства платежа или приема оплаты, за исключением случаев, установленных актами законодательства;
(подпункт «в» пункта 6 в редакции постановления Президента Республики Узбекистан от 27 ноября 2025 года № ПП-359 — Национальная база данных законодательства, 28.11.2025 г., № 07/25/359/1106)
г) осуществление скрытого майнинга (деятельности по осуществлению майнинга на вычислительных мощностях третьих лиц без их ведома или согласия с использованием специального программного обеспечения) и майнинга анонимных крипто-активов (крипто-активов, работающих по принципу анонимности).
(пункт 6 в редакции Указа Президента Республики Узбекистан от 27 апреля 2022 года № УП-121 — Национальная база данных законодательства, 28.04.2022 г., № 06/22/121/0354)
7. Агентству с учетом требований настоящего постановления обеспечить:
а) принятие и введение в действие Положения по лицензированию деятельности провайдеров услуг в сфере оборота крипто-активов, Положения о порядке регистрации майнинга крипто-активов, Положения о порядке выпуска, регистрации выпуска и обращения крипто-активов резидентами Республики Узбекистан и Положения о порядке регистрации участников Специального режима регулирования в сфере оборота крипто-активов (Специальный режим «регуляторных песочниц»);
б) совместно с заинтересованными министерствами и ведомствами внесение в Администрацию Президента Республики Узбекистан предложений об изменениях и дополнениях в законы Республики Узбекистан «О государственной пошлине» и «О лицензировании, разрешительных и уведомительных процедурах».
(пункт 7 в редакции Указа Президента Республики Узбекистан от 27 апреля 2022 года № УП-121 — Национальная база данных законодательства, 28.04.2022 г., № 06/22/121/0354)
8. Контроль за исполнением настоящего постановления возложить на Премьер-министра Республики Узбекистан А.Н. Арипова и директора Национального агентства проектного управления при Президенте Республики Узбекистан Ш.M. Садикова.
Президент Республики Узбекистан Ш. МИРЗИЁЕВ
г. Ташкент,
3 июля 2018 г.,
№ ПП-3832
(Национальная база данных законодательства, 04.07.2018 г., № 07/18/3832/1452; 24.07.2021 г., № 06/21/6268/0700; 28.04.2022 г., № 06/22/121/0354; 19.09.2024 г., № 06/24/140/0728; 28.11.2025 г., № 07/25/359/1106)