1.07.00.00.00 Молия ва кредит тўғрисидаги қонунчилик. Банк фаолияти / 07.29.00.00 Бухгалтерия ҳисоби. Молиявий ҳисобот / 07.29.05.00 Молиявий ҳисобот]
[ТСЗ:
1.Иқтисодиёт / Ҳисобга олиш, статистика ва ҳисобот]
Ўзбекистон Республикаси Молия вазирининг
Буйруғи
МОЛИЯВИЙ ҲИСОБОТ ШАКЛЛАРИ ВА УЛАРНИ ТЎЛДИРИШ БЎЙИЧА ҚОИДАЛАРНИ ТАСДИҚЛАШ ТЎҒРИСИДА
[Ўзбекистон Республикаси Адлия вазирлиги томонидан 2003 йил 24 январда рўйхатдан ўтказилди, рўйхат рақами 1209]
LexUZ шарҳи
Мазкур буйруқ Ўзбекистон Республикаси иқтисодиёт ва молия вазирининг 2024 йил 8 октябрдаги 181-сонли «Молиявий ҳисоботларни тақдим этиш муддатлари ҳамда уларнинг таркиби ва мазмуни тўғрисидаги низомни тасдиқлаш ҳақида»ги буйруғига (рўйхат рақами 3567, 04.11.2024 й.) асосан 2025 йил 1 январдан ўз кучини йўқотади.
Ўзбекистон Республикасининг «Бухгалтерия ҳисоби тўғрисида»ги Қонунига мувофиқ буюраман:
(3-банд Ўзбекистон Республикаси молия вазирининг 2019 йил 23 январдаги 10-сон буйруғига (рўйхат рақами 1209-10, 15.02.2019 й.) асосан ўз кучини йўқотган — Қонун ҳужжатлари маълумотлари миллий базаси, 15.02.2019 й., 10/19/1209-10/2613-сон)
4. Мазкур буйруқ билан тасдиқланган Молиявий ҳисобот шакллари ва уларни тўлдириш бўйича қоидаларни барча хорижий сармоялар иштирокидаги корхоналар, аудиторлик ташкилотлари ва биржалар учун Ўзбекистон Республикаси Адлия вазирлигида давлат рўйхатидан ўтказилган кундан бошлаб 10 кун ўтгандан кейин кучга киради, бошқа хўжалик юритувчи субъектлар учун мулкчилик шаклидан қатъий назар — 2004 йил 1 январдан кучга киради, суғурта ташкилотлари ва банклар бундан мустасно.
5. Мазкур буйруқ Ўзбекистон Республикаси Адлия вазирлигида давлат рўйхатидан ўтказилган кундан бошлаб 10 кун ўтгандан кейин биржаларга нисбатан қуйидагиларнинг амал қилиши бекор қилинсин:
Ўзбекистон Республикаси Молия вазирининг 2002 йил 7 февралдаги 31-сон «Молиявий ҳисобот шакллари ва уларни тўлдириш бўйича қоидаларни тасдиқлаш тўғрисида»ги буйруғи (рўйхат рақами 1117, 2002 йил 19 март — Норматив ҳужжатлар ахборотномаси 2002 й., 6-сон);
Ўзбекистон Республикаси молия вазирининг 2002 йил 12 июлдаги 86-сон «Ўзбекистон Республикаси молия вазирининг 2002 йил 7 февралдаги 31-сон «Молиявий ҳисобот шакллари ва уларни тўлдириш бўйича қоидаларни тасдиқлаш тўғрисида»ги буйруғининг 7-иловасига ўзгартиришлар киритиш тўғрисида» буйруғи (рўйхат рақами 1117-1, 2002 йил 22 июль — Норматив ҳужжатлар ахборотномаси 2002 й., 14 -сон).
Вазир М. НУРМУРОДОВ
Тошкент ш.,
2002 йил 27 декабрь,
140-сон
Ўзбекистон Республикаси Молия вазирининг 2002 йил 27 декабрдаги 140-сон буйруғига 1-сон ИЛОВА
Мол етказиб берувчилар ва пудратчиларга берилган бўнаклар (4300) Авансы, выданные поставщикам и подрядчикам (4300)
260
Бюджетга солиқлар ва бошқа мажбурий тўловлар бўйича бўнак тўловлари (4400) Авансовые платежи по налогам и другим обязательным платежам в бюджет (4400)
270
Мақсадли давлат жамғармалари ва суғурталар бўйича бўнак тўловлари (4500) Авансовые платежи в государственные целевые фонды и по страхованию (4500)
280
Таъсисчиларнинг устав капиталига улушлар бўйича қарзи (4600) Задолженность учредителей по вкладам в уставный капитал (4600)
290
Ходимларнинг бошқа операциялар бўйича қарзи (4700) Задолженность персонала по прочим операциям (4700)
300
Бошқа дебиторлик қарзлари (4800) Прочие дебиторские задолженности (4800)
310
Пул маблағлари, жами (сатр. 330 + 340 + 350 + 360), шу жумладан: Денежные средства, всего (стр. 330 + 340 + 350 + 360), в том числе:
320
Кассадаги пул маблағлари (5000) Денежные средства в кассе (5000)
330
Ҳисоб-китоб счётидаги пул маблағлари (5100) Денежные средства на расчетном счете (5100)
340
Чет эл валютасидаги пул маблағлари (5200) Денежные средства в иностранной валюте (5200)
350
Бошқа пул маблағлари ва эквивалентлари (5500, 5600, 5700) Прочие денежные средства и эквиваленты (5500, 5600, 5700)
Солиқ ва бошқа мажбурий тўловлар бўйича узоқ муддатли кечиктирилган мажбуриятлар (7240) Долгосрочные отсроченные обязательства по налогам и другим обязательным платежам (7240)
Солиқ ва бошқа мажбурий тўловлар бўйича кечиктирилган мажбуриятлар (6240) Отсроченные обязательства по налогам и другим обязательным платежам (6240)
Узоқ муддатли мажбуриятларнинг жорий қисми (6950) Текущая часть долгосрочных обязательств (6950)
750
Бошқа кредиторлик қарзлар (6950 дан ташқари 6900) Прочие кредиторские задолженности (6900 кроме 6950)
760
II бўлим бўйича жами (сатр. 490 + 600) Итого по разделу II (стр. 490 + 600)
770
Баланс пассиви бўйича жами (сатр. 480 + 770) Всего по пассиву баланса (стр. 480 + 770)
780
Балансдан ташқари счётларда ҳисобга олинадиган қийматликларнинг мавжудлиги тўғрисида маълумот Справка о наличии ценностей, учитываемых на забалансовых счетах
Кўрсаткичлар номи Наименование показателя
Сатр коди Код стр.
Ҳисобот даври бошига
Ҳисобот даври охирига
на начало отчетного периода
на конец отчетного периода
Оператив ижарага олинган асосий воситалар (001) Основные средства, полученные по оперативной аренде (001)
790
Масъул сақлашга қабул қилинган товар-моддий қийматликлар (002) Товарно-материальные ценности, принятые на ответственное хранение (002)
800
Қайта ишлашга қабул қилинган материаллар (003) Материалы, принятые в переработку (003)
810
Комиссияга қабул қилинган товарлар (004) Товары, принятые на комиссию (004)
820
Ўрнатиш учун қабул қилинган ускуналар (005) Оборудование, принятое для монтажа (005)
* Муддати ўтган дебиторлик ва кредиторлик қарзлари мавжуд бўлган ҳолларда уларнинг расшифровкаси Бухгалтерия балансининг иловасига мувофиқ келтирилади.
(1-сонли илова Ўзбекистон Республикаси молия вазирининг 2019 йил 23 январдаги 10-сон буйруғи (рўйхат рақами 1209-10, 15.02.2019 й.) таҳрирда — Қонун ҳужжатлари маълумотлари миллий базаси, 15.02.2019 й., 10/19/1209-10/2613-сон)
МУДДАТИ ЎТГАН ДЕБИТОРЛИК ВА КРЕДИТОРЛИК ҚАРЗЛАРИ
РАСШИФРОВКАСИ
20_____йил__________ҳолатига
РАСШИФРОВКА ПРОСРОЧЕННОЙ ДЕБИТОРСКОЙ И КРЕДИТОРСКОЙ
ЗАДОЛЖЕННОСТИ
по состоянию _____________20___г.
№
Муддати ўтган қарздорликка эга бўлган дебитор ва кредиторлар рўйхати
Муддати ўтган умумий қарз
Ташкилотга боғлиқ бўлмаган сабаблар бўйича вужудга келган муддати ўтган қарзлар Просроченная задолженность, образовавшаяся по причинам, не зависящим от организаций
жами
шу жумладан / в том числе:
ҳукумат қарорларига асосан олдиндан ҳақ тўламай жўнатилган (олинган) маҳсулотлар бўйича муддати ўтган қарзлар
давлат ресурслари ва жамғармаларидан жўнатиш кўзда тутилган хом ашё ва материаллар бўйича ўтказилган бўнак тўловлари суммаси
ҳукумат қарорлари бўйича кечиктирилган қарзлар
Қонунчиликка мувофиқ даъволар бўйича суд жараёнида кўриб чиқилаётган ёки иқтисодий суд томонидан кредиторлардан ундириш тўғрисида қарор чиққан қарзлар суммаси
Перечень дебиторов и кредиторов, по которым имеется просроченная задолженность
Общая просроченная задолженность
Всего
просроченная задолженность по продукции, отгруженной (полученной) без предоплаты по решениям Правительства
сумма перечисленных авансовых платежей, по которым предусмотрена отгрузка сырья и материалов из государственных ресурсов и фондов
задолженность, отсроченная по решениям Правительства
Ўлчов бирлиги, минг сўм Единица измерения, тыс. сум.
Қабул қилинган сана Дата получения
Тақдим қилиш муддати Срок представления
Кўрсаткичлар номи Наименование показателя
Сатр коди Код строки
Ўтган йилнинг шу даврида За соответствующий период прошлого года
Ҳисобот даврида За отчетный период
даромадлар (фойда) доходы (прибыль)
харажатлар (зарарлар), расходы (убытки)
даромадлар (фойда) доходы (прибыль)
харажатлар (зарарлар) расходы (убытки)
1
2
3
4
5
6
Маҳсулот (товар, иш ва хизмат) ларни сотишдан соф тушум Чистая выручка от реализации продукции (товаров, работ и услуг)
010
х
х
Сотилган маҳсулот (товар, иш ва хизмат) ларнинг таннархи Себестоимость реализованной продукции (товаров, работ и услуг)
020
х
х
Маҳсулот (товар, иш ва хизмат) ларни сотишнинг ялпи фойдаси (зарари) (сатр. 010 – 020) Валовая прибыль (убыток) от реализации продукции (товаров, работ и услуг) (стр. 010 – 020)
030
Давр харажатлари, жами (сатр. 050 + 060 + 070), шу жумладан: Расходы периода, всего (стр. 050 + 060 + 070), в том числе:
040
х
х
Сотиш харажатлари Расходы по реализации
050
х
х
Маъмурий харажатлар Административные расходы
060
х
х
Бошқа операцион харажатлар Прочие операционные расходы
070
х
х
Асосий фаолиятнинг бошқа даромадлари Прочие доходы от основной деятельности
090
х
х
Асосий фаолиятнинг фойдаси (зарари) (сатр. 030 – 040 + 090) Прибыль (убыток) от основной деятельности (стр. 030 – 040 + 090)
100
Молиявий фаолиятнинг даромадлари, жами (сатр. 120 + 130 + 140 + 150 + 160), шу жумладан: Доходы от финансовой деятельности, всего (стр. 120 + 130 + 140 + 150 + 160), в том числе:
110
х
х
Дивидендлар шаклидаги даромадлар Доходы в виде дивидендов
120
х
х
Фоизлар шаклидаги даромадлар Доходы в виде процентов
130
х
х
Молиявий ижарадан даромадлар Доходы от финансовой аренды
140
х
х
Валюта курси фарқидан даромадлар Доходы от валютных курсовых разниц
150
х
х
Молиявий фаолиятнинг бошқа даромадлари Прочие доходы от финансовой деятельности
160
х
х
Молиявий фаолият бўйича харажатлар (сатр. 180 + 190 + 200 + 210), шу жумладан: Расходы по финансовой деятельности (стр. 180 + 190 + 200 + 210), в том числе:
170
х
х
Фоизлар шаклидаги харажатлар Расходы в виде процентов
180
х
х
Молиявий ижара бўйича фоизлар шаклидаги харажатлар Расходы в виде процентов по финансовой аренде
190
х
х
Валюта курси фарқидан зарарлар Убытки от валютных курсовых разниц
200
х
х
Молиявий фа�лият бўйича бошқа харажатлар Прочие расходы по финансовой деятельности
Ҳисобот даври учун ҳисоб-китоб бўйича тўланади Причитается по расчету за отчетный период
Ҳисобот даври учун ҳисоб-китоб бўйича ҳисоблангандан ҳақиқатда тўлангани Фактически внесено из причитающихся по расчету за отчетный период
Юридик шахслардан олинадиган фойда солиғи Налог на прибыль юридических лиц
280
Жисмоний шахслардан олинадиган даромад солиғи Налог на доходы физических лиц
290
шу жумладан: шахсий жамғариб бориладиган пенсия ҳисобварақларига ажратмалар в том числе: отчисления в индивидуальные накопительные пенсионные счета граждан
291
Қўшилган қиймат солиғи Налог на добавленную стоимость
310
Акциз солиғи Акцизный налог
320
Ер ости бойликларидан фойдаланганлик учун солиқ Налог за пользование недрами
330
Сув ресурсларидан фойдаланганлик учун солиқ Налог за пользование водными ресурсами
340
Юридик шахсларнинг мол-мулкига солинадиган солиқ Налог на имущество юридических лиц
350
Юридик шахслардан олинадиган ер солиғи Земельный налог с юридических лиц
360
Ягона солиқ тўлови Единый налоговый платеж
370
Ягона ер солиғи Единый земельный налог
380
Қатъий белгиланган солиқ Фиксированный налог
390
Бошқа солиқлар Прочие налоги
400
Автотранспорт йиғимлари Автотранспортные сборы
410
Ягона ижтимоий тўлов Единый социальный платеж
440
Импорт бўйича божхона божи Импортные таможенные пошлины
450
Маҳаллий бюджетга йиғимлар Сборы в местный бюджет
460
Бюджетга тўловларнинг кечиктирилганлиги учун молиявий жазолар Финансовые санкции за просроченные платежи в бюджет
470
Жами бюджетга тўловлар суммаси (280 дан 470 сатргача 291 сатрдан ташқари) Всего сумма платежей в бюджет (стр. с 280 по 470 кроме стр. 291)
480
Бюджетга тўловлар тўғрисида маълумот Справка о платежах в бюджет
(2-сонли илова Ўзбекистон Республикаси молия вазирининг 2019 йил 23 январдаги 10-сон буйруғи (рўйхат рақами 1209-10, 15.02.2019 й.) таҳрирда — Қонун ҳужжатлари маълумотлари миллий базаси, 15.02.2019 й., 10/19/1209-10/2613-сон)
Ўзбекистон Республикаси Молия вазирининг 2002 йил 27 декабрдаги 140-сон буйруғига 4-сон ИЛОВА
ПУЛ ОҚИМЛАРИ ТЎҒРИСИДА ҲИСОБОТ 4-сонли шакл
_________________________ 20__ йил учун на ______________________ 20___год
Кодлар Коды
Корхона, ташкилот Предпритие, организация _________________
КТУТ бўйича по ОКПО
Фаолият тури Вид деятельности________________________________
ИФУТ бўйича по ОКЭД
Ташкилий-ҳуқуқий шакли Организационно-правовая форма __________
Ўлчов бирлиги, минг сўм Единица измерения, тыс. сум.
Қабул қилинган сана Дата получения
Тақдим қилиш муддати Срок представления
Кўрсаткичлар номи Наименование показателя
Сатр коди Код стр.
Кирим Приход
Чиқим Расход
1
2
3
4
Операцион фаолият Операционная деятельность
Маҳсулот (товар, иш, ва хизмат) ларни сотишдан келиб тушган пул маблағлари Денежные поступления от реализации продукции (товаров, работ и услуг)
010
Материал, товар, иш ва хизматлар учун мол етказиб берувчиларга тўланган пул маблағлари Денежные выплаты поставщикам за материалы, товары работы и услуги
020
Ходимларга ва улар номидан тўланган пул маблағлари Денежные платежи персоналу и от их имени
030
Операцион фаолиятнинг бошқа пул тушумлари ва тўловлари Другие денежные поступления и выплаты от операционной деятельности
Олинган ва тўланган фоизлар Полученные и выплаченные проценты
110
Олинган ва тўланган дивидендлар Полученные и выплаченные дивиденды
120
Акциялар чиқаришдан ёки хусусий капитал билан боғлиқ бўлган бошқа инструментлардан келган пул тушумлари Денежные поступления от вьшуска акций или других инструментов связанных с собственным капиталом
Узоқ ва қисқа муддатли кредит ва қарзлар бўйича пул тушумлари ва тўловлари Денежные поступления и выплаты по долгосрочным и краткосрочным кредитам и займам
150
Молиявий ижара бўйича пул тушумлари ва тўловлари Денежные поступления и платежи по финансовой аренде
160
Молиявий фаолиятнинг бошқа пул тушумлари ва тўловлари Другие денежные поступления и выплаты от финансовой деятельности
Чет эл валютасидаги пул маблағларини қайта баҳолашдан юзага келган курс фарқлари сальдоси Сальдо курсовых разниц, образовавшихся от переоценки денежных средств в иностранной валюте
221
Йил бошидаги пул маблағлари Денежные средства на начало года
230
Йил охиридаги пул маблағлари Денежные средства на конец года
240
Чет эл валютасидаги пул маблағларининг ҳаракати тўғрисида маълумот Справка о движении денежных средств в иностранной валюте
Кўрсаткичлар номи Наименование показателей
Сатр коди Код стр.
Миқдори Сумма
Йил бошига қолдиқ Остаток на начало года
250
Келиб тушган валюта маблағлари, жами (сатр 261 + 262 + 263 + 264), шу жумладан Поступило валютных средств, всего (стр. 261 + 262 + 263 + 264), в том числе
260
Сотишдан олинган тушум Выручка от реализации
261
Конвертация қилинган Проконвертировано
262
Молиявий фаолият бўйича По финансовой деятельности
263
Бошқа манбалар Другие источники
264
Сарфланган валюта маблағлари, жами (сатр 271 + 272 + 273), шу жумладан Израсходовано валютных средств, всего (стр. 271 + 272 + 273), в том числе
270
Мол етказиб берувчилар ва пудратчиларга тўловлар Выплаты поставщикам и подрядчикам
271
Молиявий фаолият бўйича тўловлар Выплаты по финансовой деятельности
272
Бошқа мақсадлар учун На другие цели
273
Чет эл валютасидаги пул маблағларини қайта баҳолашдан юзага келган курс фарқлари сальдоси Сальдо курсовых разниц, образовавшихся от переоценки денежных средств в иностранной валюте
280
Йил охиридаги қолдиқ (сатр. 250 + 260 – 270 +/– 280) Остаток на конец года (стр. 250 + 260 – 270 +/– 280)
290
Раҳбар Руководитель _____________________
Бош бухгалтер Главный бухгалтер _________________
(4-сонли илова Ўзбекистон Республикаси молия вазирининг 2019 йил 23 январдаги 10-сон буйруғи (рўйхат рақами 1209-10, 15.02.2019 й.) таҳрирда — Қонун ҳужжатлари маълумотлари миллий базаси, 15.02.2019 й., 10/19/1209-10/2613-сон)
Ўзбекистон Республикаси Молия вазирининг 2002 йил 27 декабрдаги 140-сон буйруғига 5-сон ИЛОВА
ХУСУСИЙ КАПИТАЛ ТЎҒРИСИДАГИ ҲИСОБОТ 5-сонли шакл
_________________________ 20__ йил учун на ______________________ 20___год
Кодлар Коды
Корхона, ташкилот Предпритие, организация _________________
(5-сонли илова Ўзбекистон Республикаси молия вазирининг 2019 йил 23 январдаги 10-сон буйруғи (рўйхат рақами 1209-10, 15.02.2019 й.) таҳрирда — Қонун ҳужжатлари маълумотлари миллий базаси, 15.02.2019 й., 10/19/1209-10/2613-сон)
Ўзбекистон Республикаси молия вазирининг 2002 йил 27 декабрдаги 140-сон буйруғига 7-сон ИЛОВА
МОЛИЯВИЙ ҲИСОБОТ ШАКЛЛАРИНИ ТЎЛДИРИШ
ҚОИДАЛАРИ
1-§. УМУМИЙ ҚОИДАЛАР
1. Мазкур Қоидаларга мувофиқ молиявий ҳисоботни Ўзбекистон Республикасининг қонунчилик ҳужжатларига кўра юридик шахс ҳисобланган ташкилотлар (бюджет ташкилотлари, суғурта ташкилотлари, банклар ва бошқа кредит ташкилотлари бундан мустасно), шунингдек ўз мулкида, хўжалик юритишида ёки тезкор бошқарувида мол-мулки бўлган ва ўз мажбуриятлари бўйича ушбу мол-мулк билан жавоб берадиган, шунингдек мустақил баланс ва ҳисоб-китоб ҳисобига эга бўлган солиқ қонунчилигига мувофиқ солиқ тўловчи ҳисобланадиган алоҳида бўлинмалар тақдим этади.
(1-банднинг биринчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси адлия вазирининг 2021 йил 30 ноябрдаги 20-мҳ-сонли буйруғи (рўйхат рақами 3338, 30.11.2021 й.) таҳририда — Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 30.11.2021 й., 10/21/3338/1117-сон)
Молиявий ҳисоботни тақдим этиш муддатлари Ўзбекистон Республикаси Молия вазирлиги томонидан 2000 йил 15 июнда 47-сон билан тасдиқланган Чораклик ва йиллик молиявий ҳисоботларни тақдим этиш муддатлари тўғрисида низом (рўйхат рақами 942, 2000 йил 3 июль) билан белгиланади.
б) молиявий натижалар тўғрисидаги ҳисобот — 2-сон шакл.
4. Кичик корхоналар ва микрофирмалар фақат бухгалтерия баланси — 1-сон шакл ва молиявий натижалар тўғрисидаги ҳисобот — 2-сон шаклдан иборат бўлган йиллик молиявий ҳисоботни тақдим этади.
5. Йиллик молиявий ҳисоботга ҳисобот йилида корхона фаолиятининг якуний натижаларига таъсир кўрсатган асосий омиллар баён этилган тушунтириш хати илова қилинади.
Агар баланс йил бошида ўзгартирилган бўлса, тушунтириш хатида ўзгартириш сабабларига изоҳ берилади. Унда кейинги йил учун қабул қилинган ҳисоб сиёсати ҳам келтирилади.
Агар асосий фондларни қайта баҳолаш ҳисобот йилининг биринчи санаси ҳолатига ўтказилса, қайта баҳолаш натижалари ҳисобот йилининг бошидаги молиявий ҳисобот кўрсаткичларини шакллантиришда қабул қилинади. Бунда ўтган йилнинг охиридаги ва ҳисобот йилининг бошидаги кўрсаткичларнинг мос келмаслиги, ҳисобот йилининг биринчи санасига ўтказилган асосий воситаларни қайта баҳолашнинг натижаси деб тушунилади ва жорий даврнинг молиявий ҳисоботига тузилган тушунтириш хатида баён этилади.
6. «Аудиторлик фаолияти тўғрисида»ги Ўзбекистон Республикаси Қонунининг (Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлисининг Ахборотномаси, 2000 йил, 5-сон) 10-моддасида кўрсатилган юридик шахслар солиқ идораларига аудиторлик текшируви ўтказилганидан кейин 15 кун давомида, лекин ҳисобот йилидан кейинги йилнинг 15 майидан кечиктирмай аудиторлик хулосаси нусхасини тақдим этадилар.
7. Молиявий ҳисобот шаклларида барча реквизитлар ва белгиланган кўрсаткичлар тўлдирилиши керак. Агар корхонада тегишли активлар, пассивлар, операциялар мавжуд эмаслиги сабабли бирор-бир модда (сатр, устун) тўлдирилмаган тақдирда, ушбу модда (сатр, устун) бўшлиғи чизиб қўйилади.
8. Молиявий ҳисобот шаклларининг манзил қисми қуйидаги тартибда тўлдирилади:
а) «Корхона, ташкилот» реквизити — корхонанинг тўлиқ номи (ўрнатилган тартибда рўйхатдан ўтказилган таъсис ҳужжатларига мувофиқ) ва КТУТга кўра унинг коди кўрсатилади;
б) «Фаолият тури» реквизити — корхонанинг иқтисодий фаолият тури ва ИФУТга кўра иқтисодий фаолият коди кўрсатилади;
в) «Ташкилий-ҳуқуқий шакли» реквизити — корхонанинг ташкилий-ҳуқуқий шакли ва ТҲШТга кўра ташкилий-ҳуқуқий шаклнинг коди кўрсатилади;
г) «Мулкчилик шакли» реквизити — корхонанинг мулкчилик шакли ва МШТга кўра мулкчилик шаклининг коди кўрсатилади;
д) «Вазирлик, идора ва бошқалар» реквизити — ихтиёрида корхона бўлган ва молиявий ҳисобот йўналтириладиган органнинг номи(агар у мавжуд бўлса) ҳамда ДБИБТга кўра ушбу органнинг коди кўрсатилади;
ж) «Ҳудуд» реквизити — МҲОБТ бўйича коди кўрсатилади;
з) «Манзил» реквизити — корхонанинг тўлиқ юридик манзили кўрсатилади.
9. Молиявий ҳисоботни тузишда Ўзбекистон Республикасининг «Бухгалтерия ҳисоби тўғрисида»ги Қонуни, Ўзбекистон Республикасининг Фуқаролик кодекси, Бухгалтерия ҳисобининг миллий стандартлари, шунингдек, бухгалтерия ҳисобини юритиш ва молиявий ҳисоботни тузиш масалалари бўйича бошқа норматив-ҳуқуқий ҳужжатларга амал қилиш лозим.
10. Корхона ва ташкилотларнинг мустақил балансга ажратилмаган барча алоҳида бўлинмаларининг фаолияти кўрсаткичлари молиявий ҳисобот шаклларининг кўрсаткичлари таркибига киритилиши лозим.
11. Молиявий ҳисоботни тузишда ҳисобот санаси бўлиб ҳисобот даврининг охирги календар куни ҳисобланади.
Ҳисобот йилида тугатилган ёки қайта ташкил этилган корхона йил бошидан тугатиш (қайта ташкил этиш) пайтигача бўлган давр учун йиллик молиявий ҳисоботнинг амалдаги шакллари бўйича ҳисобот тақдим этади.
1 октябрга қадар янги ташкил этилган корхоналар молиявий ҳисоботда, улар ўрнатилган тартибда рўйхатдан ўтказилган ойнинг 1-санасидан бошлаб ҳисобот йилининг 31 декабрига қадар муддатдаги, ҳисобот йилининг 1 октябридан кейин ташкил этилган корхоналар эса — давлат рўйхатидан ўтказилган санадан бошлаб кейинги йилнинг 31 декабригача (31 декабрь ҳам киради) муддатдаги маблағлар ва уларнинг манбаларини кўрсатадилар (кўрсатилган тартиб тугатилган (қайта ташкил этилган) корхоналар ва уларнинг алоҳида бўлинмалари базасида ташкил этилган корхоналарга татбиқ этилмайди).
12. Корхона балансининг моддалари активлар ва мажбуриятларнинг пухта ўтказилган инвентаризацияси билан асосланган бўлиши керак. Инвентаризация Ўзбекистон Республикаси Молия вазирлиги томонидан 1999 йил 19 октябрда ЭГ/17-19-2075-сон билан тасдиқланган Ўзбекистон Республикаси Бухгалтерия ҳисобининг миллий стандарти (19-сонли БҲМС) «Инвентаризацияни ташкил этиш ва ўтказиш» да (рўйхат рақами 833, 1999 йил 2 ноябрь) белгиланган тартибда ўтказилади. Бунда йиллик молиявий ҳисоботни тақдим этишга қадар доимий ишлаб турган инвентаризация комиссиялари томонидан инвентаризация давомида аниқланган ҳақиқатда мавжуд қийматликларнинг бухгалтерия ҳисоби маълумотларига қараганда фарқлари тартибга солиниши керак. Дебиторлик ва кредиторлик қарзлари ҳам инвентаризациядан ўтказилиши керак ва улар солиштириш далолатномалари ёки ўзаро ҳисоб-китоблар сальдосини тасдиқлайдиган хатлар билан расмийлаштирилади. Ўтказилган инвентаризациялар сони ва натижалари, шунингдек, уларни ўтказмаслик сабаблари йиллик молиявий ҳисоботга илова қилинадиган тушунтириш хатида акс эттирилиши лозим.
13. Молиявий ҳисобот шакллари раҳбар ва бухгалтерия ҳисоби ҳамда молиявий бошқариш вазифаларини амалга оширувчи шахс томонидан имзоланади (бундан буён бош бухгалтер деб юритилади).
Агар раҳбар бухгалтерия ҳисоби ва молиявий бошқариш вазифаларини ўз зиммасига олган бўлса, у бош бухгалтер ўрнига ҳам имзо қўяди.
(13-банд Ўзбекистон Республикаси молия вазирининг 2019 йил 23 январдаги 10-сон буйруғи (рўйхат рақами 1209-10, 15.02.2019 й.) таҳрирда — Қонун ҳужжатлари маълумотлари миллий базаси, 15.02.2019 й., 10/19/1209-10/2613-сон)
14. Молиявий ҳисоботда ўчиришлар ва бўяшлар бўлмаслиги керак. Хатолар тузатилган ҳолларда тегишли изоҳлар берилади ва уларни тузатиш санасини кўрсатган ҳолда молиявий ҳисоботни имзолаган шахслар тасдиқлайди.
15. Жорий ҳамда ўтган йил ҳисобот маълумотларини (улар тасдиқланганидан кейин) тузатишлар унинг маълумотларини бузиб кўрсатишлар аниқланган ҳисобот даври учун тузилган ҳисоботда амалга оширилади, бунда тузатишлар ҳисобот даври (чорак, йил бошидан) маълумотларига киритилади.
Ўтган даврда йўл қўйилган фундаментал (муҳим) хатоларни тузатиш суммаси молиявий ҳисоботда йил бошидаги тақсимланмаган фойда сальдосини ўзгартириш орқали ва активлар, мажбуриятлар ва хусусий капиталнинг бошқа моддаларига тегишли тузатишлар киритиш йўли билан акс эттирилиши мумкин.
Агар йиллик молиявий ҳисоботни текшириш давомида даромадларни яшириш ёки ишлаб чиқариш харажатлари (ёки муомала харажатлари) таркибига улар билан боғлиқ бўлмаган харажатларни киритиш натижасида молиявий натижаларни камайтириш ҳоллари аниқланганда ўтган йил учун бухгалтерия ҳисоби ва молиявий ҳисоботга тузатишлар киритилмайди, балки жорий йилда ҳисобот даврида аниқланган ўтган йиллар фойдаси сифатида акс эттирилади.
2-§. БУХГАЛТЕРИЯ БАЛАНСИ (1-СОН ШАКЛ)
16. Бухгалтерия баланси (кейинги ўринларда — баланс) тузилгунига қадар ҳисобот даври охиридаги аналитик ҳисоблар бўйича айланмалар ва қолдиқлар Бош китобдаги синтетик ҳисоблар бўйича айланмалар ва қолдиқлар билан албатта солиштирилиши керак.
17. 3-устунда ҳисобот даври бошига маълумотлар, яъни олдинги ҳисобот даври учун баланснинг 4-устуни маълумотлари кўрсатилади.
18. Асосий воситалар балансда «Бошланғич (қайта тиклаш) қиймати» (010-сатр) моддаси бўйича ўз асосий воситалари (ишлаб турган ҳамда консервацияда бўлган) ва молиявий ижара шартномаси бўйича олинган асосий воситалар бошланғич (қайта тиклаш) қиймати бўйича кўрсатилади ва уларнинг ҳисоби асосий воситаларни ҳисобга олувчи ҳисобларда (0100) ва 0310 «Молиявий ижара шартномаси бўйича олинган асосий воситалар» ҳисобида амалга оширилади.
Алоҳида «Эскириш суммаси» (011-сатр) моддаси бўйича ташкилот томонидан асосий воситаларни ҳисобга олувчи ҳисобларда (0100) ва 0310 «Молиявий ижара шартномаси бўйича олинган асосий воситалар»ҳисобида ҳисобга олинган асосий воситалар бўйича ҳисобланган эскириш суммаси келтирилади ва уларнинг ҳисоби асосий воситаларнинг эскиришини ҳисобга олувчи ҳисобларда(0200) амалга оширилади.
«Қолдиқ (баланс) қиймати» (012-сатр) моддаси бўйича 010 «Бошланғич (қайта тиклаш) қиймати» ва 011 «Эскириш суммаси» сатрлари фарқи акс эттирилади.
19. Номоддий активлар балансда «Бошланғич қиймати» (020-сатр) моддаси бўйича табиий ресурслардан, ер майдонларидан фойдаланиш ҳуқуқи, патентлар, лицензиялар, савдо белгилари, товар белгилари, саноат намуналарига бўлган ҳуқуқлар, муаллифлик ҳуқуқлари ва бошқалар сифатида номоддий активларнинг бошланғич (қайта тиклаш) қиймати бўйича кўрсатилади ва уларнинг ҳисоби номоддий активларни ҳисобга олувчи ҳисобларда (0400)амалга оширилади.
Бу модда бўйича ҳисобот даври учун амалга оширилган ҳисобдан чиқаришларни чегирган ҳолдаги гудвилл (фирма нархи) суммаси ҳам акс эттирилади. Бухгалтерия ҳисобида гудвилл (фирма нархи) номоддий активининг суммасини ҳисобдан чиқариш алоҳида ҳисобда амортизация суммаси сифатида жамланмасдан, бевосита 0480 «Гудвилл»ҳисоби сальдосини камайтиришга олиб борилади.
Алоҳида «Амортизация суммаси» (021-сатр) моддаси бўйича номоддий активлар бўйича ҳисобланган амортизация суммаси келтирилади ва уларнинг ҳисоби номоддий активлар амортизациясини ҳисобга олувчи ҳисобларда (0500) юритилади.
«Қолдиқ (баланс) қиймати» (022-сатр) моддаси бўйича 020 «Бошланғич қиймати» ва 021 «Амортизация суммаси» сатрлари фарқи акс эттирилади.
20. «Узоқ муддатли инвестициялар, жами» (030-сатр)моддаси бўйича 040, 050, 060, 070, 080-сатрларда кўрсатилган қимматли қоғозларга, шуъба ва қарам хўжалик жамиятларига, чет-эл капитали мавжуд бўлган корхоналарга ва бошқа узоқ муддатли инвестицияларга қўйилган маблағлар суммаси кўрсатилади.
Инвестор дивидендлар олиш ҳуқуқига эга бўлган ва ушбу қўйилмалар бўйича тўлиқ масъулиятни зиммасига олган ҳолларда қимматли қоғозлар баланс активида уларнинг тўла харид қийматида кўрсатилади, улар бўйича қопланмаган сумма баланс пассивида кредиторлар моддасига тааллуқли бўлади. Қолган ҳолларда харид қилинадиган қимматли қоғозлар ҳисобига киритилган суммалар баланс активида дебиторлар моддаси бўйича кўрсатилади.
21. «Қимматли қоғозлар» (040-сатр) моддаси бўйича 0610 «Қимматли қоғозлар» ҳисобида ҳисобга олинадиган облигациялар, акциялар ва бошқа қимматли қоғозларга киритилган сумма кўрсатилади, шуъба ва қарам жамиятларининг қимматли қоғозлари бундан мустасно.
22. «Шуъба хўжалик жамиятларига инвестициялар» (050-сатр) моддаси бўйича 0620 «Шуъба хўжалик жамиятларига инвестициялар» ҳисобида ҳисобга олинадиган шуъба хўжалик жамиятларининг акциялари, облигациялари ва бошқа инвестицияларига киритилган маблағлар суммаси кўрсатилади.
23. «Қарам хўжалик жамиятларига инвестициялар» (060-сатр) моддаси бўйича 0630 «Қарам хўжалик жамиятларига инвестициялар»ҳисобида ҳисобга олинадиган қарам хўжалик жамиятларининг акциялари, облигациялари ва бошқа инвестицияларига киритилган маблағлар суммаси акс эттирилади.
24. «Чет эл капитали мавжуд бўлган корхоналарга инвестициялар» (070-сатр) моддаси бўйича 0640 «Чет-эл капитали мавжуд бўлган корхоналарга инвестициялар»ҳисобида ҳисобга олинадиган чет эл капитали мавжуд бўлган корхоналарнинг акциялари, облигациялари, устав капиталига улушлари ва бошқа инвестицияларига киритилган маблағлар суммаси кўрсатилади.
26. «Ўрнатиладиган асбоб-ускуналар» (090-сатр) моддаси бўйича ҳисоби 0710 «Ўрнатиладиган асбоб-ускуналар — маҳаллий» ва 0720 «Ўрнатиладиган асбоб-ускуналар — хорижий» ҳисобларида юритиладиган ўрнатиладиган асбоб-ускуналар ҳақиқий қиймати бўйича кўрсатилади.
27. «Капитал қўйилмалар» (100-сатр) моддаси бўйича ҳисоби капитал қўйилмаларни ҳисобга олувчи ҳисобларида (0800) юритиладиган хўжалик ва пудрат усулида амалга ошириладиган тугалланмаган қурилиш қиймати, фойдаланишга топширилмаган харид қилинган асосий воситалар ва номоддий активлар қиймати, асосий подани шакллантириш харажатлари, шунингдек ерни, молиявий ижара шартномаси бўйича олинган асосий воситаларни ободонлаштиришга ва бошқа воситаларга қўйилмалар суммалари кўрсатилади.
28. «Узоқ муддатли дебиторлик қарзлари» (110-сатр) моддаси бўйича ҳисоби 0910 «Олинган векселлар», 0920 «Молиявий ижара бўйича олинадиган тўловлар», 0930 «Ходимларнинг узоқ муддатли қарзлари», 0940 «Бошқа узоқ муддатли дебитор қарзлар» ҳисобларида юритиладиган олинган векселларнинг узоқ муддатли қисми, молиявий ижара шартномаси бўйича берилган асосий воситалар учун олинадиган тўловлар қолдиғи, ходимларнинг узоқ муддатли қарзи ва бошқа узоқ муддатли дебиторлик қарзлари кўрсатилади.
29. «Узоқ муддатли кечиктирилган харажатлар» (120-сатр) моддаси бўйича ҳисоби 0950 «Вақтинчалик фарқлар бўйича кечиктирилган фойда солиғи», 0960 «Дисконт (чегирма)лар бўйича узоқ муддатли кечиктирилган харажатлар», 0990 «Бошқа узоқ муддатли кечиктирилган харажатлар» ҳисобларида юритиладиган вақтинчалик фарқлар бўйича кечиктирилган фойда солиғи, дисконт (чегирма)лар бўйича узоқ муддатли кечиктирилган харажатлар ва бошқа узоқ муддатли кечиктирилган харажатлар кўрсатилади.
30. «I бўлим бўйича жами» (130-сатр) моддаси бўйича 012, 022, 030, 090, 100, 110, 120-сатрлар бўйича сумма кўрсатилади.
31. «Товар-моддий захиралари, жами» (140-сатр) моддаси бўйича 150, 160, 170, 180-сатрларда кўрсатилган ишлаб чиқариш захираларининг қолдиқлари, тугалланмаган ишлаб чиқариш, тайёр маҳсулот ва товарлар суммаси кўрсатилади.
32. «Ишлаб чиқариш захиралари» (150-сатр)моддаси бўйича материалларни ҳисобга олувчи ҳисобларда (1000) ҳисобга олинадиган хом-ашё захиралари, сотиболинган ярим тайёр маҳсулотлар ва бутловчи буюмлар, ёқилғилар, эҳтиёт қисмлар, қурилиш материаллари, идиш ва идишбоб материаллари, инвентар ва хўжалик жиҳозлари, қайтариладиган чиқиндилар ва бошқа моддий қийматликларнинг ҳақиқий таннархи кўрсатилади.
Ушбу модда бўйича, шунингдек, ўстиришдаги ва боқувдаги ҳайвонларни ҳисобга олувчи ҳисобларда (1100) ҳисобга олинадиган ёш ҳайвонлар; бўрдоқига яйловда боқилаётган катта ёшдаги ҳайвонлар; паррандалар; ёввойи ҳайвонлар; қуёнлар; асалари оиласи; сотиш учун асосий подадан чиқарилган (бўрдоқига боқиш учун қўйилмаган) катта ёшдаги чорва моллар; аҳолидан сотиш учун қабул қилинган чорва молларнинг ҳақиқий таннархи акс эттирилади.
Материалларни тайёрлаш ва харид қилишни ҳисобга олувчи ҳисоблар (1500) ва материаллар қийматидаги фарқларни ҳисобга олувчи ҳисоблардан (1600) фойдаланилганда ушбу ҳисобларда кўрсатилган қимматликлар «Ишлаб чиқариш захиралари» моддаси бўйича акс эттирилади.
33. «Тугалланмаган ишлаб чиқариш» (160-сатр) моддаси бўйича ҳисоби асосий ишлаб чиқаришни ҳисобга олувчи ҳисоблар (2000), ўзида ишлаб чиқарилган ярим тайёр маҳсулотларни ҳисобга олувчи ҳисоблар (2100), ёрдамчи ишлаб чиқаришни ҳисобга олувчи ҳисоблар (2300), хизмат кўрсатувчи хўжаликларни ҳисобга олувчи ҳисобларда (2700) амалга ошириладиган тугалланмаган ишлаб чиқариш ва тугалланмаган ишлар (хизматлар) бўйича харажатлар кўрсатилади.
34. «Тайёр маҳсулот» (170-сатр) моддаси бўйича ишлаб чиқариши тугалланган, синов ва қабул қилишдан ўтган, буюртмачилар билан шартнома шартларига кўра барча қисмлар билан бутланган ва техник шартлар ҳамда стандартларга мувофиқ бўлган буюмлар қолдиғи, кўргазмада бўлган ва бошқа корхоналарга комиссияга (консигнацияга) берилган, тайёр маҳсулотларни ҳисобга олувчи ҳисобларда (2800) ҳисобга олинадиган тайёр маҳсулотнинг ҳақиқий ишлаб чиқариш таннархи кўрсатилади. Кўрсатилган талабларга жавоб бермайдиган маҳсулотлар ва топширилмаган ишлар тугалланмаган деб ҳисобланади ва тугалланмаган ишлаб чиқариш таркибида кўрсатилади.
35. «Товарлар» (180-сатр) моддаси бўйича омборлардаги товарлар қолдиқлари қиймати, чакана савдодаги товарлар қиймати, кўргазмада бўлган ва бошқа корхоналарга комиссияга (консигнацияга) берилган товарлар қиймати, прокатдаги буюмлари, товар билан банд бўлган ва бўш идишлар қиймати, йўлдаги товарлар, савдо устамасини чегирган ҳолда савдо ёки умумий овқатланишда ўз фаолиятини амалга оширадиган корхоналар харид қилган ҳисобга олинадиган бошқа товарлар қиймати кўрсатилади ва уларнинг ҳисоби товарларни ҳисобга олувчи ҳисобларида (2900) юритилади.
36. «Келгуси давр харажатлари» (190-сатр)моддаси бўйича келгуси давр харажатларини ҳисобга олувчи ҳисобларда (3100) акс эттирилган, ҳисобот даврида амалга оширилган, лекин у тааллуқли бўлган муддат давомида кейинги ҳисобот даврларида молиявий-хўжалик фаолияти харажатларига киритиладиган харажатлар суммаси кўрсатилади. Бундай харажатларга оммавий ахборот воситалари нашрига обуна бўйича харажатлар, олдиндан тўланган ижара ҳақи ва бошқалар киради.
37. «Кечиктирилган харажатлар» (200-сатр) моддаси бўйича кечиктирилган харажатларни ҳисобга олувчи ҳисобларда (3200) ҳисобга олинган вақтинчалик фарқлар бўйича кечиктирилган фойда солиғининг жорий қисми, дисконт (чегирма)лар бўйича кечиктирилган харажатлар ва бошқа кечиктирилган харажатлар кўрсатилади.
38. «Дебиторлар, жами» (210-сатр) моддаси бўйича 220, 240, 250, 260, 270, 280, 290, 300, 310-сатрларда кўрсатилган харидорлар ва буюртмачилар қарзлари, шуъба ва қарам хўжалик жамиятларининг қарзи, мол етказиб берувчилар, пудратчилар, ходимларга берилган бўнаклар; бюджетга, давлат мақсадли жамғармаларига ва суғурта бўйича бўнак тўловлари; таъсисчиларнинг устав капиталига улушлар бўйича қарзи ва турли дебиторларнинг қарзлари суммасининг умуми сифатида жами дебиторлик қарзи кўрсатилади.
211-сатрда маълумот учун дебиторлик қарзининг муддати ўтказиб юборилган қисми кўрсатилади.
39. «Харидорлар ва буюртмачиларнинг қарзи» (220-сатр) моддаси бўйича шубҳали қарзлар бўйича резерв чегирилган холда буюртмачилар (харидорлар)га сотилган маҳсулот, товарлар, топширилган ишлар ва кўрсатилган хизматлар учун қарзлар кўрсатилади.
40. «Ажратилган бўлинмаларнинг қарзи» моддаси бўйича (230-сатр) ҳисоби 4110 «Ажратилган бўлинмалардан олинадиган ҳисоблар»да юритиладиган ажратилган бўлинмалар (филиаллар, ваколатхоналар)нинг жорий қарзи акс эттирилади. Мазкур модда бўйича ахборотлар маълумот учун келтирилади.
41. «Шуъба ва қарам хўжалик жамиятларининг қарзи» (240-сатр) моддаси бўйича ҳисоби 4120 «Шуъба ва қарам хўжалик жамиятларидан олинадиган ҳисоблар»да юритиладиган шуъба ва қарам хўжалик жамиятларининг жорий қарзлари (ички идоравий ҳисоб-китоблари) акс эттирилади. Шуъба ва (ёки) қарам хўжалик жамиятларига инвестициялар ҳисоби Ўзбекистон Республикаси Молия вазирлиги томонидан 1998 йил 14 октябрда 50-сон билан тасдиқланган Бухгалтерия ҳисобининг миллий стандарти (8-сонли БҲМС) «Консолидациялашган молиявий ҳисоботлар ва шуъба хўжалик жамиятларига инвестициялар ҳисоби»га (рўйхат рақами 580, 1998 йил 28 декабрь) мувофиқ бош жамиятнинг молиявий ҳисоботида консолидацияланиши лозим.
42. «Ходимларга берилган бўнаклар» (250-сатр) моддаси бўйича ходимларга меҳнат ҳақи бўйича, хизмат сафарларига, умумхўжалик харажатларига ва бошқа келгуси ҳисоб-китоблар бўйича берилган бўнаклар суммаси кўрсатилади. Ходимларга берилган бўнаклар ҳисоби ходимларга берилган бўнакларни ҳисобга олувчи ҳисобларда (4200) юритилади.
43. «Мол етказиб берувчилар ва пудратчиларга берилган бўнаклар» (260-сатр) моддаси бўйича қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ, муддати бир йилдан кам бўлган келгуси ҳисоб-китоблар учун бошқа корхоналарга тўланган бўнаклар суммаси кўрсатилади. Мол етказиб берувчилар ва пудратчиларга берилган бўнаклар ҳисоби мол етказиб берувчилар ва пудратчиларга берилган бўнакларни ҳисобга олувчи ҳисобларда (4300) юритилади.
(43-банд Ўзбекистон Республикаси адлия вазирининг 2021 йил 30 ноябрдаги 20-мҳ-сонли буйруғи (рўйхат рақами 3338, 30.11.2021 й.) таҳририда — Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 30.11.2021 й., 10/21/3338/1117-сон)
44. «Бюджетга солиқлар ва бошқа мажбурий тўловлар бўйича бўнак тўловлари» (270-сатр) моддаси бўйича бюджетга солиқлар ва бошқа мажбурий тўловлар бўйича бўнак тўловлари ҳамда ортиқча тўловлар кўрсатилади. Бюджетга солиқлар ва бошқа мажбурий тўловлар бўйича бўнак тўловлари ҳисоби 4410 «Бюджетга солиқлар ва бошқа мажбурий тўловлар бўйича бўнак тўловлари(турлари бўйича)»ҳисобида юритилади.
45. «Давлат мақсадли жамғармалари ва суғурталар бўйича бўнак тўловлари» (280-сатр) моддаси бўйича ҳисоби давлат мақсадли жамғармаларига ва суғурталар бўйича бўнак тўловларини ҳисобга олувчи счётларда (4500) юритиладиган давлат мақсадли жамғармаларига ва суғурталар бўйича бўнак тўловлари ва ортиқча тўловлар кўрсатилади.
(45-банд Ўзбекистон Республикаси молия вазирининг 2019 йил 23 январдаги 10-сон буйруғи (рўйхат рақами 1209-10, 15.02.2019 й.) таҳрирда — Қонун ҳужжатлари маълумотлари миллий базаси, 15.02.2019 й., 10/19/1209-10/2613-сон)
46. «Таъсисчиларнинг устав капиталига улушлар бўйича қарзи» (290-сатр) моддаси бўйича 4610 «Устав капиталига таъсисчиларнинг улушлари бўйича қарзи»ҳисобида ҳисобга олинадиган таъсисчиларнинг устав капиталига улушлар бўйича қарзи кўрсатилади.
47. «Ходимларнинг бошқа операциялар бўйича қарзи» (300-сатр) моддаси бўйича корхона ходимларининг кредитга сотилган товарлар бўйича, ходимларга берилган қарзлар (займлар) бўйича, корхонага етказилган моддий зарарни қоплаш бўйича қарзи ва ходимларнинг бошқа қарзлари кўрсатилади. Ходимларнинг бошқа операциялар бўйича қарзлари ҳисоби ходимларнинг бошқа операциялар бўйича қарзини ҳисобга олувчи ҳисобларда (4700) юритилади.
48. «Бошқа дебиторлик қарзлари» (310-сатр) моддаси бўйича ҳисоби турли дебиторлар қарзларини ҳисобга олувчи ҳисобларида (4800) амалга ошириладиган турли дебиторларнинг юқорида кўрсатилган дебиторлар билан ҳисоб-китоблар моддаларида акс эттирилмаган қарзлари кўрсатилади, хусусан, олинадиган фоиз ва дивидендлар, молиявий ижара бўйича жорий тўловлар, оператив ижара бўйича тўловлар; роялти бўйича олинадиган ҳисоблар, қарздорларлиги тан олинган ёки улар бўйича суд ёки бошқа идоранинг уларни ундириш тўғрисида қарори олинган, молия-хўжалик фаолияти натижаларига олиб борилган жарималар, пеня ва неустойкалар ҳамда бошқа шахсларнинг қарзи кўрсатилади.
49. «Пул маблағлари, жами» (320-сатр) моддаси бўйича 330, 340, 350, 360-сатрларда кўрсатилган кассадаги, ҳисоб-китоб ва валюта ҳисобларидаги пул маблағлари суммаси, шунингдек бошқа пул маблағлари кўрсатилади. Баланснинг ушбу моддаларида акс эттирилган суммалар банк кўчирмаларига ва касса ҳисоботи бўйича пул маблағлари қолдиқларига мос келиши керак.
50. «Кассадаги пул маблағлари» (330-сатр) моддаси бўйича ҳисобот даврининг охирги санасига корхона кассаларидаги, миллий валюта ва чет эл валютасидаги пул маблағлари қолдиғи кўрсатилади. Кассадаги пул маблағлари ҳисоби кассадаги пул маблағларини ҳисобга олувчи ҳисобларда (5000) амалга оширилади.
51. «Ҳисоб-китоб ҳисобидаги пул маблағлари» (340-сатр) моддаси бўйича ҳисобот даврининг охирги санасига банклардаги ҳисоб-китоб ҳисобларида мавжуд бўлган, миллий валютада пул маблағлари қолдиғи кўрсатилади. Ҳисоб-китоб ҳисобида миллий валютадаги пул маблағларининг ҳисоби 5110 «Ҳисоб-китоб ҳисоби»ҳисобида юритилади.
52. «Чет эл валютасидаги пул маблағлари» (350-сатр) моддаси бўйича корхонанинг банклардаги валюта ҳисобларида мавжуд бўлган, ҳисобот даврининг охирги санасидаги Ўзбекистон Республикаси Марказий банкининг курси бўйича миллий валютада баҳоланган валюта маблағларининг қолдиғи кўрсатади. Чет эл валютасидаги пул маблағларининг ҳисоби чет эл валютасидаги пул маблағларини ҳисобга олувчи ҳисобларда (5200) юритилади.
54. «Қисқа муддатли инвестициялар» (370-сатр) моддаси бўйича ҳисоби қисқа муддатли инвестицияларни ҳисобга олувчи ҳисобларида (5800) амалга ошириладиган корхонанинг бошқа корхоналар қимматли қоғозларига, давлат облигациялари ва маҳаллий қарз (заём) ҳамда шу сингариларга қисқа муддатли (12 ойдан ошмайдиган муддатга) инвестициялар, шунингдек бошқа корхоналарга берилган қарзлар ва бошқа жорий инвестициялар кўрсатилади.
55. «Бошқа жорий активлар» (380-сатр)моддаси бўйича ҳисоби 5910 «Камомадлар ва қийматликларнинг бузилишидан йўқотишлар» ва 5920 «Бошқа жорий активлар» ҳисобларида юритиладиган мазкур ҳисобот даврида инвентаризацияда аниқланган ва улар бўйича айбдор шахслар бузилишидан камомадлар, ўғирликлар ва қийматликларни шикастлашдан йўқотишлар суммаси ҳамда юқорида келтирилган бўлим моддаларида назарда тутилмаган, бироқ корхона мулки ҳисобланган бошқа жорий активлар кўрсатилади.
56. «II бўлим бўйича жами» (390-сатр)моддаси бўйича 140, 190, 200, 210, 320, 370, 380-сатрлар бўйича сумма кўрсатилади.
57. «Баланс активи бўйича жами» (400-сатр)моддаси бўйича сатрларни қўшиш йўли билан олинган активларнинг жами суммаси кўрсатилади 130-сатр + 390-сатр.
58. «Устав капитали» (410-сатр) моддаси бўйича таъсис ҳужжатларида корхона таъсисчилари улушларининг (ҳиссалари, номинал қиймат бўйича акциялари, пай бадалларининг) йиғиндиси сифатида рўйхатга олинган устав капитали миқдори кўрсатилади. Устав капиталининг ҳисоби устав капиталини ҳисобга олувчи ҳисобларда (8300) юритилади.
59. «Қўшилган капитал» (420-сатр) моддаси бўйича ҳисоби қўшилган капитални ҳисобга олувчи ҳисобларда (8400) юритиладиган акцияларни номинал қийматдан юқори нархларда бирламчи сотишда олинган эмиссион даромад суммаси, корхонанинг устав капиталини шакллантиришда таъсис ҳужжатларини рўйхатга олиш санаси билан маблағларни устав капиталига ҳақиқатда киритиш санасидаги Ўзбекистон Республикаси Марказий банкининг курслари ўртасида юзага келадиган курслардаги фарқ суммаси кўрсатилади.
60. «Резерв капитали» (430-сатр) моддаси бўйича ҳисоби резерв капиталини ҳисобга олувчи ҳисобларда (8500) юритиладиган узоқ муддатли активларни қайта баҳолашда ҳосил бўладиган инфляция резервлари, қонунчилик ва таъсис ҳужжатларида назарда тутилган миқдорларда соф фойдадан ажратмалар ҳисобига ташкил этилган резерв фонди, шунингдек текинга олинган мол-мулк қиймати кўрсатилади,.
Мазкур модда бўйича солиқ солишдан озод қилиш натижасида бўшайдиган маблағларни қонунчиликда ўрнатилган тартибда мақсадли вазифаларни бажаришга йўналтириш шарти билан божхона тўловларини, бюджетга солиқлар ва мажбурий тўловларни тўлаш бўйича солиқ имтиёзлари суммалари ҳам акс эттирилади.
61. «Сотиб олинган хусусий акциялар» (440-сатр) моддаси бўйича корхонада бўлган, уларни кейинчалик тарқатиш ёки йўқ қилиш (бекор қилиш) учун сотиб олинган хусусий акциялари, ҳиссалари ва пайларининг қиймати кўрсатилади. Сотиб олинган хусусий акциялари, ҳиссалари ва пайлари сотиб олинган хусусий акцияларини ҳисобга олувчи ҳисобларида (8600) ҳисобга олинади.
Агар корхона зарар олган бўлса, ҳисобот даврининг охирида ушбу зарар ушбу модда бўйича «минус» белгиси билан кўрсатилади.
63. «Мақсадли тушумлар» (460-сатр) моддаси бўйича мақсадли тушумларни ҳисобга олувчи ҳисобларида (8800) ҳисобга олинган, олинган грантлар, субсидиялар, аъзолик бадаллари, мақсадли фойдаланиладиган солиқ имтиёзлари суммалари ва мақсадли тадбирларни амалга ошириш учун бошқа мақсадли тушумлар кўрсатилади.
64. «Келгуси давр харажатлари ва тўловлари учун захиралар» (470-сатр) моддаси бўйича корхона томонидан келгуси харажатлар ва тўловлар учун харажатларда бир текисда тақсимлаш мақсадида захира қилинган маблағлар кўрсатилади.
65. «I бўлим бўйича жами» (480-сатр) моддаси бўйича қуйидагиларни натижаси кўрсатилади: 410-сатр+420-сатр+430-сатр-440-сатр+450-сатр+460-сатр+470-сатр.
66. «Узоқ муддатли мажбуриятлар, жами» (490-сатр) моддаси бўйича 500, 520, 530, 540, 550, 560, 570, 580, 590-сатрларда кўрсатилган корхонанинг узоқ муддатли (қоплаш муддати бир йилдан ортиқ бўлган) мажбуриятлари кўрсатилади.
71. «Солиқлар ва бошқа мажбурий тўловлар бўйича узоқ муддатли кечиктирилган мажбуриятлар» (540-сатр) моддаси бўйича ҳисоби 7240 «Солиқлар ва бошқа мажбурий тўловлар бўйича узоқ муддатли кечиктирилган мажбуриятлар» ҳисобида амалга ошириладиган ташкилотларнинг солиқлар ва бошқа мажбурий тўловлар бўйича узоқ муддатли мажбуриятлари суммаси кўрсатилади.
72. «Бошқа узоқ муддатли кечиктирилган мажбуриятлар» (550-сатр) моддаси бўйича ҳисоби 7250 «Вақтинчалик фарқ бўйича кечиктирилган фойда солиғи бўйича узоқ муддатли мажбуриятлар», 7290 «Бошқа узоқ муддатли кечиктирилган мажбуриятлар»ҳисобларида юритиладиган, корхоналарнинг молия-хўжалик фаолияти билан боғлиқ, бошқа узоқ муддатли кечиктирилган мажбуриятлари суммаси кўрсатилади.
73. «Харидорлар ва буюртмачилардан олинган бўнаклар» (560-сатр) моддаси бўйича 7310 «Харидорлар ва буюртмачилардан олинган бўнаклар»ҳисобида ҳисобга олинган, келгуси ҳисоб-китоблар бўйича бўнаклар кўринишида бошқа ташкилотлардан олинган узоқ муддатли қарзлар суммаси кўрсатилади.
74. «Узоқ муддатли банк кредитлари» (570-сатр) моддаси бўйича 7810 «Узоқ муддатли банк кредитлари»ҳисобида ҳисобга олинган, олинган узоқ муддатли кредитлар бўйича банклардан қарз суммалари кўрсатилади.
75. «Узоқ муддатли қарзлар» (580-сатр) моддаси бўйича 7820 «Узоқ муддатли қарзлар», 7830 «Тўланадиган облигациялар», 7840 «Тўланадиган векселлар» ҳисобларида ҳисобга олинган, бошқа корхоналар ва муассасалардан узоқ муддатли қарзлар бўйича қарз суммалари кўрсатилади.
76. «Бошқа узоқ муддатли кредиторлик қарзлар» (590-сатр) моддаси бўйича турли кредиторларга бўлган узоқ муддатли қарзларни ҳисобга олувчи ҳисобларида (7900) ҳисобга олинган, корхонанинг ижарага берувчи (лизинг берувчи), ходимлар, турли жисмоний ва юридик шахслар олдида турли хил нотижорий операциялар бўйича узоқ муддатли мажбуриятлари суммалари, суд органларининг ижро ҳужжатлари ёки қарорлари асосида турли ташкилотлар ва айрим шахслар фойдасига корхона ходимларининг иш ҳақидан ушланган суммалар кўрсатилади.
77. «Жорий мажбуриятлар, жами» (600-сатр)моддаси бўйича 610, 630, 640, 650, 660, 670, 680, 690, 700, 710, 720, 730, 740, 750, 760-сатрларда кўрсатилган корхонани жорий мажбуриятларининг (бир йилдан кам бўлган муддатли) суммаси акс эттирилади.
82. «Солиқлар ва бошқа мажбурий тўловлар бўйича кечиктирилган мажбуриятлар» (650-сатр) моддаси бўйича ҳисоби 6240 «Солиқлар ва бошқа мажбурий тўловлар бўйича кечиктирилган мажбуриятлар»ҳисобида амалга ошириладиган, ташкилотларнинг солиқлар ва бошқа мажбурий тўловлар бўйича узоқ муддатли мажбуриятлари суммасининг жорий қисми кўрсатилади.
83. «Бошқа кечиктирилган мажбуриятлар» (660-сатр) моддаси бўйича ҳисоби 6250 «Вақтинчалик фарқлар бўйича кечиктирилган фойда солиғи бўйича мажбуриятлар», 6290 «Бошқа кечиктирилган мажбуриятлар» ҳисобларида юритиладиган, корхонанинг молия-хўжалик фаолияти билан боғлиқ, бошқа кечиктирилган мажбуриятлар суммаси кўрсатилади.
84. «Олинган бўнаклар» (670-сатр) моддаси бўйича олинган бўнакларни ҳисобга олувчи ҳисобларида (6300) ҳисобга олинган бошқа ташкилотлардан келгуси ҳисоб-китоблар бўйича бўнаклар кўринишида олинган қарз суммаси кўрсатилади.
85. «Бюджетга тўловлар бўйича қарз» (680-сатр) моддаси бўйича 6410 «Бюджетга тўловлар бўйича (турлар бўйича) қарз»ҳисобида ҳисобга олинадиган, бюджетга тўловларнинг барча турлари, жумладан жисмоний шахслар даромад солиғи суммаси бўйича корхонанинг қарзи кўрсатилади.
86. «Суғурталар бўйича қарз» (690-сатр) моддаси бўйича корхона суғурталанувчи ҳисобланган ва ҳисоби 6510 «Суғурта бўйича тўловлар» ҳисобларида юритиладиган суғурта бўйича тўловларга доир қарз кўрсатилади.
87. «Мақсадли давлат жамғармаларига тўловлар бўйича қарз» (700-сатр) моддаси бўйича ҳисоби 6520 «Мақсадли давлат жамғармаларига тўловлар» ва 6530 «Шахсий жамғариб бориладиган ҳисобларга тўловлар» ҳисобларда юритиладиган, корхонанинг мақсадли давлат жамғармаларига қарзи кўрсатилади.
88. «Таъсисчиларга бўлган қарзлар» (710-сатр)моддаси бўйича ҳисоби 6610 «Тўланадиган дивидендлар», 6620 «Чиқиб кетаётган таъсисчиларга улушлари бўйича қарз»ва 6630 «Таъсисчиларнинг устав капиталини ошириш бўйича улушлари» ҳисобларида амалга ошириладиган, корхонанинг таъсисчилар олдида дивидендлар ва чиқиб кетаётган таъсисчиларга улушлари бўйича мажбуриятлари суммаси кўрсатилади.
89. «Меҳнатга ҳақ тўлаш бўйича қарз» (720-сатр) моддаси бўйича 6710 «Меҳнат ҳақи бўйича ходим билан ҳисоблашишлар», 6720 «Депонентланган иш ҳақи» ҳисобларида ҳисобга олинган, ҳисобланган, лекин ҳали тўланмаган меҳнатга ҳақ тўлаш суммалари, мукофотлар, нафақалар ва ҳоказолар кўрсатилади.
90. «Қисқа муддатли банк кредитлари» (730-сатр) моддаси бўйича ҳисоби 6810 «Қисқа муддатли банк кредитлари»ҳисобида амалга ошириладиган қисқа муддатли кредитлар бўйича банклар олдидаги қарз суммалари кўрсатилади.
91. «Қисқа муддатли қарзлар» (740-сатр)моддаси бўйича ҳисоби 6820 «Қисқа муддатли қарзлар», 6830 «Тўланадиган облигациялар», 6840 «Тўланадиган векселлар» ҳисобларида амалга ошириладиган бошқа корхоналар ва шахслардан олинган қарзлар (заёмлар) бўйича қарз суммалари кўрсатилади.
92 «Узоқ муддатли мажбуриятларнинг жорий қисми» (750-сатр) моддаси бўйича ҳисоби 6950 «Узоқ муддатли мажбуриятлар — жорий қисми»ҳисобида амалга ошириладиган корхонани узоқ муддатли мажбуриятларининг жорий қисми суммалари кўрсатилади.
93. «Бошқа кредиторлик қарзлар» (760-сатр) моддаси бўйича ҳисоби 6910 «Тўланадиган оператив ижара», 6920 «Ҳисобланган фоизлар», 6930 «Роялти бўйича қарз», 6940 «Кафолатлар бўйича қарз», 6960 «Даъволар бўйича тўланадиган ҳисоблар», 6970 «Ҳисобдор шахсларга бўлган қарз» ва 6990 «Бошқа мажбуриятлар» ҳисобларида амалга ошириладиган корхонанинг турли кредиторлари билан операциялар бўйича қарз суммалари кўрсатилади.
94. «II бўлим бўйича жами» (770-сатр) моддаси бўйича 490 ва 600-сатрлар бўйича сумма кўрсатилади.
95. «Баланс пассиви бўйича жами» (780-сатр) моддаси бўйича 480 ва 770-сатрлар бўйича суммалар натижаси сифатида олинган пассивнинг жами суммаси кўрсатилади.
96. «Балансдан ташқари ҳисобларда ҳисобга олинадиган қийматликларнинг мавжудлиги тўғрисида маълумотнома» 790-940-сатрларда корхонага тегишли бўлмаган, лекин вақтинча унинг фойдаланишида ёки тасарруфида бўлган қийматликлар (оператив ижара шартномаси бўйича олинган асосий воситалар, масъул сақлашдаги, қайта ишланаётган ва ҳоказо моддий қийматликлар), шартли ҳуқуқлар ва мажбуриятлар мавжудлиги тўғрисидаги, шунингдек корхонанинг балансдан ташқари ҳисобларида ҳисобга олинадиган айрим хўжалик операцияларини назорат қилиш учун ахборот кўрсатилади.
961. Муддати ўтган дебиторлик ва кредиторлик қарзлари расшифрокасида ташкилотнинг муддати ўтган дебиторлик ва кредиторлик қарзларининг ҳисобот даврининг охирги санасидаги ҳолати акс эттирилади. Ушбу расшифровка бухгалтерия балансини тузиш санасига ташкилотнинг муддати ўтган дебиторлик ва кредиторлик қарзлари мавжуд бўлсагина тўлдирилади.
962. 2-устун — «Муддати ўтган қарздорликка эга бўлган дебитор ва кредиторлар рўйхати»да — дебитор (кредитор)дан юқори турадиган вазирликлар (идоралар) кесимидаги дебиторлар ва кредиторлар рўйхати келтирилади. Агар дебитор (кредитор) юқори турадиган вазирликка (идорага) эга бўлмаса, дебитор (кредитор) бўлган юридик шахснинг тўлиқ номини кўрсатиш лозим.
Ўзбекистон Республикасининг ташқарисидаги муддати ўтган қарзлар бўйича дебитор (кредитор) номи (тўлиқ ёки умумқабул қилинган қисқартиришлар билан) қавсларда мамлакатнинг номи кўрсатилади.
2-устунда 2.1, 2.2.1, 3.1, 5.1, 5.2.1, 6.1-сатрлар бўйича мажбурий тартибда муддати ўтган қарздорликка эга бўлган дебитор (кредитор)нинг номини кўрсатиш лозим.
963. 3-устунда қонунчилик ҳужжатларида белгиланган муддатларида қопланмаган, муддати ўтган қарздорликнинг умумий суммаси кўрсатилади, хусусан:
(963.-банднинг биринчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси адлия вазирининг 2021 йил 30 ноябрдаги 20-мҳ-сонли буйруғи (рўйхат рақами 3338, 30.11.2021 й.) таҳририда — Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 30.11.2021 й., 10/21/3338/1117-сон)
а) 1-сатр бўйича муддати ўтган дебиторлик қарзининг умумий суммаси кўрсатилади, у 3-устуннинг 2 ва 3-сатрлари суммасига тенг бўлиши керак;
б) 4-сатр бўйича муддати ўтган кредиторлик қарзининг умумий суммаси кўрсатилади, у 3-устуннинг 5 ва 6-сатрлари суммасига тенг бўлиши керак.
Муддати ўтган дебиторлик қарзининг умумий суммаси Бухгалтерия баланси 1-сон шаклининг 211-сатри суммасига мувофиқ келиши лозим.
Муддати ўтган кредиторлик қарзининг умумий суммаси Бухгалтерия баланси 1-сон шаклининг 602-сатри суммасига мувофиқ келиши лозим.
964. 3-устунда 2, 2.1, 2.2, 2.2.1, 3.3.1-сатрлар бўйича 1-сатрда акс эттирилган муддати ўтган дебиторлик қарзи умумий суммасининг қуйидаги тартибдаги расшифровкаси келтирилади:
а) 2-сатр бўйича республика ҳудудидаги муддати ўтган дебиторлик қарзининг умумий суммаси кўрсатилади;
б) 2.1-сатр бўйича республика ҳудудидаги дебиторларнинг номлари бўйича муддати ўтган қарз кўрсатилади;
в) 2.2-сатр бўйича ички идоравий муддати ўтган дебиторлик қарзининг умумий суммаси келтирилади;
г) 2.2.1-сатр бўйича 2-сатрдан ажратилган, дебиторлар номлари бўйича ички идоравий муддати ўтган қарз суммаси кўрсатилади;
д) 3-сатр бўйича республика ташқарисидаги муддати ўтган дебиторлик қарзининг умумий суммаси кўрсатилади;
е) 3.1-сатр бўйича республика ташқарисидаги дебиторлар номлари бўйича муддати ўтган қарз кўрсатилади.
966. Ташкилотга боғлиқ бўлмаган сабаблар бўйича юзага келган қарзлар бўйича:
а) 4-устунда ташкилотга боғлиқ бўлмаган сабаблар бўйича юзага келган умумий муддати ўтган қарз кўрсатилади, хусусан:
1-сатр бўйича — муддати ўтган дебиторлик қарзининг умумий суммаси, у 5, 6, 7, 8-устунларда кўрсатилган суммага тенг бўлиши керак;
4-сатр бўйича — муддати ўтган кредиторлик қарзининг умумий суммаси, у 5, 7, 8-устунларда кўрсатилган суммага тенг бўлиши керак;
б) 5-устунда ташкилотнинг Ўзбекистон Республикаси Ҳукумати қарорларига кўра олдиндан ҳақ тўламасдан юклаб жўнатилган (олинган) маҳсулот (иш, хизмат) бўйича умумий муддати ўтган дебиторлик (кредиторлик) қарзи кўрсатилади;
в) 6-устунда давлат захиралари ва жамғармаларидан хом ашё ҳамда материалларни юклаб жўнатиш назарда тутилган ўтказилган бўнак тўловларининг суммаси кўрсатилади. 6-устунда акс эттириладиган маълумот фақат муддати ўтган дебиторлик қарзи қисмида тўлдирилади;
г) 7-устунда ташкилотнинг Ўзбекистон Республикаси Ҳукумати қарорларига кўра қарзни қоплаш муддати белгиланган муддатдан ўтган кечиктирилган қарзи акс эттирилади;
д) 8-устунда қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ, тақдим этилган даъволар бўйича судда кўриб чиқиш жараёни бораётган муддати ўтган қарз суммаси кўрсатилади. Худди шу ерда кредитордан ушбу қарзни ундириш тўғрисида хўжалик суди қарорлари чиқарилган муддати ўтган қарз ҳам акс эттирилади.
(966.-банднинг «д» кичик банди Ўзбекистон Республикаси адлия вазирининг 2021 йил 30 ноябрдаги 20-мҳ-сонли буйруғи (рўйхат рақами 3338, 30.11.2021 й.) таҳририда — Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 30.11.2021 й., 10/21/3338/1117-сон)
967. Зарурат туғилган ҳолларда ташкилотларга «Ташкилотга боғлиқ бўлмаган сабаблар бўйича вужудга келган муддати ўтган қарзлар» бўлимида қўшимча устунлар очишга рухсат берилади.
968. Муддати ўтган дебиторлик ва кредиторлик қарзлари расшифрокаси сатрларининг миқдори тегишлича 2.1, 2.2.1, 3.1, 5.1, 5.2.1, 6.1-сатрлар бўйича кўрсатиладиган дебиторлар ва кредиторлар миқдорига боғлиқ.
969. Муддати ўтган дебиторлик ва кредиторлик қарзлари расшифрокаси раҳбар ва бош бухгалтер томонидан имзоланади.
(969-банд Ўзбекистон Республикаси молия вазирининг 2019 йил 23 январдаги 10-сон буйруғи (рўйхат рақами 1209-10, 15.02.2019 й.) таҳрирда — Қонун ҳужжатлари маълумотлари миллий базаси, 15.02.2019 й., 10/19/1209-10/2613-сон)
97. «Маҳсулот (товарлар, ишлар ва хизматлар)ларни сотишдан соф тушум» (010-сатр)моддаси бўйича маҳсулот, товарлар, ишлар ва хизматларни сотишдан олинган тушум кўрсатилади, бунда солиқлар (қўшилган қиймат солиғи, акциз солиғи) ҳамда қайтарилган товарлар ва тайёр маҳсулотнинг қиймати, харидорнинг сотиш нархларидан чегирмалари чегирилади.
(97-банднинг биринчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси молия вазирининг 2019 йил 23 январдаги 10-сон буйруғи (рўйхат рақами 1209-10, 15.02.2019 й.) таҳрирда — Қонун ҳужжатлари маълумотлари миллий базаси, 15.02.2019 й., 10/19/1209-10/2613-сон)
010-сатр асосий (операцион) фаолиятнинг даромадларини ҳисобга олувчи ҳисоблар (9000) маълумотлари бўйича тўлдирилади.
Асосий фаолияти мол-мулкни ижарага (лизингга) бериш ҳисобланган корхоналар 010-сатр бўйича жорий ҳисобот даврига тегишли бўлган даромад суммасини акс эттирадилар.
Воситачи корхоналар 010-сатрда комиссион ҳақлар суммасини акс эттирадилар.
98. «Сотилган маҳсулот (товар, иш ва хизмат)ларнинг таннархи» (020-сатр) моддаси бўйича сотилган маҳсулот (товар, иш, хизмат)лар таннархини ҳисобга олувчи ҳисобларда (9100) ҳисобга олинган, сотилган маҳсулот (товар, иш ва хизмат)ларнинг таннархи суммаси кўрсатилади.
Савдо корхоналари ушбу сатр бўйича сотилган товарларнинг харид қийматини акс эттирадилар.
99. «Маҳсулот (товар, иш ва хизмат)ларни сотишнинг ялпи фойдаси (зарари)» (030-сатр) маҳсулот (товар, иш ва хизмат)лар сотишдан соф тушум билан сотилган маҳсулот (товар, иш ва хизмат)ларнинг таннархи ўртасидаги фарқ (010-сатр-020-сатр) сифатида аниқланади.
100. «Давр харажатлари, жами» (040-сатр)моддаси бўйича 050, 060, 070-сатрлар бўйича жами сумма акс эттирилади.
101. «Сотиш харажатлари» (050-сатр) моддаси бўйича ҳисоби 9410 «Сотиш харажатлари»ҳисобида амалга ошириладиган: маҳсулотни сотиш харажатлари, яъни маҳсулотни истеъмолчига етказиш, транспорт воситаларига ортиш билан боғлиқ харажатлар, маркетинг билан шуғулланадиган бўлимлар ва ходимларнинг харажатлари ва ҳоказолар акс эттирилади.
102. «Маъмурий харажатлар» (060-сатр) моддаси бўйича ҳисоби 9420 «Маъмурий харажатлар»ҳисобида юритиладиган: корхонани бошқариш харажатлари, бошқарув ходимлари меҳнатига ҳақ тўлаш харажатлари, умуммаъмурий мақсаддаги асосий воситаларни таъмирлаш харажатлари, умумхўжалик мақсадидаги хоналарнинг ижара ҳақи ва бошқа маъмурий харажатлар кўрсатилади.
103. «Бошқа операцион харажатлар» (070-сатр) моддаси бўйича ҳисоби 9430 «Бошқа операцион харажатлар»ҳисобида амалга ошириладиган: кадрларни тайёрлаш ва қайта тайёрлаш харажатлари, ахборот, аудиторлик ва маслаҳат хизматларига ҳақ тўлаш харажатлари, компенсация ва рағбатлантириш хусусиятдаги тўловлар, иш ҳақини ҳисоблашда ҳисобга олинмайдиган тўловлар ва харажатлар, банк, Қимматли қоғозлар марказий депозитарийсининг ва қимматли қоғозлар бозори профессионал иштирокчиларининг хизматларига ҳақ, зарарлар, жарималар, пенялар ва операцион фаолият жараёнида юзага келадиган, ишлаб чиқариш жараёни, молиявий фаолият билан боғланмаган ва харажатларнинг фавқулодда моддалари сифатларига эга бўлмаган бошқа харажатлар акс эттирилади.
105. «Асосий фаолиятнинг бошқа даромадлари» (090-сатр) моддаси бўйича ҳисоби асосий фаолиятнинг бошқа даромадларини ҳисобга олувчи ҳисобларида (9300) амалга ошириладиган асосий воситалар ва бошқа активларнинг чиқиб кетишидан фойда, ундирилган жарима ва пенялар, ўтган йиллар фойдаси, оператив ижарадан даромадлар, кредиторлик ва депонентлик қарзини ҳисобдан чиқаришдан даромадлар, хизмат кўрсатувчи хўжаликларнинг даромадлари, текин (бепул) молиявий ёрдам ва бошқа операцион даромадлар кўрсатилади.
106. «Асосий фаолиятнинг фойдаси (зарари)» (100-сатр) моддаси бўйича маҳсулот (товар, иш ва хизмат)ларни сотишнинг ялпи фойдаси (зарари)дан (030-сатр) давр харажатлари суммасини (040-сатр) айириш ҳамда асосий фаолиятдан бошқа даромадлар суммасини (090-сатр) қўшиш йўли билан аниқланадиган корхонани асосий фаолиятининг молиявий натижалари кўрсатилади.
107. «Молиявий фаолиятнинг даромадлари, жами» (110-сатр) моддаси бўйича 120, 130, 140, 150, 160-сатрлар бўйича жами сумма акс эттирилади.
108. «Дивидендлар шаклидаги даромадлар» (120-сатр) моддаси бўйича ҳисоби 9520 «Дивидендлар кўринишида даромадлар»ҳисобида юритиладиган: Ўзбекистон Республикаси ҳудудида ва ундан ташқарида бошқа корхоналар фаолиятида улушли иштирок этишдан олинган даромадлар, корхона эгалигида бўлган акциялар ва бошқа қимматли қоғозлар бўйича дивидендлар акс эттирилади.
109. «Фоизлар шаклидаги даромадлар» (130-сатр) моддаси бўйича ҳисоби 9530 «Фоизлар шаклидаги даромадлар»ҳисобида юритиладиган, узоқ муддатли ва жорий инвестициялар бўйича фоизлар кўринишида даромадлар кўрсатилади.
110. Асосий фаолияти мол-мулкни молиявий ижарага бериш ҳисобланмаган ташкилотлар «Молиявий ижарадан даромадлар» (140-сатр) моддаси бўйича ҳисоби 9550 «Молиявий ижарадан даромадлар»ҳисобида юритиладиган мол-мулкни молиявий ижарага беришдан олган даромадларини акс эттирадилар.
111. «Валюта курси фарқидан даромадлар» (150-сатр) моддаси бўйича ҳисоби 9540 «Валюта курси фарқидан даромадлар»ҳисобида амалга ошириладиган, валюта операциялари бўйича ижобий курс фарқларидан, шу жумладан балансни тузиш санасида баланснинг валюта моддаларини қайта баҳолашдан даромадлар акс эттирилади.
112. «Молиявий фаолиятнинг бошқа даромадлари» (160-сатр) моддаси бўйича ҳисоби 9510 «Роялти кўринишида даромадлар», 9560 «Қимматли қоғозларни қайта баҳолашдан даромадлар». 9590 «Молиявий фаолиятнинг бошқа даромадлари» ҳисобларида амалга ошириладиган қимматли қоғозларни қайта баҳолашларни ўтказишдан даромадлар, роялти кўринишида даромадлар ва молиявий фаолиятдан бошқа даромадлар кўрсатилади.
113. «Молиявий фаолият бўйича харажатлар, жами» (170-сатр) моддаси бўйича 180, 190, 200, 210-сатрлар бўйича жами сумма акс эттирилади.
114. «Фоизлар шаклидаги харажатлар» (180-сатр) моддаси бўйича ҳисоби 9610 «Фоизлар шаклидаги харажатлар»ҳисобида амалга ошириладиган, банк кредитлари ва қарзлар бўйича фоизларни тўлаш харажатлари кўрсатилади.
115. «Молиявий ижара бўйича фоизлар шаклидаги харажатлар» (190-сатр) моддаси бўйича ҳисоби 9610 «Фоизлар шаклидаги харажатлар»ҳисобида юритиладиган молиявий ижара бўйича фоизларни тўлаш харажатлари акс эттирилади.
116. «Валюта курси фарқидан зарарлар» (200-сатр) моддаси бўйича ҳисоби 9620 «Валюта курси фарқидан зарарлар» ҳисобида амалга ошириладиган, валюта операциялари бўйича ва баланс тузиш санасида баланснинг валюта моддаларини қайта баҳолашдан салбий курс фарқлари акс эттирилади.
117. «Молиявий фаолият бўйича бошқа харажатлар» (210-сатр) моддаси бўйича ҳисоби 9630 «Қимматли қоғозларни чиқариш ва тарқатиш харажатлари» ва 9690 «Молиявий фаолият бўйича бошқа харажатлар» ҳисобларида амалга ошириладиган, қимматли қоғозларни чиқариш ва тарқатиш билан боғлиқ харажатлар ҳамда молиявий фаолиятга доир бошқа харажатлар акс эттирилади.
118. «Умумхўжалик фаолиятининг фойдаси (зарари)» (220-сатр) моддаси бўйича асосий фаолиятнинг фойдаси (зарари) суммасига (100-сатр) молиявий фаолиятнинг даромадлари суммасини (110-сатр) қўшиш ва молиявий фаолият бўйича харажатлар суммасини (170-сатр) айириш йўли билан аниқланадиган корхонанинг умумхўжалик фаолиятидан молиявий натижалари кўрсатилади.
119. «Фавқулоддаги фойда ва зарарлар» (230-сатр) моддаси бўйича «Даромадлар (фойда)» устуни 9710 «Фавқулоддаги фойдалар»ҳисобининг маълумотлари, «Харажатлар (зарарлар)» устуни эса 9720 «Фавқулоддаги зарарлар»ҳисобининг маълумотлари бўйича тўлдирилиб, фавқулодда воқеалар натижалари кўрсатилади.
120. «Фойда солиғини тўлагунга қадар фойда (зарар)» (240-сатр) моддаси бўйича +/- белгисини ҳисобга олган ҳолда 220 ва 230-сатрларни қўшиш натижалари акс эттирилади.
122. «Фойдадан бошқа солиқлар ва бошқа мажбурий тўловлар» (260-сатр) моддаси бўйича қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ ташкилот фойдаси ҳисобидан тўланаётган солиқлар ва бошқа мажбурий тўловларни йил бошидан ҳисобланган суммаси акс эттирилади.
Амалдаги қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ солиқ солишнинг соддалаштирилган тартиби назарда тутилган корхоналар 260-сатр бўйича ҳисобланган ягона солиқ тўлови, ягона ер солиғи, тадбиркорлик фаолиятининг айрим турлари бўйича қатъий белгиланган солиқ суммасини акс эттирадилар.
(122-банд Ўзбекистон Республикаси адлия вазирининг 2021 йил 30 ноябрдаги 20-мҳ-сонли буйруғи (рўйхат рақами 3338, 30.11.2021 й.) таҳририда — Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 30.11.2021 й., 10/21/3338/1117-сон)
123. «Ҳисобот даврининг соф фойдаси (зарари)» (270-сатр) моддаси бўйича 240-250-260-сатрлар айирмаси сифатида аниқланган ҳисобот даврининг якуний молиявий натижаси кўрсатилади.
124. «Бюджетга тўловлар бўйича маълумотнома»да (280-470-сатрлар) корхоналар томонидан солиқ қонунчилигига мувофиқ бюджетга ва давлат мақсадли жамғармаларига тўловларни ҳисобланган ва тўланадиган солиқлар ва тўловлар турлари бўйича кўрсатилади. Мазкур маълумотноманинг 480-сатрида корхоналар томонидан ҳисобот даври учун бюджетга солиқлар ва давлат мақсадли жамғармаларига тўловларнинг ҳисобланган ва тўланган жами суммаси кўрсатилади.
Агарда корхоналарда ҳисобот даври учун ҳисоб-китоблар бўйича қонунчилик ҳужжатлари билан ўрнатилган тартибга мувофиқ қўшилган қиймат солиғи бўйича манфий фарқ мавжуд бўлса, «Ҳисобот даври учун ҳисоб-китоб бўйича тўланади» устуни бўйича 310-сатрда ушбу манфий фарқ суммаси «минус» белги билан кўрсатилади.
(124-банднинг иккинчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси адлия вазирининг 2021 йил 30 ноябрдаги 20-мҳ-сонли буйруғи (рўйхат рақами 3338, 30.11.2021 й.) таҳририда — Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 30.11.2021 й., 10/21/3338/1117-сон)
5-§. ПУЛ ОҚИМЛАРИ ТЎҒРИСИДА ҲИСОБОТ(4-СОН ШАКЛ)
138. Пул оқимлари тўғрисида ҳисоботда пул маблағлари ҳаракати нуқтаи назаридан корхонанинг молиявий ресурсларидаги барча ўзгаришлар акс эттирилади.
Операцион, инвестицион ва молиявий фаолият боришида пул маблағларининг ҳаракати ҳисобот даврининг боши ва охирида пул маблағларининг қолдиқлари ўртасида ўзаро боғлиқликни аниқлаш имконини берадиган тарзда акс эттирилади.
139. «Маҳсулот (товар, иш ва хизмат)ларни сотишдан келиб тушган пул маблағлари» (010-сатр) моддаси бўйича ҳисобот даврида сотилган маҳсулот (товар, иш ва хизмат)лар учун корхонанинг банкдаги ҳисобларига ва кассасига келиб тушган пул маблағлари суммаси кўрсатилади.
140. «Материал, товар, иш ва хизмат учун мол етказиб берувчиларга тўланган пул маблағлари» (020-сатр) моддаси бўйича мол етказиб берувчиларга материаллар, товарлар, ишлар ва хизматлар учун тўланган пул маблағлари суммаси кўрсатилади, бундан узоқ муддатли активларни харид қилиш учун тўловлар мустасно.
141. «Ходимларга ва улар номидан тўланган пул маблағлари» (030-сатр) моддаси бўйича ходимларга меҳнатга ҳақ тўлаш кўринишида тўланган пул маблағлари суммаси, шунингдек давлат мақсадли жамғармаларига тўланган маблағлар суммалари, бюджетга жисмоний шахслардан олинадиган даромад солиғини тўлаш, касаба уюшмасига ажратмалар, алиментлар, уй-жой фондига, ходимларга берилган банк кредитлари бўйича тўлаш, ходимларга кўрсатиладиган хизматлар учун корхонанинг ҳақ тўлаши, кассадан ва банк ҳисобларидан ходимлар билан ва улар номидан операцияларга доир бошқа сарфлашлар кўрсатилади.
142. «Операцион фаолиятнинг бошқа пул тушумлари ва тўловлари» (040-сатр) моддаси бўйича «Чиқим» устунида роялти, турли хил тақдирлашлар, комиссион йиғимлар ва бошқа операцион фаолиятдан тўланган пул маблағлари суммаси, «кирим» устунида эса улардан олинган пул маблағлари суммаси кўрсатилади.
143. «Жами: операцион фаолиятнинг соф пул кирими/чиқими» (050-сатр)моддаси бўйича, «Кирим» устуни бўйича «+» белгисининг ва «Чиқим» устуни бўйича «-» белгисининг таъсирини ҳисобга олиб, 010, 020, 030, 040-сатрларни қўшиш натижаси кўрсатилади.
Бунда «Кирим» устуни суммаси «Чиқим» устуни суммасидан ошган ҳолда, ошган сальдо «Кирим» устуни бўйича, тескари ҳолда эса — «Чиқим» устуни бўйича акс эттирилади.
144. «Асосий воситаларни сотиболиш ва сотиш» (060-сатр) моддаси бўйича корхоналар «Чиқим» устунида мол етказиб берувчиларга тўланган асосий воситаларни харид қилганлик учун пул маблағлари суммасини, «Кирим» устунида эса — асосий воситаларни сотишдан келиб тушган маблағлар суммасини кўрсатадилар.
145. «Номоддий активларни сотиб олиш ва сотиш» (070-сатр) моддаси бўйича корхоналар «Чиқим» устунида номоддий активларни харид қилганлик учун маҳсулот етказиб берувчига тўланган пул маблағлари суммасини, «Кирим» устунида эса — номоддий активларни сотганлик учун келиб тушган маблағлар суммасини кўрсатадилар.
146. «Узоқ ва қисқа муддатли инвестицияларни сотиб олиш ва сотиш» (080-сатр) моддаси бўйича «Чиқим» устунида қимматли қоғозлар ва инвестициялар бошқа дастакларини харид қилиш учун тўланган пул маблағлари суммаси, шу жумладан воситачиларга комиссион тақдирлашлар ва биржада тўланган фоизлар кўрсатилади, «Кирим» устунида эса қимматли қоғозлар ва инвестициялар бошқа дастакларини сотишдан келиб тушган пул маблағлари суммаси акс эттирилади.
147. «Инвестицион фаолиятнинг бошқа пул тушумлари ва тўловлар» моддаси бўйича (090-сатр) «Чиқим» устунида бошқа инвестицион фаолиятга оид тўланган пул маблағлари суммаси, «Кирим» устунида эса — олинган пул маблағлари суммаси кўрсатилади.
148. «Жами: инвестицион фаолиятнинг соф пул кирими/чиқими» (100-сатр)моддаси бўйича, «Кирим» устунида «+» ва «Чиқим» устуни бўйича «-» белгисининг таъсирини ҳисобга олган ҳолда, 060, 070, 080, 090-сатрларни жамлаш натижаси кўрсатилади.
Бунда «Кирим» устуни суммаси «Чиқим» устуни суммасидан ошган ҳолда, ошган сальдо «Кирим» устуни бўйича, тескари ҳолда эса — «Чиқим» устуни бўйича акс эттирилади.
149. «Олинган ва тўланган фоизлар» (110-сатр) моддаси бўйича «кирим» устунида олинган фоизлар суммаси, «Чиқим» устунида эса тўланган фоизлар суммаси кўрсатилади.
150. «Олинган ва тўланган дивидендлар» (120-сатр) моддаси бўйича «кирим» устунида олинган дивидендлар суммалари кўрсатилади, «Чиқим» устунида эса тўланган дивидендлар суммалари акс эттирилади.
151. «Акциялар чиқаришдан ёки хусусий капитал билан боғлиқ бўлган бошқа инструментлардан келган пул тушумлари» (130-сатр)моддаси бўйича ҳисобот йилида чиқарилган (сотилган) акциялар ёки хусусий капитал билан боғлиқ бошқа дастаклар учун акциядорлардан келиб тушган пул маблағлари суммаси акс эттирилади.
152. «Хусусий акцияларни сотиб олганда ва уларни сотганда пул тўловлари ва тушумлари» (140-сатр) моддаси бўйича сотиб олинган хусусий акцияларни сотишдан келиб тушган пул маблағлари суммалари, шунингдек корхонада бўлган хусусий акциялар, ҳиссалар ва пайлар учун, уларни кейинги сотиш ёки йўқ қилиш (бекор қилиш) мақсадида, эгаларига тўланган пул маблағлари суммаси кўрсатилади.
153. «Узоқ ва қисқа муддатли кредит ва қарзлар бўйича пул тушумлари ва тўловлари» (150-сатр)моддаси бўйича «Кирим» устунида ҳисобот даврида келиб тушган кредитлар ва қарзлар суммаси, «Чиқим» устунида эса — кредитлар ва қарзлар бўйича тўловлар кўрсатилади.
154. «Молиявий ижара бўйича пул тушумлари ва тўловлари» (160-сатр)моддаси бўйича «Чиқим» устунида ижарага берувчига (лизинг берувчига) тўланган пул маблағлари суммаси, «Кирим» устунида эса — ижарачидан (лизинг олувчидан) келиб тушган пул маблағлари суммаси кўрсатилади.
155. «Молиявий фаолиятнинг бошқа пул тушумлари ва тўловлари» (170-сатр) моддаси бўйича «Чиқим» устунида бошқа молиявий фаолиятнинг тўланган пул маблағлари суммаси. «Кирим» устунида эса — олинган пул маблағлари суммаси кўрсатилади.
156. «Жами: молиявий фаолиятнинг соф кирими/чиқими» (180-сатр) моддаси бўйича «Кирим» устуни бўйича «+» ва «Чиқим» устуни бўйича «-» белгисининг таъсирини ҳисобга олган ҳолда, 110, 120, 130, 140, 150, 160, 170-сатрлар суммаси кўрсатилади.
Бунда «Кирим» устуни суммаси «Чиқим» устуни суммасидан ошган ҳолда, ошган сальдо «Кирим» устуни бўйича, тескари ҳолда эса — «Чиқим» устуни бўйича акс эттирилади.
158. «Тўланган бошқа солиқлар» (200-сатр)моддаси бўйича тўланган солиқлар, божлар ва уларга тенглаштирилган йиғимлар ҳамда ажратмалар суммаси кўрсатилади, бундан фойда солиғи мустасно.
159. «Жами: тўланган солиқлар» (210-сатр) моддаси бўйича 190 ва 200-сатрлар суммаси акс эттирилади.
160. «Жами: молиявий-хўжалик фаолиятининг соф пул кирими/чиқими» (220-сатр)моддаси бўйича, «Кирим» устуни бўйича «+» ва «Чиқим» устуни бўйича «-» белгисининг таъсирини ҳисобга олган ҳолда, 050, 100, 180, 210-сатрлар суммаси кўрсатилади.
Бунда «Кирим» устуни суммаси «Чиқим» устуни суммасидан ошган ҳолда, ошган сальдо «Кирим» устуни бўйича, тескари ҳолда эса — «Чиқим» устуни бўйича акс эттирилади.
160-1. «Чет эл валютасидаги пул маблағларини қайта баҳолашдан юзага келган курс фарқлари сальдоси» (221-сатр) моддаси бўйича ҳисобот даври мобайнида ҳосил бўлган, чет эл валютасидаги пул маблағларини қайта баҳолашдан юзага келган ижобий ёки салбий курс фарқлари сальдоси акс эттирилади (5000, 5200, 5500, 5600, 5700).
Валюта маблағлари операцияларни амалга ошириш пайтида Ўзбекистон Республикаси Марказий банкининг курси бўйича Ўзбекистон Республикаси миллий валютасида, валюта маблағлари қолдиғи эса — ҳисобот даврининг охирги санасида акс эттирилади.
164. «Йил бошига қолдиқ» (250-сатр) моддаси бўйича ҳисобот даври бошида корхонанинг валюта ҳисоблари ва кассасида бўлган валюта маблағлари суммаси кўрсатилади.
165. «Келиб тушган валюта маблағлари, жами» (260-сатр) моддаси бўйича 261, 262, 263, 264-сатрларда кўрсатилган, ҳисобот даврида валюта тушумларининг умумий суммаси кўрсатилади, бу сатрларда акс эттирилади:
а) 261-сатр бўйича — «Сотишдан олинган тушум» — корхона томонидан ҳисобот даврида олинган валюта тушуми суммаси;
б) 262-сатр бўйича — «Конвертация қилинган» — сотиб олинган хорижий валюта суммаси;
в) 263-сатр бўйича — «Молиявий фаолият бўйича» — молиявий фаолиятдан олинган валюта маблағлари суммаси;
г) 264-сатр бўйича — «Бошқа манбалар» — 261, 262, 263-сатрларда назарда тутилмаган манбалар ҳисобига корхонанинг валюта ҳисоблари ва кассасига бошқа валюта тушумлари суммаси.
166. «Сарфланган валюта маблағлари, жами» (270-сатр) моддаси бўйича корхона томонидан 271 — 273-сатрларда кўрсатилган турли мақсадларга сарфланган валюта маблағларининг умумий суммаси акс эттирилади, бу сатрларда акс эттирилади:
а) 271-сатр бўйича — «Мол етказиб берувчилар ва пудратчиларга тўловлар» — мол-мулкни олишга, бажарилган ишларга ва кўрсатилган хизматларга сарфланган валюта маблағлари суммаси;
б) 272-сатр бўйича — «Молиявий фаолият бўйича тўловлар» — молиявий фаолият бўйича сарфланган валюта маблағлари суммаси;
в) 273-сатр бўйича — «Бошқа мақсадлар учун» — 271, 272-сатрларда саналмаган бошқа мақсадларга сарфланган валюта суммаси.
166-1. «Чет эл валютасидаги пул маблағларини қайта баҳолашдан юзага келган курс фарқлари сальдоси» моддаси бўйича (280-сатр) ҳисобот даври мобайнида ҳосил бўлган, чет эл валютасидаги пул маблағларини қайта баҳолашдан юзага келган ижобий ёки салбий курс фарқлари сальдоси акс эттирилади (5000, 5200, 5500, 5600, 5700).
167. «Йил охирида қолдиқ» (280-сатр) моддаси бўйича ҳисобот йили охирида корхонанинг валюта ҳисоблари ва кассасида бўлган, сатрлар маълумотлари: 250+260-270+/-280-сатрлар бўйича аниқланадиган валюта маблағлари суммаси акс эттирилади.
6-§. ХУСУСИЙ КАПИТАЛ ТЎҒРИСИДА ҲИСОБОТ (5-СОН ШАКЛ)
168. Хусусий капитал тўғрисида ҳисобот ҳисобот йилида корхонани хусусий капиталининг шаклланиш манбалари кесимида ҳолати ва ҳаракатини акс эттиради.
169. «Йил бошидаги қолдиқ» (010-сатр) моддаси бўйича йил бошидаги ҳолат бўйича қуйидаги ахборот акс эттирилади:
в) 5-устунда — «Резерв капитали» — қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ ташкил этилган, резерв капиталини ҳисобга олувчи ҳисобларида (8500) қайд этилган резерв капитали маблағлари суммаси акс эттирилади;
(169-банднинг «в» кичик банди Ўзбекистон Республикаси адлия вазирининг 2021 йил 30 ноябрдаги 20-мҳ-сонли буйруғи (рўйхат рақами 3338, 30.11.2021 й.) таҳририда — Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 30.11.2021 й., 10/21/3338/1117-сон)
д) 7-устунда — «Сотиб олинган хусусий акциялари» — сотиб олинган хусусий акцияларини ҳисобга олувчи ҳисобларида (8600) қайд этилган, корхонада бўлган сотиб олинган хусусий акцияларининг суммаси; уларни кейин тарқатиш ёки йўқ қилиш учун, кўрсатилади;
е) 8-устунда — «Мақсадли тушумлар ва бошқалар» — мақсадли тадбирларни амалга ошириш учун бюджетдан, махсус жамғармалар, бошқа корхоналар, жисмоний шахслардан грантлар, субсидиялар, аъзолик бадаллари кўринишида текин (бепул)га олинган активлар ва бошқа мақсадли тушумлар, шунингдек хусусий капиталини шакллантиришнинг бошқа манбалари кўрсатилади.
170. «Қимматли қоғозлар эмиссияси» (020-сатр) моддаси бўйича қонунчилик ҳужжатларида белгиланган тартибда ҳисобот йилида қимматли қоғозларни чиқариш ва сотишдан олинган номинал қиймат ва эмиссия даромади суммаси акс эттирилади.
(170-банд Ўзбекистон Республикаси адлия вазирининг 2021 йил 30 ноябрдаги 20-мҳ-сонли буйруғи (рўйхат рақами 3338, 30.11.2021 й.) таҳририда — Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 30.11.2021 й., 10/21/3338/1117-сон)
171. «Узоқ муддатли активларни қайта баҳолаш» (030-сатр) моддаси бўйича ҳисобот йилининг биринчи санаси ҳолати бўйича ҳар йили қонунчилик ҳужжатларида белгиланган тартибда ўтказиладиган асосий фондларни қайта баҳолашдан ташқари, асосий воситалар, номоддий активлар ва бошқа узоқ муддатли активларни қайта баҳолаш суммаси акс эттирилади.
(171-банд Ўзбекистон Республикаси адлия вазирининг 2021 йил 30 ноябрдаги 20-мҳ-сонли буйруғи (рўйхат рақами 3338, 30.11.2021 й.) таҳририда — Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 30.11.2021 й., 10/21/3338/1117-сон)
172. «Устав капиталини шакллантиришда пайдо бўлган валюта курси фарқи» 040-сатр)моддаси бўйича бухгалтерия ҳисобида 8420 «Устав капиталини шакллантиришдаги валюта курси фарқи»ҳисобида акс эттириладиган, таъсис ҳужжатларини рўйхатдан ўтказиш санасида ва маблағлар устав капиталига ҳақиқатда киритилган санада Марказий банк курслари ўртасида юзага келадиган, корхонанинг устав капиталини шакллантиришда ҳисобот йили учун курслардаги фарқ акс эттирилади.
173. «Резерв капиталига ажратмалар» (050-сатр) моддаси бўйича таъсис ҳужжатларига кўра ва қонунчилик ҳужжатларида белгиланган тартибда ҳисобот йили учун резерв капиталга ажратмалар суммаси акс эттирилади.
(173-банд Ўзбекистон Республикаси адлия вазирининг 2021 йил 30 ноябрдаги 20-мҳ-сонли буйруғи (рўйхат рақами 3338, 30.11.2021 й.) таҳририда — Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 30.11.2021 й., 10/21/3338/1117-сон)
174. «Жорий йилнинг тақсимланмаган фойдаси (зарари)» (060-сатр) моддаси бўйича ҳисобот йилида олинган соф фойда (зарар) суммаси кўрсатилади.
175. «Текинга олинган мол-мулк» (070-сатр) моддаси бўйича ҳисобот йилида турли манбалардан текинга олинган мол-мулкнинг қиймати кўрсатилади.
176. «Мақсадли фойдаланиш учун олинган маблағлар» (080-сатр) моддаси бўйича ҳисобот йилида олинган грантлар, субсидиялар, аъзолик бадаллари ва мақсадли фойдаланиш учун бошқа мақсадли тушумлар кўрсатилади.
178. «Хусусий капиталини шакллантиришнинг бошқа манбалари» (100-сатр) моддаси бўйича хусусий капиталини шакллантиришнинг бошқа манбалари суммаси кўрсатилади.
179. «Йил охиридаги қолдиқ» (110-сатр) моддаси бўйича тегишли устунлар бўйича ҳисобот даври охирида хусусий капиталининг сальдоси кўрсатилади. Бунда, 030, 040, 050, 100-сатрларда акс эттирилган ва 8420 — «Устав капиталини шакллантиришда курсдаги фарқ», 8510 — «Узоқ муддатли активларни қайта баҳолаш бўйича тузатишлар», 8520-»Резерв капитал» ҳисобларида, мақсадли тушумлар (8800) ҳисобларида ҳамда келгуси харажатлар ва тўловлар резервини ҳисобга олувчи (8900) ҳисобларда ҳисобда турган хусусий капитали манбаларининг йил бошидаги суммага нисбатан камайиши минус белгиси билан кўрсатилади. Шунингдек, минус белгиси билан ҳисобот йилидаги ҳисобланган дивидендлар (090-сатр) ва қопланмаган зарар (060-сатр) суммаси акс эттирилади.
180. «Хусусий капиталнинг кўпайиши (+) ёки камайиши (-)» моддаси бўйича (120-сатр) йил бошидаги сумма билан қиёслаганда ҳисобот йили охирида хусусий капиталнинг кўпайиши ёки камайиши суммаси акс эттирилади.
181. Акциядорлик жамиятлари 130 дан 150-сатрларгача бўлган сатрларни маълумот учун тўлдирадилар.
8-§. ТУШУНТИРИШ ХАТИ
192. Молиявий ҳисоботга тушунтиришлар корхонанинг ҳисоб сиёсатини очиб бериши ва ҳисоботдан фойдаланувчиларни корхонанинг мулкий ва молиявий ҳолатини реал баҳолаш учун зарур бўлган қўшимча маълумотлар билан таъминлаши керак.
193. Молиявий ҳисоботга тушунтириш хати Ўзбекистон Республикаси Молия вазирлиги томонидан 1998 йил 26 июлда 17-07/86-сон билан тасдиқланган Ўзбекистон Республикаси Бухгалтерия ҳисобининг миллий стандарти (1-сонли БҲМС) «Ҳисоб сиёсати ва молиявий ҳисобот» (рўйхат рақами 474, 1998 йил 14 август, Ўзбекистон Республикаси вазирликлари, давлат қўмиталари ва идораларининг меъёрий ҳужжатлари ахборотномаси, 1999 йил, 5-сон)да назарда тутилган талабларга мувофиқ тузилади.
Ўзбекистон Республикаси Молия вазирининг 2003 йил 17 октябрдаги 118-сон (рўйхат рақами 1209-1, 2003 йил 12 ноябрь), 2004 йил 9 декабрдаги 129-сон (рўйхат рақами 1209-2, 2004 йил 20 декабрь), 2005 йил 6 майдаги 45-сон (рўйхат рақами 1209-3, 2005 йил 19 май), 2007 йил 12 апрелдаги 39-сон (рўйхат рақами 1209-4, 2007 йил 19 май), 2012 йил 11 сентябрдаги 68-сон (рўйхат рақами 1209-5, 2012 йил 11октябрь), 2015 йил 18 майдаги 44-сон (рўйхат рақами 1209-6, 2015 йил 21 май), 2016 йил 19 октябрдаги 80-сон (рўйхат рақами 1209-7, 2016 йил 3 ноябрь), 2017 йил 17 ноябрдаги 155-сон (рўйхат рақами 1209-8, 2017 йил 14 декабрь), 2018 йил 1 февралдаги 16-сон (рўйхат рақами 1209-9, 2018 йил 1 март), 2019 йил 23 январдаги 10-сон (рўйхат рақами 1209-10, 2019 йил 15 февраль) буйруқлари билан киритилган ўзгартириш ва қўшимчалар билан; Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 30.11.2021 й., 10/21/3338/1117-сон