ИЛОВА
1-жадвал | |||
Фойдаланиш шароити синфлари | Ёғочнинг фойдаланиш жараёнидаги намлиги, % | 20 °С ҳароратда ҳавонинг юқори нисбий намлиги, % | |
1 (қуруқ) | 1а | 8 дан кам | 40 |
1б | 10 дан кам | 50 | |
2 (нормал) | 12 дан кам | 65 | |
3 (нам) | 15 дан кам | 75 | |
4 (ҳўл) | 4а | 20 дан кам | 85 |
4б | 20 дан ортиқ | 85 дан ортиқ | |
|
|
|
| 2-жадвал |
Елим тури | Елимланган материал | Функционал вазифаси бўйича синфи (ушбу ШНҚнинг 2-иловаси 1-жадвалида келтирилган) | Фойдаланиш шароити синфи (мазкур ШНҚнинг 2-иловаси 1-жадвалида келтирилган) | Елимга мисоллар |
1 | Ёғоч, ёғочли плита материаллар | 1 — 3 | 1 — 4 | Резорцин фенол формальдегид ёки меламин асосидаги елим компонентларини олдиндан аралаштириш |
2 | 1б — 3 | 1 — 3 | Меламин асосида елим компонентларини юзаларга алоҳида сепиш | |
3 | 2б — 3 | 12 | Сувга чидамлилиги юқори бўлган 2 компонентли полиуретанли ЭПИ елими, карбамид елимлари асосида | |
4 | Ёғоч билан металл | 1 — 3 | 1 — 3 | Эпоксид елимлари асосида |
меҳнат шароитлари коэффициентларининг ҳосиласи мазкур ШНҚнинг 31-банди бўйича аниқланади.
— ушбу ШНҚнинг 3-иловасида келтирилган 0,95 ишончлиликда аниқланган материалнинг норматив мустаҳкамлиги, МPа;
|
| 3-жадвал | ||
Элементларнинг зўриқиш ҳолати ва хусусиятлари | Белгиланиши | Ёғоч турлари учун ҳисобий қаршиликлар, МPа (kgf/cm2) | ||
1 | 2 | 3 | ||
1. Толалар бўйича эгилиш, сиқилиш ва эзилиш: | ||||
баландлиги 50 cm дан ошмайдиган тўғри бурчакли кесимли элементлар баландлиги 50 cm дан юқори |
| 21 (210) | 19,5 (195) | 13 (130) |
кесим баландлиги 11 дан 50 cm гача, эни 11 дан 13 cm гача бўлган тўртбурчак кесимли элементлар |
| 22,5 (225) | 21 (210) | 15 (150) |
кесим баландлиги 13 дан 50 cm гача, эни 13 cm дан ортиқ бўлган тўртбурчак кесимли элементлар |
| 24 (240) | 22,5 (225) | 16,5 (165) |
ҳисобий кесимдаги кесилмаган думалоқ ёғоч элементлари |
| - | 24 (240) | 15 (150) |
2. Толалар бўйича чўзилиши: | ||||
бутун ёғоч элементларда |
| 15 (150) | 10,5 (105) | - |
елимланган элементларда |
| 18 (180) | 13,5 (135) | - |
3. Кўндаланг толалар бўйича бутун юзадаги сиқилиш ва эзилиши |
| 2,7 (27) | 2,7 (27) | 2,7 (27) |
4. Кўндаланг толалар бўйича маҳаллий эзилиши: | ||||
конструкциянинг таянч қисмлари, элементлар кесими ва тугунли бирикмалар |
| 4,5 (45) | 4,5 (45) | 4,5 (45) |
шайба остида эзилиш бурчаклари 90° дан 60° гача бўлганда |
| 6.0 (60) | 6.0 (60) | 6.0 (60) |
5. Толалар бўйлаб бўлиниши: | ||||
бутун ёғоч элементларни эгишда |
| 2,7 (27) | 2.4 (24) | 2.4 (24) |
елимланган элементларни эгишда |
| 2.4 (24) | 2,25 (22,5) | 2,25 (22,5) |
юқори зўриқиш учун фронтал кесимларда |
| 3,6 (36) | 3,2 (32) | 3,2 (32) |
юқори зўриқиш учун маҳаллий елимланган бирикмаларда |
| 3,2 (32) | 3,2 (32) | 3,2 (32) |
6. Толалар бўйлаб бўлиниши: | ||||
бутун ёғоч элементларнинг бирикмаларида |
| 1,5 (15) | 1.2 (12) | 0,9 (9) |
елимланган элементларнинг бирикмаларида |
| 1,05 (10,5) | 1,05 (10,5) | 0,9 (9) |
7. Елимланган ёғоч элементларнинг толалари бўйлаб чўзилиши |
| 0,23 (2,3) | 0,15 (1,5) | 0,12 (1,2) |
8. Толаларнинг 450 бурчак остидаги кесимида |
| 9 (90) | 7,5 (75) | 6 (60) |
Толаларнинг 90°бурчак остидаги кесимида |
| 16,5 (165) | 13,5 (135) | 12 (120) |
|
|
|
|
4-жадвал |
|
Зўриқиш режимларнинг белгиланиши |
Зўриқиш режимларининг хусусиятлари |
Зўриқишнинг таъсир қилиш вақти, s |
Узоқ муддатда мустаҳкамлик коэффициенти
|
|
А |
Стандарт дастгоҳ синовларда зўриқишнинг ортиб бориши |
1 — 10 |
1.0 |
|
Б |
Доимий ва узоқ муддатли вақтинчалик зўриқишларнинг биргаликдаги таъсири, уларнинг зўриқиши барча конструкция элементларидаги тўлиқ зўриқишнинг 80 фоизидан ошса |
108-109 |
0,53 |
|
В |
Турар жой ва жамоат бинолари ораёпмаларига доимий, узоқ муддатли вақтинчалик зўриқишларнинг ва одамлардан тушаётган юкларнинг биргаликдаги таъсири |
106-107 |
0,66 |
|
Г |
Доимий ва қисқа муддатли қордан тушадиган таъсири |
106-107 |
0,66 |
|
Д |
Доимий ва қисқа муддатли шамолдан узатилаётган зўриқишларнинг ёки доимий ва қисқа муддатли қор ва шамолдан узатилаётган зўриқишларнинг биргаликдаги таъсири |
103-104 |
0,8 |
|
Е |
Доимий ва монтаж юкларининг биргаликдаги таъсири |
103-104 |
0,8 |
|
Ж |
Доимий ва сейсмик юкларнинг биргаликдаги таъсири |
10-102 |
0,92 |
|
И |
Импульс ва зарбадан берилаётган юкларнинг таъсири |
101 — 10-8 |
1.1 |
|
К |
Ёнғин пайтида доимий ва қисқа муддатли қордан узатилаётган зўриқишларнинг биргаликдаги таъсири |
103-104 |
0,8 |
|
Л |
Ҳаводан электр узатиш линияларининг таянчлари учун музлаган пайтда, монтаж жараёнида, музлаган пайтдаги шамолдан, ўртача йиллик ҳароратдан паст ҳароратларда симларни таранглагандан ҳосил бўладиган зўриқишлардан |
104-105 |
0,75 |
|
М |
Ҳаводан электр узатиш линияларининг таянчлари учун симлар ва кабеллар узилган ҳолатда |
101-10-2 |
1.0 |
| 5-жадвал | ||
Ёғоч жинслари | Ҳисобий қаршиликлар учун коэффициент | ||
толалар бўйлаб чўзилиш, эгилиш, сиқилиш ва эзилиш | толалар бўйлаб сиқилиш ва эзилиш | бўлиниш | |
Игнабаргли | |||
1. Тилёғоч | 1.2 | 1.2 | 1 |
2. Сибирь кедр дарахти | 0,9 | 0,9 | 0,9 |
3. Красноярск ўлкасининг кедр дарахти | 0,65 | 0,65 | 0,65 |
4.Оқ қарағай | 0,8 | 0,8 | 0,8 |
Қаттиқ япроқли | |||
5. Эман | 1.3 | 2 | 1.3 |
6. Шумтол, заранг, қандағоч | 1.3 | 2 | 1.6 |
7. Акация | 1.5 | 2.2 | 1.8 |
8. Оқ қайин, қайин | 1.1 | 1.6 | 1.3 |
9. Қайрағоч | 1 | 1.6 | 1 |
Юмшоқ япроқли | |||
10. Бужун, жўка, тоғтерак, терак | 0,8 | 1 | 0,8 |
|
|
| 6-жадвал |
Т/р | Зўриқиш ҳолати | Ўзгарувчанлик коэффициенти, | Материаллар бўйича ишончлилик коэффициенти, |
1. | Эгилиш | 0,15 | 1.2 |
2. | Толалар бўйича сиқилиш ва эзилиш | 0,13 | 1.15 |
3. | Толалар бўйича чўзилиш | 0.2 | 1.25 |
4. | Толалар бўйлаб ёрилиш | 0.2 | 1.25 |
5. | Толаларга кўндаланг йўналишда сиқилиш ва эзилиш | 0,13 | 1.15 |
6. | Толаларга кўндаланг йўналишда чўзилиш | 0,25 | 1.4 |
7. | Толаларга кўндаланг йўналишда ёриқ пайдо бўлиш | 0.2 | 1.25 |
8. | Эластиклик модули | 0,15 | - |
|
|
|
7-жадвал |
|||
|
Т/р |
Зўриқиш ҳолати |
Ҳисобий қаршилик, MPa, LVL навлари/мустаҳкамлик синфлари учун |
|||
|
Белгиланиши |
1/К45 |
2/К40 |
3/К35 |
||
|
1. |
Эгилиш |
|
39 |
34 |
ўттиз |
|
2. |
Лист текислиги ичидаги толалар бўйлаб сиқилиш |
|
32 |
ўттиз |
27 |
|
3. |
Лист текислиги ичидаги толаларга кўндаланг йўналишда сиқилиш |
|
4.8 |
4.7 |
4.5 |
|
4. |
Лист текислигидан ташқаридаги толаларга кўндаланг йўналишда сиқилиш |
|
2.4 |
2.3 |
2.3 |
|
5. |
Лист текислиги ичидаги толаларга кўндаланг йўналишда конструкция таянч қисмлари ва тугун бирикмаларидаги маҳаллий ёрилиш |
|
7.5 |
7.4 |
7.25 |
|
6. |
Толалар бўйича чўзилиш |
|
31 |
27 |
24 |
|
7. |
Лист текислигида толаларга кўндаланг йўналишда чўзилиш |
|
0,45 |
0,45 |
0,45 |
|
8. |
Лист текислигида толаларга кўндаланг йўналишда бўлиниш |
|
4.1 |
3.9 |
3.9 |
|
9. |
Лист текислигида толалар бўйича бўлиниш |
|
3.2 |
3 |
2.9 |
|
10. |
Лист текислигида толаларга кўндаланг йўналишда бўлиниш |
|
1.5 |
1.5 |
1.5 |
(5)
(6)
— эгилишдаги ўртача эластиклик модули (силжиш модули) ушбу ШНҚнинг 3-иловасига мувофиқ аниқланади, MPa;
— Б юкланиш режимидаги эластиклик хусусиятлари учун давомийлик коэффициенти (ушбу ШНқнинг 3-иловасидаги 4-жадвалида келтирилган) — 0,75 га, В юкланиш режими учун — 0,9, бошқа юкланиш режимлари учун — 1 га тенг деб қабул қилинади;
— иш шароитлари коэффициентларининг ҳосиласи ушбу ШНҚнинг 28-бандига мувофиқ белгиланади.
— 0,95 ишончлилик билан аниқланадиган эгилишдаги норматив қайишқоқлик модули, MPa ушбу ШНҚнинг 3-иловасига мувофиқ аниқланади;
, толаларга кўндаланг йўналтирилган зўриқишларда эса ёғочнинг толалар бўйича —
олиниши керак.
| 8-жадвал | ||||
Фанерлар тури | Ҳисобий қаршилиги, МPа (kgf/cm2) | ||||
Лист текислигида чўзилгандаги | Лист текислигида сиқилгандаги | Лист текислигида эгилгандаги | Лист текислигида бўлингандаги | Лист текислигига перпендикуляр кесмадаги | |
1. ФСФ маркали В/ВВ, В/С, БВ/С навли елимланган қайин фанер | |||||
қалинлиги 8 mm ва ундан катта 7 қатламли: | |||||
толалар бўйича | 21 (210) | 18 (180) | 24(240) | 1.2 (12) | 9 (90) |
ташқи қатлам толаларига кўндаланг йўналишда | 13.5 (135) | 13 (130) | ўн (100) | 1.2 (12) | 9 (90) |
толаларга 45º бурчак остида | 7 (70) | 10.5 (105) | — | 1.2 (12) | 13.5 (135) |
қалинлиги 5 — 7 mm, 5 қатламли: | |||||
ташқи қатлам толалари бўйича | 21 (210) | 19,5 (195) | 27 (270) | 1.2 (12) | 7.5 (75) |
ташқи қатлам толаларига кўндаланг йўналишда | 9 (90) | 10.5 (105) | 4.5 (45) | 1.2 (12) | 9 (90) |
толаларга 45º бурчак остида | 6 (60) | 9 (90) | — | 1.2 (12) | 13.5 (135) |
2. ФСФ маркали В/ВВ ва ВВ/С навли қалинлиги 8 mm ва ундан катта япроқли дарахтдан елимланган 7 қатламли фанер: | |||||
ташқи қатлам толалари бўйича | 13.5 (135) | 26 (260) | 27 (270) | 0,9 (9) | 7.5 (75) |
ташқи қатлам толаларига кўндаланг йўналишда | 11.5 (115) | 19.5 (195) | 16.5 (160) | 0,75 (7.5) | 7.5 (75) |
толаларга 45º бурчак остида | 4.5 (45) | 7.5 (75) | — | 1.05 (10.5) | 11.5 (115) |
3. ФБС маркадаги қалинлиги 7 mm ва ундан катта бакелитли фанер: | |||||
ташқи қатлам толалари бўйича | 48,5 (485) / 32 (320) | 42,5 (425) / 28 (280) | 50 (500) / 33 (330) | 2,7 (27) / 1,8 (18) | 16,5(165) / 11 (110) |
ташқи қатлам толаларига кўндаланг йўналишда | 36,5 (365) / 24 (240) | 35 (350) / 23 (230) | 38 (380) / 25 (250) | 2,7 (27) / 1,8 (18) | 18 (180) / 12 (120) |
толаларга 45º бурчак остида | 25 (250) / 16.5 (165) | 32 (320) / 21 (210) | — | 2,7 (27) / 1,8 (18) | 24 (240) / 16 (160) |
9-жадвал | ||||
Фойдаланиш шароити (ушбу ШНҚнинг 1-жадвалига мувофиқ) | 1 ва 2 | 3 | 4а | 4б |
Коэффициент mB | 1 | 0,9 | 0,85 | 0,75 |
10-жадвал | ||||||
Кесим баландлиги, mm | 50 ва ундан кам | 60 | 70 | 80 | 100 | 120 ва ундан ортиқ |
Коэффициент mб | 1 | 0,96 | 0,93 | 0,90 | 0,85 | 0,8 |
11-жадвал | |||||
Қатлам қалинлиги, mm | 10 ва ундан кам | 19 | 26 | 33 | 42 |
Коэффициент mсл | 1,2 | 1,1 | 1,05 | 1,0 | 0,95 |
12-жадвал | |||||
Зўриқиш ҳолати | Ҳисобий қаршиликлар белгиланиши |
| |||
150 | 200 | 250 | 500 ва ундан ортиқ | ||
Сиқилиш ва эгилишдаги |
| 0,8 | 0,9 | 1 | 1 |
чўзилишдаги |
| 0,6 | 0,7 | 0,8 | 1 |
(
- толалар бўйлаб сиқилишдаги норматив қаршилик мазкур ШНҚнинг 3-иловасига мувофиқ қабул қилиниши, ўққа нисбатан силжиш модули эса, толалар бўйича ва толаларга кўндаланг йўналишда -
, фанер учун -
(
мазкур ШНҚнинг 3-иловасига мувофиқ қабул қилиниши лозим).13-жадвал | |||
Зўриқиш ҳолатининг тури | Иншоотнинг хизмат қилиш муддати учун mcc коэффициент қиймати | ||
≤ 50 йил | 75 йил | 100 йил ва ундан ортиқ | |
Ёғоч толалари бўйича ва толаларига кўндаланг йўналишда эгилиш, сиқилиш ва эзилишдаги | 1.0 | 0,9 | 0,8 |
Ёғочнинг толалари бўйича чўзилиш ва бўлинишдаги | 1.0 | 0,85 | 0,7 |
Ёғоч толаларига кўндаланг йўналишда чўзилишдаги | 1.0 | 0,8 | 0,5 |
— бир томонга йўналган шпондан ясалган ёғоч учун мазкур ШНҚнинг 25-бандига мувофиқ аниқланади;
— бўйлама эгилиш коэффициенти мазкур ШНҚнинг 38-бандига мувофиқ аниқланади;
(14)
узунлиги унинг эркин
узунлиги
коэффициентга кўпайтириш орқали қуйидаги формуласи ҳамда 113 ва 138-бандларига мувофиқ аниқланиши керак:
— элементдаги ҳисобий чоклар сони (мазкур ШНҚнинг 2 а — расмида — 4 та чок, 2 б — расмда — 5 та чок келтирилган) элементлардаги ўзаро силжишлар йиғиндиси билан чоклар сони аниқланади;
ҳисобий эгилувчанлиги қуйидаги бўйича қабул қилиниши керак:
— ушбу ШНҚнинг 6-иловаси 2-жадвалидан аниқланадиган баландликнинг ўзгаришини ҳисобга олувчи кесим коэффициенти (ўзгармас кесимга эга элементлар учун
);
— максимал ўлчамларга эга бўлган кесимга мос келадиган эгилувчанлик бўйлама эгилиш коэффициенти ушбу ШНҚнинг 38-бандига мувофиқ аниқланади.
| 14-жадвал | |
Боғланиш тури |
| |
Марказий сиқилиш | Эгилган ҳолатда сиқилиш | |
1. Михлар, шуруплар |
|
|
2. Цилиндрсимон пўлат нагеллар: | ||
бириккан элементларнинг қалинлиги диаметри |
|
|
бириккан элементларнинг қалинлиги диаметри |
|
|
3. А400-А600 арматурасидан елимланган стерженлар |
|
|
4. Цилиндрсимон эман нагеллар |
|
|
5. Пластинкасимон эман нагеллар | — |
|
6. Елим | 0 | 0 |
|
| 15-жадвал | |||
Коэффициентларнинг белгиланиши | Элементдаги қатламлар сони | Оралиқдаги эгилувчи элементларни ҳисоблаш учун коэффициентларнинг қиймати, m | |||
2 | 4 | 6 | 9 ва ундан ортиқ | ||
| 2 | 0,7 | 0,85 | 0,9 | 0,9 |
3 | 0,6 | 0,8 | 0,85 | 0,9 | |
10 | 0.4 | 0,7 | 0,8 | 0,85 | |
| 2 | 0,45 | 0,85 | 0,75 | 0,8 |
3 | 0,25 | 0,5 | 0,6 | 0,7 | |
ўн | 0,07 | 0.2 | 0.3 | 0.4 | |

— мазкур ШНҚнинг 6-иловаси 1-жадвалидан аниқланадиган
қисмдаги эгилиш моментлар эпюраси шаклига боғлиқ коэффициент.
— элементнинг сиқилган қисмининг эгилиш текислигига нисбатан бўйлама эгилиш коэффициенти 383-бандига мувофиқ аниқланади;
— кўндаланг кесим қаршилигининг ҳисобий моменти ушбу ШНҚнинг 77-бандига мувофиқ аниқланади;
— мазкур ШНҚнинг 38-бандидаги 14-формуласи билан аниқланадиган коэффициент;
юзаси олиниши, φ коэффициентини эса мазкур ШНҚнинг 6-иловасидаги 2-жадвалдан олинадиган
коэффициентига кўпайтирилиши керак.
— ушбу ШНҚнинг 397-бандига мувофиқ аниқланади;
ёки
бўлганда, ушбу ШНҚнинг 14 ва 32-формулалари билан аниқланадиган
ва
коэффициентларни, қўшимча 6-иловадаги 3 ва 4-жадвалларда келтирилган
ва
коэффициентларга кўпайтирилиши, шунингдек
бўлса,
бўлиши лозим.
— алоҳида тармоқнинг ҳисобий узунлиги
учун бўйлама эгилиш коэффициенти мазкур ШНҚнинг 57-бандига мувофиқ аниқланади;
— эгилиш моменти ушбу ШНҚнинг 248-бандига мувофиқ аниқланади.
(49)
| 16-жадвал |
Конструкция элементларининг номи | Эгилувчанлик чегараси, |
1. Сиқилган камарлар, ферма ва устунларнинг таянч устунчалари ва тиргаклари | 120 |
2. Фермалар конструкцияларнинг бошқа сиқилган элементлари | 150 |
3. Боғламанинг сиқилган элементлари | 200 |
4. Вертикал текисликда ферманинг чўзилган камарлари | 150 |
5. Ферма конструкцияларнинг бошқа чўзилган элементлари | 200 |
Ҳаводан электр узатиш линиялари учун | |
6. Асосий элементлар (устунлар, қўшимчалар, таянч тиргаклар) | 150 |
7. Бошқа элементлар | 175 |
8. Боғламалар | 200 |
қийматлари
коэффициентга кўпайтирилади, бу ерда
коэффициент ушбу ШНҚнинг 6-иловасидаги 2-жадвалидан олинади.
— фанер қопламасининг бирикмаларидаги ҳисобий қаршиликнинг пасайишини ҳисобга олувчи коэффициент, бирикмалар ёки икки томонлама қопламалар учун қуйидагича бўлиши зарур:
— фанер учун ушбу ШНҚнинг 113-бандига мувофиқ аниқланадиган кўндаланг кесимнинг қаршилик моменти.

— фанернинг
бурчак остидаги чўзилишга ҳисобий қаршилиги мазкур ШНҚнинг 5-иловаси 1-расмидаги график асосида аниқланади;
| 17-жадвал |
Бирикма тури | Бирикма деформацияси, mm |
Бирикмалар: | |
Олд томони ўйилган ва кўндаланг кесилган жойларидаги | 1.5 |
Кўндаланг толалар туташган жойларидаги | 3.0 |
Барча турдаги нагеллар асосидаги | 2.0 |
Металл тишли пластинкали (МТП) | 1.5 |
Елимланган перпендикуляр бирлашган текислик стерженларидаги | 1.5 |
Қия елимланган стерженлардаги | 0,5 |
Елимланган бирикмалар | 0,0 |
ва
коэффициентларининг қийматлари ушбу ШНҚнинг 6-иловасидаги 4-жадвалда келтирилган.
— мазкур ШНҚнинг 136-бандига мувофиқ аниқланадиган ёғочнинг толалар бўйлаб ёрилишдаги юзасининг ўртача ҳисобий қаршилиги.



|
| 18-жадвал | |
Бирикиш схемаси | Бирикманинг зўриқиш ҳолати | Битта бириккан чок учун ҳисобий юк кўтариш қобилияти | |
мих, пўлат, алюминий, шиша толали нагел | эман нагел | ||
1. Симметрик бирикмалар (9 а-расм) | ўрта элементларнинг эзилиши |
|
|
четки элементларнинг эзилиши |
|
| |
2. Симметрик бўлмаган бирикмалар (9 б-расм) | тенг қалинликдаги барча элементларнинг эзилиши ҳамда қалинроқ элементлардаги битта кесилган бирикмаларнинг эзилиши |
|
|
|
|
| |
|
|
| |
|
|
| |
3. Симметрик ва симметрик бўлмаган бирикмалар | михнинг эгилиши |
дан кўп бўлмаган | - |
С235 пўлатдан тайёрланган нагел ва А240 арматуранинг эгилиши ( |
дан кўп бўлмаган | - | |
Д16-Т алюминий қотишмасидан тайёрланган нагелнинг эгилиши |
дан кўп бўлмаган
| - | |
АГ-4C шиша пластикдан тайёрланган нагелнинг эгилиши |
дан кўп бўлмаган
| - | |
ёғоч қатламли пластикдан тайёрланган нагелнинг эгилиши |
дан кўп бўлмаган
| - | |
эман нагелнинг эгилиши | - |
дан кўп бўлмаган
| |
4. Нагеллар билан бикр маҳкамланган металл пластинкали бирикмалар (11 в -расм) | С235 пўлат ва А240 арматура ( |
| - |
| 19-жадвал | ||||||
Нагел тури |
| ||||||
0,35 | 0,5 | 0,6 | 0,7 | 0,8 | 0,9 | 1 | |
Мих, пўлат, алюминий ва шиша пластик нагел | 0,8 (80) | 0,58 (58) | 0,48 (48) | 0,43 (43) | 0,39 (39) | 0,37 (37) | 0,35 (35) |
Эман нагел | 0,5 (50) | 0,5 (50) | 0,44 (44) | 0,38 (38) | 0,32 (32) | 0,26 (6) | 0,2 (20) |
| 20-жадвал | ||||
Бурчак, градус |
| ||||
пўлат, алюминий ва шиша пластик нагеллар диаметри, мм | эман нагеллар учун | ||||
12 | 16 | 20 | 24 | ||
30 | 0,95 | 0,9 | 0,9 | 0,9 | 1 |
60 | 0,75 | 0,7 | 0,65 | 0,6 | 0,8 |
90 | 0,7 | 0,6 5 | 0,55 | 0,5 | 0,7 |
— меҳнат шароитлари коэффициентларининг ҳосиласи ушбу ШНҚнинг 21-бандига мувофиқ аниқланади;
коэффициентига кўпайтириш керак.
— пўлатнинг ҳисобий қаршилиги, чўзилишдаги вақтинчалик қаршилиги, МPa.




— михни суғуришдаги ҳисобий қаршилиги, А юкланиш режими учун, ҳаводаги қуруқ ёғоч учун 0,45 МPа (4,5 kgf/cm2), нам конструкциялар учун эса 0,15 МPа (1,5 kgf/cm2 ) қабул қилиниши;
— михни суғуришга қаршилик кўрсатадиган қисиб қўйилган қисмининг ҳисобий узунлиги, m (cm) мазкур ШНҚнинг 101-бандига мувофиқ аниқланади.
МN (kgf), ёғоч толасига кўндаланг ҳамда бир томонга йўналган шпондан тайёрланган ёғоч элементларини қотириш қуйидаги формула бўйича аниқланиши керак:
қиймати мазкур ШНҚнинг 6-иловасига мувофиқ қабул қилинади.
— ушбу ШНҚнинг 23-бандига мувофиқ аниқланади.


— мазкур ШНҚнинг 23-бандига мувофиқ қабул қилинади.
, қуйидаги формула бўйича ҳисобланиши керак:
— мазкур ШНҚ нинг 117-бандига мувофиқ стерженнинг суғурилишга қаршилик кўрсатадиган юк кўтариш қобилияти аниқланади;
юк кўтариш қобилияти ушбу ШНҚнинг 91-бандига мувофиқ ҳисобланиши керак.
|
| 21-жадвал |
Бириктириш схемаси | Бирикманинг зўриқиш ҳолати | Бирлаштирилган 1 чок учун ҳисобий юк кўтариш қобилияти |
1. Симметрик бирикмалар | а) ўрта элементлардаги эзилиш |
|
б) четки элементлардаги эзилиш |
| |
2. Симметрик бўлмаган бирикмалар | бир хил қалинликдаги барча элементлардаги ҳамда бир қирқимли бирикманинг қалинроқ элементларидаги эзилиш |
|
|
| |
|
| |
|
| |
3. Симметрик ва симметрик бўлмаган бирикмалар | А300 арматурасидан тайёрланган нагелнинг эгилиши |
|
А400 арматурасидан тайёрланган нагелнинг эгилиши |
|


— мазкур ШНҚнинг 119-бандига мувофиқ
бўлганда аниқланадиган кўндаланг елимланган стерженнинг юк кўтариш қобилияти;
— мазкур ШНҚнинг 119-бандига мувофиқ аниқланадиган елимланган стерженнинг юк кўтариш қобилияти, шартли равишда таянч юзаси сатҳини бирлаштирилган чокнинг жойлашуви сифатида қабул қилиниши керак.
текширилиши керак.
— мазкур ШНҚнинг 119-бандига мувофиқ аниқланган стерженнинг юк кўтариш қобилияти.
ҳисобий узунлиги қабул қилиниши керак:
бўлганда (
— кесим баландлиги,
эгри чизиқли қисмининг марказий ўқи бўйича эгрилик радиуси) ушбу ШНқнинг 35-банддаги 37-формулага мувофиқ мустаҳкамлик ҳисобланиши, бунда ички қирралари бўйлаб зўриқишлар текширилганда ҳисобий қаршилик моментини
коэффициентига кўпайтирилиши керак:
— ушбу ШНҚнинг 3-иловасидаги 5-жадвалга асосан К юкланиш режимига мувофиқ ёнғиннинг давомийлиги 15 дан 120 min гача ҳисобга олиниши лозим;
— мазкур ШНҚнинг 21-бандига мувофиқ шароит коэффициентларининг ҳосиласи келтирилган;1-ИЛОВА
| 1-жадвал | |
Функционал мақсади бўйича синфининг белгиланиши | Синфнинг умумий хусусиятлари | |
1 | 1 а | 100 m дан ортиқ оралиқли юк кўтарувчи конструкциялар, баландлиги 60 m дан ортиқ мачта ва миноралар |
1б | Музейлар, спорт-кўнгилочар иншоотлари ва одамлар оммавий келадиган савдо корхоналарининг бинолари учун юк кўтарувчи конструкциялар, шунингдек елимланган ёғоч конструкциялари учун оралиқлари 60 m дан ортиқ бўлган иншоотлар ва 40 m, бутун ёғоч ва ёғоч материаллардан, баландлиги 40 m дан ортиқ мачта ва миноралар | |
2 | 2а | 1а, 1б, 2б ва 3-синфларга кирмайдиган юк кўтарувчи конструкциялар |
2б | 3-синфга кирмайдиган турли мақсадлар учун бино ва иншоотларнинг девор конструкциялари 7,5 m дан ортиқ бўлмаган ораёпма ва ёпма конструкциялар | |
3 | Иссиқхоналар, кўчма биноларнинг конструкциялари (йиғиладиган ва контейнер тури), вақтинча сақлаш омборлари, ходимларга хизмат кўрсатиш хоналари | |

|
| 2-жадвал | |||
Фойдаланиш шароити синфлари | Конструкцияларнинг фойдаланиш шароитларининг қўшимча хусусиятлари | Конструкцияларни ҳисоблашда синфларнинг ўзига хослиги | Изоҳлар | ||
Асосий синф | Пастки синф | ||||
1 | 1а | - | Иситиш мавсумида ҳаводаги нисбий намлик 40 фоиздан кам бўлган хоналарнинг қуруқ режимида | Ёғочнинг фойдаланиш намлиги 12 фоиз дан ошмайди | елимланган ёғоч конструкцияларни қўллашга йўл қўйилмайди |
1б | - | Иситиш мавсумида ҳаводаги нисбий намлик 40 фоиздан 50 фоизгача бўлган хоналарнинг қуруқ режими | |||
2 | 2.1 | Хонанинг нормал режими | |||
2.2 | Иситилмайдиган хоналарда, айвон остида ва очиқ ҳаводаги қуруқ зонадаги намлик | ||||
3 | 3.1 | Иситилган хоналарнинг нам режимида | Ёғочнинг фойдаланиш намлиги 15 фоиз дан ошмайди | ||
3.2 | Иситилмайдиган хоналарда, айвон остида ва очиқ ҳавода нормал зонадаги намлик | ||||
4 | 4а | 4а.1 | фойдаланиш хонасидаги нам режим | Ёғочнинг фойдаланиш намлиги 20 фоиздан ошмайди | |
4а.2 | Иситмайдиган хоналарда сунъий иссиқлик ажратиш | ||||
4а.3 | Иситмайдиган хоналарда, айвон остида ва очиқ ҳавода нам зонадаги намлик | ||||
4б | 4б.1 | Грунт билан контактда | Ёғочнинг фойдаланиш намлиги 20 фоиздан ошиши мумкин | ||
4б.2 | Сувда | ||||
3-жадвал | |
Объектларнинг номлари | Тахминий хизмат қилиш муддати |
Вақтинчалик бинолар ва иншоотлар (қурилиш ишчиларининг маиший хоналари, вақтинчалик омборлар, ёзги павильонлар ) | 10 йилдан ортиқ эмас |
Юқори агрессив муҳитда ишлайдиган иншоотлар (идишлар ва резервуарлар, нефтни қайта ишлаш қувурлари, газ ва кимё саноати, денгиз муҳитидаги иншоотлар) | камида 25 йил |
Оддий фойдаланиш шароитида бинолари ва иншоотлари оммавий қурилиш (турар жой) | камида 50 йил |
Ноёб бинолар ва иншоотлар (асосий музейлар бинолари, монументал санъат асарлари, стадионлар, театрлар, баландлиги 75 m дан катта бинолар, катта оралиқли иншоотлар ) | 100 йил ёки ундан ортиқ |
2-ИЛОВА
3-ИЛОВА
GPа, норматив қиймати -
GPа, толаларга кўндаланг йўналишда эластиклик модулининг ўртача қиймати
GPа, норматив қиймати -
GPа, силжиш модулининг ўртача қиймати
GPа.
|
| 1-жадвал | ||
Зўриқиш ҳолатининг тури |
|
| ||
К26/1 | К24/2 | К16/3 | ||
1. Эгилиш: | ||||
четига юкланганда |
|
|
|
|
қатламига юкланганда |
|
|
|
|
2. Толалар бўйлаб сиқилиш |
|
|
|
|
3. Толалар бўйлаб чўзилиш |
|
|
|
|
4. Толалар бўйлаб ёрилиш |
|
|
|
|
|
| 2-жадвал | ||
Т/р | Зўриқиш ҳолати |
| ||
1/К45 | 2/К40 | 3/К35 | ||
1. | Эгилиш | 45/61 | 40/53 | 35/47 |
2. | Лист текислигидаги толалар бўйлаб сиқилиш | 37/49 | 35/47 | 32/42 |
3. | Лист текислигида толаларга кўндаланг йўналишдаги сиқилиш | 6,0/8,8 | 5,8/8,5 | 5.6/8.2 |
4. | Лист текислигидан ташқарида толаларга кўндаланг йўналишдаги сиқилиш | 3.0/4.4 | 2.8/4.1 | 2.8/4.1 |
5. | Толалар бўйлаб чўзилиш | 38/51 | 36/49 | 34/46 |
6. | Лист текислигида толаларга кўндаланг йўналишдаги чўзилиш | 0,9/1,4 | 0,9/1,4 | 0,9/1,4 |
7. | Лист текислигига кўндаланг йўналишдаги толалар бўйлаб ёрилиш | 4,9/7,0 | 4,7/6,8 | 4,7/6,8 |
8. | Лист текислигидаги толалар бўйлаб ёрилиш | 3.8/5.3 | 3,6/5,0 | 3.4/4.7 |
3-жадвал | ||||
Эластиклик хусусиятлари | Белгиланиш | Қатламли елимланган шпон мустаҳкамлиги навлар/синфлар учун қиймати, МPа | ||
1/К45 | 2/К40 | 3/К35 | ||
1. Толалар бўйлаб эластиклик модули | E0 | 12 000 | 11 000 | 10 000 |
2. Толалар бўйлаб лист текислигидаги толаларга кўндаланг йўналишдаги эластиклик модули | E90 | 500 | 450 | 400 |
3. Лист текислигидаги силжиш модули | G | 700 | 600 | 500 |
4. Толалар бўйлаб йўналтирилган кучланишлар учун толаларга кўндаланг йўналишдаги Пуассон коэффициенти | v90,0 | 0,45 | 0,45 | 0,45 |
5. Толаларга кўндаланг йўналтирилган зўриқишлар учун толаларга бўйлаб Пуассон коэффициенти | v0,90 | 0,018 | 0,018 | 0,018 |
4-жадвал | |||||||||||||
Хоссаларининг номи | Хоссаларининг белгиланиши | Мустаҳкамлик синфлари учун хоссаларнинг қийматлари | |||||||||||
C14 | C16 | C18 | C20 | C22 | C24 | C27 | C30 | C35 | C40 | C45 | C50 | ||
Мустаҳкамлик, MPа | |||||||||||||
5 фоиз квант функцияси, эгилишдаги норматив қиймати | Rи,н | 14 | 16 | 18 | 20 | 22 | 24 | 27 | 30 | 35 | 40 | 45 | 50 |
Эластиклик модули, GPa | |||||||||||||
Эгилишдаги эластиклик модулининг ўртача қиймати | E0,cp | 7 | 8 | 9 | 9.5 | 10 | 11 | 11.5 | 12 | 13 | 14 | 15 | 16 |
5 фоиз квант функцияси, эгилишдаги эластиклик модули норматив қиймати | E0,н | 4.7 | 5.4 | 6.0 | 6.4 | 6.7 | 7.4 | 8.0 | 8.4 | 8.7 | 9.4 | 10.0 | 10.7 |
Зичлик, kg/m3 | |||||||||||||
5 фоиз квант функцияси, зичлигининг норматив қиймати | rH | 290 | 310 | 320 | 330 | 340 | 350 | 370 | 380 | 400 | 420 | 440 | 460 |
Зичликнинг ўртача қиймати | rcp | 350 | 370 | 380 | 390 | 410 | 420 | 450 | 460 | 480 | 500 | 440 | 460 |
Мустаҳкамлик, МPа | |||||||||||||
Толалари бўйлаб чўзилиши | Rp,H | 8 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 | 16 | 18 | 21 | 24 | 27 | 30 |
Толаларга кўндаланг чўзилиши | Rp90,H | 0.4 | 0,5 | 0,5 | 0,5 | 0,5 | 0,5 | 0,6 | 0,6 | 0,6 | 0,6 | 0,6 | 0,6 |
Толалар бўйлаб сиқилиши | Rc,H | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 | 22 | 23 | 25 | 26 | 27 | 29 |
Толаларга кўндаланг сиқилиши | Rc90,H | 2.0 | 2.2 | 2.2 | 2.3 | 2.4 | 2.5 | 2.6 | 2.7 | 2.8 | 2.9 | 3.1 | 3.2 |
Толалар бўйлаб ёрилиши | RCK,H | 1.7 | 1.8 | 2.0 | 2.2 | 2.4 | 2.5 | 2.8 | 3.0 | 3.4 | 3.8 | 3.8 | 3.8 |
Бикрлик, GPа | |||||||||||||
Толаларга кўндаланг эластиклик модулининг ўртача қиймати | E90,cp | 0,23 | 0,27 | 0,30 | 0,32 | 0,33 | 0,37 | 0,38 | 0,40 | 0,43 | 0,47 | 0,50 | 0,53 |
Силжиш модулининг ўртача қиймати | Gcp | 0,44 | 0,50 | 0,56 | 0,59 | 0,63 | 0,69 | 0,72 | 0,75 | 0,81 | 0,88 | 0,94 | 1.00 |
|
| 5-жадвал | ||||
Хоссанинг номи | Хоссаларнинг белгиланиши | Мустаҳкамлик синфлари учун хоссаларнинг қиймати | ||||
К20 | К24 | К28 | К32 | К36 | ||
Мустаҳкамлик, МPа | ||||||
5 фоиз квант функцияси, эгилишдаги норматив қиймати |
| 20 | 24 | 28 | 32 | 36 |
Эластиклик модули, GPа | ||||||
Эгилишдаги эластиклик модулининг ўртача қиймати |
| 9.0 | 11.5 | 12.6 | 13.7 | 14.7 |
5 фоиз квант функцияси, эластиклик модулининг норматив қиймати |
| 7.0 | 9.4 | 10.2 | 11.1 | 11.9 |
Зичлик, kg/m3 | ||||||
5 фоиз квант функцияси, норматив зичлиги |
| 335 | 380 | 410 | 430 | 450 |
Мустаҳкамлик, МPа | ||||||
Толалари бўйлаб чўзилиши |
| 16.0 | 19.2 | 22.3 | 25.6 | 28.0 |
Толаларга кўндаланг чўзилиши |
| 0,50 | ||||
Толалар бўйлаб сиқилиши |
| 20 | 24 | 28 | 32 | 36 |
Толаларга кўндаланг сиқилиши |
| 2.5 | ||||
Толалар бўйлаб ёрилиши |
| 3.5 | ||||
Эластиклик модули, GPа | ||||||
Толаларга кўндаланг эластиклик модулининг ўртача қиймати |
| 0,30 | ||||
Силжиш модулининг ўртача қиймати |
| 0,65 | ||||
6-жадвал | |||
Фанер тури | Эластиклик модули Eф , МPа (kgf/сm2) | Силжиш модули Gф , МPа (kgf/сm2) | Пуассон коэффициенти |
В/ВВ, В/С, ВВ/С навли ФСФ маркадаги 7 қатламли ва 5 қатламли елимланган қайин фанерлари: | |||
ташқи қатламларнинг толалари бўйлаб | 9000 (90000) | 750 (7500) | 0,085 |
ташқи қатламларнинг толаларига кўндаланг | 6000 (60000) | 750 (7500) | 0,065 |
толаларга 45º бурчак остида | 2500 (25000) | 3000 (30000) | 0,6 |
В/ВВ ва ВВ/С навли ФСФ маркадаги 7 қатламли тилоғоч ёғочидан елимланган фанер: | |||
ташқи қатламларнинг толалари бўйлаб | 7000 (70000) | 800 (8000) | 0,07 |
ташқи қатламларнинг толаларига кўндаланг | 5500 (55000) | 800 (8000) | 0,06 |
толаларга 45º бурчак остида | 2000 (20000) | 2200 (22000) | 0,6 |
ФБС маркадаги бакелитли фанер: | |||
ташқи қатламларнинг толалари бўйлаб | 12000 (120000) | 1000 (10000) | 0,085 |
ташқи қатламларнинг толаларига кўндаланг | 8500 (85000) | 1000 (10000) | 0,065 |
толаларга 45º бурчак остида | 3500 (35000) | 4000 (40000) | 0,7 |
4-ИЛОВА
1-жадвал | ||
Ёғочларнинг нави | Ёғочларнинг зичлиги, kg/m3, конструкцияларнинг фойдаланиш шароитлари учун | |
1 ва 2 | 3 ва 4 | |
Игнабаргли: | ||
тилоғоч | 650 | 800 |
қарағай, арча, кедр, оқ қарағай | 500 | 600 |
Қаттиқ япроқли: | ||
эман, оқ қайин, қора қайин, шумтол, заранг, қандағоч, акация ва қайрағоч | 700 | 800 |
Юмшоқ япроқли: | ||
тоғтерак, терак, бужун, жўка | 500 | 600 |
5-ИЛОВА



| 1-жадвал | |
Момент эпюралари шакли |
| |
фақат |
| |
| 1 | 1 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
2-жадвал | ||||
Элементни таяниш шароитлари |
| |||
тўғри бурчакли кесимга эга элементлар
| камарларнинг баландлиги ўзгармайдиган иккитавр ва қути шаклидаги кесимга эга элементлар
| |||
|
|
|
| |
|
|
|
| 1 |
|
|
|
| 1 |
3-жадвал | ||
Момент эпюралари шакллари |
| |
|
| |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| 4-жадвал |
Тўсин кўндаланг кесими | Ҳисоблаш схемаси |
|
|
Тўғри бурчак |
|
|
|
Бир хил |
|
|
|
Тўғри бурчак |
|
|
|
Бир хил |
|
|
|
Иккитавр |
|
|
|
Тўғри бурчак |
|
|
|
Бир хил |
|
|
|
7-ИЛОВА



8-ИЛОВА
(2)
9-ИЛОВА
10-ИЛОВА
— бетонга ШНҚ 2.03.01-21га мувофиқ,
арматурага ШНҚ 2.03.01-21га мувофиқ ва
— ёғочга материалларнинг ишончлилик коэффициентлари;
ушбу ШНҚнинг 31-бандига мувофиқ қабул қилинади
бетонга ШНҚ 2.03.01-21 бўйича қабул қилинади.
— ҳисобий юкдан ҳосил бўладиган эгилиш моменти (темир-бетон плитанинг оғирлигидан ташқари);11-ИЛОВА

ушбу ШНҚнинг 116-бандига мувофиқ елимланган стерженнинг юк кўтариш қобилияти аниқланади;12-ИЛОВА


13-ИЛОВА

1-жадвал | |||||||||
Резьбанинг ташқи диаметри, mm | 3.5 | 4 | 5 | 6 | 8 | 10 | 12 | 16 | 20 |
Резьбанинг ички диаметри, mm | 2.4 | 2.8 | 3.5 | 4.2 | 5.6 | 7.0 | 9.0 | 12.0 | 15.0 |
Резьба қадами, mm | 1.5 | 1.75 | 2.0 | 2.5 | 3.5 | 4.5 | 5.0 | 6.0 | 7.0 |
14-ИЛОВА

15-ИЛОВА

nш | Элементдаги чокларнинг ҳисобий миқдори |
kc | Бирикмаларнинг юмшоқлик коэффициенти |
бўлганда
ва
ва
ушбу ШНҚнинг


























