Ushbu Qonunning maqsadi qizil yarim oy va qizil xoch timsollaridan, farqlovchi signallardan, shuningdek “Qizil Yarim oy” va “Qizil Xoch” nomlaridan foydalanish hamda ularni himoya qilish sohasidagi munosabatlarni tartibga solishdan iborat.

Qizil yarim oy va qizil xoch timsollaridan foydalanish hamda ularni himoya qilish to‘g‘risidagi qonunchilik ushbu Qonun va boshqa qonunchilik hujjatlaridan iboratdir.

Agar O‘zbekiston Respublikasining xalqaro shartnomasida O‘zbekiston Respublikasining qizil yarim oy va qizil xoch timsollaridan foydalanish hamda ularni himoya qilish to‘g‘risidagi qonunchiligida nazarda tutilganidan boshqacha qoidalar belgilangan bo‘lsa, xalqaro shartnoma qoidalari qo‘llaniladi.

Ushbu Qonunda quyidagi asosiy tushunchalar qo‘llaniladi:

sanitariya-transport vositalari — yarador bo‘lgan, kasallangan va kema halokatiga uchragan shaxslarni, shuningdek tibbiy xodimlarni va tibbiy mol-mulkni tashish uchun mo‘ljallangan tashish vositalari;

tibbiy tuzilmalar — yarador bo‘lgan, kasallangan va kema halokatiga uchragan shaxslarni qidirib topish, tashish, ularga tashxis qo‘yish yoki ularni davolash, shu jumladan ularga birinchi yordam ko‘rsatish uchun, shuningdek kasalliklarning oldini olish uchun tashkil etilgan statsionar, ko‘chma tibbiy muassasalar (bo‘linmalar) hamda boshqa fuqaro va harbiy tibbiy tuzilmalar;

tibbiy xodimlar — yarador bo‘lgan, kasallangan va kema halokatiga uchragan shaxslarni qidirib topish, tashish, ularga tashxis qo‘yish yoki ularni davolash, shu jumladan ularga birinchi yordam ko‘rsatish, kasalliklarning oldini olish uchun, shuningdek tibbiy tuzilmalarni xo‘jalik, moddiy-texnika va boshqa jihatdan ta’minlash uchun doimiy yoki vaqtinchalik asosda tayinlangan shaxslar;

farqlovchi signallar — tibbiy tuzilmalar va sanitariya-transport vositalarini tanib olish uchun foydalaniladigan radiosignal, yorug‘lik signali, elektron tanuv belgisi yoki boshqa signal.

Oq fonda ifodalangan, birinchi yoki to‘rtinchi choragi holatidagi qizil rangli yarim oyning xalqaro normalarda e’tirof etilgan tasviri qizil yarim oy timsoli hisoblanadi.

Oq fonda ifodalangan, to‘rttala tomoni teng uzunlikka ega bo‘lgan qizil rangli xochning xalqaro normalarda e’tirof etilgan tasviri qizil xoch timsoli hisoblanadi.

Qizil yarim oy va qizil xoch timsollaridan faqat insonparvarlik maqsadlarida foydalaniladi.

Qizil yarim oy va qizil xoch timsollari ulardan foydalanishda bir xil ahamiyatga ega.

O‘zbekiston Respublikasi qizil yarim oy timsolidan foydalanadi.

O‘zbekiston Respublikasi foydalanadigan qizil yarim oy timsoli oq fonda oyning birinchi choragidagi holatda, unga qarab turgan odamga nisbatan olganda har ikkala uchi chap tarafga qaratilgan tarzda ifodalangan qizil rangli yarim oy tasviridan iborat.

Qizil yarim oy timsolidan farqlovchi yoki himoyalovchi timsol sifatida foydalanilishi mumkin.

Qizil yarim oy timsolidan binolar, inshootlar, transport vositalari, boshqa mol-mulk, shuningdek xodimlar Qizil Yarim oy va Qizil Xoch Xalqaro harakati tashkilotlariga mansubligini belgilash uchun farqlovchi timsol sifatida foydalaniladi. Umum e’tirof etilgan xalqaro normalarga muvofiq farqlovchi timsol o‘lchami kichikroq bo‘lishi va undan qo‘lbog‘ichlarda foydalanilmasligi hamda bu timsol binolarning tomiga o‘rnatilmasligi kerak.

Qurolli mojarolar davrida qizil yarim oy timsolidan yarador bo‘lgan, kasallangan va kema halokatiga uchragan shaxslarga yordam ko‘rsatuvchi tibbiy tuzilmalarni, tibbiy xodimlarni, shuningdek sanitariya-transport vositalarini belgilash uchun himoyalovchi timsol sifatida foydalaniladi. Himoyalovchi timsol tekis sirtga yoki bayroqqa tushirilgan bo‘ladi va u hamma tarafdan hamda uzoq masofadan ko‘rinib turishi lozim.

Harbiy tibbiy tuzilmalar qizil yarim oy timsolidan o‘z tibbiy xodimlarini va sanitariya-transport vositalarini belgilash uchun himoyalovchi timsol sifatida foydalanadilar.

Qizil yarim oy timsolidan himoyalovchi timsol sifatida foydalanuvchi harbiy tibbiy xodimlar qizil yarim oy timsoli tushirilgan qo‘lbog‘ich taqib yurishlari va yonlarida qonunchilikda belgilangan tartibda beriladigan shaxsiy guvohnoma bo‘lishi lozim.

Bepul tibbiy yordam ko‘rsatuvchi fuqaro tibbiy tuzilmalari O‘zbekiston Qizil Yarim oy jamiyatining roziligi bilan tinchlik davrida qizil yarim oy timsolidan sanitariya-transport vositalarini va birinchi tibbiy yordam punktlari joylashgan yerlarni belgilash uchun farqlovchi timsol sifatida foydalanadilar.

Qurolli mojarolar davrida fuqaro tibbiy tuzilmalari, tibbiy xodimlar, shuningdek sanitariya-transport vositalari O‘zbekiston Respublikasi Mudofaa vazirligining ruxsatiga binoan himoyalovchi timsol sifatida qizil yarim oy timsoli bilan belgilanadi. Tibbiy xodimlar qizil yarim oy timsoli tushirilgan qo‘lbog‘ich taqib yurishlari va yonlarida qonunchilikda belgilangan tartibda beriladigan shaxsiy guvohnoma bo‘lishi lozim.

O‘zbekiston Qizil Yarim oy jamiyati qizil yarim oy timsolidan o‘z binolari, inshootlari, transport vositalari, boshqa mol-mulki, shuningdek xodimlari mansubligini belgilash uchun farqlovchi timsol sifatida foydalanadi.

O‘zbekiston Qizil Yarim oy jamiyatining tibbiy tuzilmalari, tibbiy xodimlari, shuningdek sanitariya-transport vositalari qurolli mojarolar davrida harbiy tibbiy tuzilmalarning ixtiyoriga berilgan taqdirda qizil yarim oy timsolidan himoyalovchi timsol sifatida foydalaniladi. Tibbiy xodimlar bunday paytlarda urush davri qonunlariga bo‘ysunadilar hamda qizil yarim oy timsoli tushirilgan qo‘lbog‘ich taqib yurishlari va yonlarida qonunchilikda belgilangan tartibda beriladigan shaxsiy guvohnoma bo‘lishi lozim.

Chet davlatlarning Qizil Yarim oy yoki Qizil Xoch jamiyatlari, agar ularning vakillari belgilangan tartibda O‘zbekiston Respublikasi hududida bo‘lsa, qizil yarim oy yoki qizil xoch timsolidan O‘zbekiston Qizil Yarim oy jamiyatining nazorati ostida farqlovchi timsollar sifatida foydalanadilar.

Qurolli mojaro yuz bergan taqdirda betaraf davlatlarning hamda qurolli mojaroda ishtirok etmayotgan boshqa chet davlatlarning Qizil Yarim oy yoki Qizil Xoch jamiyatlarining tibbiy tuzilmalari, tibbiy xodimlari, shuningdek sanitariya-transport vositalari insonparvarlik yordami ko‘rsatish uchun O‘zbekiston Respublikasi Mudofaa vazirligining ruxsati bilan va O‘zbekiston Qizil Yarim oy jamiyatining nazorati ostida harbiy tibbiy tuzilmalarning ixtiyoriga berilishi hamda qizil yarim oy yoki qizil xoch timsolidan himoyalovchi timsol sifatida foydalanishi mumkin. Tibbiy xodimlar bunday paytlarda urush davri qonunlariga bo‘ysunadilar hamda qizil yarim oy yoki qizil xoch timsoli tushirilgan qo‘lbog‘ich taqib yurishlari va yonlarida qonunchilikda belgilangan tartibda beriladigan shaxsiy guvohnoma bo‘lishi lozim.

Xalqaro Qizil Xoch Qo‘mitasi hamda Qizil Xoch va Qizil Yarim oy jamiyatlarining Xalqaro Federatsiyasi O‘zbekiston Respublikasi hududida o‘z faoliyatini amalga oshirayotganda qizil yarim oy yoki qizil xoch timsolidan foydalanadilar.

Qizil yarim oy va qizil xoch timsollari davlat tomonidan himoya qilinadi.

Qonunchilikda belgilangan tartibda foydalaniladigan farqlovchi signallar hamda “Qizil Yarim oy” va “Qizil Xoch” nomlari ham davlat himoyasi ostida bo‘ladi.

Qizil yarim oy va qizil xoch timsollaridan, farqlovchi signallardan, “Qizil Yarim oy” va “Qizil Xoch” nomlaridan yoki ularga o‘xshatib qilingan boshqa belgilar hamda nomlardan tijorat faoliyatida foydalanishga, shuningdek qurolli mojarolar davrida ulardan xiyonatkorlik bilan foydalanishga yo‘l qo‘yilmaydi.

Qizil yarim oy va qizil xoch timsollaridan foydalanish hamda ularni himoya qilish sohasidagi nizolar qonunchilikda belgilangan tartibda hal etiladi.

Qizil yarim oy va qizil xoch timsollaridan foydalanish hamda ularni himoya qilish to‘g‘risidagi qonunchilikni buzganlikda aybdor shaxslar belgilangan tartibda javobgar bo‘ladilar.