Ҳужжатга таклиф юбориш
Аудиони тинглаш
Ҳужжат элементидан ҳавола олишOʻzbekiston Respublikasi Sogʻliqni saqlash vazirligi huzuridagi Sanitariya-epidemiologik osoyishtalik va jamoat salomatligi qoʻmitasining
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишQarori
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишIsh joylaridagi shovqin, tebranish, infratovush va ultratovush darajalariga doir sanitariya qoidalari, normalari va gigiyena normativlarini (0111-26-son SanQvaN) tasdiqlash toʻgʻrisida
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш[Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligi tomonidan 2026-yil 28-aprelda hisobga olindi, hisob raqami 399]
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишOʻzbekiston Respublikasining “Aholining sanitariya-epidemiologik osoyishtaligi toʻgʻrisida”gi Qonuniga muvofiq Oʻzbekiston Respublikasi Sogʻliqni saqlash vazirligi huzuridagi Sanitariya-epidemiologik osoyishtalik va jamoat salomatligi qoʻmitasi qaror qiladi:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш1. Ish joylaridagi shovqin, tebranish, infratovush va ultratovush darajalariga doir sanitariya qoidalari, normalari va gigiyena normativlari (0111-26-son SanQvaN) 1-ilovaga muvofiq tasdiqlansin.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2. Ayrim sanitariya qoidalari, normalari va gigiyena normativlari 2-ilovaga muvofiq oʻz kuchini yoʻqotgan deb topilsin.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш3. Mazkur qaror Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi Tadbirkorlik subyektlarining huquqlari va qonuniy manfaatlarini himoya qilish boʻyicha vakil, Kambagʻallikni qisqartirish va bandlik vazirligi, Savdo-sanoat palatasi bilan kelishilgan.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш4. Mazkur qaror rasmiy eʼlon qilingan kundan eʼtiboran uch oy oʻtgach kuchga kiradi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишRais B. YUSUPALIYEV
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишToshkent sh.,
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2026-yil 24-mart,
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш5-son
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишKelishildi:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишOʻzbekiston kasaba uyushmalari Federatsiyasi raisining oʻrinbosari B. MAXMADALIYEV
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2026-yil 17-mart
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишKambagʻallikni qisqartirish va bandlik vaziri B. ZAXIDOV
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2026-yil 13-mart
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишTadbirkorlik subyektlarining huquqlari va qonuniy manfaatlarini himoya qilish boʻyicha vakil A. BURIYEV
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2026-yil 10-mart
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишSavdo-sanoat palatasi raisi D. VAXABOV
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2026-yil 2-mart
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишOʻzbekiston Respublikasi Sogʻliqni saqlash vazirligi huzuridagi Sanitariya-epidemiologik osoyishtalik va jamoat salomatligi qoʻmitasining 2026-yil 24-martdagi 5-son qaroriga
1-ILOVA
1-ILOVA
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишIsh joylaridagi shovqin, tebranish, infratovush va ultratovush darajalariga doir sanitariya qoidalari, normalari va gigiyena normativlari (0111-26-son SanQvaN)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишMazkur sanitariya qoidalari, normalari va gigiyena normativlari (bundan buyon matnda sanitariya qoidalari deb yuritiladi) ish joylaridagi shovqin, tebranish, infratovush va ultratovush darajalariga oid sanitariya-gigiyena talablarini belgilaydi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш1-bob. Umumiy qoidalar
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш1. Mazkur sanitariya qoidalarida quyidagi tushunchalardan foydalaniladi:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишinfratovush — inson qulogʻi eshita olmaydigan, chastotasi 20 Hz dan past boʻlgan tovush toʻlqinlari;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишdoimiy infratovush — tovush darajasi 1 min davomida oʻlchanganda 10 dB(A) dan ortiq oʻzgarmaydigan, “Lin” shkalasida va oʻlchash asbobining “sekin” (S) rejimida oʻlchanadigan infratovush;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишdoimiy boʻlmagan infratovush — 1 min davomida oʻlchaganda tovush darajasi 10 dB(A) dan koʻproq oʻzgaradigan infratovush;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишshovqin — turli chastotali va kuchli tovush toʻlqinlarining tartibsiz aralashmasidan hosil boʻlgan, inson eshitish tizimi hamda organizmiga salbiy taʼsir koʻrsatadigan akustik tebranish;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишdoimiy shovqin — 8 soatlik ish kuni davomida tovush darajasi 5 dB(A) dan ortiq oʻzgarmaydigan shovqin;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишdoimiy boʻlmagan shovqin — tovush darajasi vaqt davomida 5 dB(A) dan ortiq boʻlmagan uzluksiz oʻzgarib turadigan shovqin;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишkeng maydonli shovqin — tovush chastotalari bir oktavadan kengroq oraliqda tarqalgan uzluksiz shovqin;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишkontakt ultratovush — inson tanasi ultratovush manbai bilan bevosita aloqada boʻlganda yuzaga keladigan ultratovush (ishlab chiqarish detallarini ushlab turuvchi moslamalar, ultratovush suyuqliklari, tibbiy diagnostika asboblari, sanoat defektoskoplarining oʻlchash kallaklari, fizioterapevtik yoki jarrohlik ultratovush apparatlari nurlantiruvchi asboblari);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишtebranish — jismlarning muvozanat holati atrofida maʼlum davriylik bilan takrorlanib turadigan mexanik harakati;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишmahalliy tebranish — inson tanasining ayrim yuzalariga (qoʻl, oyoq yoki bilak) bevosita oʻtadigan tebranish;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишultratovush — inson qulogʻi idrok eta oladigan chastotadan (20 kHz) yuqori boʻlgan tovush toʻlqinlari;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишumumiy tebranish — tanaga tayanch yuzalari orqali uzatiladigan tebranish.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2-bob. Ish joylaridagi shovqin darajalariga qoʻyiladigan talablar
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2. Ish joylaridagi keng maydonli shovqin darajasi GOST 12.1.003-2014 “Mehnat xavfsizligi standartlari tizimi. Shovqin. Umumiy xavfsizlik talablari”ga muvofiq boʻlishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш3. Ish joylaridagi doimiy boʻlmagan shovqin darajasi GOST ISO 9612-2016 “Akustika” talablariga muvofiq boʻlishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш4. Ish joylaridagi shovqin darajasini oʻrganishda quyidagi koʻrsatkichlar inobatga olinishi lozim:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишshovqinning ekvivalent tovush darajasi (ish kuni (smena) davomida xodimga taʼsir etuvchi daraja 8 h (soat) ish kuniga (smena) nisbatan oʻlchangan yoki hisoblangan);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш“sekin” (S) va “impuls” (I) rejimli vaqt tuzatishlari bilan oʻlchangan A tovushining maksimal darajalari (belgilangan vaqt oraligʻida standart vaqt tuzatishi bilan oʻlchangan tovush darajasining eng yuqori qiymati);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишvaznlangan tovush bosimining eng yuqori darajasi (dBS — oʻlchash vaqtidagi eng yuqori oʻlchangan qiymat);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишish joylaridagi doimiy shovqin darajasi 31,5; 63; 125; 250; 500; 1000; 2000; 4000 va 8000 Hz chastotalardagi oktava tasmalaridagi tovush bosimi darajasidan oshmasligi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш5. Ish joylarida (impulsli shovqin bundan mustasno) doimiy va doimiy boʻlmagan shovqinning oktava polosalaridagi tovush bosimi, tovush va ekvivalent tovush darajalari mazkur sanitariya qoidalarining 1-ilovasiga muvofiq boʻlishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш6. “S” va “I” rejimli tuzatishlari bilan oʻlchangan A vaznlangan tovushning maksimal darajalari mos ravishda 110 dB(A) va 125 dB(A) dan oshmasligi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш7. Vaznlangan tovush bosimining eng yuqori darajasi 137 dBS dan oshmasligi zarur.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш8. Mehnat jarayonining ogʻirligiga koʻra ish joylarida shovqinning ruxsat etilgan darajalari mazkur sanitariya qoidalarining 2-ilovasi 1-jadvaliga muvofiq boʻlishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш9. Shovqin darajalarini oʻlchash 1 yoki 2-sinf aniqlikdagi integrallovchi yoki integrallovchi-oʻrtachalashtiruvchi shovqin oʻlchagichlar orqali amalga oshirilishi, bunda shovqin oʻlchagichlar oktava va uchinchi oktava filtrlari bilan jihozlangan boʻlishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш10. Ish joylaridagi shovqinning xodimlarga salbiy taʼsirining oldini olish uchun quyidagi chora-tadbirlar amalga oshirilishi lozim:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишxodimlarning shovqin darajasi mazkur sanitariya qoidalarida belgilangan normalardan oshadigan hududlarga kirishiga yoʻl qoʻymaslik;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишhar qanday oktava diapazonida oktava tovush bosimi darajasi 135 dB va undan yuqori boʻlgan ish oʻrinlarida ishlash yoki qisqa vaqt boʻlishiga yoʻl qoʻymaslik;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишshovqinning minimal darajasini taʼminlaydigan asbob-uskunalar bilan ishlash haqida xodimlarni xabardor qilish;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишshovqin darajasi mazkur sanitariya qoidalarida belgilangan normalardan yuqori boʻlgan hududlarda ogohlantiruvchi belgilar va toʻsiqlardan foydalanish;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишkam shovqin hosil qiluvchi asbob-uskunalar va ish jihozlarini tanlash;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишodamlar boʻladigan joylarga akustik toʻlqinlarning kirib borishini mazkur sanitariya qoidalarida belgilangan normalargacha kamaytirish uchun himoya ekranlari, qurilish materiallari va boshqa qoʻshimcha vositalardan foydalanish;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишxodimlarni shaxsiy himoya vositalari bilan taʼminlash;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишeshitish sezgirligi yoʻqolishining dastlabki belgilarini oʻz vaqtida aniqlash maqsadida 80 dB dan yuqori shovqin taʼsirida ishlovchi xodimlarni Xodimlarni tibbiy koʻrikdan oʻtkazish tartibi toʻgʻrisidagi nizomga (roʻyxat raqami 2387, 2012-yil 29-avgust) muvofiq davriy tibbiy koʻrikdan oʻtkazish.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш11. Ish joylarida shovqin darajasini hisoblash hamda aniqlashda quyidagilar inobatga olinishi kerak:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишish kuni (smena) davomida taʼsir qiluvchi shovqinning ekvivalent tovush darajasi;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишmehnat faoliyati turlari va ish joyini oʻzgartirishni hisobga olgan holda shovqinning taʼsir qilish vaqti boʻyicha yoʻl qoʻyiladigan tovush darajasining haqiqiy ekvivalent qiymati;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишish joylaridagi tovushning oʻrtacha yoki ekvivalent darajalarini dB da oʻlchash va aniqlash natijalari, fon shovqinining tovush darajalari;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишish joylaridagi har bir tovush darajasining taʼsir vaqti va fon tovush darajasining taʼsir vaqti;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишmehnat faoliyatining har bir turini bajarish yoki ish kuni (smena) davomida tovushning yoʻl qoʻyiladigan darajasi turlicha boʻlgan ish joylarida boʻlish vaqti;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишtaʼsir koʻrsatish davomiyligi 8 h (soat) boʻlgan mehnat faoliyatining har bir turi yoki ish oʻrni uchun yoʻl qoʻyiladigan tovush darajalarining normalari.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш12. Ish kuni (smena) davomida taʼsir etuvchi tovushning ekvivalent darajasi quyidagi formula boʻyicha aniqlanadi:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишbu yerda:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
vaqt mobaynida taʼsir etuvchi tovushning oʻrtacha yoki ekvivalent darajasi dB(A);Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
tovush darajasining umumiy taʼsir vaqti (min);Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
— ish kunining (smena) davomiyligi (min).Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш13. Ish kuni (smena) davomida shovqinning taʼsir vaqti, mehnat turi va ish joylari oʻzgarishini hisobga olib, tovushning haqiqiy (ekvivalent) ruxsat etilgan darajasi quyidagi formulalar asosida aniqlanadi:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишa) doimiy ish joylarida tovush darajasi fon tovushidan 10 dB(A) yoki undan ortiq boʻlsa, tovush darajasi quyidagi formula va umumiy taʼsir etish vaqtiga qarab tovush va tebranishning ruxsat etilgan darajalariga kiritiladigan tuzatma ushbu sanitariya qoidalarining 2-ilovasi 2-jadvali asosida hisoblanadi:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишbu yerda:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
— ish joylarida 480 daqiqalik (min) ruxsat etilgan tovush darajasi dB(A);Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
— umumiy taʼsir vaqti boʻyicha tovushning meʼyoriy darajasiga kiritiladigan tuzatma dB(A);Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишb) ish joylari yoki mehnat turi oʻzgarsa va tovush darajalari turlicha boʻlganda quyidagi formula qoʻllaniladi:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишbu yerda:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
— impuls rejimidagi ish joylarida 480 daqiqalik (min) ruxsat etilgan ruxsat etilgan tovush darajasi dB(A);Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
— “I” ish joyida ish kuni (smena) davomida boʻlishning umumiy vaqti (min);Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
— ish kuni (smena) umumiy davomiyligi (min).Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш14. Shovqin yuklamasining oshib ketish koʻrsatkichi quyidagi formula bilan aniqlanadi:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишbu yerda:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
— ekvivalent tovush darajasi dB(A);Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
— haqiqiy ruxsat etilgan tovush darajasi.Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш15. Ish joylarida shovqin yuklamasining oshib ketish koʻrsatkichini aniqlash natijalari ushbu sanitariya qoidalarining 2-ilovasi 3-jadvaliga hamda tovush darajasini oʻlchash natijalari esa 4-jadvaliga muvofiq kiritilishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш16. Xodimlar himoya vositalaridan (shovqinga qarshi qistirmalar, quloqchinlar yoki shlemlar) foydalanganda, shovqin yuklamasining oshib ketish koʻrsatkichini ushbu himoya vositalarining samaradorligi hisobga olingan holda kamaytirib baholanishiga yoʻl qoʻyiladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш17. Shovqin yuklamasining oshib ketish koʻrsatkichi ushbu sanitariya qoidalarining 3-ilovasida keltirilgan hisoblash usuli orqali aniqlanadi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш3-bob. Ish joylaridagi tebranish darajalariga qoʻyiladigan talablar
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш18. Ish joylaridagi umumiy tebranishlar quyidagi chastota diapazonlarida aniqlanishi lozim:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишpast chastotali umumiy tebranishlar uchun 2 va 4 Hz;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишoʻrta chastotali umumiy tebranishlar uchun 8 va 16 Hz;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишyuqori chastotali umumiy tebranishlar uchun 31,5 va 63 Hz.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш19. Ish joylaridagi mahalliy tebranishlar quyidagi chastota diapazonlarida aniqlanishi lozim:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишpast chastotali mahalliy tebranishlar uchun 8 va 16 Hz;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишoʻrta chastotali mahalliy tebranishlar uchun 31,5 va 63 Hz;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишyuqori chastotali mahalliy tebranishlar uchun 125, 250, 500 va 1000 Hz.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш20. Ish joylaridagi tebranishning normalangan koʻrsatkichi sifatida ish kuni (smena) uchun ekvivalent tuzatilgan tebranma tezlanishning qiymati A (8 h), m/s2 yoki Lₐ (8 h), dB boʻlishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш21. Ish joylaridagi umumiy tebranishlar inson organizmiga taʼsir qilganda koordinata oʻqlari yoʻnalishlari mazkur sanitariya qoidalarining 4-ilovasiga, ish joylaridagi mahalliy tebranishlar inson organizmiga taʼsir qilganda koordinata oʻqlari yoʻnalishlari mazkur sanitariya qoidalarining 5-ilovasiga muvofiq boʻlishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш22. Ish kuni (smena) davomidagi ekvivalent tebranma tezlanish quyidagi formulalar boʻyicha aniqlanadi:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишbu yerda:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишTo — ish kunining (smena) davomiyligi (8 h);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишTi — tebranma taʼsirning i-intervali davomiyligi (h);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишa2w,Ti — i-intervalida oʻlchangan tebranma tezlanish qiymati, m/s2.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишbu yerda:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
— ish kunining (smena) davomiyligi (8 h);Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
— tebranma taʼsirning i-intervali davomiyligi (h);Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
— tebranma taʼsirning i-intervalida oʻlchangan ekvivalent tuzatilgan tebranma tezlanish darajasi (dB).Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишAgar ish kunining (smena) davomiyligi 8 h (soatdan) kam boʻlsa, mazkur bandda keltirilgan formulalar boʻyicha hisoblashda To da ish vaqtining yigʻindisini ish kunining (smena) haqiqiy davomiyligiga haftasiga 40 h (soat)ga teng deb qabul qilish zarur.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш23. Ish joylarida tebranish yoʻnalishiga koʻra (Wh, Wk, Wd) ekvivalent tebranma tezlanishning ruxsat etiladigan chegaraviy qiymatlari ushbu sanitariya qoidalarining 6-ilovasiga muvofiq belgilanishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш24. 480 daqiqalik taʼsir uchun oktava chastotalar boʻyicha umumiy tebranishning toifalardan kelib chiqib ruxsat etilgan darajalari mazkur sanitariya qoidalarining 7-ilovasi 1 — 5-jadvallariga, mahalliy tebranishning ruxsat etilgan darajalari esa 6-jadvaliga muvofiq boʻlishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш25. Mahalliy tebranish taʼsiri mavjud ish sharoitlarida tebranish darajasi mazkur sanitariya qoidalarida belgilangan normalardan 12 dB (4 baravar), umumiy tebranish taʼsiri mavjud ish sharoitlarida esa 24 dB (8 baravar) oshganda ishlashga yoʻl qoʻyilmaydi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш26. Yuqori tebranish taʼsirini kamaytirish uchun quyidagi chora-tadbirlar amalga oshirilishi kerak:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишtebranishni kamaytiruvchi texnik choralarni (tebranishni muvozanatga keltirish, tebranish kuchayib ketadigan holatlarning (rezonans) oldini olish, tebranishni yutuvchi (demfer) yoki izolyatsiya qiluvchi tizimlarni joriy etish) qoʻllash;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишmaxsus poyabzal va qoʻlqoplarni tebranish chastotasi va darajasiga mos holda tanlash;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишxodimlarni dastlabki va davriy majburiy tibbiy koʻriklardan oʻtkazish, fizioterapiya, qoʻl-oyoq massaji, issiqlik va suv muolajalarini qoʻllash.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш27. Ish joylaridagi tebranishlarning ruxsat etilgan darajalari GOST 31319-2006 (ISO 14253:2003) va GOST 31192.2-2005 (ISO 5349-2:2001)larga muvofiq belgilanishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш28. 8 soatlik tebranish taʼsiri boʻlgan ish kuni (smena) uchun tebranma tezlanish darajasining ruxsat etilgan darajalari mazkur sanitariya qoidalarining 8-ilovasiga muvofiq boʻlishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш29. Ish joylaridagi tebranish yuklamasining oshib ketish koʻrsatkichini aniqlashda quyidagilar inobatga olinishi lozim:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишtebranish spektrining oktava chastotalarida oʻlchangan qiymatlari;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишchastota boʻyicha tuzatilgan ekvivalent tebranish darajalari;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишish kuni (smena) davomida tebranishning har bir turi uchun taʼsir vaqti;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш8 soatlik taʼsir uchun ruxsat etilgan tebranish darajalari.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш30. Ish joylarida bir toifadagi tebranishlarning ruxsat etilgan oktava darajasi quyidagi formula va umumiy taʼsir etish vaqtiga qarab tovush va tebranishning ruxsat etilgan darajalariga kiritiladigan tuzatma ushbu sanitariya qoidalarining 2-ilovasi 2-jadvali asosida hisoblanadi:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишbu yerda, LRED — 8 soatlik taʼsir uchun ruxsat etilgan oktava darajasi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш31. Ish joylarida turli toifadagi tebranishlarning haqiqiy (ruxsat etilgan) oktava darajasi quyidagi formula boʻyicha aniqlanadi:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишbu yerda:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
— ish kuni (smena) davomida tebranish yoʻnalishiga (oʻqi) koʻra tebranish toifasining ruxsat etilgan darajasi (dB);Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишφ — tebranishning yoʻnalishi (oʻqi) — X, Y, Z;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишi va j — turli tebranish toifalari;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
— tebranishning taʼsir vaqti (min);Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
— ish kunining (smena) umumiy davomiyligi (min).Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш32. Tebranma tezlikning (tebranma tezlanish) bir toifadagi tebranish uchun haqiqiy qiymati quyidagi formulalar boʻyicha aniqlanadi:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишbu yerda:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
— tebranish darajalarini oʻlchash natijalari (dB);Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
— oʻlchash darajalarining soni.Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш33. Tebranma tezlikning (tebranma tezlanish) turli toifadagi tebranish uchun haqiqiy qiymati quyidagi formulalar boʻyicha aniqlanadi:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишbu yerda, 
va 
— turli toifadagi vertikal yoki gorizontal tebranish tashkil etuvchisining oktava darajasi (dB).
va — turli toifadagi vertikal yoki gorizontal tebranish tashkil etuvchisining oktava darajasi (dB).Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш34. Tebranish yuklamasining oshib ketish koʻrsatkichi quyidagi formula bilan aniqlanadi:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишbu yerda, 
— turli toifadagi tebranishning haqiqiy qiymati.
— turli toifadagi tebranishning haqiqiy qiymati.Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш35. Tebranish yuklamasining oshib ketish koʻrsatkichi ushbu sanitariya qoidalarining 9-ilovasiga muvofiq hisoblanishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш4-bob. Ish joylaridagi infratovush darajalariga qoʻyiladigan talablar
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш36. Ish joylarida infratovush tebranishlari yuzaga kelish ehtimolini aniqlashda quyidagi belgilar inobatga olinishi lozim:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишtexnologik belgilar (past aylanishda ishlaydigan quvvatli uskunalar, katta hajmli yoki ogʻir xomashyoni qayta ishlash jarayonlari, gaz va suyuqlik oqimlari tebranishi hamda ogʻir texnika harakati);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишkonstruktiv belgilar (yirik dvigatellar, dinamik taʼsirga ega yopiq joylar (operator kabinalari) va oʻzi yurar yoki transport mashinalarining osma qismlari);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишqurilish belgilari (shovqinni toʻsuvchi yirik inshootlar, tovush oʻtkazmaydigan hajmlar hamda past chastotalarda samarasiz izolyatsiya materiallaridan foydalanish).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш37. Ish joylaridagi infratovushning ruxsat etilgan darajalarini belgilashda quyidagilar inobatga olinishi lozim:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишoktava chastota diapazonlarida (2, 4, 8, 16 Hz) ish kuni (8 h ) davomida tovush bosimining ekvivalent darajasi (lₚ,₁/₁,eq,8 h, dB);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишish kuni (smena) uchun infratovushning umumiy ekvivalent darajasi (lₚ,zi,eq,tᵢ, dB);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишS (“sekin”) vaqt xususiyatida oʻlchanganda infratovushning maksimal umumiy darajasi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш38. Tovush bosimining ekvivalent darajasi chastotalarning oktava diapazonlarida quyidagi formula bilan aniqlanadi:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишbu yerda:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишT — ish kunining (smena) davomiyligi (8 h);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш — infratovush taʼsirining davomiyligi (h);Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
— maʼlum vaqt oraligʻida oʻlchangan tovush bosimining ekvivalent darajasi (dB).Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш39. Ish kuni (smena) uchun infratovushning ekvivalent umumiy darajasi quyidagi formula asosida aniqlanadi:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишbu yerda:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
— almashinuvchi ekvivalentli umumiy infratovush darajasi;Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
— maʼlum vaqt oraligʻida oʻlchangan ekvivalentli umumiy infratovush darajasi.Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш40. Ish joylarida ish kuni (smena) va qisqartirilgan ish kunida (haftasiga 40 h dan kam) infratovushning ruxsat etilgan darajalari mazkur sanitariya qoidalarining 10-ilovasi 1-jadvaliga muvofiq boʻlishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш41. Yuqori haroratda infratovushning salbiy taʼsirini kamaytirish uchun infratovush darajalariga kiritiladigan tuzatishlar mazkur sanitariya qoidalarining 10-ilovasi 2-jadvaliga muvofiq boʻlishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш42. Taxminiy baholashda 2 Hz gacha kuchaytirgich va 5 Hz gacha mikrofonli I sinf shovqin oʻlchagichning “Lin” va “A” shkalalari boʻyicha oʻlchovlaridan foydalanishga ruxsat etiladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш43. Shovqinga nisbatan infratovush darajasini baholashda quyidagilar inobatga olinishi lozim:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишLlin — LA < 10 dB - infratovush deyarli yoʻq;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишLlin — LA < 20 dB - infratovush kam;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишLlin — LA < 30 dB - yaqqol sezilarli.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш44. Infratovushni oʻlchash doimiy ish joylarida (mashinalarni boshqarish operatorlari, pultlar, kabinalar) yoki xizmat koʻrsatish hududlarida, uskunalar odatdagi ish rejimida ishlayotganda amalga oshirilishi va oʻlchash nuqtalari ishlab chiqarish sexlarida bir-biridan 20 m, kabinalarda esa 3 m dan oshmagan masofada joylashtirilishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш45. Oʻlchash asbobining mikrofoni pol sathidan 1,5 m balandlikda, operatordan kamida 0,5 m uzoqda oʻrnatilishi, kabinalarda esa oʻlchash amalga oshirilayotganda oynalar iqlim sharoitidan kelib chiqqan holda ochiq va yopiq holatda boʻlishi, mikrofon operator qulogʻidan 15 sm masofada joylashtirilishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш46. Doimiy infratovush “Lin” dB va “A” dB(A) shkalalarida hamda oktava spektri boʻyicha oʻlchash asbobining “sekin” (“S”) vaqt bilan oʻlchanishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишDoimiy boʻlmagan infratovushda oktava chastotalari boʻyicha ekvivalent darajalar aniqlanishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишImpulsli jarayonlarda maksimal qiymatlar oʻlchash asbobining “tezkor” vaqt bilan qayd etiladi, takrorlanuvchi impulslarda esa maksimal koʻrsatkichlar asosida qoʻshimcha ravishda hisoblanadi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш47. Infratovushning oktava darajalarini oʻlchashdagi eng kam va eng yuqori vaqt normalari mazkur sanitariya qoidalarining 10-ilovasi 3-jadvaliga muvofiq boʻlishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишBunda oʻlchash doimiy (statsionar) jarayonlarda (kompressorlar) oʻlchash kamida 100 sekund (s), doimiy boʻlmagan jarayonlarda (transport harakati) esa kamida 300 sekund (s) mobaynida amalga oshirilishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш48. Oʻlchash paytida havo tezligi 0,5 m/s dan ortiq boʻlsa, shamoldan himoyalovchi ekran qoʻllanilishi, havo tezligi 5 m/s dan yuqori boʻlgandan esa oʻlchashlar oʻtkazilmasligi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш49. Infratovushni oʻlchashda 2 Hz chastotali I sinf shovqin oʻlchagich va oktava filtrlari qoʻllanilishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш50. Infratovush darajasi ushbu sanitariya qoidalaridan yuqori boʻlsa, xodimlarga salbiy taʼsirni kamaytirish uchun tashkiliy va texnik choralar (mehnat va dam olish rejimini toʻgʻrilash, taʼsir vaqtini qisqartirish) qoʻllanilishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш51. Texnologik jarayon yoki uskuna hosil qiladigan infratovushni kamaytirish uchun quyidagi chora-tadbirlar amalga oshirilishi lozim:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишloyihalash, qurilish va rejalashtirish bosqichlarida infratovush manbalarini kamaytirish yoki izolyatsiya qilish;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишinfratovush manbalarini alohida xonalarda joylashtirish;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишtexnologik jarayonni masofadan boshqariladigan kuzatuv kabinalaridan olib borish;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишinfratovush energiyasini yuqori chastotalarga oʻtkazuvchi maxsus dempferlovchi qurilmalarni texnologik zanjirga kiritish.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш5-bob. Ish joylaridagi ultratovush darajalariga qoʻyiladigan talablar
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш52. Havo ultratovushi tovush bosimining ekvivalent darajasi (dB) boʻyicha 12,5, 16, 20, 25, 31,5, 40, 50, 63, 80 va 100 kHz oktava chastotalarida manba ishlayotganda oʻlchanishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш53. Kontakt ultratovush uchun vaqt boʻyicha oʻrtacha intensivlikning maksimal qiymati (Ispta) 11,2 — 80 kHz, 80 — 630 kHz, 0,63·10³ — 5,0·10³ kHz chastota diapazonlarida oʻlchanishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш54. Oʻlchovlar porshen turidagi gidrofon va ultratovush geli moyi orqali amalga oshirilishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишBunda Ispta qiymati akustik bosim (p) boʻyicha quyidagi formula orqali aniqlanadi:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишbu yerda:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишp — oʻlchangan akustik bosim (Pa);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишd — suvning zichligi (kg/m3);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишc — undagi tovush tezligi (m/s).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш55. Ish joylaridagi havo ultratovushining ruxsat etilgan darajalari mazkur sanitariya qoidalarining 11-ilovasi 1-jadvaliga va kontakt ultratovushining ruxsat etilgan darajalari 2-jadvaliga muvofiq boʻlishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш56. Havo ultratovushini oʻlchashda 1-sinf aniqlikdagi uch oktavali shovqin oʻlchagich-analizatordan foydalanilishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш57. Havo ultratovushi ultratovush toʻlqinlarini havoga tarqatadigan uskuna odatdagi ish rejimida ishlayotganda ishchi chastotasidan yuqori chastotalarda oʻlchanishi kerak.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш58. Ish joylaridagi havo ultratovushini oʻlchash quyidagicha amalga oshirilishi lozim:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишoʻlchash nuqtasi xodim tik turgan holda 1,5 m balandlikda, oʻtirgan holda esa bosh balandligida boʻlishi;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишmikrofon ishchining qulogʻidan 5 sm masofada, oʻlchovni bajarayotgan shaxsdan esa kamida 50 sm uzoqlikda joylashtirilishi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш59. Ultratovush tebranishlarining inson organizmiga zararli taʼsirini kamaytirish uchun quyidagi choralar qoʻllanilishi lozim:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишxodimning ultratovush manbai bilan bevosita aloqada boʻlishiga yoʻl qoʻymaslik;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишultratovush manbalarini masofadan boshqarish;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишhavo ultratovushi manbalari ekranlar, gʻiloflar yoki boshqa himoya vositalari bilan ajratilishini taʼminlash;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишmahsulot yuklash, tushirish yoki kontaktli moy surtish paytida ultratovush manbasini avtomatik oʻchirish;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишkontaktli ultratovush bilan ishlashda xodimlarni maxsus himoya vositalaridan (rezina qoʻlqoplar, yengchalar yoki yengliklar) foydalanishini nazorat qilish.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишIsh joylaridagi shovqin, tebranish, infratovush va ultratovush darajalariga doir sanitariya qoidalari, normalari va gigiyena normativlariga (0111-26-son SanQvaN)
1-ILOVA
1-ILOVA
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишIsh joylarida (impulsli shovqin bundan mustasno) doimiy va doimiy boʻlmagan shovqinning oktava polosalaridagi tovush bosimi, tovush va ekvivalent tovush darajalari
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишT/r | Mehnat faoliyati turi | Oktava polosalarining oʻrtacha geometrik chastotalarida tovush bosimi darajalari (dB) | Tovush darajalari va ekvivalent tovush darajalari, dB(A) | ||||||||
31,5 | 63 | 125 | 250 | 500 | 1000 | 2000 | 4000 | 8000 | |||
1. | Ijodiy, ilmiy, konstruktorlik-loyihalash, oʻqituvchilik, shifokorlik va rahbarlik faoliyatiga oid ish oʻrinlari hamda tegishli xonalar, nazariy ishlar va maʼlumotlarga ishlov berish laboratoriyalari, dasturchilar ish oʻrinlari | 86 | 71 | 61 | 54 | 49 | 45 | 42 | 40 | 38 | 50 |
2. | Diqqatni jamlashni talab qiluvchi yuqori malakali ishlar (muhandislik hisoblari, laboratoriya tahlillari, chizma va loyiha bilan ishlash, operatorlik va nazorat ishlari), maʼmuriy-boshqaruv faoliyati hamda laboratoriya oʻlchash va tahlil ishlari uchun moʻljallangan ish oʻrinlari | 93 | 79 | 70 | 63 | 58 | 55 | 52 | 50 | 49 | 60 |
3. | Akustik signallar, koʻrsatmalar va doimiy eshituv nazorati asosida bajariladigan operatorlik hamda dispetcherlik ishlari uchun moʻljallangan ish oʻrinlari | 96 | 83 | 74 | 68 | 63 | 60 | 58 | 56 | 54 | 65 |
4. | Diqqatni jamlashni talab qiladigan hamda ishlab chiqarish jarayonlarini kuzatish va masofadan boshqarishga oid ishlar uchun moʻljallangan ish oʻrinlari | 103 | 91 | 83 | 77 | 73 | 70 | 68 | 66 | 64 | 75 |
5. | Korxonalarning ishlab chiqarish binolari va hududidagi doimiy ish oʻrinlari (mazkur jadvalning 1 — 4-bandlarda keltirilgan ishlar bundan mustasno) | 107 | 95 | 87 | 82 | 78 | 75 | 73 | 71 | 69 | 80 |
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишIzoh. Tonal va impulsli shovqinning tovush bosimi darajalari, tovush darajalari hamda ekvivalent tovush darajalari jadvalda koʻrsatilgan qiymatlardan 5 dB ga past boʻlishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишIsh joylaridagi shovqin, tebranish, infratovush va ultratovush darajalariga doir sanitariya qoidalari, normalari va gigiyena normativlariga (0111-26-son SanQvaN)
2-ILOVA
2-ILOVA
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишMehnat jarayonining ogʻirligiga koʻra ish joylarida shovqinning ruxsat etilgan darajalari, dB(A)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш1-jadval | ||||
Mehnat jarayonining ogʻirligi | Mehnat zoʻriqishi toifasi | |||
Past zoʻriqish (tinch, eʼtiborni talab qilmaydigan ish) | Oʻrtacha zoʻriqish (diqqatni jamlashni talab qiladi) | Yuqori zoʻriqish (tez reaksiya va muvofiqlashtirish talab qilinadi) | Juda yuqori zoʻriqish (doimiy jismoniy va/yoki ruhiy zoʻriqish) | |
Yengil mehnat | 65 dB(A) | 60 dB(A) | 55 dB(A) | 50 dB(A) |
Oʻrtacha ogʻirlikdagi jismoniy mehnat | 70 dB(A) | 65 dB(A) | 60 dB(A) | 55 dB(A) |
Ogʻir jismoniy mehnat | 75 dB(A) | 70 dB(A) | 65 dB(A) | 60 dB(A) |
Juda ogʻir jismoniy mehnat | 80 dB(A) | 75 dB(A) | 70 dB(A) | 65 dB(A) |
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишUmumiy taʼsir etish vaqtiga qarab tovush va tebranishning ruxsat etilgan darajalariga kiritiladigan tuzatma
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2-jadval | |
Taʼsir vaqti oraligʻi (min) | Ruxsat etilgan tuzatma, (dB) |
30 gacha | +12 |
30 — 60 | +10 |
60 — 120 | +8 |
120 — 180 | +5 |
180 — 240 | +3,5 |
240 — 300 | +2,5 |
300 — 360 | +1,5 |
360 — 420 | +1 |
420 — 480 | 0 |
480 — 540 | -1 |
540 — 600 | -2 |
600 — 660 | -3 |
660 — 720 | -4 |
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишShovqin yuklamasining normalardan oshish koʻrsatkichini aniqlash natijalari
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш3-jadval | ||||||
Kasb | Ish joyi | Ish kuni (smena) uchun ekvivalent shovqin darajasi dB(A) | Ruxsat etilgan shovqin balandligi dB(A) | Taʼsir qilish vaqti boʻyicha ruxsat etilgan shovqin darajasi dB(A) | Shovqin yukining oshib ketish koʻrsatkichi dB(A) | Mehnat sharoitlari sinfi |
|
|
|
|
|
|
|
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишTovush darajasini oʻlchash natijalari
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш4-jadval | ||||||
T/r | Kasb | Oʻlchash joyi | Tovush darajasi dB(A) | Tovush taʼsiri vaqti (min) | Ekvivalent tovush darajasi dB(A) | Ruxsat etilgan tovush darajasi dB(А) |
|
|
|
|
|
|
|
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишIsh joylaridagi shovqin, tebranish, infratovush va ultratovush darajalariga doir sanitariya qoidalari, normalari va gigiyena normativlariga (0111-26-son SanQvaN)
3-ILOVA
3-ILOVA
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишShovqin yuklamasining normalardan oshish koʻrsatkichini hisoblash usuli
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишMisol. Kompressor qurilmalari bilan ishlovchi mashinist lavozimida ishlovchi xodim uchun ikkita ish joyi mavjud:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишmashina zali joylashgan ish hududi;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишnazorat-boshqaruv pulti joylashgan operatorlik xonasi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишMashina zali joylashgan ish hududidagi tovushning oʻrtacha darajasi 92 dB(A) ni, operatorlik xonasidagi tovush darajasi esa 75 dB(A) ni tashkil etadi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишAgar mashinist ish kuni (smena) davomida mashina zalida jami 2 h (soat) (120 daqiqa), operatorlik xonasida esa 6 h (soat) (360 daqiqa) boʻlsa, shovqin yuklamasining meʼyorlardan oshish koʻrsatkichi quyidagicha aniqlanishi, bunda ish kuni (smena)ning umumiy davomiyligi 8 soat (480 daqiqa) deb olinadi:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишa) oʻlchov natijalariga asosan ish kuni (smena) davomidagi ekvivalent tovush darajasini hisoblash:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишb) ish kuni (smena) davomidagi haqiqiy ruxsat etilgan tovush darajasini hisoblash (mashina zali uchun 80 dB(A) va operatorlik xonasi uchun 75 dB(A):
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишv) shovqin yuklamasining oshib ketish koʻrsatkichini hisoblash:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишNatijalar mazkur sanitariya qoidalarining 2-ilovasi 3-4-jadvallariga kiritiladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишIsh joylaridagi shovqin, tebranish, infratovush va ultratovush darajalariga doir sanitariya qoidalari, normalari va gigiyena normativlariga (0111-26-son SanQvaN)
4-ILOVA
4-ILOVA
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишIsh joylaridagi umumiy tebranishlar inson organizmiga taʼsir qilganda koordinata oʻqlari yoʻnalishlari
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишIzohlar:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишa) tik turgan holatda:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишZ oʻqi yuqoriga yoʻnalgan vertikal tebranishlarni;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишX va Y oʻqlari tananing oldinga-orqaga va yon tomonga yoʻnalgan gorizontal tebranishlarni koʻrsatadi;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишb) oʻtirgan holatda:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишZ oʻqi yuqoriga yoʻnalgan vertikal tebranishlarni;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишX oʻqi tananing oldinga-orqaga yoʻnalgan tebranishlarini;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишY oʻqi tananing oʻng-chap tomonga yoʻnalgan tebranishlarini koʻrsatadi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишIsh joylaridagi shovqin, tebranish, infratovush va ultratovush darajalariga doir sanitariya qoidalari, normalari va gigiyena normativlariga (0111-26-son SanQvaN)
5-ILOVA
5-ILOVA
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишIsh joylaridagi mahalliy tebranishlar inson organizmiga taʼsir qilganda koordinata oʻqlari yoʻnalishlari
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишIzohlar:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишa) silindrsimon yoki yon sirtni (masalan, dastak, tutqich) ushlab turganda:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишXp oldinga-orqaga yoʻnalgan tebranishlarni;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишYp yuqoriga-pastga yoki yon tomonga yoʻnalgan tebranishlarni;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишZp qoʻl kafti orqali kiruvchi yoki chiqayotgan tebranishlarni koʻrsatadi;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишb) sharsimon sirtni (masalan, dumaloq tutqich yoki tugma) ushlab turganda Xp, Yp, Zp oʻqlari tebranishning uch asosiy yoʻnalishini — qoʻl kafti ichiga, yuqoriga va yon tomonga yoʻnalgan tebranishlarni koʻrsatadi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишIsh joylaridagi shovqin, tebranish, infratovush va ultratovush darajalariga doir sanitariya qoidalari, normalari va gigiyena normativlariga (0111-26-son SanQvaN)
6-ILOVA
6-ILOVA
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишIsh joylarida tebranish yoʻnalishiga koʻra (Wh, Wk, Wd) ekvivalent tebranma tezlanishning ruxsat etiladigan chegaraviy qiymatlari
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишTebranish toifasi | Taʼsir yoʻnalishi | Tuzatish | Ruxsat etiladigan chegaraviy qiymatlar | ||
m/s2 | dB | ||||
Mahalliy | - | Xm, Ym, Zm | Wₕ | 2,0 | 126 |
Umumiy | 1 | Zu | Wₖ | 0,56 | 115 |
Xu, Yu | Wd | 0,40 | 112 | ||
2 | Zu | Wₖ | 0,28 | 109 | |
Хu, Yu | Wd | 0,2 | 106 | ||
3 “а” | Zu | Wₖ | 0,1 | 100 | |
Хu, Yu | Wd | 0,071 | 97 | ||
3 “b” | Zu | Wₖ | 0,04 | 92 | |
Xu, Yu | Wd | 0,028 | 89 | ||
3 “v” | Zu | Wₖ | 0,014 | 83 | |
Xu, Yu | Wd | 0,0099 | 80 | ||
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишIzohlar:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишWh — chastotaviy tuzatma GOST 31192.1-2004 (ISO 5349-1:2001)ga muvofiq belgilanadi;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишWd, Wk — chastotaviy tuzatma GOST 31191.1-2004 (ISO 2631-1:1997)ga asosan belgilanadi;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишXm, Ym, Zm — mahalliy tebranishlarning X, Y va Z oʻqlari boʻyicha taʼsir yoʻnalishlari;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишXu, Yu, Zu — umumiy tebranishlarning X, Y va Z oʻqlari boʻyicha taʼsir yoʻnalishlari.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишIsh joylaridagi shovqin, tebranish, infratovush va ultratovush darajalariga doir sanitariya qoidalari, normalari va gigiyena normativlariga (0111-26-son SanQvaN)
7-ILOVA
7-ILOVA
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш480 daqiqalik taʼsir uchun oktava chastotalar boʻyicha umumiy tebranishning toifalardan kelib chiqib ruxsat etilgan darajalari: 1-toifa (transport vositalari uchun)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш1-jadval | ||||||||
Oktava polosalarining oʻrtacha geometrik chastotalari (Hz) | Oktava polosalarida tebranish tezlanishi va tebranish tezligining ruxsat etilgan darajalari | |||||||
tebranish tezlanishi | tebranish tezligi | |||||||
m/s2 | dB | m/s • 10-2 | dB | |||||
Zu | Xu, Yu | Zu | Xu, Yu | Zu | Xu, Yu | Zu | Xu, Yu | |
1,0 | 1,12 | 0,4 | 71 | 62 | 20,0 | 6,3 | 132 | 122 |
2,0 | 0,8 | 0,4 | 68 | 62 | 7,1 | 3,5 | 123 | 117 |
4,0 | 0,56 | 0,8 | 65 | 68 | 2,5 | 3,2 | 114 | 116 |
8,0 | 0,56 | 1,6 | 65 | 74 | 1,3 | 3,2 | 108 | 116 |
16,0 | 1,12 | 3,15 | 71 | 80 | 1,1 | 3,2 | 107 | 116 |
31,5 | 2,24 | 6,3 | 77 | 86 | 1,1 | 3,2 | 107 | 116 |
63,0 | 4,50 | 12,50 | 83 | 92 | 1,1 | 3,2 | 107 | 116 |
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш480 daqiqalik taʼsir uchun oktava chastotalar boʻyicha umumiy tebranishning toifalardan kelib chiqib ruxsat etilgan darajalari 2-toifa (transport-texnologik vositalar uchun)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2-jadval | ||||
Oktava polosalarining oʻrtacha geometrik chastotalari (Hz) | Zu, Xu, Yu oʻqlari boʻyicha tebranish tezlanishi va tebranish tezligining ruxsat etiladigan darajalari | |||
tebranish tezlanishi | tebranish tezligi | |||
m/s2 | dB | m/s • 10-2 | dB | |
2,0 | 0,4 | 62 | 3,5 | 117 |
4,0 | 0,28 | 59 | 1,3 | 108 |
8,0 | 0,28 | 59 | 0,63 | 102 |
16,0 | 0,56 | 65 | 0,56 | 101 |
31,5 | 1,12 | 71 | 0,56 | 101 |
63,0 | 2,25 | 77 | 0,56 | 101 |
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш480 daqiqalik taʼsir uchun oktava chastotalar boʻyicha umumiy tebranishning toifalardan kelib chiqib ruxsat etilgan darajalari 3-toifa (texnologik toifaning “a” turi uchun)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш480 daqiqalik taʼsir uchun oktava chastotalar boʻyicha umumiy tebranishning toifalardan kelib chiqib ruxsat etilgan darajalari 3-toifa (texnologik toifaning “b” turi uchun)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш4-jadval | ||||
Oktava polosalarining oʻrtacha geometrik chastotalari (Hz) | Zu, Xu, Yu oʻqlari boʻyicha tebranish tezlanishi va tebranish tezligining ruxsat etiladigan darajalari | |||
tebranish tezlanishi | tebranish tezligi | |||
m/s2 | dB | m/s2 | dB | |
2,0 | 0,056 | 45 | 0,50 | 100 |
4,0 | 0,04 | 42 | 0,18 | 91 |
8,0 | 0,04 | 42 | 0,089 | 85 |
16,0 | 0,08 | 48 | 0,079 | 84 |
31,5 | 0,16 | 54 | 0,079 | 84 |
63,0 | 0,32 | 60 | 0,079 | 84 |
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш480 daqiqalik taʼsir uchun oktava chastotalar boʻyicha umumiy tebranishning toifalardan kelib chiqib ruxsat etilgan darajalari 3-toifa (texnologik toifaning “v” turi uchun)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш5-jadval | ||||
Oktava polosalarining oʻrtacha geometrik chastotalari (Hz) | Zu, Xu, Yu oʻqlari boʻyicha tebranish tezlanishi va tebranish tezligining ruxsat etiladigan darajalari | |||
tebranish tezlanishi | tebranish tezligi | |||
m/s2 | dB | m/s2 | dB | |
2,0 | 0,02 | 36 | 0,18 | 91 |
4,0 | 0,014 | 33 | 0,063 | 82 |
8,0 | 0,014 | 33 | 0,032 | 76 |
16,0 | 0,028 | 39 | 0,028 | 75 |
31,5 | 0,056 | 45 | 0,028 | 75 |
63,0 | 0,112 | 51 | 0,028 | 75 |
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишMahalliy tebranishning ruxsat etilgan darajalari
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш6-jadval | ||||
Oktava polosalarining oʻrtacha geometrik chastotalari (Hz) | Zm, Xm, Ym oʻqlari boʻyicha tebranish tezlanishi va tebranish tezligining ruxsat etilgan darajalari | |||
tebranma tezlanish | tebranish tezligi | |||
m/s2 | dB | m/s2 | dB | |
8 | 1,1 | 70 | 2,0 | 112 |
16 | 1,4 | 73 | 1,4 | 109 |
31,5 | 2,7 | 79 | 1,4 | 109 |
63 | 5,4 | 85 | 1,4 | 109 |
125 | 10,7 | 91 | 1,4 | 109 |
250 | 21,3 | 97 | 1,4 | 109 |
500 | 42,5 | 103 | 1,4 | 109 |
1000 | 85,0 | 109 | 1,4 | 109 |
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишIsh joylaridagi shovqin, tebranish, infratovush va ultratovush darajalariga doir sanitariya qoidalari, normalari va gigiyena normativlariga (0111-26-son SanQvaN)
8-ILOVA
8-ILOVA
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш8 soatlik tebranish taʼsiri boʻlgan ish kuni (smena) uchun tebranma tezlanish darajasining ruxsat etilgan darajalari
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишTebranish turi | Tebranish toifasi | Tebranish yoʻnalishi | Chastota boʻyicha tuzatilgan darajalar (dB) | |
tebranma tezlanish | tebranish tezligi | |||
Mahalliy | Х, Y, Z | 126 | 118 | |
Umumiy | 1 | Z | 115 | 115 |
Х, Y | 112 | 124 | ||
2 | Z | 109 | 109 | |
Х, Y | 106 | 117 | ||
3 “а” | Z | 100 | 100 | |
Х, Y | 97 | 108 | ||
3 “b” | Z | 92 | 94 | |
Х, Y | 89 | 102 | ||
3 “v” | Х, Y, Z | 83 | 78 | |
Z | 81 | 76 | ||
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишIsh joylaridagi shovqin, tebranish, infratovush va ultratovush darajalariga doir sanitariya qoidalari, normalari va gigiyena normativlariga (0111-26-son SanQvaN)
9-ILOVA
9-ILOVA
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишTebranish yuklamasining oshib ketish koʻrsatkichini hisoblash usuli
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишMisol: Navoiy kon-metallurgiya kombinatining 2-GMZ sexi koʻprik krani boshqaruvchisi ish joyidagi tebranish yuklamasining normadan oshish koʻrsatkichini aniqlashda umumiy tebranishning ikki toifasi taʼsiri hisobga olinadi:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишkran harakatlanayotganda — 2-toifa;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишturgan kran mexanizmlari ishlayotganda — 3 “a” toifa.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишUmumiy taʼsir vaqti: 2-toifa uchun 120 daqiqa, 3 “a”-toifasi uchun 360 daqiqa.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишBunda tebranish yuklamasining oshib ketish koʻrsatkichi quyidagi jadvalda keltirilishi lozim:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишTebranish toifasi | Tebranish yoʻnalishi | Oktava chiziqlarining oʻrtacha geometrik chastotalari (Hz) | Chastotaga moslashtirilgan daraja (dB) | |||||
2 | 4 | 8 | 16 | 31,5 | 63 | |||
3 “а” | Z | 75 | 81 | 76 | 67 | 80 | 69 | 82 |
Х | 88 | 87 | 97 | 85 | 96 | 87 | 100 | |
Y | 86 | 86 | 85 | 83 | 85 | 86 | 93 | |
Ruxsat etilgan darajalar | ||||||||
3 “а” | X, Y, Z | 108 | 99 | 93 | 92 | 92 | 92 | Z-100 |
Х,Y-108 | ||||||||
Ruxsat etilgan darajadan oshib ketish | ||||||||
3 “а” | X, Y, Z | - | - | 4 | - | 4 | - | - |
| ||||||||
2 | Z | 94 | 97 | 80 | 87 | 90 | 83 | 94 |
Х | 101 | 113 | 110 | 94 | 99 | 90 | 115 | |
Y | 92 | 102 | 95 | 97 | 91 | 86 | 104 | |
Ruxsat etilgan darajalar | ||||||||
2 | X, Y, Z | 117 | 108 | 102 | 101 | 101 | 101 | Z-109 |
Х-117 | ||||||||
Ruxsat etilgan darajadan oshib ketish | ||||||||
2 | X, Y, Z | - | 5 | 8 | - | - | - | - |
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишOʻlchov natijalariga koʻra 2-toifa ish joylarida tebranish 8 Hz da 8 dB ga, 3a-toifasida esa 4 dB ga oshdi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишBunda:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишharakatlanayotgan kran 2-toifa boʻlib, t2=120 min, LRED (8 Hz) = 102 dB, L2(8 Hz) = 110 dB;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишturgan kran 3 “a” - toifa boʻlib t2=360 min, LRED (8 Hz) = 93 dB, L2(8 Gs) = 97 dB;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишish kunining (smena) umumiy davomiyligi Tis=480 min.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишTaʼsir etuvchi tebranish toifalarini hisobga olgan holda, 8 Hz chastotali oktava maydonidagi gorizontal yoʻnalish uchun tebranishning amalda ruxsat etilgan darajasi quyidagicha hisoblanadi:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишTebranish darajasi boʻyicha haqiqiy yuklama quyidagicha aniqlanadi:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишTebranish yuklamasining eng yuqori (maksimal) oshish koʻrsatkichi quyidagiga teng boʻladi:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишIsh joylaridagi shovqin, tebranish, infratovush va ultratovush darajalariga doir sanitariya qoidalari, normalari va gigiyena normativlariga (0111-26-son SanQvaN)
10-ILOVA
10-ILOVA
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишIsh joylarida ish kuni (smena) va qisqartirilgan ish kunida (haftasiga 40 h dan kam) infratovushning ruxsat etilgan darajalari
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш1-jadval | |||||
Oʻrtacha geometrik chastotali oktava polosalari tovush bosimining ekvivalent darajalari (dB) | Tovush bosimining ekvivalent umumiy darajasi (dB) | Infratovushning maksimal umumiy darajasi (dB) | |||
2 Hz | 4 Hz | 8 Hz | 16 Hz | ||
100 | 95 | 90 | 85 | 100 | 120 |
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишYuqori haroratda infratovushning salbiy taʼsirini kamaytirish uchun infratovush darajalariga kiritiladigan tuzatishlar
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2-jadval | |
Havoning ruxsat etilgan darajadan oshib ketishi | Normallashtirilgan chastotalar oraligʻida infratovush darajasiga kiritiladigan tuzatish (dB) |
4°С gacha | 2,07 |
4°С — 8°С | 4,14 |
8°С dan yuqori | 8,28 |
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишInfratovushning oktava darajalarini oʻlchashdagi eng kam va eng yuqori vaqt normalari
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш3-jadval | ||||
Oʻlchash vaqti (s) | Oʻrtacha geometrik oktava chastotalari (Hz) | |||
2 | 4 | 8 | 16 | |
Eng kam | 30 | 15 | 8 | 4 |
Eng yuqori | 300 | 150 | 80 | 40 |
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишIsh joylaridagi shovqin, tebranish, infratovush va ultratovush darajalariga doir sanitariya qoidalari, normalari va gigiyena normativlariga (0111-26-son SanQvaN)
11-ILOVA
11-ILOVA
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишIsh joylaridagi havo ultratovushining ruxsat etilgan darajalari
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш1-jadval | |
Uchdan bir oktavali chastota diapazonlari (kHz) | Tovush bosimi darajalari (dB) |
12,5 | 80 |
16,0 | 90 |
20,0 | 100 |
25,0 | 105 |
31,5 — 100,0 | 110 |
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишIsh joylaridagi kontakt ultratovushining ruxsat etilgan darajalari
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2-jadval | ||
Chastota kichik diapazonlari (kHz) | Vaqt boʻyicha eng yuqori fazoviy intensivlik (W/sm2) | Havo va kontakt ultratovushning birgalikdagi taʼsiri uchun vaqt boʻyicha eng yuqori fazoviy intensivlik (W/sm2) |
11,2 — 80 | 0,03 | 0,017 |
80 — 630 | 0,06 | - |
0,63·103 — 5,0·103 | 0,1 | - |
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишOʻzbekiston Respublikasi Sogʻliqni saqlash vazirligi huzuridagi Sanitariya-epidemiologik osoyishtalik va jamoat salomatligi qoʻmitasining 2026-yil 24-martdagi 5-son qaroriga
2-ILOVA
2-ILOVA
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишOʻz kuchini yoʻqotgan deb topilayotgan ayrim sanitariya qoidalari normalari va gigiyena normativlari
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишROʻYXATI
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш1. Oʻzbekiston Respublikasi Bosh davlat sanitariya vrachi tomonidan 2004-yil 15-oktabrda tasdiqlangan “Ish joylarida mehnat sharoitlarining shovqin va tebranish xavfliligini aniqlash va baholash” 0175-04-son SanQvaM.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2. Oʻzbekiston Respublikasi Bosh davlat sanitariya vrachi tomonidan 2016-yil 1-fevralda tasdiqlangan “Ish joylarida ruxsat etilgan shovqin darajalarining sanitariya-gigiyena meʼyorlari” 0325-16-son SanQvaN.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш3. Oʻzbekiston Respublikasi Bosh davlat sanitariya vrachi tomonidan 2016-yil 1-fevralda tasdiqlangan “Ish joylarida umumiy va mahalliy tebranishning sanitariya-gigiyena meʼyorlari” 0326-16-son SanQvaN.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш4. Oʻzbekiston Respublikasi Bosh davlat sanitariya vrachi tomonidan 2016-yil 1-iyulda tasdiqlangan “Ish joylarida infratovush darajalarining sanitariya-gigiyena meʼyorlari” 0334-16-son SanQvaN.