Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси Қонунчилик палатаси Коррупцияга қарши курашиш ва суд-ҳуқуқ масалалари қўмитасининг (бундан буён матнда Қўмита деб юритилади) 2022 йилдаги фаолиятига доир ахборотини кўриб чиқиб, Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси Қонунчилик палатасининг Кенгаши таъкидлайдики, ҳисобот даврида Қўмита томонидан қонун ижодкорлиги фаолияти самарадорлигини оширишга, қонун лойиҳаларини тайёрлашда халқаро тажрибадан унумли фойдаланишга, қонун ҳужжатларини такомиллаштириш бўйича таклифлар тайёрлашга ҳамда амалдаги қонун ҳужжатларида коррупцияга имкон берувчи нормаларнинг мавжудлигини аниқлашга, шунингдек давлат органлари ва ташкилотларида коррупцияга қарши курашиш бўйича ички дастурларни ишлаб чиқиш ҳамда амалга ошириш жараёни устидан парламент назоратини ўрнатишга алоҳида эътибор қаратилган.

Ўтган даврда Қўмитанинг қонун ижодкорлиги йўналишидаги фаолияти кўлами янада кенгайган. Қўмита 2022 йилда 32 та қонун лойиҳасига, шунингдек 5 та бирлашган қонун лойиҳасига масъул бўлиб, шундан 19 та қонун Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлисининг Қонунчилик палатаси (бундан буён матнда Қонунчилик палатаси деб юритилади) томонидан қабул қилинган ҳамда маъқуллаш учун Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлисининг Сенатига юборилган.

Хусусан, Қўмита масъуллигида тегишли соҳаларни тартибга солишга, фуқароларнинг ҳуқуқ ва эркинликларини таъминлашга қаратилган бир қатор қонунлар қабул қилинган. «Ўзбекистон Республикасининг Жиноят кодексига коррупцияга оид жиноятлар учун жавобгарлик муқаррарлигини таъминлашга қаратилган ўзгартиш ва қўшимчалар киритиш тўғрисида»ги, «Маъмурий тартиб-таомиллар тўғрисида»ги, «Норматив-ҳуқуқий ҳужжатларнинг ва улар лойиҳаларининг коррупцияга қарши экспертизаси тўғрисида»ги ҳамда «Давлат органлари билан муносабатларда фуқаролар ва тадбиркорлик субъектлари ҳуқуқларининг самарали ҳимоя қилинишини таъминлаш бўйича қўшимча чоралар кўрилиши муносабати билан Ўзбекистон Республикасининг айрим қонун ҳужжатларига ўзгартиш ва қўшимчалар киритиш тўғрисида»ги қонунлар шулар жумласидандир.

Шунингдек Қўмита аъзолари қонунчилик ташаббуси ҳуқуқи асосида 7 та қонун лойиҳасини ишлаб чиқиш ва Қонунчилик палатаси муҳокамасига киритишда иштирок этган.

Қонунлар ва қонуности ҳужжатларининг ижро этилиши ҳолатини ўрганиш, давлат органлари, хўжалик бошқаруви органлари раҳбарларининг ахборотларини эшитиш, Қонунчилик палатаси ва Қўмита қарорлари ижросини ўрганиш бўйича Қўмита томонидан 11 та назорат-таҳлил тадбири ўтказилган.

Жумладан, коррупциянинг олдини олиш ва унга қарши курашиш борасида олиб борилаётган ишларнинг самарадорлигини ошириш мақсадида Ўзбекистон Республикаси Олий таълим, фан ва инновациялар вазирлиги, Иқтисодиёт ва молия вазирлиги ҳузуридаги Солиқ қўмитаси ва бошқа тизимларда коррупциянинг олдини олиш масалалари ўрганилган.

Шунингдек ҳудудларда, шу жумладан маҳаллий халқ депутатлари Кенгашларида коррупция кўринишларининг намоён бўлишига олиб келадиган тизимли муаммолар Жиззах вилояти мисолида ўрганилган. Ўрганиш якунларига кўра, халқ депутатлари Жиззах вилояти Кенгашининг сессияси ўтказилиб, Қўмитанинг тавсиялари асосида тегишли қарор қабул қилинган.

Шу билан бирга жорий йилда парламент назоратининг янги шаклларидан бири, яъни илк бор Ўзбекистон Республикаси Коррупцияга қарши курашиш агентлигининг Ўзбекистон Республикасида коррупцияга қарши курашиш тўғрисидаги миллий маърузаси кўриб чиқилган ҳамда натижаси бўйича Қўмитанинг ва Қонунчилик палатасининг тегишли қарорлари қабул қилинган.

2022 йилда Қўмита аъзолари жисмоний ва юридик шахслардан келиб тушган 4870 та мурожаатни белгиланган тартибда кўриб чиққан, 994 та мурожаатда қайд этилган масалалар ижобий ҳал қилинган. Қонунчиликни такомиллаштириш юзасидан келиб тушган таклифлар алоҳида ўрганилган. Таклифлари асосли деб топилган 51 нафар фуқарога Қўмита томонидан миннатдорлик хатлари юборилган.

Қўмита фаолияти ҳақида кенг жамоатчиликни ўз вақтида хабардор қилиш, назорат-таҳлил тадбирлари якунларини ва Қўмита масъуллигида кўриб чиқилаётган қонун лойиҳаларининг мазмун-моҳиятини аҳолига мунтазам равишда тушунтириб бориш юзасидан 9 та тадбир, шу жумладан 7 та давра суҳбати, 1 та семинар ҳамда 1 та конференция ташкил этилган. Бундан ташқари, 6 та матбуот анжумани ўтказилган.

Ҳисобот даврида Қўмита аъзолари томонидан оммавий ахборот воситаларида жами 4586 маротаба чиқиш қилинган ҳамда қонун ижодкорлигига ва Қўмита фаолиятига оид материалларнинг мунтазам ёритиб борилиши таъминланган.

Юқорида баён этилганлар билан бир қаторда Қўмитанинг ўтган даврдаги фаолияти таҳлили бу борада ҳали ўз ечимини кутаётган қатор масалалар мавжудлигини кўрсатмоқда.

Хусусан, қонун ташаббускорлиги борасидаги таклифларни кўпайтириш, қабул қилинган қонунларнинг ижроси бўйича назорат-таҳлил тартибидаги ўрганишларни янада кенгайтириш талаб этилмоқда.

Қўмита ташаббуси билан ўтказилган парламент назорати тадбирлари якунлари бўйича қабул қилинган қарорларнинг ижросини доимий равишда мониторинг қилиб бориш муҳим аҳамият касб этади.

Қўмита ҳузуридаги экспертлар гуруҳи аъзоларини қонун лойиҳаларини ишлаб чиқишга ва назорат-таҳлил тадбирларига кенгроқ жалб қилиш лозим.

Шунингдек фуқаролар томонидан қонун лойиҳалари бўйича берилаётган таклифларни бевосита улар иштирокида Қўмита мажлисларида муҳокама этиш, жойларда фуқаролар томонидан кўтарилаётган муаммоларни масъул вазирликлар ва идоралар билан биргаликда кўриб чиқиш борасидаги ишларни янада кучайтириш зарур.

Юқорида баён этилганлардан келиб чиқиб, Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси Қонунчилик палатасининг Кенгаши қарор қилади:

1. Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси Қонунчилик палатаси Коррупцияга қарши курашиш ва суд-ҳуқуқ масалалари қўмитасининг 2022 йилдаги фаолияти тўғрисидаги ахбороти маълумот учун қабул қилинсин.

2. Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси Қонунчилик палатасининг Коррупцияга қарши курашиш ва суд-ҳуқуқ масалалари қўмитаси:

қонун лойиҳаларини ишлаб чиқиш ва Қўмита масъуллигида бўлган қонун лойиҳаларини маромига етказишда кенг жамоатчиликнинг таклифлари ҳамда фикр-мулоҳазаларини ҳисобга олиш, назорат-таҳлил тадбирларига соҳа мутахассисларини ва экспертларни кенг жалб этиш;

давлат органлари ва ташкилотлари мансабдор шахсларининг коррупцияга қарши курашиш ва суд-ҳуқуқ соҳасидаги фаолияти юзасидан ахборотини эшитиб бориш амалиётини давом эттириш;

қонунчилик ташаббуси ҳуқуқи субъектлари билан ҳамкорликда қонун лойиҳалари бўйича тизимли равишда давра суҳбатлари ва семинарлар ўтказиб бориш амалиётини давом эттириш;

жисмоний ва юридик шахсларнинг Қўмита номига юборилган мурожаатларида кўтарилаётган долзарб муаммоларни ҳар томонлама таҳлил қилиш, уларнинг юзага келиш сабабларини ўрганиш, кўтарилган масалаларга тўлиқ ечим топиш борасида мутасадди вазирликлар, давлат қўмиталари ҳамда идоралар томонидан кўрилаётган чоралар устидан таъсирчан парламент назоратини амалга ошириш;

Ўзбекистон Республикаси Президентининг Олий Мажлисга ва Ўзбекистон халқига Мурожаатномасида кўтарилган долзарб масалалардан келиб чиқиб, мутасадди вазирликлар ва идоралар билан тизимли ҳамкорликни йўлга қўйиш чораларини кўрсин.

3. Ушбу Қарорнинг ижросини назорат қилиш Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси Қонунчилик палатаси Спикерининг ўринбосари А. Қодиров зиммасига юклатилсин.

4. Ушбу Қарор қабул қилинган кундан эътиборан кучга киради.